Article

# Yoel Kitabı və Laodikeyadakı Yeddinci Gün Adventist Kilsəsi - Qırx Altıncı Hissə

Qırx Altıncı Nömrə

Author

Jeff Pippenger

Published

February 12, 2026

Formats

PDF
Word
Song MP3

Qeysəriyyə Filipidən Qeysəriyyə Maritimaya qədər olan dövr üçüncü saatdan doqquzuncu saata qədər olan müddəti təmsil edir; bu müddət altıncı saatda bölünür. Qeysəriyyədən Qeysəriyyəyə olan bölgü Başqalaşma dağı idi. Başqalaşma dağı daha iki xətti, Pentikost bazar günü qanunundan beş gün əvvəl gələn üç addımlı nişangah ilə uyğunlaşdırır.

Dağda Ata Allah ikinci dəfə danışdı. Onun danışdığı ilk dəfə Məsihin vəftizi zamanı olmuşdu, sonuncu dəfə isə çarmıxdan az əvvəl.

> İndi canım sarsılmışdır; və nə deyim? Ata, məni bu saatdan xilas et; lakin Mən elə bu səbəbə görə bu saata gəldim. Ata, Öz adını izzətləndir. O zaman göydən bir səs gəldi və dedi: Mən onu həm izzətləndirdim, həm də yenə izzətləndirəcəyəm. Buna görə orada durmuş və bunu eşitmiş xalq dedi ki, göy guruldadı; başqaları isə dedilər: Ona bir mələk danışdı. Yəhya 12:27–29.

Allah yüz qırx dörd mini möhürləyib onların üzərinə Öz adını yazdığı zaman Öz adını izzətləndirir.

> Qalib gələn şəxsi Mən Öz Allahımın məbədində bir sütun edəcəyəm və o, bir daha bayıra çıxmayacaq; Mən onun üzərinə Öz Allahımın adını, Öz Allahımın şəhərinin — göydən, Öz Allahımın yanından enən yeni Yerusəlimin — adını və Öz yeni adımı yazacağam. Qulağı olan, Ruhun cəmiyyətlərə nə dediyini eşitsin. Vəhy 3:12, 13.

Təcəlli Dağında yalnız Peter, James və John adlı şagirdlər iştirak edirdilər; necə ki, onlar Yairin qızının dirildilməsi zamanı da, həmçinin daha sonra Getsemanidə də orada idilər. Getsemani, Yəhya on ikidə Atanın danışmasına bənzər şəkildə, çarmıxdan dərhal əvvəl gəldi. “Getsemani” “zeytun yağı sıxanı” deməkdir və bu, bakirələrin yağ sınağını müəyyənləşdirir. Getsemani canı “ölümlə üz-üzə” gətirən “böhran”dır və müdrik bakirələr bu sınaqdan keçirlər; çünki ikinci məbəd sınağında onlar həyatla üz-üzə gəldilər, necə ki, İsa otuz gün ərzində “üz-üzə” öyrədirdi.

Atanın ilk dəfə danışdığı məqam Məsihin vəftizi zamanı olmuşdu və Onun yalnız Peteri, Yaqubu və Yəhyanı ilk dəfə ayrıca götürdüyü məqam Yairin on iki yaşlı qızının dirildildiyi vaxt olmuşdu. On iki yaşlı bakirənin dirilməsi Məsihin vəftizi ilə uyğunluq təşkil edir; bu vəftiz dirilmə qüdrətini simvolizə edir. Yairin qızının dirilməsi Məsihin vəftizi və Qeysəriyyə Filippi ilə uyğunluq təşkil edir. Getsemani və Atanın çarmıxdan az əvvəl danışdığı zaman Məsihin sarsılması Qeysəriyyə Maritima ilə uyğunluq təşkil edir.

Sətir-sətir Peter, Simon Barjona adının Peter olaraq dəyişdirildiyi vaxt, Qeysəriyyə Filipidə möhürlənən yüz qırx dörd mini təmsil edir. Paniumda, yəni Qeysəriyyə Filipidə möhürləndikdən sonra, Peter Dağın altıncı saatına gedir; burada o, Qeysəriyyə Maritimada Kornelinin çağırışına cavab vermək üçün yoluna davam edərkən bir bayraq kimi ucaldılır. Qeysəriyyə Filipidə Peter, elan etmək üçün Allahın möhürü və Gecəyarısı Fəryadı xəbəri ilə Exeter düşərgə toplantısından ayrılır. Borular bayramı ilə təmsil olunduğu kimi İslam xəbəri Peteri dəniz kənarındakı Qeysəriyyəyə aparır. İslam xəbəri Peteri dünyanın nəzəri önünə qaldırır, çünki Peter borular bayramından əvvəl İslamın peyğəmbərlik üzrə gəlişini öncədən xəbər vermişdir.

> Baxın, Rəbbin böyük və dəhşətli günü gəlməzdən əvvəl Mən sizə peyğəmbər İlyası göndərəcəyəm; o da ataların ürəyini övladlara, övladların ürəyini isə atalarına döndərəcək ki, Mən gəlib yeri lənətlə vurmayım. Malaki 4:5, 6.

Sətir üstünə sətir şəklində İlyas xəbəri, ataları övladları ilə uyğunlaşdırmaq əsasına söykənən bir xəbərdir. İlyas Ata Miller idi; o, öz övladlarını təmsil edir. Yüz qırx dörd min William Millerin övladlarıdır və Millerin ürəklərini öz övladlarına çevirmək, Millerçi tarixi İlyasın tarixi ilə, habelə Yəhya Vəftizçinin tarixini yüz qırx dörd minlə əlaqələndirilən elçinin tarixi ilə uyğunlaşdırmaq deməkdir. Bu dörd xəttin uyğunlaşdırılmasının bir ünsürü ondan ibarətdir ki, İlyasın, Yəhyanın və Millerin sınaq tarixlərinin hər birində indiki həqiqətin yeganə xəbəri — elçi vasitəsilə gələn xəbər idi.

> Gilead sakinlərindən olan Tişbəli İlyas Axava dedi: “Hüzurunda durduğum İsrailin Allahı Rəbbin həyatı haqqı, mənim sözüm olmadan bu illər ərzində nə şeh, nə də yağış olacaq.” 1 Padşahlar 17:1.

