Article

# Littafin Daniyel — Lamba Dari da Saba’in da Shida

Wahayin Allahntaka da Tashin Ƙarshe: Fahimta daga Wahayin Daniyel

Author

Jeff Pippenger

Published

April 6, 2024

Formats

PDF
Word

A cikin sura ta goma ta littafin Daniyel, Jibra’ilu yana aiwatar da aikin gabatar da cikakkiyar fassarar littafin Daniyel ga mutanen Allah na kwanaki na ƙarshe. Daniyel yana wakiltar mutanen Allah na kwanaki na ƙarshe, waɗanda a cikin littafin Ru’ya ta Yohanna su ne mutum dubu ɗari da arba’in da huɗu. Saboda haka, mutum dubu ɗari da arba’in da huɗu suna farkawa su gane cewa an warwatsa su, kamar yadda Daniyel ya wakilta a sura ta tara. Suna kuma farkawa zuwa ga fahimtar cewa babban gwajin da ake yanke makomarsu ta har abada da shi shi ne gwajin siffar dabbar, wanda yake faruwa kafin a hatimce su, kuma kafin ƙofar jinƙai ta rufe a lokacin dokar Lahadi a Amurka. Suna makokin baƙin cikin takaicin da ya fuskance su a ranar 18 ga Yuli, 2020, kuma a cikin wannan yanayin, ana ba su hangen Almasihu a Wuri Mafi Tsarki, kamar yadda Ishaya ya wakilta a sura ta shida.

Wannan wahayin, kamar yadda Daniyel da Ishaya duka suka gan shi, ya ba su damar ganin gurɓataccen yanayinsu a gaban Ubangijin ɗaukaka, kuma dukkansu an ƙasƙantar da su har cikin ƙura. Sai Ishaya ya ji tambayar da ake yi game da wanda Allah zai aike zuwa ga mutanensa, sai Ishaya ya miƙa kansa, amma da fari an tsarkake shi.

> Sai na ce, Kaitona! gama na hallaka; domin ni mutum ne mai leɓɓa marasa tsarki, kuma ina zaune a tsakiyar mutane masu leɓɓa marasa tsarki; gama idanuna sun ga Sarkin, Ubangijin runduna. Sai ɗaya daga cikin serafimai ya tashi ya zo wurina, yana da garwashin wuta a hannunsa, wanda ya ɗauko da pincers daga bisa bagaden. Sai ya ɗora shi a bakina, ya ce, Ga shi, wannan ya taɓa leɓunanka; an kawar da muguntarka, an kuma tsarkake zunubinka. Har wa yau na ji muryar Ubangiji tana cewa, Wa zan aika, kuma wa zai tafi dominmu? Sai na ce, Ga ni; ka aike ni. Ishaya 6:5–8.

An tsarkake Ishaya da garwashi daga bagade, kuma an tsarkake Daniyel ta wurin kallon wahayin madubin da yake haddasawa, wanda yake sa mai kallo ya canza ya zama cikin surar abin da yake kallo. Aka faɗa wa Ishaya ya kai saƙon ga mutanen da, suna ji ba sa ji, kuma suna gani ba sa gani.

> Sai ya ce, Ka je, ka gaya wa wannan jama'a, Lalle za ku ji, amma ba za ku fahimta ba; lalle kuma za ku gani, amma ba za ku gane ba. Ka sa zuciyar wannan jama'a ta yi kauri, ka sa kunnuwansu su yi nauyi, ka kuma rufe idanunsu; don kada su gani da idanunsu, su ji da kunnuwansu, su fahimta da zuciyarsu, su tuba, a kuma warkar da su. Ishaya 6:9, 10.

Ishaya yana so ya san tsawon lokacin da dole ne ya yi hulɗa da mutanen da suke fahimta amma ba su ganewa, saboda haka ya yi tambaya cewa, “har yaushe?”

> Sa’an nan na ce, Ya Ubangiji, har yaushe? Sai ya amsa ya ce, Har birane su zama kufai ba mai zama a cikinsu, gidaje kuma babu mutum, ƙasar kuma ta zama kufai sarai, Ubangiji kuwa ya kau da mutane zuwa nesa ƙwarai, kuma a tsakiyar ƙasar a kasance da babban yashewa. Ishaya 6:11, 12.

