Article

# Elijah - Number Three

Elias – Ikatulo nga Numero

Let it be Known

Ipahibalo Kini nga Mahibaloan

Author

Jeff Pippenger

Published

September 29, 2023

Formats

PDF Unavailable
Word Unavailable
Song MP3

> And it came to pass at the time of the offering of the evening sacrifice, that Elijah the prophet came near, and said, Lord God of Abraham, Isaac, and of Israel, let it be known this day that thou art God in Israel, and that I am thy servant, and that I have done all these things at thy word. 1 Kings 18:36.

> Ug nahitabo sa panahon sa paghalad sa halad sa kagabhion, nga si Elias nga manalagna miduol ug miingon, Ginoong Dios ni Abraham, Isaac, ug sa Israel, ipaila unta niining adlawa nga Ikaw mao ang Dios sa Israel, ug nga ako mao ang Imong alagad, ug nga akong gibuhat kining tanan nga mga butang sumala sa Imong pulong. 1 Mga Hari 18:36.

We have been identifying the characteristics of Elijah as a symbol. One of those characteristics is that the ministry and message of Elijah, John the Baptist and William Miller were instruments of judgment. Their message was used by the Lord to test their respective histories. Jesus said that if He had not come, then the quibbling Jews would have had no sin.

Atong giila ang mga kinaiya ni Elias ingon nga usa ka simbolo. Usa sa maong mga kinaiya mao nga ang ministeryo ug mensahe ni Elias, ni Juan Bautista, ug ni William Miller maoy mga galamiton sa paghukom. Ang ilang mensahe gigamit sa Ginoo aron sa pagsulay sa tagsatagsa nilang mga kasaysayan. Miingon si Jesus nga kon wala pa Siya moanhi, nan ang mga Judiong mapanghimarauton wala unta silay sala.

> If I had not come and spoken unto them, they had not had sin: but now they have no cloak for their sin. John 15:22.

> Kon wala pa ako moanhi ug mosulti kanila, wala unta silay sala; apan karon wala na silay ikatabon sa ilang sala. Juan 15:22.

Ezekiel identifies the same principle for the quibbling Jews of his history.

Gipaila ni Ezekiel ang mao rang prinsipyo alang sa mga Judiong mapanghimakak sa iyang kasaysayan.

> For they are impudent children and stiffhearted. I do send thee unto them; and thou shalt say unto them, Thus saith the Lord God. And they, whether they will hear, or whether they will forbear, (for they are a rebellious house,) yet shall know that there hath been a prophet among them. Ezekiel 2:4, 5.

> Kay sila mga anak nga mapahitas-on ug mga kasingkasing nga matig-a. Gipadala ko ikaw ngadto kanila; ug magaingon ka kanila, Mao kini ang giingon sa Ginoong Dios. Ug sila, bisan mamati sila, o bisan dili sila mamati, (kay sila maoy usa ka masinupakon nga balay,) bisan pa niana mahibalo sila nga dihay usa ka manalagna sa ilang taliwala. Ezekiel 2:4, 5.

The symbolism of Elijah includes his role as an instrument of judgment.

Ang simbolismo ni Elias naglakip sa iyang katungdanan isip usa ka galamiton sa paghukom.

> “Those who are engaged in proclaiming the third angel’s message are searching the Scriptures upon the same plan that Father Miller adopted. In the little book entitled Views of the Prophecies and Prophetic Chronology, Father Miller gives the following simple but intelligent and important rules for Bible study and interpretation:

> “Ang mga nalambigit sa pagmantala sa mensahe sa ikatulong manulonda nagasusi sa mga Kasulatan sumala sa maong pamaagi nga gisagop ni Amang Miller. Sa gamayng basahon nga adunay ulohang Views of the Prophecies and Prophetic Chronology, si Amang Miller naghatag sa mosunod nga yano apan maalamon ug mahinungdanong mga lagda alang sa pagtuon ug paghubad sa Biblia:

> “‘1. Every word must have its proper bearing on the subject presented in the Bible; 2. All Scripture is necessary, and may be understood by diligent application and study; 3. Nothing revealed in Scripture can or will be hid from those who ask in faith, not wavering; 4. To understand doctrine, bring all the scriptures together on the subject you wish to know, then let every word have its proper influence; and if you can form your theory without a contradiction, you cannot be in error; 5. Scripture must be its own expositor, since it is a rule of itself. If I depend on a teacher to expound to me, and he should guess at its meaning, or desire to have it so on account of his sectarian creed, or to be thought wise, then his guessing, desire, creed, or wisdom is my rule, and not the Bible.’

> “‘1. Ang matag pulong kinahanglang adunay husto niyang kalabutan sa hilisgutan nga gipresentar sa Biblia; 2. Ang tibuok Kasulatan gikinahanglan, ug mahimong masabtan pinaagi sa matinguhaong pag-apply ug pagtuon; 3. Walay bisan unsang gipadayag sa Kasulatan nga mahimo o pagatagoon gikan niadtong mangayo diha sa pagtuo, nga walay pagduhaduha; 4. Aron masabtan ang doktrina, tiguma ang tanang mga teksto sa Kasulatan bahin sa hilisgutan nga gusto mong hibaloan, dayon tugoti ang matag pulong sa pagbaton sa iyang husto nga impluwensiya; ug kon makahimo ka sa pagporma sa imong teorya nga walay panagsumpaki, dili ka mahimong anaa sa kasaypanan; 5. Ang Kasulatan kinahanglan nga mao ang iyang kaugalingong maghuhubad, sanglit kini maoy lagda sa iyang kaugalingon. Kon magsalig ako sa usa ka magtutudlo aron hubaron kini alang kanako, ug siya motag-an lamang sa kahulogan niini, o tinguhaon nga himoon kini nga ingon niana tungod sa iyang sektaryang tinoohan, o aron maisip nga manggialamon, nan ang iyang pagtag-an, tinguha, tinoohan, o kaalam maoy akong lagda, ug dili ang Biblia.’”

> “The above is a portion of these rules; and in our study of the Bible we shall all do well to heed the principles set forth.

> “Ang nahisgotan sa ibabaw maoy usa ka bahin niining mga lagda; ug sa atong pagtuon sa Biblia kitang tanan makabuhat ug maayo kon tagdon nato ang mga prinsipyo nga gipadayag.

> “Genuine faith is founded on the Scriptures; but Satan uses so many devices to wrest the Scriptures and bring in error, that great care is needed if one would know what they really do teach. It is one of the great delusions of this time to dwell much upon feeling, and to claim honesty while ignoring the plain utterances of the word of God because that word does not coincide with feeling. Many have no foundation for their faith but emotion. Their religion consists in excitement; when that ceases, their faith is gone. Feeling may be chaff, but the word of God is the wheat. And ‘what,’ says the prophet, ‘is the chaff to the wheat?’

> “Ang matuod nga pagtoo natukod ibabaw sa Kasulatan; apan si Satanas naggamit ug daghang mga paagi sa pagtuis sa Kasulatan ug sa pagsulod sa kasaypanan, mao nga gikinahanglan ang dakong pagbantay kon ang usa gusto nga mahibalo kon unsa gayod ang ilang gitudlo. Usa kini sa dagkong mga limbong niining panahona ang paghatag ug dakong gibug-aton sa pagbati, ug ang pag-angkon ug pagkasinsero samtang ginabalewala ang tin-aw nga mga pagpamulong sa pulong sa Dios tungod kay kana nga pulong dili mahiuyon sa pagbati. Daghan ang walay pundasyon alang sa ilang pagtoo gawas sa emosyon. Ang ilang relihiyon naglangkob sa kahinam; sa dihang kana mawala, mawala usab ang ilang pagtoo. Ang pagbati mahimong tahop, apan ang pulong sa Dios mao ang trigo. Ug ‘unsa ba,’ nagaingon ang manalagna, ‘ang tahop sa trigo?’”