Bacı Vayt aydın şəkildə bildirir ki, İsanın İlyas kimi tanıtdığı Yəhyanın ismarıcını qəbul etməyənlər İsanın təlimlərindən fayda görməyəcəkdilər; həmçinin birinci mələyin ismarıcı kimi təmsil olunan Millerin ismarıcını rədd edənlər də ikinci mələyin ismarıcından fayda görə bilməzdilər. Yağışın yalnız onun əmri ilə gələcəyinə dair İlyasın bəyanatını müşayiət edən son sınaq, İlyasın ismarıcı ilə Baalın ismarıcı arasında seçim etmək əmrini də ehtiva edirdi. “Nə vaxta qədər”in peyğəmbərlik simvolu İlyasın Karmel dağını bazar qanunu ilə uyğunlaşdırır.

> Beləcə, Axav bütün İsrail övladlarının yanına adam göndərdi və peyğəmbərləri Karmel dağına topladı. İlyas bütün xalqın qarşısına çıxıb dedi: “Nə vaxta qədər iki fikir arasında tərəddüd edəcəksiniz? Əgər Rəbb Allahdırsa, Onun ardınca gedin; yox, əgər Baaldırsa, onda onun ardınca gedin.” Xalq isə ona bir söz də cavab vermədi. O zaman İlyas xalqa dedi: “Mən, yalnız mən, Rəbbin peyğəmbəri olaraq qalmışam; Baalın peyğəmbərləri isə dörd yüz əlli nəfərdir. Buna görə bizə iki cavan öküz versinlər; bir cavan öküzü özləri üçün seçsinlər, onu parça-parça etsinlər, odunun üstünə qoysunlar, ancaq altına od vurmasınlar. Mən də o biri cavan öküzü hazırlayıb odunun üstünə qoyacağam və onun da altına od vurmayacağam. Siz öz allahlarınızın adını çağırın, mən də Rəbbin adını çağıracağam; oda cavab verən Allah, qoy O Allah olsun.” Bütün xalq cavab verib dedi: “Bu söz yaxşıdır.” 1 Padşahlar 18:20–24.

Karmeldəki sınaq iki xəbər arasında seçim idi. Bu, həqiqi və yalançı peyğəmbərlik arasında, eləcə də elçi İlyas ilə İzebelin süfrəsi arxasında oturan peyğəmbərlər arasında bir sınaq idi. Məsələ elçi və xəbər haqqında idi. 1844-cü ildə Rəbbin Milleri həqiqi peyğəmbər, Millerin xəbərini isə şeh və yağış kimi aşkara çıxaran bir sınaq yaratması ilə Karmel təkrar olundu. Həqiqi peyğəmbər və həqiqi xəbər ilə yalançı peyğəmbər və yalançı xəbər arasındakı fərq Exeter düşərgə toplantısında Exeter çadırı və Watertown qrupunun çadırı vasitəsilə təmsil olundu. Yalana qarşı həqiqəti təmsil edən iki məbəd çadırı. Karmeldə ortaya qoyulan fərq və 1844-cü ilin tarixi, Peter möhürlənib bayraq kimi Dağa qaldırıldığı zaman Qeysəriyyə Filipidə eyniləşdirilir. O, ona görə qaldırıldı ki, öz xəbərinin son yağışın yeganə həqiqi xəbəri olduğunu bəyan etmişdi. Onun qabaqcadan dediyi söz yerinə yetiriləndə o qaldırıldı.

Şofar bayramı Pentikost mövsümündə üçüncü və turnusol sınağıdır; turnusol sınağından əvvəl isə Peter, Gecəyarısı Hayqırtısının bəyanının başlanğıcını nişanlamaq üçün İslamın sərbəst buraxılmalı olduğunu müəyyən edir. Peyğəmbərliyin yerinə yetməsi, yan keçilən əvvəlki əhd xalqını təmsil edən Millerçilərlə protestantlar arasında fərqi meydana çıxaran amil idi. Həqiqi ilə yalançı arasındakı fərq aşkar edildikdən sonra, İlyas yalançı peyğəmbərləri şəxsən öldürdü. Fərq, İslam barədə bir öncədən xəbərveriş yerinə yetirildiyi zaman, Şofar bayramında ortaya qoyulur.

Millerçi tarixin Gecəyarısı Harayı sonradan düzəldilmiş və daha sonra yerinə yetmiş bir proqnoz idi. O, 22 oktyabr 1844-cü ildə yerinə yetdi, halbuki Millerin Gecəyarısı Harayı ilə bağlı ilkin anlayışı 1843-cü il idi. Samuel Snow bu xəbərin düzəldilməsini təmsil edir və onun xəbəri “həqiqi” Gecəyarısı Harayı xəbəri kimi tanındı.

1844-cü il, Millerin xəbəri ilə protestantların xəbəri arasındakı fərqin bir nümunəsi idi. Sınaq prosesində protestantlar Miller tərəfindən öldürüldülər və bundan sonra mürtəd protestantlığa, Romanın qızlarına, İzebelin kahinlərinə çevrildilər. Bu fərq ya peyğəmbərlik xəbərinin qəbul edilməsi, ya da rədd edilməsi ilə zahir oldu. Yəhya və Millerlə birlikdə peyğəmbərlik xəbəri, kənardan keçilən əvvəlki əhd xalqının yalan xəbərini ifşa etdi. İlyasın xəbəri bildirirdi ki, onun sözü olmadan yağış olmayacaq və üç il yarımdan sonra bu iddianın sınağı zahir edilməli idi.

> Və belə oldu ki, Axav İlyası görəndə ona dedi: “İsraili bəlaya salan sənmisən?” O isə cavab verib dedi: “İsraili bəlaya salan mən deyiləm; lakin sən və atanın evi, çünki siz Rəbbin əmrlərini tərk etmisiniz, sən də Baallara uymusan. İndi isə adam göndər və bütün İsraili Karmel dağına, həmçinin İzebelin süfrəsindən yeyən Baalın dörd yüz əlli peyğəmbərini və meşəliklərin dörd yüz peyğəmbərini yanıma yığ.” 1 Padşahlar 18:17–19.

