Article

# Rome Establishes the Vision - Number Five

Gipatukod sa Roma ang Panan-awon - Numero Singko

Unveiling the Repeated Prophetic Controversies in Adventism: Understanding the Robbers of Thy People

Pagbutyag sa Gisubli nga mga Propetikong Kontrobersiya sulod sa Adventismo: Pagsabot sa mga Tulisán sa Imong Katawhan sa Thy People

Author

Jeff Pippenger

Published

August 9, 2024

Formats

PDF Unavailable
Word Unavailable
Song MP3

In the last article, we identified six prophetic lines of controversy which have occurred in the history of Adventism from the Millerite time period until the present day. I contend the first and the last controversy over the “robbers of thy people” in verse fourteen of Daniel chapter eleven are prophetically identical. The Millerites understood the “robbers” to be Rome, and the Protestants taught the “robbers” were a Syrian king named Antiochus Epiphanes.

Sa miaging artikulo, atong giila ang unom ka propetikong linya sa kontrobersiya nga nahitabo sa kasaysayan sa Adventismo sukad sa yugto sa panahon sa mga Millerite hangtod sa karon. Akong ikinahanglanon nga ang nahauna ug ang kataposang kontrobersiya mahitungod sa “mga tulisan sa imong katawhan” diha sa bersikulo katorse sa Daniel kapitulo onse, sa pagkamatuod, propetikong managsama. Nasabtan sa mga Millerite nga ang “mga tulisan” mao ang Roma, ug gitudlo sa mga Protestante nga ang “mga tulisan” mao ang usa ka hari sa Siria nga ginganlan ug Antiochus Epiphanes.

> And in those times there shall many stand up against the king of the south: also the robbers of thy people shall exalt themselves to establish the vision; but they shall fall. Daniel 11:14.

> Ug niadtong mga panahona daghan ang motindog batok sa hari sa habagatan; ingon man ang mga tulisan sa imong katawhan managbayaw sa ilang kaugalingon aron sa pagtukod sa panan-awon; apan sila mapukan. Daniel 11:14.

Beginning in verse ten, and continuing through verse fifteen a warfare between the kingdoms of Egypt and Syria is represented. Egypt is the king of the south in the passage, and the Syrian king is represented as the king of the north. Verse ten identifies what the historians call the beginning of the Fourth Syrian war in 219 BC, verses eleven and twelve represent the battle of Raphia in 217 BC, and its aftermath. Then verses thirteen through fifteen identify the battle of Panium in 200 BC. In verses ten through fifteen the Syrian king is Antiochus Magnus, ruler of the Seleucid Empire.

Sugod sa bersikulo napulo, ug nagpadayon hangtod sa bersikulo kinse, gihulagway ang usa ka pakiggubat tali sa mga gingharian sa Egipto ug Siria. Ang Egipto mao ang hari sa habagatan diha sa maong pahayag, ug ang hari sa Siria gihulagway ingon nga hari sa amihanan. Ang bersikulo napulo nagtimaan sa gitawag sa mga historyador nga sinugdanan sa Ikaupat nga Gubat sa Siria niadtong 219 BC, ang mga bersikulo onse ug dose naghulagway sa gubat sa Raphia niadtong 217 BC, ug sa mga sangputanan niini. Unya ang mga bersikulo trese hangtod kinse nagtimaan sa gubat sa Panium niadtong 200 BC. Sa mga bersikulo napulo hangtod kinse, ang hari sa Siria mao si Antiochus Magnus, magmamando sa Imperyong Seleucid.

Verse ten represents the history when Antiochus Magnus begins a war to regain territory that was taken from the Seleucid kingdom years before. In the verse he regains the lost territory in 219 BC, but he temporarily ceases his aggressions, and seeks to regroup his military strength. He had regained control of the lost territory, and made it all the way to the border of Egypt, the southern kingdom ruled by the Ptolemy dynasty. Between 219 BC and 217 BC, both the king of the south and the king of the north made plans for the approaching battle of Raphia.

Ang bersikulo napulo nagrepresentar sa kasaysayan sa dihang si Antiochus Magnus nagsugod ug gubat aron mabawi ang teritoryo nga gikuha gikan sa gingharian sa Seleucid mga katuigan sa wala pa. Diha sa bersikulo iyang nabawi ang nawalang teritoryo niadtong 219 BC, apan sa makadiyot iyang gihunong ang iyang mga agresyon, ug nangita siya ug paagi sa pagpundok pag-usab sa kusog sa iyang militar. Nabawi niya ang pagdumala sa nawalang teritoryo, ug nakaabot pa gayud siya ngadto sa utlanan sa Ehipto, ang habagatang gingharian nga gimandoan sa dinastiya sa Ptolemy. Tali sa 219 BC ug 217 BC, ang hari sa habagatan ug ang hari sa amihanan kapuwa naghimo ug mga plano alang sa nagasingabot nga gubat sa Raphia.

The battle of Raphia took place in 217 BC, and the southern kingdom of Egypt, ruled by Ptolemy prevailed over the Syrian king Antiochus Magnus, king of the north in the prophetic passage. Then in verses thirteen through fifteen, seventeen years later in 200 BC, Antiochus Magnus, who had then formed an alliance with Philip of Macedon engaged Egypt in the battle of Panium. The southern kingdom of Egypt then had a child king of five or six years old, and Antiochus Magnus and Philip could not resist taking advantage of the child king of Egypt, and Antiochus Magnus prevailed in the battle of Panium. The three verses that represent the battle of Panium contain verse fourteen, where a new power is introduced into the prophetic narrative.

Ang gubat sa Raphia nahitabo niadtong 217 BC, ug ang habagatang gingharian sa Egipto, nga gimandoan ni Ptolemy, midaog batok sa Siryanhong hari nga si Antiochus Magnus, ang hari sa amihanan diha sa maong profetikong pahayag. Unya sa mga bersikulo trese hangtod kinse, napulog pito ka tuig sa ulahi niadtong 200 BC, si Antiochus Magnus, nga niadtong panahona nakig-alyansa kang Philip sa Macedon, misulong batok sa Egipto diha sa gubat sa Panium. Ang habagatang gingharian sa Egipto niadtong panahona may usa ka batang hari nga lima o unom ka tuig ang panuigon, ug si Antiochus Magnus ug si Philip dili makasukol sa pagpahimulos sa maong batang hari sa Egipto, ug si Antiochus Magnus midaog sa gubat sa Panium. Ang tulo ka bersikulo nga nagrepresentar sa gubat sa Panium naglakip sa bersikulo katorse, diin usa ka bag-ong gahum ang gipaila sa profetikong asoy.

The robbers of thy people are a different power than the Egyptian king of the south, or the Seleucid king of the north, or Philip the Macedonian ruler. The Millerites recognized that Rome is the robbers of thy people. One of the Hebrew root words that is translated as “robbers,” means breaker. Pagan Rome is represented in prophecy as the power who would break in pieces.

Ang mga tulisan sa imong katawhan lahi nga gahum kay sa Ehiptohanong hari sa habagatan, o sa Seleucid nga hari sa amihanan, o kang Felipe nga magmamando sa Macedonia. Giila sa mga Millerite nga ang Roma mao ang mga tulisan sa imong katawhan. Usa sa mga Hebreohanon nga gamut nga pulong nga gihubad ingon “mga tulisan” nagkahulogan og “magdadugmok.” Ang pagano nga Roma girepresentar diha sa tagna ingon nga mao ang gahum nga magadugmok ngadto sa mga tipik.

> After this I saw in the night visions, and behold a fourth beast, dreadful and terrible, and strong exceedingly; and it had great iron teeth: it devoured and brake in pieces, and stamped the residue with the feet of it: and it was diverse from all the beasts that were before it; and it had ten horns. Daniel 7:7.

> Human niini nakita ko sa mga panan-awon sa kagabhion, ug ania karon, ang ikaupat nga mapintas nga mananap, makalilisang ug makahahadlok, ug hilabihan kakusgan; ug kini may dagkong ngiping puthaw: kini milamoy ug midugmok sa mga tipik, ug gitumban ang salin pinaagi sa iyang mga tiil: ug kini lahi sa tanang mga mapintas nga mananap nga nanguna niini; ug kini may napulo ka mga sungay. Daniel 7:7.

