Article

# Ang Espiritu sa Tagna: Ang Panahon sa Paglangan ug ang Singgit sa Tunga sa Gabii

Ang Duha ka Lamisa ni Habakkuk

Author

Jeff Pippenger

Published

October 14, 2012

Formats

PDF Unavailable
Word Unavailable
Song MP3

## Ang Duha ka Lamesa ni Habakkuk 2 sa 95

## Pagsabot sa Kalendaryo sa mga Millerite ug sa Panahon sa Paglangan

Sa atong miaging presentasyon, mitungha ang pangutana kon sa unsang paagi ang Oktubre 22, 1844, mahimong ikapulo ka adlaw sa ikapitong bulan kon ang Marso 22, 1844, mao ang unang adlaw sa unang bulan. Ang mga Millerite niadtong Marso 1844 nasayop sa ilang pagsabot sa ilang gituohang katapusan sa 1843. Human niadtong kapakyasan, ilang gisusi pag-usab ang biblikanhong paagi sa pag-ihap sa panahon. Kini gipatin-aw sa basahon ni Gerhard Damsteegt, Foundations of the Seventh-day Adventist Message and Mission, ilabina sa mga panid 89 ug 92. Sa dihang mituo sila nga ang 1843 natapos na, ilang gisusi pag-usab ang duha ka mga bahin sa ilang pagsabot sa panahon: ang pagbalhin gikan sa 1843 ngadto sa 1844, ug ang mga adlaw nga nagtimaan sa pagsugod ug pagtapos sa mga tuig, aron ilang makalkulo ang ikapulo ka adlaw sa ikapitong bulan.

Kanunay kong gipasiugda nga gikan sa Marso 22 hangtod sa Oktubre 22 pito ka bulan. Wala ko magsugyot nga kini mao ang Seventh Month Movement, apan makapainteres nga ang mga Millerite mituo nga ang Marso 22 mahinungdanon, ug kini usa ka mapuslanong timaan sa hunahuna—pito ka bulan pagkahuman modala kanimo ngadto sa Oktubre 22. Kini tinuod.

Ang kapakyasan ug ang panahon sa paglangan dili mga katumanan sa usa ka panagna mahitungod sa panahon, kondili resulta hinoon sa usa ka sayop nga pagsabot sa mga Millerite. Ang ilang sayop nga pagsabot maoy nagtuman sa panahon sa paglangan ug sa kapakyasan; walay piho nga panagna nga nagaingon nga ang panahon sa paglangan magsugod sa usa ka tinong punto. Ang ilang pagtuo nga ang 1843 milabay na niadtong Marso 22, 1844, maoy nakapahinabo sa kapakyasan.

Si Damsteegt nagaingon:

> Bisan pa nga ang Karaite nga pag-ihap nga nagpakita sa katapusan sa Judiyong tuig diha sa bag-ong bulan niadtong Abril 17, 1844, gipalabi sa mga pangunang peryodikal sa mga Millerite, ang kadaghanan sa mga magtotoo nagpaabot sa Marso 21, 1844 ingon nga panahon sa pagbalik ni Cristo. Sa gawas sa kalihukang Millerite, ang Marso 21 ilado kaayo, ug may usa ka halapad kaayong pagpaabot sa hingpit nga pagkapukan sa tibook nga sistema sa Adventismo nianang maong adlawa.

Atong nabasa kagahapon nga si Miller nagpaabot nianang maong petsa. Ang kadaghanan sa mga Millerite nagtan-aw nianang petsa, ug bisan ang ilang mga kaatbang nasayod niini ug nagbantay niini ingon nga pamatuod nga ang mga Millerite bakak. Mao kini ang naandang pagsabot. Human kini milabay, nagsugod sila sa mas mabinantayon nga pagsusi sa mga tagna mahitungod sa panahon, nga mitultol kanila ngadto sa Oktubre 22, 1844. Naghatag kini ug usa ka punto sa reperensiya alang sa pangutana nga mitungha kagahapon.

## Ang Panahon sa Pagpaabot ug ang Unang Panan-awon ni Ellen White

Karon, gusto kong mogahin ang dugang nga panahon sa pagtan-aw sa panahon sa paglangay. Importante kini tungod kay naghisgot kita sa unang panan-awon ni Ellen White, diin siya nagaingon nga ang masanag nga kahayag sa sinugdanan sa dalan paingon sa Langit mao ang Pagsinggit sa Tunga-tungang Gabi-i, ug kon isalikway mo kana nga kahayag, mahulog ka gikan sa dalan paingon sa Langit. Naninguha ako sa pagpakita nga ang Pagsinggit sa Tunga-tungang Gabi-i sa iyang panan-awon nagalakip sa tibuok kasaysayan sa Mensahe sa Ikaduhang Manulonda.

Sa akong kaugalingon, wala akoy suliran sa pag-ingon nga ang Singgit sa Tunga-tungang Gabii sa maong panan-awon, nga anaa sa sinugdanan sa dalan ug nagahatag ug kahayag sa tibuok agianan, nagarepresentar sa kasaysayan sa mga Millerita gikan sa 1840 ngadto sa 1844. Ang mga dinamika nianang kasaysayana kinahanglan masabtan sa husto. Ang katumanan sa Singgit sa Tunga-tungang Gabii mismo nagsugod gikan sa Agosto 12 hangtod 17, sa dihang ang mensahe gipahibalo sa Exeter Camp Meeting, ug dayon ilang gidala ang mensahe sulod sa mga duha ka bulan—Septyembre ug Oktubre, duha ka bulan ug lima ka adlaw. Sa wala pa ang Oktubre 22, sila nangandam alang sa pagbalik sa Ginoo. Kining duha ka bulan nga yugto mao ang kasaysayan sa Singgit sa Tunga-tungang Gabii. Apan, dili nimo masabtan kining panahona kon wala nimo masabti ang mga lakang nga mitultol ngadto niini. Alang kanako, ang Singgit sa Tunga-tungang Gabii mao, sa labi pang piho, ang kasaysayan sa panahon sa paglangan, nga nagpadayon hangtod sa Oktubre 22, 1844.

## Pagpangita sa mga Mensahe sa Tulo ka mga Manulonda

Ania ang kasaysayan gikan sa 1840 ngadto sa 1844. Adunay pipila ka mga pahayag sa Espiritu sa Tagna diin si Sister White nagsulti kanato nga kinahanglan natong mahibaloan kon asa ibutang ang mga mensahe. Sa diha nga sugdan na nimo ang pagbutang sa mga mensahe, maamgohan nimo nga ang tanang mga mensahe moabot sa usa ka piho nga punto sa panahon ug human niana pagahatagan ug gahum.

Ang Unang Manulonda miabot niadtong 1798 sa Panahon sa Katapusan, sa dihang ang Basahon ni Daniel gibuksan ug midaghan ang kahibalo. Ang Mensahe sa Unang Manulonda gihatagan ug gahum niadtong Agosto 11, 1840, sa dihang ang prinsipyo sa tuig-adlaw gipamatud-an alang sa tibuok kalibutan, nga nagdala sa pagkanaog sa Manulonda sa Pinadayag 10, nga nagsimbolo sa paghatag ug gahum sa Mensahe sa Unang Manulonda.

Ang Ikaduhang Manulunda miabot niadtong Hunyo sa 1842. Nabasa nato kagahapon nga niadtong Hunyo sa 1842, si G. Miller mihatag sa iyang ikaduhang hugpong sa mga presentasyon didto sa simbahan sa Casco Street. Gawas sa pipila ka mga eksepsiyon, ang mga simbahang Protestante nanirado sa ilang mga pultahan. Busa, niadtong Hunyo sa 1842, miabot ang Mensahe sa Ikaduhang Manulunda, tungod kay sa dihang ang usa ka simbahang Protestante manirado sa iyang pultahan batok sa Mensahe sa Unang Manulunda, nahimo kini nga kabahin sa Babilonia. Ang Mensahe sa Ikaduhang Manulunda maoy usa ka tawag paggawas gikan sa Babilonia. Kini nagpadayon sa hinay-hinay nga paglambo.

Si Sister White nagsulti kanato nga bisan pa man nga ang mga Protestante misugod na sa pagsira sa ilang mga pultahan niadtong Hunyo sa 1842, ang tawag sa paggawas gikan sa Babilonia—ang sulod sa Mensahe sa Ikaduhang Manulonda—wala gayud sa pagkatinuod magsugod hangtod sa Ting-init sa 1844.

Ang Mensahe sa Ikaduhang Manulonda miabot niadtong Hunyo sa 1842 ug gihatagan og gahum pinaagi sa mensahe sa Tinguha sa Tunga sa Gabii, Agosto 12–17, 1844, sa Exeter Camp Meeting.

Ang Ikatulong Manulonda miabot niadtong Oktubre 22, 1844, tungod kay niadtong adlawa nabuksan ang dalan paingon sa Labing Balaan nga Dapit, diin ang mga tawo makasabut nga si Cristo mao na karon ang Labing Sacerdote sa Labing Balaan nga Dapit. Didto, ang arka sa tugon maila, ug sulod sa arka anaa ang Napulo ka mga Sugo. Sa dihang si Sister White gidala ngadto sa Labing Balaan nga Dapit ug mitan-aw sa Napulo ka mga Sugo, iyang nakita nga ang Sugo bahin sa Igpapahulay misidlak labaw sa uban, nga nagtimaan sa kahulogan sa Igpapahulay diha sa Mensahe sa Ikatulong Manulonda. Kini mahimong usa ka pagsulay mahitungod sa Igpapahulay o Domingo. Niadtong Oktubre 22, 1844, miabot ang sulod sa Mensahe sa Ikatulong Manulonda.

Usa ka kinaiya sa tanang tulo ka mga mensahe mao nga sa pag-abot sa Mensahe sa Unang Manulonda niadtong 1798, walay bisan kinsa nga nakasabot niini. Gibangon sa Ginoo si William Miller aron mahimong mensahero sa Unang Manulonda, apan hangtod lamang sa 1818—kaluhaan ka tuig ang milabay—nga si Miller misugod sa pagsabot sa mensahe. Miabot ang mensahe, apan nagkinahanglan kini og panahon sa dili pa kini maila sa katawohan sa Dios, ug unya kini gihatagan og gahum.

Ang Mensahe sa Ikaduhang Manulonda miabot niadtong Hunyo sa 1842, apan walay mga Millerite sa 1842 nga misugod sa pagtawag sa mga Protestante nga mga iglesya nga Babilonya. Wala pa nila kini mailhi niadtong panahona. Hangtod lamang sa Ting-init sa 1844 nga misugod sila sa pag-ila niini ug sa pagtawag sa mga tawo paggawas gikan sa mga iglesya. Ang mensahe moabot, unya kini masabtan, ug unya kini pagahatagan ug gahum.

