Article

# Akwụkwọ Daniel - Otu Narị na Iri Abụọ na Ise

Ịkpọghe Mkpa Amụma Dị n’Ime Ya: Ịkọwa Daniel 11:40 na Ihe Ọ Pụtara Maka Iso Ụzọ Kraịst nke Oge a

Author

Jeff Pippenger

Published

March 9, 2024

Formats

PDF
Word
Song MP3

Amaokwu nke iri anọ nke Daniel isi nke iri na otu, malitere n’oge ọgwụgwụ, ma amaokwu ahụ na-akọwa oge ọgwụgwụ abụọ, ya mere ọ na-enye onye na-amụ amụma ohere ịkwado oge ọgwụgwụ mbụ na oge ọgwụgwụ nke abụọ. Mgbe a na-eme nkọwa a, ahịrị akụkọ ihe mere eme nke ndị Millerite nke malitere na 1798, na-agba n’ahịrị kwekọrọ n’akụkọ ihe mere eme nke United States na 1989. Ahịrị abụọ ahụ na-egosi ahịrị mpi Protestant nke eziokwu na ahịrị mpi Republican nke anụ ọhịa nke ụwa nke Mkpughe isi nke iri na atọ. Ahịrị abụọ ahụ na-amalite n’oge ọgwụgwụ na 1798, ma oge ọgwụgwụ na 1989 na-emezu naanị ma na-enye àmà nke abụọ banyere ihe ịrịba ama ụzọ nke eziokwu ndị e meghere n’amaokwu ahụ.

Mmegharị nke mmụọ ozi nke atọ bịara n’ụbọchị Ọktoba 22, 1844, ma e yigharịrị ya n’ihi nnupụisi afọ asaa nke 1856 ruo 1863. Ọbịbịa nke mmụọ ozi nke atọ mere ọzọ n’ụbọchị Septemba 11, 2001. Afọ 1863 ka e ji maa atụ site n’ụlọikwuu mbụ Izrel oge ochie nọrọ na Kedesh na nnupụisi nke ndị nledo iri ahụ, ma ụbọchị Septemba 11, 2001 ka e ji maa atụ site n’ụlọikwuu ikpeazụ Izrel oge ochie nọrọ na Kedesh, na nnupụisi nke Mosis. Nnupụisi nke 1863 nọchiri anya nnupụisi mbụ ahụ na Kedesh, nke mụtara ikpe ọnwụ n’ọzara. Nnupụisi nke Septemba 11, 2001 nọchiri anya nnupụisi ikpeazụ ahụ na Kedesh, nke mụtara ọnwụ nke ndị ndu nke Adventism Laodisia.

Mbịdata nke mmụọ-ozi ahụ n’ụbọchị Ọgọst 11, 1840, nke butere ngagharị nke 1840 ruo 1844, nke Sister White kpọrọ ngosipụta dị ebube nke ike Chineke, bụ ihe nnọchianya nke Septemba 11, 2001 ma kọwaa ngosipụta dị ebube nke ike Chineke.

> “Mmụọ-ozi nke na-ejikọta n’ikwusa ozi nke mmụọ-ozi nke atọ ga-eme ka ụwa dum nwee ìhè site n’ebube ya. A na-ebu amụma n’ebe a banyere ọrụ ga-eru n’ụwa nile ma bụrụ nke ike ya na-apụtachaghị ìhè n’oge ndị gara aga. Mmegharị mbịa nke 1840–44 bụ ngosipụta dị ebube nke ike Chineke; e buuru ozi nke mmụọ-ozi mbụ ruo n’ebe ọrụ ozioma ọ bụla dị n’ụwa, ma n’ụfọdụ mba e nwere mmasị okpukpe kasị ukwuu a hụworo n’ala ọbụla kemgbe Ndozigharị nke narị afọ nke iri na isii; ma ihe ndị a ga-agabiga site n’ime mmegharị dị ike nke dị n’okpuru ịdọ aka ná ntị ikpeazụ nke mmụọ-ozi nke atọ.” The Great Controversy, 611.

Mbata mbụ nke mmụọ-ozi nke atọ n’ụbọchị Ọktoba 22, 1844 (Kadesh mbụ), bụ ka ọ rụchaa ọrụ ahụ, ma ndị nke Chineke họọrọ ịhọpụta onye ndu ọhụrụ ma laghachi n’Ijipt. Ka ọ na-erule afọ 1863, ha “wughachiri Jeriko ọzọ”, kama isonye n’ọrụ Chineke n’iwedata mgbidi Jeriko. N’ihi ya, a bụrụ ha ọnụ, ya bụ ọnwụ n’ọzara.