Saxta ilə həqiqi arasındakı fərq, istər elçi olsun, istərsə də xəbər, həm xəbərə, həm də elçiyə qarşı irəli sürülən ittihamları özündə ehtiva edən bir sınaq prosesi içində ortaya qoyuldu. İsraili bəlaya salmaqda ittiham olunan İlyas idi, çünki onun xəbəri yağışı dayandırmışdı. Əgər İsraildə yağış davam etsəydi, İlyasla bağlı heç bir məsələ qaldırılmazdı. Məsələ İlyasın öncədən söylədiyi xəbərə və onun üç il yarım ərzində yerinə yetməsinə əsaslanırdı.

Peter Qeysəriyyə Filipininin sınaq daşı məqamında olduqda — hansı ki, bu, şeypurlar bayramıdır və həm də eşşəyin açılıb buraxıldığı yerdir — Gecəyarısı Fəryadı ismarıcının başlanğıcı qeyd olunur. Peter İlyasa bənzər olaraq, indicə öz qabaqcadan dediyinin təsdiqinə şahid olmuşdur və həqiqi ilə saxtanın arasındakı fərq hamının görməsi üçün nümayiş etdirilmişdir. Qabaqcadan deyilən sözün təsdiqi şeypurlar bayramı ilə — yəni sınaq daşı ilə — təmsil olunur. Bu qabaqcadan xəbər vermə həm 1840, həm də 1844-cü illərlə timsallaşdırılmışdır; burada bir qabaqcadan xəbər düzəldilir və bundan sonra yerinə yetirilir. Josiah Litchin düzəldilmiş qabaqcadan xəbəri 11 avqust 1840-cı ildə birinci mələyə qüvvə verdi və Millerin 1843-cü il haqqındakı qabaqcadan xəbəri Snow tərəfindən düzəldildi.

> “1840-cı ildə peyğəmbərliyin daha bir diqqətəlayiq yerinə yetməsi geniş maraq doğurdu. Bundan iki il əvvəl, ikinci gəlişi vəz edən aparıcı xidmətçilərdən biri olan Cozaya Liç Vəhy 9-un bir şərhini dərc edərək Osmanlı İmperiyasının süqutunu qabaqcadan bildirmişdi. Onun hesablamalarına görə, bu hakimiyyət... 1840-cı il avqustun 11-də devrilməli idi; bu vaxt Konstantinopolda Osmanlı hakimiyyətinin qırılacağı gözlənilə bilər. Və mən inanıram ki, bunun belə olduğu aşkar ediləcəkdir.”

> “Məhz göstərilən vaxtda Türkiyə öz səfirləri vasitəsilə Avropanın müttəfiq dövlətlərinin himayəsini qəbul etdi və bununla da özünü xristian millətlərinin nəzarəti altına qoydu. Bu hadisə əvvəlcədən deyilmiş xəbəri tam dəqiqliklə yerinə yetirdi. Bu məlum olduqda, çoxlu sayda insan Miller və onun əməkdaşları tərəfindən qəbul edilmiş peyğəmbərlik təfsiri prinsiplərinin doğruluğuna əmin oldu və gəliş hərəkatına heyrətamiz bir təkan verildi. Elmli və mövqeli adamlar həm onun baxışlarını təbliğ etməkdə, həm də nəşr etdirməkdə Millerlə birləşdilər və 1840-cı ildən 1844-cü ilə qədər iş sürətlə genişləndi.” The Great Controversy, 334, 335.

Litch-in qabaqcadan xəbər verdiyi şey İslam haqqında idi, Snow-un qabaqcadan xəbər verdiyi isə bağlanmış qapı haqqında idi. Litch-in qabaqcadan xəbəri yerinə yetdikdə, xəbəri təsbit edən metodologiya qəbul olundu və xəbəri qəbul edənlər xəbərçi ilə “birləşdilər”. Həm xəbər, həm də xəbərçi qabaqcadan xəbərin yerinə yetməsində tanındı. Litch-in qabaqcadan xəbər verdiyi şey İslam haqqında idi, Snow-un qabaqcadan xəbər verdiyi isə bağlanmış qapı haqqında idi.

> “Mən Allahın xalqını sevincli bir intizar içində, öz Rəbbini gözləyən gördüm. Lakin Allah onları sınamağı qəsd etmişdi. Onun əli peyğəmbərlik dövrlərinin hesablanmasındakı bir yanlışı örtmüşdü. Öz Rəbbini gözləyənlər bu yanlışı aşkar etmədilər, vaxta qarşı çıxan ən bilikli adamlar da onu görə bilmədilər. Allah qəsd etmişdi ki, Onun xalqı bir məyusluqla üzləşsin. Vaxt keçdi və Öz Xilaskarını sevincli intizarla gözləmiş olanlar kədərləndi və ruhdan düşdü, halbuki İsanın zühurunu sevməmiş, lakin xəbəri qorxu ilə qəbul etmiş olanlar Onun gözlənilən vaxtda gəlməməsindən məmnun qaldılar. Onların iman etirafı ürəyə təsir etməmiş və həyatı paklaşdırmamışdı. Vaxtın keçməsi belə qəlbləri aşkara çıxarmaq üçün yaxşı hesablanmışdı. Onlar həqiqətən Öz Xilaskarının zühurunu sevən qəmgin, məyus olanlara ilk üz döndərən və onları məsxərəyə qoyanlar oldular. Mən Allahın Öz xalqını sınamaq və sınaq saatında geri çəkilib dönəcək olanları aşkara çıxarmaq üçün onlara dərin bir imtahan verməkdə hikmətini gördüm.

