Article

# Peyğəmbərlik Ruhu: Gecikmə Vaxtı və Gecəyarısı Harayı

Habaqququn İki Lövhəsi

Author

Jeff Pippenger

Published

October 14, 2012

Formats

PDF
Word
Song MP3

## Habakkukun İki Lövhəsi 2 / 95

## Millerçi Təqvimini və Yubanma Müddətini Anlamaq

Son təqdimatımızda belə bir sual ortaya çıxdı: əgər 22 mart 1844 birinci ayın birinci günüdürsə, 22 oktyabr 1844 necə yeddinci ayın onuncu günü ola bilər? Millerçilər 1844-cü ilin martında 1843-cü ilin sonu hesab etdikləri məsələni yanlış anlamışdılar. Həmin məyusluqdan sonra onlar Müqəddəs Kitaba əsaslanan zaman hesabını yenidən araşdırdılar. Bu, Gerhard Damsteegt-in Foundations of the Seventh-day Adventist Message and Mission adlı kitabında, xüsusilə 89 və 92-ci səhifələrdə izah olunur. Onlar 1843-cü ilin başa çatdığına inandıqları zaman, zaman anlayışlarının iki ünsürünü yenidən qiymətləndirdilər: 1843-dən 1844-ə keçidi və yeddinci ayın onuncu gününü hesablaya bilmək üçün illərin başlanğıcını və sonunu müəyyən edən günləri.

Mən tez-tez vurğulayıram ki, 22 martdan 22 oktyabra qədər yeddi ay vardır. Mən bunun Yeddinci Ay Hərəkatı olduğunu demirəm, lakin maraqlıdır ki, Millerçilər 22 martın əhəmiyyətli olduğuna inanırdılar və bu, faydalı bir zehni istinad nöqtəsidir — yeddi ay sonra sizi 22 oktyabra gətirir. Bu, faktdır.

Məyusluq və gecikmə vaxtı zaman peyğəmbərliyinin yerinə yetməsi deyildi; əksinə, bunlar Millerçilərin bir yanlış anlamasının nəticəsi idi. Onların bu yanlış anlaması gecikmə vaxtını və məyusluğu gerçəkləşdirdi; gecikmə vaxtının müəyyən bir nöqtədə başlayacağını bildirən xüsusi bir peyğəmbərlik yox idi. Onların 1843-cü ilin 22 mart 1844-də başa çatdığına dair inancı məyusluğu doğurdu.

Damsteegt deyir:

> Yəhudi ilinin 1844-cü il aprelin 17-də baş verən yeni ayda sona çatdığını göstərən Karay hesablaması əsas Millerçi dövri nəşrlərdə üstün tutulsa da, imanlıların əksəriyyəti Məsihin qayıdışı üçün vaxt kimi 1844-cü il martın 21-nə baxırdı. Millerçi hərəkatından kənarda 21 mart geniş şəkildə məlum idi və həmin tarixdə Adventizm sisteminin bütövlükdə tamamilə iflasa uğrayacağına dair çox ümumi bir gözlənti mövcud idi.

Dün oxuduq ki, Miller həmin tarixi gözləyirdi. Millerçilərin böyük əksəriyyəti o tarixə baxırdı və hətta onların müxalifləri də bunu bilirdilər və Millerçilərin yalançı olduqlarına dəlil kimi onu gözləyirdilər. Bu, qəbul olunmuş ümumi anlayış idi. O tarix keçdikdən sonra onlar zaman peyğəmbərliklərini daha diqqətlə araşdırmağa başladılar; bu da onları 22 oktyabr 1844-cü ilə gətirib çıxardı. Bu, dünən ortaya çıxmış sual üçün bir istinad nöqtəsi təmin edir.

## Ləngimə Dövrü və Ellen White-ın İlk Görməsi

Bu gün mən ləngimə vaxtını nəzərdən keçirməyə daha çox vaxt ayırmaq istəyirəm. Bu ona görə mühümdür ki, biz Ellen Uaytın ilk görüntüsü ilə məşğuluq; o, orada deyir ki, Göyə aparan yolun başlanğıcındakı parlaq işıq Gecəyarısı Nidası idi və əgər siz o işığı inkar etsəniz, Göyə aparan yoldan yıxılarsınız. Mən göstərməyə çalışıram ki, onun görüntüsündəki Gecəyarısı Nidası İkinci Mələyin Xəbərinin bütün tarixini əhatə edir.

Şəxsən mənim üçün həmin görüntüdə yolun başlanğıcında olan və bütün yol boyu işıq saçan Gecəyarısı Fəryadının 1840-cı ildən 1844-cü ilə qədər Millerçilərin tarixini təmsil etdiyini deməkdə heç bir çətinlik yoxdur. Həmin tarixin dinamikası düzgün başa düşülməlidir. Gecəyarısı Fəryadının özünün yerinə yetməsi avqustun 12-dən 17-dək, bu xəbərin Exeter Çadır Toplantısında təqdim edildiyi zaman olmuşdur; sonra isə onlar bu xəbəri təxminən iki ay ərzində — sentyabr və oktyabr aylarında, iki ay beş gün müddətində — yaydılar. Oktyabrın 22-dən əvvəl onlar Rəbbin dönüşünə hazırlaşırdılar. Bu iki aylıq dövr Gecəyarısı Fəryadının tarixidir. Lakin ona aparan mərhələləri başa düşmədən bu dövrü anlamaq mümkün deyil. Mənim üçün Gecəyarısı Fəryadı, daha konkret olaraq, 22 oktyabr 1844-cü ilədək davam edən gecikmə vaxtının tarixidir.

## Üç Mələklərin Xəbərlərinin Yerinin Müəyyənləşdirilməsi

Budur 1840-cı ildən 1844-cü ilədək olan tarix. Peyğəmbərlik Ruhu yazılarında bir neçə parçalar vardır ki, orada Bacı Uayt bizə bildirilərin harada yerləşdirilməsini bilməli olduğumuzu deyir. Bildiriləri yerləşdirməyə başladığınız zaman anlayırsınız ki, bütün bildirilər müəyyən bir zaman nöqtəsində gəlir və bundan sonra qüvvətləndirilir.

Birinci Mələk 1798-ci ildə, Daniel kitabının açıldığı və biliyin artdığı Axır Zamanında gəldi. Birinci Mələyin xəbəri 11 avqust 1840-cı ildə qüvvətləndirildi; həmin vaxt il-gün prinsipi bütün dünya üçün təsdiq olundu və bu, Vəhy 10-un Mələyini endirdi ki, bu da Birinci Mələyin Xəbərinin qüvvətləndirilməsini simvollaşdırır.

İkinci Mələk 1842-ci ilin iyununda gəldi. Dünən oxuduq ki, 1842-ci ilin iyununda cənab Miller Casco Street kilsəsində təqdimatlarının ikinci silsiləsini verdi. Az sayda istisna olmaqla, protestant kilsələri qapılarını bağladılar. Beləliklə, 1842-ci ilin iyununda İkinci Mələyin Xəbəri gəldi, çünki protestant kilsəsi Birinci Mələyin Xəbərinə qarşı qapısını bağladıqda, Babilin bir hissəsinə çevrilir. İkinci Mələyin Xəbəri Babildən çıxmağa çağırışdır. O, mütərəqqidir.

Bacı Uayt bizə bildirir ki, protestantlar 1842-ci ilin iyununda qapılarını bağlamağa başlasalar da, Babildən çıxış çağırışı — İkinci Mələyin Xəbərinin məzmunu — əslində 1844-cü ilin yayına qədər başlamamışdı.

İkinci Mələyin Xəbəri 1842-ci ilin iyun ayında gəldi və 1844-cü il 12–17 avqust tarixlərində Exeter Düşərgə Toplantısında Gecəyarısı Fəryadının xəbəri ilə qüvvətləndirildi.

Üçüncü Mələk 22 oktyabr 1844-cü ildə gəldi, çünki həmin gün insanların Məsihin indi Ən Müqəddəs Yerdə Baş Kahin olduğunu dərk edə bilmələri üçün Ən Müqəddəs Yerə yol açıldı. Orada əhd sandığı tanınır və sandığın içində On Əmr vardır. Bacı Uayt Ən Müqəddəs Yerə aparılıb On Əmrə baxdıqda, Şənbə Əmrinin digərlərindən üstün parladığını gördü; bu da Üçüncü Mələyin Müjdəsində Şənbənin əhəmiyyətini göstərirdi. Bu, Şənbə ilə Bazar günü arasında bir sınaq olacaq. 22 oktyabr 1844-cü ildə Üçüncü Mələyin Müjdəsinin məzmunu gəldi.

Hər üç xəbərin ümumi bir xüsusiyyəti budur ki, Birinci Mələyin Xəbəri 1798-ci ildə gəldikdə, onu heç kəs anlamırdı. Rəbb William Milleri Birinci Mələyin elçisi olmaq üçün qaldırdı, lakin yalnız 1818-ci ildə — iyirmi il sonra — Miller xəbəri anlamağa başladı. Xəbər gəldi, lakin Allahın xalqının onu tanıması vaxt tələb edir; yalnız bundan sonra o, qüvvətləndirilir.

