Article

# Elaija — Nọmba Abụọ

Àgwà Amụma

Author

Jeff Pippenger

Published

September 27, 2023

Formats

PDF
Word
Song MP3

N’isiokwu gara aga anyị kọwara Ịlaịja dịka ihe nnọchianya. N’ịkwado iwu William Miller, “ihe nnọchianya” nwere ike inwe ihe ọ pụtara karịrị otu. Ya mere, Ịlaịja dị ka ihe nnọchianya nwekwara ike ịnọchi anya otu akụkụ nke ihe nnọchianya abụọ ahụ, bụ Ịlaịja na Mosis. Ihe nnọchianya abụọ ahụ nke Ịlaịja na Mosis na-agafe n’akwụkwọ Mkpughe dum, ma ịbụ onye na-ejighị n’aka ihe ihe nnọchianya abụọ ahụ na-anọchi anya ya pụtara ịbụ onye na-ejighị n’aka banyere ozi dị n’akwụkwọ Mkpughe nke a na-emeghe akara ya ntakịrị tupu oge amara agwụchie. N’ihi nke a, anyị ga-atụle ugbu a kpọmkwem ụfọdụ njirimara amụma ndị a na-ejikọta na ihe nnọchianya nke Ịlaịja.

Anyị nwere ndị àmà isi atọ iji guzosie ike njirimara amụma ndị ahụ. Ndị àmà ndị ahụ bụ onye amụma Elaịja, Jọn Baptist, na William Miller, ndị mkpali sitere n’aka Chineke na-akọwa dị ka ihe nnọchianya ndị a pụrụ ịgbanwere ibe ha.

> “A dútara ọtụtụ puku mmadụ ka ha nabata eziokwu ahụ William Miller kwusara, e wee kpọlite ndị ohu Chineke n’ime mmụọ na ike nke Ịlaịja ka ha kpọsaa ozi ahụ. Dị ka Jọn, onye bu ụzọ gawa n’ihu Jizọs, ndị ahụ kwusara ozi a dị nsọ hụrụ onwe ha ka a manyere ha itinye anyụike n’akụkụ mgbọrọgwụ osisi ahụ, ma kpọkuo mmadụ ka ha mịa mkpụrụ kwesiri nchegharị. E mere akaebe ha ka o teta ma metụta chọọchị dị iche iche n’ike, ma kpughee ezi agwa ha. Ma mgbe a kpọsara ịdọ aka ná ntị ahụ dị nsọ ka a gbanahụ iwe ahụ na-abịa, ọtụtụ ndị sonyere na chọọchị dị iche iche natara ozi ọgwụgwọ ahụ; ha hụrụ ndaghachi azụ ha, ma jiri anya mmiri ilu nke nchegharị na nnukwu ihe mgbu nke mkpụrụ obi, wedata onwe ha n’ihu Chineke. Ma ka Mmụọ nke Chineke dakwasịrị ha, ha nyekwara aka ime ka mkpu ahụ daa, ‘Tụọnụ egwu Chineke, nyekwanụ Ya otuto; n’ihi na oge ikpe Ya abịawo.’” Early Writings, 233.

E nyere Ịlaịja, Jọn Onye Na-eme Baptizim na Miller mmụọ pụrụ iche nke duru ma kọwaa ọrụ ha. Àmà ha bụ nke “a haziri ka o kpalie ma metụta ụka dị iche iche n’ike, ma gosi” “agwa ha n’eziokwu.” Ma ọ bụ n’oge Ehab, Jọn Onye Na-eme Baptizim, ma ọ bụ William Miller, ụka ndị ha na-agwa okwu niile nwere ìsì nke Laodisia nke dị omimi ma gbaa ọchịchịrị nke ukwuu, nke mere na ozi ahụ kwesiri ịdị ozugbo dịka ịtọ “anyụike n’akọrọgwụ osisi.” O gụnyere ọkwa mmechi nke oge amara, nke, n’ihe metụtara Jọn Onye Na-eme Baptizim, bụ ịdọ aka ná ntị banyere “iwe” nke “na-abịa.” Ozi Miller nke ikwusa, “Tụọnụ Chineke egwu, nyekwanụ Ya otuto; n’ihi na awa ikpe Ya eruwo,” bụkwa ịdọ aka ná ntị banyere iwe ahụ na-abịa.

> “E buliri olu Jọn elu dị ka opi. Ọrụ e nyere ya bụ, ‘Gosi ndị m njehie ha, na ụlọ Jekọb mmehie ha’ (Aịsaịa 58:1). Ọ nwetaghị agụmakwụkwọ ọ bụla sitere n’aka mmadụ. Chineke na okike bụ ndị nkuzi ya. Ma a chọrọ otu onye ga-akwadebe ụzọ n’ihu Kraịst, onye nwere obi ike zuru ezu ime ka a nụ olu ya dị ka ndị amụma nke oge ochie, na-akpọ mba ahụ dara ada ka ha chegharịa.” Selected Messages, book 2, 148.

Elaịja nyere iwu ka ọgbọ ya họrọ n’ụbọchị ahụ ma ha ga-ejere Chineke ozi ma ọ bụ Bel, ọgbọ ahụ ekwughịkwa otu okwu, nke hà nhata na ịhọrọ Bel.

> “Ọ dịtụbeghị mgbe mkpa ịdọ aka ná ntị ndị kwesị ntụkwasị obi na ịba mba, na ime ihe n’ụzọ siri ike, kpọmkwem, ji bụrụ nnukwu karịa n’oge a ugbu a. Setan ewedatala n’ike dị ukwuu, n’ihi na ọ maara na oge ya dị mkpirikpi. Ọ na-eji akụkọ ifo ndị na-atọ ụtọ ekpuchi ụwa dum, ndị nke Chineke na-achọkwa ka a na-agwa ha ihe dị nro. A naghị asị mmehie na ajọ omume asị. E gosiri m na ndị nke Chineke aghaghị ime mgbalị ndị siri ike karịa, nke kwụsie ike ma kpebisie ike, iji kụghachi ọchịchịrị na-abata abata. A chọrọ ọrụ miri emi nke Mmụọ nke Chineke ugbu a karịa mgbe ọ bụla ọzọ. A ghaghị ịma jijiji pụọ n’ime mgbagwoju anya nke uche. Anyị aghaghị iteta n’ụra ibu nke ga-abụ mbibi anyị ma ọ bụrụ na anyị eguzogideghị ya. Setan nwere mmetụta siri ike, nke na-achịkwa, n’elu uche mmadụ. Ndị nkwusa na ndị mmadụ nọ n’ihe ize ndụ nke ịbụ ndị a hụrụ ka ha nọ n’akụkụ ike nke ọchịchịrị. Enweghị ihe a na-akpọ ọnọdụ etiti ugbu a. Anyị niile nọ n’ezie n’akụkụ ezi ihe, ma ọ bụ n’ezie anyị so n’ihe ọjọọ. Kraịst kwuru, sị: ‘Onye na-anọghị n’akụkụ M na-emegide M; onye na-esoghị M achịkọta, na-achụsasịkwa n’èzí.’” Testimonies, volume 3, 327.