> “İsa və bütün səmavi qoşun canlarının sevdiyi Şəxsi görməyi şirin bir intizarla arzulamış olanlara rəğbət və məhəbbətlə baxırdı. Sınaqlarının saatında onları qüvvətləndirmək üçün mələklər onların ətrafında dolaşırdı. Səmavi xəbəri qəbul etməyə etinasız yanaşmış olanlar qaranlıqda qaldılar və Allahın qəzəbi onlara qarşı alovlandı, çünki O, göydən onlara göndərdiyi nuru qəbul etmək istəmədilər. Rəblərinin nə üçün gəlmədiyini anlaya bilməyən o sadiq, məyus kəslər isə qaranlıqda buraxılmadılar. Yenidən peyğəmbərlik dövrlərini araşdırmaq üçün Müqəddəs Kitablarına yönəldildilər. Rəbbin əli rəqəmlərin üzərindən götürüldü və yanlışlıq izah edildi. Onlar gördülər ki, peyğəmbərlik dövrləri 1844-cü ilə qədər uzanır və peyğəmbərlik dövrlərinin 1843-cü ildə başa çatdığını göstərmək üçün təqdim etdikləri həmin dəlillər, onların 1844-cü ildə sona yetəcəyini sübut edirdi. Allahın Kəlamından gələn nur onların mövqeyi üzərinə saçdı və onlar bir ləngimə vaxtını aşkar etdilər — “Baxmayaraq ki, o [görüntü] gecikir, onu gözlə.” Məsihin dərhal gəlişinə olan məhəbbətlərində onlar görüntünün ləngiməsini nəzərdən qaçırmışdılar; halbuki bu, həqiqətən gözləyənləri aşkara çıxarmaq üçün nəzərdə tutulmuşdu. Yenə onların zamanla bağlı bir nöqtəsi var idi. Lakin mən gördüm ki, onların çoxu 1843-cü ildə imanlarını səciyyələndirmiş olan o dərəcədə qeyrətə və enerjiyə sahib olmaq üçün dərin məyusluqlarının fövqünə yüksələ bilmirdilər.”

> “Şeytan və onun mələkləri onların üzərində zəfər çaldılar və xəbəri qəbul etmək istəməyənlər bunu belə adlandırdıqları aldanışı qəbul etməməkdə öz uzaqgörən mühakimələri və hikmətləri ilə özlərini təbrik etdilər. Onlar başa düşmürdülər ki, Allahın özləri barəsindəki məsləhətini rədd edir və göydən göndərilmiş xəbəri yaşayan Allah xalqını çaşdırmaq üçün Şeytan və onun mələkləri ilə birləşərək işləyirdilər.

> “Bu ismarıcın imanlıları kilsələrdə zülmə məruz qalırdılar. Bir müddət ərzində, ismarıcı qəbul etmək istəməyənlər qəlblərinin hisslərini həyata keçirməkdən qorxu səbəbilə çəkindirilirdilər; lakin vaxtın keçməsi onların həqiqi duyğularını üzə çıxardı. Onlar, gözləyənlərin məcbur qalıb daşıdıqları şahidliyi susdurmaq istəyirdilər; yəni peyğəmbərlik dövrlərinin 1844-cü ilə qədər uzandığını bəyan edən şahidliyi. İmanlılar öz səhvlərini aydınlıqla izah etdilər və Rəbblərini nə üçün 1844-cü ildə gözlədiklərinin səbəblərini təqdim etdilər. Onların əleyhdarları irəli sürülən qüdrətli dəlillərə qarşı heç bir dəlil gətirə bilmirdilər. Bununla belə, kilsələrin qəzəbi alovlandı; onlar dəlilləri dinləməməyə və şahidliyi kilsələrdən kənarda saxlamağa qəti qərar vermişdilər ki, başqaları onu eşidə bilməsin. Allahın onlara verdiyi nuru başqalarından əsirgəməyə cəsarət etməyənlər kilsələrdən çıxarıldılar; lakin İsa onlarla idi və onlar Onun üzünün nurunda sevinirdilər. Onlar ikinci mələyin ismarıcını qəbul etməyə hazırlanmışdılar.” Early Writings, 235–237.

Peter, Litch kimi İslam və bir səltənətin sonu barədə düzəldilmiş bir xəbəri, Snow kimi isə bağlanmış qapı barədə düzəldilmiş bir xəbəri təqdim edən yüz qırx dörd min nəfəri təmsil edir. Litch-in İslamın ikinci vayına dair xəbəri xarici bir xəbər idi, Snow-un bağlanmış qapısı isə daxili bir xəbər idi. Snow üçün iş, Rəbbin əlini rəqəmlərin üzərindən çəkdiyi zaman başladı və o zaman əvvəlcə 1843-cü ili sübut etdiyi düşünülən həmin dəlilin əslində 22 oktyabr 1844-ü sübut etdiyi görüldü. Litch üçün isə bu, yerinə yetirildiyi zaman Vəhy onuncu fəslin mələyini yer və dəniz üzərində durmaq üçün aşağı endirən bir hesablamadan ibarət idi.

Litchin öz proqnozunu onun yerinə yetməsindən on gün əvvəl yenidən hesablaması, əvvəlki bir proqnozun düzəldilməsi işini bir sınaq kimi müəyyən edir. 1840-cı ildə başlanğıc və 1844-cü ildə son həqiqətənmi yenidən hesablanaraq həqiqi Gecəyarısı Fəryadına çevrilən bir proqnozun peyğəmbərlik simvoludur? Gecəyarısı Fəryadının elan olunması ilə sona çatan Millerçi tarixinin alfası və omeqası həqiqətənmi yüz qırx dörd minin həqiqi Gecəyarısı Fəryadının peyğəmbərlik xüsusiyyətlərini təmsil edir?

Düzəldilmiş öncədən xəbərdarlığın elan edildiyi hər iki dövrdə Millerçi xəbərə qarşı mübahisə baş qaldırdı; çünki bu xəbər xalqı narahat edirdi. Peter Qeysəriyyə-Filippidə dayandıqda, Qeysəriyyə-Filippidən əvvəl başlanmış xəbər barəsində mübahisə vardır; çünki yağış xəbərinin yalnız Peterin sözü ilə yağacağını təsdiq edən məhz yerinə yetməsidir. Qeysəriyyə-Filippi şeypur bayramıdır və Məsihin İslamın eşşəyini açıb buraxmaq üçün ikinci mələyi təmsil edən iki şagird göndərməsinə uyğun gəlir. İslamın eşşəyinin açılıb buraxılması Exeter düşərgə toplantısında Gecəyarısı fəryadı xəbərinin başlanğıcını elan edir; çünki 13 avqustda bir gün gec, atla gəlib çatan, açılış günündə gəlmək əvəzinə ləngimiş olan Samuel Snow, ləngimə vaxtının sonunu və toplantı 17-də başa çatdıqda coşqun dalğa kimi daşınacaq xəbərin başlanğıcını işarələyir.