Ƙasar da take batun annabcin Littafi Mai Tsarki a kwanakin ƙarshe ita ce Ƙasar Amurka, wadda ake cewa “an mai da ita kufai sarai,” sa’ad da halakar ƙasa gaba ɗaya ta zo sakamakon ridda ta ƙasa gaba ɗaya ta dokar Lahadi. Aya ta arba’in da ɗaya ta Daniyel sura ta goma sha ɗaya, an misalta ta ta aya ta goma sha shida na wannan sura ɗin. A aya ta arba’in da ɗaya, “babban yashewa a tsakiyar ƙasar” an bayyana shi a matsayin fāɗuwar “mutane da yawa.” Saƙon Ishaya, wanda Yesu ya yi nuni da shi sa’ad da Ya yi magana da Yahudawan masu gardama a cikin tarihinsa a tsakanin mutane, ya bayyana cewa idan ana ketare mutanen alkawari na dā, to, a lokacin suna da kunnuwa da idanu waɗanda ba sa fahimta ko ganewa. Saƙon Ishaya yana wakiltar kira na ƙarshe zuwa Adventism na Laodikiya, wanda yake ƙarewa a dokar Lahadi, inda ake tofar da Adventism na Laodikiya daga bakin Ubangiji.

> Zai kuma shiga cikin ƙasa mai ɗaukaka, kuma ƙasashe da yawa za su rushe; amma waɗannan za su tsere daga hannunsa, wato Edom, da Mowab, da shugabannin ’ya’yan Ammon. Daniyel 11:41.

An ba Ishaya da Daniyel alhakin gabatar da kira na ƙarshe ga Laodikiya, kuma a taɓawar Daniyel ta uku a sura ta goma an ƙarfafa shi domin wannan aiki.

> Sa’an nan kuma wani mai kama da surar mutum ya zo ya taɓa ni, ya kuma ƙarfafa ni, ya ce, Ya kai mutum ƙaunatacce ƙwarai, kada ka ji tsoro: salama ta tabbata a gare ka; ka yi ƙarfi, i, ka yi ƙarfi. Da ya yi mini magana kuwa, sai na sami ƙarfi, na ce, Bari ubangijina ya yi magana; gama ka ƙarfafa ni. Daniyel 10:18, 19.

An ƙarfafa Daniyel ya ba da saƙon da ya zo ya fahimta lokacin da Mika’ilu ya sauko a sura ta goma. An sanar da Ishaya cewa zai bukaci ya riƙa ba da saƙon har zuwa dokar Lahadi. A lokacin dokar Lahadi, za a kafa raguwar nan.

> Sa’an nan na ce, Ya Ubangiji, har yaushe? Sai ya amsa ya ce, Har sai an lalatar da birane, ba mazauna a cikinsu, gidaje kuma ba kowa a cikinsu, ƙasa kuma ta zama kufai sarai; Ubangiji kuma ya kawar da mutane zuwa nesa, a kuma sami babbar yashewa a tsakiyar ƙasar. Amma duk da haka za a bar kashi ɗaya cikin goma a cikinta, zai kuma komo, a kuma cinye shi: kamar itacen teil, da kuma kamar itacen oak, waɗanda ainihinsu yana cikinsu sa’ad da suka zubar da ganyayyakinsu: haka tsaba mai tsarki za ta zama ainihin ta. Ishaya 6:11–13.

Sa’ad da za a yi “babban yashewa a tsakiyar ƙasar” (a lokacin dokar Lahadi), za a bayyanar da “kashi na goma,” wanda “ainihinsa” shi ne “tsattsarkan iri.” Tushen kalmar Ibrananci da aka fassara da “kashi na goma” shi ne “zakka ta goma.” Ubangiji zai sami “zakka ta goma” waɗanda suka “dawo,” a lokacin dokar Lahadi.