> “None will be condemned for not heeding light and knowledge that they never had, and they could not obtain. But many refuse to obey the truth that is presented to them by Christ’s ambassadors, because they wish to conform to the world’s standard; and the truth that has reached their understanding, the light that has shone in the soul, will condemn them in the Judgment. In these last days we have the accumulated light that has been shining through all the ages, and we shall be held correspondingly responsible. The path of holiness is not on a level with the world; it is a way cast up. If we walk in this way, if we run in the way of the Lord’s commandments, we shall find that the ‘path of the just is as the shining light, that shineth more and more unto the perfect day.’” Review and Herald, November 25, 1884.

> “Walay usa nga pagahukman sa silot tungod sa dili pagtagad sa kahayag ug kahibalo nga wala gayud nila maangkon, ug nga dili usab nila mahimo nga maangkon. Apan daghan ang nagdumili sa pagtuman sa kamatuoran nga gipadayag kanila pinaagi sa mga sinugo ni Cristo, tungod kay buot sila nga motuman sa sukdanan sa kalibutan; ug ang kamatuoran nga nakaabot sa ilang salabutan, ang kahayag nga misidlak sulod sa kalag, mao ang magahukom kanila sa Paghukom. Niining kaulahiang mga adlaw ania kanato ang tinigum nga kahayag nga nagasidlak sa tanang mga kapanahonan, ug tungod niana pagapanubagon kita sa katugbang nga sukod. Ang dalan sa pagkabalaan dili patag sama sa dalan sa kalibutan; kini usa ka giandam ug gibayaw nga dalan. Kon magalakaw kita niining dalana, kon modagan kita diha sa dalan sa mga sugo sa Ginoo, atong makita nga ang ‘dalan sa matarung maingon sa masidlakon nga kahayag, nga nagadan-ag sa labi pa ug labi pa hangtod sa hingpit nga adlaw.’” Review and Herald, Nobyembre 25, 1884.

We are not “condemned for not heeding light and knowledge that” we “never had, and” we “could not obtain.” The important aspect of this statement is the expression “could not obtain.” Elijah, John and Miller represent light for their respective generations that could be attained. The presence of their message removed the cloak of what is legally called in the United States “plausible deniability.” The Elijah message in any generation where it is manifested removes any “plausible deniability,” thus holding the entire generation accountable for the light that is then presented.

Dili kita “silotan tungod sa wala pagpatalinghug sa kahayag ug kahibalo nga” kita “wala gayud maangkon, ug” nga kita “dili makabaton.” Ang mahinungdanong bahin niini nga pahayag mao ang pulong nga “dili makabaton.” Si Elias, si Juan ug si Miller nagrepresentar sa kahayag alang sa ilang tagsatagsa ka kaliwatan nga mahimong maangkon. Ang presensya sa ilang mensahe nagwagtang sa tabon sa gitawag sa balaod sa Estados Unidos nga “plausible deniability.” Ang mensahe ni Elias sa bisan unsang kaliwatan diin kini mapadayag nagwagtang sa bisan unsang “plausible deniability,” ug sa ingon naghupot sa tibook nga kaliwatan nga manubag alang sa kahayag nga gipresentar niadtong panahona.

> “My brother said at one time that he would not hear anything concerning the doctrine we hold, for fear he should be convinced. He would not come to the meetings, or listen to the discourses; but he afterward declared that he saw he was as guilty as if he had heard them. God had given him an opportunity to know the truth, and He would hold him responsible for this opportunity. There are many among us who are prejudiced against the doctrines that are now being discussed. They will not come to hear, they will not calmly investigate, but they put forth their objections in the dark. They are perfectly satisfied with their position. ‘Thou sayest, I am rich, and increased with goods, and have need of nothing; and knowest not that thou art wretched, and miserable, and poor, and blind, and naked: I counsel thee to buy of me gold tried in the fire, that thou mayest be rich; and white raiment, that thou mayest be clothed, and that the shame of thy nakedness do not appear; and anoint thine eyes with eyesalve, that thou mayest see. As many as I love, I rebuke and chasten: be zealous therefore, and repent’ (Revelation 3:17–19).

> “Ang akong igsoon miingon kaniadto nga dili siya maminaw sa bisan unsa mahitungod sa doktrina nga among gunitan, kay nahadlok siya nga basin kombinsihon siya. Dili siya moanhi sa mga tigom, ni maminaw sa mga wali; apan sa ulahi mipahayag siya nga nakita niya nga sama ra siya kaguiltyhan ingon nga daw nakadungog siya niini. Gihatagan siya sa Dios ug kahigayonan sa pagkahibalo sa kamatuoran, ug pagapanubagon siya Niya tungod niining kahigayonan. Adunay daghan sa atong taliwala nga may pagpihig batok sa mga doktrina nga ginahisgutan karon. Dili sila moanhi aron mamati, dili sila malinawon nga magsusi, kondili ilang ipaatubang ang ilang mga pagsupak diha sa kangitngit. Hingpit silang kontento sa ilang kahimtang. ‘Kay nagaingon ikaw, Ako dato, ug nadagaya sa mga kabtangan, ug wala akoy kinahanglan sa bisan unsa; ug wala ka masayud nga ikaw maoy alaut, ug makalolooy, ug kabus, ug buta, ug hubo: gitambagan ko ikaw sa pagpalit gikan kanako ug bulawan nga sinusihang pinaagi sa kalayo, aron ikaw madato; ug maputing bisti, aron ikabisti mo, ug aron ang kaulawan sa imong pagkahubo dili makita; ug dihogi ang imong mga mata sa tambal sa mata, aron ikaw makakita. Ang tanan nga Akong gihigugma, Akong badlongon ug pagacastigohon: busa magmahinangpon ka, ug paghinulsol’ (Pinadayag 3:17–19).”

> “This scripture applies to those who live under the sound of the message, but who will not come to hear it. How do you know but that the Lord is giving fresh evidences of His truth, placing it in a new setting, that the way of the Lord may be prepared? What plans have you been laying that new light may be infused through the ranks of God’s people? What evidence have you that God has not sent light to His children? All self-sufficiency, egotism, and pride of opinion must be put away. We must come to the feet of Jesus, and learn of Him who is meek and lowly of heart. Jesus did not teach His disciples as the rabbis taught theirs. Many of the Jews came and listened as Christ revealed the mysteries of salvation, but they came not to learn; they came to criticize, to catch Him in some inconsistency, that they might have something with which to prejudice the people. They were content with their knowledge, but the children of God must know the voice of the True Shepherd. Is not this a time when it would be highly proper to fast and pray before God? We are in danger of variance, in danger of taking sides on a controverted point; and should we not seek God in earnestness, with humiliation of soul, that we may know what is truth?” Selected Messages, book 1, 413.