İkinci Mələyin xəbəri 1842-ci ilin iyun ayında gəldi, lakin 1842-ci ildə heç bir Millerçi Protestant kilsələrini Babil adlandırmağa başlamadı. Onlar bunu hələ dərk etmirdilər. Yalnız 1844-cü ilin yayında onlar bunu dərk etməyə başladılar və insanları kilsələrdən çıxmağa çağırdılar. Xəbər gəlir, sonra dərk olunur, sonra isə qüvvətləndirilir.

22 oktyabr 1844-cü ildə, Hiram Edson Məsihin Müqəddəs yerdən Ən Müqəddəs yerə keçməsi ilə bağlı görüntüsünü gördükdə, onlar Məsihin xidmətindəki dəyişiklik barədə müəyyən işıq aldılar. Lakin 23 oktyabr 1844-cü ildə Hiram Edson bazar gününün vəhşi heyvanın damğası olması barədə bir məqalə yazmağa və ya bir xütbə söyləməyə hazır deyildi. Onlar Üçüncü Mələyin Xəbərini həmin zaman dövründən sonra anlayıb dərk etdilər.

Üçüncü Mələyin Xəbəri, Yeddinci Gün Adventistlərinin bildiyi kimi, Vəhy 18-in Dördüncü Mələyi ona qoşulduqda qüvvətləndirilir. Bunu LiveStreaming vasitəsilə və ya sonradan DVD-lərdə izləyənlər üçün, siz 11 sentyabr 2001-ci ildə Dördüncü Mələyin Üçüncü Mələyə qoşulmasının vaxtı barədə mübahisə etmək istəyə bilərsiniz. Bu məqamda biz bununla bağlı heç bir iddia irəli sürmürük, lakin bunu da inkar etmirik: Əkiz Qüllələrin çökməsi ilə Dördüncü Mələk Üçüncü Mələyə qoşulur və Üçüncü Mələyin Xəbərinin qüvvətləndirildiyi yer də məhz buradır.

Üç Mələyin Xəbərlərinin hər üçü bu xüsusiyyətlərə malikdir: onlar gəlir, dərk olunur və sonra qüvvətləndirilir.

## İki Qapının Bağlanması və Məbədin Təmizlənməsi

1842-ci ilin iyun ayında bir qapı bağlanmağa başladı; bu, Protestant kilsələrinin Birinci Mələyin Müjdəsi qarşısında öz qapılarını bağlamaları ilə əlamətləndi. Bu tarixin əvvəlində biz bir qapının bağlandığını görürük, və bu tarixin—İkinci Mələyin tarixinin—sonunda qapı yenidən bağlanır: Müqəddəs Yerə aparan qapı, On Qız məsəlindəki qapı.

Bu iki qapının bağlanması xüsusi olaraq qeyd edilməlidir, xüsusilə də əgər siz məbədin iki dəfə təmizlənməsi məsələsinə toxunacaqsınızsa. Məsih Yer üzündə olduğu zaman məbədi iki dəfə təmizlədi və Bacı Uayt bizə bildirir ki, dünyanın sonunda da, Milleritlərin zamanında olduğu kimi, məbədin iki dəfə təmizlənməsi olacaq. Milleritlər dövründəki məbədin təmizlənmələri 1842-ci ilin iyununda qapının bağlanması ilə — məbədin birinci qapısı, protestantlıq — və ikinci məbəd təmizlənməsində, Milleritlərin məbəd təmizlənməsi başa çatdıqda, müəyyən edilə bilər.

Biz ləngimə vaxtına nəzər salacağıq. İkinci Mələyin bu tarixində ləngimə vaxtı 22 mart 1844-cü ildə başlayır və iki məbədin təmizlənməsi ilə sərhədlənir. Bu, İkinci Mələyin Xəbəridir.

Bu, həm də Gedeonun hekayəsidir. Gedeonun hekayəsində iki təmizlənmə var idi ki, bu da iki məbəd təmizlənməsinin və İkinci Mələyin Müjdəsinin rəmzlərindən biridir.

## Peyğəmbərlikdə ləngimə vaxtı və gecəyarısı fəryadı

Tədqiqatımıza Spiritual Gifts, 1-ci cild, 195 və 196-cı səhifələrdən bir sitatla başlayaq. Biz ləngimə vaxtını onun Gecəyarısı Nidası ilə əlaqəsini anlamaq üçün nəzərdən keçiririk, çünki Gecəyarısı Nidasının nurunu rədd etmək istəmirik; əgər bunu etsək, aşağıdakı şər dünyasına gedən yoldan düşərik.

Qüdrətli mələyə kömək etmək üçün göydən mələklər göndərildi və mən hər yerdən gəlirmiş kimi səslənən səslər eşitdim: “Ondan çıxın, ey Mənim xalqım, ta ki onun günahlarına şərik olmayasınız və ta ki onun bəlalarından nəsib almayasınız; çünki onun günahları göyə qədər yetişmişdir və Allah onun haqsızlıqlarını xatırlamışdır. Bu xəbərdarlıq üçüncü xəbərə bir əlavə kimi görünürdü,”—İndi o, məhz Vəhy 18:4-ü sitat gətirdi: “Ondan çıxın, ey Mənim xalqım, . . . .” Və deyir: “Bu xəbərdarlıq üçüncü [mələyin] xəbərinə bir əlavə kimi görünürdü və 1844-cü ildə gecəyarısı çağırışı ikinci mələyin xəbərinə necə qoşuldusa, buna da eləcə qoşulurdu.”

İkinci Mələyin Xəbəri 1842-ci ilin iyununda gəlir və Gecəyarısı Hayqırtısı 1844-cü ilin avqustunda ona qoşulur. Babilistandan çıxış çağırışı olan bu xəbər üzərinə Ruhun bu tökülməsi — Sister White-ın Üçüncü Mələyin Xəbərinə Dördüncü Mələyin qoşulduğu 11 sentyabr 2001-ci il tarixini təsvir etmək üçün istifadə etdiyi tarixçadır. Dördüncü Mələk, Vəhy 18-dəki Qüdrətli Mələyin endiyi vaxtdır.

“Bu xəbər üçüncü xəbərə bir əlavə kimi görünür və 1844-cü ildə gecəyarısı fəryadının ikinci mələyin xəbərinə qoşulduğu kimi ona qoşulurdu. Allahın izzəti səbirli, gözləyən müqəddəslərin üzərinə endi,”—Allahın izzəti kimin üzərinə endi? Səbirli—nə? Gözləyən. Səbirli, gözləyən müqəddəslər. Oldumu? Gözləyən müqəddəslər; çünki biz indi elə bir tarixin içindəyik ki, peyğəmbərlik deyir: “Nə bəxtiyardır o kəs ki, gözləyir və 1335-ə çatır. Baxış geciksə də, onu gözlə.” Müqəddəs Ruhun tökülüşünü qəbul edəcək olanlar gözləyən müqəddəslərdir.

“Allahın izzəti səbirli, gözləyən müqəddəslərin üzərinə qonmuşdu və onlar cəsarətlə son təntənəli xəbərdarlığı verdilər, Babilin süqutunu elan edərək və Allahın xalqını ondan çıxmağa çağıraraq; belə ki, onlar onun dəhşətli aqibətindən xilas ola bilsinlər.” — Əlbəttə, bu, bizim dövrümüzə aiddir; lakin bizim dövrümüzdəki gözləyən müqəddəslər, nəzərdən keçirdiyimiz Millerçi tarixindəki gözləyən müqəddəslərlə əvvəlcədən təsvir edilmişdir.

“Gözləyənlərin üzərinə saçılan nur hər yerə nüfuz etdi və kilsələrdə hər hansı bir nura malik olub üç xəbəri eşitməmiş və rədd etməmiş olanlar çağırışa cavab verib süqut etmiş kilsələri tərk etdilər.” — Bu, “Ey xalqım, ondan çıxın!” sözüdür. Bu, bizim dövrümüzdə və zəmanəmizdə, Birləşmiş Ştatlarda Bazar günü qanunu qüvvəyə mindikdən sonra Babil kilsələrindən çıxanlardan bəhs edir. Onlar süqut etmiş kilsələrdir, Babil kilsələridir.

“Bu xəbərlər verildikdən sonra bir çoxları məsuliyyət yaşına çatmış, işıq onların üzərinə saçmışdı və onlara həyatı və ya ölümü seçmək imtiyazı verilmişdi.” — İndi o deyir ki, bu gün protestant kilsələrində 22 oktyabr 1844-cü ildən bəri məsuliyyət yaşına çatmış insanlar vardır; və bu, belədir. Bu gün protestant kilsələrində olan insanlar Üçüncü Mələyin Xəbəri Millerçi tarixində gəldiyi zaman sağ deyildilər. Onlar protestant kilsələrinin öz dövründə etdikləri rəddə görə məsul tutulmurlar və bu, əgər siz nə vaxtsa Məsihin tarixinin dünyanın sonunu necə təsvir etdiyini araşdırsanız, diqqət yetirilməli əsas bir məqamdır; çünki, texniki və peyğəmbərlik baxımından, Yerusəlim eramızın 34-cü ilində məhv edilə bilərdi, edilməli idi.