> Dukan zakka ta ƙasar kuwa, ko ta irin ƙasar ce, ko ta ’ya’yan itace, ta Ubangiji ce: tsattsarka ce ga Ubangiji. Kuma in mutum ya so ya fanshi wani abu daga cikin zakokinsa, sai ya ƙara kashi na biyar a kai. Kuma game da zakka ta garke na shanu, ko ta tumaki, wato duk abin da ya ratsa ƙarƙashin sanda, na goma zai zama tsattsarka ga Ubangiji. Littafin Firistoci 27:30–32.

“Goman” da “ta komo” mai tsarki ne ga Ubangiji, kuma ita ce rabon Ubangiji.

> Gama rabon Ubangiji mutanensa ne; Yakubu kuwa shi ne gādon da ya ware wa kansa. Kubawar Shari’a 32:9.

Waɗanda suka komo kafin dokar Lahadi su ne waɗanda Irmiya ya wakilta, waɗanda suka sha wahalar baƙin ciki na fari, waɗanda Ubangiji ya yi musu alkawari cewa idan za su komo, za su zama bakin Ubangiji, wato masu magana a madadinsa.

> An sami kalmominka, sai na cinye su; kalmominka kuwa suka zama mini farin ciki da murnar zuciyata: gama an kira ni da sunanka, ya Ubangiji Allah Maɗaukakin Runduna. Ban zauna cikin taron masu ba’a ba, ban kuma yi murna tare da su ba; na zauna ni kaɗai saboda hannunka: gama ka cika ni da hasala. Don me azabata ta zama madawwamiya, raunina kuma marar waraka, wadda ta ƙi warkewa? Za ka zama mini kamar mai yaudara ne ƙwarai, kamar ruwaye masu ƙarewa? Saboda haka ga abin da Ubangiji ya ce, In ka komo, sa’an nan zan mayar da kai, kuma za ka tsaya a gabana: in kuma ka fitar da abin daraja daga abin ƙasƙanci, za ka zama kamar bakina: su komo gare ka; amma kai, kada ka koma gare su. Zan kuwa mai da kai ga wannan jama’a kamar katangar tagulla mai ƙarfi: za su yi yaƙi da kai, amma ba za su rinjaye ka ba: gama ina tare da kai domin in cece ka kuma in kuɓutar da kai, in ji Ubangiji. Zan kuɓutar da kai daga hannun mugaye, kuma zan fanshe ka daga hannun masu ban tsoro. Irmiya 15:16–21.

Ragowar ko kashi na goma da ya komo cikin shaidar Ishaya, za a ci shi, gama an ba su saƙon Allah, kuma Kalmarsa za a ci ta. Su ne waɗanda za su zama bakin Allah, kuma ta haka za su gabatar da Kalmar Allah wadda waɗanda ke neman ceto za su ci. Irmiya bai zauna cikin “taron masu ba’a” ba, domin, kamar yadda ya kasance ga Daniyel, sa’ad da ya ga wahayin, “taron masu ba’a” ya gudu. Irmiya ya yi zaton Allah ya yi masa ƙarya, domin hannun Allah ya ƙyale cikas na farko na 19 ga Afrilu, 1844 a tarihin Millerite, da 18 ga Yuli, 2020 a kwanakin ƙarshe. Alkawarin da aka yi wa Irmiya shi ne, idan zai “komo,” kuma a cikin nassin Ishaya, “kashi na goma” ya “komo.”

Idan Irmiya ya “koma,” to, yana cikin “goman” Ishaya, wadda take tsattsarka, kuma rabon Ubangiji ce, wadda “ainihinta” yake a cikinsu. Kalmar Ibrananci da aka fassara da “ainihi” tana nufin ginshiƙi, kuma a mai da wani “ginshiƙi,” shi ne alkawarin da aka ba Filadilfiyawa.

> Wanda ya yi nasara zan mai da shi ginshiƙi a cikin haikalin Allahna, kuma ba zai ƙara fita waje ba har abada: kuma zan rubuta a kansa sunan Allahna, da sunan birnin Allahna, wato sabuwar Urushalima, wadda take saukowa daga sama daga wurin Allahna: kuma zan rubuta a kansa sabon sunana. Duk mai kunne, bari ya ji abin da Ruhu yake faɗa wa ikkilisiyoyi. Ru’ya ta Yohanna 3:12, 13.