Niadtong Oktubre 22, 1844, sa dihang si Hiram Edson nakabaton sa iyang panan-awon mahitungod kang Cristo nga mibalhin gikan sa Balaang Dapit ngadto sa Labing Balaang Dapit, nakadawat sila ug pipila ka kahayag bahin sa kausaban sa ministeryo ni Cristo. Apan niadtong Oktubre 23, 1844, si Hiram Edson wala pa andam sa pagsulat ug usa ka artikulo o sa pagwali ug usa ka wali bahin sa Domingo ingon nga marka sa mapintas nga mananap. Wala nila masabti ang Mensahe sa Ikatulong Manulonda hangtod human niadtong maong yugto sa panahon.

Ang Mensahe sa Ikatulong Manulonda ginahatagan ug gahum, sumala sa nahibaloan sa mga Seventh-day Adventist, sa dihang ang Ikaupat nga Manulonda sa Pinadayag 18 moapil niini. Alang sa mga nagatan-aw niini pinaagi sa LiveStreaming o unya sa mga DVD, tingali gusto kamong makiglalis mahitungod sa takna sa pag-apil sa Ikaupat nga Manulonda sa Ikatulong Manulonda niadtong Septiyembre 11, 2001. Niining bahina, wala kami maghimo ug bisan unsang mga paglalis mahitungod niana, apan wala usab kami nagapanghimakak niini: Ang Ikaupat nga Manulonda moapil sa Ikatulong Manulonda sa pagkapukan sa Twin Towers, ug dinhi gihatagan ug gahum ang Mensahe sa Ikatulong Manulonda.

Ang tanan nga tulo ka mga Mensahe sa mga Manulonda adunay kini nga mga kinaiya: moabot sila, masabtan, ug unya mapalig-on pinaagi sa gahum.

## Ang Duha ka Panirado sa Pultahan ug ang mga Paghinlo sa Templo

Sa Hunyo sa 1842, usa ka pultahan nagsugod sa pagsira, nga gimarkahan sa pagsira sa mga pultahan sa mga Protestante nga iglesia batok sa Mensahe sa Unang Manulonda. Sa sinugdanan niining kasaysayan, atong makita ang usa ka pultahan nga nagsira, ug sa katapusan niining kasaysayan—ang kasaysayan sa Ikaduhang Manulonda—ang pultahan mosira pag-usab, ang pultahan paingon sa Balaang Dapit, ang pultahan diha sa sambingay sa Napulo ka Ulay.

Kining duha ka pagsira sa pultahan mahinungdanon nga timan-an, ilabina kon inyong pagahisgutan ang duha ka paghinlo sa templo. Gihinloan ni Cristo ang templo sa makaduhang higayon sa diha nga Siya ania pa sa Yuta, ug si Sister White nagsulti kanato nga aduna usab duha ka paghinlo sa templo sa katapusan sa kalibotan, maingon sa nahitabo sa panahon sa mga Millerite. Ang mga paghinlo sa templo sa panahon sa mga Millerite mahimong timan-an sa pagsira sa pultahan niadtong Hunyo 1842—ang unang pultahan sa templo, ang Protestantismo—ug sa ikaduhang paghinlo sa templo, sa diha nga ang paghinlo sa templo sa mga Millerite mahuman na.

Atong tan-awon ang panahon sa paglangan. Niining kasaysayan sa Ikaduhang Manulonda, ang panahon sa paglangan misulod sa Marso 22, 1844, ug gilibotan sa duha ka pagpanghinlo sa templo. Mao kana ang Mensahe sa Ikaduhang Manulonda.

Kini usab mao ang sugilanon ni Gideon. Adunay duha ka mga paghinlo sa sugilanon ni Gideon, nga usa sa mga simbolo sa duha ka mga paghinlo sa templo ug sa Mensahe sa Ikaduhang Manulonda.

## Ang Panahon sa Paglangan ug ang Singgit sa Tunga sa Gabii diha sa Tagna

Sugdan nato ang atong pagtuon pinaagi sa usa ka kinutlo gikan sa Spiritual Gifts, bolyum 1, panid 195, 196. Atong gisusi ang panahon sa paghulat aron masabtan ang kalambigitan niini sa Tunga-tungang Gabiing Singgit, tungod kay dili kita buot mosalikway sa kahayag sa Tunga-tungang Gabiing Singgit; kay kon buhaton nato kini, mahulog kita gikan sa dalan paingon sa daotang kalibotan sa ubos.

Ang mga manulunda gipadala aron sa pagtabang sa gamhanang manulunda gikan sa langit, ug nakadungog ako ug mga tingog nga daw misanib sa tanang dapit, “Panggula kamo gikan kaniya, akong katawhan, aron dili kamo makaambit sa iyang mga sala, ug aron dili kamo makadawat sa iyang mga hampak; kay ang iyang mga sala miabut na ngadto sa langit, ug nahinumduman sa Dios ang iyang mga kasal-anan. Kini nga mensahe daw usa ka dugang sa ikatulong mensahe,”—Karon, iya lamang gikutlo ang Pinadayag 18:4, “Panggula kamo gikan kaniya, akong katawhan, . . . .” Ug siya nagaingon, “Kini nga mensahe daw usa ka dugang sa ikatulong mensahe [sa Manulunda] ug nahiusa niini, maingon nga ang singgit sa tungang gabii nahiusa sa mensahe sa ikaduhang manulunda niadtong 1844.”

Ang Mensahe sa Ikaduhang Manulunda miabot sa Hunyo sa 1842, ug ang Tunga‑sa‑Gabii nga Singgit miuban niini sa Agosto sa 1844. Kining pagbubo sa Espiritu ibabaw niini nga mensahe—ang tawag sa paggawas gikan sa Babilonia—mao ang kasaysayan nga gigamit ni Sister White sa paghulagway sa kasaysayan sa Septyembre 11, 2001, sa dihang ang Mensahe sa Ikatulong Manulunda giubanan sa Ikaupat nga Manulunda. Ang Ikaupat nga Manulunda mao ang panahon nga ang Kusganong Manulunda sa Pinadayag 18 mokunsad.

“Kining mensahe daw sama sa usa ka dugang sa ikatulong mensahe ug nahiusa niini, maingon nga ang singgit sa tungang gabii nahiusa sa mensahe sa ikaduhang manulonda niadtong 1844. Ang himaya sa Dios mipahulay ibabaw sa mapailobon, nagpaabut nga mga balaan,”—Kinsa man ang gipahulayan sa himaya sa Dios? Ang mapailobon—unsa? Nagpaabut. Ang mapailobon, nagpaabut nga mga balaan. Sakto? Ang mga nagpaabut nga mga balaan; tungod kay, ania na kita karon sa kasaysayan diin ang tagna nagaingon, “Bulahan siya nga nagapaabut, ug makaabot sa 1335. Bisan maglangan pa ang panan-awon, hulata kini.” Ang mga tawo nga modawat sa pagbubo sa Balaang Espiritu mao ang mga nagpaabut nga mga balaan.

“Ang himaya sa Dios mipabilin ibabaw sa mapailobong, nagahulat nga mga balaan, ug sa walay kahadlok ilang gihatag ang katapusang solemneng pasidaan, nga nagamantala sa pagkapukan sa Babilonia, ug nga nagatawag sa katawohan sa Dios sa paggula gikan kaniya; aron sila makalikay sa iyang makalilisang nga silot.” — Siyempre, kini naa sa atong kapanahonan; apan, ang nagahulat nga mga balaan sa atong kapanahonan gipaaninawan sa mga nagahulat nga mga balaan sa Kasaysayan sa mga Millerita nga atong ginatan-aw.

“Ang kahayag nga gihatag ibabaw sa mga nagpaabut mikatap sa tanang dapit, ug kadtong may bisan unsang kahayag diha sa mga iglesia, nga wala makadungog ug wala mosalikway sa tulo ka mga mensahe, mitubag sa tawag, ug mibiya sa nangapukan nga mga iglesia.”—Mao kini ang “Gumula kamo gikan kaniya, akong katawhan!” Kini naghisgot mahitungod niadtong mogula gikan sa mga iglesia sa Babilonia sa atong kapanahonan sa diha nga moabot na ang Sunday Law sa Estados Unidos. Sila mao ang nangapukan nga mga iglesia, ang mga iglesia sa Babilonia.

“Daghan ang nakaabot na sa katuigan sa pagkatinubagon sukad nga kining mga mensahe gihatag, ug ang kahayag misidlak ibabaw kanila, ug sila gihatagan ug kahigayonan sa pagpili sa kinabuhi o kamatayon.”—Karon siya nagaingon nga adunay mga tawo sa mga simbahan Protestante karon nga nakaabot na sa edad sa pagkatinubagon sukad niadtong Oktubre 22, 1844; ug, mao kini. Ang mga tawo sa mga simbahan Protestante karon wala pa mabuhi sa dihang miabot ang Mensahe sa Ikatulong Manulonda sa Kasaysayan sa mga Millerita. Wala sila paninglaha sa pagsalikway nga gibuhat sa mga simbahan Protestante sa ilang yugto sa panahon, ug kini maoy usa ka mahinungdanong punto nga angay timan-an kon inyong tun-an ang paagi sa kasaysayan ni Cristo sa paghulagway sa katapusan sa kalibotan; tungod kay, sa teknikal nga pagkasulti, sa pagtagna, ang Jerusalem mahimo unta, ug kinahanglan unta, malaglag sa AD34.

Adunay 490 ka tuig sa panahon sa pagsulay nga giputol alang sa mga Judio gikan sa 2300 ka tuig nga gimarkahan diha sa Daniel 8 ug Daniel 9. Kadtong 490 ka tuig natapos sa AD 34 uban sa pagbato kang Esteban. Niadtong higayona, ang Jerusalem, sa matagnaong paagi, kinahanglan unta pagalaglagon, apan wala kini malaglag hangtod sa 70. Diha sa The Great Controversy, si Sister White nag-ingon sa mao rang butang mahitungod nianang kasaysayana. Siya nag-ingon nga may mga bata ug uban pa nga wala pa makadungog sa mensahe ni Cristo ug sa mga tinun-an sa wala pa ang 34, ug ang Dios, sa Iyang kalooy, mihatag kanila og panahon aron maatubang sa mensahe sa dili pa ang pagkalaglag sa Jerusalem. Iyang giila, maingon man si Cristo, nga ang pagkalaglag sa Jerusalem usa ka hulagway nga naglarawan sa katapusan sa kalibotan.

