Article

# Littafin Yo’el da Ikklisiyar Bakwai ta Adventist ta Laodiceya — Lamba ta Goma Sha Tara

Lamba Goma Sha Tara

Author

Jeff Pippenger

Published

December 25, 2025

Formats

PDF
Word

Zakin kabilar Yahuza suna ne na Yesu, wanda yake jaddada aikin Almasihu na hatimcewa sa’an nan kuma buɗe Kalmarsa ta annabci. A sura ta biyar ta Ru’ya ta Yohanna, Zakin kabilar Yahuza, wanda kuma shi ne asalin Dawuda, ya yi nasara ya buɗe littafin. “Asalin” Dawuda shi ne Yesse, asalin Yesse kuma shi ne Farez, asalin sa kuma shi ne Yahuza, asalin sa kuma shi ne Yakubu, asalin sa kuma shi ne Ishaku, asalin sa kuma shi ne Ibrahim. Asalin Dawuda ko Yesse, sa’ad da aka ambace shi dangane da Zakin kabilar Yahuza, yana jaddada ƙa’idojin farko da ƙarshe, wato Alfa da Omega. Sa’ad da aka buɗe Ru’ya ta Yesu Almasihu a sura ta ɗaya ta Ru’ya ta Yohanna, babban sifar halinsa ita ce shi ne Alfa da Omega. Ko shi wane ne, wannan ma ita ce ƙa’idar da ake amfani da ita wajen buɗe annabce-annabcen da Zakin kabilar Yahuza ya hatimce, sa’ad da ya ƙaddara cewa lokaci ya yi.

Buɗe Hatimin Kalmar annabci ta Allah wani ɓangare ne na aikin fansar Allah, yayinda yake amfani da ikon Kalmarsa domin ya samar da farkawa-farkawa bisa ga nufinsa. Sister White ta ce idan an fi fahimtar littattafan Daniyel da Ru’ya ta Yohanna, za a ga babban farkawa a tsakiyarmu. Hasken Kalmar annabci ta Allah ne yake haifar da farkawa da gyarawa bisa ga nufinsa.

’Yar’uwa White, tana duban kwanakin ƙarshe, tana nuni ga wani babban gyara da zai faru a tsakanin mutanen Allah a kwanaki na ƙarshe. Farfaɗowar ruhaniya da gyare-gyaren da suka kasance cikin tarihin alfarma duka sun samo asali ne daga Kalmar Allah, kuma kowanne daga cikin waɗannan lokutan alfarma ya nuna zuwa ga babbar farfaɗowa da gyara ta ƙarshe wadda za ta fara jim kaɗan kafin dokar Lahadi. Waɗannan farfaɗowar ana haifar da su ne ta wurin buɗe abin da aka hatimce a cikin Kalmar Allah. An hatimce tsawa bakwai ɗin, kamar yadda aka hatimce littafin Daniyel a sura ta goma sha biyu.

Sa’ad da muka yi amfani da siffofin annabci na wani zamani na watsewa da suke da alaƙa da alamar 1260, sai mu ga cewa a cikin Ru’ya ta Yohanna goma sha ɗaya, Musa da Iliya suna kwance matattu a kan titi na kwana uku da rabi. A aya ta goma sha takwas kuma, lokacin fushin Allah ya riga ya zo. Musa da Iliya suna wakiltar mutanen Allah a gab da rufe lokacin jarrabawar ɗan’adam. An watse su har tsawon kwanaki 1260 na alama a titunan Sodom da Masar, inda aka gicciye Yesu.

An ba wa Musa da Iliya iko su ba da shaidarsu tun daga aya ta uku har zuwa aya ta bakwai inda aka kashe su a titi. Yahaya ya gama auna haikalin a aya ta biyu, sa’an nan aka ba wa Musa da Iliya iko su ba da shaidarsu, suna sanye da tsummoki. An ba da saƙon Iliya da Musa ga Adventism na Millerite na Filadelfiya a shekara ta 1844, kuma zuwa shekara ta 1863, an binne muryoyinsu a ƙarƙashin al’adu da hadisai da ake miƙa daga tsara zuwa tsara. An ba su iko su ba da shaidarsu na tsawon shekara uku da rabi, suna sanye da “tsummoki,” alamar duhun da ke ta ƙaruwa tun daga shekara ta 1863 zuwa gaba.

Sa’ad da muka yi amfani da ma’anar da ’Yar’uwa White ta bayar game da tsawar bakwai a matsayin wakiltar al’amuran mala’ika na fari da na biyu, bisa tsarin layi bisa layi, muna gina wani tarihi da yake farawa da wani mala’ika yana saukowa da saƙo; amma, bisa layi bisa layi, wannan mala’ikan shi ne duka mala’ika na fari da na biyu. Ɗaya ya ɗora ƙafarsa a kan ƙasa, ɗaya kuma ƙafarsa a kan teku a ranar 11 ga Agusta, 1840, ɗayan kuma ya iso a lokacin babban baƙin ciki na ranar 19 ga Afrilu, 1844.

Alamar hanya ta gaba a cikin kowace irin tarihin da suke a layi ɗaya ita ce hannun Allah, wanda yake da alaƙa da allunan Habakkuk. Tare da mala’ika na farko, an samar da jadawalin 1843, amma akwai kuskure a cikin wasu daga cikin lambobin. Tare da mala’ika na biyu, hannun Allah alamar hanya ce ta allunan Habakkuk; an wakilta haka sa’ad da Ya janye hannunsa daga wannan kuskuren. Sa’ad da Ya janye hannunsa, saƙon ya ci gaba da bunƙasa a hankali har ya kai kololuwarsa a taron sansani na Exeter, nan da nan kafin baƙin cikin ranar 22 ga Oktoba, 1844.

