Article

# Akwụkwọ Joel na Ụka Seventh-day Adventist nke Laodisia — Nke Ise

Ruo Ole Ka Oge? Akara Nke Ise

Author

Jeff Pippenger

Published

December 7, 2025

Formats

PDF
Word
Song MP3

Mgbe “e nyere ìhè nke oge ahụ,” a na-anabatakarị ya ma ọ bụ a na-ajụ ya. Nkewa a na-emezu mgbe e webatara ìhè ahụ bụ ọrụ nke ozi-ọma ebighị ebi, nke na-agụnye ọ bụghị naanị ịka akara ndị Chineke, kama kwa ikewapụ ọka wit na ahịhịa ọjọọ. Usoro ikpeazụ nke nnwale na nkewa malitere na 9/11, mgbe ajụjụ amụma ahụ na-ajụ, “ruo ole mgbe?” azịza amụma ahụ bụkwa, “ruo mgbe iwu ụbọchị Sọnde ga-abịa.” Nkwupụta ikpeazụ banyere akara ahụ bụ “ruo ole mgbe” ka a hụrụ n’akara nke ise n’akwụkwọ Mkpughe.

> Mgbe ọ meghere akara nke ise, ahụkwara m n’okpuru ebe ịchụàjà mkpụrụ obi ndị ahụ e gburu n’ihi okwu Chineke, na n’ihi àmà ahụ ha jigidere. Ha wee tie mkpu n’oké olu, na-asị, Ruo ole mgbe, Onyenwe anyị, onye dị nsọ ma bụrụ eziokwu, ka ị gaghị ekpe ikpe ma ọ bụghee ọbara anyị n’ahụ ndị bi n’elu ụwa?

> E nyere onye ọ bụla n’ime ha uwe-ọcha; a gwakwara ha ka ha zuru ike ntakịrị oge ọzọ, ruo mgbe a ga-emezu ọnụ ọgụgụ nke ndị ọrụ ibe ha na ụmụnna ha, ndị a ga-egbukwara dịka e gburu ha. Mkpughe 6:9–11.

Mkpughe na-etinye azịza nye ajụjụ ahụ nke “ruo ole mgbe,” nke “mkpụrụ-obi ndị ahụ e gburu” jụrụ, n’ọdịnihu, mgbe a ga-emezu ìgwè nke abụọ nke ndị a gburu n’ihi okwukwe n’okpuru ndị popu. Nke ahụ na-amalite n’iwu ụbọchị Sọnde, ma n’ihi nke a Sister White na-akọwa Mkpughe isi nke iri na asatọ dịka mmezu nke ìgwè nke abụọ nke ndị a gburu n’ihi okwukwe. E nwere “olu” abụọ n’amaokwu ise mbụ ahụ; olu mbụ na-akara 9/11, olu nke abụọ kwa na-akpọ ụmụ nwoke na ụmụ nwanyị ka ha si na Babilọn pụta n’oge iwu ụbọchị Sọnde. Sister White na-achọpụta akara nke “ruo ole mgbe” n’akara nke ise dịka amaokwu ise mbụ nke Mkpughe iri na asatọ iji kọwaa 9/11 ruo n’iwu ụbọchị Sọnde. Isi okwu ya adịghị n’ịkewapụ na n’ịka akara ndị nke Chineke, kama ọ dị n’ikpe papacy ikpe n’ihi igbu ndị a gburu n’ihi okwukwe n’akụkọ ihe mere eme gara aga na ndị ahụ e gburu n’ihi okwukwe n’oge nsogbu iwu ụbọchị Sọnde, ndị mejupụtara ìgwè nke abụọ nke ndị a gburu n’ihi okwukwe n’okpuru ndị popu.

> “Mgbe e meghere akara nke ise, Jọn Onye Mkpughe, n’ọhụụ, hụrụ n’okpuru ebe ịchụàjà ìgwè ahụ e gburu n’ihi Okwu Chineke na ama‑àmà Jisọs Kraịst. Mgbe nke a gasịrị, ihe omume ndị ahụ a kọwara n’isi nke iri na asatọ nke Mkpughe bịara, mgbe a kpọpụtara ndị nile bụ ndị kwesị ntụkwasị obi na ndị eziokwu ka ha si na Babilọn pụta. [Mkpughe 18:1–5, e hotara.]” Manuscript Releases, volume 20, 14.

N’akụkụ Akwụkwọ Nsọ nke ọzọ ebe ọ na-akọwapụta ndị martị nke akara nke ise na ndị martị nke otu nke abụọ n’ọdịnihu, ndị a ga-ezukọta n’oge nsogbu iwu ụbọchị Sọnde, ọ na-ekwu na ihe nkiri ndị ahụ “ga-adị n’oge dị n’ọdịnihu.” Olu abụọ nke Mkpughe iri na asatọ na-anọchite anya “oge dị n’ọdịnihu.” Olu mbụ n’mmalite na 9/11, olu nke abụọkwa n’oge iwu ụbọchị Sọnde.

> “‘Mgbe O meghere akara nke-ise, ahụrụ m n’okpuru ebe ịchụàjà mkpụrụ obi nke ndị e gburu n’ihi okwu Chineke, na n’ihi àmà ahụ ha jidere: ha wee tie mkpu n’oké olu, na-asị, Ruo ole mgbe, Onyenweanyị, Onye Dị Nsọ na Onye Ezi-okwu, ka Ị na-adịghị ekpe ikpe ma ọ bụ bọ ọbara anyị ọbọ n’ahụ ndị bi n’elu ụwa? E wee nye onye ọ bụla n’ime ha uwe ọcha [E kwupụtara na ha dị ọcha ma dị nsọ]; a gwakwara ha, ka ha zuo ike obere oge ọzọ, ruo mgbe ndị ohu ibe ha kwa na ụmụnne ha, ndị a ga-egbukwa dịka e gburu ha, ga-ezu oke’ [Mkpughe 6:9–11]. N’ebe a ka e gosiri Jọn ihe omume ndị na-abụghị n’eziokwu n’oge ahụ, kama bụ ndị ga-adị n’oge dị n’ihu.”

> “Mkpuo 8:1–4 e hotara.” Manuscript Releases, olu nke 20, 197.