> Jọshụa we meekwa ka ha ṅụọ iyi n’oge ahụ, sị, Onye ahụ bụrụ ọnụ n’ihu Onyenwe anyị, nke ga-ebili wughachi obodo a, Jeriko: n’ime ọkpara ya ka ọ ga-atọ ntọala ya, n’ime nwa ya nke ikpeazụ ka ọ ga-ewulikwa ọnụ ụzọ ámá ya. Joshua 6:26.

Dịka o mere n’ebe Izrel oge ochie nọ na Kedesh mbụ, ndị jụrụ ozi Joshua na Caleb, nnupụisi nke Izrel nke oge a n’oge Kedesh mbụ (1863), wetara ha ọnụ ọma Joshua. Mgbe mmụọ ozi nke atọ laghachiri na Septemba 11, 2001 (Kedesh ikpeazụ), ọrụ ikpeazụ, nke na-ebute ụzọ tupu Chineke eweda Jeriko na mgbidi ya, malitere.

Ụbọchị Ọktoba 22, 1844 na-akara ọbịbịa nke mmụọ ozi nke atọ, ma n’ime ime nke a, ọ na-akwa akara ọbịbịa nke Sọnde na-abịa n’oge na-adịghị anya n’ụbọchị ikpeazụ. Afọ 1863 na-akara njedebe nke oge nnwale nke mmụọ ozi nke atọ nke malitere n’Ụbọchị Ọktoba 22, 1844. Ya mere, 1863 bụ ihe nnọchianya nke iwu Sọnde na-abịa n’oge na-adịghị anya, n’ihi na Jisọs na-anọchi anya njedebe site na mmalite mgbe niile. N’afọ 1863, e kewara mba ahụ n’otu ìgwè abụọ, ma otu a kwa, n’oge iwu Sọnde, a ga-egosipụta ìgwè mmadụ abụọ.

Oge ule nke mmụọ-ozi nke atọ n’akụkọ ihe mere eme ndị Millerite malitere n’afọ 1844 ma kwụsị n’afọ 1863, ma mmalite na njedebe ya, ha abụọ, bụ iwu Sọnde nke ụbọchị ikpeazụ ka e jiri kpọọ akara ha. N’akụkọ ihe mere eme dị n’etiti mmalite ahụ (1844) na njedebe ahụ (1863), ka nnupụisi nke mmegharị Millerite dị (1856). Ya mere, oge ahụ na-eburu akara “Eziokwu.” Laghachi na Kadesh nke ugboro nke abụọ na Septemba 11, 2001 na-akara mmalite usoro ule nke mmụọ-ozi nke atọ, nke na-eru ngwụcha ya n’iwu Sọnde nke na-abịa n’oge na-adịghị anya, dịka e gosiri ya n’ụdị ya site n’afọ 1863.

Site n’iwu Sọnde ahụ ruo mgbe oge nnwale mmadụ ga-emechi, a ga-ebuda Jeriko na mgbidi ya ala, n’ịkwekọ n’ikpe ikpe nchịkwa a ga-eme n’ahụ akwụna Babilọn nke e gosipụtara n’akụkọ ihe mere eme ahụ. Amaokwu nke iri anọ na-amalite na 1798, ma na-ejedebe n’iwu Sọnde na-abịa n’oge na-adịghị anya n’amaokwu nke iri anọ na otu. Oge ọgwụgwụ na 1798 na-anọchite anya ahịrị ime nke nzukọ Chineke, malite na ndị Millerait nke mmegharị nke mmụọ ozi mbụ ruo na mmegharị nke mmụọ ozi nke atọ na ndị narị puku iri anọ na anọ. Ihe ndị a niile dị n’otu amaokwu.

Agha dị n’etiti eze nke ugwu, nke malitere site n’ịrị elu nke eze nke ndịda n’afọ 1798, ka e mezuru na 1989, mgbe e meriri eze nke ndịda site n’ọgbakọ njikọ dị n’etiti alaeze nke ise na nke isii nke amụma Akwụkwọ Nsọ. Agha nke eze nke ugwu na eze nke ndịda, nke malitere n’afọ 1798, ndị Millerite ghọtara ya dịka ọgụ a na-alụ megide Rom, nke ha hụrụ nanị dị ka ike abụọ ahụ na-eme ka ebe ghọọ ihe tọgbọrọ n’efu, ya bụ, ikpere arụsị na ọchịchị popu. Mgbe agha ahụ kwụsịrị na 1989, ike atọ ahụ niile na-eme ka ebe ghọọ ihe tọgbọrọ n’efu so na ya, ọ bụrụkwa akara mmalite nke ihe atụ amụma nke ike atọ ahụ na-eduga ụwa gaa na Amagedọn, nke e ji ọnọdụ ala kọwaa na amaokwu nke iri anọ na ise nke Daniel iri na otu.