Layuka biyun suna bayyana saƙo na duniya baki ɗaya, domin mala’ikan da ya iso ya sa ƙafa ɗaya a kan ƙasa, ƙafa ɗaya kuma a kan teku, kuma wahayi yana sanar da mu cewa wannan yana wakiltar saƙo na duniya baki ɗaya. Mala’ikan kuma yana nuna farkon lokacin jinkiri a cikin misalin budurwai goma. A wannan alamar hanya ta farko muna kuma ganin hannun Allah yana haifar da ƙarya. A ranar 19 ga Afrilu, 1844, a annabce ya bayyana kamar wahayin ya yi ƙarya, amma waɗanda suka yi haƙuri, suka jira, kuma ko da yake wahayin ya yi jinkiri, bai yi ƙarya ba. Amma sa’ad da layin da muke ginawa ya fara, ana bayyana ƙaryar baƙin ciki na farko a matsayin wata siffa ta alamar hanya ta farko.

Sa’an nan alamar hannun Allah da allunan Habakkuk suna nuna Allah yana rufe wani kuskure, sa’an nan kuma yana janye hannunsa daga kan kuskuren. A tarihin Millerite, Allah ya ƙyale wannan kuskure a cikin Mayu na shekara ta 1842, lokacin da aka buga jadawalin, daga baya kuma aka bayyana kuskuren sa’ad da shekarar 1843 ta ƙare; amma bayan wani ɗan lokaci ne Ubangiji ya janye hannunsa daga kan kuskuren da ke cikin lambobin. Kuskuren ya kasance daga Mayu na shekara ta 1842 har zuwa wani lokaci bayan baƙin cikin farko. Ga mala’ika na farko, an sanya alamar hannun Allah da allunan Habakkuk a cikin Mayu na shekara ta 1842, amma janyewar hannunsa a tarihin mala’ika na biyu zai kasance jim kaɗan bayan baƙin cikin farko.

Wannan yana bayyana alamar hanya ta “hannun” a matsayin wani zamani na annabci. Wani zamani da ya fara da hannunsa yana rufe kuskure, sa’an nan ya ƙare da hannunsa yana janyewa daga kan kuskuren. Wannan zamani na hannunsa yana rufewa da kuma buɗewa misali ne na aikin Zakin kabilar Yahuza yayin da yake hatimce hasken annabci, sa’an nan kuma ya warware hatiminsa. Ya rufe gaskiya, sannan ya bayyana wannan gaskiyar ɗaya tak—cikin wani haske dabam wanda bai yi karo da hasken farko ba. Ya yi haka ne domin ya kawo farfaɗowa da gyare-gyaren Millerite Midnight Cry.

Lokacin jinkirin, wanda ya fara da zuwan mala’ikan, ya ƙare sa’ad da aka janye hannunsa, ta haka ne aka buɗe hatimin hasken annabci wanda ya fara “motsin wata na bakwai” da ya kai ga saƙon Kukan Tsakar Dare a taron sansani na Exeter, inda saƙon ya rikide ya zama kamar igiyar ruwa mai ƙarfi, har zuwa ƙofar da aka rufe a babban abin takaici. Bayyanuwar ikon Allah ta wurin buɗe hatimin Kalmarsa ta haifar da farfaɗowa da gyara masu ci gaba da ƙaruwa.

A shekara ta 1863, an hana ƙungiyar Milleriyawa ta Laodikiya ƙetare Urdun, aka kuma ware su zuwa jeji domin jifan Iliya da Musa. Saƙon William Miller shi ne saƙon Iliya, kuma saƙon tushen Miller shi ne “sau bakwai” na Musa. Yin watsi da “sau bakwai” kisa ne ga Musa, kuma yin watsi da gaskiyar tushe da Miller ya gabatar, kisa ne ga Iliya. A shekara ta 1863 aka kashe manzon da saƙon a kan titi, kuma tun daga wannan lokaci, hanya kaɗai ta samun su ita ce a bincika kaburburansu a tsofaffin hanyoyin Irmiya. Sun mutu a kan titi—wato har sai an ta da su. Ana ta da su sa’ad da “abubuwan da za su faru a nan gaba na tsawage bakwai” waɗanda za a “bayyana bisa ga jerinsu” suka sāke maimaituwa—a cikin tarihin mutum dubu ɗari da arba’in da huɗu.

Sa’ad da aka ɗora tarihin mala’ika na farko a kan tarihin mala’ika na biyu, tsarin annabci yana haifar da maƙalar nuni da za a bi hannun Almasihu, wanda shi ne haske a kan hanyar Kukan Tsakar Dare. Asalin hasken Kukan Tsakar Dare yana haskaka hanyar, kuma hasken “ɗaukakar hannunsa na dama” ne yake jagorantar hanya zuwa sama a kan hanyar.

> “Na yi kamar haske ya kewaye ni, kuma kamar ina tashi sama, ina ƙara hawa daga duniya. Na juya domin in nemi mutanen zuwan Ubangiji a cikin duniya, amma ban same su ba, sai wata murya ta ce mini, ‘Ka sāke dubawa, ka kuma ɗaga ido kaɗan sama.’ Da wannan, na ɗaga idanuna, sai na ga wata madaidaiciya kuma matsattsiyar hanya, ɗagaggiya can sama da duniya. A kan wannan hanya ne mutanen zuwan Ubangiji suke tafiya zuwa birnin da yake a ƙarshen hanyar. Suna da wani haske mai ƙyalli da aka kafa a bayansu, a farkon hanyar, wanda wani mala’ika ya gaya mini shi ne ‘kiran tsakar dare.’ Wannan haske ya haskaka duk tsawon hanyar, yana ba da haske ga ƙafafunsu, domin kada su yi tuntuɓe.