Daniel 8 və Daniel 9-da qeyd olunan 2300 ilin içindən yəhudilər üçün 490 illik sınaq müddəti kəsilib ayrılmışdı. Bu 490 il eramızın 34-cü ilində Stefanın daşqalaq edilməsi ilə sona çatdı. Həmin anda, peyğəmbərlik baxımından, Yerusəlimin məhv edilməli olduğu müəyyən olunmuşdu, lakin o, yalnız 70-ci ildə məhv edildi. “Böyük Mübarizə” əsərində Bacı Uayt həmin tarix barədə eyni şeyi deyir. O bildirir ki, 34-cü ildən əvvəl Məsihin və şagirdlərin xəbərini eşitməmiş uşaqlar və başqaları var idi və Allah Öz mərhəmətində onlara Yerusəlimin məhvindən əvvəl bu xəbərlə üz-üzə gətirilmələri üçün vaxt verdi. O, Məsih kimi, Yerusəlimin məhvini dünyanın sonunu təsvir edən bir nümunə kimi təqdim edir.

Həmin tarix onun danışdığı elə həmin tarixin özünü qabaqcadan kölgələndirir. Bazar günü qanunu Birləşmiş Ştatlara gəldikdə və xəbər nəhayət süqut etmiş kilsələrə çatdıqda, indi Babildə olan Allahın övladları öz kilsələrinin və ya əcdadlarının XIX əsrdə etdikləri rəddə görə məsul tutulmayacaqlar.

> Bu xəbərlər veriləndən bəri bir çoxları məsuliyyət yaşına çatmışdı, nur onların üzərinə saçılmışdı və onlara həyatla ölümü seçmək imtiyazı verilmişdi. Bəziləri həyatı seçdi və öz mövqelərini öz Rəbbini gözləyənlərin və Onun bütün əmrlərini yerinə yetirənlərin yanında tutdu. Üçüncü xəbər öz işini görməli idi; hamı onun vasitəsilə sınaqdan keçirilməli idi və qiymətli olanlar dini cəmiyyətlərin arasından çağırılıb çıxarılmalı idi. Məcburedici bir qüvvə səmimi qəlbliləri hərəkətə gətirir, Allahın qüdrətinin təzahürü isə qohumları və dostları qorxu və məhdudiyyət altında saxlayır; onlar nə cürət edir, nə də buna gücləri çatır ki, Allahın Ruhunun işini öz üzərlərində hiss edənlərə mane olsunlar. Son çağırış hətta yoxsul qullara da çatdırılır və onların arasındakı təqvalılar, təvazökar ifadələrlə, xoşbəxt qurtuluşlarının yaxınlaşması qarşısında hədsiz sevinc nəğmələrini dilə gətirirlər; ağaları isə onları saxlaya bilmir, çünki qorxu və heyrət onları susmağa məcbur edir. Qüdrətli möcüzələr baş verir, xəstələr şəfa tapır, əlamətlər və möcüzələr iman gətirənləri müşayiət edir. Allah bu işdədir və hər bir müqəddəs, nəticələrdən qorxmadan, öz vicdanının əqidəsinə tabe olur və Allahın bütün əmrlərini yerinə yetirənlərlə birləşir; onlar da üçüncü xəbəri qüdrətlə hər yana yayırlar. Mən gördüm ki, üçüncü xəbər gecəyarısı fəryadını xeyli üstələyən qüdrət və güclə sona çatacaqdır.

Bu iki abzasda o, dünyanın sonunda Bazar Qanunu zamanı ilə bağlı tariximizi Gecə Yarısı Hayqırtısının tarixi ilə ikinci dəfə müqayisə edir. Birinci dəfə o deyir ki, Vəhy 18-dəki Qüdrətli Mələk, Gecə Yarısı Hayqırtısının İkinci Mələyə qoşulduğu kimi, Üçüncü Mələyə qoşulur. O, Bazar Qanunu böhranının tarixinə müraciət etsə də, aydın şəkildə İkinci Mələyin tarixindən istinad nöqtəsi kimi istifadə edir. Bunlar paralel tarixlərdir.

> “Yuxarıdan gələn qüvvə ilə təchiz olunmuş, üzləri nurlanmış və müqəddəs təqdislə parlayan Allahın qulları öz işlərini yerinə yetirərək irəli çıxdılar və göydən gələn xəbəri bəyan etdilər. Dini icmaların hər tərəfinə səpələnmiş canlar bu çağırışa cavab verdilər və qiymətlilər, onun məhvindən əvvəl Lutun Sodomdan tələsik çıxarıldığı kimi, məhkum edilmiş kilsələrdən tələsik çıxarıldılar.”

Dünyanın sonunda və ya İkinci Mələyin Xəbərində Babildən çıxış çağırışına gəldikdə, Lut həmin tarixin və Sodomun məhvinin rəmzidir.

Əgər Daniel 11-i düzgün başa düşürsünüzsə, 41-ci ayədə Şimal padşahı izzətli ölkəyə daxil olur və çoxları devrilir, lakin “bunlar onun əlindən qurtulacaq, yəni Edom, Moab və Ammon övladlarının başçıları.” Moab və Ammon Lutun iki qızının övladlarıdır. Lutun ailəsi Bazar günü qanunu böhranı zamanı papalığın əlindən qurtulanları təmsil edir.

Bacı Uayt bu simvolizmdən istifadə edir. Yıxılmış kilsələr Lot ilə təmsil olunur və qiymətli olanlar məhkum edilmiş kilsələrdən, Sodom onun məhvinə uğramazdan əvvəl Lotun oradan tələsik çıxarıldığı kimi, tələsik çıxarıldılar. Allahın xalqı onların üzərinə bol-bol enən əzəmətli izzətlə hazırlanıb möhkəmləndirildi və beləliklə sınaq saatına tab gətirməyə hazırlandı. Hər yerdən çoxlu səslər eşidilirdi: «Müqəddəslərin səbri budur; Allahın əmrlərini və İsanın imanını qoruyub saxlayanlar bunlardır.»

O, dünyanın sonunda Babildən çağırışı bəhs edərkən, həmin çağırışı təsvir etmək üçün Millerçi dövrdə İkinci Mələyin Xəbərinin tarixindən istifadə edir. İkinci Mələyin Xəbəri Babildən çıxış çağırışıdır və bu tarix Bazar Qanunu böhranının tarixini tipikləşdirir.

Ellen Uaytın bu tarixi təsvir etmək üçün istifadə etdiyi Müqəddəs Kitab istinadlarından biri Sodom və Homorra hekayəsidir. Biz Lutun hekayəsinin bir hissəsi olan Yaradılış 19:1-11-dən oxuyacağıq.

> Axşamçağı iki mələk Sədoma gəldi; Lut isə Sədomanın darvazasında oturmuşdu. Lut onları görüb qarşılamaq üçün ayağa qalxdı və üzünü yerə tərəf əyərək təzim etdi. Və dedi: “Budur, ey ağalarım, rica edirəm, qulunuzun evinə dönün, gecəni orada keçirin, ayaqlarınızı yuyun; sonra səhər tezdən qalxıb yolunuza davam edərsiniz.” Onlar isə dedilər: “Xeyr, gecəni küçədə keçirəcəyik.” Lakin o, onları çox təkid etdi; onlar da onun yanına döndülər və evinə girdilər. O da onlar üçün ziyafət hazırladı, mayasız çörək bişirdi və onlar yedilər. Lakin onlar yatmazdan əvvəl şəhərin adamları, yəni Sədom adamları, cavanından qocasına qədər, hər tərəfdən bütün xalq evi dövrəyə aldılar. Onlar Lutu çağırıb ona dedilər: “Bu gecə yanına gələn adamlar haradadır? Onları bizim yanımıza çıxart ki, onları tanıyaq.” Lut qapıdan onların yanına çıxdı, qapını da arxasınca bağladı, və dedi: “Rica edirəm, qardaşlar, belə pislik etməyin. Budur, mənim kişi üzü görməmiş iki qızım var; rica edirəm, onları sizin yanınıza çıxarım, gözünüzə necə yaxşı görünərsə, onlara elə edin. Yalnız bu adamlara heç nə etməyin; çünki onlar mənim damımın kölgəsi altına sığınıblar.” Onlar isə dedilər: “Çəkil kənara!” Sonra yenə dedilər: “Bu adam bura qərib kimi gəlib, indi də hakimlik etmək istəyir! İndi sənə onlardan daha pis davranacağıq.” Və adama, yəni Luta çox şiddətlə təzyiq etdilər, qapını sındırmağa yaxınlaşdılar. Lakin o adamlar əllərini uzadıb Lutu öz yanlarına, evin içinə çəkdilər və qapını bağladılar. Evin qapısında olan adamları isə böyüyündən kiçiyinə qədər korluqla vurdular; beləliklə, onlar qapını tapmaq üçün özlərini yordular.

## Mərhələli Sınaq və Ləngimə Vaxtı

Bacı Uayt Məsihin dövründə və Millerçilərin dövründə mərhələli bir sınaq prosesindən danışır və bununla bizim üçün də mərhələli bir sınaq prosesini təsvir edir. O, “Early Writings” əsərinin 259-cu səhifəsində belə deyir:

> “Vəftizçi Yəhyanın xəbərini qəbul etməyənlər İsanın təlimlərindən faydalana bilməzdilər; nə də yuxarıdakı Müqəddəs Məskəndə Məsihin xidmətindən faydalana bilərdilər.” Sonra o deyir: “Birinci Mələyin Xəbərini qəbul etməyənlər İkinci Mələyin Xəbərindən faydalana bilməzdilər; nə də onlar Gecəyarısı Nidasından faydalana bilərdilər.”