Millerçi tarixinin mübahisəsi, padşah Axavın ittihamları və Məsihin Yerusəlimə daxil olduğu zaman sözgüləşdirən Yəhudilərin müqaviməti hamısı şeypurlar bayramında, eşşəyin açılıb buraxıldığı vaxt öz nəticəsinə çatan bir mübahisəni müəyyən edir. Eşşəyin açılıb buraxılması, əvvəlcə Qeysəriyyə Filipidə Adventizm üzərinə bağlanmış qapını və dövrün sonunda Qeysəriyyə Maritimada bağlanmış qapını müəyyən edən bir peyğəmbərliyin təsdiqidir. Eşşək, Tennessi ştatının Neşvill şəhəri də daxil olmaqla, Birləşmiş Ştatları vuran üçüncü vayın İslamının rəmzidir. 18 iyul 2020-ci il tarixli baş tutmamış öncədənxəbərvermə indi Rəbb Öz əlini çəkdikcə və İsa Məsihin vəhyini açdıqca tədricən düzəldilir. Həmin açılma 2023-cü ilin iyulunda səhrada başladı.

## Daniel On Birin görüntüsü

Sur bayramı üçüncü vay olan, yəni İslam olan yeddinci suru təmsil edir. Sur müharibə ilə bağlı xarici bir xəbərdarlıq mesajıdır, lakin o, həmçinin müqəddəs bir toplantıya daxili çağırış kimi də başa düşülə bilər. İkinci məbəd sınağının otuz günü başa çatdıqda başlayan lakmus sınağı kimi, bu həm xarici, həm də daxili bir mesajdır. Birinci təməl sınaq 2024-cü ilin yazında, Daniel 11:14-də təmsil olunduğu kimi, antixristin xarici görüntüsü ilə gəlib çatdı.

> Və o zamanlarda cənub padşahına qarşı çoxları ayağa qalxacaq; sənin xalqının zorakı adamları da görüntünü yerinə yetirmək üçün özlərini ucaldacaqlar; lakin onlar yıxılacaqlar. Daniel 11:14.

Əvvəlki ayə Paniumu təqdim etdi və Paniumun şahidliyi on beşinci ayəyə qədər davam edir.

> Çünki şimal padşahı geri dönəcək, əvvəlkindən daha böyük bir qoşun toplayacaq və müəyyən illərdən sonra böyük bir ordu və çoxlu sərvətlə mütləq gələcəkdir. Daniel 11:13.

Ondan on beşə qədər olan ayələrdəki şimal padşahı papalığın vəkil qüvvəsidir; o, onuncu ayədə Ronald Reagan tərəfindən təmsil olunmuşdur, o vaxt ki, 9 noyabr 1989-cu ildə Berlin Divarının süqutu ilə nümunələndirilən dəmir pərdə divarı aradan qaldırıldı. On altıncı ayə bazar qanunu zamanı kilsə ilə dövlət arasındakı ayrılıq divarının aradan qaldırılmasını göstərir. On birinci və on ikinci ayələr 2014-cü ildə başlayan Ukrayna müharibəsini təmsil edir, on üçüncü ayə isə 2024-cü il seçkilərini müəyyənləşdirir; həmin vaxt Reagan-dan sonrakı səkkizinci prezident olan Trump, həmçinin əvvəlki yeddi prezidentdən olub səkkizinci prezident olan şəxs kimi, daha böyük qüdrətlə “qayıdır”, çünki o, qayıdanda “əvvəlkindən daha böyük bir çoxluğu ortaya çıxaracaq və müəyyən illərdən sonra mütləq gələcəkdir.” “Müəyyən illər” Joe Biden-in dörd ilidir.

2024-cü ildən sonra, on üçüncü ayəyə uyğun olaraq, Roma Paniumun peyğəmbərlik tarixinə özünü daxil edəcək. 8 may 2025-ci ildə ruhani izzətli diyardan olan ilk papa seçildi və o, özü ilə bir çox mühüm peyğəmbərlik xüsusiyyətləri daşıyan Leo adını seçdi. Sonra on beşinci ayədə döyüş başlanır.

> Beləliklə, şimal padşahı gəlib səngər qaldıracaq və ən möhkəm qalaları alacaq; cənubun qolları ona tab gətirməyəcək, nə də onun seçmə xalqı; müqavimət göstərməyə heç bir güc də olmayacaq. Daniel 11:15.

Panium döyüşü on beşinci ayədə başlayır və Donald Tramp ilə təmsil olunan yer vəhşi cənub padşahlığını məğlub edəcək. On birinci ayədəki cənub padşahı, papalığın vəkil qüvvəsi olan və onuncu ayədəki papalığın vəkil qüvvəsi — Birləşmiş Ştatlar tərəfindən maliyyələşdirilib dəstəklənən Ukrayna ilə müharibəyə başladı. Cənub padşahı Raphia döyüşündə qalib gələcəkdi, lakin qələbənin ardınca, həmişə bir əjdaha cənub padşahlığının süqutu ilə əlaqəli olan tədrici dağılma, şimal padşahı əvvəlkindən daha güclü şəkildə geri dönüb Panium döyüşünə hazırlaşarkən cənub padşahını son dərəcə həssas bir vəziyyətdə qoyur. Rusiya və Putin, Birləşmiş Ştatlar 2014-cü ildə Ukrayna müharibəsini başlatdığı zaman cənub padşahıdır. 2022-ci ildə işğal başlandı və qan axmağa başladı. 2024-cü ildə şimal padşahı geri döndü.