“Ginshiƙi,” wato “ainihinsu,” yana wakiltar haɗuwar Allahntaka da mutuntaka, gama Almasihu shi ne “ginshiƙin” da yake ɗaukar haikalin.

> “Yayin da nake cikin wannan yanayin baƙin ciki mai tsanani, na yi wani mafarki da ya yi tasiri mai zurfi a raina. Na yi mafarkin ganin wani haikali, wanda mutane da yawa suke ta tururuwa zuwa gare shi. Sai waɗanda kawai suka nemi mafaka a cikin wannan haikali ne za su tsira idan lokaci ya cika. Dukan waɗanda suka kasance a waje za su lalace har abada. Jama’a masu yawa da suke a waje, suna ta bin hanyoyinsu dabam-dabam, suna yi wa waɗanda suke shiga haikalin izgili da ba’a, suna gaya musu cewa wannan tsarin tsira wata dabara ce ta ruɗu, alhali kuwa a gaskiya babu wani haɗari ko kaɗan da ya kamata a guje masa. Har ma suka kama wasu don su hana su sauri shiga cikin ganuwar.”

> “Da nake jin tsoron kada a yi mini ba’a, na ga ya fi kyau in jira har sai taron ya watse, ko kuma har sai na iya shiga ba tare da sun lura da ni ba. Amma maimakon adadin mutane ya ragu, sai ya ƙaru; kuma da nake jin tsoron kada in makara ƙwarai, na bar gidana da sauri, na kuma kutsa ta cikin taron. Cikin damuwata ta isa haikalin ban lura da taron da ya kewaye ni ba, ban kuma kula da shi ba. Da shiga ginin, sai na ga wannan babban haikali yana ɗauke ne a kan ginshiƙi guda ɗaya mai girma ƙwarai, kuma a gare shi aka ɗaure ɗan rago, a yayyanke, a murƙushe, yana kuma zubar da jini. Mu da muke a wurin kamar mun san cewa an yayyaga kuma an ƙuje wannan ɗan rago saboda mu. Dukan waɗanda suka shiga haikalin dole ne su zo gabansa su furta zunubansu.”

> “Da kaɗan kafin ɗan ragon akwai kujeru masu ɗaukaka, a kansu kuwa wata ƙungiya ce zaune, suna bayyana da matuƙar farin ciki. Hasken sama ya yi kamar yana haskakawa a fuskokinsu, suka kuma yabi Allah suka raira waƙoƙin farin cikin godiya waɗanda suka yi kama da kiɗan mala’iku. Waɗannan su ne waɗanda suka riga suka zo gaban ɗan ragon, suka furta zunubansu, suka karɓi gafara, kuma yanzu suna jira cikin begen farin ciki na wani al’amari mai cike da murna.”

> “Ko bayan na shiga cikin ginin, wani tsoro ya rufe ni, tare da jin kunya cewa dole ne in ƙasƙantar da kaina a gaban waɗannan mutane. Amma kamar an tilasta mini in ci gaba, kuma ina ta sannu a hankali ina kewaya ginshiƙin domin in fuskanci ɗan ragon, sai ƙaho ya yi ƙara, haikalin ya girgiza, ihun nasara suka tashi daga tsarkakan da suka taru, wani haske mai ban tsoro ya haskaka ginin, sa’an nan kuma komai ya koma tsananin duhu. Dukan mutanen nan masu farin ciki sun ɓace tare da hasken, ni kuwa aka bari ni kaɗai cikin shiru mai ban tsoro na dare. Na farka cikin azabar zuciya, kuma da ƙyar na iya gamsar da kaina cewa mafarki nake yi. A gare ni ya zama kamar an riga an ƙayyade hallakata, cewa Ruhun Ubangiji ya riga ya rabu da ni, ba zai ƙara dawowa ba.” Testimonies, juzu’i na 1, 27.