“İlk Yazılar”ın 259-cu səhifəsindəki həmin parçaya görə, Məsihin vaxtında qapı bağlandıqda, yəhudilər tam qaranlıq və korluq içində idilər.

İkinci Mələyin Millerçi tarixi Lutun tarixidir. İki mələk şəhərə gəlir (iyun 1842), İkinci Mələyin xəbəri çatır və Lut onları gecələmək üçün saxlayır (Gözləmə Vaxtı). Bir hökm icra olunur, sonra isə bir qapı bağlanır (22 oktyabr 1844).

Bunu bir araya gətirməzdən əvvəl, gecikmə vaxtının Millerit tarixi ilə üst-üstə düşdüyü başqa bir Müqəddəs Kitab tarixçəsinə nəzər salacağıq.

## Musa, Müqəddəs Məkan və Gecikmə Vaxtı

Növbəti tarix Musanın müqəddəs məkanın tikintisi və Qanun haqqında göstərişlər almasıdır.

> Yeddinci gün, yəni Şənbə günü Musa buludun içinə çağırıldı. Sıx bulud bütün İsrailin gözü önündə açıldı və Rəbbin izzəti yandırıb-yaxan od kimi zahir oldu. “Musa buludun ortasına girib dağa qalxdı; və Musa qırx gün qırx gecə dağda qaldı.” Patriarchs and Prophets, 313, 314.

Dağda qırx gün qalması hazırlığın altı gününü əhatə etmirdi.

Bu tarix ərzində Musa məbədin tikintisi barədə təlimatlar alaraq 46 gün keçirdi; bu, Rəbbin Millerçi məbədini yüksəltdiyi 1798-dən 1844-ə qədər olan 46 ilə, Yəhya 2:20-də qeyd olunan Hirodun məbədi yenidən qurduğu 46 ilə, habelə insan məbədinin 46 xromosomuna paraleldir. Altı gün ərzində Yeşua Musa ilə idi və onlar birlikdə manna yeyir, dağdan enən çaydan içirdilər. Yeşua Musa ilə birlikdə buluda daxil olmadı, əksinə, Musanın qayıdışını gözləyərkən çöldə qalaraq hər gün yeyib-içirdi, halbuki Musa qırx gün ərzində oruc tuturdu.

Dağda qaldığı müddətdə Musa ilahi hüzurun xüsusi surətdə təzahür edəcəyi bir məbədin tikilməsi üçün göstərişlər aldı. “Qoy Mənim üçün bir müqəddəs məkan düzəltsinlər ki, aralarında məskən salım” (Exodus 25:8), — Allahın əmri belə idi.

Müqəddəs məkanın tikilməsi ilə əlaqələndirilən 46 rəqəmini məhz burada görürük.

Çıxış kitabından oxuyacağıq və bu hekayədə bir ləngimə vaxtını qeyd edəcəyik; çünki bu, Məsihin dövründə, Millerçilərin zamanında və dünyanın sonunda olan ləngimə vaxtını öncədən təsvir edir. Ləngimə vaxtı, Gecəyarısı Nidasının elan olunmasına və iki sinif ibadətçi meydana gətirməsinə imkan verən mühiti yaradır. Ləngimə vaxtı olmadan, Rəbbin Gecəyarısı Nidasında həyata keçirmək istədiyi şey üçün həmin tarixin dinamikası mövcud olmazdı. Ləngimə vaxtının nəyi təmsil etdiyini görməliyik.

> Və O, Musaya dedi: “Sən, Harun, Nadav, Avihu və İsrailin ağsaqqallarından yetmiş nəfər Rəbbin hüzuruna qalxın; və uzaqdan səcdə edin. . . .” Musa qanın yarısını götürüb camlara tökdü; qanın o biri yarısını isə qurbangahın üzərinə səpdi. Sonra əhd kitabını götürüb xalqın eşidəcəyi şəkildə oxudu; onlar dedilər: “Rəbbin söylədiyi bütün sözləri yerinə yetirəcəyik və itaətkar olacağıq.” Musa qanı götürüb xalqın üzərinə səpdi və dedi: “Budur, bütün bu sözlərə dair Rəbbin sizinlə bağladığı əhdin qanı.” Çıxış 24:1, 6–8.

Bu 46 günlük dövr, bu Gözləmə Vaxtı, Rəbbin bir xalqla əhd bağladığı zamandır.

Rəbb bu tarixdə Millerçilərlə əhd bağladımı? Bəli.

Məsihin zamanında Pentikost günündə xristian kilsəsi ilə əhd bağladı mı? Bəli.

Beləliklə, bu ləngimə vaxtı Rəbbin bir xalqla əhdə daxil olmasının əlamətlərindən biridir.

> Və Rəbb Musaya dedi: “Dağa, Mənim yanıma çıx və orada qal; sənə daş lövhələr, Mənim yazdığım Qanunu və əmrləri verəcəyəm ki, onları öyrədəsən.” Musa qalxdı, xidmətçisi Yeşua da onunla idi; Musa Allahın dağına çıxdı. O, ağsaqqallara dedi: “Biz yanınıza qayıdanadək burada bizi gözləyin; budur, Harunla Hur sizinlədirlər; kimin bir işi varsa, onlara müraciət etsin.” Musa dağa çıxdı və bulud dağı örtdü. Rəbbin izzəti Sina dağının üzərində qaldı və bulud onu altı gün örtdü; yeddinci gün O, Musanı buludun arasından çağırdı. Rəbbin izzətinin görünüşü İsrail övladlarının gözündə dağın zirvəsində yandırıb-yaxan od kimi idi. Musa buludun arasına girib dağa çıxdı; Musa dağda qırx gün və qırx gecə qaldı. Çıxış 24:12-18.

Musanın tarixində biz bir ləngimə dövrü görürük. Bu dövrdə iki lövhə əhdi simvolizə edir və Rəbb əhdə daxil olaraq Musaya məbədin tikintisi barədə göstərişlər verir.

1798-ci ildən 1844-cü ilə qədər olan həmin 46 il ərzində Rəbb müasir İsraillə əhdə daxil ola bilsin deyə Millerçi məbədi ucaldırdı.

İndicə Musa ilə bağlı oxuduğumuz dövr və 70 ağsaqqalın gözləmə vaxtı Müqəddəs Kitab tarixində Pentikost adlanır—Pasxadan əlli gün sonra. Rəbb İsrailə Pentikostu əbədi olaraq anmağı buyurdu. Əhdi-Cədiddə Pentikost ilk xristian kilsəsinin diqqət mərkəzindədir və məhz bu tarixi anır. Məsih dövründəki Pentikostda, Millerçilərin tarixində eyni ünsürləri görürük və bu ünsürlər dünyanın sonunda da təkrar olunacaq.

## Əhdi-Cədiddə Pentikost və Gözləmə Müddəti

Gəlin Pentikosta Luka 24:44-52 əsasında, Emmausa gedən yol hekayəsi çərçivəsində nəzər salaq.

Lukanın əvvəlki hissələrində İsa ilə birgə gedən iki şagird Ondan özləri ilə qalmasını xahiş edirlər. Müqəddəs Kitab “tarry” sözünü işlədir. Orada qeyd olunmuş bir dayanıb-qalma vaxtı vardır, lakin biz eyni hekayətdə fərqli bir dayanıb-qalma vaxtını qeyd etmək istəyirik.

> Və O [İsa] onlara dedi: “Mən hələ sizinlə olarkən sizə söylədiyim sözlər bunlardır: Musa Qanununda, Peyğəmbərlərdə və Zəburlarda Mənim haqqımda yazılmış olanların hamısı yerinə yetməlidir.” Sonra Müqəddəs Yazıları başa düşsünlər deyə onların idrakını açdı. Və onlara dedi: “Belə yazılmışdır və beləliklə Məsihin əzab çəkməsi, üçüncü gün ölülər arasından dirilməsi; və Onun adı ilə tövbənin və günahların bağışlanmasının bütün millətlər arasında, Yerusəlimdən başlayaraq, vəz olunması gərək idi. Siz isə bu şeylərin şahidlərisiniz. Və budur, Mən Atamın vədini sizin üzərinizə göndərirəm; lakin siz yuxarıdan gələn qüvvə ilə geyindirilincəyədək Yerusəlim şəhərində qalın.”

Ləngimə vaxtı Yerusəlimdə qüvvət almaq üçün ləngimək əmri ilə nişanlanmışdır. Millerçilər üçün ismarıcın qüvvətləndirilməsi məhz burada baş verir.

Ləngimək gözləmək deməkdir. “Gözləyən nə bəxtiyardır.” Nəyi? Gücləndirilməni.

Gecəyarısı Fəryadının gücləndirilməsini, onlar həmin gücü almaq üçün gözləməyə əmr olunduqları ləngimə vaxtını anlamadıqca, düzgün dərk edə bilməzsiniz. Bu, hekayənin bir hissəsidir. Arxanızda qurulmuş işığın parlamağa davam etməsi üçün bütün tarixi anlamalısınız.

Siz hələ bunun hara yönəldiyini görməyə bilərsiniz, lakin sabah bu aydın olacaq.