Peter Qeysəriyyə Filipidədir; bu isə Gecəyarısı Nidası xəbərinin elanının başlanğıcıdır. Peter, İlyasa və Litch ilə Snow tərəfindən təmsil olunan Millerçilərə bənzər olaraq, bundan əvvəl bağlı qapı və İslam haqqında bir önbildiri irəli sürmüşdür. Onun yerinə yetməsi həqiqi və saxta son yağış xəbərləri, eləcə də həqiqi və saxta elçilər arasındakı fərqi müəyyən edir. Peterin xəbəri Naşvill və İslamla bağlı düzəldilmiş xəbərdir və o, Qeysəriyyə Filipidə dayananda, Paniumda dayanır; bu isə on altıncı ayənin bazar qanununa aparan döyüşdür. Peterin önbildirisinin yerinə yetməsi Gecəyarısı Nidası elanının başlanğıcını müəyyən edir; bu zaman İslam sərbəst buraxılır ki, bu da “sətir üzərinə sətir” prinsipinə görə Panium döyüşünün gəlib çatdığı vaxtla eynidir.

## Danielın onuncu fəslinin vəhyi

Sur bayramı üçüncü vay olan və İslamı təmsil edən yeddinci suru ifadə edir. Sur bir xəbərdarlıq mesajıdır, həm də müqəddəs toplantıya çağırışdır. O, həmçinin ikinci məbəd sınağının otuz günü başa çatdıqda başlayan turnusol sınağıdır. Antixristin birinci təməl xarici sınaq görüntüsü 2024-cü ilin yazında gəldi, Məsihin ikinci daxili sınaq görüntüsü isə, Daniel 10-da təmsil olunduğu kimi, 2026-cı ildə gəldi.

> Sonra gözlərimi qaldırıb baxdım, və budur, kətana bürünmüş bir adam var idi; belinə Ufazın saf qızılı bağlanmışdı. Onun bədəni zəbərcəd kimi idi, üzü şimşəyin görünüşü kimi, gözləri od məşəlləri kimi, qolları və ayaqları cilalanmış tuncun parıltısı kimi, sözlərinin səsi isə bir izdihamın səsi kimi idi.

> Və yalnız mən, Daniel, bu görüntünü gördüm; çünki mənimlə olan adamlar görüntünü görmədilər; lakin onların üzərinə böyük bir titrəyiş düşdü, belə ki, gizlənmək üçün qaçdılar.

> Buna görə də mən tək qaldım və bu böyük görüntünü gördüm; məndə heç bir qüvvə qalmadı; çünki mənim gözəlliyim içimdə çürüməyə çevrildi və məndə heç bir qüvvə qalmadı.

> Lakin onun sözlərinin səsini eşitdim; və onun sözlərinin səsini eşidəndə, üzüm üstə, üzüm yerə doğru olaraq dərin bir yuxuya getdim.

> Və bax, bir əl mənə toxundu; o məni dizlərim və əllərimin ovucları üzərinə qaldırdı. O mənə dedi: “Ey çox sevilən adam Daniel, sənə söylədiyim sözləri anla və ayağa qalx; çünki indi sənin yanına mən göndərilmişəm.” O bu sözü mənə dedikdə, mən titrəyə-titrəyə ayağa qalxdım. Sonra mənə dedi: “Qorxma, Daniel; çünki sən ürəyini anlamağa və Allahının önündə özünü əzməyə yönəltdiyin ilk gündən sözlərin eşidildi və mən sənin sözlərinə görə gəldim. Lakin Fars padşahlığının şahzadəsi iyirmi bir gün mənə müqavimət göstərdi; amma bax, baş şahzadələrdən biri olan Mikayıl mənə kömək etməyə gəldi; və mən orada Fars padşahlarının yanında qaldım. İndi isə mən sənin xalqının axır günlərdə başına nələr gələcəyini sənə anlatmağa gəlmişəm; çünki görüntü hələ çox günlər üçündür.” O, mənə belə sözlər dedikdə, mən üzümü yerə dikdim və lal oldum.

> Və bax, bəşər oğullarının bənzərinə oxşayan biri dodaqlarıma toxundu; o zaman ağzımı açıb danışdım və qarşımda duran şəxsə dedim: Ey ağam, bu görüntüyə görə iztirablarım üzərimə çökdü və məndə heç bir qüvvə qalmadı. Çünki bu ağamın qulu bu ağamla necə danışa bilər? Çünki mənə gəlincə, dərhal məndə heç bir qüvvə qalmadı, nə də məndə nəfəs qaldı.

> Sonra yenə insan surətinə bənzər biri gəlib mənə toxundu və məni qüvvətləndirdi. Və dedi: Ey çox sevilən adam, qorxma; sənə sülh olsun, qüvvətli ol, bəli, qüvvətli ol. O mənimlə danışdıqda mən qüvvətləndim və dedim: Qoy ağam danışsın; çünki sən məni qüvvətləndirdin. Daniel 10:5–19.

Daniel iyirmi ikinci gündə axır günlərdə səmavi Baş Kahinin görüntüsünü görür. Romanın görüntünü bərqərar etməsi barədə görüntü 2024-cü ilin təməl və alfa sınağı idi, Məsihin görüntüsü isə məbəd sınağıdır. Bu, Danieldən qaçıb gizlənən sinfin ayrılmasını meydana gətirir. Həmin sinif yalanların və saxtalığın altında gizlənir və bu səbəbdən güclü aldanışa düçar olur.

Sonra Danielə üç dəfə toxunulur: əvvəlcə Cəbrayıl, sonra Məsih, daha sonra isə üçüncü dəfə yenə Cəbrayıl tərəfindən. Ən Müqəddəs Yerdə Danielə üç dəfə toxunulması bir qüvvətləndirilməni təsvir edir; çünki bu, onun görüntünü görəndə heç bir qüvvəsinin qalmaması ilə başlayır, lakin üçüncü toxunuşda o nəhayət qüvvətləndirilir. O, axır günlərdə Allahın xalqının başına gələcək şeyləri anlamaq üçün qüvvətləndirilir. Axır günlərdə Allahın xalqının başına gələnlərə dair peyğəmbərlik xəbəri on bakirə məsəlində təmsil olunan xəbərdir.