> “In suka ci gaba da mai da idanunsu ga Yesu, wanda yake a gabansu, yana jagorantarsu zuwa birnin, suna cikin aminci. Amma ba da daɗewa ba waɗansu suka gaji, suka ce birnin yana da nisa ƙwarai, kuma sun yi tsammanin da tuni sun riga sun shiga cikinsa. Sai Yesu ya ƙarfafa su ta wurin ɗaga hannunsa na dama mai ɗaukaka, kuma daga hannunsa wani haske ya fito yana kaɗawa a bisa ƙungiyar masu jiran zuwan Ubangiji, sai suka ɗaga murya suka ce, ‘Alleluia!’ Waɗansu kuma cikin gaggawa suka ƙi hasken da yake bayansu, suka ce ba Allah ne ya bishe su har wannan nisan ba. Sai hasken da yake bayansu ya mutu, ya bar ƙafafunsu cikin cikakkiyar duhu, suka yi tuntube, suka daina ganin alamar da kuma Yesu, suka fāɗi daga kan hanyar zuwa ƙasa, cikin duhun duniya muguwar da take a ƙasa.” Christian Experience and Teachings of Ellen G. White, 57.

Sa’ad da Almasihu ya ɗaga hannunsa mai ɗaukaka, yana amfani da “hannunsa” ne a matsayin alamar aikinsa na jagorantar mutanensa. Sa’ad da muka haɗa zuwan mala’ika na biyu da mala’ika na farko wanda ya sauko a ranar 11 ga Agusta, 1840, za mu ga cewa dukan mala’ikun biyu suna da saƙo a hannuwansu.

> “An nuna mini irin sha’awar da dukkan sama ta ɗauka game da aikin da ake yi a duniya. Yesu ya umurci wani babban mala’ika mai ƙarfi ya sauko, ya kuma yi wa mazaunan duniya gargaɗi su shirya domin bayyanarsa ta biyu. Da mala’ikan ya bar gaban Yesu a sama, wani haske mai tsananin ƙyalli da ɗaukaka ya yi tafiya a gabansa. An gaya mini cewa aikinsa shi ne ya haskaka duniya da ɗaukakarsa, ya kuma gargaɗi mutum game da fushin Allah mai zuwa. …

> “An ba wani mala’ika mai ƙarfi umarni ya sauko zuwa duniya. Yesu ya sa wani rubutu a hannunsa, kuma da ya iso duniya, ya yi kira da ƙarfi, ‘Babila ta fāɗi, ta fāɗi.’ Sa’an nan kuma na sāke ganin waɗanda suka yi baƙin ciki saboda rashin cika bege suka ɗaga idanunsu zuwa sama, suna duban bayyanar Ubangijinsu da bangaskiya da bege. Amma da yawa sun zama kamar suna nan a cikin wani yanayi na wauta, kamar suna barci; duk da haka, na iya ganin alamar baƙin ciki mai zurfi a fuskokinsu. Waɗanda suka yi baƙin ciki saboda rashin cika bege sun ga daga cikin Nassosi cewa suna cikin lokacin jinkiri, kuma dole ne su jira da haƙuri cikar wahayin. Irin wannan shaidar da ta sa suka sa ran Ubangijinsu a shekara ta 1843, ita ce ta sa suka sa rai gare shi a shekara ta 1844. Duk da haka, na ga cewa mafi yawansu ba su mallaki wannan ƙwarin da ya bambanta bangaskiyarsu a 1843 ba. Rashin cika bege ya raunana bangaskiyarsu.” Early Writings, 246, 247.

Dukansu mala’ikun guda ɗaya ne daga cikin mala’iku uku waɗanda tare suke zama alama guda ɗaya, don haka suna daidaita dangane da saƙon da suke wakilta, ko da yake kowannensu yana wakiltar nasa saƙo na musamman. Dukansu mala’ikun suna da “rubutu” a hannuwansu, yana wakiltar gwaji. “Mala’ika na farko da na biyu za su gudana a layi ɗaya” da mala’ika na uku.

> “Allah ya ba saƙonnin Ru’ya ta Yohanna 14 matsayinsu a cikin jerin annabci, kuma aikinsu ba zai ƙare ba sai an kai ga ƙarshen tarihin wannan duniya. Saƙonnin mala’ika na fari da na biyu har yanzu gaskiya ne domin wannan lokaci, kuma za su ci gaba a layi ɗaya da wannan da yake biye. Mala’ika na uku yana shelanta gargadinsa da murya mai ƙarfi. ‘Bayan waɗannan abubuwa,’ in ji Yohanna, ‘na ga wani mala’ika yana saukowa daga sama, yana da iko mai girma, kuma aka haskaka duniya da ɗaukakarsa.’ A cikin wannan haskakawa, hasken dukan saƙonnin nan uku ya haɗu.” The 1888 Materials, 803, 804.