Jọn kpọrọ “mba ahụ mebiri emebi” nke akụkọ ihe mere eme ya “ọgbọ nke ajụala.” N’ikpeazụ, ndị Millaịtọs kọwara mba ahụ mebiri emebi nke akụkọ ihe mere eme ha dịka ụmụnwaanyị ndị Babilọn. Ma ọ bụ Ịlaịja, Jọn, ma ọ bụ Milla, ọ dịghị onye n’ime ha atọ bụ ọkà mmụta nkà mmụta okpukpe. A kpọrọ ha niile site n’ụzọ ndụ nkịtị nke mmadụ.

> “Eziokwu ahụ dịka ọ dị n’ime Jisọs, dịka O kwusara ya mgbe igwe ojii dị nro kpuchiri Ya gburugburu, bụ eziokwu na ntụkwasị-obi n’ụbọchị anyị taa, ọ ga-emekwa ka uche onye na-anabata ya dị ọhụrụ n’ezie dịka o mewo ka uche ndị mmadụ dị ọhụrụ n’oge gara aga. Kraịst ekwupụtawo, ‘Ọ bụrụ na ha anụghị Mozis na Ndị Amụma, a gaghị emekwa ka ha kwenye, ọbụna ma ọ bụrụ na otu onye si n’ọnwụ bilie.’ (Luk 16:31).

> “Dịka otu ndị, anyị ga-akwadebe ụzọ nke Onyenwe anyị, n’okpuru nduzi na-achị ihe niile nke Mmụọ Nsọ, maka mgbasa nke oziọma n’ịdị ọcha ya. Iyi nke mmiri dị ndụ ga-emikwu emi ma gbasaa n’ụzọ ọ na-aga. N’ubi ọrụ niile, ndị dị nso na ndị dị anya, a ga-akpọ ndị mmadụ pụọ n’aka ugbo, na n’ọrụ azụmahịa nkịtị ndị a na-ahụkarị nke na-ejikarị uche mmadụ n’ọrụ, ha ga-amụkwa ihe n’ịkpakọrịta na ndị ikom nwere ahụmahụ—ndị ikom na-aghọta eziokwu ahụ. Site n’ọrụ ebube kachasị ịtụnanya nke Chineke, ugwu nke ihe isi ike ga-ewepụ, tụbaakwa n’ime oké osimiri. Ka anyị rụọ ọrụ dịka ndị nwetara ịdị irè nke eziokwu dị ka ọ dị n’ime Jisọs.”

> “N’oge a, a ga-enwe usoro ihe omume nke ga-ekpughe na Chineke bụ Onye nwe ọnọdụ ahụ. A ga-ekwusa eziokwu ahụ n’asụsụ doro anya, nke a na-apụghị imehie. Ndị na-ekwusa eziokwu ahụ ga-agbalị igosi eziokwu ahụ site n’ụzọ ndụ e debere n’usoro nke ọma na omume nsọ. Ma ka ha na-eme nke a, ha ga-adị ike n’ịkwado eziokwu ahụ, na n’inye ya itinye n’ọrụ nke doro anya nke Chineke nyere ya.

> “Mgbe ndị ikom ahụ, ndị maraworị ma kuziakwa eziokwu ahụ, si n’ezi ụzọ tụgharịa gaa n’amamihe mmadụ, ma na-ekesara uche ndị a ghọgburu aghụghọ efere nke akụkọ ifo nke ha onwe ha, ọ bụ oge dị oke mkpa ka ndị ahụ ndị bụburu ndị ọrụ n’ọrụ izisa ozi-ọma, ma ndị e dọpụrụla gaa n’ilekọta ụlọ nri, ụlọ ahịa nri, na ngalaba ọrụ azụmahịa ndị ọzọ, bịa n’usoro, mụọ Baịbụl ha nke ọma n’ịrụsi ọrụ ike, ma jiri okwu Chineke n’aka, kesaa eziokwu nke Baịbụl, nri nke mmụọ, n’ime mmekọrịta ọrụ ha na ndị mmụọ ozi nke eluigwe. Ugbu a ọrụ a na-akpọku ndị ọrụ ndị e nyere ọrụ site n’aka Chineke n’olu ike. Ike nile ga-asịzị ugwu ndị ahụ nke ihe isi ike, Wepụ onwe gị, tụfuo onwe gị n’ime osimiri.” Paulson Collection, 73, 74.

Elaija, Jọn na Mịla bụ, ma n’ihi ya ha na-anọchi anya, ndị ikom a kpọrọ site n’“ọrụ” ndị “a na-ahụkarị,” n’ihi na “ndị ikom ahụ” bụ ndị kụziri eziokwu na mbụ mechara “atụgharịa n’akụkụ gaa n’amamihe mmadụ, ma nye uche ndị a ghọgburu aghụghọ efere nke akụkọ ifo nke ha.” Ndị nkịtị ahụ a kpọrọ ga-enye “ngwa ziri ezi ahụ” nke amụma Akwụkwọ Nsọ dịka “Chineke nyeworo ya.” Ugboro abụọ, n’akụkụ okwu ahụ, Sister White kọwara “ugwu” dịka “ugwu nke ihe isi ike.” Ọrụ ndị ikom ndị a gụnyere iweda ala “ugwu ọ bụla.” Ọrụ ahụ nke ndị nkịtị a kpọrọ site n’ugbo ịkwọ ihe n’ọnọdụ ịdị umeala n’obi rụzuru na-anọchi anya ọrụ nke ịchọpụta usoro ziri ezi nke Akwụkwọ Nsọ n’iche iche megide efere nke akụkọ ifo mmadụ ndị ndị ọkà mmụta okpukpe nke oge ahụ na-ekesa.