When Uriah Smith comments on the robbers, he quotes a historian who points out that robbers represent breakers.

Sa dihang mokomentaryo si Uriah Smith mahitungod sa mga tulisan, mikutlo siya ug usa ka historyador nga nagpunting nga ang mga tulisan nagrepresentar sa mga mamumugto.

> “A new power is now introduced,—‘the robbers of thy people;’ literally, says Bishop Newton, ‘the breakers of thy people.’ Far away on the banks of the Tiber, a kingdom had been nourishing itself with ambitious projects and dark designs. Small and weak at first, it grew with marvelous rapidity in strength and vigor, reaching out cautiously here and there to try its prowess, and test the vigor of its warlike arm, till, conscious of its power, it boldly reared its head among the nations of the earth, and seized with invincible hand the helm of their affairs. Henceforth the name of Rome stands upon the historic page, destined for long ages to control the affairs of the world, and exert a mighty influence among the nations even to the end of time.

> “Usa ka bag-ong gahum karon ang gipaila,—‘ang mga tulisan sa imong katawhan;’ sa literal, nagaingon si Bishop Newton, ‘ang mga maglalaglag sa imong katawhan.’ Sa halayong dapit sa mga tampi sa Tiber, usa ka gingharian maoy nagpatambok sa iyang kaugalingon pinaagi sa mapintasong mga tinguha ug mangitngit nga mga laraw. Sa sinugdan gamay ug mahuyang, kini mitubo uban sa kahibulongang kapaspason sa kusog ug kalig-on, nga mabinantayon nga nag-unat dinhi ug didto aron sulayan ang iyang kagahum, ug sutaon ang kalig-on sa iyang gubatnong bukton, hangtud nga, nahibalo sa iyang gahum, maisugon kining mipataas sa iyang ulo taliwala sa mga nasod sa yuta, ug pinaagi sa dili mabuntog nga kamot giilog ang timon sa ilang mga kalihokan. Gikan niini ug padayon, ang ngalan sa Roma nagatindog sa panid sa kasaysayan, tinagana alang sa hataas nga mga kapanahonan sa pagpugong sa mga kalihokan sa kalibotan, ug sa paggamit sa usa ka gamhanang impluwensiya taliwala sa mga nasod bisan hangtud sa katapusan sa panahon.”

> “Rome spoke; and Syria and Macedonia soon found a change coming over the aspect of their dream. The Romans interfered in behalf of the young king of Egypt, determined that he should be protected from the ruin devised by Antiochus and Philip. This was BC 200, and was one of the first important interferences of the Romans in the affairs of Syria and Egypt.” Uriah Smith, Daniel and the Revelation, 257.

> “Misulti ang Roma; ug sa dili madugay nasinati sa Siria ug Macedonia ang kausaban nga miabot ibabaw sa dagway sa ilang damgo. Nanghilabot ang mga Romano alang sa batan-ong hari sa Ehipto, nga determinado nga siya pagapanalipdan gikan sa kalaglagan nga gihimo ni Antiochus ug ni Felipe. Kini mao ang 200 BC, ug usa kini sa unang mahinungdanong pagpanghilabot sa mga Romano sa mga kalihokan sa Siria ug Ehipto.” Uriah Smith, Daniel and the Revelation, 257.

The prediction set forth in the verses was fulfilled in roughly twenty years from 219 BC unto 200 BC, but the prophets speak more about the last days than the days in which they lived.

Ang panagna nga gipahayag diha sa mga bersikulo natuman sa gibana-banang kaluhaan ka tuig, sukad sa 219 BC hangtod sa 200 BC, apan ang mga propeta nagsulti labaw pa mahitungod sa kaulahian nga mga adlaw kay sa mga adlaw diin sila nagpuyo.

> “Each of the ancient prophets spoke less for their own time than for ours, so that their prophesying is in force for us. ‘Now all these things happened unto them for ensamples: and they are written for our admonition, upon whom the ends of the world are come.’ 1 Corinthians 10:11. ‘Not unto themselves, but unto us they did minister the things, which are now reported unto you by them that have preached the gospel unto you with the Holy Ghost sent down from heaven; which things the angels desire to look into.’ 1 Peter 1:12. . . .

> “Ang matag usa sa mga karaang manalagna nagsulti dili kaayo alang sa ilang kaugalingong panahon kondili alang sa atoa, aron ang ilang pagpanagna magpabiling may gahum alang kanato. ‘Karon kining tanang mga butanga nahitabo kanila ingon nga mga panig-ingnan: ug kini gisulat alang sa atong pagpahimangno, nga sa ibabaw nato miabut ang mga katapusan sa kalibotan.’ 1 Corinto 10:11. ‘Dili ngadto sa ilang kaugalingon, kondili ngadto kanato sila nag-alagad niadtong mga butanga, nga karon gikamantala na kaninyo pinaagi niadtong mga nagwali sa maayong balita kaninyo uban sa Espiritu Santo nga gipadala gikan sa langit; mga butang nga ang mga manulonda nangandoy sa pagsud-ong.’ 1 Pedro 1:12....

> “The Bible has accumulated and bound up together its treasures for this last generation. All the great events and solemn transactions of Old Testament history have been, and are, repeating themselves in the church in these last days.” Selected Messages, book 3, 338, 339.

> “Ang Biblia nagtigom ug nagbugkos sa tingub sa iyang mga bahandi alang niining katapusang kaliwatan. Ang tanang dagkung mga hitabo ug mga solemne nga kalihokan sa kasaysayan sa Daang Tugon nahimo na, ug nagapadayon sa pagbalik-balik sa ilang kaugalingon diha sa iglesia niining katapusang mga adlaw.” Selected Messages, libro 3, 338, 339.

Although Daniel did not live in the twenty-year time period we are considering, inspiration through the writings of Sister White informs is that much of the history recorded in Daniel eleven is to be repeated in the final fulfillment of Daniel eleven.

Bisan si Daniel wala mabuhi sa baynte ka tuig nga yugto sa panahon nga atong gikonsiderar, ang inspirasyon pinaagi sa mga sinulat ni Sister White nagpahibalo kanato nga daghan sa kasaysayan nga natala sa Daniel onse pagausabon diha sa katapusang katumanan sa Daniel onse.

> “We have no time to lose. Troublous times are before us. The world is stirred with the spirit of war. Soon the scenes of trouble spoken of in the prophecies will take place. The prophecy in the eleventh of Daniel has nearly reached its complete fulfillment. Much of the history that has taken place in fulfillment of this prophecy will be repeated.” Manuscript Releases, number 13, 394.

> “Wala kitay panahon nga usikon. Ang mga panahon sa kasamok anaa sa atong atubangan. Ang kalibotan ginapalihok sa espiritu sa gubat. Sa dili madugay ang mga talan-awon sa kasamok nga gisulti sa mga tagna mahitabo. Ang tagna diha sa ikanapulog-usa sa Daniel hapit na makaabot sa hingpit nga katumanan niini. Daghan sa kasaysayan nga nahitabo sa katumanan niini nga tagna mausab.” Manuscript Releases, numero 13, 394.

Verses ten through fifteen of Daniel eleven represent the history of the last days which leads up to the soon-coming Sunday law, for verse sixteen identifies when Rome, for the first time, conquered the “glorious land.”

Ang mga bersikulo napulo hangtod kinse sa Daniel onse naglarawan sa kasaysayan sa katapusang mga adlaw nga nagdala ngadto sa haduol nang moabot nga balaod sa Domingo, kay ang bersikulo disisais nagtimaan kon kanus-a ang Roma, sa unang higayon, miagaw sa “mahimayaong yuta.”

> But he that cometh against him shall do according to his own will, and none shall stand before him: and he shall stand in the glorious land, which by his hand shall be consumed. Daniel 11:16.

> Apan siya nga moanhi batok kaniya magabuhat sumala sa iyang kaugalingong kabubut-on, ug walay bisan kinsa nga makabarog sa iyang atubangan; ug siya magatindog sa mahimayaong yuta, nga pinaagi sa iyang kamot pagaut-uton. Daniel 11:16.

Daniel employs the expression “glorious land” twice in his writings. The first is verse sixteen, when literal pagan Rome conquered the literal glorious land of Judah.