“Jigon,” wato abin da yake a cikin kashi na goma da ya komo, shi ne “ginshiƙi” wanda yake riƙe haikalin. Daniyel ya ga wahayin sanadiyyar Ɗan Ragon da aka rataya a kan ginshiƙin, kuma Ɗan Ragon shi ne “ginshiƙin”. Sa’ad da Daniyel ya ga wannan babban wahayi, aka canza shi ya zama cikin surar ginshiƙin; haka kuma kashi na goma na Ishaya suna da “jigon” (ginshiƙin) a cikinsu, kuma wannan jigo ya kamata a “ci” shi, ta wurin dukan waɗanda za su shiga haikalin. Waɗanda suke shiga haikalin, kuma suke cin jigon, su ne sauran garken Allah waɗanda suke amsawa ga saƙon tutar da aka ɗaga a lokacin dokar Lahadi, sa’ad da akwai babban yashewa a cikin ƙasar. “Tsatson mai tsarki,” wato jigon Ishaya, shi ne Ɗan Ragon da aka yanka tun daga kafuwar duniya.

Na goma da suka komo za a kuɓutar da su daga hannun mugaye, sa’ad da a lokacin dokar Lahadi aka tabbatar da rabuwa tsakanin Filadelfiya da Laodikiya har abada, kuma da yawa za su fāɗi a wannan lokaci. Waɗanda suka fāɗi an gane su a matsayin mugaye waɗanda ba sa fahimta. Za a kuma kuɓutar da su daga hannun mai ban tsoro, domin ba za su karɓi alamar dabbar ba.

> Ga abin da Ubangiji Allah yana cewa; Zan kuma sa yawan mutanen Masar su ƙare ta hannun Nebukadrezzar, sarkin Babila. Shi da mutanensa tare da shi, masu ban tsoro cikin al’ummai, za a kawo su domin su hallaka ƙasar; kuma za su zare takubbansu a kan Masar, su cika ƙasar da waɗanda aka kashe. Zan sa koguna su bushe, in sayar da ƙasar ga hannun mugaye; zan mai da ƙasar kufai, da dukan abin da yake cikinta, ta hannun baƙi: Ni Ubangiji na faɗa. Ishaya 30:10–12.

“Mai razanarwa na al’ummai” shi ne rundunar wakili ta sarkin arewa. Alamar da aka daga a lokacin dokar Lahadi ana kuɓutar da su daga hannun wawaye, ko budurwai mugaye, kuma ana kuma kuɓutar da su daga hannun mai razanarwa na al’ummai. Batun da muke magana a kai a nan shi ne cewa Ishaya, da Daniyel, da Irmiya, da Ezekiyel, da Yohanna, ana amfani da su duka su wakilci tashin matattu da kuma ƙarfafawar mutum dubu ɗari da arba’in da huɗu waɗanda suka komo daga takaicin ranar 18 ga Yuli, 2020. A cikin wahayin ƙarshe na Daniyel, wahayin da aka ba shi a bakin kogin Hiddekel, an sa Daniyel ya fahimci duka wahayoyi na ciki da na waje na Kalmar annabcin Allah, kuma an ƙarfafa shi ya gabatar da wannan saƙo.

Saƙon abin da yake na ciki da na waje an haɗa shi tare da ma’anar annabci ta kan, ko kuma “kagara,” a aya ta goma, wadda take gano yaƙin Ukraine da Putin ke aiwatarwa a halin yanzu. Wannan mabuɗin gano kan ɗin yana da aikace-aikacen ciki da na waje, kuma farkon wannan yaƙi yana nuna zamanin da duka kawuna biyun suka zama batun annabci. Kagara ko kan, a matsayin Rasha, yana gano yaƙin wakilai na biyu, wanda yake kaiwa ga yaƙin wakilai na uku, wanda yake nuna farkon Yaƙin Duniya na Uku, kamar yadda aka misalta ta yaƙin Panium a aya ta goma sha biyar.

Aya ta goma sha shida ita ce dokar Lahadi, saboda haka tun daga shekara ta 2014, sa’ad da yaƙin Yukiren ya fara, kamar yadda aka wakilta a cikin aya ta goma sha ɗaya da ta goma sha biyu, har zuwa dokar Lahadi ana kammala aikin ƙarshe da ya shafi sa hannu na mutanen Allah. Fassarar Jibrilu a cikin sura ta goma sha ɗaya ta littafin Daniyel tana wakiltar saƙon da yake tsarkakewa, ko kuma yake sa wa mutanen Allah hatimi. Rashin gane wannan gaskiya shi ne rasa kome. Annabcin da aka buɗe hatiminsa, wanda a cikin littafin Ru’ya ta Yohanna ake kira Ru’ya ta Yesu Almasihu, kuma wanda littafin Ru’ya ta Yohanna ya nuna cewa za a buɗe hatiminsa ne daf da rufe lokacin jarrabawa, wani takamaiman sashe ne daga littafin Daniyel.