’Yar’uwa White ta bayyana mala’ika na uku a matsayin mala’ikan Ru’ya ta Yohanna goma sha takwas, kuma ta bayyana cewa mala’iku na farko da na biyu za su gudana daidai da tarihin annabci da mala’ika na uku na Ru’ya ta Yohanna goma sha takwas yake wakilta. Saboda haka, tana daidaita saukowar mala’ika na farko a ranar 11 ga Agusta, 1840, da 9/11, kuma tana bayyana cewa mala’ikan Ru’ya ta Yohanna goma sha takwas shi ne “mala’ika na uku.” Mala’ika na uku shi ne na ƙarshe cikin ukun, kuma na farko shi ne alamar misalinsa; saboda wannan dalili ne ’Yar’uwa White take sanar da mu cewa aikin mala’ika na farko ya yi daidai da aikin mala’ikan Ru’ya ta Yohanna goma sha takwas, gama aikin duka mala’ikun biyu shi ne su “haskaka duniya da ɗaukakarta.”

“Tsawaki bakwai” suna wakiltar fayyace abubuwan da suka faru a cikin tarihin mala’ika na fari da na biyu, waɗanda za a maimaita a cikin tarihin mala’ika na uku. Wahayi ya umurta cewa sa’ad da muka daidaita waɗannan tarihohi “layi bisa layi”, saukowar mala’ika na fari a shekara ta 1840 ta yi daidai da saukowarsa a 9/11. Yana gano saƙon gwaji wanda dole ne a ci tare da shaidu biyu, kuma yana daidaita wani abin takaici da alamar hanya ta fari.

“Tsawarori bakwai” suna wakiltar lokacin annabci wanda yake farawa da abin takaici kuma ya ƙare da abin takaici mafi girma.

Sa’ad da aka daidaita layin annabci na saukowar mala’ika na farko da zuwan mala’ika na biyu, sai ya haifar da “tsarin gaskiya.” An ayyana gaskiya da matakai uku, inda na farko da na ƙarshe suke iri ɗaya, mataki na tsakiya kuma yana wakiltar tawaye. Daidaita mala’iku biyu na farko da wannan tsari, yana haifar da wani tsari da ya ƙunshi mala’ika na farko da na biyu, wanda yake nuna mala’ika na uku na Ru’ya ta Yohanna sura ta goma sha takwas, kuma mala’ika na uku na Ru’ya ta Yohanna sura ta goma sha takwas haɗuwa ce ta mala’ika na farko da na biyu.

Mala’ika na uku na Ru’ya ta Yohanna sura ta goma sha takwas ya ƙunshi murya biyu. Murya ta fari ta cika sa’ad da gine-ginen New York suka rushe a ranar 9/11, kuma murya ta biyu ta aya ta huɗu ita ce dokar Lahadi. A cikin lokacin daga 9/11 har zuwa dokar Lahadi, mala’ika na uku na Ru’ya ta Yohanna sura ta goma sha takwas yana wakiltar haɗuwar mala’ika na fari da na biyu. Da yake wannan shi ne gaskiyar al’amarin, yin amfani da tarihin waɗannan mala’iku biyu “layi bisa layi,” domin ya wakilci tarihin mala’ika na uku na Ru’ya ta Yohanna sura ta goma sha takwas—yana nufin daidaita mala’ika na fari da na biyu, tare da mala’ika na fari da na biyu.

Mala’iku biyu sun iso ga cizon rai na farko, kuma duka mala’ikun suna da alaƙa ta annabci, kuma kowannensu yana da saƙon gwaji wanda yake a hannun mala’ikan. Alamar hanya ta gaba da aka wakilta a cikin layin ita ce allunan Habakkuk, wadda take da alaƙa kai tsaye da hannun Allah. A cikin layin mala’ika na farko, an samar da jadawalin 1843 a watan Mayu na 1842, amma a cikin layin mala’ika na biyu, babu wani jadawali. Jadawalin ya riga ya ƙare a isowar mala’ika na biyu. Alamar hanya ta allunan Habakkuk a cikin layin mala’ika na biyu ita ce cire hannun Allah daga kuskure a cikin ƙididdigar jadawalin 1843.

Hannunsa ya rufe kuskure a alamar hanya ta mala’ika na fari, kuma aka cire Hannunsa a daidai wannan alamar hanya, a layin mala’ika na biyu. Saboda haka; alamar hanyar allunan Habakkuk a cikin layuka masu daidaito na mala’ika na fari da na biyu tana wakiltar matakai biyu. A mataki na farko Hannunsa yana rufe kuskure, kuma a ƙarshen zangon alamar hanyar allunan Habakkuk, Yana cire Hannunsa. Lokacin jinkiri ya fara da isowar mala’ika na biyu, kuma lokacin jinkiri yana ƙarewa a hankali, yana farawa da cire Hannunsa. Alamar hanyar allunan Habakkuk tana wakiltar wani zangon lokaci wanda Hannun Kristi ya yi wa alama a farkonsa kuma Hannunsa ya yi wa alama a ƙarshensa.

An yi alama da hannaye biyu a farkon babban abin baƙin ciki na farko, kuma kowannensu yana da saƙon gwaji wanda dole ne a karɓa a “ci.” Sa’an nan wani zangon lokaci na annabci, mai wakiltar gaskiya ta tushe, ya fara da hannun Allah yana rufewa, kuma ya ƙare da hannunsa yana buɗewa. Alamar hanya ta gaba ita ce taron zangon Exeter, inda kukar tsakar dare take rarrabe kuma take tsarkake waɗanda za su bi hannun Almasihu zuwa Wuri Mafi Tsarki.