> “Ọrụ Jọn Onye-nzọ-baptizim, na ọrụ ndị ahụ nke n’ụbọchị ikpeazụ ga-apụta n’ihu n’mmụọ na ike Ịlaịja iji kpọte ndị mmadụ n’ọnọdụ ntụrụndụ na enweghị mmasị ha, bụ otu ihe ahụ n’ọtụtụ akụkụ. Ọrụ ya bụ ihe nnọchianya nke ọrụ a ghaghị ime n’ọgbọ a. Kraịst ga-abịa nke ugboro abụọ ikpé ụwa n’ezi omume. Ndị ozi Chineke, ndị na-ebu ozi ịdọ aka ná ntị ikpeazụ a ga-enye ụwa, ga-akwadebe ụzọ maka ọbịbịa nke ugboro abụọ nke Kraịst, dịka Jọn kwadebere ụzọ maka ọbịbịa mbụ Ya. N’ọrụ nkwadebe a, ‘ndagwurugwu ọ bụla ka a ga-ebuli elu, ugwu ọ bụla na nkume nta ọ bụla ka a ga-eme ka ha dị ala; ebe gbagọrọ agbagọ ka a ga-eme ka ọ tọgbọrọ n’ahịrị, ebe ndị jọrọ njọ kwa ka a ga-eme ka ha bụrụ ala dị larịị’ n’ihi na a ga-emegharị akụkọ ihe mere eme, ma ọzọkwa, ‘ebube nke Onyenwe anyị ka a ga-ekpughe, anụ ahụ niile ga-ahụkwa ya ọnụ; n’ihi na ọnụ Onyenwe anyị ekwuwo ya.’” Southern Watchman, March 21, 1905.

Àgwà ndị e ji amata ndị mmegharị atọ ahụ, nke Aịzaịa kọwara, bụ na a ga-ebuli ndagwurugwu ọ bụla elu, a ga-eme ka ugwu ọ bụla dị ala, a ga-eme ka ihe gbagọrọ agbagọ guzozie, a ga-emekwa ka ebe ndị tara akpụ dị larịị. Ụzọ nke Onyenwe anyị nke a na-akwadebe site n’ịbulite ndagwurugwu ndị ahụ elu, n’ime ka ugwu ndị ahụ dị ala, na ime ka ihe gbagọrọ agbagọ guzozie, na ebe ndị tara akpụ bụrụ larịị, bụ ụzọ ochie.

> Olu onye ahụ nke na-eti mkpu n’ọzara, Dozienụ ụzọ nke Onyenwe anyị, meenu ka okporo ụzọ dị n’ọzara guzozie maka Chineke anyị. A ga-ebuli ndagwurugwu ọ bụla elu, a ga-eme ka ugwu na nta niile dị ala: a ga-eme ka ebe gbagọrọ agbagọ guzozie, a ga-emekwa ka ebe ndị siri ike bụrụ ala dị larịị: A ga-ekpughekwa ebube nke Onyenwe anyị, anụ ahụ nile ga-ahụkwa ya ọnụ: n’ihi na ọnụ Onyenwe anyị ekwuwo ya. Aịzaya 40:3–5.

Mgbe ndị Juu na-ekwurịta okwu n’ụzọ esemokwu jụrụ Jọn Onye Na-eme Baptizim ma ọ bụ ya bụ Ịlaịja ahụ ga-abịa, ọ zara na ọ bụghị; ma o mesịrị kpọọ onwe ya onye e kwuru banyere ya n’akwụkwọ Aịsaịa.

> Nke a bụkwa àmà Jọn, mgbe ndị Juu zitere ndị nchụàjà na ndị Livaị site na Jerusalem ịjụ ya sị, Ònye ka ị bụ? O kwupụtara, ọ gọnahụghịkwa; kama o kwupụtara, Abụghị m Kraịst ahụ. Ha wee jụọ ya sị, Gịnịzi? Ì bụ Ịlaịja? O wee sị, Abụghị m. Ì bụ onye-amụma ahụ? O wee zaa, Mba. Ha wee sị ya, Ònye ka ị bụ, ka anyị wee nye azịza nye ndị zitere anyị. Gịnị ka ị na-ekwu banyere onwe gị? O sịrị, Abụ m olu onye na-eti mkpu n’ọzara, Dozienụ ụzọ nke Onyenweanyị, dị ka onye-amụma Aịsaịa kwuru. Jọn 1:19–23.

Nkwadebe nke “ụzọ nke Onyenwe anyị” na-akọwapụta usoro ndị mmụọ ozi duru Miller ka ọ ghọta ma jiri rụọ ọrụ, iji kwadebe nghọta nke Akwụkwọ Nsọ banyere “ụzọ” ahụ ndị mmadụ ga-eje ije n’ime ya. A ghaghị ime ka “ugwu” ọ bụla dị ala, n’ihi na ugwu dị n’amụma Akwụkwọ Nsọ na-anọchi anya eziokwu ndị, n’ile anya mbụ, dị ka ndị siri ike nghọta. Iji ghọta ugwu nsọ ahụ dị ebube nke Daniel isi nke iri na otu amaokwu nke iri anọ na ise, nke eze nke ugwu na-agbalị imeri, a na-amata ya site n’ibu ụzọ chọpụta ugwu nsọ ahụ dị ebube n’eziokwu n’ime Jerusalem, nke n’amụma na-akọwa ugwu nsọ ahụ dị ebube nke mmụọ. Iji kọwaa ugwu ahụ a kpọrọ Armageddon, nke pụtara ugwu Megiddo, mmadụ ga-aga Megiddo n’eziokwu. A na-ewepụ ihe isi ike amụma ndị a na-anọchi anya dị ka ndị siri ike mgbe a na-eji ụkpụrụ ahụ bụ na mmalite nke ihe na-egosi njedebe nke ihe arụ ọrụ.

Usoro e gosipụtara site n’aka Aịsaịa, nke Jọn zoro aka na ya, nke Miller wepụtara, na-ebuli ndagwurugwu ọ bụla elu. Ma ọ bụrụ na ọ bụ “ndagwurugwu ọhụụ” dị na Aịsaịa iri abụọ na abụọ, “ndagwurugwu ọkpụkpụ nwụrụ anwụ” dị na Ezikiel, ma ọ bụ “ndagwurugwu Jehoshafat” dị n’akwụkwọ Joel, usorọ ahụ nke e dabeere n’elu nghọta ziri ezi banyere agwa Kraịst—dị ka e si anọchi Ya anya dị ka Palmoni, Onye Na-agụ Ọnụ N’ụzọ Dị Ebube, n’akụkọ ihe mere eme nke ndị Millerait, ma ọ bụ dị ka Alfa na Omega, onye ọkà asụsụ dị ebube, n’akụkọ ihe mere eme anyị—bụ ihe na-ebuli eziokwu amụma ndị a na-anọchi anya ha n’ime “ndagwurugwu” nke Okwu Chineke elu.