Kana nga kasaysayan nagapauna sa mismong kasaysayan nga iyang gihisgutan. Sa dihang moabot ang Sunday Law sa Tinipong Bansa ug ang mensahe sa katapusan moadto na sa nangapukan nga mga iglesia, ang mga anak sa Dios nga anaa karon sa Babilonia dili pagapanubagon tungod sa pagsalikway nga gibuhat sa ilang mga iglesia o sa ilang mga katigulangan sa ika-19 nga Siglo.

> Daghan ang miabot na sa panuigon sa pagkamapanubagon sukad pa nga gihatag kining mga mensahe, ug ang kahayag misidlak ibabaw kanila, ug gihatagan sila sa pribilehiyo sa pagpili sa kinabuhi o kamatayon. Ang uban mipili sa kinabuhi, ug mibarog uban niadtong nagapaabot sa ilang Ginoo, ug nagabantay sa tanan niyang mga sugo. Ang ikatulong mensahe kinahanglan mobuhat sa iyang buluhaton; ang tanan kinahanglan pagasulayan pinaagi niini, ug ang mga bililhon kinahanglan tawgon paggawas gikan sa mga lawas sa relihiyon. Usa ka mapugsanon nga gahum nagalihok sa mga matinud-anon, samtang ang pagpadayag sa gahum sa Dios nagapabilin sa mga paryente ug mga higala diha sa kahadlok ug pagpugong, ug sila dili mangahas, ni wala silay gahum, sa pagpugong niadtong nakabati sa buhat sa Espiritu sa Dios ibabaw kanila. Ang katapusang tawag madala bisan ngadto sa mga kabus nga mga ulipon, ug ang mga diosnon taliwala kanila, uban sa mapainubsanon nga mga pagpamulong, magabubo sa ilang mga awit sa hilabihang kalipay tungod sa paglaum sa ilang malipayong kaluwasan, ug ang ilang mga agalon dili makahimo sa pagpahunong kanila; kay ang kahadlok ug kahingangha maoy nagapahilom kanila. Gamhanang mga milagro pagabuhaton, ang mga masakiton mamaayo, ug ang mga ilhanan ug mga katingalahan magasunod sa mga magtotoo. Ang Dios anaa sa buluhaton, ug ang matag balaan, walay kahadlok sa mga sangpotanan, magasunod sa mga pagtuo sa iyang kaugalingong konsensiya, ug makighiusa niadtong nagabantay sa tanan nga mga sugo sa Dios; ug ilang ipamulong sa halayo ang ikatulong mensahe uban sa gahum. Nakita ko nga ang ikatulong mensahe matapos uban sa gahum ug kusog nga labaw pa kaayo kay sa singgit sa tungang gabii.

Niining duha ka parapoha, kini ang ikaduhang higayon nga iyang gitandi ang atong kasaysayan sa Balaod sa Domingo sa katapusan sa kalibutan uban sa kasaysayan sa Pagsinggit sa Tungang Gabii. Sa unang higayon, iyang giingon nga ang Gamhanang Manulonda sa Pinadayag 18 mokuyog sa Ikatulong Manulonda maingon nga ang Pagsinggit sa Tungang Gabii mikuyog sa Ikaduhang Manulonda. Bisan pa nga iyang gihisgutan ang kasaysayan sa krisis sa Balaod sa Domingo, tin-aw nga iyang gigamit ang kasaysayan sa Ikaduhang Manulonda ingon nga puntong pakisayran. Magkapareho sila nga mga kasaysayan.

> “Ang mga ulipon sa Dios, nga gitugahan ug gahum gikan sa kahitas-an, uban ang ilang mga nawong nga napasidlakan ug nagadan-ag tungod sa balaang paghalad sa kaugalingon, mipanlakaw aron tumanon ang ilang buluhaton ug imantala ang mensahe gikan sa langit. Ang mga kalag nga nagkatibulaag sa tanang relihiyosong mga lawas mitubag sa tawag, ug ang mga bililhon gidali sa pagpahawa gikan sa mga iglesia nga gitunglo sa kapahamakan, maingon nga si Lot gidali sa pagpahawa gikan sa Sodoma sa wala pa ang iyang kalaglagan.”

Mahitungod sa pagtawag paggula gikan sa Babilonia, bisan sa katapusan sa kalibotan o diha sa Mensahe sa Ikaduhang Manulonda, si Lot usa ka simbolo nianang kasaysayan ug sa pagkalaglag sa Sodoma.

Kon husto ang imong pagsabot sa Daniel 11, sa bersikulo 41 ang Hari sa Amihanan mosulod sa himayaong yuta ug daghan ang mapukan, apan “kini makagawas gikan sa iyang kamot, bisan ang Edom, Moab, ug ang pangulo sa mga anak sa Ammon.” Ang Moab ug Ammon mao ang mga anak sa duha ka anak nga babaye ni Lot. Ang pamilya ni Lot nagrepresentar niadtong mga makagawas gikan sa kamot sa pagkapapa sa panahon sa krisis sa Balaod sa Domingo.

Gigamit ni Sister White kini nga simbolismo. Ang nahulog nga mga iglesia gihulagway pinaagi kang Lot, ug ang mga bililhon gidali sa paggawas gikan sa mga iglesia nga gitagana na sa pagkalaglag, maingon nga si Lot gidali sa paggawas gikan sa Sodoma sa wala pa ang iyang pagkalaglag. Ang katawohan sa Dios gihingpit ug gipalig-on pinaagi sa halangdong himaya nga mikunsad ibabaw kanila sa madagayaong kadagaya, nga nagaandam kanila sa paglahutay sa takna sa pagtintal. Usa ka panon sa mga tingog nadungog bisan diin, nga nagaingon, “Ania ang pagpailub sa mga balaan; ania sila nga nagabantay sa mga sugo sa Dios, ug sa pagtoo ni Jesus.”

Samtang naghisgot siya mahitungod sa pagtawag pagawas gikan sa Babilonia sa katapusan sa kalibotan, gigamit niya ang kasaysayan sa Mensahe sa Ikaduhang Manulonda sa panahon sa mga Millerita aron ihulagway kana nga pagtawag. Ang Mensahe sa Ikaduhang Manulonda maoy usa ka pagtawag pagawas gikan sa Babilonia, ug kining maong kasaysayan nagatipolohiya sa kasaysayan sa krisis sa Balaod sa Dominggo.

Usa sa mga reperensiya sa Biblia nga gigamit ni Ellen White sa paghulagway niini nga kasaysayan mao ang sugilanon sa Sodoma ug Gomorra. Mobasa kita gikan sa Genesis 19:1–11, nga kabahin sa sugilanon ni Lot.

> Ug miabot ang duruha ka manulonda sa Sodoma sa pagkagabii; ug si Lot naglingkod sa ganghaan sa Sodoma: ug sa pagkakita kanila ni Lot, mitindog siya aron sa pagsugat kanila; ug miyukbo siya nga ang iyang nawong mitamay sa yuta; Ug siya miingon, Tan-awa karon, akong mga ginoo, palihog sumulod kamo sa balay sa inyong ulipon, ug pabilin sa tibuok gabii, ug hugasi ang inyong mga tiil, ug mobangon kamo pagsayo sa buntag, ug mopadayon sa inyong panaw. Ug sila miingon, Dili; kondili magpabilin kami sa dalan sa tibuok gabii. Ug iyang gipugos sila pag-ayo; ug sila misulod ngadto kaniya, ug misulod sa iyang balay; ug iya silang gihimoan ug usa ka kombira, ug nagluto siya ug tinapay nga walay levadura, ug sila nangaon. Apan sa wala pa sila manghigda, ang mga lalaki sa siyudad, bisan ang mga lalaki sa Sodoma, milibot sa balay sa tanang dapit, mga tigulang ug mga batan-on, ang tibuok katawohan gikan sa tanang suok: Ug sila mitawag kang Lot, ug miingon kaniya, Hain man ang mga lalaki nga mianhi kanimo niining gabhiona? ipagula sila nganhi kanamo, aron among maila sila. Ug si Lot migawas ngadto kanila sa pultahan, ug gisira ang pultahan sa iyang luyo, Ug miingon, Nangamuyo ako kaninyo, mga igsoon, ayaw pagbuhata kining dautan kaayo. Tan-awa karon, ako may duruha ka mga anak nga babaye nga wala pa makaila ug lalaki; tugoti ako, nangamuyo ako kaninyo, nga ipagula ko sila nganhi kaninyo, ug buhata ninyo kanila ang maayo sa inyong mga mata: apan niining mga tawhana ayaw gayud pagbuhati ug bisan unsa; kay tungod niini mianhi sila sa ilalum sa landong sa akong atop. Ug sila miingon, Pahawa diha. Ug sila miingon pag-usab, Kining usa ka tawhana mianhi aron magpuyo ingon nga dumuloong, ug buot gayud siya maghimo sa iyang kaugalingon nga usa ka maghuhukom: karon pagabuhatan ka namo ug labi pang mangil-ad kay kanila. Ug ilang giduslak pag-ayo ang tawo, bisan si Lot, ug miduol sila aron gub-on ang pultahan. Apan ang mga tawo mituy-od sa ilang kamot, ug gihila si Lot pasulod sa balay ngadto kanila, ug ilang gisira ang pultahan. Ug ilang gihampak ang mga lalaki nga didto sa pultahan sa balay pinaagi sa pagkabuta, mga gagmay ug mga dagko: mao nga gikapuyan sila sa pagpangita sa pultahan.

## Ang Progresibong Pagsulay ug ang Panahon sa Paglangan

Si Sister White naghisgot mahitungod sa usa ka nagkakusog nga proseso sa pagsulay sa panahon ni Cristo ug sa panahon sa mga Millerite, nga naghulagway sa usa ka nagkakusog nga proseso sa pagsulay alang kanato. Sa Early Writings, panid 259, siya nagaingon:

> “Ang mga dili modawat sa mensahe ni Juan Bautista dili makabenepisyo sa mga pagtulon-an ni Jesus, ni makabenepisyo sila sa pagministeryo ni Cristo didto sa Balaang Puloy-anan sa kahitas-an.” Unya miingon siya, “Kadtong wala modawat sa Mensahe sa Unang Manulonda dili makabenepisyo sa Mensahe sa Ikaduhang Manulonda, ni makabenepisyo sila sa Singgit sa Taliwala sa Kagabhion.”

Nianang bahina diha sa Early Writings, 259, sa dihang ang pultahan gisirhan sa panahon ni Cristo, ang mga Judio anaa sa hingpit nga kangitngit, kabutaan.