Amaokwu iri anọ ruo iri anọ na ise na-akọwapụta mmegharị amụma nke ike atọ ndị ahụ na-eweta pope ahụ n’ọgwụgwụ ya n’etiti osimiri ndị ahụ na ugwu nsọ ahụ dị ebube. Ọ bụrụ na a ghọta ya nke ọma, akụkọ ihe mere eme amụma a nọchiri anya ya n’amaokwu iri anọ na otu gụnyere amaokwu iri anọ na otu ruo iri anọ na anọ.

Ya mere, malite n’oge ọgwụgwụ ahụ n’afọ 1989, ya na akaebe nke abụọ nke 1798, nke na-akọwapụta mmalite na njedebe nke agha dị n’etiti eze ndịda na eze ugwu, amaokwu iri anọ na otu ruo iri anọ na anọ na-akọwapụta njikọ nke ugboro atọ nke ọgbakọ papacy nke e gwọrọ ọnya ọnwụ ya, ebe amaokwu iri anọ na ise bụ ebe ọ na-abịa na njedebe ya. Amaokwu ndị ahụ, mgbe a bịara ha nso site n’echiche a, na-egosi akụkọ ihe mere eme nke dị n’èzí nzukọ Chineke, dịka e si kwa anọchi anya ya n’ime mmekọrịta dị n’etiti akara asaa na nzukọ asaa n’akwụkwọ Mkpughe.

Ahịrị akụkọ ihe mere eme amụma nke 1798 na-anọchi anya n’isi ihe ikpe nyocha, ma ahịrị nke malitere n’otu ebe ahụ n’afọ 1989 na-anọchi anya n’isi ihe ikpe mmezu. 1798 na-emesi ike n’isi ọrụ nke onye ozi ahụ nke na-akwadebe ụzọ maka Onye Ozi nke Ọgbụgba-ndụ ahụ, ma 1989 na-emesi ike n’isi ọrụ nke onye ozi Ịlaịja.

Malite n’afọ 1798, mgbe e meghere akwụkwọ Daniel, anyị nwere mmụba nke ihe ọmụma banyere akụkọ amụma ebe Kraịst na-eduga ndị Ya n’ime mmekọrịta ọgbụgba ndụ nke na-emezu njikọta na-adịgide adịgide nke ịdị nsọ Chineke na mmadụ. A na-akọwa ọgbụgba ndụ nke ụbọchị ikpeazụ ahụ ugboro ugboro n’Akwụkwọ Nsọ.

> Lee, ubọchi nābịa, ka Onyenwe anyị kwuru, mgbe M ga-agba ọgbụgba-ndụ ọhụrụ na ụlọ Izrel, na ụlọ Juda: ọ bụghị dịka ọgbụgba-ndụ ahụ Mụ na nna nna ha gbara n’ụbọchị ahụ M jidere ha n’aka iweta ha n’ala Ijipt; ọgbụgba-ndụ M ka ha mebiri, ọ bụ ezie na Abụ m di ha, ka Onyenwe anyị kwuru: Ma nke a ga-abụ ọgbụgba-ndụ ahụ M ga-agba na ụlọ Izrel; mgbe ụbọchị ndị ahụ gasịrị, ka Onyenwe anyị kwuru, M ga-etinye iwu M n’ime ha, deekwa ya n’obi ha; M ga-abụkwa Chineke ha, ha onwe ha ga-abụkwa ndị nke M. Ha agaghị akụzikwa ọzọ, onye ọbụla ibe ya, na onye ọbụla nwanne ya, sị, Maranụ Onyenwe anyị: n’ihi na ha niile ga-ama M, site n’onye kasị nta n’etiti ha ruo n’onye kasị ukwuu n’etiti ha, ka Onyenwe anyị kwuru: n’ihi na M ga-agbaghara ajọ omume ha, agaghịkwa M echeta mmehie ha ọzọ. Jeremiah 31:31–34.

Ndị amụma niile na-akọwapụta ụbọchị ikpeazụ, ma nkebiokwu ahụ bụ “ụbọchị ikpeazụ,” n’amụma na-anọchi anya oge ikpe. Mmụọ ozi mbụ bịara n’afọ 1798, n’oge ọgwụgwụ, ikwusa mmeghe nke ikpe ahụ n’afọ 1844, nke bụkwa mbata nke ụbọchị ikpeazụ. Ụbọchị ikpeazụ bụ “ụbọchị” Jeremaịa nke ga-abịa, mgbe Chineke ga-“agbaghara” “ajọ omume” ahụ ma “ghara icheta ọzọ” mmehie nke ndị Ya. A na-emezu ọrụ ahụ site n’aka Kraịst, dịka Nnukwu Onye Nchu-àjà, n’ụbọchị mkpuchi mmehie nke ihe ahụ na-anọchi anya ya, n’ime “ụbọchị ikpeazụ.”