Ihe gbagọrọ agbagọ ndị a ga-eme ka ha kwụ ọtọ, na ebe ndị ahụ siri ike nke a ga-eme ka ha dị larịị, na-anọchi anya ọrụ nke imezi omenala na ọdịnala ndị otu nchụàjà Laodisia na-eji akwado efere ha e merụrụ emerụ nke akụkọ ifo. A na-akọwapụta ọrụ Ịlaịja kpọmkwem dị ka nke na-anọchi anya usoro ezi nke Akwụkwọ Nsọ, n’ịlụso akụkọ ifo nke ndị ọkà mmụta okpukpe na ndị nchụàjà ọgụ. A na-arụzu ọrụ ahụ site n’aka “ndị nkịtị,” ọ bụghị site n’aka ndị nchụàjà na ndị ọkà mmụta okpukpe gụrụ akwụkwọ. N’ime njirimara amụma nke ndị akaebe atọ a dịkwa eziokwu dị mfe a, bụ na Ịlaịja ahụ ga-abịa ga-abụ nwoke.

Nleba anya ahụ pụrụ iyi ihe na-adịghị mkpa, ma ka ndị ọkà mmụta okpukpe nke Adventism na-achọ ịkwado akụkọ ifo ha, ha ewerela otu akụkụ okwu sitere n’aka Sister White ebe ọ na-ekwu n’oge ga-abịa banyere otu nwoke nke ga-abịa n’ime mmụọ na ike nke Ịlaịja, wee tinye akụkọ ifo nkọwa nke ha, ma na-esi ọnwụ na Sister White na-ekwu banyere onwe ya.

> “A ga-emezu amụma. Onye-nwe-anyị na-ekwu, sị: ‘Lee, M ga-ezigara unu Ịlaịja onye-amụma tupu ọbịbịa nke ụbọchị ukwu ahụ dịkwa egwu nke Onye-nwe-anyị.’ O nwere onye ga-abịa n’mmụọ na ike nke Ịlaịja, [Lee mgbakwunye.] ma mgbe ọ pụtara, ndị mmadụ pụrụ ịsị: ‘I ji ezi obi ike nke ukwuu, ị naghị akọwa Akwụkwọ Nsọ n’ụzọ ziri ezi. Ka m gwa gị otu ị ga-esi kuzie ozi gị.’”

> “E nwere ọtụtụ ndị na-enweghị ike ịmata ọdịiche dị n’etiti ọrụ Chineke na nke mmadụ. Aga m ekwu eziokwu dịka Chineke si enye m ya, ma ana m ekwu ugbu a, Ọ bụrụ na unu anọgide na-achọ mmehie, na-enwekwa mmụọ nke esemokwu, unu agaghị ama eziokwu ma ọlị. Jisọs sịrị ndị na-eso ụzọ Ya, ‘Enwerem ọtụtụ ihe ọzọ m ga-agwa unu, ma unu apụghị ibu ha ugbu a.’ Ha anọghị n’ọnọdụ nke ga-eme ka ha nwee ike ịghọta ihe ndị dị nsọ na nke ebighị ebi; ma Jisọs kwere nkwa izite Onye Nkasi Obi, onye ga-akụziri ha ihe niile, meekwa ka ha cheta ihe niile ọbụla Ọ gwara ha.”

> “Ụmụnna, anyị agaghị atụkwasị mmadụ obi. ‘Kwụsịnụ n’ebe mmadụ nọ, onye ume ya dị n’imi ya: n’ihi na gịnị ka a ga-eji were ya dị ka ihe?’ Unu aghaghị ịkwado mkpụrụobi unu ndị na-enweghị enyemaka n’ebe Jisọs nọ. Ọ dịghị ekwesị ka anyị ṅụọ n’isi iyi nke ndagwurugwu mgbe e nwere isi iyi n’ugwu. Ka anyị hapụ iyi ndị dị n’ala; ka anyị bịa n’ebe isi iyi ndị dị elu nọ. Ọ bụrụ na e nwere otu isiokwu nke eziokwu unu na-aghọtaghị, nke unu na-ekwenyeghị banyere ya, nyochaanụ ya, tụnyere Akwụkwọ Nsọ na Akwụkwọ Nsọ, gbadaa omimi nke eziokwu n’ime ọgba akụ nke Okwu Chineke. Unu aghaghị idowe onwe unu na echiche unu n’elu ebe ịchụàjà Chineke, wepụ echiche unu unu butere ụzọ, ma kwe ka Mmụọ nke eluigwe duzie unu n’eziokwu niile.” Testimonies to Ministers, 475, 476.

> “A ga-abịa mmadụ n’mmụọ na ike Elaịja: Ụfọdụ etinyewo okwu ndị a n’ọrụ n’ụzọ na-ezighị ezi n’ebe mmadụ ụfọdụ nọ, bụ́ onye e chere na ọ ga-apụta na ozi amụma mgbe ndụ na ọrụ Oriakụ White gasịrị. Paragraf atọ mejupụtara isiokwu a nke akpọrọ ‘Ka Eluigwe Duo’ bụ naanị obere akụkụ nke okwu Ellen White kwuru na Battle Creek, Michigan, n’ụtụtụ Jenụwarị 29, 1890. Dịka e bipụtara nke a na Review and Herald nke Febrụwarị 18, 1890, o buuru aha bụ ‘Otu esi ezute Isi Ihe Ozizi a na-arụrịta ụka.’ Mpekere ndị ọzọ e si n’isiokwu a wepụta ma jiri nke ukwuu mejupụta ụfọdụ ibe nke mpịakọta a, nwere ike ịchọta na ibe 23, 104, 111, 119, 158, 278, na 386. E mepụtaghachila isiokwu ahụ n’uju ya nile na Selected Messages 1:406–416, ebe akụkụ mejupụtara mpekere a kpọrọ ‘Ka Eluigwe Duo’ pụtara na ibe 412 na 413. Mgbe a gụrụ isiokwu ahụ n’uju ya nile, ọ na-apụta nke ọma na Ellen White, n’okwu a o kwuru ntakịrị ihe karịrị otu afọ mgbe Nzukọ Minneapolis gasịrị nye otu ìgwè nọ na Battle Creek, na-ekwu maka ozi ya onwe ya. Ụfọdụ amalitela ito ọrụ ya ụta. Lezienụ anya na na paragraf nke bu nke ahụ ụzọ, nke pụtara na mpịakọta a na ibe 475, Ellen White na-ekwu, sị:”