Daniel heç bir qüvvə ilə başlamır, çünki Məsihin güzgü kimi əks olunan görüntüsü onu qüvvəsiz qoymuşdu; lakin üç toxunuşun sonunda o, möhkəmləndirilir və “güclü ol, bəli, güclü ol” əmri bir təkrardır ki, bu da ikinci mələyi və ya ikinci sınağı işarələyir. İkinci sınaq məbəd sınağıdır; burada Allahın xalqı Exeter düşərgə yığıncağı başa çatdıqda Gecəyarısı Fəryadının xəbərini bəyan etmək üçün möhkəmləndirilir. Həmin sınaq məbəd sınağıdır; burada təməl və künc daşı olan baş daş məbədin ecazkar baş daşına çevrilir və bununla da onun tamamlandığını göstərir. Daniel iyirmi ikinci gündə, imanla Ən Müqəddəs Yerə daxil olduğu zaman möhkəmləndirilir. O bunu etdikdə əvvəlcə Cəbrayıl ona toxunur, sonra Məsih ona toxunur, sonra da Cəbrayıl yenə ona toxunur. Buna görə də Daniel, Ən Müqəddəs Yerdə Məsihin iki mələk arasında olduğunu gördüyü yerdə xəbəri bəyan etmək üçün möhkəmləndirilir; Ən Müqəddəs Yerdə Məsihin ortada olduğu məkan isə mərhəmət kürsüsüdür; burada iki örtən kerub Şəkinə izzətinin işığı ilə işıqlandırılan, Onun taxtında oturmuş Məsihdən gələn nur altında əhd sandığına baxırlar. Daniel onuncu fəslin görüntüsü peyğəmbərlik baxımından elə qurulmuşdur ki, Daniel mərhəmət kürsüsünün taxtı üzərində Şəkinə kimi Məsihin izzətinə baxır, iki örtən kerub isə əhd sandığına nəzər salır!

Şeypurlar bayramından əvvəl İlyas bəyan edir ki, yağış haqqında onun xəbəri Rəbdən olan yeganə yağış xəbəridir və o, elə bir önbildiriş irəli sürür ki, bu önbildiriş öz nəticəsinə, kimin elçi olub-olmadığını və hansı xəbərin xəbər olub-olmadığını sübut edən bir nümayişlə çatır. Karmeldən əvvəl üç il yarım ərzində padşah Axav İlyası axtarırdı, çünki Karmeldən əvvəl gələn bir mübahisə dövrü vardır. Karmel dağı sadəcə xarakterin zahir olduğu lakmus sınağıdır. Millerçi tarixində həmin eyni dövr də eyni şəhadəti ehtiva edirdi, belə ki, xəbərə nifrət edənlər sadiqləri kilsələrdən kənarda qoydular və sadiqlər bundan sonra kənarda qalan, süqut etmiş əvvəlki əhd xalqından insanları çıxmağa çağıran bir xəbər qaldırdılar.

Peter Pentikost Bazar qanunu zamanı Yoelin xəbərini bəyan edir; bu isə o deməkdir ki, Peter eyni xəbəri Gecəyarısı Harayı dövrü Exeter düşərgə toplantısının sonunda başlanarkən də bəyan edir; həmin toplantı isə Peterin qabaqcadan bildirdiyi xəbərdarlıq, Snow və Litch-in xəbərləri kimi, düzəldildikdə başlamışdı. Mübahisə hər zaman qabaqcadan bildirilmiş xəbərin yerinə yetməsindən əvvəl baş verir. Buna görə də mübahisə qabaqcadan bildirilmiş xəbərin yerinə yetməsindən əvvəl başlayır.

Axab, İzebel və onun peyğəmbərləri, Məsihin günündə sözgüləşdirən yəhudilər və Millerçi tarixin süqut etmiş protestantları üçün təşviş doğuran xəbər Peter tərəfindən Yoel kitabı kimi müəyyən edilir. Eşşəyin açıb-buraxılması ilə işarələnən üçüncü lakmus sınağından əvvəl Peterin xəbəri Laodikiyalı Adventizm tərəfindən hücuma məruz qalır və Peter bu müqavimətə cavab olaraq bildirir ki, elçilər sərxoş deyillər; onlar sadəcə Yoelin üç fəslinin yerinə yetməsidir. Yoelin üç fəsli Laodikiyalı Adventizmin kəskin məhkûm edilməsi ilə başlayır. Xəbər sərt içki ilə sərxoş olmuşların qulaqlarına çatanda, onlar reaksiya verəcəklər. Onlar Məsihlə Yerusəlimə gedərkən dağdan enən zaman qarşılaşdılar və Yerusəlimdə də yenidən Ona qarşı çıxdılar.

Eşşək açılıb buraxılır, giriş başlanır; xırda irad tutan yəhudilər xəbərin susdurulmasını istəyirlər. İsa davam edir, sonra isə dayanıb Adventizmin sınaq vaxtının son günü üzərində ağlayır. Sonra Yerusəlimdə, xalqın öz xəbərini dayandırmasını istəyən yəhudilərlə daha bir qarşıdurma baş verir. Həmin gün günəş batanda, yəhudi milləti üçün sınaq vaxtı daha bir mərhələyə çatdı. Müqavimətin inkişafı çarmıx ölümünə qədər davam edir və bu, ikinci mələyin gəlişini və gecikmə vaxtını nişanlayan Lazarın dirilməsi ilə ciddi şəkildə başlandı.

> “Beytanya Yerusəlimə o qədər yaxın idi ki, Lazarın dirildilməsi xəbəri tezliklə şəhərə çatdırıldı. Möcüzənin şahidi olmuş casuslar vasitəsilə yəhudi rəhbərləri qısa zamanda baş vermiş hadisənin həqiqətlərindən xəbərdar oldular. Nə edilməli olduğunu qərara almaq üçün dərhal Sinedrionun iclası çağırıldı. Məsih artıq ölüm və qəbir üzərindəki hökmranlığını tam şəkildə aşkar etmişdi. O qüdrətli möcüzə Allahın Öz Oğlunu insanların xilası üçün dünyaya göndərdiyinə dair onlara təqdim etdiyi ən son və ən yüksək dəlil idi. Bu, ağlın idarəsi və işıqlanmış vicdanın rəhbərliyi altında olan hər bir zehni inandırmağa kifayət edən ilahi qüdrətin nümayişi idi. Lazarın dirilməsinin şahidi olanların çoxu İsaya iman gətirdi. Lakin kahinlərin Ona qarşı nifrəti daha da şiddətləndi. Onlar Onun ilahiliyinin bütün daha kiçik dəlillərini rədd etmişdilər və bu yeni möcüzə onları yalnız daha da qəzəbləndirdi. Ölü gündüzün açıq işığında və bir izdiham şahidlərin önündə dirildilmişdi. Belə dəlili heç bir hiylə ilə aradan qaldırmaq mümkün deyildi. Məhz buna görə kahinlərin düşmənçiliyi daha ölümcül oldu. Onlar Məsihin işinə son qoymaq əzmində əvvəlkindən də qəti idilər.”