Ang kasaysayan sa Millerite sa Ikaduhang Manulonda mao ang kasaysayan ni Lot. Ang duha ka mga manulonda miabut sa siyudad (Hunyo 1842), miabut ang Mensahe sa Ikaduhang Manulonda, ug gipapabilin sila ni Lot sulod sa gabii (ang Panahon sa Paglangan). Adunay paghukom, ug unya usa ka pultahan mitak-op (Oktubre 22, 1844).

Atong tan-awon ang laing kasaysayan sa Bibliya diin ang usa ka panahon sa paglangan motakdo sa Kasaysayan sa mga Millerita sa dili pa natong ipahiusa kining tanan.

## Si Moises, ang Balaang Puloy-anan, ug ang Panahon sa Paglangan

Ang sunod nga hitabo sa kasaysayan mao ang pagdawat ni Moises sa mga sugo mahitungod sa pagtukod sa santuwaryo ug sa Balaod.

> “Sa ikapitong adlaw, nga mao ang Adlaw nga Igpapahulay, si Moises gitawag sa pagsaka ngadto sa panganod. Ang mabagang panganod nabuka sa atubangan sa tanang Israel, ug ang himaya sa Ginoo mibulwak sama sa kalayo nga nagaut-ut. ‘Ug si Moises misulod ngadto sa taliwala sa panganod, ug mitungas ngadto sa bukid; ug si Moises didto sa bukid sulod sa kap-atan ka adlaw ug kap-atan ka gabii.’ Patriarchs and Prophets, 313, 314.

Ang kap-atan ka adlaw nga pagpabilin didto sa bukid wala maglakip sa unom ka adlaw sa pagpangandam.

Sulod niining kasaysayan, si Moises migugol ug 46 ka adlaw sa pagdawat sa mga panudlo mahitungod sa pagtukod sa templo, nga nagkatakdo sa 46 ka tuig gikan sa 1798 hangtod sa 1844 sa dihang gipatindog sa Ginoo ang templo sa mga Millerite, ug sa 46 ka tuig sa pagpahiuli ni Herodes sa templo nga gihisgotan sa Juan 2:20, ingon man sa 46 ka kromosoma sa tawhanong templo. Sulod sa unom ka adlaw, si Josue uban ni Moises, ug silang duha mikaon ug mana ug miinom gikan sa sapa nga mikunsad gikan sa bukid. Si Josue wala mosulod sa panganod uban ni Moises kondili nagpabilin sa gawas, nga nagakaon ug nagainom sa matag adlaw samtang nagahulat sa pagbalik ni Moises, samtang si Moises nagpuasa sulod sa kap-atan ka adlaw.

Sa iyang pagpabilin didto sa bukid, si Moises nakadawat ug mga panudlo alang sa pagtukod ug usa ka balaang puloy-anan diin ang balaang presensya igapadayag sa pinasahi nga paagi. “Ug himoa nila Ako ug usa ka balaang puloy-anan; aron Ako magapuyo sa taliwala nila” (Exodo 25:8), mao ang sugo sa Dios.

Dinhi nato makita nga ang gidaghanon nga 46 nalangkit sa pagtukod sa santuwaryo.

Magabasa kita gikan sa Exodo ug timan-an ang usa ka panahon sa paglangan niini nga sugilanon, sanglit kini naghulagway nang daan sa panahon sa paglangan sa panahon ni Cristo, sa mga Millerita, ug sa katapusan sa kalibotan. Ang panahon sa paglangan maoy nagmugna sa kahimtang nga nagtugot aron ang Pagsinggit sa Tunga-tungang Gabii ikasangyaw ug makapamunga ug duha ka matang sa mga magsisimba. Kon walay panahon sa paglangan, ang mga dinamika nianang kasaysayan dili mapahimutang alang sa gusto sa Ginoo nga matuman sa Pagsinggit sa Tunga-tungang Gabii. Kinahanglan natong makita kon unsay girepresentahan sa panahon sa paglangan.

> Ug siya miingon kang Moises, Saka ngadto sa Ginoo, ikaw, ug si Aaron, si Nadab, ug si Abihu, ug kapitoan sa mga anciano sa Israel; ug managsimba kamo sa halayo. . . . Ug gikuha ni Moises ang katunga sa dugo, ug gibutang kini sa mga panaksan; ug ang katunga sa dugo iyang giwisik sa halaran. Ug gikuha niya ang basahon sa tugon, ug gibasa kini sa atubangan sa katawohan: ug sila miingon, Ang tanan nga giingon sa Ginoo among pagabuhaton, ug managtuman kami. Ug gikuha ni Moises ang dugo, ug giwisikan kini sa katawohan, ug miingon, Ania karon ang dugo sa tugon, nga gibuhat sa Ginoo uban kaninyo mahitungod niining tanang mga pulonga. Exodo 24:1, 6-8.

Kining 46 ka adlaw nga yugto, kining Panahon sa Pagpaabot, mao ang panahon nga ang Ginoo nagasulod sa pakigsaad uban sa usa ka katawhan.

Misulod ba ang Ginoo ug tugon sa mga Millerite niini nga kasaysayan? Oo.

Misulod ba Siya sa pakigsaad uban sa Cristohanong iglesya sa Pentecostes sa panahon ni Cristo? Oo.

Busa, kining panahon sa paglangan maoy usa sa mga timaan sa dalan sa pagsulod sa Ginoo ngadto sa pakigsaad uban sa usa ka katawhan.

> Ug miingon ang Ginoo kang Moises, Saka ka nganhi kanako sa bukid, ug pabilin didto; ug hatagan ko ikaw ug mga papan nga bato, ug usa ka balaod, ug mga sugo nga akong gisulat; aron matudloan mo sila. Ug mitindog si Moises, ug si Josue nga iyang alagad; ug mitungas si Moises ngadto sa bukid sa Dios. Ug miingon siya sa mga anciano, Pabilin kamo dinhi alang kanamo, hangtod nga mobalik kami nganha kaninyo: ug ania karon, si Aaron ug si Hur anaa uban kaninyo: kon may bisan kinsa nga may mga kalihokan nga pagaatubangon, paadtoa siya kanila. Ug mitungas si Moises ngadto sa bukid, ug ang usa ka panganod mitabon sa bukid. Ug ang himaya sa Ginoo mipuyo sa ibabaw sa bukid sa Sinai, ug ang panganod mitabon niini sulod sa unom ka adlaw: ug sa ikapito ka adlaw gitawag niya si Moises gikan sa taliwala sa panganod. Ug ang dagway sa himaya sa Ginoo sama sa usa ka nagalamoy nga kalayo sa ibabaw sa tumoy sa bukid sa mga mata sa mga anak sa Israel. Ug misulod si Moises sa taliwala sa panganod ug mitungas ngadto sa bukid: ug si Moises didto sa bukid sulod sa kap-atan ka adlaw ug kap-atan ka gabii. Exodo 24:12-18.

Sa kasaysayan ni Moises, atong makita ang usa ka panahon sa paglangay. Niining panahona, ang duha ka papan nagsimbolo sa tugon, ug ang Ginoo nagasulod sa tugon ug nagahatag kang Moises ug mga sugo mahitungod sa pagtukod sa templo.

Gikan sa 1798 hangtod sa 1844, sulod niadtong 46 ka tuig, ang Ginoo nagpatindog sa templo nga Millerite aron Siya makasulod sa pakigsaad uban sa modernong Israel.

Ang yugto nga atong nabasa pa lang mahitungod kang Moises ug sa panahon sa paghulat sa 70 ka mga anciano gitawag nga Pentecostes sa kasaysayan sa Biblia—kalim-an ka adlaw human sa Paskuwa. Gisugo sa Ginoo ang Israel sa pagsaulog sa Pentecostes sa walay kataposan. Sa Bag-ong Tugon, ang Pentecostes maoy usa ka sentrong pagpunting sa unang Kristohanong iglesia, nga naghandom niining maong kasaysayan. Atong makita ang samang mga bahin sa Pentecostes sa panahon ni Cristo, sa kasaysayan sa mga Millerite, ug kini nga mga bahin pagausbon sa katapusan sa kalibotan.

## Ang Pentecostes ug ang Panahon sa Paghulat sa Bag-ong Tugon

Atong tan-awon ang Pentecostes gikan sa Lucas 24:44-52, sa panahon sa sugilanon sa dalan paingon sa Emmaus.

Sa sayo pa sa Lucas, ang duha ka mga tinun-an nga naglakaw uban kang Jesus mihangyo Kaniya nga magpabilin uban kanila. Gigamit sa Biblia ang pulong nga “magpabilin.” Adunay usa ka panahon sa pagpabilin nga gimarkahan didto, apan gusto natong timan-an ang lahi nga panahon sa pagpabilin dinhi niining maong kasaysayan.

> Ug siya [si Jesus] miingon kanila, Mao kini ang mga pulong nga akong gisulti kaninyo sa didto pa ako uban kaninyo, nga ang tanang butang kinahanglan matuman, nga nahisulat sa kasugoan ni Moises, ug sa mga manalagna, ug sa mga salmo, mahitungod kanako. Unya gibuksan niya ang ilang salabutan, aron ilang masabtan ang mga Kasulatan. Ug miingon siya kanila, Mao kini ang nahisulat, ug nga ang Cristo kinahanglan mag-antus, ug mabanhaw gikan sa mga patay sa ikatulong adlaw: Ug nga ang paghinulsol ug kapasayloan sa mga sala kinahanglan iwali sa iyang ngalan ngadto sa tanang kanasoran, sugod sa Jerusalem. Ug kamo mao ang mga saksi niining mga butanga. Ug, tan-awa, ipadala ko kaninyo ang saad sa akong Amahan: apan pabilin kamo sa siyudad sa Jerusalem, hangtod nga mapabisti kamo sa gahum nga gikan sa kahitas-an.

Ang panahon sa paghulat gimarkahan sa sugo sa paghulat sa Jerusalem alang sa gahum. Dinhi nahitabo ang paghatag ug gahum sa mensahe alang sa mga Millerita.

Ang paghulat nagpasabot sa pagpaabot. “Bulahan ang nagahulat.” Alang sa unsa? Alang sa gahum.

Dili nimo matul-id nga masabtan ang pagpahinungod og gahum sa Singgit sa Tungang Gabii gawas kon masabtan nimo ang panahon sa paglangan, diin sila gisugo sa paghulat alang nianang gahuma. Kabahin kini sa sugilanon. Aron ang kahayag nga gipahimutang sa imong luyo magpadayon sa pagsidlak, kinahanglan nimong sabton ang tibuok kasaysayan.