Sa’ad da Almasihu ya shiga Wuri Mafi Tsarki, sai ya ɗaga hannunsa zuwa sama ya rantse cewa lokaci ba zai ƙara kasancewa ba. A daidai wannan lokaci ne ya rufe “tsawar bakwai” waɗanda suke wakiltar tarihin mala’iku biyu na farko, ana maimaita su a cikin tarihin na uku. Ya rufe “tsawar bakwai” kamar yadda ya rufe annabce-annabcen Daniyel a sura ta goma sha biyu. A sura ta goma sha biyu ta Daniyel, a farkon lokuta uku na alama, Almasihu ya ɗaga hannaye biyu zuwa sama ya bayyana cewa sa’ad da warwatsuwar mutanen Allah ta ƙare, waɗanda suka zama “mutane abin al’ajabi” za a tsarkake su kuma a ɗaukaka su a matsayin hadaya. Tsarin mala’ika na farko da na biyu da muke nazari a kai yanzu, a alama, yana bayyana hannun Allah a kowane mataki.

Sa’ad da Ya rufe gaskiya, sai ya haifar da baƙin ciki na takaici, kuma sa’ad da Ya janye hannunsa, haske yana bayyana, kuma hasken shi ne hasken saƙon Kukan Tsakar Dare. Baƙin cikin takaicin farko har zuwa babban baƙin cikin takaici yana ɗauke da alamar alpha da omega, kuma an gabatar da shi a cikin tsarin gaskiya. Farko yana wakiltar ƙarshe, kuma alamar hanya da ke tsakanin waɗannan baƙin cikin takaici biyu tana nuna tasirin rufewa da buɗewar allunan Habakkuk, wanda shi ne buɗewar tsofaffin hanyoyin Irmiya, kuma yana wakiltar harsashin da ake gina haikali a kansa kafin dokar Lahadi, sa’ad da aka ɗaga kammalallen haikali sama da dukan duwatsu. Alamar hanya ta tsakiya a cikin kalmar gaskiya tana wakiltar tawaye, kuma a cikin tarihin da rabuwa ta ƙarshe tsakanin alkama da zawan ke wakilta tana bayyana tawayen budurwai marasa hikima.

Tawayen da alamar hanya ta allunan Habakkuk ta wakilta ana nuna shi a matsayin abu mai ci gaba ne, gama ba alamar hanya guda ɗaya ba ce, sai dai wani zamani ne mai takamaiman mafari da ƙarshe, kamar yadda hannun Allah ya wakilta. Hannun Allah yana sau biyu a rashin-cikar farko, domin akwai mala’iku biyu waɗanda dukansu suna da saƙo a hannuwansu. Alamar hanya ta gaba ta tawayen tana da hannun mafari da na ƙarshe, don haka ita ma tana da hannaye biyu cikin siffofinta na annabci. Alamar hanya ta uku ta babban rashin-cikar tana bayyana Almasihu yana ɗaga hannunsa yana rantsuwa ga sama, a daidai wannan nassi inda aka hatimce tsãwãtsu bakwai, kamar yadda yake a Daniyel sura ta goma sha biyu. A daidai wurin da mala’ikan ya nuna ƙarshen tsarin annabcin mala’iku biyu na farko da muke dubawa yanzu, sai Ya kawo ƙarshen amfani da lokacin annabci, kuma Ya sanya Kansa a cikin nassi mai daidaito a cikin littafin Daniyel, inda ba yana ɗaga hannunsa ba ne, amma yana ɗaga hannayensa biyu.

A cikin Daniyel sura ta goma sha biyu akwai lokatai uku na annabci da ake buɗe hatiminsu a cikin kwanaki na ƙarshe, gama wannan shi ne abin da zai faru da mutanen Allah a cikin kwanaki na ƙarshe. Abu na farko da aka ambata a cikin hangen nesa na ƙarshe mai matuƙar muhimmanci na Daniyel shi ne, Daniyel, wanda yake wakiltar ragowar mutanen Allah, yana da fahimtar duka abin da kuma hangen nesan. Abu na ƙarshe da Daniyel ya rubuta shi ne yadda aka yi amfani da ƙaruwa cikin ilimi ta wurin Zakin kabilar Yahuda domin a samar da farkawa da gyara na ƙarshe a tsakanin mutanen Allah waɗanda aka bambanta su a matsayin masu fahimta. Yana cika aikin hatimce mutanensa ta wurin buɗe hatimin “tsawa bakwai” na Ru’ya ta Yohanna tare da buɗe hatimin “lokatai uku” na Daniyel sura ta goma sha biyu.

Sa’ad da Yesu ya bayyana cewa a ƙarshen kwanaki uku da rabi na annabci na warwatsa ikon mutanensa, dukkan “abubuwan al’ajabi” za su ƙare—yana nuna watan Yuli 2023 ne, sa’ad da kwanaki uku da rabi na mutuwa a tituna na Ru’ya ta Yohanna goma sha ɗaya suka cika. Yanzu abubuwan al’ajabi za su ƙare kafin dokar Lahadi. Ya yi wa watan Yuli 2023 alama ta wurin ɗaga ba hannu ɗaya kawai ba, amma hannaye biyu. A yin haka, yana yi wa ƙarshen lokacin jinkiri alama, kamar yadda ya cire hannunsa daga kuskuren da ya faru a tarihin Milleriyawa. Rashin cikar bege na farko ya faru a ranar 18 ga Yuli, 2020, kamar yadda aka misalta ta wurin rashin cikar begen farko na Milleriyawa, kuma lokacin jinkiri ya fara ya ci gaba har sai da ya miƙa hannunsa a karo na biyu domin ya tattara ragowar mutanensa a watan Yuli na 2023.