> “‘Anyị kwesịrị ịbata n’ọnọdụ ebe ọdịiche ọ bụla ga-agbaze pụọ. Ọ bụrụ na echere m na enwere m ìhè, aga m arụ ọrụ m n’ịkpọpụta ya. Were ya na m jụrụ ndị ọzọ ajụjụ banyere ozi Onyenwe anyị ga-achọ ka m nye ndị mmadụ, ọnụ ụzọ ahụ pụrụ imechi ka ìhè ahụ ghara iru ndị ahụ Chineke zitere ya n’aka ha. Mgbe Jisọs banyere n’ime Jerusalem n’ịnyịnya ya, `ìgwè ahụ dum nke ndị na-eso ụzọ ahụ malitere ịṅụrị ọṅụ ma too Chineke n’oké olu n’ihi ọrụ ebube niile ha ahụwo; na-asị, Ngọzi dịrị Eze nke na-abịa n’aha Onyenwe anyị: udo dị n’eluigwe, na ebube dịrị Onye Kasị Elu. Ma ụfọdụ n’ime ndị Farisii sitere n’etiti ìgwè mmadụ ahụ sịrị Ya, Onye Ozizi, baara ndị na-eso ụzọ Gị mba. O wee zaa sị ha, Ana m agwa unu na, ọ bụrụ na ndị a ekwuo nkịtị, nkume ndị ahụ ga-eti mkpu ozugbo’ (Luke 19:37–40).

> “Ndị Juu gbalịrị igbochi ikwusa ozi ahụ e buru n’amụma n’Okwu Chineke.”

> “Mgbe ahụ, ọ na-eme ọzọ ntụaka n’ihe ọ hụrụ n’onwe ya:

> “‘Amụma aghaghị imezu. Onyenwe anyị na-asị, “Lee, M ga-ezitere unu Ịlaịja onye-amụma tupu ọbịbịa nke ụbọchị ukwu ahụ na nke dị egwu nke Onyenwe anyị” (Malachi 4:5). O nwere onye ga-abịa n’ime mmụọ na ike nke Ịlaịja, ma mgbe ọ pụtara, ndị mmadụ pụrụ ikwu, “Ị na-anụ ọkụ n’obi nke ukwuu, ị naghị atụgharị Akwụkwọ Nsọ n’ụzọ kwesịrị ekwesị.”—Selected Messages, volume 1, 412.

> “Na ọ na-ezo kwa aka n’ahụmịhe nke ya onwe ya ka a na-emekwa ka o doo anya site na paragraf sochirinụ, nke ọ na-ekwupụta n’ime ya, sị:”

> “‘Aga m akọwa eziokwu dịka Chineke na-enye m ya….’” Nkwụnye na Testimonies to Ministers.

Eziokwu ahụ bụ na Ellen White ghaghị ilebara akụkọ ifo ndị ọkà mmụta okpukpe na ndị ndu nke oge ya anya, adịghị enye ihe àmà ọbụla na ọ na-akọwapụta onwe ya dịka “nwoke” ahụ ga-abịa n’ọdịnihu n’mmụọ na ike Elaịja. Ebee ka ihe àmà ọbụla dị banyere ọtụtụ ndị mmegide Ellen White n’ime Adventism na-awakpo usoro o jiri tinye Akwụkwọ Nsọ n’ọrụ? Ebee ka a gwara ya mgbe ọbụla, “ị naghị akọwa Akwụkwọ Nsọ n’ụzọ ziri ezi”? Ọ na-akọwa nke ọma na a ga-enwe mmegharị nke ndị mmadụ na njedebe nke ụwa nke a ga-enye ike site n’mmụọ na ike Elaịja, ma ọ dịghị ụzọ ziri ezi ọbụla a pụrụ isi tụọ aro na o chere na mmegharị ahụ nke mkpu ukwu nke mmụọ ozi nke atọ na-eme n’oge ahụ ọ buru amụma banyere ngosipụta n’ọdịnihu nke ike Elaịja. Ndị ọkà mmụta okpukpe Adventist nke Laodicea ga-achọ ka ìgwè atụrụ ha kwere na Sister White nọ “na-ezo aka” na “ahụmahụ nke onwe ya” dịka mmezu nke onye amụma Elaịja a ga-ezite tupu nnukwu ụbọchị ahụ dị egwu nke Onyenwe anyị.

> Lee, M gāzitere unu Ịlaịja onye-amụma tupu ọbịbịa nke nnukwu ụbọchị ahụ nke Jehova, nke dịkwa egwu. Malakaị 4:5.

Otu njirimara amụma nke Ịlaịja dị ka akara bụ na ọ na-egosi usoro ọmụmụ Akwụkwọ Nsọ nke na-emegide akụkọ ifo nke otu nchụàjà nke na-ekesa akụkọ ifo banyere omenala na ọdịnala. A na-arụzu ọrụ ya nke ịkwadebe ụzọ (nke a bụ ụzọ, jeenụ ije n’ime ya) site n’usoro ọmụmụ Akwụkwọ Nsọ nke na-emegide ozizi nke nchụàjà emerụrụ emerụ. Ma dị ka ndị àmà atọ ahụ nke Ịlaịja, Jọn Onye Na-eme Baptizim, na Miller siri dị; tinyere àmà Sister White banyere ọdịdịnihu pụta ìhè nke Ịlaịja n’oge ahụ, ọ ga-abụ nwoke, ọ bụghị nwanyị. Mgbe a ghọtara usoro ọmụmụ nke Palmoni na Alfa na Omega n’ezi ụzọ, a na-amata ya ọ bụghị nanị dị ka otu nchịkọta iwu Akwụkwọ Nsọ maka ịkọwa Akwụkwọ Nsọ, kama dị ka oyiri agwa nke Kraịst, nke bụ ebube Ya.

> A ga-ekpughekwa ebube nke Onyenwe anyị, anụ arụ niile ga-ahụkwa ya ọnụ: n’ihi na ọnụ Onyenwe anyị ekwuwo ya. Aịzaịa 40:5.

A na-anọchi anya agwa Kraịst n’onwe ya site n’ụzọ e kwesịrị iji ghọta Okwu Ya, n’ihi na Ọ bụ Okwu ahụ.