Tingali wala pa ninyo makita kon asa kini padulong, apan ugma mahimong tin-aw na kini.

## Ang Tulo ka mga Tagna ug ang Panahon sa Paglangan

Tulo ka tagna ang nagdala sa mga Millerite ngadto sa usa ka sayop nga pagpanabot nga maoy hinungdan sa panahon sa paglangan ug sa unang kapakyasan sa paglaom. Kining tulo ka mga tagna mao usab ang mao rang tulo nga giingon ni William Miller nga gihatag kaniya ingong pagsugod: ang 1335, ang 2520, ug ang 2300 ka mga adlaw.

Kon masabtan mo nga ang panahon sa paglangan usa ka piho nga bahin sa Singgit sa Tunga-tunga sa Kagabhion, kinahanglan mong pangutan-on unsa ang nagmugna sa panahon sa paglangan. Kini mao kining tulo ka mga panagna sa panahon: ang 1335, ang 2520, ug ang 2300.

Kon isalikway mo ang tagna sa 2520 ug sa 1335, imong gilimod ang Singgit sa Tunga-tungang Gabiing Kahayag ug mahulog ka gikan sa dalan paingon sa dautang kalibotan sa ubos.

Mao kana ang padulngan nato niining tanan.

Nagpabilin sila tungod kay kinahanglan silang maghulat sa gahum gikan sa kahitas-an, ug sa Millerite nga Kasaysayan, kana nga gahum mao ang Tunga-tungang Gabii nga Singgit.

> Apan magpabilin kamo sa siyudad sa Jerusalem, hangtod nga mapasul-oban kamo sa gahum gikan sa kahitas-an. Ug iyang gidala sila ngadto sa gawas hangtod sa Betania, ug iyang gibayaw ang iyang mga kamot, ug gipanalanginan sila. Ug nahitabo nga, samtang iyang gipanalanginan sila, siya mibulag gikan kanila, ug gibayaw ngadto sa langit. Ug sila misimba kaniya, ug mibalik ngadto sa Jerusalem uban ang dakung kalipay. Lucas 24:49-52.

Ang Betania maoy usa ka suburbyo sa Jerusalem, mga usa ka milya ug tunga ang gilay-on gikan sa siyudad. Sa panahon ni Jesus, kini maoy usa ka mahinungdanong gilay-on, sanglit ang mga tawo naglakaw ngadto sa tanang dapit.

Ang Bethany nagpasabot ug “Balay sa mga Kabus.”

Ang paboritong dapit ni Jesus mao ang Betania, diin nagpuyo sila si Lazaro, Maria, ug Marta.

Takos nga angayng mamatikdan nga ang Triumphal Entry mao ang kasaysayan nga gigamit ni Sister White aron ihulagway ang Midnight Cry.

Sa wala pa si Jesus misulod sa Jerusalem alang sa Malampusong Pagsulod, mipabilin una Siya sa Betania, ang Balay sa mga Kabus. Adunay panahon sa pagpabilin nga nag-una sa Malampusong Pagsulod, maingon usab nga adunay panahon sa pagpabilin nga nag-una sa Singgit sa Tunga-tungang Gabii. Magkaparalelo kini nga mga kasaysayan, apan nagahisgot pa kita sa Lucas 24:44-52 ug sa paghulat ug pagpabilin sa Jerusalem.

Sa Sayo nga mga Sinulat, panid 247, sa paghisgot sa Kasaysayan sa mga Millerite, si Sister White nagaingon:

> Ang mga nangkapakyas nakakita gikan sa Kasulatan nga sila diha sa panahon sa paglangan, ug nga kinahanglan silang mapailubon nga maghulat sa katumanan sa panan-awon. Ang mao rang ebidensiya nga nagdala kanila sa pagpaabut sa ilang Ginoo sa 1843, maoy nagdala usab kanila sa pagdahom Kaniya sa 1844.

Sa Tunga sa Gabii nga Singgit, ang pagsabot sa mga Millerita sa Kasulatan giablihan.

“Ang mga napakyas sa paglaum” tungod sa unang kapakyasan nakakita gikan sa Kasulatan nga sila atua sa panahon sa paglangan, ug ang mao rang pamatuod nga naggiya kanila sa pagtagna sa 1843 ingon nga pagbalik sa Ginoo, karon maoy nagpamatuod sa 1844.

Unsa may gibuhat sa Ginoo alang kanila? Giablihan Niya ang ilang pagsabot. Kini usa ka kasaysayan nga kaamgid sa sa mga tinun-an.

## Ang Panahon sa Paglangan ni Jacob ug ang Pakigsaad

Adunay usa ka panahon sa paglangan diha sa kasaysayan ni Jacob. Kining panahona sa paglangan nagadan-ag sa daghang mga kamatuoran nga matagnaon, bisan tuod among hisgutan lamang ang pipila niini.

Ang Genesis 28, sugod sa bersikulo 10, nagapakita nga ang sugilanon ni Jacob nagapauna sa katapusan sang kalibutan. Ang mga anak nga lalaki ni Jacob nagarepresentar sa 144,000 sa katapusan sang kalibutan.

Si Jacob adunay mga anak gikan sa upat ka babaye—duha ka asawa, si Rachel ug si Leah, ug duha ka puyopuyo. Kinahanglan siyang manarbaho alang sa iyang mga asawa: 2520 ka adlaw alang kang Leah ug 2520 ka adlaw alang kang Rachel. Sa sugilanon ni Jacob, atong makita ang duha ka 2520, nga nagrepresentar sa Amihanang Gingharian ug sa Habagatang Gingharian.

Si Jacob usa ka simbolo sa Kasaysayan sa mga Millerita ug sa 144,000. Ang iyang sugilanon kinahanglan maghatag ug kahayag alang kanato sa katapusan sa kalibotan.

> Ug migula si Jacob gikan sa Beersheba, ug miadto paingon sa Haran. Ug siya nahiabot sa usa ka dapit, ug mipabilin didto sa tibuok gabii, tungod kay ang adlaw nalunod na; ug mikuha siya sa mga bato niadtong dapita ug gibutang kini nga iyang unlan, ug mihigda siya niadtong dapita aron matulog. Ug siya nagdamgo, ug ania karon, may usa ka hagdan nga natukod sa yuta, ug ang tumoy niini miabot ngadto sa langit: ug ania karon, ang mga manulonda sa Dios nagsaka ug nanaug niini. Ug, ania karon, si Jehova mitindog sa ibabaw niini, ug miingon, Ako mao si Jehova, ang Dios ni Abraham nga imong amahan, ug ang Dios ni Isaac; ang yuta nga imong gihigdaan, ihatag ko kini kanimo, ug sa imong kaliwatan: Ug ang imong kaliwatan mahimong sama sa abog sa yuta, ug ikaw mokaylap ngadto sa kasadpan, ug ngadto sa sidlakan, ug ngadto sa amihanan, ug ngadto sa habagatan: ug diha kanimo ug sa imong kaliwatan pagapanalanginan ang tanang mga panimalay sa yuta. Ug, ania karon, Ako magauban kanimo, ug magabantay kanimo sa tanang dapit nga imong pagaadtoan, ug pabalikon ko ikaw pag-usab niining yutaa; kay dili ko ikaw biyaan, hangtod nga matuman ko ang akong gisulti kanimo. Genesis 28:10-15.

Ang Ginoo nagasulod sa pakigsaad uban kang Jacob. Sa dihang ang Ginoo nagasulod sa pakigsaad uban kang Moises ug sa Israel, adunay panahon sa paghulat; sa dihang Siya nagasulod sa pakigsaad uban kang Jacob, adunay panahon sa paghulat; sa dihang Siya nagasulod sa pakigsaad uban sa modernong Israel sa Kasaysayan sa Millerite, adunay panahon sa paghulat; ug sa dihang Siya nagasulod sa pakigsaad uban sa Cristohanong iglesya sa Pentecostes, adunay panahon sa paghulat.

Niining sugilanon, sa panahon sa paglangan, gibuksan sa Ginoo ang salabutan sa Iyang katawhan ngadto sa Iyang Pulong, nga gihulagway pinaagi sa hagdan nga may mga manulonda nga nanungas ug nanaug—usa ka simbolo sa pakigpahibalo tali sa Dios ug sa tawo.

> Ug si Jacob nahigmata gikan sa iyang pagkatulog, ug miingon siya, Sa pagkatinuod ang Ginoo ania niining dapita; ug ako wala mahibalo niini. Ug siya nahadlok, ug miingon, Pagkahadlokan gayud niining dapita! Kini walay lain kondili ang balay sa Dios, ug kini mao ang ganghaan sa langit. Genesis 28:16, 17.

Sa Singgit sa Tungang Gabii, ang mga ulay nga Millerite nagmata ug nahimong Balay sa Dios. Siya nagasulod sa pakigsaad uban kanila, nga naghimo kanila nga modernong Israel.

> Ug si Jacob mibangon pagsayo sa buntag, ug gikuha ang bato nga iyang gibutang nga iyang unlan, ug gipatindog kini ingon nga usa ka haligi, ug gibuboan ug lana ang ibabaw niini. Ug iyang gihinganlan ang maong dapit nga Bethel: apan ang ngalan niadtong siyudara kaniadto mao ang Luz. Genesis 28:18, 19.

Ang “Luz” giusab. Ang mga Millerite dili pa katawhan sa Dios niadtong 1798. Ang kasaysayan sa mga Millerite mao ang kasaysayan sa paagi nga Siya misulod sa pakigsaad uban kanila ug gihimo sila nga Iyang katawhan, nga nag-usab kanila gikan sa “Luz” ngadto sa “Bethel.”

> Ug si Jacob nanumpa ug panaad, nga nagaingon: Kon ang Dios magauban kanako, ug magabantay kanako niining dalana nga akong pagalakwan, ug magahatag kanako ug tinapay aron kan-on, ug bisti aron isul-ob, Aron ako makabalik pag-usab sa balay sa akong amahan diha sa pakigdait; nan ang Ginoo mamahimong akong Dios: Ug kining bato, nga akong gipahimutang ingon nga haligi, mamahimong balay sa Dios: ug sa tanan nga imong igahatag kanako sa pagkatinuod ihatag ko kanimo ang ikapulo. Genesis 28:20-22.

Ang saad ni Jacob mao ang pagsulod ngadto sa pakigsaad. Siya nangayo sa Dios nga bantayan siya diha sa dalan—ang Daang mga Agianan—ug nga hatagan siya ug tinapay aron kan-on. Ang mga Millerita kinahanglan mokaon sa ilang kaugalingong tinapay ug dili na mobalik sa kabuang sa Protestante.