A sị na Adventizim ndị Millerite gara n’ihu n’okwukwe ije n’ìhè na-aga n’ihu nke mmụọ ozi nke atọ nke bịarutere n’October 22, 1844, ha ga-abụrịrịrịla ugbu a n’ụlọ ebighị ebi ha na Jisọs. Nke a bụ ihe Jeremaya pụtara mgbe ọ na-ekwu, “mgbe ụbọchị ndị ahụ gasịrị.” “Ụbọchị ndị ahụ” bụ oge amụma ndị ahụ nke duru ruo, ma mechie na, 1844. Ha bụ “ụbọchị” ndị ahụ nke Daniel isi nke iri na abụọ na-ezo aka na ha.

> Ma jee n’ụzọ gị ruo ọgwụgwụ: n’ihi na ị ga-ezu ike, ma guzo n’oke gị na njedebe nke ụbọchị ndị ahụ. Daniel 12:13.

“N’ọgwụgwụ nke ụbọchị,” ma ọ bụ dịka Jeremaya si kwuo, “mgbe ụbọchị ndị ahụ gasịrị,” Kraịst kpebiri itinye iwu Ya n’ime akụkụ ime nke ndị Ya ma dee iwu Ya n’obi ha. Akụkụ ime ahụ bụ ọdịdị dị ala, ma ọ bụ dịka Pọl na-akpọ ya, anụ arụ; obi ahụkwa bụ ọdịdị dị elu. Ọgbụgba ndụ ahụ na-ekwe nkwa inye ndị Ya uche ọhụrụ n’oge ntọghata, na ahụ ọhụrụ n’oge Ọbịbịa nke Abụọ. Mmadụ dara n’ime Adam, onye e kere n’onyinyo Chineke, onye e jikwa ọdịdị dị elu na ọdịdị dị ala kee. Ọgbụgba ndụ Kraịst bụ ịgbapụta mmadụ n’ozuzu ya, ya na ọdịdị ya abụọ, n’ọnbụbụ ọnụ nke mmehie.

> “N’ụbọchị ikpeazụ nke akụkọ ihe mere eme nke ụwa a, a ga-eme ka ọgbụgba ndụ Chineke na ndị Ya na-edebe iwu Ya dị ọhụrụ. ‘N’ụbọchị ahụ ka M ga-emere ha ọgbụgba ndụ na anụ ọhịa nke ọhia, na nnụnụ nke eluigwe, na ihe ndị na-akpụ akpụ nke ala: M ga-agbaji ụta na mma agha na ọgụ n’ụwa, M ga-emekwa ka ha dina n’udo n’enweghị egwu. M ga-alụkwa gị nye Onwe m ruo mgbe ebighị ebi; ee, M ga-alụ gị nye Onwe m n’ezi omume, na n’ikpe ziri ezi, na n’ịhụnanya dị nro, na n’ebere. M ga-alụkwa gị nye Onwe m n’ikwenyesi ike; ị ga-amakwa Jehova.’”

> “‘Ọ ga-erukwa na n’ụbọchị ahụ, M ga-anụ, ka Onyenwe anyị na-ekwu, M ga-anụ eluigwe, ha onwe ha ga-anụkwa ụwa; ụwa ga-anụkwa ọka, na mmanya, na mmanụ; ha onwe ha ga-anụkwa Jezril. M ga-akụkwa ya n’ụwa nye onwe m; M ga-emekwa ebere n’ahụ ya bụ onye na-enwetabeghị ebere; M ga-asịkwa ndị ahụ na-abụghị ndị m, Unu bụ ndị m; ha onwe ha ga-asịkwa, Ị bụ Chineke m.’ Hosea 2:14-23.”

> “N’ụbọchị ahụ, ... ndị fọdụrụ n’Izrel, na ndị gbapụrụ n’ụlọ Jekọb, ... ga-adabere n’Onyenwe anyị, Onye Nsọ nke Izrel, n’eziokwu.” Aịzaya 10:20. N’etiti “mba ọ bụla, na ebo, na asụsụ, na ndị mmadụ,” a ga-enwe ndị ga-eji ọṅụ zaghachi ozi ahụ, “Tụọnụ egwu Chineke, nyekwanụ ya otuto; n’ihi na oge ikpe ya abịawo.” Ha ga-esi n’arụsị ọ bụla nke na-ekekọta ha n’ụwa a chigharịa, ma “kpọọ isi ala nye Onye ahụ nke kere eluigwe, na ụwa, na oké osimiri, na isi iyi mmiri.” Ha ga-atọhapụ onwe ha n’ihe mgbagwoju anya ọ bụla, ma guzoro n’ihu ụwa dịka ihe ncheta ebere Chineke. N’ịbụ ndị na-erubere ihe nile Chineke chọrọ isi, ndị mmụọ ozi na ụmụ mmadụ ga-amata ha dịka ndị “na-edebe iwu Chineke, na okwukwe Jisọs.” Mkpughe 14:6–7, 12.