An wakilci baƙin cikin farko da hannun Allah yana rufe kuskure, wato, ga Millerites, tantance shekarar 1843 maimakon 22 ga Oktoba, 1844. An wakilci wannan baƙin ciki a aya ta goma sha biyu na sura ta goma sha biyu. An wakilci baƙin cikin farko da hannunsa yana rufe kuskuren, kuma Millerites waɗanda suka zo ga baƙin cikin farko sun kasance misalinsa. Kalmar da take a aya ta goma sha biyu ita ce “ya iso.” Mai-albarka ne wanda yake jira, kuma wanda “ya iso” ga 1335; mai-albarka ne wanda “ya iso” ga baƙin cikin 19 ga Afrilu, 1844. Kalmar da aka fassara da “ya iso” tana nufin “taɓawa.” Millerites sun fuskanci baƙin cikinsu na farko sa’ad da shekarar 1843 ta taɓa shekarar 1844. Aya ta goma sha biyu ta Daniyel goma sha biyu tana bayyana baƙin cikin farko na 19 ga Afrilu, 1844, amma fiye da haka kai tsaye tana bayyana baƙin cikin farko na 18 ga Yuli, 2020.

Lokacin annabci na farko da kuma na ƙarshe cikin lokuta ukun annabci da aka warware hatiminsu a lokacin ƙarshe, lokacin da ilimi yake ƙaruwa kuma yake cika rabuwa ta ƙarshe tsakanin alkama da zawanin, ta haka yana bayyana warware hatimin hasken annabci wanda yake sa hatimi ga mutum ɗari da arba’in da huɗu na dubu, lokaci guda ne na annabci.

Lokaci na fari na aya ta bakwai shi ne ƙarshen warwatsawar kwanaki uku da rabi na Ru’ya ta Yohanna goma sha ɗaya a cikin Yuli na shekarar 2023, kuma lokacin da yake cikin aya ta goma sha biyu shi ne farkon wannan warwatsawa ɗaya a ranar 18 ga Yuli, 2020. Alfa da Omega ya yi wa tarihin tsawa bakwai a cikin Daniyel goma sha biyu alama, a matsayin tarihin da ya fara a baƙin cikin ranar 18 ga Yuli, 2020, ya kuma ƙare kwanaki uku da rabi na alama daga baya a cikin Yuli na shekarar 2023. Abu mai muhimmanci kamar haka shi ne cewa, sa’ad da Alfa da Omega ya yi wa farkon da ƙarshen lokacin jinkiri na ƙarshe alama, bai ɗaga hannu ɗaya ba, sai dai ya ɗaga hannayensa biyu zuwa sama, ya kuma rantse da Wanda yake raye har abada abadin.

Ɗan Allah, wanda shi ne ɗan mutum, yana yin rantsuwa tare da Uba, a daidai wurin da kololuwar labarin mutanen alkawarin Allah ta fara, sa’ad da Almasihu ya fara kiran Abram da alkawari, sa’an nan kuma ya tabbatar da alkawarin da rantsuwa. Cire takalmanka, kana a ƙasa mai tsarki!

Harafi na tsakiya na waɗannan lokuta uku na annabci ba kome ba ne face cikar omega ta annabcin lokacin alkawari na shekaru 430 na Abram da Bulus, kamar yadda aka wakilta a cikin shekaru 1290 na aya ta goma sha ɗaya. Ayar, idan aka kusance ta da fahimtar Milleriyawa, ta gano wani lokacin shiri na shekaru talatin domin papanci, sa’an nan kuma shekaru 1260 na tsanantawar papanci da ke biye da haka. Shekaru 430 na Abram suna wakiltar bautar ƙunci da ceto a cikin wata al’umma takamaimai, tare da shekaru talatin na farko suna wakiltar Ubangiji yana shiga alkawari da Abram. Shirye-shiryen shekaru talatin domin firistoci ya fara a 1989 a lokacin ƙarshe, kuma waɗannan shekaru talatin suna ƙarewa a dokar Lahadi, lokacin da ayar ta nuna za a kafa ƙazantar hallaka, sa’an nan kuma za ta tsananta wa mutanen Allah na tsawon shekaru 1260 na alama, daidai da watanni 42 na alama na Yohanna a Ru’ya ta Yohanna sura ta goma sha uku.

Yunkurin gyaran na dubu ɗari da arba’in da huɗu ya fara ne a shekara ta 1989, sa’ad da Ubangiji ya fara aikinsa na shirya firistoci domin su yi hidima a lokacin rikicin tsakar dare, wanda yake farawa da dokar Lahadi. Alpha da Omega ya tsaya a kan ruwan Hiddekel, ya ɗaga hannayensa biyu zuwa sama, yana rantsuwa cewa sa’ad da warwatsuwar 18 ga Yuli, 2020 zuwa Yuli 2023 ta cika, abubuwan al’ajabi masu alaƙa da aikin Almasihu na haɗa allahntakarsa da ɗan’adam za su kammala.

Wannan shi ne wannan furucin ɗaya na sura ta goma, a cikin jerin tsawa bakwai, gama a can ba kawai Ya ƙare amfani na annabci game da lokaci ba, amma ya kuma bayyana cewa a kwanakin busawar ƙaho na bakwai asirin Allah zai cika. Nassin da yake daidai da wannan a Daniyel sura ta goma sha biyu ya bayyana cewa lokacin da watsuwar ta ƙare a watan Yuli na shekarar 2023, kammala hatimce mutanen Allah zai cika, kamar yadda busawar ƙaho na bakwai ta wakilta, wadda ta zo daidai da Almasihu ya ɗaga hannunsa ya yi rantsuwa a cikin waɗannan nassosi biyu masu daidaito.