> Sai ya ce mini, “Kada ka rufe maganganun annabcin wannan littafi da hatimi; gama lokaci ya yi kusa. Wanda yake azzalumi, bari ya ci gaba da zama azzalumi har yanzu; wanda kuma yake ƙazami, bari ya ci gaba da zama ƙazami har yanzu; wanda yake mai adalci, bari ya ci gaba da zama mai adalci har yanzu; wanda yake mai tsarki, bari ya ci gaba da zama mai tsarki har yanzu.” Ru’ya ta Yohanna 22:10, 11.

A cikin kwanaki na ƙarshe, akwai takamaiman lokaci da ake buɗe annabcin ƙarshe, gama ayar ta ce, “lokaci ya yi kusa.” Wannan ƙayyadadden furuci da yake cikin babi na ƙarshe na Ru’ya ta Yohanna, ana kuma samun sa a babi na farko.

> Wahayin Yesu Almasihu ne, wanda Allah ya ba shi, domin ya nuna wa bayinsa abubuwan da dole ne su faru ba da daɗewa ba; kuma ya aiko, ya kuma bayyana shi ta wurin mala’ikansa ga bawansa Yohanna: wanda ya ba da shaida game da maganar Allah, da kuma shaidar Yesu Almasihu, da dukan abubuwan da ya gani. Mai albarka ne wanda yake karantawa, da waɗanda suke jin kalmomin wannan annabcin, kuma suke kiyaye abubuwan da aka rubuta a cikinsa: gama lokaci ya yi kusa. Wahayin Yahaya 1:1–3.

Dari biyu da ashirin, sabili da haka ashirin da biyu, alamu ne na haɗuwar Allahntaka da mutuntaka, kuma aikin ƙarshe na mala’ika na uku, wato hatimtar mutum dubu ɗari da arba’in da huɗu, ana cika shi ne a cikin mahallin annabci na misalin budurwai goma. Budurwai masu hikima na kwanakin ƙarshe sun sha wahalarsu ta farko a ranar 18 ga Yuli, 2020, kuma aka warwatsa su kamar ƙasusuwan matattu a kan titin Ru’ya ta Yohanna sura ta goma sha ɗaya, har zuwa Yulin 2023, shekaru ashirin da biyu bayan aikin hatimtar ya fara a 2001. “Lokacin ya kuwa yi kusa,” sai Ubangiji ya tada “murya a cikin jeji” wadda ta karɓi saƙon daga Jibra’ilu, wanda ya karɓe shi daga Kristi, wanda ya karɓe shi daga Uba.

Sai muryar ta fara aikawa da saƙon zuwa ga ikkilisiyoyi, kuma an aike shi ta hanyar lantarki inda za a iya karanta shi da ko kuma a ji shi, a halin yanzu cikin harsuna fiye da sittin. Sashe na annabcin da aka buɗe hatiminsa, wato wannan saƙon, ana samunsa a cikin littafin Daniyel.

> “Littafin da aka hatimce ba littafin Ru’ya ta Yohanna ba ne, sai dai wannan ɓangaren annabcin Daniyel da ya shafi kwanaki na ƙarshe. Mala’ikan ya umarta, ‘Amma kai, ya Daniyel, ka rufe kalmomin, ka kuma hatimce littafin, har zuwa lokacin ƙarshe.’ Daniyel 12:4.” Ayyukan Manzanni, 585.

“Sashen annabcin Daniyel da ya shafi kwanaki na ƙarshe,” shi ne aya ta arba’in. Ba kawai aya ta arba’in ba ce; shi ne ɓangaren aya ta arba’in da aka wakilta bayan lokacin ƙarshe a shekara ta 1989, kuma kafin dokar Lahadi ta aya ta arba’in da ɗaya. Tarihin aya ta arba’in wanda ba a ambace shi a cikin ayar kanta ba shi ne ɓangaren annabcin da ya shafi kwanaki na ƙarshe wanda aka hatimce, kuma tun daga Yuli, 2023 ake ci gaba da buɗe hatiminsa ga waɗanda suka zaɓa su gani su kuma ji.