Kon magpadayon kita sa pagkaon sa tinapay nga gihatag sa Dios kanato, Iyang padayonon ang Iyang tugon uban kanato. Ang tinapay ug bisti diha sa saad ni Jacob nagsimbolo sa mga kamatuoran diha sa 1843 Chart, nga gitawag ni Ellen White nga ang Bato sa Kapanahonan—ang Karaang mga Dalan ug ang tinapay.

> Ang hagdan nga nakita ni Jacob sa panan-awon sa gabii, nga ang ubos niini nagatukod ibabaw sa yuta ug ang kinahabogang ang-ang niini nagaabot ngadto sa labing hataas nga mga langit; ang Dios gayud sa ibabaw sa hagdan, ug ang Iyang himaya nagadan-ag sa matag ang-ang; ang mga manulonda nagaakyat ug nanaug ibabaw niining hagdan sa masidlakon nga kahayag, maoy usa ka simbolo sa walay hunong nga pakigdugtong nga ginapadayon tali sa kalibotan nga kini ug sa langitnong mga dapit. Gituman sa Dios ang Iyang kabubut-on pinaagi sa pag-alagad sa langitnong mga manulonda diha sa walay paghunong nga pakig-uban sa katawhan. Kini nga hagdan nagapadayag sa usa ka direkta ug mahinungdanong agianan sa pakigdugtong uban sa mga pumoluyo niining yutaa. Ang hagdan nagrepresentar kang Jacob sa Manunubos sa kalibotan, nga nagdugtong sa yuta ug sa langit. Ang matag usa nga nakakita sa pamatuod ug kahayag sa kamatuoran ug midawat sa kamatuoran, nga nagapahayag sa iyang pagtoo kang Jesu-Cristo, usa ka misyonero sa labing hataas nga kahulogan sa pulong. Siya maoy magadawat sa langitnong mga bahandi, ug katungdanan niya ang pagpasa niini, ang pagpatigayon niana nga iyang nadawat.” Fundamentals of Christian Education, 270.

Sa dihang Iyang ablihan ang ilang pagsabot sa panahon sa paghulat, buhaton Niya kini pinaagi sa pagpadala sa mga manulonda sa pagsaka ug sa pagkanaog sa hagdan.

Kon nadawat mo ang kamatuoran, aduna kay tulubagon sa pagpaambit niini. Kon tumanon mo ang imong tulubagon, mahimo kang hagdanan—ang agianan sa pakigsulti. Gitawag kita aron mahimong maong agianan.

> Ang hagdan nagrepresentar kang Cristo; siya mao ang agianan sa pakig-uban tali sa langit ug sa yuta, ug ang mga manulonda nagasaka ug nagakanaug diha sa walay hunong nga pakig-uban sa nahulog nga kaliwatan. Ang mga pulong ni Cristo ngadto kang Natanael nahiuyon sa hulagway sa hagdan, sa dihang siya miingon, “Sa pagkamatuod, sa pagkamatuod, nagaingon ako kaninyo, Gikan karon makita ninyo ang langit nga naablihan, ug ang mga manulonda sa Dios nga nagasaka ug nagakanaug sa ibabaw sa Anak sa tawo.” Dinhi ang Manunubos nag-ila sa iyang kaugalingon ingon nga mahimayaong hagdan, nga naghimo sa pakig-uban nga mahimong posible tali sa langit ug sa yuta.” Review and Herald, Nobyembre 11, 1890.

Si Jacob may panahon sa paghulat; naghulat siya ug nagdamgo bahin sa hagdanan, nga nagrepresentar sa Ginoo nga nagbukas sa pagsabot sa Iyang Pulong ngadto sa Iyang katawhan sa panahon sa paghulat. Niining kasaysayan, ang Ginoo nagasulod sa pakigsaad uban sa Iyang katawhan, nga gikuha sila gikan sa Luz ug gihimo silang Betel—ang Balay sa Dios.

Ang agianan sa komunikasyon nga gisimbolohan sa mga manulonda nga nanungas ug nanaug sa hagdan, nga mao si Cristo, gisimbolohan usab diha sa Zacarias. Si Sister White nagkomento niini diha sa Review and Herald, Hulyo 20, 1897, bisan pa man nga migamit siya ug lahi nga simbolo.

> “Ang mga dinihog nga nagatindog tupad sa Ginoo sa tibuok yuta, anaa sa kahimtang nga kaniadto gihatag kang Satanas isip nagatabon nga kerubin. Pinaagi sa mga balaang binuhat nga nagalibot sa iyang trono.”

Kinsa ang “mga balaang binuhat”? Mga manulonda. “Pinaagi sa mga balaang binuhat nga naglibot sa Iyang trono, ang Ginoo nagapadayon sa walay hunong nga pakigpakig-uban sa mga pumoluyo sa yuta.” Mao kana ang hagdanan. Apan, dinhi dili gamiton ni Sister White ang hagdanan ingon nga simbolo.

> Ang bulawanong lana nagrepresentar sa grasya nga pinaagi niini gipadayon sa Dios ang suplay sa mga lamparahan sa mga magtutuo, aron sila dili mokidlap ug mapalong. Kon dili pa tungod nga kining balaang lana ginabubo gikan sa langit diha sa mga mensahe sa Espiritu sa Dios, ang mga galamhan sa daotan makabaton unta ug bug-os nga paggahum ibabaw sa mga tawo.

> Ang Dios ginapakaulawan kon dili nato dawaton ang mga mensahe nga Iyang gipadala kanato. Sa ingon niana atong isalikway ang bulawang lana nga Iyang ibubo unta sa atong mga kalag aron ipaambit ngadto kanila nga anaa sa kangitngit. Sa dihang moabot ang tawag, “Ania karon, ang pamanhonon nagaanhi; manggula kamo aron sa pagsugat kaniya,” kadtong wala makadawat sa balaang lana, nga wala magtipig sa grasya ni Cristo diha sa ilang mga kasingkasing, makakaplag, sama sa mga buangbuang nga ulay, nga sila dili andam sa pagsugat sa ilang Ginoo. Wala sila, diha sa ilang kaugalingon, sa gahum sa pag-angkon sa lana, ug ang ilang mga kinabuhi nangadunot. Apan kon ang Balaang Espiritu sa Dios pangayoon, kon kita mangamuyo, sama sa gibuhat ni Moises, “Ipakita kanako ang Imong himaya,” ang gugma sa Dios igabubo sa atong mga kasingkasing. Pinaagi sa bulawang mga tubo, ang bulawang lana ipaambit ngadto kanato. “Dili pinaagi sa kusog, ni pinaagi sa gahum, kondili pinaagi sa akong Espiritu, nagaingon si Jehova sa mga Panon.” Pinaagi sa pagdawat sa masanag nga mga sidlak sa Adlaw sa Pagkamatarung, ang mga anak sa Dios modan-ag ingon nga mga suga sa kalibotan.” Review and Herald, Hulyo 20, 1897.

Sa kasaysayan ni Jacob, ania kanato ang kasaysayan sa Millerite. Anaa ang panahon sa paglangan, ug iyang nakita ang hagdan nga nagrepresentar sa komunikasyon tali sa Langit ug sa Yuta.

Gisuginlan kita ni Zacarias mahitungod sa duha ka bulawanong tubo. Ang usa ka hagdanan adunay duha ka nag-unang kilid nga balabag, apan gitawag kini ni Zacarias nga duha ka bulawanong tubo.

Kinahanglan nga dawaton nato ang mga mensahe nga nagakanaug gikan sa hagdan sa Langit ug ipahibalo kini ngadto sa uban. Kon buhaton nato kana, mamahimo kitang kabahin sa hagdan, kabahin sa proseso sa komunikasyon.

Gisumpay ni Sister White kini sa sambingay sa Napulo ka mga Ulay.

Sa Kasaysayan sa mga Millerite, ilang ginatuman ang sambingay sa Napulo ka mga Ulay. Ang panahon sa paglangan ni Jacob mao ang panahon sa paglangan sa Mateo 25 ug Habakkuk 2: “Bisan pa kon ang panan-awon maglangan, hulata kini.”

Ang sugilanon ni Jacob ug ni Zacarias mao ang managsamang mga panahon sa paghulat.

Ang panahon sa paglangan nagtimaan, taliwala sa ubang mga butang, nga ang Ginoo hapit nang modugang sa pagsabot sa Iyang mga sumusunod sa Pulong sa Dios. Kon dili ka modawat nianang Balaang Lana, ikaw usa ka buangbuang nga ulay.

Sa diha nga moabut ka niining kasaysayan, sa diha nga mosira ang pultahan ug ikaw usa ka buang nga ulay, si Sister White nagaingon, “Ang labing masulob-ong mga pulong nga nadungog sukad, ‘Wala ko kamo hiilhi.’”

Dili mahimong bulagon ang panahon sa paglangan gikan sa Singgit sa Tunga sa Gabii. Ang panahon sa paglangan maoy nagpatungha sa pagbubo sa Balaang Espiritu, nga nag-abli sa pagsabot sa katawhan sa Dios ngadto sa Pulong sa panahon sa Singgit sa Tunga sa Gabii ug nagahatag sa lana nga nagpalahi sa mga manggialamon gikan sa mga buang nga ulay.

## Ang Panahon sa Pagpaabot ug ang Milagrosong Pagpurongpurong kang Cristo

Adunay usa ka panahon sa paglangan sa dihang gihimo ni Cristo ang Iyang labing halangdong buhat—ang pagbanhaw kang Lazaro.

Nadawat ni Jesus ang mensahe, “Si Lazaro masakit. Umari ka ug atimana siya.” Apan si Jesus wala dayon moadto.

Si Sister White nag-ingon nga ang mga tinun-an nahisandad tungod niini. Nangutana sila nganong dili Siya moadto aron motabang sa Iyang higala, o magpamatuod sa Iyang gahum isip ang Mesiyas. Apan Siya nagpabilin sa paglangan.

> “Sa paglangan sa pag-anhi ngadto kang Lazaro, si Cristo may katuyoan sa kalooy alang niadtong wala modawat Kaniya. Siya milangan, aron pinaagi sa pagbanhaw kang Lazaro gikan sa mga patay makahatag Siya sa Iyang mapagahi, dili-matinoohon nga katawhan ug usa pa ka pamatuod nga Siya gayod mao ang ‘pagkabanhaw, ug ang kinabuhi.’ Dili Siya buot mobiya sa tanang paglaum alang sa katawhan, ang kabus, naglatagaw nga mga karnero sa balay sa Israel. Ang Iyang kasingkasing nagkabuak tungod sa ilang pagkadili-mahinulsolon. Sa Iyang kalooy Siya nagtuyo sa paghatag kanila ug usa pa ka pamatuod nga Siya mao ang Tigpasig-uli, ang Usa nga Siya lamang ang makahimo sa pagpadayag sa kinabuhi ug pagka-imortal. Kini mahitungod sa usa ka pamatuod nga dili masayop paghubad sa mga saserdote. Mao kini ang hinungdan sa Iyang paglangan sa pag-adto sa Betania.” The Desire of Ages, 529.