## Üç Peyğəmbərlik və Ləngimə Vaxtı

Üç peyğəmbərlik Millerçiləri ləngimə vaxtına və ilk məyusluğa səbəb olan yanlış bir təsəvvürə apardı. Bu peyğəmbərliklər, William Millerin başlanğıc nöqtəsinin ona verildiyini söylədiyi həmin üç peyğəmbərlikdir: 1335, 2520 və 2300 gün.

Əgər ləngimə vaxtının Gecəyarısı Fəryadının müəyyən bir tərkib hissəsi olduğunu başa düşürsünüzsə, ləngimə vaxtını nəyin meydana gətirdiyini soruşmalısınız. Bunu meydana gətirən bu üç zaman peyğəmbərliyi idi: 1335, 2520 və 2300.

Əgər siz 2520 və 1335 peyğəmbərliyini rədd edirsinizsə, Gecəyarısı Nidəsini inkar edir və aşağıdakı pis dünyanın üzərinə gedən yoldan kənara düşürsünüz.

Bütün bunlarla yönəldiyimiz yer məhz budur.

Onlar ləngiyirlər, çünki yuxarıdan gələn qüdrəti gözləməlidirlər və Millerit tarixində həmin qüdrət Gecəyarısı Hayqırtısı idi.

> Lakin yuxarıdan gələn qüdrətlə geyindirilənədək Yerusəlim şəhərində qalın. O, onları Beytaniyaya qədər apardı, əllərini qaldırıb onlara xeyir-dua verdi. Və belə oldu ki, onlara xeyir-dua verərkən onlardan ayrıldı və göyə qaldırıldı. Onlar isə Ona səcdə edib böyük sevinclə Yerusəlimə qayıtdılar. Luka 24:49-52.

Betaniya Yerusəlimin ətrafında yerləşən bir qəsəbədir, şəhərdən təxminən bir yarım mil uzaqlıqdadır. İsanın dövründə bu, insanların hər yerə piyada getdiyi nəzərə alınsa, mühüm bir məsafə idi.

Betaniya “Kasıbların evi” deməkdir.

İsanın olmağı ən çox sevdiyi yer Lazarın, Məryəmin və Martanın yaşadığı Betaniya idi.

Qeyd etməyə dəyər ki, Sister White Gecəyarısı Fəryadını təsvir etmək üçün Məşəlli Girişi tarixçəsindən istifadə edir.

İsa Zəfərli Girişi üçün Yerusəlimə daxil olmamışdan əvvəl Yoxsullar Evi olan Betaniyada ləngidi. Necə ki, Gecəyarısı Fəryadından əvvəl bir ləngimə vaxtı vardır, eləcə də Zəfərli Girişdən əvvəl bir ləngimə vaxtı vardır. Bunlar paralel tarixlərdir, lakin biz hələ də Luka 24:44-52 ilə məşğuluq və Yerusəlimdə gözləməkdə və ləngiməkdəyik.

“İlkin Yazılar”ın 247-ci səhifəsində, Millerçi Tarixindən bəhs edərkən, Bacı Uayt belə deyir:

> Məyus olanlar Müqəddəs Yazılardan gördülər ki, onlar ləngimə zamanında idilər və görüntünün həyata keçməsini səbirla gözləməlidirlər. Onları 1843-cü ildə Rəblərini gözləməyə sövq edən həmin dəlillər, 1844-cü ildə də Onu gözləmələrinə səbəb oldu.

Gecəyarısı Hayqırtısı zamanı Millerçilərin Müqəddəs Yazıları anlamaq qabiliyyəti açıldı.

Birinci məyusluqdan olan “məyus olanlar” Müqəddəs Yazılardan gördülər ki, onlar ləngimə vaxtında idilər və onları Rəbbin dönüşünü 1843-cü il üçün əvvəlcədən bildirməyə aparmış olan eyni dəlil indi 1844-cü ili sübut edirdi.

Rəbb onlar üçün nə etmişdi? O, onların anlayışını açdı. Bu, şagirdlərlə bağlı paralel bir tarixdir.

## Yaqubun Gecikmə Vaxtı və Əhd

Yaqubun hekayəsində bir ləngimə dövrü vardır. Bu ləngimə dövrü bir çox peyğəmbərlik həqiqətlərini aydınlaşdırır, baxmayaraq ki, biz onlardan yalnız bəzilərinə toxunacağıq.

Yaradılış 28, 10-cu ayədən başlayaraq göstərir ki, Yaqubun hekayəsi dünyanın sonunu əvvəlcədən təsvir edir. Yaqubun oğulları dünyanın sonunda olan 144.000-i təmsil edirlər.

Yaqubun dörd qadından övladları vardı—iki arvadı, Rahil və Lea, və iki cariyəsi. O, arvadları üçün işləməli oldu: Lea üçün 2520 gün və Rahil üçün 2520 gün. Yaqubun hekayəsində biz həm Şimal, həm də Cənub Padşahlıqlarını təmsil edən hər iki 2520-ni görürük.

Yaqub Millerçi Tarixinin və 144.000-in bir rəmzidir. Onun hekayəsi dünyanın sonunda bizim üçün işıq verməlidir.

> Yaqub Beer-Şevadan çıxıb Harana tərəf getdi. O, müəyyən bir yerə çatdı və günəş batdığı üçün orada gecələdi; o yerin daşlarından götürüb başının altına qoydu və yatmaq üçün həmin yerdə uzandı. Və yuxu gördü; budur, yer üzərində qurulmuş bir nərdivan var idi və onun başı göylərə çatırdı; budur, Allahın mələkləri onun üzəri ilə qalxıb-enirdilər. Və budur, Rəbb onun üstündə durub dedi: “Mən atan İbrahimin Rəbbi Allaham və İshaqın Allahıyam; üzərində uzandığın torpağı sənə və nəslinə verəcəyəm. Sənin nəslin yerin tozu kimi olacaq; sən qərbə, şərqə, şimala və cənuba yayılacaqsan; yer üzünün bütün qəbilələri səndə və sənin nəslində bərəkət tapacaqlar. Və budur, Mən səninləyəm, hara getsən, səni bütün yerlərdə qoruyacağam və səni yenə bu torpağa qaytaracağam; çünki sənə söylədiyim işi yerinə yetirməyincə səni tərk etməyəcəyəm.” Yaradılış 28:10-15.

Rəbb Yaqubla əhd bağlayır. Rəbb Musa və İsraillə əhdə daxil olduqda, bir ləngimə vaxtı vardır; O, Yaqubla əhdə daxil olduqda, bir ləngimə vaxtı vardır; O, Millerçi Tarixdə müasir İsraillə əhdə daxil olduqda, bir ləngimə vaxtı vardır; və O, Pentikostda xristian kilsəsi ilə əhdə daxil olduqda, bir ləngimə vaxtı vardır.

Bu hekayədə, ləngimə vaxtında, Rəbb Öz xalqının anlayışını Öz Kəlamına açır; bu, üzərinə mələklərin enib-qalxdığı nərdivanla rəmzləşdirilir — Allahla insan arasındakı ünsiyyətin bir rəmzi.

> Və Yaqub yuxusundan oyandı və dedi: Həqiqətən, Rəbb bu yerdədir; mən isə bunu bilmirdim. Və o qorxdu və dedi: Bu yer necə də dəhşətlidir! Bura Allahın evindən başqa bir yer deyildir, bu isə göylərin qapısıdır. Yaradılış 28:16, 17.

Gecəyarısı Harayında, Millerçi bakirələr oyanır və Allahın Evinə çevrilirlər. O, onlarla əhdə daxil olaraq onları müasir İsrail edir.

> Yaqub səhər tezdən qalxdı, başının altına qoyduğu daşı götürdü, onu sütun kimi dik qoydu və üstünə yağ tökdü. O yerin adını Betel qoydu; halbuki o şəhərin əvvəlki adı Luz idi. Yaradılış 28:18, 19.

“Luz” dəyişdirilir. Millerçilər 1798-ci ildə Allahın xalqı deyildilər. Millerçilərin tarixi, Onun onlarla əhdə daxil olaraq onları Öz xalqı etməsinin və onları “Luz”dan “Betel”ə çevirməsinin tarixidir.

> Və Yaqub nəzir etdi və dedi: “Əgər Allah mənimlə olarsa, getdiyim bu yolda məni qoruyarsa, yeməyə çörək və geyinməyə paltar verərsə, və mən atamın evinə salamat qayıdarsam, onda Rəbb mənim Allahım olacaq. Və sütun olaraq qoyduğum bu daş Allahın evi olacaq; və mənə verəcəyin hər şeydən Sənə mütləq onda birini verəcəyəm.” Yaradılış 28:20-22.

Yaqubun əhdi əhdə daxil olmaqdır. O, Allahdan onu yolda — Qədim Yollarda — qorumasını və ona yemək üçün çörək verməsini diləyir. Millerçilər öz çörəklərini yeməlidirlər və protestant cəfəngiyatına geri dönməməlidirlər.

Əgər Allahın bizə verdiyi çörəyi yeməyə davam etsək, O, Öz əhdini bizimlə davam etdirəcək. Yaqubun nəzirindəki çörək və geyim Ellen White-ın Əsrlərin Qayası — Köhnə Yollar və çörək adlandırdığı 1843 Cədvəlindəki həqiqətləri simvolizə edir.