Aya ta arba’in ba ta rubuta kome game da tarihin da ya biyo bayan rugujewar Tarayyar Soviet a shekara ta 1989 ba, har zuwa dokar Lahadi ta aya ta arba’in da ɗaya; amma tana samar da dandalin annabci ne wanda sauran layukan annabci za a ɗora a kai. Waɗanda ba sa yarda su gani kuma su ji cewa tsarin “layi a kan layi” shi ne tsarin ruwan sama na ƙarshe, ba su da ikon ganin ɓoyayyen tarihin aya ta arba’in; kuma wannan shi ne tarihin da yake Wahayin Yesu Almasihu, wanda Jibrilu ya zo ya fassara wa Yohanna da Daniyel.

Za mu ci gaba da wannan nazari a talifi na gaba.

> “A Berea Bulus ya sāke fara aikinsa ta wurin shiga majami’ar Yahudawa domin ya yi wa’azin bisharar Almasihu. Ya ce game da su, ‘Waɗannan sun fi waɗanda suke a Tasalonika daraja, domin sun karɓi maganar da dukan shirye-shiryen zuciya, kuma suna binciken Littattafai kowace rana, ko waɗannan abubuwa haka suke. Saboda haka da yawa daga cikinsu suka ba da gaskiya; haka kuma mata masu daraja waɗanda suke Helenawa, da maza, ba kaɗan ba.’”

> “Cikin gabatar da gaskiya, waɗanda suke da muradin gaskiya na kasancewa a kan daidai za a tashe su su yi bincike mai ƙwazo cikin Nassosi. Wannan zai haifar da sakamako irin waɗanda suka raka ayyukan manzanni a Berea. Amma waɗanda suke wa’azin gaskiya a waɗannan kwanaki suna haɗuwa da mutane da yawa waɗanda suke kishiyar mutanen Berea. Ba za su iya karyata koyarwar da aka gabatar musu ba, duk da haka suna nuna matuƙar ƙin bincika hujjojin da aka gabatar domin goyon bayanta, kuma suna ɗauka cewa ko da gaskiya ce, ba wani abu ba ne mai muhimmanci ko sun amince da ita a matsayin haka ko a’a. Suna tsammani cewa tsohuwar bangaskiyarsu da al’adunsu sun ishe su. Amma Ubangiji, wanda ya aiki jakadunsa da saƙo zuwa ga duniya, zai ɗora wa mutane alhakin yadda suka ɗauki maganganun bayinsa. Allah zai yi wa kowa shari’a gwargwadon hasken da aka gabatar masa, ko ya bayyana gare su sarai ko bai bayyana ba. Hakki ne a kansu su bincika kamar yadda mutanen Berea suka yi. Ubangiji ya faɗa ta bakin annabi Hosea cewa: ‘Mutanena suna hallaka saboda rashin ilimi; domin ka ƙi ilimi, ni ma zan ƙi ka.’”

> “Hankulan mutanen Bereya ba a ƙuntata su da son zuciya ba, kuma sun kasance a shirye su bincika su kuma su karɓi gaskiyar da manzanni suka yi wa’azi da ita. Da mutanen zamaninmu za su bi misalin waɗannan darajattun mutanen Bereya, suna binciken Nassosi kowace rana, kuma suna gwada saƙonnin da aka kawo musu da abin da aka rubuta a can, da dubban masu aminci ga dokar Allah za su kasance inda a yau akwai ɗaya kaɗai. Amma da yawa daga cikin waɗanda suke ikirarin ƙaunar Allah ba su da muradin sauyawa daga kuskure zuwa gaskiya, kuma suna manne wa tatsuniyoyi masu daɗi na kwanaki na ƙarshe. Kuskure yana makantar da hankali kuma yana kai shi nesa da Allah; amma gaskiya tana ba da haske ga hankali, kuma tana ba da rai ga rai.” Sketches from the Life of Paul, 87, 88.

Back to Articles