> “Sadukeylər Məsihə rəğbət bəsləməsələr də, Ona qarşı Fariseylər qədər kinlə dolu deyildilər. Onların nifrəti o qədər acı deyildi. Lakin indi onlar tamamilə təşvişə düşmüşdülər. Onlar ölülərin dirilməsinə inanmırdılar. Sözdə elmi dəlillər ortaya qoyaraq belə nəticəyə gəlmişdilər ki, ölmüş bədənin həyata qaytarılması qeyri-mümkündür. Lakin Məsihin bir neçə kəlməsi ilə onların nəzəriyyəsi alt-üst edilmişdi. Onların həm Müqəddəs Yazılardan, həm də Allahın qüdrətindən bixəbər olduqları göstərildi. Onlar bu möcüzənin xalq üzərində yaratdığı təəssüratı aradan qaldırmağın heç bir yolunu görə bilmirdilər. Qəbrin əlindən ölülərini almağa qalib gəlmiş Olandan insanları necə uzaqlaşdırmaq olardı? Yalan xəbərlər yaydılar, lakin möcüzəni inkar etmək mümkün deyildi və onun təsirini necə zərərsizləşdirəcəklərini bilmirdilər. O vaxta qədər Sadukeylər Məsihin ölümə verilməsi planını dəstəkləməmişdilər. Lakin Lazarın dirilməsindən sonra qərara gəldilər ki, yalnız Onun ölümü ilə Onlara qarşı etdiyi qorxmaz ifşalar dayandırıla bilər.” The Desire of Ages, 537.

Lazarın ölümü İsanın ləngidiyi dörd günün başlanğıcını qeyd etdi. Onun ölümü, ləngimə vaxtının başlanğıcını qeyd edən ikinci mələyin gəlişini təmsil edirdi. Onun dirilməsi 11 Sentyabrdan iyirmi iki il sonra, 31 dekabr 2023-cü ildə iki şahidin dirilməsini qeyd edir. Onun dirilməsi Hizqiyalın ölü, quru sümüklərinin dirilməsini qeyd edir. Onun dirilməsi Adəmin yaradılışı ilə əvvəlcədən təcəssüm olunmuşdu; bu yaradılış bəşəriyyəti təmsil edən gildən ibarət olanın, həyat nəfəsini təmsil edən İlahiliklə birləşdirilməsindən ibarət idi.

> “Yəhudilərin kahinləri və rəhbərləri İsaya nifrət edirdilər; lakin saysız-hesabsız insanlar Onun hikmətli sözlərini dinləmək və qüdrətli işlərini görmək üçün axışırdılar. Xalq ən dərin maraqla cuşa gəlmişdi və bu möcüzəli Müəllimin təlimlərini eşitmək üçün İsanı nigaranlıqla izləyirdi. Rəhbərlərin çoxu Ona iman gətirirdi, lakin sinaqoqdan qovulacaqlarından qorxduqları üçün öz imanlarını etiraf etməyə cürət etmirdilər. Kahinlər və ağsaqqallar xalqın diqqətini İsadan yayındırmaq üçün bir iş görülməli olduğuna qərar verdilər. Onlar qorxurdular ki, hamı Ona iman gətirəcək. Özləri üçün heç bir təhlükəsizlik görmürdülər. Ya mövqelərini itirməli, ya da İsanı ölümə təslim etməli idilər. Onu öldürdükdən sonra belə, yenə də Onun qüdrətinin canlı abidələri olanlar qalacaqdı. İsa Lazarı ölülər arasından diriltmişdi və onlar qorxurdular ki, əgər İsanı öldürsələr, Lazar Onun qüdrətli gücünə şəhadət edəcək. Xalq ölülər arasından dirildilmiş olanı görmək üçün axışırdı və rəhbərlər Lazarı da öldürmək, beləliklə də bu həyəcanı yatırmaq qərarına gəldilər. Sonra xalqı insanların ənənələrinə və təlimlərinə, nanə və sədəfotu üçün onda bir verməyə yönəldəcək və yenidən onların üzərində nüfuz sahibi olacaqdılar. Onlar İsanı tək olduğu zaman tutmaq barədə razılığa gəldilər; çünki əgər Onu izdiham içində, xalqın zehninin bütövlükdə Ona yönəldiyi bir vaxtda tutmağa cəhd etsəydilər, daşqalaq ediləcəkdilər.” Early Writings, 165.

18 iyul 2020-ci ildə Vəhydəki iki şahid öldürüldü və ikinci mələk ilə ləngimə vaxtı gəlib çatdı. 31 dekabr 2023-cü ildə iki mərhələli dirilmə prosesi başladı. Birinci mərhələ bünövrə idi; ikinci mərhələ məbədin həmin bünövrə üzərində ucaldılması idi. Laodikeyalı Yeddinci Gün Adventist kilsəsi 1989-cu ildə doğulduğu vaxtdan etibarən bu xəbərə nifrət etmişdir və hələ də ona nifrət edir. İndi isə onların ölü hesab etdikləri nifrət edilən şahidlər yenidən dirildiyinə görə, onlar bu xəbərə daha da çox nifrət edəcəklər. Onlar 18 iyul 2020-ci il haqqında edilən qabaqcadan xəbər barədə, yəhudilərin Lazarın dirilməsinə bəslədikləri kin kimi zəhərli bir hiddətlə mübahisə edəcəklər. Məbəd sınağının tarixində Peter onların yanlış ittihamlarına, bütün yalanlarına cavab olaraq Yoel kitabına işarə etməklə cavab verəcək.

Bu araşdırmanı növbəti məqalədə davam etdirəcəyik.

Back to Articles