> “Yaqubun gecə görüntüsündə gördüyü nərdivan — əsası yer üzünə söykənən və ən yuxarı pilləsi ən uca göylərə çatan; nərdivanın üzərində Allahın Özü duran və Onun izzəti hər bir pillənin üzərinə saçılan; parlaq nur saçan bu nərdivan üzərində mələklərin qalxıb-endiyi — bu dünya ilə səmavi məkanlar arasında davamlı rabitənin saxlanmasının rəmzidir. Allah Öz iradəsini səmavi mələklərin vasitəçiliyi ilə, bəşəriyyətlə fasiləsiz ünsiyyətdə olaraq həyata keçirir. Bu nərdivan yer üzünün sakinləri ilə birbaşa və mühüm bir rabitə yolunu aşkara çıxarır. Nərdivan Yaquba dünyanı xilas edən Şəxsi, yeri və göyü bir-birinə bağlayan Xilaskarı təmsil edirdi. Həqiqətin dəlilini və nurunu görmüş, həqiqəti qəbul etmiş və İsa Məsihə imanını bəyan edən hər kəs sözün ən yüksək mənasında missionerdir. O, səmavi xəzinələrin qəbul edicisidir və onları başqalarına çatdırmaq, qəbul etdiyi şeyi yaymaq onun vəzifəsidir.” Fundamentals of Christian Education, 270.

Gözləmə vaxtında O, onların anlayışını açdıqda, bunu mələkləri nərdivanla yuxarı və aşağı göndərməklə edir.

Əgər siz həqiqəti qəbul etmisinizsə, onu bölüşmək məsuliyyətini daşıyırsınız. Əgər siz öz məsuliyyətinizi yerinə yetirirsinizsə, nərdivana—əlaqə vasitəsinə çevrilirsiniz. Biz həmin vasitə olmağa çağırılmışıq.

> “Nərdivan Məsihi təmsil edirdi; O, göylə yer arasında əlaqə vasitəsidir və mələklər süqut etmiş bəşər nəsli ilə daimi ünsiyyətdə ora-bura gedib-gəlirlər. Məsihin Natanaelə söylədiyi sözlər, belə dediyi zaman, nərdivan rəmzi ilə uyğunluq təşkil edirdi: “Doğrusunu, doğrusunu sizə deyirəm: bundan sonra göyün açıldığını və Allahın mələklərinin Bəşər Oğlunun üzərinə qalxıb endiyini görəcəksiniz.” Burada Xilaskar Özünü göylə yer arasında ünsiyyəti mümkün edən sirli nərdivan kimi təqdim edir.” Review and Herald, November 11, 1890.

Yaqubun bir ləngimə vaxtı vardır; o ləngiyir və nərdivanı yuxuda görür; bu isə ləngimə vaxtı ərzində Rəbbin Öz Kəlamının anlayışını xalqına açmasını təmsil edir. Bu tarixdə Rəbb Öz xalqı ilə əhdə daxil olur, onları Luzdan götürüb Bet-Elə — Allahın Evinə — çevirir.

Pilləkən üzərində qalxıb-enən mələklərlə təmsil olunan və Məsih olan əlaqə kanalı Zəkəriyyada da təmsil olunur. Bacı Uayt buna dair Review and Herald jurnalının 20 iyul 1897-ci il tarixli sayında şərh verir, baxmayaraq ki, o, fərqli bir simvoldan istifadə edir.

> Bütün yer üzünün Rəbbinin yanında duran məsh olunmuşlar, bir zamanlar örtən keruv kimi Şeytana verilmiş mövqeyə malikdirlər. Onun taxtını əhatə edən müqəddəs varlıqlar tərəfindən.

“Müqəddəs varlıqlar” nədir? Mələklər. “Öz taxtını əhatə edən müqəddəs varlıqlar vasitəsilə Rəbb yer üzünün sakinləri ilə daimi rabitə saxlayır.” Bu, nərdivandır. Lakin burada Sister White nərdivanı rəmz kimi işlətməyəcək.

> Qızıl yağ Allahın imanlıların çıraqlarını təmin olunmuş saxladığı lütfü təmsil edir ki, onlar titrəyib sönməsinlər. Əgər bu müqəddəs yağ Allahın Ruhunun xəbərləri vasitəsilə göydən tökülməsəydi, şər qüvvələri insanlar üzərində tam nəzarətə malik olardılar.

> Allah bizə göndərdiyi xəbərləri qəbul etmədiyimiz zaman Onun şərəfi ləkələnir. Beləliklə, qaranlıqda olanlara çatdırılmaq üçün O'nun canlarımıza tökmək istədiyi qızıl yağı rədd etmiş oluruq. “Budur, bəy gəlir; onu qarşılamağa çıxın” çağırışı gəldiyi zaman, müqəddəs yağı qəbul etməmiş, Məsihin lütfünü ürəklərində əziz tutmamış olanlar, ağılsız bakirələr kimi, Rəblərini qarşılamağa hazır olmadıqlarını görəcəklər. Onlarda, özlərində, bu yağı əldə etmək gücü yoxdur və həyatları puç olur. Lakin Allahın Müqəddəs Ruhunu diləsək, Musa etdiyi kimi, “Mənə Öz izzətini göstər” deyə yalvarsak, Allahın məhəbbəti ürəklərimizə töküləcəkdir. Qızıl borular vasitəsilə qızıl yağ bizə çatdırılacaqdır. “Qüdrətlə deyil, güclə deyil, Mənim Ruhumla, Ordular Rəbbi deyir.” Salehlik Günəşinin parlaq şüalarını qəbul etməklə, Allahın övladları dünyada işıqlar kimi parlayırlar. Review and Herald, 20 iyul 1897.

Yaqubun hekayəsində biz Millerit Tarixinin hekayəsini görürük. Orada bir gecikmə vaxtı vardır və o, Göylə Yer arasındakı ünsiyyəti təmsil edən nərdivanı görür.

Zəkəriyyə bizə iki qızıl borudan danışır. Bir nərdivanın iki əsas yan dirəyi var, lakin Zəkəriyyə onları iki qızıl boru adlandırır.

Biz göyün nərdivanından enən xəbərləri qəbul etməli və onları başqalarına çatdırmalıyıq. Əgər bunu etsək, nərdivanın bir hissəsinə, ünsiyyət prosesinin bir hissəsinə çevrilərik.

Uayt bacı bunu On Qızın məsəli ilə əlaqələndirir.

Millerçi tarixində onlar On Qız məsəlinin yerinə yetirilməsi idilər. Yaqubun ləngimə vaxtı Matta 25 və Habaqquq 2-dəki ləngimə vaxtıdır: “Görüm ləngisə də, onu gözlə.”

Yaqubun hekayəsi ilə Zəkəriyyanın hekayəsi eyni gecikmə dövrləridir.

Ləngimə vaxtı, başqa şeylərlə yanaşı, Rəbbin Öz davamçılarının Allahın Kəlamı barədə anlayışını artırmaq üzrə olduğunu göstərir. Əgər siz o Müqəddəs Yağı qəbul etmirsinizsə, siz ağılsız bakirəsiniz.

Bu tarixə çatdığınızda, qapı bağlananda və siz ağılsız bakirə olduğunuz zaman, Sister White deyir: “İndiyədək eşidilmiş ən kədərli sözlər: ‘Mən sizi tanımadım.’”

Ləngimə müddətini Gecəyarısı Nidasından ayıra bilməzsiniz. Ləngimə müddəti Müqəddəs Ruhun tökülməsini hasilə gətirir; bu isə Gecəyarısı Nidası zamanı Allahın xalqının Kəlamı dərk etməsini açır və müdrik bakirələri ağılsız bakirələrdən fərqləndirən yağı təmin edir.

## Gecikmə Müddəti və Məsihin Tacqoyma Möcüzəsi

Məsihin Özünün taclandırıcı əməlini — Lazarusu diriltməsini — yerinə yetirdiyi bir gözləmə vaxtı vardır.

İsa belə bir xəbər aldı: “Lazar xəstədir. Gəl, onun qayğısına qal.” Lakin İsa dərhal getmədi.

Bacı Uayt deyir ki, şagirdlər buna görə büdrədilər. Onlar təəccüb edirdilər ki, nə üçün O, Öz dostuna kömək etməyə və ya Məsih kimi Öz qüdrətini sübut etməyə getmirdi. Lakin O, ləngidi.

> Məsihin Lazarın yanına gəlməyi ləngitməsində Onu qəbul etməmiş olanlara qarşı mərhəmət məqsədi var idi. O, ona görə gözlədi ki, Lazarı ölülər arasından diriltməklə, inadkar, imansız xalqına Onun həqiqətən də “dirilmə və həyat” olduğuna dair daha bir dəlil versin. O, xalqdan, İsrail evinin yoxsul, sərgərdan qoyunlarından ümidini tam kəsməyə könülsüz idi. Onların tövbəsizliyi üzündən ürəyi parçalanırdı. Öz mərhəmətində O, onlara Özünün Bərpaedici, həyat və ölməzliyi aşkara çıxara bilən yeganə Şəxs olduğuna dair daha bir dəlil verməyi niyyət etdi. Bu elə bir dəlil olacaqdı ki, kahinlər onu yanlış yozub təhrif edə bilməyəcəkdilər. Onun Betaniyaya getməkdə ləngiməsinin səbəbi bu idi.” The Desire of Ages, 529.