Naglangan Siya aron mohatag kanila ug usa pa ka pamatuod nga Siya adunay gahum sa pagbanhaw sa mga patay ngadto sa kinabuhi. Kining labing mahinungdanong milagro, ang pagbanhaw kang Lazaro, nagpatik sa selyo sa Dios ibabaw sa Iyang buluhaton ug sa Iyang pag-angkon sa pagka-Dios. Sa Singgit sa Tunga-tunga sa Gabii, ang Ginoo nagapatindog sa mga maalamong ulay. Kini usa ka hulagway sa proseso sa pagpatik sa selyo. Ang mga Millerite gipatikan sa selyo, nga naghatag ug usa ka hulagway sa pagpatik sa selyo sa 144,000. Ang leksiyon ni Lazaro mao nga si Cristo makahimo sa pagkuha sa usa ka tawo nga patay tungod sa mga kalapasan ug mga sala ug mabuhi siya pag-usab. Sa sugilanon mahitungod kang Lazaro, gihubit ni Cristo ang kamatayon ingon nga pagkatulog. Silang tanan nangatulog. Siya nagalangan. Banhaon Niya si Lazaro, nga nagdala kanila ngadto sa kinabuhi ug nagabutang sa Iyang selyo ibabaw kanila. Kini mao ang Iyang labing mahinungdanong milagro. Sa atong kasaysayan, sa diha nga Iyang patikan sa selyo ang 144,000, iyang ipataas sila ingon nga usa ka bandila. Miingon si Zacarias nga kana nga bandila ingon sa mga mutya sa usa ka purongpurong. Kini mao ang Iyang labing halangdong buhat.

Uban sa pagbubo ug pag-abli sa kamatuoran sa kasaysayan sa mga Millerite, ang panahon sa paglangan nagtimaan sa higayon nga ang Ginoo nag-abli sa kamatuoran. Ang hagdanan, uban sa mga manulonda nga nagsaka ug nanaug, mao ang dapit diin mahitabo ang proseso sa pagtimri.

## Ang Mahimayaong Pagsulod ug ang Singgit sa Tunga-tungang Gabii

Karon atong tan-awon ang Malampusong Pagsulod. Timan-i kon unsa ang gitandi ni Sister White sa Malampusong Pagsulod diha sa Spirit of Prophecy, bolyum 4, panid 250.

> “Ang singgit sa tungang gabii wala kaayo gidala pinaagi sa pangatarungan, bisan pa man nga ang pamatuod sa Kasulatan tin-aw ug makapahinungdanon. Adunay gahum nga nag-uban niini nga mapugoson ug nakalihok sa kalag. Walay pagduhaduha, walay pagpangutana. Sa higayon sa madaugong pagsulod ni Cristo ngadto sa Jerusalem, ang mga tawo nga nanagtigom gikan sa tanang bahin sa yuta aron sa pagbantay sa pista, nanagtapok ngadto sa Bukid sa mga Olibo, ug sa ilang pag-apil sa panon nga nag-uban kang Jesus, ilang nasagap ang pagdasig sa maong takna, ug mitabang sa pagpakusog sa singgit, ‘Bulahan siya nga nagaanhi sa ngalan sa Ginoo!’ [Mateo 21:9.] Sa samang paagi, ang mga dili magtutuo nga nanagtigum sa mga panagtigom sa mga Adventista—ang uban tungod sa kaikag, ang uban lamang aron sa pagbiaybiay—nakabati sa makapakombinsir nga gahum nga nag-uban sa mensahe, ‘Ania karon, nagaabot ang Pamanhonon!’”

Ang Madaugong Pagsulod nagrepresentar sa Singgit sa Tunga-tungang Gabii.

Basahon nato ang giingon ni Sister White mahitungod sa Malampusong Pagsulod diha sa The Youth’s Instructor, Pebrero 21, 1901.

> Ang panahon sa pagsulod ni Cristo ngadto sa Jerusalem mao ang labing maanindot nga ting‑panahon sa tuig. Ang Bukid sa mga Olibo gibalutan sa lunhawng banig, ug ang mga kakahoyan maanindot tungod sa nagkalainlaing kapupud‑anon. Gikan sa mga dapit nga naglibot sa Jerusalem daghang mga tawo ang nangadto sa fiesta uban sa mainiton nga tinguha nga makita si Jesus.

Ngano? Tungod kay nakadungog sila mahitungod kang Lazaro.

> Ang labing halangdong milagro sa Manluluwas, sa pagbanhaw kang Lazaro gikan sa mga patay, adunay kahibulunganong epekto ibabaw sa katawhan, ug usa ka dako ug madasigong panon sa katawhan nadani ngadto sa dapit diin si Jesus nagapabilin.

Busa, naglangan Siya sa Betania sa wala pa ang Mahimayaong Pagsulod.

Kini nagtumong sa Panahon sa Pagpabilin.

> Tunga-tunga na ang hapon sa dihang gisugo ni Jesus ang iyang mga tinun-an ngadto sa baryo sa Bethphage, nga nagaingon: “Umadto kamo sa baryo nga anaa sa atbang ninyo, ug dihadiha makakaplag kamo ug usa ka asno nga gihigot, ug usa ka nati uban kaniya: hubara sila, ug dad-a sila kanako. Ug kon adunay bisan kinsa nga moingon ug bisan unsa kaninyo, magaingon kamo, Ang Ginoo nagkinahanglan kanila; ug dihadiha ipadala niya sila.”

> Mao kini ang unang higayon sa panahon sa Iyang ministeryo nga si Cristo miuyon sa pagsakay, ug gihubad kini sa mga tinun-an ingon nga timailhan nga hapit na Niyang ipadayag ang Iyang gingharianong gahum ug awtoridad, ug mopuli sa Iyang dapit sa trono ni David. Sa kalipay ilang gituman ang sugo. Ilang nakaplagan ang nati nga asno, gihuboan kini, ug gidala ngadto kang Jesus, nga milingkod ibabaw niini. Sa dihang si Jesus milingkod na sa mananap, ang hangin napuno sa mga pagsinggit sa pagdayeg ug kadaugan. Wala Siya magdala ug bisan unsang panggawas nga timaan sa pagkahari, wala Siya magsul-ob sa sinina sa kahimtang, ni giubanan Siya sa mga sundalo. Apan gilibotan Siya sa usa ka panon nga naghinamhinam sa pagpaabut. Bag-o pa lamang Niyang gibanhaw ang patay. Ang katawhan naghunahuna nga Siya nagaanhi aron mahimong Manluluwas sa Israel. Kinsa man kining mga tawhana?

> Daghan ang nagpalandong sa ilang kaugalingon pinaagi sa mga pagdayeg nga ang takna sa kagawasan sa Israel haduol na. Sa ilang hunahuna ilang nakita ang kasundalohan sa Roma nga nagkatibulaag ug gipapahawa gikan sa Jerusalem, ug ang nasud nga Judio sa makausa pa gawasnon gikan sa yugo sa mapintas nga manlulupig. Gikan sa usa ka ngabil ngadto sa lain milatas ang pangutana, “Iuli ba niya niining panahona pag-usab ang gingharian ngadto sa Israel?” Daghan sa panon nahinumdom sa pulong sa manalagna: “Pagmaya sa hilabihan, Oh anak nga babaye sa Zion; pagsinggit, Oh anak nga babaye sa Jerusalem: ania karon, ang imong Hari nagaanhi kanimo: siya matarung, ug may kaluwasan; mapainubsanon, ug nagasakay sa usa ka asno.” Ang matag-usa naningkamot sa paglabaw sa uban sa pagtubag sa tagna sa nangagi. Ang singgit midahunog gikan sa bukid ug walog, “Hosanna sa Anak ni David:” —ang Tunganggabii nga Pagtuaw— “Bulahan siya nga nagaanhi sa ngalan sa Ginoo; hosanna sa kahitas-an.”

Walay nadungog nga pagminatay o paghilak sa maong prosesyon. Kadtong kaniadto mga buta, apan kang kinsang mga mata giayo sa Anak sa Dios, mao ang nanguna.

Kinsa man ang nangulo sa dalan? Kadtong kaniadto mga taga-Laodicea.

> Miduot sila pag-ayo kang Jesus, samtang ang usa nga Iyang gibanhaw gikan sa mga patay maoy naggiya sa mananap nga Iyang gisakyan. Kadtong kaniadto bungol ug amang, apan karon naayo na, mitabang sa pagpadako sa malipayong mga hosanna. Ang mga bakol, nga karon nakalakaw na, nanungkab ug mga sanga sa palma ug nagkatag niini sa Iyang agianan.

> Ang sanlahon, nga kaniadto gipahilayo gikan sa katilingban, atua didto, hinloan pinaagi sa gahum sa Manluluwas. Iyang gibuklad ang iyang sapot diha sa dalan sa Manluluwas, nga nagasinggit, “O magpasalamat kamo sa Ginoo; kay siya maayo: kay ang iyang kalooy nagapadayon sa walay katapusan.”

> Ang giayo nga gioposan sa yawa atua didto, karon anaa na sa hustong panghunahuna, nga midugang sa iyang pagpamatuod: “Ang Ginoo nagbuhat ug dagkong mga butang alang kanako, nga tungod niini ako nagakalipay.”

> Ang mga gibanhaw nga nangamatay didto, nagadayeg Kaniya. Ang balo ug ang ilo nagsugilon sa Iyang kahibulongang mga buhat. Ang gagmayng mga bata, kadtong mga giayo gikan sa mga sakit, ug kadtong mga gibalik gikan sa lubnganan, nanagsabwag sa dalan sa Manunubos ug mga sanga sa palma ug mga bulak.

Busa, si Jesus naglangan sa Balay sa mga Kabus, nga nagpasabot sa Panahon sa Paglangan.

Ngano? Tungod kay hapit na Niyang ibubo ang Iyang Balaang Espiritu ug ablihan ang ilang pagsabot, nga nagpasabot sa Singgit sa Tunga-tungang Gabi-i.

Niiniining sugilanon, Siya moanhi ingon nga usa ka Hari, nga nagtumong sa Oktubre 22, 1844. Moanhi ba si Jesus aron modawat ug gingharian sa Oktubre 22, 1844? Oo.