Nwanyị White na-ejikọta mmezu nke ịkpụpụta ìgwè nke abụọ nke ndị e gburu n’ihi okwukwe n’ọdịnihu; n’ebe ọzọkwa, ọ na-ehota Mkpughe 18:1–5, nke na-akọwa olu otu n’amaokwu atọ mbụ, na olu ọzọ n’amaokwu nke anọ na nke ise. Olu mbụ ahụ na-akara 9/11 mgbe nnukwu ụlọ ndị dị na New York dara, ebe olu nke abụọ ahụ bụ iwu ụbọchị Sọnde, mgbe a na-akpọpụta ìgwè atụrụ ọzọ nke Chineke n’ime Babilọn. N’akụkụ nke abụọ ahụ, ọ na-ezo aka na Mkpughe isi nke asatọ na amaokwu anọ mbụ, nke na-akọwa mmeghe nke akara nke asaa, mgbe a na-atụba icheku ọkụ sitere n’elu ebe ịchụàjà n’ụwa, nke kwekọrọ na Pentikọst, mgbe ọkụ si n’eluigwe bịa ma mee ka ndị na-eso ụzọ ahụ nwuo ìhè, dịka e mere ka nkume iri na abụọ nke Ịlaịja nwuo ìhè, dịka kwa e gosiri ya n’ire ọkụ ndị ahụ bịara n’elu ndị na-eso ụzọ ahụ.

## Ogologo Olee? Zekaraya na Jọn

Ogologo ogee ka ihe nnọchianya amụma nke oge sitere na 9/11 ruo n’iwu Sunday, nke e jirila kọwaa n’akụkọ Ugwu Kamel, akụkọ ndị Millerite site na 1840 ruo 1844, akụkọ Mozis site n’ihe otiti nke asatọ ruo nke iri, àmà ndị martyrs nke akara nke ise, ma n’akwụkwọ Zekaraya a jụrụ ajụjụ ahụ, “Ogologo ogee ka ọ ga-abụ,” ruo mgbe Chineke ga-emere Jerusalem ebere, nke nọwo na Babilọn afọ iri asaa.

> Mgbe ahụ, mmụọ-ozi nke Onyenwe anyị zara, sị, O Onyenwe ndị agha, ruo ole mgbe ka ị gaghị emere Jerusalem na obodo dị iche iche nke Juda ebere, bụ́ ndị i were iwe megide ha afọ iri asaa ndị a?

> Onyenwe anyị wee jiri okwu ọma na okwu nkasi obi zaa mmụọ ozi ahụ nke na-agwa m okwu.

> Ya mere, mmụọ-ozi ahụ nke soro m na-ekwu okwu sịrị m, Tie mkpu, sị, Otu a ka Jehova nke ndị agha kwuru; Ekworo dị ukwuu ka m ji ekworo Jerusalem na Zayọn. M wee were iwe dị ukwuu megide ndị mba ọzọ ahụ nọ n’udo: n’ihi na ọ bụ naanị ntakịrị ka iwe were m, ma ha nyere aka ime ka mkpagbu ahụ bawanye. Ya mere, otu a ka Jehova kwuru; Ejiwo m ebere laghachikwute Jerusalem: a ga-ewu ụlọ m n’ime ya, ka Jehova nke ndị agha kwuru, a ga-agbatịkwa eriri ịtụ ihe n’elu Jerusalem. Tie mkpu ọzọ, sị, Otu a ka Jehova nke ndị agha kwuru; Obodo m dị iche iche ga-agbasakwa ọzọ site n’ọganihu; Jehova ga-akasi Zayọn obi ọzọ, ọ ga-ahọpụtakwa Jerusalem ọzọ. Zekaraya 1:12–17.

Nwannaanyị White na-eme ka “afọ iri asaa” Zekaraya kwuru—afọ iri asaa ahụ Izrel oge ochie n’ezie nọ n’ibu ohu n’aka Babilọn n’ezie—dakọrịta kpọmkwem na afọ otu puku narị abụọ na iri isii sitere n’afọ 538 ruo 1798, nke Izrel ime mmụọ (ndị Kraịst) nọ n’ibu ohu n’aka Babilọn ime mmụọ (Roman Katọlik).

> “Ụka Chineke nọ n’elu ụwa nọ n’eziokwu n’agha mkpụrụ n’oge a ogologo nke mkpagbu na-enweghị izuike, dịka ụmụ Izrel nọ n’agha mkpụrụ na Babilọn n’oge ndọta ahụ.” Prophets and Kings, 714.

N’afọ 1798, na njedebe nke afọ otu puku narị abụọ na iri isii ahụ, ozi mbụ n’ime ozi atọ ndị e ji ndị mmụọ-ozi nọchite anya ha n’Akwụkwọ Mkpughe isi nke iri na anọ bịara. Nke abụọ bịara n’ụbọchị Eprel 19, 1844, nke atọ kwa n’ụbọchị Ọktoba 22, 1844. Akụkọ ihe mere eme nke ajụjụ a, “ruo ole mgbe,” nọchiri anya ya sitere na 9/11 ruo n’iwu ụbọchị Sọnde, e wee mee ka oge ahụ bụrụ ụdị n’mmalite Adventizim n’ime mmegharị ndị Millerite, site n’Ọgọst 11, 1840 ruo n’Ọktoba 22, 1844. A na-egosi oge ahụ n’ụzọ ihe nnọchianya site n’aka Jọn Onye Mkpughe n’isi nke iri, mgbe Jọn riri obere akwụkwọ ahụ nke dị ụtọ n’ọnụ ya, ma ghọọ ihe ilu n’afọ ya.

> Olu nke m nụrụ site n’eluigwe gwakwara m ọzọ okwu, sị, Gaa were obere akwụkwọ ahụ nke e meghere emeghe nke dị n’aka mmụọ ozi ahụ nke guzo n’elu osimiri na n’elu ụwa. M wee gakwuuru mmụọ ozi ahụ, sị ya, Nye m obere akwụkwọ ahụ. O wee sị m, Were ya, rie ya kpamkpam; ọ ga-eme ka afọ gị dị ilu, ma n’ọnụ gị ọ ga-atọ ụtọ dị ka mmanụ aṅụ. M wee were obere akwụkwọ ahụ n’aka mmụọ ozi ahụ, rie ya kpamkpam; ọ dịkwa n’ọnụ m ụtọ dị ka mmanụ aṅụ: ma ozugbo m richara ya, afọ m wee dị ilu.

> Ọ sịrịkwa m, Ị ghaghị ibu amụma ọzọ n’ihu ọtụtụ ndị mmadụ, na mba dị iche iche, na asụsụ dị iche iche, na ndị eze. Mkpughe 10:8–11.