> “Ang maong kasulatan magamit niadtong nagpuyo ilalom sa tingog sa mensahe, apan dili mouyon sa pag-anhi aron maminaw niini. Unsaon ninyo pagkahibalo nga ang Ginoo wala nagahatag ug bag-ong mga pagpamatuod sa Iyang kamatuoran, nga nagabutang niini diha sa usa ka bag-ong kahimtang, aron maandam ang dalan sa Ginoo? Unsang mga laraw ang inyong gihimo aron ang bag-ong kahayag mapasulod pinaagi sa mga laray sa katawhan sa Dios? Unsang pamatuod ang anaa kaninyo nga ang Dios wala magpadala ug kahayag ngadto sa Iyang mga anak? Ang tanang pagsalig sa kaugalingon, egotismo, ug garbo sa kaugalingong hunahuna kinahanglan isalikway. Kinahanglan kita moduol sa tiilan ni Jesus, ug magtoon gikan Kaniya nga maaghup ug mapaubsanon sa kasingkasing. Si Jesus wala magtudlo sa Iyang mga tinun-an sama sa pagtudlo sa mga rabbi sa ila. Daghan sa mga Judio mianhi ug namati samtang gipadayag ni Cristo ang mga tinago sa kaluwasan, apan wala sila mianhi aron magtoon; mianhi sila aron sa pagsaway, aron masikop Siya diha sa usa ka dili pagkauyon, aron aduna silay butang nga magamit sa pagpihig sa katawhan. Nangkontento sila sa ilang kahibalo, apan ang mga anak sa Dios kinahanglan makaila sa tingog sa Tinuod nga Magbalantay. Dili ba kini maoy panahon nga labing angay kita magpuasa ug mag-ampo atubangan sa Dios? Anaa kita sa katalagman sa panagbingkil, sa katalagman sa pagpili ug dapig diha sa usa ka gilalisan nga punto; ug dili ba kinahanglan mangita kita sa Dios uban sa dakong kamatinud-anon, uban sa pagpaubos sa kalag, aron atong mahibaloan kon unsa ang kamatuoran?” Selected Messages, book 1, 413.

Those that represent the Elijah message are instruments of judgment in a process of purification that prepares the way for the messenger of the covenant to cleanse the temple. In accomplishing the work of cleansing the temple the light of present truth is revealed. If it were not to be revealed, those Christ was and is seeking to cleanse would retain their Laodicean cloak of self-deception. Elijah symbolizes a ministry that presents the truth as an instrument of judgment. That is why we are informed that those who rejected the message of John the Baptist could not be benefitted by the teaching of Jesus.

Kadtong nagrepresentar sa mensahe ni Elias mga galamiton sa paghukom sulod sa usa ka proseso sa paghinlo nga nagaandam sa dalan alang sa mensahero sa tugon aron hinloan ang templo. Sa pagtuman sa buluhaton sa paghinlo sa templo, ang kahayag sa kamatuoran alang sa karon ginapadayag. Kon dili kini ipadayag, kadtong gitinguha ni Cristo kaniadto ug karon nga hinloan magapabilin sa ilang kupo nga Laodiceano sa paglimbong sa kaugalingon. Si Elias nagsimbolo sa usa ka ministeryo nga nagapresentar sa kamatuoran ingon nga usa ka galamiton sa paghukom. Mao kana nga gipahibalo kita nga kadtong nagsalikway sa mensahe ni Juan Bautista dili makapahimulos sa pagtulon-an ni Jesus.

> “I was pointed back to the proclamation of the first advent of Christ. John was sent in the spirit and power of Elijah to prepare the way of Jesus. Those who rejected the testimony of John were not benefited by the teachings of Jesus.” Early Writings, 258.

> “Gipahinumdoman ako pagbalik sa pagmantala sa unang pag-anhi ni Cristo. Gipadala si Juan diha sa espiritu ug gahum ni Elias aron pag-andam sa dalan ni Jesus. Kadtong misalikway sa pagpamatuod ni Juan wala makabenepisyo gikan sa mga pagtulon-an ni Jesus.” Early Writings, 258.

In the prophetic histories that typify the cleansing of God’s people a present truth message is unsealed that holds the generation accountable for either choosing darkness or light.

Diha sa mga propetikong kasaysayan nga naghulagway sa paghinlo sa katawohan sa Dios, adunay usa ka mensahe sa kamatuoran alang sa karon nga gibuklad na, nga naghupot sa maong kaliwatan nga may tulubagon sa pagpili tali sa kangitngit o sa kahayag.

> But thou, O Daniel, shut up the words, and seal the book, even to the time of the end: many shall run to and fro, and knowledge shall be increased…. And he said, Go thy way, Daniel: for the words are closed up and sealed till the time of the end. Many shall be purified, and made white, and tried; but the wicked shall do wickedly: and none of the wicked shall understand; but the wise shall understand. Daniel 12:4, 9, 10.

> Apan ikaw, O Daniel, sirhi ang mga pulong, ug timrihi ang basahon, bisan hangtod sa panahon sa katapusan: daghan ang magdalagan ngadto ug nganhi, ug ang kahibalo modaghan…. Ug siya miingon, Lakaw sa imong dalan, Daniel: kay ang mga pulong gisirhan ug gitimrihan hangtod sa panahon sa katapusan. Daghan ang pagaputlihon, ug pagapapution, ug pagasulayan; apan ang mga dautan magabuhat sa pagkadautan: ug walay bisan kinsa sa mga dautan nga makasabut; apan ang mga manggialamon makasabut. Daniel 12:4, 9, 10.

Those who represent the Elijah message for their respective generations are identified by Christ as His ambassadors in order to use them as instruments of judgment. This is what Elijah was identifying when he said, “let it be known this day that thou art God in Israel, and that I am thy servant, and that I have done all these things at thy word.”

Kadtong nagrepresentar sa mensahe ni Elias alang sa ilang tagsa-tagsa ka kaliwatan giila ni Cristo ingon nga Iyang mga embahador aron gamiton sila ingon nga mga kasangkapan sa paghukom. Mao kini ang gipaila ni Elias sa dihang siya miingon, “ipahibalo niining adlawa nga Ikaw mao ang Dios sa Israel, ug nga ako Imong alagad, ug nga gibuhat ko kining tanang mga butanga sumala sa Imong pulong.”

This truth is also set forth by Jesus concerning John the Baptist.

Kini nga kamatuoran gipadayag usab ni Jesus mahitungod kang Juan Bautista.

> And as they departed, Jesus began to say unto the multitudes concerning John, What went ye out into the wilderness to see? A reed shaken with the wind? But what went ye out for to see? A man clothed in soft raiment? behold, they that wear soft clothing are in kings’ houses. But what went ye out for to see? A prophet? yea, I say unto you, and more than a prophet. For this is he, of whom it is written, Behold, I send my messenger before thy face, which shall prepare thy way before thee. Matthew 11:7–10.

> Ug sa dihang sila nanglakaw na, si Jesus misugod sa pagsulti ngadto sa mga panon mahitungod kang Juan: Unsa ba ang inyong giadto sa kamingawan aron tan-awon? Usa ba ka bagakay nga gipalid sa hangin? Apan unsa ba ang inyong giadto aron tan-awon? Usa ka tawo nga sinul-oban ug humok nga mga bisti? Tan-awa, kadtong nanagsul-ob ug humok nga mga bisti anaa sa mga balay sa mga hari. Apan unsa ba ang inyong giadto aron tan-awon? Usa ba ka propeta? Oo, ako magaingon kaninyo, ug labaw pa kay sa usa ka propeta. Kay kini mao siya nga bahin kaniya nahisulat, Tan-awa, ginapadala ko ang akong mensahero sa atubangan sa imong nawong, nga magaandam sa imong dalan sa atubangan mo. Mateo 11:7–10.

John was more than a prophet, he was an instrument of judgment, and his ministry was identified to his generation, for they had went out into the wilderness to see him, just as surely as all Israel came to Carmel at Ahab’s command. William Miller understood the increase of knowledge that was unsealed in 1798. He represented those that ran to and fro in God’s Word as the knowledge increased. His message was based upon prophetic time and in 1840 his message and ministry were placed into his generation in such a fashion that all the Protestant world watched to see if his methodology worked. When it was confirmed, his message was carried around the world.