Gigamit ni Daniel ang pulong nga “mahimayaong yuta” sa makaduha diha sa iyang mga sinulat. Ang nahaunang higayon mao ang bersikulo dieciséis, sa dihang gisakop sa literal nga paganong Roma ang literal nga mahimayaong yuta sa Juda.

> “Although Egypt could not stand before Antiochus, the king of the north, Antiochus could not stand before the Romans, who now came against him. No kingdoms were longer able to resist this rising power. Syria was conquered, and added to the Roman empire, when Pompey, BC 65, deprived Antiochus Asiaticus of his possessions, and reduced Syria to a Roman province.

> “Bisan pa nga ang Egipto dili makatindog sa atubangan ni Antiochus, ang hari sa amihanan, si Antiochus dili usab makatindog sa atubangan sa mga Romano, nga niadtong panahona mianhi batok kaniya. Wala nay mga gingharian nga makahimo pa sa pagsukol niining nagasubang nga gahum. Ang Siria nasakop, ug gidugang sa Imperyo sa Roma, sa dihang si Pompey, BC 65, nagkuha kang Antiochus Asiaticus sa iyang mga kabtangan, ug naghimo sa Siria nga usa ka lalawigan sa Roma.”

> “The same power was also to stand in the Holy Land, and consume it. Rome became connected with the people of God, the Jews, by alliance, BC 162, from which date it holds a prominent place in the prophetic calendar. It did not, however, acquire jurisdiction over Judea by actual conquest till BC 63; and then in the following manner.” Uriah Smith, Daniel and the Revelation, 259.

> “Ang maong gahum mao usab ang motindog sa Yutang Balaan, ug maglamoy niini. Ang Roma nahimong nalambigit sa katawohan sa Dios, ang mga Judio, pinaagi sa pakigsaad, sa 162 BC, sukad sa maong petsa kini nagkupot ug halangdong dapit sa kalendaryo sa tagna. Apan wala kini makabaton ug hurisdiksiyon ibabaw sa Judea pinaagi sa tinuod nga pagbuntog hangtod sa 63 BC; ug unya sa mosunod nga paagi.” Uriah Smith, Daniel and the Revelation, 259.

The other verse where Daniel employs the “glorious land” is in verse forty-one.

Ang laing bersikulo diin gigamit ni Daniel ang “yutang mahimayaon” anaa sa bersikulo kwarenta ug usa.

> He shall enter also into the glorious land, and many countries shall be overthrown: but these shall escape out of his hand, even Edom, and Moab, and the chief of the children of Ammon. Daniel 11:41.

> Mosulod usab siya sa mahimayaong yuta, ug daghang mga nasod ang mapukan; apan kini makalingkawas gikan sa iyang kamot, bisan ang Edom, ug ang Moab, ug ang pangulo sa mga anak sa Ammon. Daniel 11:41.

Verse forty-one of course follows verse forty, and verse forty begins with the words “and at the time of the end.” In The Great Controversy, Sister White identifies 1798 as the “time of the end,” so verse forty-one is identifying history that follows after the time of the end in 1798.

Ang bersikulo kap-atan ug usa, siyempre, nagsunod sa bersikulo kap-atan, ug ang bersikulo kap-atan nagsugod sa mga pulong, “ug sa panahon sa katapusan.” Diha sa The Great Controversy, giila ni Igsoong White ang 1798 ingon nga “panahon sa katapusan,” busa ang bersikulo kap-atan ug usa nagtimaan sa kasaysayan nga misunod human sa panahon sa katapusan niadtong 1798.

> “But at the time of the end, says the prophet, “Many shall run to and fro, and knowledge shall be increased.’ Daniel 12:4. . . . Since 1798 the book of Daniel has been unsealed, knowledge of the prophecies has increased, and many have proclaimed the solemn message of the judgment near.” The Great Controversy, 356.

> “Apan sa panahon sa katapusan, nagaingon ang propeta, ‘Daghan ang magdalagan ngadto-ngari, ug ang kahibalo modaghan.’ Daniel 12:4.... Sukad sa 1798 ang basahon ni Daniel naabli na, ang kahibalo mahitungod sa mga tagna midaghan, ug daghan ang nagmantala sa solemne nga mensahe sa paghukom nga haduol na.” The Great Controversy, 356.

The glorious land of verse forty-one is not literal ancient Judah of old, but spiritual modern Judah. The United States is spiritual modern Judah, and verse forty-one is identifying the soon-coming Sunday law in the United States.

Ang mahimayaong yuta sa bersikulo kap-atan ug usa dili ang literal nga karaang Juda kaniadto, kondili ang espirituwal nga modernong Juda. Ang Tinipong Bansa sa Amerika mao ang espirituwal nga modernong Juda, ug ang bersikulo kap-atan ug usa nag-ila sa umaabot sa dili madugay nga balaod sa Domingo sa Tinipong Bansa sa Amerika.

> Howbeit that was not first which is spiritual, but that which is natural; and afterward that which is spiritual. 1 Corinthians 15:46.

> Apan dili ang espirituhanon mao ang nahauna, kondili ang kinaiyanhon; ug unya sunod ang espirituhanon. 1 Corinto 15:46.

That Sunday law is typified by verse sixteen, for “much of the history that has taken place” in the fulfillment of Daniel eleven is to be repeated. Verses ten through fifteen in the last days, represents the history preceding and leading up to the Sunday law.

Kining balaod sa Dominggo ginatipohan sa bersikulo 16, kay “daghan sa kasaysayan nga nahitabo na” sa katumanan sa Daniel onse pagausabon. Ang mga bersikulo 10 hangtod 15 sa katapusang mga adlaw nagrepresentar sa kasaysayan nga nag-una ug nagdala ngadto sa balaod sa Dominggo.

The king of the north in those five verses, as well as the king of the south who were fulfilled by the Seleucid king Antiochus Magnus and the Egyptian kings of the Ptolemaic kingdom, typify powers that are the focus of the history that leads to the soon-coming Sunday law. These verses identify the history of the movement of the one hundred and forty-four thousand, for verse ten identifies the collapse of the Soviet Union in 1989, and verse sixteen the soon-coming Sunday law.

Ang hari sa amihanan sa maong lima ka mga bersikulo, ingon man ang hari sa habagatan nga natuman diha sa Seleucid nga hari nga si Antiochus Magnus ug sa mga hari sa Ehipto sa gingharian sa Ptolemaic, nagalarawan sa mga gahum nga maoy sentro sa kasaysayan nga modala ngadto sa hapit na moabot nga balaod sa Domingo. Kini nga mga bersikulo nagaila sa kasaysayan sa kalihokan sa usa ka gatus ug kap-atan ug upat ka libo, kay ang bersikulo 10 nagaila sa pagkapukan sa Unyong Sobyet niadtong 1989, ug ang bersikulo 16 sa hapit na moabot nga balaod sa Domingo.

Christ emphasizes these verses by aligning verse ten with verse forty and verse sixteen with verse forty-one. The direct reference to the literal glorious land which typifies the spiritual glorious land of verse forty-one is the end of the six verses, and verse ten is the beginning.

Gipasantop ni Cristo kining mga bersikulo pinaagi sa pagpahiuyon sa bersikulo 10 uban sa bersikulo 40 ug sa bersikulo 16 uban sa bersikulo 41. Ang tuwirang paghisgot sa literal nga mahimayaong yuta nga naghulagway sa espirituwal nga mahimayaong yuta sa bersikulo 41 mao ang katapusan sa unom ka bersikulo, ug ang bersikulo 10 mao ang sinugdanan.

Just as Christ made sure verse sixteen has a direct connection with verse forty-one, and so too, verse ten has a direct connection with verse forty. The expression in verse ten “overflow, and pass through,” is the identical Hebrew phrase that is translated as “overflow and pass over,” in verse forty. The phrase is only found one other place in the Scriptures, but it is translated a little differently than verse ten and verse forty. Still, it is the same Hebrew phrase.

Maingon nga si Cristo nagsiguro nga ang bersikulo sais adunay tuwirang kalambigitan sa bersikulo kuwarenta ug usa, sa ingon usab, ang bersikulo diyes adunay tuwirang kalambigitan sa bersikulo kuwarenta. Ang pahayag diha sa bersikulo diyes, “mopasapaw, ug moagi latas,” mao ra gayud ang maong Hebreohanong pulong-ingon nga gihubad ingon nga “mopasapaw ug molabay sa ibabaw,” diha sa bersikulo kuwarenta. Ang maong pulong-ingon makita na lamang sa usa pa ka dapit sa mga Kasulatan, apan kini gihubad nga medyo lahi gamay kay sa bersikulo diyes ug sa bersikulo kuwarenta. Bisan pa niana, mao gihapon kini ang maong Hebreohanong pulong-ingon.