> “‘Lee, ụbọchị ndị ahụ na-abịa, ka Onyenwe anyị na-ekwu, mgbe onye na-akọ ala ga-erute onye na-ewe ihe ubi, na onye na-azọ mkpụrụ vaịn erute onye na-agha mkpụrụ; ugwu dị iche iche ga-adọpụ mmanya dị ụtọ, ugwu nta niile ga-agbazekwa. M ga-emekwa ka ndọta ndị m, bú Israel, laghachi; ha ga-ewukwa obodo ndị tọgbọrọ n’efu, biri n’ime ha; ha ga-akụkwa ubi vaịn, ṅụọ mmanya sitere na ha; ha ga-emekwa ubi mkpụrụ osisi, rie mkpụrụ ha. M ga-akụkwasịkwa ha n’ala ha, a gaghịkwa adọpụ ha ọzọ n’ala ha nke m nyere ha, ka Onyenwe gị Chineke na-ekwu. Amos 9:13–15.’” Review and Herald, February 26, 1914.

Mgbe Jeremaịa sịrị, “mgbe ụbọchị ndị ahụ gasịrị,” “ụbọchị” ndị bu ụzọ gawa ọrụ ahụ nke Kraịst nọchiri anya ya, mgbe O ji mberede bịakwute ụlọ nsọ Ya iji sachapụ ya, bụ oge amụma ndị kwụsịrị na 1798 na 1844. Njedebe nke ụbọchị amụma ndị ahụ (oge ndị ahụ), kpọrọ akara afọ iri anọ na isii ndị Kraịst ji wuo ụlọ nsọ ndị Millerite, ma mgbe O ji mberede bịarute n’ụbọchị Ọktoba 22, 1844, Ọ na-emezu Malakaị isi nke atọ, nke O mezukwara mgbe Ọ sachapụrụ ụlọ nsọ ahụ na mbido na na njedebe nke ozi Ya.

> “N’ime ime ka e dị ọcha n’ụlọ nsọ pụọ n’aka ndị na-azụ ahịa na ndị na-ere ahịa nke ụwa, Jizọs kwusara ozi Ya nke ime ka obi dị ọcha pụọ n’imetọ nke mmehie,—site n’agụụ nke ụwa, agụụ ịchọ ọdịmma onwe onye, àgwà ọjọọ, nke na-emebi mkpụrụobi. Malakaị 3:1–3 ka e hotara.” The Desire of Ages, 161.

Ma “mgbe ụbọchị ndị ahụ gasịrị,” Kraịst bu n’obi ime ka ụlọ nsọ ahụ Ọ wuru dị ọcha, nke nọchiri anya ọrụ Ya n’ime ka obi ndị Ya dị ọcha pụọ n’ime imerụ emerụ nke mmehie, ma ọ bụ, dịka Jeremaya si kwuo, ide iwu Ya n’obi ha na n’ime akụkụ ime ha.

> N’ihi na Ọ hụrụ mmehie n’ime ha, Ọ sịrị, Lee, ụbọchị na-abịa, ka Onyenwe anyị na-ekwu, mgbe M ga-agba ndụ ọhụrụ na ụlọ Izrel na ụlọ Juda: ọ bụghị dịka ndụ ahụ nke M gbara nna ha ochie n’ụbọchị M jidere ha n’aka idu ha pụọ n’ala Ijipt; n’ihi na ha anọgideghị n’ime ndụ M, M wee ghara ilekọta ha anya, ka Onyenwe anyị na-ekwu. N’ihi na nke a bụ ndụ ahụ nke M ga-agba na ụlọ Izrel mgbe ụbọchị ndị ahụ gasịrị, ka Onyenwe anyị na-ekwu; M ga-etinye iwu M n’uche ha, dee ha n’obi ha: M ga-abụrụ ha Chineke, ha ga-abụrịkwa M ndị nke M. Ndị Hibru 8:8–10.

Okwu ndị a, “ụbọchị ndị ahụ,” bụ “ngwụcha ụbọchị” Daniel, nke kwụsịrị na 1798 na 1844. Ahịrị mpi Protestant nke malitere na 1798, n’amaokwu nke iri anọ nke Daniel iri na otu, na-emesi mmekọrịta ọgbụgba ndụ ike nke e ji guzobe ya na puku mmadụ narị na iri anọ na anọ ahụ. Okwu Hibru ahụ, “lot,” bụ obere nkume e ji ekpebi ọdịnihu mmadụ. A gwara Daniel ka ọ gaa zuru ike (n’ọnwụ), ruo “na ngwụcha ụbọchị,” mgbe, na 1844, ikpe ga-amalite, a ga-ekpebikwa ọdịnihu ya.