Si Juan labaw pa kay sa usa ka propeta; siya usa ka galamiton sa paghukom, ug ang iyang ministeryo gipaila sa iyang kaliwatan, kay nangadto sila sa kamingawan aron sa pagtan-aw kaniya, maingon sa pagkatinuod nga ang tibook Israel miadto sa Carmel pinaagi sa sugo ni Ahab. Si William Miller nakasabut sa pagdugang sa kahibalo nga gibuksan pag-usab niadtong 1798. Siya nagrepresentar niadtong mga nagdalagan ngadto-nganhi sulod sa Pulong sa Dios samtang ang kahibalo nagdugang. Ang iyang mensahe gibase sa panahong matagnaon, ug niadtong 1840 ang iyang mensahe ug ministeryo gipahimutang sulod sa iyang kaliwatan sa ingon nga paagi nga ang tibook kalibotang Protestante nagtan-aw aron sa paghibalo kon ang iyang pamaagi molampos. Sa dihang kini napamatud-an, ang iyang mensahe gidala libot sa kalibotan.

> “In the year 1840 another remarkable fulfillment of prophecy excited widespread interest. two years before, Josiah Litch, one of the leading ministers preaching the second advent, published an exposition of Revelation 9, predicting the fall of the Ottoman Empire. According to his calculations, this power was to be overthrown . . . on the 11th of August, 1840, when the Ottoman power in Constantinople may be expected to be broken. And this, I believe, will be found to be the case.’

> “Sa tuig 1840 laing talagsaong katumanan sa tagna nakapukaw ug halapad nga interes. Duha ka tuig sa wala pa kana, si Josiah Litch, usa sa mga nag-unang ministro nga nagwali sa ikaduhang pag-anhi, nagmantala ug usa ka paghubad sa Pinadayag 9, nga nagtagna sa pagkapukan sa Imperyong Ottoman. Sumala sa iyang mga kalkulasyon, kini nga gahum pagapildihon... sa ika-11 sa Agosto, 1840, sa dihang ang gahum sa Ottoman sa Constantinople gilauman nga mabungkag. Ug kini, ako nagatoo, makaplagan nga maoy mahitabo.”

> “At the very time specified, Turkey, through her ambassadors, accepted the protection of the allied powers of Europe, and thus placed herself under the control of Christian nations. The event exactly fulfilled the prediction. When it became known, multitudes were convinced of the correctness of the principles of prophetic interpretation adopted by Miller and his associates, and a wonderful impetus was given to the advent movement. Men of learning and position united with Miller, both in preaching and in publishing his views, and from 1840 to 1844 the work rapidly extended.” The Great Controversy, 334, 335.

> “Sa tukmang panahong gitakda, ang Turkeya, pinaagi sa iyang mga embahador, midawat sa panalipod sa mga kaalyadong gahum sa Uropa, ug sa ingon gibutang niya ang iyang kaugalingon ilalom sa pagpugong sa mga Cristohanong nasod. Ang maong hitabo hingpit gayud nga nagtuman sa tagna. Sa dihang nahibaloan kini, daghang mga tawo ang nakombinsir sa pagkahusto sa mga prinsipyo sa paghubad sa tagna nga gisagop ni Miller ug sa iyang mga kauban, ug usa ka kahibulongang kusog ang gihatag sa kalihokang advento. Ang mga tawo nga may kinaadman ug kahimtang nakighiusa kang Miller, sa pagwali maingon man sa pagmantala sa iyang mga panglantaw, ug gikan sa 1840 hangtod sa 1844 ang buluhaton mikaylap sa madali.” The Great Controversy, 334, 335.

From “1840 to 1844” represents the history of the “seven thunders” of Revelation chapter ten. In that history a purification process that was represented in Malachi chapter three, and the two temple cleansings of Christ was initiated. The process of purification was a progressive testing process, based upon Miller’s understanding of the day for a year principle. Those who represent the Elijah message prepare the way for the messenger of the covenant to come suddenly to His temple, and they are the symbol of an instrument of judgment that is employed by the messenger of the covenant to sweep out those who choose darkness rather than light.

Gikan sa “1840 ngadto sa 1844” nagrepresentar sa kasaysayan sa “pito ka dalugdog” sa Pinadayag kapitulo 10. Niini nga kasaysayan gisugdan ang usa ka proseso sa paghinlo nga girepresentahan sa Malakias kapitulo 3, ug sa duha ka paghinlo ni Cristo sa templo. Ang proseso sa paghinlo usa ka nagapadayon nga proseso sa pagsulay, nga gibase sa pagsabot ni Miller sa prinsipyo nga usa ka adlaw alang sa usa ka tuig. Kadtong nagrepresentar sa mensahe ni Elias nagaandam sa dalan alang sa manlulunda sa tugon aron sa kalit moanhi sa Iyang templo, ug sila mao ang simbolo sa usa ka galamiton sa paghukom nga gigamit sa manlulunda sa tugon aron sa pagpapha sa mga mopili sa kangitngit inay sa kahayag.

> I indeed baptize you with water unto repentance: but he that cometh after me is mightier than I, whose shoes I am not worthy to bear: he shall baptize you with the Holy Ghost, and with fire: Whose fan is in his hand, and he will thoroughly purge his floor, and gather his wheat into the garner; but he will burn up the chaff with unquenchable fire. Matthew 3:11, 12.

> Ako, sa pagkatinuod, nagabautismo kaninyo pinaagi sa tubig ngadto sa paghinulsol; apan siya nga moanhi sunod kanako labi pang gamhanan kay kanako, kansang mga sapin dili ako takus sa pagdala; siya magabautismo kaninyo pinaagi sa Espiritu Santo, ug pinaagi sa kalayo: Kansang pala anaa sa iyang kamot, ug iya gayod nga limpyohan sa hingpit ang iyang giukanan, ug tigumon ang iyang trigo ngadto sa bangan; apan iyang sunogon ang mga uhot pinaagi sa kalayo nga dili mapalong. Mateo 3:11, 12.

In Christ’s day represented in John 6:66 he lost more disciples than any other time. In The Desire of Ages where this passage of John is addressed the methodology of prophetic application was the very reason the disciples left. They could not understand that the literal represented the spiritual, and according to the apostle Paul the literal comes before the spiritual.

Sa adlaw ni Cristo nga gihulagway sa Juan 6:66, nawad-an Siya ug mas daghang mga tinun-an kay sa bisan unsang laing higayon. Sa The Desire of Ages, diin kini nga teksto sa Juan gihisgutan, ang pamaagi sa mapanagnong aplikasyon mao gayud ang hinungdan nganong mibiya ang mga tinun-an. Dili nila masabtan nga ang literal nagrepresentar sa espirituwal, ug sumala sa apostol nga si Pablo, ang literal moabot una sa espirituwal.

> And so it is written, The first man Adam was made a living soul; the last Adam was made a quickening spirit. Howbeit that was not first which is spiritual, but that which is natural; and afterward that which is spiritual. 1 Corinthians 15:45, 46.

> Ug busa kini nahisulat, Ang nahaunang tawo nga si Adan nahimong buhing kalag; ang ulahing Adan nahimong espiritung nagahatag ug kinabuhi. Apan dili ang espirituhanon mao ang nahauna, kondili ang kinaiyanhon; ug sa ulahi ang espirituhanon. 1 Corinthians 15:45, 46.