Akụkọ ihe mere eme Jọn na-akọwa ka e ji akwụkwọ ahụ a riri anọchi anya ya, n’ihi na iri ya nọchiri anya ndị Millerite ịghọta ozi ahụ na ahụmahụ ha n’ịkpọsa ozi ahụ. Ya mere, mgbe a gwara Jọn ozugbo e gosipụtara akụkọ ihe mere eme ahụ na ọ ga-ebu amụma ọzọ, ibu amụma ahụ a na-akọwapụta bụ akụkọ ihe mere eme nke 1840 ruo 1844. A gwara Jọn na akụkọ ihe mere eme ndị Millerite site n’afọ 1840 ruo 1844 na-emegharị onwe ya n’akụkọ ihe mere eme nke ngwụcha Adventism. Ozugbo a gwara Jọn na ọ ga-ebu amụma ọzọ, a gwara ya ka ọ tụọ ụlọ nsọ ahụ.

> E nyekwara m ahịhịa mkpara yiri nkpa-aka; mmụọ-ozi ahụ guzo, na-asị, Bilie, tụọ ụlọ nsọ nke Chineke, na ebe ịchụàjà, na ndị na-efe ofufe n’ime ya. Ma hapụ ogige nke dị n’èzí ụlọ nsọ, atụkwala ya; n’ihi na enyewo ya ndị mba ọzọ: ha ga-azọkwa obodo nsọ ahụ n’okpuru ụkwụ ọnwa iri anọ na abụọ. Mkpughe 11:1, 2.

Ọrụ e nyere ndị Adventism mgbe Ọktoba 22, 1844 gasịrị, Jọn kọwara ya dịka ịtụ ma ọ bụ iwulite ụlọ nsọ ahụ, n’ime nkwekọrịta na nkwa e debere n’ihu na Zekaraịa na “a ga-agbatị eriri n’elu Jerusalem” ọzọ—n’ihi na Onyenwe anyị “ga-ahọrọkwa Jerusalem ọzọ.” Akụkọ ihe mere eme e gosiri na mbido Adventism site n’usoro Filadelfịa nke Adventism Millerite, a na-emegharị ya na njedebe Adventism site n’usoro Filadelfịa nke ndị otu narị puku iri anọ na anọ. N’oge nnukwu nkụda mmụọ nke Ọktoba 22, 1844, oge nke a kọwara dịka “ụbọchị nke olu nke mmụọ ozi nke asaa” malitere.

> Ma n’ụbọchị nke olu mmụọ ozi nke asaa, mgbe ọ ga-amalite ịfụ opì, a ga-emezu ihe omimi nke Chineke, dịka O kwusara ndị ohu Ya, ndị amụma. Mkpughe 10:7.

Ozi ahụ dị ụtọ nye ndị Millerite mgbe amụma oge nke Alakụba banyere ahụhụ nke abụọ mezuru kpọmkwem dịka ndị Millerite buru amụma ya tupu Ọgọst 11, 1840. Ozi ahụ ghọrọ ihe ilu n’afọ n’oge nnukwu ndakpọ olileanya nke Ọktoba 22, 1844. Ozugbo Jọn mechara igosi akụkọ ihe mere eme nke 1840 ruo 1844, a gwara ya na ọ ga-eme otu ihe ahụ kpọmkwem ọzọ (ibu amụma). Mgbe ahụ a gwara ya ka ọ tụọ Jerusalem, ma mgbe o mere otú ahụ, ọ nọ na-eme ka onwe ya kwekọọ na amụma Zekaraya banyere Onyenweanyị ịhọrọ Jerusalem. Site na Ọktoba 22, 1844 gaa n’ihu, a na-anọchi anya akụkọ ihe mere eme amụma dịka “ụbọchị nke olu nke mmụọ-ozi nke asaa.” “Ụbọchị” nke ozi (olu) nke mmụọ-ozi nke asaa (ahụhụ nke atọ) na-anọchi anya oge nke a ga-ejikọta ịdị Chukwu nke Kraịst na-adịgide adịgide na mmadụ ndị ga-abụ otu narị puku iri anọ na anọ. E gbuuru oge ọrụ ahụ n’ihi nnupụisi nke 1863, ma na 9/11 ụda nke mmụọ-ozi nke asaa (ahụhụ nke atọ) malitekwara ịda ọzọ.

N’akụkọ ihe mere eme dị nsọ, Onyenwe anyị họọrọ Jerusalem ka O debe aha Ya n’ebe ahụ, ma “aha” Ya bụ agwa Ya. Zechariah kpọrọ Jerusalem na Zion aha mgbe o kwuru, “A na m ekwo ekworo maka Jerusalem na maka Zion n’oke ekworo,” ma emesịa sị, “Onyenwe anyị ka ga-akasi Zion obi, Ọ ga-ahọpụtakwa Jerusalem ọzọ.” A na-akasi Zion obi mgbe ọ natara Mmụọ Nsọ, onye bụ “Onye Nkasi Obi.” Nkasi obi nke Mmụọ Nsọ bidoro na 9/11 n’ime nkwekọrịta na Kraịst iku ume n’elu ndị na-eso ụzọ Ya mgbe Ọ si n’ịzute Nna laghachi mgbe mbilite n’ọnwụ Ya gasịrị. Ngosipụta nke Mmụọ Nsọ mụbara nke ukwuu n’oge Pentikọst. Oge ahụ bidoro site n’ịkpọlite onyinye mkpụrụmbụ n’ọnwụ, ma ọ kwụsịrị n’onyinye mkpụrụmbụ nke Pentikọst, mgbe ụwa nile wee nụ ozi ahụ.

> Kasienụ ndị m obi, kasienụ ha obi, ka Chineke unu na-ekwu. Gwanụ Jerusalem okwu nkasi obi, tiekwa ya mkpu, na agha ya akwụsịwo, na ajọ omume ya agbagharawo ya: n’ihi na o natala n’aka Jehova okpukpu abụọ n’ihi mmehie ya niile. Aịsaịa 41:1, 2.

A na-agba puku narị otu na iri anọ na anọ akara mgbe “a gbagharịrị ajọ omume ha.” Nke a na-eme ozugbo tupu iwu Ụka na Sọnde, ka a na-ebuli ha elu dịka àjà mkpụrụ mbu nke Pentikọst, mgbe ha na-anata mwụsa nke Mmụọ Nsọ na-enweghị atụ, dịka ndị na-eso ụzọ e gosipụtara n’ụdị na Pentikọst. Ịfesa mmiri ozuzo nke malitere na 9/11 na-aghọ mwụsa zuru ezu n’oge iwu Ụka na Sọnde. N’akụkọ ihe mere eme ahụ, àjà mkpụrụ mbu nke 9/11 ruo n’àjà mkpụrụ mbu nke iwu Ụka na Sọnde, mgbe a kpọrọ akara n’ahụ puku narị otu na iri anọ na anọ ma kwadebe ha dịka àjà a ga-ebuli elu dịka ọkọlọtọ site n’iwu Ụka na Sọnde ruo n’imechi oge amara. Akụkọ ahụ ka e ji ama ama n’amaokwu atọ mbụ nke Mkpughe iri na asatọ, na-ekwupụta ọdịda Babịlọn, nke bụ akara Akwụkwọ Nsọ na-anọchi anya “ịba okpukpu abụọ.”