> “Iwu Chineke nke dị n’ebe nsọ n’eluigwe bụ nnukwu mbu-isi nke iwu ahụ, nke ihe e dere n’elu mbadamba nkume ma Mozis dekọọ n’ime Pentatiuk bụ nnọọ oyiyi ziri ezi nke na-adịghị aghọ aghụghọ. Ndị bịarutere n’ịghọta isi okwu a dị mkpa ka e duru ha otú ahụ ịhụ ọdịdị nsọ na nke na-adịghị agbanwe agbanwe nke iwu Chineke. Ha hụrụ, dịka ha na-ahụtụbeghị mbụ, ike nke okwu Onye Nzọpụta ahụ: ‘Ruo mgbe eluigwe na ụwa ga-agabiga, ọbụna otu mkpụrụedemede nta ma ọ bụ otu akara nta agaghị apụ n’iwu n’ụzọ ọ bụla.’ Matiu 5:18. Ebe iwu Chineke bụ mkpughe nke ọchịchọ Ya, oyiyi nke agwa Ya, ọ ghaghị ịdịgide ruo mgbe ebighị ebi, ‘dịka onye-àmà kwesiri ntụkwasị obi n’eluigwe.’ Ọ dịghị otu iwu e kagburu; ọ dịghị otu mkpụrụedemede nta ma ọ bụ akara nta e gbanwere. Onye ọbụ abụ ahụ kwuru, sị: ‘Ruo mgbe ebighị ebi, O Jehova, okwu Gị ka edoziri n’eluigwe.’ ‘Iwu Ya niile siri ike. Ha guzosiri ike ruo mgbe ebighị ebi na mgbe nile.’ Abụ Ọma 119:89; 111:7, 8.” The Great Controversy, 434.

Dị nnọọ ka iwu iri ahụ bụ ngụkọta e dere nke agwa Kraịst nke na-apụghị ịgbanwe agbanwe, otu a kwa ka ụkpụrụ nke nkọwa amụma bụ ngụkọta nke agwa Ya.

> “Anyi kwesị ịmata n’onwe anyị ihe bụ Iso Ụzọ Kraịst, ihe bụ eziokwu, ihe bụ okwukwe ahụ anyị natara, ihe bụ iwu ndị dị n’Akwụkwọ Nsọ—iwu ndị e nyere anyị site n’aka ikike kachasị elu. E nwere ọtụtụ ndị na-ekwere n’enweghị ihe kpatara ya ha ga-eji guzobe okwukwe ha, n’enweghị ihe akaebe zuru ezu banyere eziokwu nke okwu ahụ. Ọ bụrụ na e webata echiche nke kwekọrọ na echiche ndị ha burula ụzọ nwee, ha dị njikere ozugbo ịnakwere ya. Ha anaghị esite n’akpata ihe ruo na nsonaazụ ya ewere echiche, okwukwe ha enweghị ezi ntọala, ma n’oge ọnwụnwa ha ga-achọpụta na ha ewuwo n’elu ájá.

> “Onye ọ bụla zuru ike n’obi, juo afọ n’ihe ọmụma ya nke ugbu a na-ezughị okè banyere Akwụkwọ Nsọ, na-eche na nke a ezuru maka nzọpụta ya, ọ na-ezu ike n’ime aghụghọ na-ebute ọnwụ. E nwere ọtụtụ ndị a na-ejighị n’aka kwadebe nke ọma site n’arụmụka ndị sitere n’Akwụkwọ Nsọ, ka ha wee nwee ike ịmata njehie, ma kpee ikpe megide omenala na nkwenkwe ụgha niile e nyefere dị ka eziokwu. Setan etinyewo echiche nke ya n’ofufe Chineke, ka o wee mebie ịdị mfe nke oziọma Kraịst. Ọtụtụ mmadụ ndị na-ekwu na ha kwere eziokwu nke ugbu a, amaghị ihe mejupụtara okwukwe ahụ e nyere ndị nsọ otu ugboro—Kraịst n’ime unu, olileanya nke ebube. Ha na-eche na ha na-agbachitere akara ókè ochie, ma ha dị ọkụ nwayọ ma bụrụ ndị na-enweghị mmasị. Ha amaghị ihe ọ pụtara ịkpa n’ime ahụmahụ ha ma nwee ezi ike nke ịhụnanya na okwukwe. Ha abụghị ndị na-amụ Baịbụl nke ọma na nkenke, kama ha bụ ndị umengwụ na ndị na-adịghị etinye uche. Mgbe ọdịiche nke echiche bilitere banyere amaokwu dị n’Akwụkwọ Nsọ, ndị a na-amụbeghị ya n’ihi ebumnuche doro anya, ndịkwa na-edoghị anya n’ihe ha kweere, na-apụ n’eziokwu. Anyị kwesịrị ime ka e tinye n’obi mmadụ niile mkpa ọ dị iji nlezianya mụchaa eziokwu Chineke, ka ha wee mara na ha maara ihe bụ eziokwu. Ụfọdụ na-ekwu na ha nwere nnukwu ihe ọmụma, ma na-enwe afọ ojuju n’ọnọdụ ha, mgbe ha enweghịkwa agụụ ike maka ọrụ ahụ, enweghịkwa ịhụnanya na-ere ọkụ maka Chineke na maka mkpụrụ obi ndị Kraịst nwụrụ n’ihi ha, karịa ka ọ ga-adị ma ọ bụrụ na ha amabeghị Chineke mgbe ọ bụla. Ha anaghị agụ Baịbụl [ka ha wee] were mmanụ na ọkpụrụkpụ ya bụrụ nke mkpụrụ obi nke ha. Ha anaghị enwe mmetụta na ọ bụ olu Chineke na-agwa ha okwu. Ma ọ bụrụ na anyị chọrọ ịghọta ụzọ nzọpụta, ma ọ bụrụ na anyị chọrọ ịhụ ụzarị nke Anyanwụ ezi omume, anyị ga-amụ Akwụkwọ Nsọ n’ihi ebumnuche doro anya; n’ihi na nkwa na amụma nke Baịbụl na-awụsa ụzarị doro anya nke ebube n’elu atụmatụ mgbapụta nke Chineke, bụ́ eziokwu ukwu ndị a na-adịghị aghọta nke ọma.” The 1888 Materials, 403.

Iji bụrụ onye Kraịst n’ezie pụtara ịdị ka Kraịst. Akụkụ edere a na-egosi na anyị “kwesịrị ịma n’onwe anyị ihe bụ ezi okpukpe Kraịst.” Ọ na-ekwu na anyị “kwesịrị ịma” “ihe bụ eziokwu.” Anyị “kwesịrị ịma” “ihe bụ okwukwe ahụ anyị natara.” Anyị kwesịrị ịma “ihe bụ iwu nile nke Akwụkwọ Nsọ—iwu ndị e nyere anyị site n’aka ikike kachasị elu.” Ịdị ka Kraịst chọrọ ka mmadụ mara ihe iwu nile nke Akwụkwọ Nsọ bụ, bụ́ ndị e nyere anyị site n’aka ikike kachasị elu. E wezụga iwu ndị ahụ, anyị apụghị ịdị ka Kraịst, n’ihi na iwu ndị e nyere site n’aka ikike kachasị elu bụ oyiri agwa Ya.