> Ma jee n’ụzọ gị ruo ọgwụgwụ: n’ihi na ị ga-ezu ike, ma guzo n’oke gị n’ọgwụgwụ nke ụbọchị nile. Daniel 12:13.

“Ụbọchị” nke “ọgwụgwụ nke ụbọchị,” na-anọchi anya amụma oge ndị gwụsịrị n’afọ 1844, n’ihi na mgbe ahụ gasịrị oge amụma agaghị adịkwa ọzọ. Afọ puku abụọ na narị atọ ahụ, nke bụ ọhụụ marah, nke pụtara mpụta mberede nke Kraịst n’ebe nsọ Ya, wee kwụsị n’oge ahụ; afọ puku abụọ na narị ise na iri abụọ nke iwe ikpeazụ ahụ kwụsịkwara, dịka ụbọchị nke iwe mbụ ahụ siri kwụsị n’oge ọgwụgwụ n’afọ 1798. “Mgbe ụbọchị ndị ahụ gachara,” dịka Jeremaịa zoro aka na ya, ka Pọl mesịrị kwuo okwu banyere ya. Pọl zoro aka ugboro abụọ n’okwu Jeremaịa a, “mgbe ụbọchị ndị ahụ gachara,” n’ihi na Pọl anaghị naanị ekwu banyere ọgbụgba ndụ ahụ a ga-eme ka o guzosie ike “mgbe ụbọchị ndị ahụ gachara,” kama nke ka mkpa, ọ na-akọwapụta ọrụ Kraịst dịka Onye Nnukwu Ụkọchukwu.

> N’ihi na site n’otu àjà ka O mezuwo ruo mgbe ebighị ebi ndị a na-edo nsọ. Mụọ Nsọ nwekwara na-agbara anyị àmà banyere nke a: n’ihi na mgbe O kwusịrị na mbụ, Nke a bụ ọgbụgba ndụ nke M ga-eso ha gbaa mgbe ụbọchị ndị ahụ gasịrị, ka Onyenweanyị kwuru, Aga M etinye iwu M n’ime obi ha, ọ bụkwa n’uche ha ka M ga-ede ha; Akwụsịkwaghị m icheta mmehie ha na ajọ omume ha ọzọ. Ugbu a, ebe mgbaghara nke ihe ndị a dị, àjà ọzọ maka mmehie adịghịzi. Ya mere, ụmụnna m, ebe anyị nwere nkwuwa okwu ịbanye n’Ebe Kachasị Nsọ site n’ọbara Jisọs, Site n’ụzọ ọhụrụ na nke dị ndụ, nke O doro anyị nsọ maka ya, site na ákwà mgbochi ahụ, ya bụ, anụ ahụ Ya; Ma ebe anyị nwere Nnukwu Onye Nchụàjà n’elu ụlọ Chineke. Ndị Hibru 10:14–21.

Afọ narị abụọ na iri abụọ ahụ nke na-ejikọta amụma nke ọhụụ marah banyere mpụta Kraịst, na amụma afọ puku abụọ na narị ise na iri abụọ nke ọhụụ chazon banyere akụkọ amụma, na-akpọkọta ọnụ, ma ọ bụ na-ejikọta mmalite nke oge amụma abụọ ahụ, site n’ọmụmaatụ njikọ nke na-anọchi anya ijikọta mmadụ na ịdị nsọ Chineke, nke bụ ọrụ Kraịst na-emezu n’ime ime ka ọ dị ọcha nke na-eme n’oge mmegharị nke mmụọ ozi nke atọ, ma na-ebute ọgbụgba ndụ Ọ na ndị narị puku na iri anọ na anọ na-eme.

Ọhụụ nke chazon, nke na-egosi nzọpịada nke ụlọ nsọ, bụ ọhụụ nke mmadụ nke e zọpịadaworo site na mmehie, kemgbe nnupụisi Adam n’Ubi Iden; ma ọhụụ nke marah, nke na-egosi ọrụ Kraịst nke iweghachi na ime ka ụlọ nsọ dị ọcha, mezuwo ha abụọ na Ọktoba 22, 1844. E nwere amụma abụọ nke afọ puku abụọ na narị ise na iri abụọ nke iwe Chineke, nke na-anọchi anya nzọpịada nke usuu ndị agha na ebe nsọ.

Amụma abụọ ahụ na-anọchite anya ịzọpịa mmadụ n’okpuru ụkwụ, nke a ga-eweghachi site n’ọhụụ nke marah. Iwe abụọ ahụ nke Chineke megide ndị Ya na-anọchite anya iwe megide ụmụ mmadụ dara ada, ndị a ga-anapụta ma weghachi naanị site n’ọrụ Kraịst n’iwughachi ma sachapụ ụlọ nsọ ahụ dara ada.