> Ma mgbe ihe ndị a gasịrị, ahụrụ m mmụọ-ozi ọzọ ka ọ si n’eluigwe na-arịdata, onye nwere ike dị ukwuu; e wee mee ka ụwa maa ìhè site n’ebube ya. O wee tie mkpu n’ike, n’oké olu, sị, Babilọn ukwu adaala, adaala, ọ ghọwokwa ebe obibi nke ndị mmụọ ọjọọ, na ebe nchekwa nke mmụọ ọ bụla rụrụ arụ, na ọnụ ụlọ nke nnụnụ ọ bụla na-adịghị ọcha ma bụrụkwa ihe a kpọrọ asị. N’ihi na mba niile aṅụwo mmanya nke iwe nke ịkwa iko ya, ndị eze nke ụwa esorowokwa ya kwaa iko, ndị ahịa nke ụwa e sikwa n’ụba nke ihe ụtọ ya baa ọgaranya. Mkpughe 18:1–3.

N’ime Akwụkwọ Nsọ nile, ịtụgharịokwu ugboro abụọ nke ahịrịokwu ma ọ bụ okwu na-anọchi anya mmezu zuru oke nke ọdịda Babilọn n’ụbọchị ikpeazụ. Ọ bụ akara nke Alfa na Omega, Onye na-egosi mgbe niile njedebe nke ihe site na mmalite nke ihe ahụ. A na-anọchi anya ọdịda abụọ nke Babilọn dịka Nimrọd na Belshaza. Nimrọd bụ mmalite Babilọn, mgbe ọ ka bụ naanị Bebel. Ọdịda Nimrọd nọchiri anya ọdịda Belshaza, ozi nke mmụọ ozi nke abụọ na nke mmụọ ozi nke Mkpughe iri na asatọ bụ na ọdịda Nimrọd na mmalite Babilọn nọchiri anya ọdịda Belshaza na njedebe, n’ihi na Alfa na Omega na-egosi mgbe niile njedebe nke ihe site na mmalite nke ihe ahụ.

E wedara ụlọ elu Nimrod dị ka ihe nnọchianya nke ọdịda ya, ma o gosipụtara n’ụdị amụma ọdịda Ụlọ Elu Ejima abụọ ahụ na 9/11. Ọdịda Belshaza bụ ide e dere n’elu mgbidi, nke kpọrọ akara njedebe ọchịchị Babilọn nke afọ iri asaa dị ka alaeze mbụ nke amụma Baịbụl, ma si otú a bụrụ ihe nnọchianya nke ọdịda United States na njedebe “afọ iri asaa” ihe nnọchianya nke Aịzaya iri abụọ na atọ, “dịka ụbọchị nke otu eze,” nke na-anọchi anya akụkọ ihe mere eme nke United States site n’afọ 1798 ruo n’iwu Ụka. Ide e dere n’elu mgbidi nke Belshaza na-anọchi anya oge mgbidi nkewa nke ụka na steeti dara n’iwu Ụka, nke bụ kpọmkwem ebe alaeze nke isii nke amụma Baịbụl na-akwụsị, dịka e gburu Belshaza n’abalị ahụ kpọmkwem. Aka ahụ dere n’elu mgbidi bụ iwu ahụ e dere nke na-akwatu mgbidi nkewa nke ụka na steeti n’Iwu Ntọala.

“Akụkọ ihe mere eme” nke a na-anọchi anya ya site na 9/11 ruo n’iwu Sọnde, ma site n’ebe ahụ gaa na mmechi oge amara mmadụ na ọrịa ikpeazụ asaa ahụ, bụ oge akụkọ ihe mere eme nke e ji imegharị ahịrịokwu ma ọ bụ okwu ugboro abụọ nọchite anya n’Okwu Chineke. N’oge ahụ ka a na-awụsa Mmụọ Nsọ, bido site n’ịfesa ntakịrị site na 9/11 ruo n’iwu Sọnde, ma mgbe nke ahụ gasịrị, awụsa ya n’uju. Kraịst anọchiwo Mmụọ Nsọ anya dịka “Onye Nkasi Obi” onye, mgbe Ọ bịara, ga-egosi ndị Chineke ihe niile.

> Ma Onye-nkasi obi ahụ, onye bụ Mụọ Nsọ, onye Nna ga-eziga n’aha m, ọ ga-akụziri unu ihe niile, meekwa ka unu cheta ihe niile ọbụla m gwara unu. Jọn 14:26.

A na-ebufe Mmụọ Nsọ ahụ n’aka puku mmadụ otu narị na iri anọ na anọ site na “mmanụ ọlaedo,” nke bụkwa “mmiri ozuzo,” nke bụkwa “Onye Nkasi Obi.” Mgbe e gosipụtara Ya dịka “Onye Nkasi Obi,” Mmụọ Nsọ ahụ na-akọwapụta ngosipụta pụrụ iche nke Mmụọ Nsọ.

Ndị nke Chineke anọwo na-enwe Mmụọ Nsọ mgbe niile mgbe ha mezuru ihe ndị oziọma chọrọ, ma n’oge mweghachi nsọ nke eziokwu, “dị ka n’afọ ndị gara aga,” mgbe a na-ahụ ngosipụta pụrụ iche nke Mmụọ Nsọ n’ahụ otu nzukọ, a na-anọchi anya Mmụọ Nsọ dị ka Onye Nkasi Obi. Nke ka mkpa, otu nzukọ ahụ ka Onye Nkasi Obi na-eme ka ncheta ha rụọ ọrụ ka o “na-eme ka ihe niile bịa n’icheta ha.” Nke a na-akwado na ndị ahụ na-ekere òkè n’ngosipụta ahụ nwere ahụmịhe eziokwu ahụ n’ezi ya, n’ihi na Mmụọ Nsọ na-ekere òkè n’ọrụ nke uche ha, n’ihi na ọ na-emetụta usoro iche echiche ka o na-eme ka “ihe niile bịa n’icheta unu.”

Ncheta mmadụ na-ejikọta ya na akụkụ ndị ọzọ dịka ikpe ziri ezi, ọgụgụ isi, uche na akọnuche iji mepụta ọdịdị dị elu nke mmadụ, nke Pọl onyeozi kpọrọ “uche.” Ọdịdị ahụ dị elu bụ ma uche nke anụ ahụ, ma ọ bụ uche nke Kraịst.