Njirimara ọzọ nke Ịlaịja bụ ọrụ ịkwadebe ụzọ maka onyeozi nke ọgbụgba-ndụ ahụ. Ịlaịja na-anọchi anya ọrụ a na-arụzu n’oge akụkọ ihe mere eme mgbe a na-agabiga ndị bụbu ndị a họpụtara, ma n’otu oge ahụ a na-ahọrọkwa ndị ọhụụ a họpụtara. Akụkọ ihe mere eme ahụ na-anọchi anya usoro ime ka ihe dị ọcha nke na-amịpụta otu ndị a na-anọchi anya dị ka onyinye dị ọcha, n’iche megide ndị bụbu ndị a họpụtara na-adịghị ọcha.

> Lee, Aga m ezite onye-ozi m, ọ ga-akwadebekwa ụzọ n’ihu m: Onye-nwe anyị, onye unu na-achọ, ga-abata n’ụlọ nsọ ya na mberede, ọbụna onye-ozi ọgbụgba-ndụ ahụ, onye unu na-enwe mmasị n’ebe ọ nọ: lee, ọ ga-abịa, ka Jehova nke ndị agha kwuru. Ma ònye ga-enwe ike idi ụbọchị ọbịbịa ya? ònye ga-eguzokwa mgbe ọ ga-apụta? n’ihi na ọ dị ka ọkụ nke onye na-edozi ọla, dịkwa ka ncha nke ndị na-asa ákwà: Ọ ga-anọdụkwa dịka onye na-edozi na onye na-eme ka ọlaọcha dị ọcha: ọ ga-emekwa ka ụmụ ndị Livaị dị ọcha, sachapụkwa ha dịka ọlaedo na ọlaọcha, ka ha wee nye Jehova onyinye n’ezi omume. Mgbe ahụ onyinye Juda na Jerusalem ga-atọ Jehova ụtọ, dịka n’ụbọchị ochie, na dịka n’afọ ndị gara aga. Malakaị 3:1–4.

Jọn Baptist kwadoro ụzọ ka Kraịst wee bịaruo na mberede ma sachapụ ụlọ nsọ Ya. Isachapụ ụlọ nsọ ahụ ná mmalite na ná njedebe ozi Kraịst bụ mmezu nke Malakaị isi nke atọ. Jọn bụ onye ozi ahụ kwadebere ụzọ maka Onye Ozi nke ọgbụgba ndụ ka o mee ka ụmụ Levi dị ọcha.

> “N’ime ime ka e mere n’ịsacha ụlọ nsọ ahụ, Jisọs na-ekwupụta ozi Ya dịka Mesaya, ma na-abanye n’ọrụ Ya. Ụlọ nsọ ahụ, e wuru ka ọ bụrụ ebe obibi nke Ọnụnọ nke Chi, ka e mere ka ọ bụrụ ihe nkuzi anya nye Izrel na nye ụwa. Site n’oge ebighị ebi niile, ọ bụ nzube Chineke na ihe ọ bụla e kere eke, site n’aka serafim ndị ahụ na-enwu gbaa ma dị nsọ ruo n’ebe mmadụ nọ, ga-abụ ụlọ nsọ ka Onye Okike biri n’ime ya. N’ihi mmehie, mmadụ kwụsịrị ịbụ ụlọ nsọ nye Chineke. N’ihi na ihe ọjọọ gbara ya ọchịchịrị ma mebie ya, obi mmadụ anaghịzi ekpughe ebube nke Onye Dị Nsọ ahụ. Ma site n’ịdị mmadụ nke Ọkpara Chineke, nzube nke Eluigwe ezuola. Chineke na-ebi n’ime mmadụ, ma site n’amara nzọpụta, obi mmadụ aghọkwa ọzọ ụlọ nsọ Ya. Chineke zubere na ụlọ nsọ ahụ dị na Jerusalem ga-abụ ihe akaebe na-adịgide adịgide banyere nnukwu akara aka ahụ mepere emepe nye mkpụrụobi ọ bụla. Ma ndị Juu aghọtaghị ihe ụlọ ahụ ha ji oke mpako ele anya pụtara. Ha enyeghị onwe ha dịka ụlọ nsọ dị nsọ nye Mmụọ Nsọ nke Chineke. Ogige ụlọ nsọ ahụ dị na Jerusalem, ebe mkpọtụ ahịa na-adịghị nsọ jupụtara, na-anọchi anya n’ezie nke ukwuu ụlọ nsọ nke obi, nke e merụrụ emerụ site n’ọnụnọ nke agụụ anụ ahụ na echiche na-adịghị nsọ. N’ịsacha ụlọ nsọ ahụ pụọ n’aka ndị na-azụ ahịa na ndị na-ere ahịa nke ụwa, Jisọs kwupụtara ozi Ya nke ịsacha obi pụọ n’emerụ emerụ nke mmehie,—site n’agụụ ụwa, ọchịchọ ịchọ onwe onye, àgwà ọjọọ ndị ahụ na-emebi mkpụrụobi. ‘Onyenwe anyị, onye unu na-achọ, ga-abịa na mberede n’ụlọ nsọ Ya, ọbụna Onye Ozi nke ọgbụgba ndụ ahụ, onye unu na-enwe mmasị n’ime Ya: lee, Ọ ga-abịa, ka Jehova nke ụsụụ ndị agha kwuru. Ma ònye ga-anọgide n’ụbọchị ọbịbịa Ya? ònye ga-eguzokwa mgbe Ọ pụtara? n’ihi na Ọ dị ka ọkụ onye na-anụcha ọla, dịkwa ka ncha ndị na-asa ákwà: Ọ ga-anọdụ ala dịka onye na-anụcha na onye na-eme ka ọlaọcha dị ọcha: Ọ ga-eme ka ụmụ Livai dị ọcha, sachapụkwa ha dịka ọlaedo na ọlaọcha.’ Malakaị 3:1–3.” The Desire of Ages, 161.

Jọn Onye Na-eme Baptizim bụ onye-ozi ahụ kwadebere ụzọ ka Kraịst bịa na mberede sachapụ ụlọ nsọ Ya, ma William Miller mezukwara otu ọrụ nkwadebe ahụ ka Kraịst bịa na mberede n’Ebe Kachasị Nsọ na Ọktoba 22, 1844.