Kini mao ang Mahimayaong Pagsulod, ug anaa ang mga magpatingog sa Singgit sa Tunga-tungang Gabii.

Kinsa ba kining mga tawhana? Sila mao kadtong mga gibag-o pinaagi sa gahum ni Cristo.

Ang mensahe sa pagkamatarong ni Cristo, sa Iyang gahum sa pag-usab kanato gikan sa pagkabuta ngadto sa pagkakita, gikan sa kamatayon ngadto sa kinabuhi, gikan sa sanlahon ngadto sa putli, gidala sulod sa kasaysayan sa Mahimayaong Pagsulod, nga nagapauna sa Pagtu-aw sa Tunga sa Gabii. Unsay nagadala niana nga mensahe?

Unsa man ang gisakyan ni Cristo? Usa ka asno. Ang Mensahe sa Islam mao ang nagdala sa mensahe sa pagkamatarung ni Cristo.

Niadtong 1840, ang paghatag ug gahum sa Mensahe sa Unang Manolunda nalambigit sa pagpugong sa Islam. Ang Unang Mensahe modala ngadto sa Ikaduhang Mensahe; dili sila mabulag.

Ang Unang Mensahe nagdala sa Ikaduhang Mensahe.

Ang Unang Mensahe gikompirmar sa dihang gipugngan ang Islam, sa katumanan sa tagna. Kini nga pagkakompirmar naghatag ug gahum sa Mensahe sa Unang Manulunda ug misangpot sa pagsira sa mga Protestante sa ilang mga pultahan batok niini.

Ang pagsira sa mga pultahan sa mga Protestante nga mga iglesia mao ang pagsalikway sa Mensahe sa Islam.

Ang kasaysayan sa mga Millerita naglandong daan sa atong kasaysayan.

Ang mensahe sa pagkamatarong ni Cristo sa panahon sa pagsilyo sa 144,000, sa dihang ang Ginoo magabubo sa Iyang Espiritu Santo ug magabukas sa Kasulatan ngadto sa mga Laodiceanhon ug sa mga sanlahon sa Adventismo, gidala na usab pinaagi sa asno—ang Mensahe sa Islam.

> Sa ting-init ug tingpamulak sa 1844, ang pagmantala, “Tan-awa, moanhi ang Pamanhonon,” gihatag. Ang duha ka matang nga gilarawan pinaagi sa manggialamon ug buang nga mga ulay naugmad niadto—usa ka matang nga nagtan-aw uban sa kalipay sa pagpakita sa Ginoo, ug nga mainampoon nga nangandam sa pagtagbo Kaniya; laing matang nga, naimpluwensiyahan sa kahadlok ug naglihok gikan sa dali-daling pagbati, nakontento na lamang sa usa ka teyoriya sa kamatuoran, apan walay grasya sa Dios. Sa sambingay, sa pag-abot sa pamanhonon, “sila nga andam nangadto uban kaniya sa kasal.” Ang pag-anhi sa pamanhonon, nga dinhi gipakita, mahitabo sa dili pa ang kasal. Ang kasal nagrepresentar sa pagdawat ni Cristo sa Iyang gingharian. . . . The Great Controversy, 427

Ang Madaugon nga Pagsulod mao ang pag-abot sa Hari. Niadtong Oktubre 22, 1844, madawat Niya ang Gingharian. Kini mao ang Madaugon nga Pagsulod.

Niining yugtoa nga panahon nga ang duha ka matang ginatimrihan ngadto sa ilang kapalaran.

> Ang pagmantala, “Tan-awa, ang Pamanhonon moanhi,” sa ting-init sa 1844, nagdala sa linibo sa pagpaabot sa dihadiha nga pag-anhi sa Ginoo. Sa gitakda nga panahon ang Pamanhonon miabut, dili ngadto sa yuta, sumala sa gipaabot sa katawhan, kondili ngadto sa Daang-sa-Mga-Adlaw didto sa langit, ngadto sa kasal, ang pagdawat sa Iyang gingharian. “Sila nga andam misulod uban Kaniya ngadto sa kasal: ug ang pultahan” —unsa?— “gisira.” Dili sila magatambong sa kasal sa ilang kaugalingong persona; kay kini mahitabo sa langit, samtang sila atua sa ibabaw sa yuta. Ang mga sumusunod ni Cristo kinahanglan “maghulat sa ilang Ginoo, sa dihang Siya mobalik gikan sa kasal.” Lucas 12:36. Apan kinahanglan nilang sabton ang Iyang buluhaton, ug mosunod Kaniya pinaagi sa pagtoo samtang Siya mosulod sa atubangan sa Dios. Sa maong diwa giingon nga sila misulod ngadto sa kasal.” The Great Controversy, 427.

## Mga Kasulatan nga Reperensiya Mahitungod sa Panahon sa Pagpaabot

Pipila ka mga Kasulatan ang nagpasanag sa panahon sa paglangan. Atong hisgutan kini sa madali ug tapuson pinaagi sa usa ka pahayag ni Sister White.

> Samtang nalangan ang pamanhonon, silang tanan nangahinanok ug nangatulog. Mateo 25:5.

Dinhi mismo, Marso 22, 1844, nagtumong ngadto sa Panahon sa Paglangan.

Ang Marso 22, 1844, dili usa ka gitagna sa panagna sa Biblia. Kini mao ang petsa nga nasabtan sa sayop sa mga Millerita, apan kini maoy hinungdan sa unang kapakyasan ug nagtimaan sa panahon sa paglangan.

Ang Kasulatan wala mag-ingon nga ang Dios mao ang nagmugna sa panahon sa paglangan. Ang dili pagsabot sa katawhan mao ang nagapamugna niini: “Bisan pa kon malangan ang panan-awon, hulata kini, kay kini dili malangan, kini dili mamakak.”

> Bulahan siya nga naghulat, ug makaabot sa usa ka libo tulo ka gatus ug katloan ug lima ka adlaw. Apan lakaw ikaw sa imong dalan hangtod sa katapusan; kay ikaw mopahulay, ug motindog sa imong bahin sa katapusan sa mga adlaw. Daniel 12:12, 13.

Mahimo nimo kining basahon sa duha ka paagi. Bisan asa sa duha ka paagi:

Bulahan siya nga nagahulat, ug bulahan siya nga makaabut sa 1335. Apan lumakaw ka sa imong dalan hangtod sa katapusan maabot: kay ikaw mopahulay, ug motindog sa imong bahin sa katapusan sa mga adlaw.

Ang panalangin sa pag-abot sa 1335 dili lamang mahitungod sa pag-abot sa katapusan sa tagna sa panahon. Ang 1335 matapos sa 1843 diha sa Chart. Ang panalangin dili lamang ang katapusan sa tagna, kondili ang kasinatian sa panahon sa paglangan. Ang panalangin mahitabo tali sa Tarrying Time ug Oktubre 22, 1844. Dinhi mao ang dapit nga kamo kinahanglan maghulat. “Bulahan siya nga nagahulat.”

> Ug busa ang Ginoo magahulat, aron siya magmaloloy-on kaninyo, ug busa siya pagabayawon, aron siya malooy kaninyo; kay ang Ginoo mao ang Dios sa paghukom: bulahan silang tanan nga nagahulat kaniya. Isaias 30:18.

Ang paghulat mao gikan sa Panahon sa Paglangay hangtod sa Oktubre 22, 1844. Kon nagahulat kamo Kaniya, mapanalanginan kamo.

> Kay ang panan-awon alang pa sa usa ka tinudlong panahon, apan sa katapusan kini mosulti, ug dili mamakak; bisan pa kon kini malangan, hulata kini; kay sa pagkatinuod moabut kini, dili kini malangan. Habakkuk 2:3.

Ang sayop nga pagsabot sa mga Millerite mao ang nakaingon sa pag-abot sa panahon sa paglangan. Ang panan-awon alang sa gitakdang panahon—Oktubre 22, 1844. Kini dili mamakak, apan maghunahuna kamo nga kini naglangan tungod sa sayop nga pagsabot.

Gituyo ba sa Ginoo ang maong pagsinabtanay nga sayop? Oo. Mao kana ang giingon ni Sister White.

Ang Ginoo maoy nagpatungha sa sayop nga pagsabot pinaagi sa 1843 Chart. Si William Miller miingon nga wala gayud niya sa hingpit nga gipahayag ang 1843, apan niadtong 1843 ang mga igsoon mihangyo kaniya nga kuhaon ang “if” ug timailhan ang 1843 ingon nga usa ka waymark. Si Sister White nagaingon nga kini usa ka profetikanhong waymark, usa ka katumanan sa Habakkuk 2. Kining waymark, nga sa matuod ug malig-on nga paagi nagtimaan sa 1843, maoy nakapahinabo sa tarrying time.

> “Bulahan ang mga mata nga nakakita sa mga butang nga nakita niadtong 1843 ug 1844. Gihatag ang mensahe. Ug kinahanglan nga walay paglangan sa pagsubli sa mensahe, kay ang mga timailhan sa mga panahon nagakatuman; ang panapusang buluhaton kinahanglan pagahimoon. Usa ka daku nga buluhaton pagahimoon sa hamubo nga panahon. Usa ka mensahe sa dili madugay igahatag pinaagi sa pagtudlo sa Dios nga motubo ngadto sa usa ka makusog nga singgit. Unya si Daniel motindog sa iyang bahin, sa paghatag sa iyang pagpamatuod.” Manuscript Releases, volume 21, 437.

Timan-i ang Daniel 12:12, 13: “Bulahan siya nga nagahulat, ug makaabot sa usa ka libo tulo ka gatus ug katloan ug lima ka adlaw.”—“Bulahan siya nga makaabot sa 1335. Bulahan siya nga makaabot sa 1843,” mao kana ang bersikulo 12.

Bersikulo 13:

> Apan lakaw sa imong dalan hangtod sa katapusan; kay ikaw mopahulay, ug motindog sa imong bahin sa katapusan sa mga adlaw. Daniel 12:12, 13.

Gihiusa ni Sister White ang mga bersikulo 12 ug 13, nga nag-ingon nga ang panalangin sa 1335 natuman sa 1843 ug 1844. Dili kini mahitungod sa usa ka punto sa panahon, kondili mahitungod niadtong naghulat sa Madaugong Pagsulod ngadto sa Jerusalem pinaagi ni Cristo, nakaila sa mga manulonda nga nanungas ug nanaug sa hagdanan, ug misulod sa pakigsaad uban sa Ginoo samtang Iyang gihatag kanila ang duha ka papan sa pakigsaad.

Back to Articles