> And he shall pass through Judah; he shall overflow and go over, he shall reach even to the neck; and the stretching out of his wings shall fill the breadth of thy land, O Immanuel. Isaiah 8:8.

> Ug siya moagi pinaagi sa Juda; siya moawas ug moawas pa gayud, siya moabot bisan hangtod sa liog; ug ang pagbuklad sa iyang mga pako mopuno sa kalapad sa imong yuta, O Immanuel. Isaias 8:8.

Isaiah’s “overflow and go over,” is the same as verse ten’s “overflow, and pass through,” and verse forty’s “overflow and pass over.” More than this, each of the three verses are describing an attack from the king of the north upon the king of the south. In Isaiah, the northern king of Assyria, Sennacherib, was attacking Judah, the southern kingdom of Israel. In verse ten Antiochus Magnus, the northern king of the Seleucid Empire was attacking the southern kingdom of Egypt. In verse forty, the king of the north, the papal power, who had received a deadly wound at the beginning of verse forty, was attacking the southern atheistic power of the Soviet Union. Each verse represents the same prophetic structure of a conflict between the kings of the north and south, and in each verse the northern king “overflows and passes over.”

Ang “mosulbong ug molabay ibabaw” ni Isaias, mao ra usab ang “mosulbong ug moagi” sa bersikulo diez, ug ang “mosulbong ug molabay ibabaw” sa bersikulo cuarenta. Labaw pa niini, ang matag usa sa maong tulo ka mga bersikulo naghulagway sa usa ka pag-atake gikan sa hari sa amihanan batok sa hari sa habagatan. Sa Isaias, ang amihanang hari sa Asiria, si Sennacherib, nag-atake sa Juda, ang habagatang gingharian sa Israel. Sa bersikulo diez, si Antiochus Magnus, ang amihanang hari sa Imperyong Seleucid, nag-atake sa habagatang gingharian sa Egipto. Sa bersikulo cuarenta, ang hari sa amihanan, ang gahum sa kapapahan, nga nakadawat ug samad nga makamatay sa sinugdanan sa bersikulo cuarenta, nag-atake sa habagatang ateistikong gahum sa Unyong Sobyet. Ang matag bersikulo nagrepresentar sa mao rang profetikong estruktura sa usa ka panagbangi tali sa mga hari sa amihanan ug habagatan, ug sa matag bersikulo ang amihanang hari “mosulbong ug molabay ibabaw.”

Isaiah’s testimony and verse ten both identify that when the northern king attacks he ceases before entering into the capital of the southern kingdom. Sennacherib brought his warfare to the walls of Jerusalem, and no further. In 219 BC, Antiochus Magnus came to the border of Egypt and stopped. Then he lost the battle of Raphia that occurred two years later in 217 BC. Sennacherib came to the walls of Jerusalem and lost the battle as God intervened.

Ang pagpamatuod ni Isaias ug ang bersikulo napulo parehong nagpaila nga sa dihang moatake ang hari sa amihanan, mohunong siya sa dili pa makasulod sa kaulohan sa gingharian sa habagatan. Gidala ni Sennacherib ang iyang pakiggubat ngadto sa mga paril sa Jerusalem, ug wala na molapas pa. Niadtong 219 BC, si Antiochus Magnus miabot sa utlanan sa Ehipto ug mihunong. Unya napildi siya sa gubat sa Raphia nga nahitabo duha ka tuig sa ulahi niadtong 217 BC. Si Sennacherib miabot sa mga paril sa Jerusalem ug napildi sa gubat samtang nangilabot ang Dios.

> Therefore thus saith the Lord concerning the king of Assyria, He shall not come into this city, nor shoot an arrow there, nor come before it with shield, nor cast a bank against it. By the way that he came, by the same shall he return, and shall not come into this city, saith the Lord. For I will defend this city, to save it, for mine own sake, and for my servant David’s sake. And it came to pass that night, that the angel of the Lord went out, and smote in the camp of the Assyrians an hundred fourscore and five thousand: and when they arose early in the morning, behold, they were all dead corpses. So Sennacherib king of Assyria departed, and went and returned, and dwelt at Nineveh. And it came to pass, as he was worshipping in the house of Nisroch his god, that Adrammelech and Sharezer his sons smote him with the sword: and they escaped into the land of Armenia. And Esarhaddon his son reigned in his stead. 2 Kings 19:32–37.

> Busa mao kini ang giingon sa Ginoo mahitungod sa hari sa Asiria: Dili siya makasulod niining lungsora, ni makapana ug usa ka pana didto, ni moduol sa atubangan niini uban ang taming, ni magpundok ug salipdan batok niini. Sa dalan nga iyang giagian sa pag-anhi, sa mao usab nga dalan mopauli siya, ug dili siya makasulod niining lungsora, nagaingon ang Ginoo. Kay panalipdan Ko kining lungsora, aron luwason kini, tungod sa Akong kaugalingon, ug tungod sa Akong alagad nga si David. Ug nahitabo niadtong gabhiona nga ang manulonda sa Ginoo migula, ug gipamatay sa campo sa mga Asirianhon ang usa ka gatus ug kawaloan ug lima ka libo; ug sa dihang namangon sila sayo sa buntag, ania karon, silang tanan mga minatay na. Busa si Sennacherib nga hari sa Asiria mipahawa, ug milakaw ug mibalik, ug mipuyo sa Nineve. Ug nahitabo, samtang siya nagsimba sa balay ni Nisroch nga iyang dios, nga si Adrammelech ug si Sharezer nga iyang mga anak mipatay kaniya pinaagi sa pinuti; ug sila mikalagiw ngadto sa yuta sa Armenia. Ug si Esarhaddon nga iyang anak naghari ilis kaniya. 2 Mga Hari 19:32–37.

In 1989, the king of the north swept away the Soviet Union, but he did not overcome the capital of the Soviet Union. Russia was left standing. The next battle, typified in verses eleven and twelve, was the battle of Raphia, which was also typified by the overthrow of Sennacherib’s army and his subsequent death which identifies a victory for the southern king, which was Judah in the testimony of Sennacherib, and Raphia in the testimony of Antiochus Magnus.

Niadtong 1989, gilamoy sa hari sa amihanan ang Unyong Sobyet, apan wala niya mabuntog ang ulohang-lungsod sa Unyong Sobyet. Ang Rusya nagpabiling nagtindog. Ang sunod nga gubat, nga gitipoan sa mga bersikulo onse ug dose, mao ang gubat sa Raphia, nga gitipoan usab pinaagi sa pagkapukan sa kasundalohan ni Sennacherib ug sa misunod niyang kamatayon, nga nagaila sa usa ka kadaugan alang sa hari sa habagatan, nga mao ang Juda sa pagpamatuod ni Sennacherib, ug ang Raphia sa pagpamatuod ni Antiochus Magnus.

Verse ten provides a direct connection to verse forty and verse sixteen provides a direct connection with verse forty-one. Verses ten through sixteen represent the history of 1989 unto the Sunday law. The verse represents a hidden history in verse forty that begins with the collapse of the Soviet Union in 1989 and continues unto the Sunday law. Verse ten also directly connects the “seven times” of Leviticus twenty-six to the hidden history, but that line of truth is outside what we are here setting forth.

Ang bersikulo napulo naghatag ug direkta nga koneksiyon ngadto sa bersikulo kwarenta, ug ang bersikulo disisais naghatag ug direkta nga koneksiyon sa bersikulo kwarenta ug usa. Ang mga bersikulo napulo hangtod disisais nagrepresentar sa kasaysayan gikan sa 1989 padulong sa balaod sa Dominggo. Ang bersikulo nagrepresentar sa usa ka tinagong kasaysayan diha sa bersikulo kwarenta nga nagsugod sa pagkapukan sa Unyong Sobyet niadtong 1989 ug nagpadayon hangtod sa balaod sa Dominggo. Ang bersikulo napulo usab direkta nga nagkonektar sa “pito ka mga panahon” sa Levitico baynte-sais ngadto sa tinagong kasaysayan, apan kana nga linya sa kamatuoran gawas sa atong ginapahimutang dinhi.