> “Ọbịbịa nke Kraịst dịka Nnukwu Onye Nchụàjà anyị n’Ebe Kachasị Nsọ, maka ime ka ebe nsọ dị ọcha, nke e gosipụtara na Daniel 8:14; ọbịbịa nke Nwa nke mmadụ n’ihu Onye Ochie nke Ụbọchị, dịka e si kọwaa ya na Daniel 7:13; na ọbịbịa nke Onyenwe anyị n’ụlọ nsọ Ya, dịka Malakaị buru amụma ya, bụ nkọwa nke otu ihe omume ahụ; ma a na-anọchikwa nke a anya site n’ọbịbịa nke onye na-alụ nwanyị ọhụrụ n’oriri alụmdi na nwunye, nke Kraịst kọwara n’ilu banyere ụmụ agbọghọ iri ahụ, nke Matthew 25.” The Great Controversy, 426.

Jọn na Mịla gosipụtara n’ụdị ihe ịsachapụ ahụ nke Malakaị nọchiri anya ya, nke a na-emezu ugbu a n’akụkọ ihe mere eme anyị ugbu a.

> “Onye-amụma ahụ na-ekwu, ‘Ahụrụ m mmụọ-ozi ọzọ ka ọ na-arịdata site n’eluigwe, nwere ike dị ukwuu; e wee mee ka ụwa niile maa ìhè site n’ebube ya. O wee tie mkpu n’ike n’oké olu, sị, Babilọn ukwu ahụ adawo, adawo, ma ọ ghọọla ebe obibi ndị mmụọ ọjọọ’ (Mkpughe 18:1, 2). Nke a bụ otu ozi ahụ nke e nyere site n’aka mmụọ-ozi nke abụọ. Babilọn adawo, ‘n’ihi na o meela ka mba niile ṅụọ mmanya nke iwe nke ịkwa iko ya’ (Mkpughe 14:8). Gịnị bụ mmanya ahụ?—Ozizi ụgha ya. O nyewo ụwa ụbọchị izu ike ụgha n’ọnọdụ ụbọchị izu ike nke iwu nke anọ, ma kwughachi ụgha ahụ Setan buru ụzọ gwa Iv n’Iden—anwụghị anwụ nke mkpụrụ obi site n’okike. Ọ gbasawo ọtụtụ njehie ndị ikwu ha n’ebe dị anya na n’ebe sara mbara, ‘na-akụzi iwu mmadụ dịka ozizi’ (Matiu 15:9).”

> “Mgbe Jisọs malitere ozi Ọha Ya, O mere ka e kpochapụ Ụlọ Nsọ ahụ n’ime mmebi nsọ ya nke ịsọpụrụ ihe arụ. N’etiti omume ikpeazụ nke ozi Ya bụ nsacha nke abụọ nke Ụlọ Nsọ ahụ. Ya mere, n’ọrụ ikpeazụ maka ịdọ ụwa aka ná ntị, a na-enye chọọchị abụọ oku abụọ pụrụ iche. Ozi mmụọ ozi nke abụọ bụ, ‘Babilọn adaala, adaala, obodo ukwu ahụ, n’ihi na o mere ka mba niile ṅụọ mmanya nke iwe nke ịkwa iko ya’ (Mkpughe 14:8). Ma n’oké mkpu nke ozi mmụọ ozi nke atọ, a na-anụ olu sitere n’eluigwe na-asị, ‘Si n’ime ya pụta, ndị m, ka unu ghara iso na mmehie ya, ka unu ghara inata kwa ihe otiti ya. N’ihi na mmehie ya eruola eluigwe, Chineke echetakwala ajọ omume ya’ (Mkpughe 18:4, 5).” Selected Messages, book 2, 118.

Nsacha ụlọ nsọ abụọ nke ozi Kraịst, na nsacha ụlọ nsọ abụọ nke akụkọ ihe mere eme nke ndị Millerite, bụ mmezu nke Malakaị isi nke atọ, ha na-atụkwa aka n’ihu gaa na nsacha ụlọ nsọ abụọ ahụ nke malitere na Septemba 11, 2001, mgbe e wedara nnukwu ụlọ nile nke Obodo New York n’ala site n’imetụ aka nke Chineke, ma mmụọ ozi dị ike nke Mkpughe iri na asatọ wee rịdata ime ka ụwa nwee ìhè site n’ebube ya. N’etiti ihe ndị ọzọ, nke a na-agbagha efere akụkọ ifo nke ndị ọkà mmụta okpukpe Laodisia nke Adventism na-enye, ndị na-ekwu na Ellen White bụ Elaịja onye amụma ahụ nke ga-abịa tupu nnukwu ụbọchị nke Onyenwe anyị, nke dịkwa egwu. Nsacha ụlọ nsọ nke na-eme mgbe mmụọ ozi nke Mkpughe iri na asatọ na-arịdata malitere afọ iri asatọ na isii mgbe e tinyere Ellen White n’izu ike ikpeazụ ya.

Jọn onye na-eme baptizim na ndị na-eso ụzọ ya, Mịla na ndị Mịlairait, na Future for America na-anọchi anya ndị ozi ahụ na-akwadebe ụzọ maka Onyeozi nke ọgbụgba-ndụ ka O wee bịa n’ụlọ nsọ Ya na mberede ma sachapụ ya n’ime mmebi-nsọ nkwulu ya.

Ịlaịja, dịka akara, na-anọchi anya mmadụ. Ọ na-anọchi anya mmadụ a kpọrọ site n’ụzọ ndụ nkịtị nke mmadụ na-abụghịkwa onye ụkọchukwu na onye mmụta nkà mmụta Chineke. Ozi ya na-egosi usoro ziri ezi nke Akwụkwọ Nsọ, nke bụ iwu ndị e nyere site n’aka Ikike Kasị Elu. Ozi ya na-emegide usoro nke ndị ụkọchukwu Laodisia nke oge a, ya bụ nke akụkọ ifo, omenala na ọdịnala. Ọ na-akwadebe ụzọ maka usoro ịdị ọcha nke na-ebulite ndị ọhụrụ a họpụtara site n’ihe fọdụrụ n’ime ndị a họpụtara e si n’akụkụ gafee. E debere usoro ịdị ọcha ahụ n’ọnọdụ nke ime n’ụzọ mberede.

Ịlaịja na-anọchikwa kwa ozi na ọrụ nke Chineke n’onwe Ya guzobere kpọmkwem ma kọwaa dịka naanị ozi nke Chineke.

Anyị ga-egosi nke a n’akụkọ ihe mere eme nke ndị Millerite n’isiokwu na-esote.

> O wee ruo n’oge a na-achụ àjà nke mgbede, Elaija onye-amụma bịarutere nso, wee sị, O Onyenweanyị Chineke nke Abraham, Aịzik, na nke Izrel, ka e mee ka a mara taa na gị onwe gị bụ Chineke n’Izrel, nakwa na m bụ ohu gị, nakwa na o bu n’okwu gị ka m mere ihe ndị a nile. 1 Ndị Eze 18:36.

Back to Articles