Unwilling and therefore unable the Jews refused to understand Christ when he identified that He was the bread of heaven that needed to be eaten. Customs and traditions overruled the methodology that was exercised by Christ himself. Concerning this history Sister White recorded:

Dili andam ug busa dili makahimo, ang mga Judio mibalibad sa pagsabot kang Cristo sa dihang Iyang gipaila nga Siya mao ang tinapay gikan sa langit nga kinahanglan kan-on. Ang mga kostumbre ug mga tradisyon mipuli ug milabaw sa pamaagi nga gigamit ni Cristo mismo. Mahitungod niini nga kasaysayan, si Sister White nagsulat:

> “By the public rebuke of their unbelief these disciples were still further alienated from Jesus. They were greatly displeased, and wishing to wound the Saviour and gratify the malice of the Pharisees, they turned their backs upon Him, and left Him with disdain. They had made their choice, had taken the form without the spirit, the husk without the kernel. Their decision was never afterward reversed; for they walked no more with Jesus.

> “Pinaagi sa dayag nga pagbadlong sa ilang pagkawalay-pagtuo, kining mga tinun-an nahimulag pa gayod pag-ayo gikan kang Jesus. Sila nasuko pag-ayo, ug sa tinguha sa pagsakit sa Manluluwas ug sa pagtagbaw sa pagdumot sa mga Pariseo, ilang gitalikdan Siya, ug mibiya Kaniya uban sa pagyubit. Naghimo na sila sa ilang pagpili, gidawat nila ang dagway nga walay espiritu, ang upa nga walay unod. Ang ilang paghukom wala na gayod mausab human niana; kay wala na sila maglakaw uban kang Jesus.”

> “‘Whose fan is in His hand, and He will throughly purge His floor, and gather His wheat into the garner.’ Matthew 3:12. This was one of the times of purging. By the words of truth, the chaff was being separated from the wheat. Because they were too vain and self-righteous to receive reproof, too world-loving to accept a life of humility, many turned away from Jesus. Many are still doing the same thing. Souls are tested today as were those disciples in the synagogue at Capernaum. When truth is brought home to the heart, they see that their lives are not in accordance with the will of God. They see the need of an entire change in themselves; but they are not willing to take up the self-denying work. Therefore they are angry when their sins are discovered. They go away offended, even as the disciples left Jesus, murmuring, ‘This is an hard saying; who can hear it?’” The Desire of Ages, 392.

> “‘Kansang pala anaa sa Iyang kamot, ug Iyang hinloan sa hingpit ang Iyang giukanan, ug tigumon Niya ang Iyang trigo ngadto sa bodega.’ Mateo 3:12. Usa kini sa mga panahon sa paghinlo. Pinaagi sa mga pulong sa kamatuoran, ang tahop ginabulag gikan sa trigo. Tungod kay sila maoy mapahitas-on kaayo ug matarong sa kaugalingon aron modawat sa pagbadlong, mahigugmaon kaayo sa kalibutan aron modawat sa kinabuhi nga mapainubsanon, daghan ang mibiya kang Jesus. Daghan sa gihapon karon ang nagabuhat sa mao rang butang. Ang mga kalag ginapamatud-an karon maingon sa mga tinun-an didto sa sinagoga sa Capernaum. Sa dihang ang kamatuoran ipaabot ngadto sa kasingkasing, ilang makita nga ang ilang mga kinabuhi dili nahiuyon sa kabubut-on sa Dios. Ilang makita ang panginahanglan sa bug-os nga kausaban diha sa ilang kaugalingon; apan dili sila andam sa pagpas-an sa buhat nga nagkinahanglan sa paglimod sa kaugalingon. Busa masuko sila sa dihang ang ilang mga sala mapadayag. Mopahawa sila nga nasamok, maingon sa mga tinun-an nga mibiya kang Jesus, nga nagbagulbol, ‘Malisod kining pulonga; kinsa man ang arang makapatalinghug niini?’” The Desire of Ages, 392.

It is Malachi’s messenger of the covenant that purges the sons of Levi with fire. He thoroughly purges his floor, separating the wheat from the chaff. He does this work with a fan. The fan is what accomplishes the separation, and the fan is the message of present truth for each respective history where He purifies the sons of Levi. The fan is the Elijah message and messengers, who represent an instrument of judgment.

Mao kini ang mensahero sa tugon ni Malakias nga nagaputli sa mga anak ni Levi pinaagi sa kalayo. Iyang hingpit nga ginaputli ang iyang salog sa giukanan, nga ginabahin ang trigo gikan sa uhot. Kini nga buhat iyang ginabuhat pinaagi sa winnowing fan. Ang winnowing fan mao ang nagapahigayon sa pagkabahin, ug ang winnowing fan mao ang mensahe sa kamatuoran alang sa matag tagsa ka angay nga kasaysayan diin Iyang ginaputli ang mga anak ni Levi. Ang winnowing fan mao ang mensahe ug mga mensahero ni Elias, nga nagarepresentar sa usa ka galamiton sa paghukom.

> Behold, I will send my messenger, and he shall prepare the way before me: and the Lord, whom ye seek, shall suddenly come to his temple, even the messenger of the covenant, whom ye delight in: behold, he shall come, saith the Lord of hosts. But who may abide the day of his coming? and who shall stand when he appeareth? for he is like a refiner’s fire, and like fullers’ soap: And he shall sit as a refiner and purifier of silver: and he shall purify the sons of Levi, and purge them as gold and silver, that they may offer unto the Lord an offering in righteousness. Then shall the offering of Judah and Jerusalem be pleasant unto the Lord, as in the days of old, and as in former years. Malachi 3:1–4.

> Ania karon, ipadala ko ang akong sinugo, ug siya magaandam sa dalan sa atubangan ko: ug ang Ginoo, nga inyong gipangita, moabot sa kalit sa iyang templo, bisan ang sinugo sa tugon, nga inyong gihimut-an: ania karon, siya moanhi, nagaingon ang Ginoo sa mga panon. Apan kinsa ang arang makalahutay sa adlaw sa iyang pag-anhi? ug kinsa ang makatindog sa diha nga siya magapakita? kay siya sama sa kalayo sa mag-uulay, ug sama sa sabon sa mga magpapaputi sa panapton: Ug siya molingkod ingon nga mag-uulay ug mag-uulay sa salapi: ug iyang hinloan ang mga anak ni Levi, ug lunsayon sila sama sa bulawan ug salapi, aron sila makahalad ngadto sa Ginoo ug halad diha sa pagkamatarong. Unya ang halad sa Juda ug Jerusalem makapahimuot sa Ginoo, sama sa karaang mga adlaw, ug sama sa nangaging mga tuig. Malakias 3:1–4.

The one who comes after John the Baptist is He who purges His floor with a fan, and is like a refiner’s fire. The purification process is accomplished by the messenger of the covenant, and therefore identifies a history where the Lord is entering into covenant with a new chosen covenant people. When ancient Israel was delivered from the slavery of Egypt, a theme of that sacred history was the issue of the “firstborn.” Whether it was the death of Egypt’s firstborn, or God’s identification of Israel as His firstborn.

Ang moanhi sunod kang Juan Bautista mao Siya nga magahinlo sa Iyang giukayan pinaagi sa pala sa pagwawali, ug sama sa kalayo sa magtutunaw. Ang proseso sa paghinlo matuman pinaagi sa mensahero sa tugon, ug busa nagtimaan sa usa ka kasaysayan diin ang Ginoo nagasulod sa tugon uban sa usa ka bag-ong piniling katawhan sa tugon. Sa dihang ang karaang Israel giluwas gikan sa pagkaulipon sa Egipto, usa sa mga tema nianang balaang kasaysayan mao ang hilisgutan sa “kamagulangan.” Bisan pa man kini mao ang kamatayon sa mga kamagulangan sa Egipto, o ang pag-ila sa Dios sa Israel ingon nga Iyang kamagulangan.