> N’ihi na uche nke anụ arụ bụ iro megide Chineke; n’ihi na ọ naghị edobe onwe ya n’okpuru iwu Chineke, ma n’ezie ọ pụghịkwa ime otú ahụ. Ndị Rom 8:7.

> N’ihi onye mara uche nke Onyenwe anyị, ka o nwee ike ịkụziri Ya? Ma anyị nwere uche nke Kraịst. 1 Ndị Kọrịnt 2:16.

Agwa dị ala, ma ọ bụ anụ ahụ, bụ ngwakọta nke usoro akwara, usoro mmetụta, na usoro homọn ndị metụtara uche ise, ndị bụ “ụzọ mkpụrụ-obi si eje.” E kere agwa dị elu ka ọ chịa agwa dị ala, ya mere a na-anọchi ya anya dịka ebe e wusiri ike, ebe e wusiri ike ahụkwa na-anọ mgbe niile n’okpuru mwakpo sitere n’aka uche ise (agwa dị ala), a na-emekwa mwakpo ndị ahụ megide ebe e wusiri ike ahụ site n’ụzọ ndị na-eduba n’ime ya. N’ime ebe e wusiri ike nke agwa dị elu ahụ, e nwere etiti iwu, ma ọ bụ ihe Sister White kpọrọ nnukwu ụlọ nche. Nnukwu ụlọ nche ahụ bụ Ebe Kachasị Nsọ n’ụlọ nsọ ahụ, nke e kewara n’ime ngalaba abụọ bụ isi. Ogige ahụ bụ anụ ahụ, ma ọ bụ agwa dị ala, ma iji bata n’ime ogige ahụ, ma ọ bụkwa ibufe ọbara ahụ n’ime Ebe Nsọ, ọ dị mkpa ka a gafee ákwà mgbochi ma ọ bụ ákwà-nkpuchi. Ákwà mgbochi ndị ahụ na-edebe ogige ahụ n’akụkụ abụọ ya.

> Site n’ụzọ ọhụrụ na nke dị ndụ, nke O dokwara nsọ nye anyị, site n’ákwà mkpuchi ahụ, ya bụ, anụ ahụ Ya. Ndị Hibru 10:20.

E kewara ebe nsọ ụzọ abụọ; ogige na ebe nsọ. Ebe nsọ n’onwe ya kwa kewara ụzọ abụọ, dịka ọdịdị dị elu si dịkwa. Ọdịdị dị elu ahụ na-ekewa n’akụkụ abụọ. Otu n’ime akụkụ ndị ahụ ka a na-anọchi anya dịka Ebe Nsọ, nke ọzọkwa dịka Ebe Nsọ Kachasị Nsọ. Ebe Nsọ na-anọchi anya ọrụ uche ndị dị mkpa ka mmadụ wee nwee ike ịrụ ọrụ ya, ma Ebe Nsọ Kachasị Nsọ bụ mpaghara ebe Chineke na mmadụ na-ezukọta. Ebe Nsọ Kachasị Nsọ bụ ụlọeze nke Chineke, ndị a gbanwerekwa ka ha na Kraịst nọ ọdụ n’ebe eluigwe.

> O wee kpọlitela anyị ọnụ, mee ka anyị nọdụkọọ n’ebe ndị eluigwe dị n’ime Kraịst Jisọs. Ndị Efesọs 2:6.

A na-ewere amaokwu a n’otu akụkụ Akwụkwọ Nsọ ebe, n’amaokwu ole na ole bu ya ụzọ, ma n’enweghị mgbagha n’otu usoro echiche ahụ, Jisọs nọ ọdụ n’ebe eluigwe dị, dịkwa nnọọ ka ndị nke Ya nọ.

> Nke ọ rụrụ n’ime Kraịst, mgbe O mere ka O si n’ọnwụ bilie, ma mee ka Ọ nọdụ n’aka nri Ya n’ebe eluigwe dị. Ndị Efesọs 1:20.

Kraịst na ndị Ya nọkọtara n’oche n’Oghere Kachasị Nsọ. E mere ka Kraịst si n’ọnwụ bilie, mgbe ahụ Ọ nọdụrụ ala n’ebe ndị dị n’eluigwe, a na-ebulikwa ndị Ya elu ma mee ka ha nọdụ n’ụlọ-eze nke Oghere Kachasị Nsọ. Pọl na-egosi na ndị ahụ e mere ka ha bilie n’amaokwu nke isii bụ ndị e si ná mmehie kpọlite na amaokwu gara aga.

> Ọbuna mgbe anyị nọ nwụrụ anwụ n’ime mmehie, O meworo ka anyị dị ndụ ọnụ na Kraịst, (n’ihi amara ka a zọpụtara unu) ma O kpọlitela anyị elu ọnụ, meekwa ka anyị nọdụkọọ ọnụ n’ebe ndị dị n’eluigwe n’ime Kraịst Jizọs. Ndị Efesọs 1:5, 6.

Mmezuzu zuru oke nke akụkụ Akwụkwọ Nsọ sitere n’Efesọs bụ ndị àmà abụọ nke Mkpughe iri na otu, bụ ndị ahụ a kpọlitere n’ọnwụ ma mesịa bulie ha n’eluigwe dịka ọkọlọtọ—ma kwa ka e debe ha n’oche n’ebe ndị dị n’eluigwe. N’Ebe Nsọ Kachasị Nsọ, ndị àmà abụọ ahụ na-anọchi anya mmadụ n’iru Chineke n’onwe ya, ma ihe na-eme ka ha nwee izi ezi ịnọdụ ala n’ebe ahụ bụ akara ahụ nke onye nke ọ bụla n’ime ha nwere. Akara ahụ bụ akara-ụfụfụ nke Chineke, ma akara-ụfụfụ nke Chineke na-anọchi anya na mmadụ aghọwo otu na ihe bụ nke chi, a na-anọchikwa akara ahụ anya site n’eziokwu ahụ bụ na Onye Nkasi Obi, onye bụ Mmụọ Nsọ, na-anọgide n’ime Ebe Nsọ Kachasị Nsọ nke ọdịdị elu nke “ha.” Ebe Nsọ Kachasị Nsọ bụ ụlọ ocheeze nke Chineke ebe a jikọtara ihe bụ nke chi na nke mmadụ, ma ọ na-anọchi anya ụlọ nsọ mmadụ nke ọdịdị elu ya gụnyere Ebe Nsọ Kachasị Nsọ ebe chi na mmadụ abụọ nọkọrọ ọnụ n’oche.