Lokacin annabci na farko da lokacin annabci na ƙarshe na saƙon ninki uku na Daniyel goma sha biyu suna ɗauke da hatimin alfa da omega. Lokaci na farko na aya ta bakwai yana bayyana ƙarshen daidai wannan lokaci ne wanda aya ta goma sha biyu take nuna farkonsa. A tsakiyar ayoyi na bakwai da na goma sha biyu, an wakilta tarihin lokacin ƙarshe daga 1989 har zuwa rufe lokacin alheri. A tsakiyar zamanin alfa na aya ta bakwai da tarihin omega na aya ta goma sha biyu, an wakilta tawaye na ƙarshe na ’yan Adam daga dokar Lahadi har sai Mikhail ya tashi, kuma an wakilta shi a cikin ainihin babin da Mikhail ya tashi.

Tawayen zamanin tsakiya, da farko tarihi ne na waje na tawaye, amma shekaru talatin na farko su ne tarihin ciki na shirya firistocin da ke fuskantar ƙarfi-ƙarfin waje kai tsaye, waɗanda aka wakilta a cikin lokacin 1260 da ya biyo baya.

Lokacin tsakiya yana wakiltar tawaye na harafi na goma sha uku na baƙaƙen Ibraniyanci, kuma yana haɗuwa da na ciki yayin da yake nuna yaƙin ƙarshe na babban rikici a doron ƙasa, alhali kuwa ƙofar alheri tana jinkiri. Haɗuwar na waje da na ciki kuma ita ce saƙon wahayi na ƙarshe na Daniyel, wanda kogin Hiddekel da surori uku suka wakilta, waɗanda su ma suke ɗauke da hatimin Alfa da Omega, kuma aka gina su bisa tsarin gaskiya. Sura ta farko da ta ƙarshe suna magana game da hatimtar mutanen Allah waɗanda aka kwatanta da taurarin da suke haskakawa har abada. Sura ta tsakiya ta tawaye tana bayyana wannan tarihi ɗaya da aka wakilta a aya ta goma sha ɗaya tare da shekaru 1290, wanda shi ne aya ta tsakiya a cikin wannan tsarin guda ɗaya.

Sa’ad da Almasihu ya yi amfani da hannunsa a cikin tsarin annabci, yana wakiltar gaskiya masu yawa, amma kuma yana wakiltar hanyar da yake bi da mutanensa a kanta. Wahayi na Yesu Almasihu ya fara cire hatiminsa a watan Yulin 2023. Wannan cire hatimin ya haɗa da cire hatimin tsawar bakwai da kuma saƙon Daniyel kamar yadda aka wakilta a cikin sura ta goma sha biyu. Ana cire hatimin ne a cikin ɓoyayyar tarihin aya ta arba’in, wadda ta fara a 1989 kuma ta ƙare a dokar Lahadi. A cikin wannan tarihi za a sa wa mutanen Allah hatimi, kuma ana sa musu hatimi ta wurin zubowar Ruhu Mai Tsarki. Ana gano zubowa ta ƙarshe ta Ruhu Mai Tsarki a cikin sura ta takwas ta Ru’ya ta Yohanna, inda aka wakilta ta a matsayin hatimi na bakwai, sabili da haka hatimi na ƙarshe. Zakin kabilar Yahuza ya yi nasara a sura ta biyar domin ya buɗe littafin da aka hatimce da hatimai bakwai.

Hatimi na shida ya tayar da tambayar da ke ƙarshen sura ta shida, yana tambaya wa zai iya tsayawa a lokacin da ba a ƙara yin ceto domin zunubi.

> Gama babbar ranar hasalarsa ta zo; wa kuma zai iya tsayawa? Ru’ya ta Yohanna 6:17.

Babi na gaba, ko kuma za ka iya cewa aya ta gaba, ya gabatar da hatimtar dubu ɗari da arba’in da huɗu da kuma babban taron jama’a waɗanda aka tattara cikin mulkin Allah a lokacin rikicin dokar Lahadi. Dubu ɗari da arba’in da huɗu su ne amsar tambayar hatimi na shida. Bayan an wakilta su a cikin babi na bakwai, sa’an nan babi na takwas ya bayyana cire hatimi na bakwai kuma na ƙarshe.

> Kuma sa’ad da ya buɗe hatimi na bakwai, sai aka yi shiru a sama kamar tsawon rabin sa’a. Sai na ga mala’iku bakwai waɗanda suke tsaye a gaban Allah; aka kuma ba su ƙaho bakwai. Sai kuma wani mala’ika ya zo ya tsaya a bagaden, yana riƙe da maƙabarta ta zinariya; aka kuma ba shi turare mai yawa, domin ya miƙa shi tare da addu’o’in dukan tsarkaka a kan bagaden zinariya wanda yake a gaban kursiyin. Sai hayaƙin turaren, wanda ya fito tare da addu’o’in tsarkaka, ya hau sama a gaban Allah daga hannun mala’ikan.

> Mala’ikan kuwa ya ɗauki wurin ƙona turaren, ya cika shi da wutar bagadin, ya jefa ta cikin duniya; sai aka yi ta muryoyi, da tsawa-tsawa, da walƙiyoyi, da girgizar ƙasa. Ru’ya ta Yohanna 8:1–5.

“Wutar,” wadda aka wakilta a cikin Ishaya sura ta shida a matsayin “gawayi,” wadda Sister White ta bayyana a matsayin alamar tsarkakewa, ana ɗauke ta daga bagaden hadaya a jefa ta ga duniya. “Wutar” daga sama a ranar Fentikos an wakilta ta a matsayin harsunan “wuta.” “Wuta” ce abin da Manzon Alkawari yake amfani da shi domin ya tsarkake ’ya’yan Lawi.