> And thou shalt say unto Pharaoh, Thus saith the Lord, Israel is my son, even my firstborn: And I say unto thee, Let my son go, that he may serve me: and if thou refuse to let him go, behold, I will slay thy son, even thy firstborn. Exodus 4:22, 23.

> Ug ikaw magaingon kang Paraon, Mao kini ang giingon sa Ginoo: Ang Israel mao ang akong anak, bisan ang akong kamagulangan: Ug ako magaingon kanimo, Palakta ang akong anak, aron siya mag-alagad kanako; ug kon dumili ikaw sa pagpalakaw kaniya, tan-awa, patyon ko ang imong anak, bisan ang imong kamagulangan. Exodo 4:22, 23.

When God entered into covenant with Israel in the deliverance from Egypt the divine plan was that every firstborn son of each of the tribes would be dedicated to the work of the priesthood. But at the rebellion of the golden calf, it was only the tribe of Levi that stood on Moses’ side of the rebellion. For their faithfulness, God disannulled His plan that each firstborn from every tribe would be dedicated to the priesthood and he passed by the other tribes and gave the tribe of Levi the exclusive right of the priesthood. When the messenger of the covenant purifies the sons of Levi it is representing a history where a former covenant people are being set aside for a new covenant people. This was the case with John the Baptist, the Millerites and will be with the one hundred and forty-four thousand. From 1840 to 1844 a purification process was initiated by the testing issue of the prophetic message that had been given to William Miller. It led to the Lord suddenly coming to his temple on October 22, 1844, but the process of purification did not end until 1863.

Sa diha nga ang Dios misulod sa pakigsaad uban sa Israel sa pagluwas gikan sa Ehipto, ang balaang laraw mao nga ang matag kamagulangang anak nga lalaki sa matag usa sa mga banay igahalad ngadto sa buluhaton sa pagkapari. Apan sa panahon sa pagsukol maylabot sa bulawang nating baka, ang banay lamang ni Levi maoy mitindog sa dapig ni Moises batok sa maong pagsukol. Tungod sa ilang pagkamatinumanon, gibawi sa Dios ang Iyang laraw nga ang matag kamagulangang anak gikan sa matag banay igahalad ngadto sa pagkapari, ug gilabyan Niya ang ubang mga banay ug gihatag sa banay ni Levi ang talagsaong katungod sa pagkapari. Sa diha nga ang mensahero sa pakigsaad magaputli sa mga anak ni Levi, kini nagrepresentar sa usa ka kasaysayan diin ang usa ka kanhing katawhan sa pakigsaad ginapahimutang sa daplin alang sa usa ka bag-ong katawhan sa pakigsaad. Mao kini ang kahimtang kang Juan Bautista, sa mga Millerita, ug mamao usab kini sa usa ka gatus kap-atan ug upat ka libo. Gikan sa 1840 ngadto sa 1844, gisugdan ang usa ka proseso sa pagputli pinaagi sa masulayanong isyu sa profetikong mensahe nga gihatag ngadto kang William Miller. Kini mitultol sa kalit nga pag-anhi sa Ginoo ngadto sa Iyang templo niadtong Oktubre 22, 1844, apan ang proseso sa pagputli wala matapos hangtod sa 1863.

> “Both the prophecy of Daniel 8:14, ‘Unto two thousand and three hundred days; then shall the sanctuary be cleansed,’ and the first angel’s message, ‘Fear God, and give glory to Him; for the hour of His judgment is come,’ pointed to Christ’s ministration in the most holy place, to the investigative judgment, and not to the coming of Christ for the redemption of His people and the destruction of the wicked. The mistake had not been in the reckoning of the prophetic periods, but in the event to take place at the end of the 2300 days. Through this error the believers had suffered disappointment, yet all that was foretold by the prophecy, and all that they had any Scripture warrant to expect, had been accomplished. At the very time when they were lamenting the failure of their hopes, the event had taken place which was foretold by the message, and which must be fulfilled before the Lord could appear to give reward to His servants.

> “Ang panagna sa Daniel 8:14, ‘Ngadto sa duruha ka libo ug tolo ka gatus ka mga adlaw; unya pagahinloan ang santuwaryo,’ ug ang mensahe sa nahaunang manulonda, ‘Kahadloki ninyo ang Dios, ug ihatag kaniya ang himaya; kay miabut na ang takna sa iyang paghukom,’ parehong nagtudlo ngadto sa pagministeryo ni Cristo sa labing balaan nga dapit, ngadto sa masusi nga paghukom, ug dili ngadto sa pag-anhi ni Cristo alang sa pagtubos sa Iyang katawhan ug sa paglaglag sa mga dautan. Ang sayop wala diha sa pag-ihap sa mga panahong matagnaon, kondili sa hitabo nga mahitabo sa katapusan sa 2300 ka mga adlaw. Tungod niining sayopa ang mga magtutuo nakaantus sa kapakyasan sa paglaum, apan ang tanan nga gitagna sa panagna, ug ang tanan nga may pasikaran sila sa Kasulatan sa pagpaabut, natuman na. Sa mismong panahon nga sila nagminatay tungod sa kapakyasan sa ilang mga paglaum, nahitabo na ang hitabo nga gitagna sa mensahe, ug nga kinahanglan matuman una pa sa pagpakita sa Ginoo aron sa paghatag ug balos sa Iyang mga alagad.”

> “Christ had come, not to the earth, as they expected, but, as foreshadowed in the type, to the most holy place of the temple of God in heaven. He is represented by the prophet Daniel as coming at this time to the Ancient of Days: ‘I saw in the night visions, and, behold, one like the Son of man came with the clouds of heaven, and came’—not to the earth, but—’to the Ancient of Days, and they brought Him near before Him.’ Daniel 7:13.

> “Si Cristo mianhi na, dili ngadto sa yuta, sumala sa ilang gipaabut, kondili, ingon sa gilangkob daan sa hulagway, ngadto sa Labing Balaan nga Dapit sa templo sa Dios sa langit. Siya gihulagway sa propeta nga si Daniel nga mianhi niining panahona ngadto sa Tigulang sa mga Adlaw: ‘Nakita ko sa mga panan-awon sa kagabhion, ug, ania karon, usa nga sama sa Anak sa tawo mianhi uban sa mga panganod sa langit, ug mianhi’—dili ngadto sa yuta, kondili—’ngadto sa Tigulang sa mga Adlaw, ug gidala nila Siya sa haduol sa Iyang atubangan.’ Daniel 7:13.

> “This coming is foretold also by the prophet Malachi: ‘The Lord, whom ye seek, shall suddenly come to His temple, even the Messenger of the covenant, whom ye delight in: behold, He shall come, saith the Lord of hosts.’ Malachi 3:1. The coming of the Lord to His temple was sudden, unexpected, to His people. They were not looking for Him there. They expected Him to come to earth, ‘in flaming fire taking vengeance on them that know not God, and that obey not the gospel.’ 2 Thessalonians 1:8.

> “Kining pag-anhi gitagna usab sa manalagna nga si Malakias: ‘Ang Ginoo, nga inyong gipangita, sa kalit moanhi sa Iyang templo, bisan ang Mensahero sa tugon, nga inyong gikahimut-an: ania karon, Siya moanhi, nagaingon ang Ginoo sa mga panon.’ Malakias 3:1. Ang pag-anhi sa Ginoo ngadto sa Iyang templo kalit ug wala damha sa Iyang katawhan. Wala nila Siya pangitaa didto. Gipaabut nila nga Siya moanhi sa yuta, ‘sa nagadilaab nga kalayo nga nagapanimalos kanila nga wala makaila sa Dios, ug kanila nga wala nagtuman sa maayong balita.’ 2 Tesalonica 1:8.”