In Millerite history the first of six primary controversies within Adventism concerning the correct identification of Rome occurred, and it was over who the robbers of verse fourteen represented. The Protestants held they represented Antiochus Epiphanes, and the Millerites identified them as Rome. In the last controversy of Adventism concerning the correct identification of Rome it is also over the robbers of verse fourteen. One class, represented by the Millerites, is upholding the foundational understanding of the Millerites, which was endorsed by the Spirit of Prophecy.

Sa kasaysayan sa mga Millerite, ang nahaunang sa unom ka pangunang mga kontrobersiya sulod sa Adventismo mahitungod sa husto nga pag-ila sa Roma nahitabo, ug kini mahitungod sa kon kinsa ang girepresentahan sa mga tulisan sa bersikulo katorse. Ang mga Protestante nagtuo nga sila nagrepresentar kang Antiochus Epiphanes, ug giila sa mga Millerite sila ingon nga Roma. Sa katapusang kontrobersiya sa Adventismo mahitungod sa husto nga pag-ila sa Roma, kini usab mahitungod sa mga tulisan sa bersikulo katorse. Usa ka pundok, nga girepresentahan sa mga Millerite, nagapadayon sa pagsuporta sa pundasyonal nga pagsabot sa mga Millerite, nga giuyonan sa Espiritu sa Tagna.

> “I have seen that the 1843 chart was directed by the hand of the Lord, and that it should not be altered; that the figures were as He wanted them; that His hand was over and hid a mistake in some of the figures, so that none could see it, until His hand was removed.” Early Writings, 74.

> “Nakita ko nga nga ang tsart sa 1843 gimandoan sa kamot sa Ginoo, ug nga kini dili angay usbon; nga ang mga numero diha niini sumala sa Iyang gusto; nga ang Iyang kamot diha ibabaw niini ug nagtago sa usa ka sayop sa pipila ka mga numero, aron walay bisan kinsa nga makakita niini, hangtod nga ang Iyang kamot gikuha.” Early Writings, 74.

That sacred chart identifies the controversy with the notation of 164 BC.

Kining balaang tsart nagtimaan sa kontrobersiya pinaagi sa notasyon nga 164 BC.

> “164 Death of Antiochus Epiphanes, who of course, stood not up against the Prince of Princes, as he had been 164 yrs. dead before the Prince of Princes was born.”

> “164 Kamatayon ni Antiochus Epiphanes, nga sa walay pagduhaduha, wala motindog batok sa Prinsipe sa mga Prinsipe, kay namatay man siya 164 ka tuig sa wala pa matawo ang Prinsipe sa mga Prinsipe.”

The reference of that controversy upon the sacred chart represents the only truth represented upon the sacred chart that is not based upon a prophetic passage from God’s Word. In doing so it identifies a waymark, not of biblical history, but of Advent history, and “it should not be altered,” for the controversy identifies how the prophetic vision is established. To reject that foundational truth is to simultaneously reject the authority of the Spirit of Prophecy’s endorsement of the sacred chart.

Ang reperensiya nianang kontrobersiya diha sa balaang tsart nagrepresentar sa bugtong kamatuoran nga girepresentar diha sa balaang tsart nga wala magasukad sa usa ka propetikong pahayag gikan sa Pulong sa Dios. Sa pagbuhat niana, kini nagaila sa usa ka waymark, dili sa kasaysayan sa Biblia, kondili sa kasaysayan sa Advent, ug “dili kini angay usbon,” kay ang kontrobersiya nagaila kon giunsa pagpatukod ang propetikong panan-awon. Ang pagsalikway nianang pundasyonal nga kamatuoran mao ang, sa samang higayon, pagsalikway sa awtoridad sa pag-aprobar sa Espiritu sa Propesiya sa balaang tsart.

> “The very last deception of Satan will be to make of none effect the testimony of the Spirit of God. ‘Where there is no vision, the people perish’ (Proverbs 29:18). Satan will work ingeniously, in different ways and through different agencies, to unsettle the confidence of God’s remnant people in the true testimony. He will bring in spurious visions to mislead, and will mingle the false with the true, and so disgust people that they will regard everything that bears the name of visions as a species of fanaticism; but honest souls, by contrasting false and true, will be enabled to distinguish between them.” Selected Messages, book 2, 78.

> “Ang pinakakatapusang limbong ni Satanas mao ang paghimo nga walay kapuslanan ang pagpamatuod sa Espiritu sa Dios. ‘Diin walay panan-awon, ang katawohan mapukan’ (Proverbs 29:18). Si Satanas molihok uban sa dakong katuso, sa nagkalainlaing mga paagi ug pinaagi sa nagkalainlaing mga galamiton, aron uy-ogon ang pagsalig sa salin nga katawohan sa Dios diha sa tinuod nga pagpamatuod. Magdala siya ug mini nga mga panan-awon aron sa pagpahisalaag, ug iyang isagol ang bakak uban sa tinuod, ug sa ingon makapaluod sa mga tawo aron ilang isipon nga ang tanang nagdala sa ngalan nga mga panan-awon usa ka matang sa panatismo; apan ang matinud-anong mga kalag, pinaagi sa pagtandi sa bakak ug sa tinuod, mahimo nga makaila sa kalainan tali kanila.” Selected Messages, libro 2, 78.

The last controversy of “the robbers of thy people”, is the same as the first, and without an understanding of the symbol which establishes the vision, “the people perish.” They “perish” because they “make of none effect the testimony of the Spirit of God.”

Ang katapusang pakiglalis sa “mga tulisan sa imong katawhan,” mao ra ang una, ug kon walay pagsabot sa simbolo nga nagpahimutang sa panan-awon, “ang katawhan mangahanaw.” Sila “mangahanaw” tungod kay ilang “gipawalay-bili ang pagpamatuod sa Espiritu sa Dios.”

The other class claims that the United States is represented as the robbers of verse fourteen. That class is unable or unwilling to see that Antiochus Magnus in verses ten through fifteen represents the United States. Just as the Protestants of Millerite history claimed the robbers were Antiochus, the class who is unwilling to see identifies the robbers as the power (the United States) that is typified by Antiochus.

Ang laing pundok nagaangkon nga ang Estados Unidos gihulagway ingon nga mga tulisan sa bersikulo katorse. Kining pundoka dili makahimo o dili buot makakita nga si Antiochus Magnus sa mga bersikulo napulo hangtod kinse nagrepresentar sa Estados Unidos. Maingon nga ang mga Protestante sa kasaysayan sa mga Millerite nagaangkon nga ang mga tulisan mao si Antiochus, ang pundok nga dili buot makakita nagaila sa mga tulisan ingon nga gahum (ang Estados Unidos) nga gitipo ni Antiochus.

Sennacherib’s attack upon Judah that reached to the capital, Jerusalem, and that failed, was led by Sennacherib’s general, Rabshakeh.

Ang pag-atake ni Sennacherib batok sa Juda nga miabot hangtod sa kaulohan, ang Jerusalem, ug nga napakyas, gipangulohan sa heneral ni Sennacherib nga si Rabshakeh.

> Now therefore, I pray thee, give pledges to my lord the king of Assyria, and I will deliver thee two thousand horses, if thou be able on thy part to set riders upon them. How then wilt thou turn away the face of one captain of the least of my master’s servants, and put thy trust on Egypt for chariots and for horsemen? Am I now come up without the Lord against this place to destroy it? The Lord said to me, Go up against this land, and destroy it. Then said Eliakim the son of Hilkiah, and Shebna, and Joah, unto Rabshakeh, Speak, I pray thee, to thy servants in the Syrian language; for we understand it: and talk not with us in the Jews’ language in the ears of the people that are on the wall. But Rabshakeh said unto them, Hath my master sent me to thy master, and to thee, to speak these words? hath he not sent me to the men which sit on the wall, that they may eat their own dung, and drink their own piss with you? Then Rabshakeh stood and cried with a loud voice in the Jews’ language, and spake, saying, Hear the word of the great king, the king of Assyria. 2 Kings 18:23–28.