O, onlara ölüləri həyata qaytarmaq qüdrətinə malik olduğuna dair daha bir dəlil vermək üçün ləngidi. Onun ən yüksək möcüzəsi olan Lazarın dirildilməsi, Onun işinə və İlahiliyinə dair iddiasına Allahın möhürünü vurdu. Gecəyarısı Çağırışında Rəbb müdrik bakirələri ayağa qaldırır. Bu, möhürləmə prosesinin bir təsviridir. Millerçilər möhürlənirdilər və bununla 144,000-in möhürlənməsinə dair bir təsvir təqdim olunurdu. Lazar haqqında dərs budur ki, Məsih günahlarda və təqsirlərdə ölü olan birini götürüb həyata qaytara bilər. Lazar barədə keçiddə Məsih ölümü yuxu kimi müəyyən edir. Onların hamısı yatır. O, ləngiyir. O, Lazarı dirildəcək, onları həyata qaytaracaq və Öz möhürünü onların üzərinə qoyacaq. Bu, Onun ən yüksək möcüzəsidir. Bizim tariximizdə O, 144,000-i möhürlədiyi zaman onları bir bayraq kimi ucaldır. Zəkəriyyə deyir ki, həmin bayraq tacdakı cəvahirat kimidir. Bu, Onun taclandırıcı əməlidir.

Millerçi tarixində həqiqətin tökülüb-açılması ilə yubanma vaxtı, Rəbbin həqiqəti açdığı vaxtı göstərir. Mələklərin qalxıb-endiyi nərdivan isə möhürlənmə prosesinin baş verdiyi yerdir.

## Zəfərli Giriş və Gecəyarısı Harayı

İndi biz Zəfərli Girişi nəzərdən keçiririk. Diqqət edin, Bacı Uayt Zəfərli Girişi “Peyğəmbərlik Ruhu”nun 4-cü cildinin 250-ci səhifəsində nə ilə müqayisə edir.

> “Gecəyarısı nidası o qədər də dəlillərlə yayılmırdı, hərçənd Müqəddəs Yazının sübutu aydın və qəti idi. Onunla birlikdə canı hərəkətə gətirən təkanverici bir qüvvə gedirdi. Heç bir şübhə, heç bir sorğu-sual yox idi. Məsihin Yerusəlimə zəfərli daxil olması münasibətilə, bayramı saxlamaq üçün ölkənin hər tərəfindən toplaşmış xalq Zeytun dağına axışdı və İsanı müşayiət edən izdihama qoşulduqları zaman həmin anın ilhamını qəbul edib bu nidanın yüksəlməsinə kömək etdilər: ‘Rəbbin adı ilə gələnə alqış olsun!’ [Matthew 21:9.] Eyni şəkildə Adventist yığıncaqlarına axışan imansızlar da — bəziləri maraqdan, bəziləri isə sadəcə istehza etmək üçün — ‘Budur, Bəy gəlir!’ xəbəri ilə müşayiət olunan inandırıcı qüvvəni hiss etdilər.”

Zəfərlə Giriş Gecəyarısı Fəryadını təmsil edir.

Gəlin Sister White-ın 21 fevral 1901-ci il tarixli The Youth Instructor nəşrində Zəfərli Giriş haqqında nə dediyini oxuyaq.

> Məsihin Yerusəlimə daxil olmasının vaxtı ilin ən gözəl fəsli idi. Zeytun dağı yaşıl örtüklə bürünmüşdü, bağlar isə müxtəlif yarpaqların gözəlliyi ilə bəzənmişdi. Yerusəlimin ətraf bölgələrindən çoxlu adam İsanı görmək üçün səmimi bir arzu ilə bayrama gəlmişdi.

Niyə? Çünki onlar Lazar haqqında eşitmişdilər.

> Xilaskarın Lazarusu ölülər arasından diriltməklə göstərdiyi taclandırıcı möcüzə xalq üzərində heyrətamiz təsir göstərmişdi və böyük, coşğun bir izdiham İsanın qaldığı yerə axışıb gəlmişdi.

Beləliklə, O, Zəfərli Girişdən əvvəl Betaniyada ləngiyir.

Bu, Gözləmə Vaxtına işarə edir.

> Günortadan sonranın yarısı keçmişdi ki, İsa şagirdlərini Bethfagə kəndinə göndərib dedi: «Qarşınızdakı kəndə gedin və dərhal bağlanmış bir dişi eşşək və onun yanında bir tay tapacaqsınız; onları açın və Mənim yanıma gətirin. Əgər kimsə sizə bir söz desə, belə deyin: Rəbbin onlara ehtiyacı var; onda o da dərhal onları göndərəcəkdir.»

> Məsihin xidməti dövründə ilk dəfə idi ki, O, minməyə razılıq verirdi və şagirdlər bunu Onun padşahlıq qüdrətini və hakimiyyətini göstərməyə, Davudun taxtında Öz mövqeyini tutmağa hazırlaşdığının əlaməti kimi yozdular. Onlar bu tapşırığı sevinclə yerinə yetirdilər. Sıpanı tapdılar, onun bağını açdılar və onu İsaya gətirdilər; İsa da onun üstünə oturdu. İsa heyvanın üstünə əyləşən kimi, hava həmd və zəfər nidaları ilə doldu. O, padşahlığın heç bir zahiri əlamətini daşımırdı, dövlət libası geyinməmişdi və Onu əsgərlər müşayiət etmirdi. Lakin O, böyük intizar içində coşmuş bir dəstə ilə əhatə olunmuşdu. O, az əvvəl ölünü diriltmişdi. Xalq düşünürdü ki, O, İsrailin Xilaskarı olmaq üçün gəlir. Bu insanlar kim idi?

> Bir çoxları İsrailin azad olunması saatının yetişdiyini düşünərək özlərini aldadırlar. Onlar xəyalən Roma ordusunun darmadağın edildiyini, Yerusəlimdən qovulduğunu və yəhudi xalqının bir daha zalımın boyunduruğundan azad olduğunu görürlər. Dodaqdan dodağa bu sual keçir: “Məgər O, bu vaxt İsrailə yenidən səltənəti bərpa edəcəkmi?” İzdihamda olanların çoxu peyğəmbərin sözünü xatırlayır: “Ey Sion qızı, böyük sevinclə şadlan; ey Yerusəlim qızı, hayqır: budur, padşahın sənin yanına gəlir; O, ədalətlidir və qurtuluş gətirəndir; həlimdir və eşşəyə minib gəlir.” Hər kəs peyğəmbərlik keçmişinə cavab verməkdə bir-birini ötüb keçməyə çalışır. Səda dağdan və dərədən əks-səda verir: “Davud Oğluna Hosanna!” — Gecəyarısı Fəryadı — “Rəbbin adı ilə gələnə alqış olsun; ən ucalarda hosanna.”

O yürüşdə heç bir matəm və ya fəryad eşidilmirdi. Bir vaxtlar kor olan, lakin gözləri Allahın Oğlu tərəfindən şəfa tapmış olanlar öndə gedirdilər.

Yola kim rəhbərlik edir? Vaxtilə Laodikiyalı olanlar.

> Onlar İsaya sıx-sıx yaxınlaşırdılar; Onun mindiyi heyvanı isə Onun ölülər arasından diriltdiyi biri aparırdı. Bir vaxtlar kar və lal olub, indi isə şəfa tapmış olanlar şən «Hosanna» səslərinin yüksəlməsinə kömək edirdilər. İndi yeriyən şikəstlər xurma budaqlarını qırıb Onun yoluna səpirdilər.

> Bir zamanlar cəmiyyətdən kənarlaşdırılmış cüzamlı orada idi, Xilaskarın qüdrəti ilə təmizlənmişdi. O, paltarını Xilaskarın yoluna sərərək hayqırdı: “Rəbbə şükür edin; çünki O xeyirxahdır; çünki Onun mərhəməti əbədidir.”

> Şəfa tapmış cinli də orada idi; indi ağlı başında olaraq öz şəhadətini əlavə edirdi: “Rəbb mənim üçün böyük işlər görmüşdür; buna görə də şadam.”

> Dirildilmiş ölülər orada idi və Onu həmd edirdilər. Dul qadın və yetim Onun ecazkar işlərindən danışırdı. Kiçik uşaqlar, xəstəliklərdən şəfa tapanlar və qəbirdən geri qaytarılanlar Xilaskarın yolunu xurma budaqları və güllərlə bəzəyirdilər.

Beləliklə, İsa Yubanma Vaxtına işarə edərək, Yoxsulların Evində yubanır.

Niyə? Çünki O, Müqəddəs Ruhunu onların üzərinə tökmək və anlayışlarını açmaq üzrədir; bu isə Gecəyarısı Fəryadına işarə edir.

Bu hekayədə O, bir Padşah kimi gəlir; bu, 22 oktyabr 1844-cü ilə işarə edir. İsa 22 oktyabr 1844-cü ildə bir padşahlıq qəbul etmək üçün gəlirmi? Bəli.

Bu, Zəfərli Girişdir və Gecəyarısı Fəryadını ucaldacaq olanlar vardır.

Bunlar kimlərdir? Bunlar Məsihin qüdrəti ilə dəyişdirilmiş olanlardır.

Məsihin salehliyi, bizi kordandan görənə, ölüdən diriyə, cüzamlıdan pak olana çevirmək qüdrəti haqqında olan xəbər, Gecəyarısı Fəryadını qabaqcadan təsvir edən Zəfərli Girişin tarixində daşınır. O xəbəri nə daşıyır?