Iwụsa “Onye Nkasi Obi” bụ ịkpọchi akara nke otu narị puku iri anọ na anọ, ọ na-egosikwa mgbanwe n’akụkọ ihe mere eme nke nzọpụta, n’ihi na n’oge ahụ, nzukọ ahụ na-agbanwe site na nzukọ agha gaa na nzukọ mmeri. N’oge ahụ, ọ na-agbanwe site na mmegharị Laodisia nke otu narị puku iri anọ na anọ ruo na mmegharị Filadelfia nke otu narị puku iri anọ na anọ. N’oge ahụ, ọ na-agbanwe site n’ahụmahụ nke nzukọ nke asaa ruo n’ahụmahụ nke nzukọ nke isii, ma nzukọ nke isii ahụ bụ ndị Millerite. Otu njirimara amụma nke nzukọ nke isii nke Filadelfia, dịka e mezuru ya site na mmegharị ndị Millerite, bụ na ọ dịghị mgbe ọ bụla ọ ghọrọ nzukọ. Ọ bụ naanị mmegharị ruo n’afọ 1856 mgbe ndị White abụọ kpọrọ mmegharị ahụ Laodisia. Afọ asaa ka e mesịrị ka e hiwere nzukọ iwu kwadoro.

Mgbanwe nzọpụta nke mere n’oge iwu Ụbọchị Sọnde ka e ji gosi n’onyinyo site na mgbanwe nzọpụta nke mere na Pentikọst, nke kpọrọ mmalite ịchụkwasị Kraịst dịka Nnukwu Onye Nchụàjà.

> “Ịwụsa Mmụọ Nsọ n’oge Pentikọst bụ ozi sitere n’Eluigwe na mmeghe n’ọrụ nke Onye Mgbapụta ahụ ezuola. Dị ka nkwa Ya si dị, O ziterewo Mmụọ Nsọ site n’eluigwe nye ndị na-eso ụzọ Ya dịka ihe àmà na Ya, dịka ụkọchukwu na eze, anatala ikike nile n’eluigwe na n’ụwa, nakwa na Ọ bụ Onye E Tere Mmanụ n’elu ndị Ya.” Acts of the Apostles, 38.

Mgbe e wụsara mmiri ozuzo ikpeazụ n’enweghị ókè n’elu puku mmadụ otu narị na iri anọ na anọ n’oge iwu Sọnde, ọ ga-abụ “nkwurịta okwu nke Eluigwe” na nzukọ agha agwụla, na nzukọ mmeri abịawo. Ịmalite ọrụ Kraịst na Pentikọst n’ebe nsọ nke dị n’elu, na-anọchite anya ite mmanụ nke puku mmadụ otu narị na iri anọ na anọ n’oge iwu Sọnde.

Nwụsa nke “Pentecostal” nke na-akọwapụta na Kraịst bụ Onye E Tere Mmanụ nọchiri anya ite mmanụ Ya n’emume mmalite n’eluigwe, ma a terekwa Ya mmanụ n’oge baptizim Ya. Baptizim Ya (9/11) ruo Pentikọst (iwu Sọnde) ka a na-anọchikwa ọzọ, afọ atọ na ọkara mgbe e mesịrị site na baptizim Ya, site n’ọnwụ Ya n’eziokwu, ili Ya na mbilite n’ọnwụ Ya (emume mkpụrụ mbụ). Ya mere, a na-anọchi anya 9/11 n’oge baptizim Ya nakwa n’oge mbilite n’ọnwụ Ya. Mbilite n’ọnwụ Ya nke ihe nnọchianya na mbilite n’ọnwụ Ya nke nkịtị na-akara mmalite nke ahịrị amụma abụọ nke nke ọ bụla na-ejedebe na Pentikọst. Akụkọ ihe mere eme abụọ ahụ na-amalite site na mbilite n’ọnwụ nke onyinye mkpụrụ mbụ.

> Ma ugbu a ka e mere ka Kraịst si n’ọnwụ bilie, bụrụkwa mkpụrụmbụ nke ndị ahụ dara n’ụra. N’ihi na ebe ọ bụ na ọnwụ sitere n’aka mmadụ bịa, sitekwara n’aka mmadụ ka mbilite n’ọnwụ nke ndị nwụrụ anwụ bịara. N’ihi na dịka n’ime Adam mmadụ niile na-anwụ, otu a kwa n’ime Kraịst ka a ga-eme ka mmadụ niile dị ndụ. Ma onye ọ bụla n’usoro nke ya: Kraịst bụ mkpụrụmbụ; emesịa ndị nke Kraịst n’ọbịbịa ya. 1 Ndị Kọrịnt 15:20–23.

Kraịst bụ onyinye mkpụrụ mbu n’mbilite n’ọnwụ Ya, nke na-akara mmalite nke “oge Pentikost,” nke na-ejedebe n’onyinye mkpụrụ mbu nke Pentikost. Mbilite n’ọnwụ Kraịst bụ ọka bali, ndị ọka witkwa bụ ndị ahụ “mgbe e mesịrị” “bụ ndị Kraịst n’oge ọbịbịa Ya.” Ndị ahụ bụ “mgbe e mesịrị” nke mbilite n’ọnwụ Kraịst bụ “ndị bụ nke Kraịst n’oge ọbịbịa Ya,” ya mere na-anọchi anya nchịkọta ikpeazụ nke mkpụrụ obi ndị kwesịrị ntụkwasị obi na njedebe nke ụwa, dịka e si nọchie ya anya n’ime mkpụrụ obi puku atọ ahụ e kpọkọtara na Pentikost.

Amaokwu a na-ekwukwa banyere mbilite n’ọnwụ n’ihe gbasara ọnwụ. Ọnwụ bidoro n’aka Adam ma na-abịakwutekwa mmadụ niile, ma ọ na-eme nke a “n’ime” “usoro.” N’akwụkwọ Ọrụ Ndịozi, Pita dekọrọ na mgbe a na-emezu akwụkwọ Joel n’oge ahụ, ndị mmadụ ga-ebute mmehie ha ụzọ n’ihu ikpe ka e hichapụ ha, mgbe oge nke mmeghari ga-abịa site n’ihu Onye Nkasi Obi. Kraịst adịghị ele akwụkwọ ikpe ahụ anya iji hichapụ mmehie n’oge ahụ, n’ihi na ikpe ahụ ka dị ihe karịrị otu puku afọ na narị afọ asatọ n’ọdịnihu.