> Busa karon, ako nangamuyo kanimo, paghatag ug mga pasalig sa akong agalon nga hari sa Asiria, ug hatagan ko ikaw ug duha ka libo ka kabayo, kon makahimo ka sa imong bahin sa pagpahimutang ug mga magkakabayo ibabaw kanila. Nan unsaon mo man sa pagsalikway sa nawong sa usa ka kapitan sa labing ubos sa mga sulugoon sa akong agalon, ug mosalig ka sa Egipto alang sa mga karo ug alang sa mga magkakabayo? Mianhi ba ako karon nga walay Ginoo batok niining dapita aron sa paglaglag niini? Ang Ginoo miingon kanako, Tunga batok niining yutaa, ug laglaga kini. Unya si Eliakim nga anak ni Hilkias, ug si Sebna, ug si Joa, miingon kang Rabsaces, Isulti, nangamuyo kami kanimo, sa imong mga sulugoon sa pinulongang Siriano; kay kami nakasabut niini: ug ayaw kami pakigsulti sa pinulongan sa mga Judio sa mga igdulungog sa mga tawo nga atua sa ibabaw sa kuta. Apan si Rabsaces miingon kanila, Gipadala ba ako sa akong agalon ngadto sa imong agalon, ug kanimo, aron sa pagsulti niining mga pulonga? wala ba niya ako ipadala ngadto sa mga tawo nga nanglingkod sa ibabaw sa kuta, aron makakaon sila sa ilang kaugalingong kinalibang, ug makainom sa ilang kaugalingong ihi uban kaninyo? Unya si Rabsaces mitindog ug misinggit sa makusog nga tingog sa pinulongan sa mga Judio, ug misulti, nga nagaingon, Pamati sa pulong sa bantugang hari, ang hari sa Asiria. 2 Mga Hari 18:23–28.

Rabshakeh was presenting not his words, but the words of Sennacherib, king of Assyria. In Daniel eleven verse forty the king of the north is the papal power who at the time of the end in 1798 received a deadly wound at the hands of atheistic France, the southern king. In the verse the king of the north ultimately retaliates and overflows the southern kingdom (the USSR) in 1989. When the king of the north accomplished that work, he brought with him “chariots, and with horsemen, and many ships.” “Chariots and horsemen” represent military might and “ships” represent economic power. Those symbols identify the United States as papal Rome’s proxy army in the victory of 1989, as typified by Rabshakeh. Antiochus Magnus in verse ten through fifteen represents the United States, and as William Miller correctly identified that the word “also” in verse fourteen establishes a new power entering the prophetic narrative, the “robbers” must represent a power distinct from either the Ptolemaic kings of the south, or Antiochus the king of the north or Philip of Macedon.

Si Rabshakeh wala nagpresentar sa iyang kaugalingong mga pulong, kondili sa mga pulong ni Sennacherib, hari sa Assyria. Sa Daniel onse bersikulo kwarenta, ang hari sa amihanan mao ang gahum sa pagka-papa nga sa panahon sa katapusan, niadtong 1798, nakadawat ug makamatay nga samad sa mga kamot sa ateyistikong France, ang hari sa habagatan. Sa maong bersikulo, ang hari sa amihanan sa kataposan mobalus ug molukop sa gingharian sa habagatan (ang USSR) niadtong 1989. Sa dihang natuman sa hari sa amihanan kana nga buluhaton, gidala niya uban kaniya ang “mga carro, ug uban sa mga mangangabayo, ug daghang mga sakayan.” Ang “mga carro ug mga mangangabayo” nagrepresentar sa kusog militar ug ang “mga sakayan” nagrepresentar sa gahum pang-ekonomiya. Kining mga simbolo nag-ila sa Tinipong Bansa sa Amerika ingon nga puli nga kasundalohan sa Roma nga papa sa kadaugan niadtong 1989, ingon sa gipakita sa tipo ni Rabshakeh. Si Antiochus Magnus sa bersikulo napulo hangtod kinse nagrepresentar sa Tinipong Bansa sa Amerika, ug maingon nga si William Miller sa husto nga pag-ila nga ang pulong “usab” sa bersikulo katorse nagmugna ug bag-ong gahum nga mosulod sa profetikong asoy, ang “mga tulisan” kinahanglan magrepresentar ug gahum nga lahi gikan sa mga Ptolemaic nga hari sa habagatan, o kang Antiochus nga hari sa amihanan, o kang Philip sa Macedonia.

> “The king of the south, in this verse, without any doubt, means king of Egypt; but what the robbers of thy people means remains yet a doubt perhaps to some. That it cannot mean Antiochus, or any king of Syria, it is plain; for the angel had been talking about that nation for a number of verses previous, and now says, ‘also the robbers of thy people,’ etc., evidently implying some other nation. I will admit that Antiochus did perhaps rob the Jews; but how could this ‘establish the vision,’ as Antiochus is not spoken of anywhere in the vision as performing any act of that kind; for he belonged to what is called the Grecian kingdom in the vision. Again, ‘to establish the vision,’ must mean to make sure, complete, or fulfill the same.” William Miller, Miller’s Works, Lecture 6, 89.

> “Ang hari sa habagatan, niining bersikuloha, sa walay bisan unsang pagduhaduha, nagpasabot sa hari sa Egipto; apan unsa ang kahulogan sa mga tulisan sa imong katawhan nagpabilin gihapon nga usa ka pagduhaduha tingali sa pipila. Nga dili kini mahimong magpasabot kang Antiochus, o kang bisan kinsang hari sa Syria, dayag kini; kay ang manulonda naghisgot na mahitungod nianang nasora sulod sa daghang mga bersikulo sa miaging bahin, ug karon nagaingon, ‘usab ang mga tulisan sa imong katawhan,’ ug uban pa, nga klarong nagpasabot sa laing nasod. Akong dawaton nga si Antiochus tingali nangilog gayod sa mga Judio; apan unsaon man nga kini ‘magapatindog sa panan-awon,’ sanglit si Antiochus wala hisgoti bisan asa sa panan-awon nga nagbuhat niining maong matang sa buhat; kay siya nahisakop sa gitawag nga Gresyanhong gingharian diha sa panan-awon. Usab, ang mga pulong nga ‘aroon pagpatindogon ang panan-awon,’ kinahanglan magpasabot sa paghimo niini nga sigurado, hingpit, o pagtuman niini.” William Miller, Miller’s Works, Lecture 6, 89.

“Antiochus” was a name selected by many of the kings of the Syrian Seleucid Empire. The founder of that empire was Seleucid Nicator, and somewhere between twenty-six to thirty kings made up the entire list of Seleucid kings. Many of those kings chose the name “Antiochus”, just as the many popes choose throne-names when they are selected as popes. The popes are all “antichrist,” which means “against Christ”. The word “anti” meaning “against”. As antichrists they have taken the name of their spiritual forefather, who is Satan. Satan and the popes are both identified as the antichrist in inspiration.

Ang “Antiochus” maoy usa ka ngalan nga gipili sa daghan sa mga hari sa Siryanhong Imperyong Seleucid. Ang magtutukod nianang imperyo mao si Seleucid Nicator, ug tali sa baynte-sais hangtod traynta ka mga hari ang naglangkob sa tibuok talaan sa mga hari nga Seleucid. Daghan niadtong mga hari ang mipili sa ngalan nga “Antiochus”, maingon nga ang daghang mga papa mopili usab ug mga ngalan sa trono sa dihang sila mapili ingon nga mga papa. Ang mga papa tanan “anticristo,” nga nagpasabot “batok kang Cristo”. Ang pulong nga “anti” nagkahulugang “batok”. Ingon nga mga anticristo ilang gikuha ang ngalan sa ilang espirituhanong ginikanan, nga mao si Satanas. Si Satanas ug ang mga papa parehong giila sa inspirasyon ingon nga ang anticristo.

> “The determination of antichrist to carry out the rebellion he began in heaven will continue to work in the children of disobedience.” Testimonies, volume 9, 230.

> “Ang tinguha sa antikristo sa pagpadayon sa pagsukol nga iyang gisugdan didto sa langit magapadayon sa paglihok diha sa mga anak sa pagkamasupilon.” Testimonies, volume 9, 230.

A pope is a representative of Satan, and thus they are both against Christ, and therefore are the “antichrist.” They choose a name when they take the position as pope, and become Satan’s earthly representative.