Məsih nəyin üzərinə minmişdir? Bir eşşəyin. Məsihin salehliyi xəbərini daşıyan İslamın Müraciətidir.

1840-cı ildə Birinci Mələyin Xəbərinin qüvvətləndirilməsi İslamın cilovlanması ilə əlaqəli idi. Birinci Xəbər İkinci Xəbərə aparır; onları bir-birindən ayırmaq olmaz.

Birinci Xəbər İkinci Xəbəri daşıyır.

Birinci Müjdə, İslamın cilovlanması ilə vəhyin yerinə yetməsi nəticəsində təsdiqləndi. Bu təsdiq Birinci Mələyin Müjdəsini qüvvətləndirdi və protestantların öz qapılarını onun üzünə bağlamalarına səbəb oldu.

Protestant kilsələri tərəfindən qapıların bağlanması İslamın Xəbərinin rədd edilməsi idi.

Millerçi tarixi bizim tariximizi əvvəlcədən təsvir edir.

Məsihin salehliyi haqqında olan xəbər, 144.000-in möhürlənmə vaxtında, Rəbb Öz Müqəddəs Ruhunu töküb Müqəddəs Yazıları Adventizmin laodikeyalılarına və cüzamlılarına açdığı zaman, yenə də eşşək tərəfindən daşınır — İslamın Xəbəri.

> 1844-cü ilin yayında və payızında: “Budur, Bəy gəlir” xəbəri elan olundu. O zaman müdrik və ağılsız bakirələrlə təmsil olunan iki sinif üzə çıxdı — bir sinif Rəbbin zühurunu sevinclə gözləyən və Onu qarşılamağa səylə hazırlaşmış olanlar; digər sinif isə qorxunun təsiri altında və ani təkanla hərəkət edərək, həqiqətin nəzəriyyəsi ilə kifayətlənmiş, lakin Allahın lütfündən məhrum olanlar idi. Məsəldə bəy gəldikdə, “hazır olanlar onunla birlikdə toy məclisinə girdilər”. Burada nəzərə çatdırılan bəyin gəlişi toy mərasimindən əvvəl baş verir. Toy, Məsih tərəfindən Öz padşahlığının qəbul edilməsini təmsil edir. . . . Böyük Mübarizə, 427

Zəfərli giriş Padşahın gəlişidir. 22 oktyabr 1844-cü ildə O, Padşahlığı qəbul edir. Bu, Zəfərli girişdir.

Məhz bu zaman dövründə həmin iki sinif öz taleyinə mühürlənir.

> “‘Budur, Bəy gəlir’” xəbəri 1844-cü ilin yayında minlərlə insanı Rəbbin dərhal gəlişini gözləməyə sövq etdi. Müəyyən olunmuş vaxtda Bəy, xalqın gözlədiyi kimi yer üzünə deyil, göydə Qədim Günlünün yanına, izdivaca, Öz Padşahlığını qəbul etməyə gəldi. “Hazır olanlar Onunla birlikdə toy məclisinə daxil oldular; və qapı” — nə oldu? — “bağlandı.” Onlar şəxsən izdivacda iştirak etməli deyildilər; çünki izdivac göydə baş verir, onlar isə yer üzərindədirlər. Məsihin davamçıları “Rəbbini gözləməlidirlər, O, toy məclisindən qayıdanda.” Luka 12:36. Lakin onlar Onun işini anlamalı və Allahın hüzuruna daxil olarkən imanla Onu izləməlidirlər. Məhz bu mənada onların toy məclisinə daxil olduqları deyilir.” Böyük Mübarizə, 427.

## Müqəddəs Yazılarda Gecikmə Vaxtına İstinadlar

Bir neçə Müqəddəs Yazı ləngimə vaxtını vurğulayır. Onların üzərindən qısa şəkildə keçəcək və Sestrа Uaytın bir bəyanatı ilə yekunlaşdıracağıq.

> Bəy gecikdiyi halda, onların hamısı mürgüləyib yuxuya getdi. Matta 25:5.

Məhz burada, 22 mart 1844-cü il, Gecikmə Vaxtına istinad edir.

22 mart 1844-cü il Müqəddəs Kitab peyğəmbərliyinin bir öncədən bildirişi deyildir. Bu, milleritlərin yanlış anladıqları tarixdir, lakin o, ilk məyusluğu doğurdu və ləngimə vaxtını qeyd etdi.

Müqəddəs Yazılar Allahın ləngimə vaxtını yaratdığını iddia etmir. Onu yaradan xalqın yanlış anlamasıdır: “Baxmayaraq ki, vəhy ləngiyir, onu gözlə, çünki o ləngiməyəcək, yalan demir.”

> Nə bəxtiyardır o kəs ki, gözləyib min üç yüz otuz beş günə çatır. Lakin sən sona qədər öz yolunla get; çünki sən rahatlıq tapacaq və günlərin sonunda öz payında dayanacaqsan. Daniel 12:12, 13.

Bunu iki cür oxuya bilərsiniz. Hər iki halda:

Gözləyənə nə bəxtiyardır, min üç yüz otuz beşə çatana nə bəxtiyardır. Lakin sən sonadək öz yolunla get; çünki sən rahatlıq tapacaqsan və günlərin sonunda öz payında duracaqsan.

1335-ə çatmağın xeyir-duası təkcə zaman peyğəmbərliyinin sonuna yetişməkdən ibarət deyil. Cədvəldə 1335 1843-cü ildə başa çatır. Xeyir-dua təkcə peyğəmbərliyin sonu deyil, həm də ləngimə vaxtının təcrübəsidir. Xeyir-dua Ləngimə Vaxtı ilə 22 oktyabr 1844-cü il arasında baş verir. Məhz burada gözləməlisiniz. “Nə bəxtiyardır o kəs ki, gözləyir.”

> Buna görə də Rəbb sizə lütf göstərmək üçün gözləyəcək və buna görə də sizə mərhəmət etmək üçün ucaldılacaqdır; çünki Rəbb ədalət Allahıdır: Onu gözləyənlərin hamısı nə bəxtiyardır! Yeşaya 30:18.

Gözləmə gecikmə dövründən 22 oktyabr 1844-cü ilə qədərdir. Əgər Onu gözləyirsinizsə, mübarək olacaqsınız.

> Çünki vəhy hələ təyin olunmuş bir vaxt üçündür; lakin sonunda danışacaq və yalan deməyəcək; geciksə də, onu gözlə; çünki o, hökmən gələcək, gecikməyəcək. Habakkuk 2:3.

Millerçilərin yanlış anlaması ləngimə vaxtını meydana gətirdi. Görmə təyin olunmuş bir vaxt üçündür — 22 oktyabr 1844. O, yalan çıxmayacaq, lakin yanlış anlama üzündən siz onun ləngidiyini düşünəcəksiniz.

Rəbb bu anlaşılmazlığı nəzərdə tutmuşdumu? Bəli. Baci Vayt belə deyir.

Rəbb yanlış anlaşılmanı 1843 Cədvəli vasitəsilə meydana gətirdi. William Miller dedi ki, o heç vaxt qəti şəkildə 1843 deməmişdi, lakin 1843-cü ildə qardaşlar ondan “əgər” sözünü çıxarmağı və 1843-ü bir yol nişanı kimi qeyd etməyi xahiş etdilər. Sister White deyir ki, bu, peyğəmbərlik xarakterli bir yol nişanıdır, Habakkuk 2-nin yerinə yetməsidir. Bu yol nişanı, 1843-ü qətiyyətlə qeyd etməklə, ləngimə vaxtını meydana gətirdi.

> 1843 və 1844-cü illərdə görülən şeyləri görmüş gözlər nə bəxtiyardır. İsmarış verildi. Və ismarışın təkrar olunmasında heç bir gecikmə olmamalıdır, çünki zamanın əlamətləri yerinə yetməkdədir; yekun iş başa çatdırılmalıdır. Qısa bir zaman içində böyük bir iş görüləcək. Tezliklə Allahın təyinatı ilə elə bir ismarış veriləcək ki, uca bir fəryada çevriləcək. O zaman Daniel öz payında dayanacaq ki, öz şəhadətini versin.” Manuscript Releases, 21-ci cild, 437.

Daniel 12:12, 13-ə diqqət yetirin: “Nə bəxtiyardır o kəs ki, gözləyir və min üç yüz otuz beş günə çatır.” — “Nə bəxtiyardır o kəs ki, 1335-ə çatır. Nə bəxtiyardır o kəs ki, 1843-ə çatır,” bu, 12-ci ayədir.

13-cü ayə:

> Lakin sən sonadək öz yolunla get; çünki sən rahatlıq tapacaq və günlərin sonunda öz qismətində duracaqsan. Daniel 12:12, 13.

Bacı Uayt 12-ci və 13-cü ayələri bir-biri ilə əlaqələndirərək deyir ki, 1335-in bərəkəti 1843 və 1844-cü illərdə yerinə yetirilir. Bu, zamanın müəyyən bir nöqtəsi haqqında deyil, Məsihin Yerusəlimə Zəfərli Girişini gözləyən, nərdivan üzərində qalxıb-enən mələkləri tanıyan və Rəbb onlara əhdin iki lövhəsini verdiyi zaman Onunla əhdə daxil olanlar haqqındadır.

Back to Articles