Ntụaka ahụ e mere n’ebe “onye ọbụla n’usoro nke ya” nọ na-amalite na Adam, ya mere ọ na-akọwapụta ikpe ndị nwụrụ anwụ site n’oge Adam gaa n’ihu ruo mgbe oge izuike ga-abịa. Mgbe mmiri ikpeazụ ahụ bịara, ikpe ahụ na-apụ n’ebe ndị nwụrụ anwụ nọ gaa n’ebe ndị dị ndụ nọ. N’oge ahụ nke amaokwu ahụ nọchiri anya ya (site na mbilite n’ọnwụ Kraịst ruo Pentikọst), site na mkpụrụ mbụ nke ọka bali ruo mkpụrụ mbụ nke ọka wit, mmiri ozuzo ahụ na-ezo n’oge ikpe ndị dị ndụ, ma ka mmiri ahụ na-ezo, ozi ahụ mmiri ahụ nọchiri anya ya na-ekewapụ ọka wit na ahịhịa ọjọọ. N’oge iwu Sunday, nke bụ Pentikọst, ọka wit adịkwaghị agwakọta na ahịhịa ọjọọ, a na-ebulikwa àjà ọka wit mbụ nke achịcha ifegharị abụọ elu. Usoro ime ka mmadụ dị ọcha site na 9/11 ruo n’iwu Sunday ka a nọchikwara anya ya na Malakai atọ mgbe Onyeozi nke Ọgbụgba-ndụ na-eme ka ndị Livaị dị ọcha ma na-asachapụkwa ha, ọ na-emekwa nke a site n’“ọkụ.” “Ọkụ” bụ ihe nnọchianya nke ozi, dịka e gosiri ya site n’ire ọkụ na Pentikọst. N’akụkọ ihe mere eme a na-atụle, nkewa nke òtù abụọ ahụ nke na-amịpụta otu narị puku na iri anọ na anọ ahụ, ndị bụ achịcha ifegharị abụọ ahụ nke mkpụrụ mbụ nke Pentikọst nọchiri anya ya, ga-abụrịrị ndị e siri nke ọma; n’ihi na ha bụ nanị àjà nke gụnyere ihe nnọchianya nke mmehie.

Achịcha ifegharị abụọ ahụ nwere ihe na-eme ka achịcha pụta, ma ihe na-eme ka achịcha pụta bụ ihe nnọchianya nke mmehie. E bibiri ihe ahụ na-eme ka achịcha pụta n’ọkụ nke ọkụ ahụ e ji esi ya, dị ka ọkụ onye na-asacha ọla nke Onye-Ozi nke Ọgbụgba-ndụ gosipụtara. Aịzaya n’isi nke iri abụọ na asaa na-akọwapụta arụmụka nke na-amalite na 9/11, nke ọ na-akpọ “ụbọchị nke ifufe ọwụwa anyanwụ.” Akụkụ Akwụkwọ Nsọ ahụ na-akụzi na ọ bụ site n’arụmụka ahụ ka e ji kpuchie mmehie Izrel. “Arụmụka” ahụ dị n’etiti ozi eziokwu nke mmiri ozuzo ikpeazụ na ozi ụgha ndị ọzọ niile banyere mmiri ozuzo ikpeazụ dị adị. Ozi bụ “ọkụ,” ma “ọkụ” bụ ihe Onye-Ozi nke Ọgbụgba-ndụ ji eme ka ọ dị ọcha ma sachapụ. Arụmụka banyere ozi mmiri ozuzo ikpeazụ na-ewepụ ihe na-eme ka achịcha pụta n’àjà ọka wit nke mkpụrụ mbụ Pentikọst nke a na-ebuli elu n’oge iwu Sọnde. Puku mmadụ narị otu na iri anọ na anọ ahụ bụ àjà ọka wit nke mkpụrụ mbụ Pentikọst, ndị na-emeri site n’ịgụnye ha n’ezi omume site n’ọbara Ya na ido ha nsọ site n’agba-ama ha; n’ihi na ọbụna ọ bụ Okwu ahụ na-edo nsọ, ọ na-eme ya naanị mgbe e bufere okwu ahụ dịka ozi. Igosipụta ozi ahụ na-eme ka puku mmadụ narị otu na iri anọ na anọ ahụ dị ndụ, ma igosipụta ozi ụgha banyere mmiri ozuzo ikpeazụ na-amịpụta ọnwụ.

> Ha we meriri ya site n’ọbara Nwa Atụrụ ahụ, na site n’okwu nke àmà ha; ha ahụghịkwa ndụ ha n’anya ruo ọnwụ. Mkpughe 12:11.

Ndị otu narị puku na iri anọ na anọ ahụ na-eso Kraịst n’imeri dịka O meriri, n’ihi na n’amụma ha na-eso Kraịst.

> Ndị a bụ ndị a na-emetọghị site n’aka ụmụ nwanyị; n’ihi na ha bụ ụmụ agbọghọ na-amaghị nwoke. Ndị a bụ ndị na-eso Nwa Atụrụ ahụ ebe ọ bụla Ọ na-aga. A zụtara ndị a site n’etiti mmadụ, ka ha bụrụ mkpụrụ mbụ nye Chineke na nye Nwa Atụrụ ahụ. Mkpughe 14:4.

N’ebe a nke anọ nke Mkpughe iri na anọ, a kọwara ndị ahụ ruru otu narị puku iri anọ na anọ dịka “mkpụrụ mbụ.” A kọwakwara ha dịka “amaghị nwoke na nwanyị,” ma mkpali nsọ emeela ka anyị mata na ilu ụmụ agbọghọ iri nke Matiu iri abụọ na ise na-egosi ahụmahụ nke ndị Adventist. Ọ bụghị naanị na ha bụ “amaghị nwoke na nwanyị,” kama a “merụghị ha emerụ site n’aka nwanyị,” n’ihi na usoro nnwale na nkewa ahụ nke mụpụtara ndị ahụ ruru otu narị puku iri anọ na anọ mepụtara ọdịiche n’etiti ndị ahụ ruru otu narị puku iri anọ na anọ na okpukpe ụgha “niile.” “Ndị a” na-eso Nwa Atụrụ ahụ ebe ọ bụla Ọ na-aga, ma dịka àjà mkpụrụ mbụ, ha aghaghị iso Kraịst na ọnwụ Ya, n’ili Ya, na mbilite n’ọnwụ Ya.