Iwe abụọ nke oke iwe ahụ na-anọchi anya agwa dị elu na agwa dị ala nke mmadụ. N’oge ọdịda Adam, agwa dị ala were ọchịchị n’elu agwa dị elu, ma nzube Kraịst maka ụmụ mmadụ bụ ka agwa dị elu na-achị agwa dị ala. N’oge ọdịda Adam, agwa dị elu dara n’okpuru agụụ ihe ọjọọ nke agwa dị ala, a tụgharịrịkwa nzube Chineke azụ. Nke a bụ ihe a na-ekwu mgbe Akwụkwọ Nsọ kwuru banyere “ntughari.” Ighọ onye a tụgharịrị pụtara ka e weghachi agwa dị elu n’ọnọdụ ọchịchị ya n’elu agwa dị ala. Ịtụgharị pụtara ịgbanwe azụ, ma ọ bụ ịtụgharị ihe n’isi ala n’elu.

Iwe mbụ iwe ahụ megide alaeze ugwu bụ iwe ahụ megide ọdịdị dị ala nke meriri ma tụọ ọdịdị dị elu n’okpuru ya n’oge ọdịda. Iwe ahụ bịara mbụ, n’ihi na Kraịst malitere ọrụ mgbapụta kpọmkwem ebe ọ malitere na mbụ, ma mmalite ya sitere n’agụụ nke ọdịdị dị ala, nke bụ agụụ iri nri. Kraịst malitere ọrụ Ya site n’ibu ọnụ ụbọchị iri anọ.

> “ Kraịst maara na ka O wee nwee ihe ịga nke ọma n’ịga n’ihu na atụmatụ nke nzọpụta, Ọ ghaghị ịmalite ọrụ nke ịgbapụta mmadụ kpọmkwem n’ebe mbibi ahụ malitere. Adam dara site n’inye agụụ iri ihe afọ ojuju. Ka O wee mee ka mmadụ ghọta nke ọma ọrụ dịịrị ya nke irubere iwu Chineke isi, Kraịst malitere ọrụ nke mgbapụta Ya site n’ịhazigharị omume anụ ahụ nke mmadụ. Ndakpọ n’omume ọma na mbibi nke agbụrụ mmadụ bụ n’isi ihe kpatara ya bụ inye agụụ iri ihe gbagọrọ agbagọ afọ ojuju.” Testimonies, volume 3, 486.

Iwe nke-abụọ nke iwe ahụ bụ megide agwa dị elu karị, nke alaeze ndịda nọchiri anya ya, ebe Jerusalem dị, nke bụ obodo ahụ Chineke họọrọ idobe aha Ya. N’ụbọchị Ọktoba 22, 1844, ọrụ ahụ Kraịst zubere ime, na ọrụ ahụ Ọ na-arụzu ugbu a, bụ nke mkpisi abụọ Ezikiel nọchiri anya ya.

Mgbe a jikọtara mkpanaka abụọ Ezikiel ọnụ ka ha bụrụ otu mkpanaka ruo mgbe ebighị ebi, ọ na-akọwa ọgbụgba ndụ ahụ ebe Kraịst na-ewepụ mmehie n’aka ndị Ya ruo mgbe ebighị ebi, ma e weghachikwara ọdịdị elu na ọdịdị ala n’usoro ọchịchị ziri ezi ha, ụmụ mmadụ wee bụrụkwa ndị zuru ezu ọzọ. N’ọnọdụ nke a na-akbanwebeghị, ọdịdị ala nke mmadụ, nke iwe mbụ nọchiri anya ya, na-achị ọdịdị elu nke mmadụ nke iwe ikpeazụ nọchiri anya ya. N’ihi ya, iwe mbụ ahụ megide alaeze ugwu, nke nọ n’ọnọdụ ala nke “n’elu” alaeze ndịda n’ọdịdị ala ya.

Afọ narị abụọ na iri abụọ nke na-ejikọta ọhụụ abụọ ahụ nke *marah* na *chazon* na ịdị nsọ na mmadụ, n’mmalite ha nke ibe ha, ha abụọ na-abịakọta ọnụ ghọọ otu mkpanaka mgbe Kraịst mezuru ọrụ nke mmụọ ozi nke atọ ya na ndị narị otu puku iri anọ na anọ. Nke a bụ amụma nke iwe ikpeazụ megide alaeze ndịda nke e jikọtara na amụma nke ịpụta ahụ n’afọ 1844, n’ihi na ọgbụgba ndụ ahụ na-enye uche ọhụrụ n’oge nchegharị, ma ahụ ọhụrụ ahụ (alaeze ugwu) a na-eweghachi naanị n’ọbịbịa nke abụọ n’ime ntabi anya nke anya.