> “‘Mai sheƙarsa yana hannunsa, zai kuma tsabtace masussukar alkamasarsa sarai, ya kuma tattara alkamasarsa cikin rumbu.’ Matiyu 3:12. Wannan yana ɗaya daga cikin lokutan tsarkakewa. Ta wurin kalmomin gaskiya, ana raba ƙaiƙayi daga alkama. Domin sun cika da girman kai da adalcin kai har suka ƙi karɓar tsawatawa, kuma suna ƙaunar duniya fiye da kima har suka ƙi karɓar rayuwar tawali’u, da yawa suka juya baya daga Yesu. Har yanzu mutane da yawa suna yin wannan abu ɗaya. A yau ana gwada rayuka kamar yadda aka gwada waɗannan almajiran a cikin majami’ar Kafarnahum. Sa’ad da aka kai gaskiya zuwa zuciya, sai su ga cewa rayuwarsu ba ta jituwa da nufin Allah. Suna ganin bukatar cikakken canji a cikinsu; amma ba sa yarda su ɗauki aikin musun kai. Saboda haka sukan yi fushi sa’ad da aka fallasa zunubansu. Sukan tafi cikin ɓacin rai, kamar yadda almajiran suka bar Yesu, suna gunaguni cewa, ‘Wannan magana ce mai wuya; wa zai iya saurare ta?’” The Desire of Ages, 392.

Wuta ce ta sauko a kan hadayar Iliya, kamar yadda ta yi da hadayar Gidiyon ga mala’ikan. “Wutar” tsarkakewa ita ce Maganar Allah, domin a mai da mutum mai tsarki, dole ne a tsarkake shi ta wurin Maganarsa. “Wutar” da ake jefa wa ƙasa sa’ad da aka cire hatimi na bakwai tana nuna ba da iko ga saƙon annabci da aka buɗe a kwanaki na ƙarshe, a lokacin busar ƙaho na bakwai, a lokacin cikar ƙarshe kuma cikakkiya na abubuwan da tsawa bakwai suke wakilta kuma lokuta uku na annabci na Daniyel sha biyu suka tabbatar, waɗanda aka rufe har zuwa kwanaki na ƙarshe.

Wahayin Yesu Almasihu da aka buɗe hatiminsa a ɗan gajeren lokaci kafin rufe lokacin jarrabawar ’yan Adam—ya haɗa da buɗe hatimin tsawoyi bakwai, kawar da hatimi na bakwai, buɗe hatimin Daniyel sura ta goma sha biyu, da kuma buɗe hatimin ɓoyayyen tarihin aya ta arba’in na Daniyel sura ta goma sha ɗaya, wato ainihin tarihin nan inda mala’ikan ya tambayi Mutumin da yake sanye da lilin abin da zai zama ƙarshen waɗannan abubuwan al’ajabi.

Mutumin da yake sanye da lilin ya amsa ya ce—Sa’ad da kuka kai ga ƙarshen lokacin jinkiri a cikin Yuli na 2023, kun kai ga tarihin hatimcewar dubu ɗari da arba’in da huɗu.

Ya kuma ce—a ƙarshen kwanaki uku da rabi na alama na Ru’ya ta Yohanna sura ta goma sha ɗaya, za a buɗe saƙon annabci daga littafin Daniyel, kamar yadda aka yi masa misali da lokacin ƙarshe a shekara ta 1798. Gaskiyar da za a buɗe a wancan lokaci, a ƙarshen kwanaki uku da rabi na alama, za ta kasance a cikin ayoyi tara ɗin nan na littafin Daniyel da suke bayyana tare da fayyace hatimcewa da kuma buɗewar littafin Daniyel.

Za mu ci gaba da waɗannan abubuwa a talifi na gaba.

> “Sa’ad da Almasihu ya zo wannan duniya, al’adun da aka gādo daga tsara zuwa tsara, da fassarar Nassi ta mutum, suka ɓoye wa mutane gaskiya kamar yadda take a cikin Yesu. An binne gaskiya a ƙarƙashin tarin al’adu. Ma’anar ruhaniya ta littattafai masu tsarki ta ɓace; gama cikin rashin bangaskiyarsu mutane suka kulle ƙofar taskar sama. Duhu ya rufe duniya, kuma duhu mai yawa ya rufe mutane. Gaskiya ta duba daga sama zuwa ƙasa; amma ba a ga tambarin allahntaka a ko’ina ba. Wani baƙin duhu kamar lullubin mutuwa ya bazu a kan duniya.”

> “Amma Zakin kabilar Yahuza ya yi nasara. Ya buɗe hatimin da ya rufe littafin umarnin Allahntaka. An ba wa duniya izinin kallon tsarkakakkiyar gaskiya marar gauraya. Gaskiya kanta ta sauko domin ta ja da baya duhu kuma ta kawar da kuskure. An aiko da wani Malami daga sama tare da hasken da zai haskaka kowane mutum mai zuwa cikin duniya. Akwai maza da mata waɗanda suke ta ɗokin neman sani, tabbatacciyar maganar annabci, kuma sa’ad da ta zo, ta kasance kamar haske mai haskakawa a wuri mai duhu.” Spalding Magan, 58.

> “Marubuta da Farisiyawa sun yi iƙirarin bayyana Nassosi, amma sun bayyana su daidai da ra’ayoyinsu da al’adunsu na gargajiya. Al’adunsu da ƙa’idodinsu suka ƙara tsananta ƙwarai da gaske. A ma’anarsa ta ruhaniya, Kalma mai tsarki ta zama ga mutane kamar littafi mai hatimi, a rufe ga fahimtarsu.” Signs of the Times, Mayu 17, 1905.

Back to Articles