N’Akwụkwọ Mkpughe isi nke iri na otu, amaokwu nke iri na otu, ndị akaebe abụọ ahụ a ga-ebuli elu dịka ọkọlọtọ ka a na-egbu mbụ, emesịa n’ime ụbọchị atọ na ọkara a na-eme ka ha si n’ọnwụ bilie dịka àjà mkpụrụ mbụ, dịka Kraịst dị. Àjà mkpụrụ mbụ ahụ nke bụbu ma bụrụkwa Kraịst, gụnyere ịwụsa ọbara nke ọgbụgba ndụ ka e jiri gbapụta ndị ahụ ghọrọ ndị dara ogbenye n’ime ahụmịhe Laodisia. N’otu amaokwu, (amaokwu nke anọ) a na-ewepụta nchịkọta dị mkpirikpi a nke ahịrị dị iche iche nke ìhè amụma metụtara puku mmadụ narị otu na iri anọ na anọ ahụ nile. A na-ewepụtakwa ya n’Akwụkwọ Mkpughe 144 site n’aka Palmoni, onye ọnụọgụ dị ebube. Ime ihe ugboro abụọ n’Akwụkwọ Nsọ na-anọchi anya akụkọ mmiri ozuzo ikpeazụ, ma mmiri ozuzo ikpeazụ bụ ebe na oge a na-awụsa Onye Nkasi Obi n’elu ndị Chineke.

> Lee ka mma n’elu ugwu bụ ụkwụ nke onye na-eweta ozi ọma, nke na-ekwusa udo; nke na-eweta ozi ọma nke ezi ihe, nke na-ekwusa nzọpụta; nke na-asị Zaịọn, Chineke gị na-achị! Ndị nche gị ga-ebuli olu ha elu; ha ga-eji otu olu bụrụ abụ ọnụ: n’ihi na ha ga-ahụ anya na anya, mgbe Onyenwe anyị ga-eme ka Zaịọn laghachi. Tịpụkpọrịanụ n’ọṅụ, bụrụanụ abụ ọnụ, unu ebe tọgbọrọ n’efu nke Jerusalem: n’ihi na Onyenwe anyị akasiwo ndị ya obi, o gbapụtara Jerusalem. Onyenwe anyị ekpughere ogwe aka ya dị nsọ n’anya mba nile; ọgwụgwụ nile nke ụwa ga-ahụkwa nzọpụta nke Chineke anyị. Pụnụ, pụnụ, si n’ebe ahụ pụta, emetụla ihe na-adịghị ọcha aka; sinụ n’etiti ya pụta; dịrịanụ ọcha, unu ndị na-ebu arịa nke Onyenwe anyị. Aịsaịa 52:7–11.

Zaịọn H6726 bụ otu ihe ahụ dịka H6725 nke pụtara “mmetụta nke ịdị pụtara ìhè; ogidi ncheta ma ọ bụ nke na-edu ụzọ: – akara, utu aha, ihe ịrịba ama nke ụzọ.” Zaịọn bụ ihe nnọchianya nke ọkọlọtọ nke puku narị otu na puku iri anọ na anọ ahụ, ma n’akụkụ Akwụkwọ Nsọ ahụ ha anatala udu mmiri ikpeazụ ahụ ugbua n’ihi na ha ebipụtala ma gosipụtala ozi ọma nke udo. Dị nnọọ ka nke ahụ si kpọmkwem baa uru n’eziokwu ahụ, ha na-ahụ “anya na anya,” nke na-anọchi anya ndị na-eso ụzọ n’oge Pentikọst, n’ihi na ụbọchị iri ahụ gara n’ihu Pentikọst na-anọchi anya oge nke ịdị n’otu. Onyenwe anyị “emeela,” (na-anọchi anya oge gara aga) emezuworị ihe atọ maka ndị na-eweta ozi ọma. O “akasiwo ndị ya obi,” “gbapụtara Jerusalem” ma “kpughewo ogwe aka nsọ ya n’anya mba niile.”

Ọ “kasiere” ndị Ya obi na 9/11, na-akara mmalite nke usoro nnwale nke Malakaị isi nke atọ, nke na-agwụ na iwu ụbọchị Sọnde mgbe Ọ na-ebuli ọkọlọtọ nke àjà mkpụrụ mbụ, dịka e gosiri ya n’ime ime ka “ogwe-aka ya dị nsọ bụrụ ihe a hụrụ anya n’ihu mba niile.” Ọ na-akasi obi, na-agbapụta, ma na-ebuli otu narị puku na iri anọ na anọ. Na 9/11 Ọ na-akasi obi ma malite usoro ime ka ọ dị ọcha, ebe Ọ na-agbapụta ndị Ya, ma emesịa na-ebuli ha elu dịka ọkọlọtọ, maọbụ dịka Malakaị kwuru, “ka àjà Juda na Jerusalem bụrụ ihe na-atọ ụtọ” “dịka n’ụbọchị ochie.”

> Ọ gānọdu dị ka onye na-azacha ọlaọcha ma na-eme ka ọ dị ọcha: ọ ga-emekwa ka ụmụ Levi dị ọcha, sachapụkwa ha dị ka a na-asachapụ ọlaedo na ọlaọcha, ka ha wee nwee ike ịchụrụ Onyenwe anyị àjà n’ezi omume. Mgbe ahụ àjà Juda na Jerusalem ga-atọ Onyenwe anyị ụtọ, dịka n’ụbọchị ndị ochie, na dịka n’afọ ndị gara aga. Malakaị 3:3, 4.

Anyi ga-emecha ntule anyi banyere “ruo ole mgbe” n’isiokwu na-esote.

> “‘Onye nkwucha-ya di n’aka-Ya, O gāsachakwa ebe-ọka-Ya nke-ọma, chịkọbakwa ọka-wheat-Ya n’ọba.’ Matthew 3:12. Nke a bụ otu n’ime oge nke ikpochapụ. Site n’okwu nke eziokwu, a na-ekewapụ ahịhịa na-adịghị uru na ọka-wheat. N’ihi na ha juputara n’efu na ezi omume onwe-ha nke ukwuu iji nata ịdọ aka ná ntị, ma na-ahụkwa ụwa n’anya nke ukwuu iji anabata ndụ ịdị umeala n’obi, ọtụtụ siri n’ebe Jisọs pụọ. Ọtụtụ ka na-eme otu ihe ahụ. A na-anwale mkpụrụ obi taa, dịka a nwalere ndị-eso-ụzọ ahụ n’ụlọ nzukọ dị na Kapanọm. Mgbe a na-etinye eziokwu n’obi, ha na-ahụ na ndụ ha adịghị kwekọọ n’uche Chineke. Ha na-ahụ mkpa ọ dị ka mgbanwe zuru ezu mee n’ime ha; ma ha adịghị njikere iburu ọrụ ahụ nke ịgọnahụ onwe. Ya mere iwe na-ewe ha mgbe a kpughere mmehie ha. Ha na-apụ n’ihi iwe, dịka ndị-eso-ụzọ ahụ hapụrụ Jisọs, na-atamu ntamu, ‘Nke a bụ okwu siri ike; ònye pụrụ ịnụ ya?’” The Desire of Ages, 392.

Back to Articles