Amaokwu nke iri anọ nke Daniel isi nke iri na otu na-akọwapụta ma oge ngwụcha abụọ ahụ, ma n’ime ime nke a na-ekwusi ike ahịrị ime na ahịrị mpụga nke akụkọ amụma n’oge akụkọ nke anụ ọhịa nke ụwa nke Mkpughe isi nke iri na atọ. Eziokwu ndị a na-emeghe n’amaokwu ahụ na-anọchitekwa ma ahịrị ime ma ahịrị mpụga nke eziokwu nke Kraịst bịara ịkọwapụta ma mezuo n’etiti ndị Ya. Eziokwu ahụ na mmadụ jikọtara na ịdị nsọ Chineke adịghị emehie, ka a na-anọchite anya ya n’ìhè metụtara mmetụta nke mmeghe nke ihe ọmụma, ma ọ na-anọchite anya eziokwu ime nke ndị nke Chineke n’ụbọchị ikpeazụ. Ìhè ahụ a na-anọchite anya ya site n’agha dị n’etiti ike ndị na-eduga ụwa gaa Amagedọn bụ eziokwu mpụga nke ndị nke Chineke n’ụbọchị ikpeazụ.

Anyị ga-aga n’ihu na ọmụmụ a n’isiokwu na-esonụ.

> Okwu nke Onyenwe anyị bịakwutere m ọzọ, sị, Ọzọkwa, gị nwa nke mmadụ, were onwe gị otu mkpisi, dee n’elu ya, Maka Juda, na maka ụmụ Izrel ndị ya na ha so: emesia were mkpisi ọzọ, dee n’elu ya, Maka Josef, mkpisi Ifrem, na maka ụlọ Izrel niile ndị ya na ha so: jikọtakwa ha ọnụ, otu na ibe ya, ka ha bụrụ otu mkpisi; ha ga-abụkwa otu n’aka gị. Ma mgbe ụmụ nke ndị gị ga-agwa gị okwu, na-asị, Ì gaghị egosi anyị ihe ndị a pụtara? Gwa ha, Otú a ka Onyenwe anyị Jehova kwuru; Lee, aga m ewere mkpisi Josef, nke dị n’aka Ifrem, na ebo Izrel ndị ibe ya, etinyekwa ha na ya, ya bụ, na mkpisi Juda, mee ka ha bụrụ otu mkpisi, ha ga-abụkwa otu n’aka m. Mkpisi ndị ahụ i deere ihe ga-adịkwa n’aka gị n’ihu anya ha. Gwakwa ha, Otú a ka Onyenwe anyị Jehova kwuru; Lee, aga m ewere ụmụ Izrel n’etiti mba ndị ọzọ, ebe ha jere, kpọkọtakwa ha site n’akụkụ niile, kpọbatakwa ha n’ala nke aka ha: aga m emekwa ha otu mba n’ala ahụ n’elu ugwu Izrel; otu eze ga-abụkwa eze ha niile: ha agakwaghị abụ mba abụọ ọzọ, a gaghịkwa ekewa ha ọzọ ma ọlị ịbụ alaeze abụọ: ha agakwaghị emerụ onwe ha ọzọ site n’arụsị ha, maọbụ site n’ihe arụ ha ndị jọgburu onwe ha, maọbụ site na njehie ha ọbụla: ma aga m azọpụta ha site n’ebe obibi ha niile, ebe ha mehieworo, meekwa ka ha dị ọcha: otú a ha ga-abụ ndị nke m, m ga-abụkwa Chineke ha. Devid, bụ ohu m, ga-abụkwa eze n’elu ha; ha niile ga-enwekwa otu onye ọzụzụ atụrụ: ha ga-ejekwa ije n’ikpé m, debe ụkpụrụ m, meekwa ha. Ha ga-ebikwa n’ala ahụ nke m nyere Jekọb, bụ ohu m, nke nna unu ha biri n’ime ya; ha ga-ebikwa n’ime ya, ha onwe ha, na ụmụ ha, na ụmụ ụmụ ha ruo mgbe ebighị ebi: Devid, bụ ohu m, ga-abụkwa onye-isi ha ruo mgbe ebighị ebi. Ọzọkwa, m ga-agba ndụmọdụ udo na ha; ọ ga-abụ ndụmọdụ ebighị ebi n’etiti m na ha: m ga-edobekwa ha, mụbaa ha, tinyekwa ebe nsọ m n’etiti ha ruo mgbe ebighị ebi. Ụlọikwuu m ga-anọkwa n’etiti ha: ee, m ga-abụ Chineke ha, ha ga-abụkwa ndị nke m. Mba ndị ọzọ ga-amatakwa na m bụ Onyenwe anyị nke na-edo Izrel nsọ, mgbe ebe nsọ m ga-adị n’etiti ha ruo mgbe ebighị ebi. Ezikiel 37:15–28.

Back to Articles