Ang papa mao ang representante ni Satanas, ug busa silang duha batok kang Cristo, ug tungod niana sila mao ang “anticristo.” Mopili sila ug ngalan sa dihang modawat sila sa katungdanan isip papa, ug mahimong yutan-ong representante ni Satanas.

> “To secure worldly gains and honors, the church was led to seek the favor and support of the great men of earth; and having thus rejected Christ, she was induced to yield allegiance to the representative of Satan—the bishop of Rome.” The Great Controversy, 50.

> “Aron masiguro ang kalibotanon nga mga ganansya ug mga dungog, ang iglesya gidala sa pagpangita sa pabor ug suporta sa mga dagkung tawo sa yuta; ug sa ingon nga paagi, sa nakasalikway kang Cristo, siya nadani sa paghatag sa iyang pagkamaunongon ngadto sa representante ni Satanas—ang obispo sa Roma.” The Great Controversy, 50.

By their works you shall know them, and the popes carry on the same work as Satan.

Pinaagi sa ilang mga buhat maila ninyo sila, ug ang mga papa nagapadayon sa mao ra nga buhat nga iya ni Satanas.

> “Through the pope of Rome the same work has been carried on here on earth as was carried on in the courts of heaven before the expulsion of the prince of darkness. Satan sought to correct the law of God in heaven, and to supply an amendment of his own. He exalted his own judgment above that of his Creator, and placed his will above the will of Jehovah, and in this way virtually declared God to be fallible. The pope also takes the same course and, claiming infallibility for himself, seeks to adjust the law of God to meet his own ideas, thinking himself able to correct the mistakes he thinks he sees in the statutes and commands of the Lord of heaven and earth. He virtually says to the world, I will give you better laws than those of Jehovah. What an insult is this to the God of heaven!” Signs of the Times, November 19, 1894.

> “Pinaagi sa papa sa Roma, ang mao gihapong buhat gipadayon dinhi sa yuta maingon sa gipadayon sa mga sawang sa langit sa wala pa ang paghingilin sa prinsipe sa kangitngit. Gipangita ni Satanas ang pagtul-id sa balaod sa Dios didto sa langit, ug sa pagpuli niini og usa ka pag-amendar nga iya mismo. Gidaku niya ang iyang kaugalingong paghukom labaw sa paghukom sa iyang Magbubuhat, ug gibutang ang iyang kabubut-on labaw sa kabubut-on ni Jehova, ug sa ingon niana, sa pagkatinuod, iyang gipahibalo nga ang Dios mahimo diayng masayop. Ang papa usab nagasunod sa mao rang dalan ug, sa pag-angkon sa pagkadili-masayop alang sa iyang kaugalingon, nagapangita sa pagpahaom sa balaod sa Dios aron motakdo sa iyang kaugalingong mga ideya, sa paghunahuna nga siya makahimo sa pagtul-id sa mga kasaypanan nga iyang gituohang iyang makita diha sa mga kabalaoran ug mga sugo sa Ginoo sa langit ug sa yuta. Sa pagkatinuod nagaingon siya sa kalibotan, Hatagan ko kamo og mga balaod nga labaw pa kay sa mga balaod ni Jehova. Pagkadako gayud nga pagpasipala kini batok sa Dios sa langit!” Signs of the Times, Nobyembre 19, 1894.

Though Seleucus Nicator established the Seleucid Empire, many of the following kings chose the name “Antiochus,” in honor, not of Seleucus, but of his father. Seleucus’ father, Antiochus, was a nobleman and a general in the service of King Philip II of Macedon, who was the father of Alexander the Great. This noble status and military background helped establish the foundation for Seleucus’s own prominent role and subsequent rise to power after the death of Alexander the Great.

Bisan si Seleucus Nicator maoy nagtukod sa Imperyong Seleucid, daghan sa misunod nga mga hari mipili sa ngalan nga “Antiochus,” isip pagpasidungog, dili kang Seleucus, kondili sa iyang amahan. Ang amahan ni Seleucus, si Antiochus, usa ka halangdong tawo ug usa ka heneral sa pag-alagad ni Haring Philip II sa Macedon, nga mao ang amahan ni Alexander the Great. Kining halangdong kahimtang ug kasinatian sa militar mitabang sa pagpatukod sa pundasyon alang sa kaugalingong inila nga tahas ni Seleucus ug sa iyang misunod nga pagsaka sa gahum human sa kamatayon ni Alexander the Great.

Seleucus’ kingdom was established when he took control of three of the four areas of Alexander’s kingdom. Rome also conquers three geographical powers in order to take control and become the king of the north. When Seleucus had secured the east, the west and the north he became the king of the north in the historical narrative, and his capital was the city of Babylon. Many of the following kings chose the name “Antiochus” when they took the northern throne in order to honor their political forefather. The parallel is easy to see, if you choose to see. If you don’t, you don’t.

Natukod ang gingharian ni Seleucus sa dihang iyang nakuha ang pagdumala sa tulo sa upat ka mga dapit sa gingharian ni Alexander. Ang Roma usab nagbuntog sa tulo ka mga gahom nga heograpikal aron makuha ang pagdumala ug mahimong hari sa amihanan. Sa dihang napalig-on na ni Seleucus ang sidlakan, ang kasadpan, ug ang amihanan, nahimo siyang hari sa amihanan sa historikal nga asoy, ug ang iyang kaulohan mao ang siyudad sa Babilonya. Daghan sa misunod nga mga hari mipili sa ngalan nga “Antiochus” sa dihang ilang gikuha ang trono sa amihanan aron pagpasidungog sa ilang politikal nga amahan sa kagikan. Sayon ra makita ang pagkaparalelo, kon mopili ka sa pagtan-aw. Kon dili, dili.

The name “Antiochus” (Ἀντίοχος in Greek) comes from the Greek elements’ “anti” (meaning “against” or “opposite”) and “ocheo” (meaning “to hold fast” or “to maintain”). The northern kings chose the name to maintain their political heritage with the father, just as the antichrist (popes) choose names when they begin to rule. Just as the popes are representatives of their father, the devil, so too the Antiochus’ of the Syrian Empire typify representatives of their father. In this application Antiochus represents a proxy of their father. The proxy of the papal power in 1989 was the United States, and the secular testimony upholds the relationship between the antichrist, Pope John Paul II, and Ronald Reagan in their work to bring down the former Soviet Union.

Ang ngalan nga “Antiochus” (Ἀντίοχος sa Grego) nagagikan sa mga elementong Grego nga “anti” (nagkahulugang “batok” o “sukwahi”) ug “ocheo” (nagkahulugang “magkupot pag-ayo” o “magpadayon”). Gipili sa mga hari sa amihanan ang maong ngalan aron mapadayon ang ilang politikal nga panulondon uban sa amahan, maingon nga ang anticristo (mga papa) usab nagpili ug mga ngalan sa dihang magsugod sila sa paghari. Maingon nga ang mga papa mao ang mga representante sa ilang amahan, ang yawa, mao man usab ang mga Antiochus sa Imperyong Siryano nga nagatipo sa mga representante sa ilang amahan. Niining aplikasyon, si Antiochus nagarepresentar sa usa ka proxy sa ilang amahan. Ang proxy sa gahum sa pagkapapa niadtong 1989 mao ang Tinipong Bansa sa Amerika, ug ang sekular nga pagpamatuod nagapalig-on sa relasyon tali sa anticristo, si Papa Juan Pablo II, ug Ronald Reagan sa ilang buluhaton aron mapukan ang kanhing Unyong Sobyet.

In verses ten through sixteen, the first and last verse possess direct references to verses forty and forty-one. Verse ten directly represents verse forty. Verse sixteen directly represents verse forty-one. The verses represent the portion of the prophecy of Daniel that relates to the last days.

Sa mga bersikulo napulo hangtod napulog-unom, ang nahaunang bersikulo ug ang katapusang bersikulo adunay tuwirang mga paghisgot ngadto sa bersikulo kuwarenta ug kuwarenta ug usa. Ang bersikulo napulo nagrepresentar sa tuwiran sa bersikulo kuwarenta. Ang bersikulo napulog-unom nagrepresentar sa tuwiran sa bersikulo kuwarenta ug usa. Kining mga bersikulo nagrepresentar sa bahin sa tagna ni Daniel nga may kalabutan sa katapusang mga adlaw.