> “But the people were not yet ready to meet their Lord. There was still a work of preparation to be accomplished for them. Light was to be given, directing their minds to the temple of God in heaven; and as they should by faith follow their High Priest in His ministration there, new duties would be revealed. Another message of warning and instruction was to be given to the church.

> “Apan ang mga tawo wala pa andam sa pagsugat sa ilang Ginoo. Aduna pay buhat sa pagpangandam nga pagatumanon alang kanila. Kinahanglan nga ihatag ang kahayag, nga magatultol sa ilang mga hunahuna ngadto sa templo sa Dios didto sa langit; ug samtang pinaagi sa pagtuo ilang sundon ang ilang Labawng Sacerdote sa Iyang pagministeryo didto, bag-ong mga katungdanan igapadayag. Laing mensahe sa pasidaan ug pagtulon-an kinahanglan pang ihatag ngadto sa iglesia.

> “Says the prophet: ‘Who may abide the day of His coming? and who shall stand when He appeareth? for He is like a refiner’s fire, and like fullers’ soap: and He shall sit as a refiner and purifier of silver: and He shall purify the sons of Levi, and purge them as gold and silver, that they may offer unto the Lord an offering in righteousness.’ Malachi 3:2, 3. Those who are living upon the earth when the intercession of Christ shall cease in the sanctuary above are to stand in the sight of a holy God without a mediator. Their robes must be spotless, their characters must be purified from sin by the blood of sprinkling. Through the grace of God and their own diligent effort they must be conquerors in the battle with evil. While the investigative judgment is going forward in heaven, while the sins of penitent believers are being removed from the sanctuary, there is to be a special work of purification, of putting away of sin, among God’s people upon earth. This work is more clearly presented in the messages of Revelation 14.

> “Nagaingon ang propeta: ‘Kinsa man ang makapabilin sa adlaw sa Iyang pag-anhi? ug kinsa man ang makabarog sa diha nga Siya magapakita? kay Siya sama sa kalayo sa magpupino, ug sama sa sabon sa maglalaba: ug Siya molingkod ingon nga magpupino ug mag-uulay sa salapi: ug Iyang pagaputlion ang mga anak ni Levi, ug pagahinloan sila sama sa bulawan ug salapi, aron sila makahalad ngadto sa Ginoo ug halad diha sa pagkamatarung.’ Malakias 3:2, 3. Kadtong mga buhi pa sa yuta sa diha nga ang pagpangamuyo ni Cristo mohunong na sa santuwaryo sa kahitas-an kinahanglan motindog sa atubangan sa usa ka balaan nga Dios nga walay tigpataliwala. Ang ilang mga bisti kinahanglan walay buling, ang ilang mga kinaiya kinahanglan maputli gikan sa sala pinaagi sa dugo sa pagwisik. Pinaagi sa grasya sa Dios ug sa ilang kaugalingong mainampingong paningkamot kinahanglan sila mahimong mga mananaug sa gubat batok sa dautan. Samtang ang hukom nga pagsusi nagapadayon sa langit, samtang ang mga sala sa mahinulsulong mga magtotoo ginakuha gikan sa santuwaryo, kinahanglan adunay usa ka pinasahi nga buluhaton sa pagputli, sa pagsalikway sa sala, taliwala sa katawohan sa Dios dinhi sa yuta. Kining buluhatona mas masabtan pag-ayo diha sa mga mensahe sa Pinadayag 14.”

> “When this work shall have been accomplished, the followers of Christ will be ready for His appearing. ‘Then shall the offering of Judah and Jerusalem be pleasant unto the Lord, as in the days of old, and as in former years.’ Malachi 3:4. Then the church which our Lord at His coming is to receive to Himself will be a ‘glorious church, not having spot, or wrinkle, or any such thing.’ Ephesians 5:27. Then she will look ‘forth as the morning, fair as the moon, clear as the sun, and terrible as an army with banners.’ Song of Solomon 6:10.

> “Sa dihang kini nga buluhaton matuman na, ang mga sumusunod ni Cristo maandam na alang sa Iyang pagpakita. ‘Unya ang halad sa Juda ug Jerusalem makapahimuot sa Ginoo, sama sa mga adlaw kaniadto, ug sama sa nangaging mga tuig.’ Malakias 3:4. Unya ang iglesia nga pagadawaton sa atong Ginoo ngadto sa Iyang kaugalingon sa Iyang pag-anhi mahimong usa ka ‘mahimayaong iglesia, nga walay buling, kun kunot, kun bisan unsang ing-ani nga butang.’ Efeso 5:27. Unya siya motan-aw ‘nga nagagula ingon sa kabuntagon, matahum sama sa bulan, masidlakon sama sa adlaw, ug makahahadlok sama sa usa ka panon nga may mga bandila.’ Awit ni Solomon 6:10.”

> “Besides the coming of the Lord to His temple, Malachi also foretells His second advent, His coming for the execution of the judgment, in these words: ‘And I will come near to you to judgment; and I will be a swift witness against the sorcerers, and against the adulterers, and against false swearers, and against those that oppress the hireling in his wages, the widow, and the fatherless, and that turn aside the stranger from his right, and fear not Me, saith the Lord of hosts.’ Malachi 3:5. Jude refers to the same scene when he says, ‘Behold, the Lord cometh with ten thousands of His saints, to execute judgment upon all, and to convince all that are ungodly among them of all their ungodly deeds.’ Jude 14, 15. This coming, and the coming of the Lord to His temple, are distinct and separate events.

> “Gawas sa pag-anhi sa Ginoo ngadto sa Iyang templo, gitagna usab ni Malakias ang Iyang ikaduhang pag-abot, ang Iyang pag-anhi aron sa pagpatuman sa hukom, pinaagi niining mga pulonga: ‘Ug moduol Ako kaninyo alang sa paghukom; ug mahimong matulin Ako nga saksi batok sa mga salamangkero, ug batok sa mga mananapaw, ug batok sa mga bakakon nga manumpa, ug batok niadtong nagdaugdaug sa sinuholan pinaagi sa iyang suhol, sa balo, ug sa ilo, ug niadtong nagapaling sa dumuloong gikan sa iyang katungod, ug wala mahadlok Kanako, nagaingon ang Ginoo sa mga panon.’ Malachi 3:5. Si Judas nagtumong sa maong talan-awon sa diha nga siya nagaingon, ‘Ania karon, ang Ginoo moanhi uban sa linibo ka mga balaan Niya, aron sa pagpatuman sa hukom ibabaw sa tanan, ug sa pagpamatuod batok sa tanang dili diosnon sa taliwala nila tungod sa tanan nilang mga buhat nga dili diosnon.’ Jude 14, 15. Kining pag-anhi, ug ang pag-anhi sa Ginoo ngadto sa Iyang templo, lahi ug nagbulag nga mga hitabo.”

> “The coming of Christ as our high priest to the most holy place, for the cleansing of the sanctuary, brought to view in Daniel 8:14; the coming of the Son of man to the Ancient of Days, as presented in Daniel 7:13; and the coming of the Lord to His temple, foretold by Malachi, are descriptions of the same event; and this is also represented by the coming of the bridegroom to the marriage, described by Christ in the parable of the ten virgins, of Matthew 25.” The Great Controversy, 424–426.