> “The book that was sealed was not the book of Revelation, but that portion of the prophecy of Daniel which related to the last days. The Scripture says, ‘But thou, O Daniel, shut up the words, and seal the book, even to the time of the end: many shall run to and fro, and knowledge shall be increased’ (Daniel 12:4). When the book was opened, the proclamation was made, ‘Time shall be no longer.’ (See Revelation 10:6.) The book of Daniel is now unsealed, and the revelation made by Christ to John is to come to all the inhabitants of the earth. By the increase of knowledge a people is to be prepared to stand in the latter days. . . .

> “Ang basahon nga gitimrihan dili ang basahon sa Pinadayag, kondili kadtong bahin sa tagna ni Daniel nga may kalabutan sa kataposang mga adlaw. Ang Kasulatan nagaingon, ‘Apan ikaw, O Daniel, takpi ang mga pulong, ug timrihi ang basahon, hangtod sa panahon sa katapusan: daghan ang magabalik-balik, ug ang kahibalo modaghan’ (Daniel 12:4). Sa dihang naablihan ang basahon, gipahibalo kini, ‘Wala nay panahon.’ (Tan-awa ang Pinadayag 10:6.) Ang basahon ni Daniel karon wala na matimrihi, ug ang pinadayag nga gihatag ni Cristo kang Juan moabot ngadto sa tanang pumoluyo sa yuta. Pinaagi sa pagdugang sa kahibalo, usa ka katawhan pag-andamon aron makabarog sa ulahing mga adlaw....”

> “In the first angel’s message men are called upon to worship God, our Creator, who made the world and all things that are therein. They have paid homage to an institution of the Papacy, making of no effect the law of Jehovah, but there is to be an increase of knowledge on this subject.” Selected Messages, book 2, 105, 106.

> “Sa mensahe sa nahaunang anghel ang mga tawo gitawag sa pagsimba sa Dios, atong Magbubuhat, nga nagbuhat sa kalibotan ug sa tanang butang nga anaa niini. Sila mihatag ug pagtahod sa usa ka institusyon sa Kapapahan, nga nagapawala sa gahum sa balaod ni Jehova, apan adunay pagadugang sa kahibalo mahitungod niini nga hilisgutan.” Selected Messages, libro 2, 105, 106.

At the time of the end in 1989 the last six verses of Daniel chapter eleven represent the “portion of the prophecy of Daniel which related to the last days.” It was recognized when it was then unsealed, and that unsealing produced an increase of knowledge on the “institution of the Papacy, making of no effect the law of Jehovah.” The Alpha and Omega always illustrates the end with the beginning, and the testing process that began in 1989, was designed to produce two classes of worshippers.

Sa panahon sa katapusan niadtong 1989, ang katapusang unom ka bersikulo sa Daniel kapitulo onse nagrepresentar sa “bahin sa tagna ni Daniel nga may kalabutan sa ulahing mga adlaw.” Kini giila sa dihang kini gibuksan na, ug kadtong pag-abli nagpatunghag pagdugang sa kahibalo mahitungod sa “pagkatukod sa Kapapahan, nga nagahimo nga walay bisa ang balaod ni Jehova.” Ang Alpha ug Omega sa kanunay nagahulagway sa katapusan pinaagi sa sinugdanan, ug ang proseso sa pagsulay nga nagsugod niadtong 1989 gidesinyo aron magpatungha ug duha ka matang sa mga magsisimba.

> And he said, Go thy way, Daniel: for the words are closed up and sealed till the time of the end. Many shall be purified, and made white, and tried; but the wicked shall do wickedly: and none of the wicked shall understand; but the wise shall understand. Daniel 12:9, 10.

> Ug siya miingon, Lumakaw ka na sa imong dalan, Daniel: kay ang mga pulong gitakpan ug gipatatakan hangtod sa panahon sa katapusan. Daghan ang pagahinloan, ug papution, ug pagasulayan; apan ang mga dautan magabuhat sa kadautan: ug walay usa sa mga dautan nga makasabut; apan ang mga manggialamon makasabut. Daniel 12:9, 10.

We are now in the final period of that testing process, for the controversy of the robbers at the beginning of Adventism is now being repeated. To identify the robbers as the United States is to identify Antiochus as the robbers. It is the identical controversy of the Millerites and Protestants.

Anaa kita karon sa katapusang yugto nianang proseso sa pagsulay, kay ang panaglalis mahitungod sa mga tulisan sa sinugdanan sa Adventismo ginabalik na karon. Ang pag-ila sa mga tulisan ingon nga mao ang Estados Unidos, mao ang pag-ila kang Antiochus ingon nga mao ang mga tulisan. Kini mao gayud ang mao rang panaglalis sa mga Millerite ug mga Protestante.

At the end of the testing process, just as in the beginning of the testing process, which began in 1989, the Lion of the tribe of Judah unseals “that portion of the prophecy of Daniel which related to the last days.” In 1989 it was the last six verses of Daniel eleven, and at the ending it is the hidden history of verse forty, that is typified by verses ten through sixteen.

Sa katapusan sa proseso sa pagsulay, maingon usab sa sinugdanan sa proseso sa pagsulay, nga nagsugod niadtong 1989, ang Leon sa banay ni Juda mohubad sa selyo sa “maong bahin sa tagna ni Daniel nga may kalabotan sa katapusang mga adlaw.” Niadtong 1989 kini mao ang katapusang unom ka bersikulo sa Daniel onse, ug sa katapusan kini mao ang tinagong kasaysayan sa bersikulo kuwarenta, nga gitipohan pinaagi sa mga bersikulo diyes hangtod sa disi-sais.

We will continue our consideration of the six lines of controversies within the history of Adventism in the following articles. The first of those six controversies illustrates the last of those six controversies. We will use the first and last controversies to overlay the other four controversies as we unfold the elements involved with the efforts of the enemy of righteousness to prevent God’s people from rightly dividing “the vision”, which is established with the symbol of Rome.

Padayon namong hisgutan ang unom ka mga linya sa mga kontrobersiya sulod sa kasaysayan sa Adventismo sa mosunod nga mga artikulo. Ang una niadtong unom ka mga kontrobersiya naghulagway sa kataposan niadtong unom ka mga kontrobersiya. Atong gamiton ang una ug ang kataposang mga kontrobersiya aron ipatong sa uban pang upat ka mga kontrobersiya samtang atong ipasundayag ang mga elemento nga nalambigit sa mga paningkamot sa kaaway sa pagkamatarong sa pagpugong sa katawhan sa Dios gikan sa hustong pagbahinbahin sa “panan-awon,” nga gipahimutang pinaagi sa simbolo sa Roma.

> “Unless we understand the importance of the moments that are swiftly passing into eternity, and make ready to stand in the great day of God, we shall be unfaithful stewards. The watchman is to know the time of night. Everything is now clothed with a solemnity that all who believe the truth for this time should realize. They should act in reference to the day of God. The judgments of God are about to fall upon the world, and we need to be preparing for that great day.

> “Gawas kon atong masabtan ang kamahinungdanon sa mga gutlo nga sa matulin nang paglabay nagasulod ngadto sa walay kataposan, ug mangaandam sa pagbarog sa dakong adlaw sa Dios, mahimo kitang mga piniyalan nga dili matinumanon. Ang magbalantay kinahanglan mahibalo sa takna sa kagabhion. Ang tanan karon natabonan sa usa ka kaseryosohan nga ang tanan nga nagatoo sa kamatuoran alang niining panahona kinahanglan makaila. Kinahanglan sila molihok diha sa pagtamod sa adlaw sa Dios. Ang mga paghukom sa Dios hapit na mahulog ibabaw sa kalibotan, ug kita kinahanglan nga magapangandam alang nianang dakong adlawa.

> “Our time is precious. We have but few, very few days of probation in which to make ready for the future, immortal life. We have no time to spend in haphazard movements. We should fear to skim the surface of the word of God.” Testimonies, volume 6, 407.

> “Ang atong panahon bililhon. Aduna na lamang kita’y pipila, diyutay kaayo nga mga adlaw sa panahon sa pagsulay diin kita mag-andam alang sa umaabot, walay kamatayon nga kinabuhi. Wala kita’y panahon nga usikon sa walay plano nga mga lihok. Kinahanglan kita mahadlok sa paghaplas lamang sa ibabaw sa pulong sa Dios.” Testimonies, volume 6, 407.

Back to Articles