> “Ang pag-abot ni Cristo ingon nga atong Labawng Sacerdote ngadto sa labing balaang dapit, alang sa paghinlo sa santuwaryo, nga gipakita diha sa Daniel 8:14; ang pag-abot sa Anak sa tawo ngadto sa Karaan sa mga Adlaw, sumala sa gipresentar diha sa Daniel 7:13; ug ang pag-abot sa Ginoo ngadto sa Iyang templo, nga gitagna ni Malakias, mao ang mga paghulagway sa mao rang hitabo; ug kini usab girepresentahan pinaagi sa pag-abot sa pamanhonon ngadto sa kasal, nga gihulagway ni Cristo diha sa sambingay sa napulo ka mga ulay, sa Mateo 25.” The Great Controversy, 424–426.

Four “comings” are referred to in the last paragraph and they are all the same coming symbolized four different ways. One of those “comings” is the parable of the ten virgins.

Ang upat ka “pag-anhi” nga gihisgutan sa ulahing parapo, silang tanan mao ra ang usa ug mao ra nga pag-anhi nga gisimbolo sa upat ka nagkalainlaing paagi. Usa niadtong mga “pag-anhi” mao ang sambingay sa napulo ka ulay.

> “I am often referred to the parable of the ten virgins, five of whom were wise, and five foolish. This parable has been and will be fulfilled to the very letter, for it has a special application to this time, and, like the third angel’s message, has been fulfilled and will continue to be present truth till the close of time.” Review and Herald, August 19, 1890.

> “Ako sa kanunayng gipasubli ngadto sa sambingay sa napulo ka ulay, lima kanila maalamon, ug lima buang. Kini nga sambingay natuman na ug pagatumanon pa gayud sumala sa matag pulong, kay kini adunay pinasahi nga pag-aplikar niining panahona, ug, sama sa mensahe sa ikatulong manulonda, natuman na kini ug magapadayon nga maong kamatuoran sa karon hangtod sa katapusan sa panahon.” Review and Herald, Agosto 19, 1890.

If the four “comings” “are descriptions of the same event,” then those four “comings” that were fulfilled in the beginning of Adventism in the Millerite movement, “will be fulfilled” again “to the very letter” in the Elijah movement at the end of Adventism.

Kon ang upat ka “pag-anhi” “mao ang mga paghulagway sa samang hitabo,” nan kadtong upat ka “pag-anhi” nga natuman sa sinugdanan sa Adventismo diha sa kalihokang Millerite, “matuman” pag-usab “sa pinaka-tukma sa matag titik” diha sa kalihokang Elias sa katapusan sa Adventismo.

William Miller and the Millerites were the representatives of the first angel’s message, and in the same passage from Early Writings that we recently cited, the message of the first angel possessed the identical characteristics of John the Baptist. We cited the passage that says those who rejected the message of John the Baptist could not be benefited by the teachings of Jesus. In the next paragraph she says, “Those who rejected the first message could not be benefited by the second; neither were they benefited by the midnight cry, which was to prepare them to enter with Jesus by faith into the most holy place of the heavenly sanctuary.” Both William Miller and John the Baptist represent instruments of judgment.

Si William Miller ug ang mga Millerita maoy mga representante sa mensahe sa nahaunang manulonda, ug sa maong mao rang tudling gikan sa *Early Writings* nga atong bag-ohay lang gikutlo, ang mensahe sa nahaunang manulonda nagbaton sa mao gyud nga mga kinaiya ni Juan Bautista. Atong gikotlo ang tudling nga nag-ingon nga kadtong misalikway sa mensahe ni Juan Bautista dili makabenepisyo gikan sa mga pagtulon-an ni Jesus. Sa sunod nga parapo siya nagaingon, “Kadtong misalikway sa nahaunang mensahe dili makabenepisyo sa ikaduhang mensahe; ni nakabenepisyo usab sila sa singgit sa tungang gabii, nga gituyo sa pag-andam kanila sa pagsulod uban kang Jesus pinaagi sa pagtoo ngadto sa Labing Balaang Dapit sa langitnong santuwaryo.” Si William Miller ug si Juan Bautista kapuwa nagrepresentar sa mga galamiton sa hukom.

Had neither of them appeared, their respective generations would not be held accountable for rejecting light. God used those two messengers to remove the Laodicean cloak of sin, and thus demonstrated the Laodicean nakedness of the former chosen people, by introducing a message that whether accepted or rejected would be used in judgment as a symbol that a prophet had been among them. The history of 1840 to 1844 was typified by the fire coming down on Elijah’s offering on Mount Carmel. The true prophet had been distinguished from the false prophets.

Kon dili pa unta silang duha mitungha, ang tagsa-tagsa nilang mga kaliwatan dili pagahukman nga may tulubagon tungod sa pagsalikway sa kahayag. Gigamit sa Dios kadtong duha ka mga mensahero aron kuhaon ang Laodiceanong kupo sa sala, ug sa ingon gipadayag Niya ang Laodiceanong kahubo sa kanhing piniling katawhan, pinaagi sa pagpaila sa usa ka mensahe nga, dawaton man o isalikway, gamiton sa paghukom ingon nga usa ka simbolo nga adunay usa ka propeta nga diha sa ilang taliwala. Ang kasaysayan sa 1840 hangtod sa 1844 gitipoan pinaagi sa kalayo nga mikunsad ibabaw sa halad ni Elias didto sa Bukid Carmel. Ang matuod nga propeta nahilain na gikan sa bakak nga mga propeta.

We are at the point where we should outline the purification process that continued after October 22, 1844. Sister White stated that after October 22, 1844 “the people were not yet ready to meet their Lord. There was still a work of preparation to be accomplished for them. Light was to be given, directing their minds to the temple of God in heaven; and as they should by faith follow their High Priest in His ministration there, new duties would be revealed. Another message of warning and instruction was to be given to the church.”

Ania na kita sa punto diin angay natong ilatid ang proseso sa paghinlo nga nagpadayon human sa Oktubre 22, 1844. Si Sister White miingon nga human sa Oktubre 22, 1844, “ang katawhan wala pa andam sa pagsugat sa ilang Ginoo. Aduna pay buhat sa pagpangandam nga pagahimoon alang kanila. Ang kahayag pagahatag-on, nga magatultol sa ilang mga hunahuna ngadto sa templo sa Dios didto sa langit; ug samtang sila pinaagi sa pagtoo mosunod sa ilang Labawng Sacerdote sa Iyang pag-alagad didto, mga bag-ong katungdanan igapadayag. Laing mensahe sa pasidaan ug pagtulon-an igahatag ngadto sa iglesia.”

When Adventism rejected the “seven times” of Leviticus twenty-six that Daniel called the “oath” of Moses, they lost their ability to recognize that the process of purification continued beyond their initial work of understanding the truths connected with the opening of the judgment.

Sa dihang gisalikway sa Adventismo ang “pito ka mga panahon” sa Levitico 26 nga gitawag ni Daniel nga “panumpa” ni Moises, nawad-an sila sa ilang katakos sa pag-ila nga ang proseso sa paghinlo nagpadayon labaw pa sa ilang unang buluhaton sa pagsabot sa mga kamatuoran nga nalambigit sa pag-abli sa paghukom.

We will address the continued purification process in the next article, and begin to align the horn of true Protestantism that Millerite Adventism received in the 1840’s with the horn of Republicanism.

Atong hisgotan sa sunod nga artikulo ang nagpadayon nga proseso sa paghinlo, ug sugdan ang pagpahiuyon sa sungay sa tinuod nga Protestantismo nga nadawat sa Millerite Adventism niadtong dekada 1840 sa sungay sa Republikano.

Back to Articles