Article

# Akwụkwọ Daniel - Nke Iri Abụọ na Isii

Oge Asaa Nebukadneza: Uwe Amụma Na-ekpughe Ikpere arụsị, Ọchịchị Pọp, na United States

Author

Jeff Pippenger

Published

December 21, 2023

Formats

PDF
Word
Song MP3

Ihe nnọchianya nke Nebukadneza n’isi nke anọ dị ịtụnanya. “Ugboro asaa” ya gosipụtara oge ndị ahụ nke ikpere arụsị (ihe a na-eme kwa ụbọchị), na ọchịchị popu (mmehie nke mbibi), zọọrọ ụlọ nsọ na usuu ndị agha n’okpuru ụkwụ.

> Mgbe ahụ anụrụ m otu onye nsọ ka ọ na-ekwu okwu, onye nsọ ọzọ wee sị onye nsọ ahụ nke na-ekwu okwu, Ruo ole mgbe ka ọhụụ ahụ ga-adị banyere àjà a na-achụ kwa ụbọchị, na njehie nke mbibi, nke na-enye ma ebe nsọ ahụ ma ìgwè ndị agha ahụ ka a zọda n’okpuru ụkwụ? Daniel 8:13.

Nzọpụta n’okpuru ụkwụ nke “ma ebe nsọ ma ndị agha ahụ,” e kwuru n’amaokwu nke iri na atọ, na-anọchi anya “oge asaa” nke bụ nke ikpeazụ n’ime iwe Chineke abụọ ahụ; ma “oge asaa” nke Nebukadneza na-anọchi anya “oge asaa” nke bụ nke mbụ n’ime iwe Chineke ndị ahụ, ma e gosipụtara ha abụọ n’amụma dịka otu ahịrị ahụ.

> Aga m agbatị n’elu Jerusalem eriri ịtụ nke Sameria, na nkume ịtụ nke ụlọ Ehab; m ga-ehichapụkwa Jerusalem dịka mmadụ na-ehichapụ efere, na-ehichapụ ya, ma tụgharịa ya ihu n’ala. 2 Ndị Eze 21:13.

Daniel isi nke asatọ, na amaokwu nke iri na atọ, na-ekwu banyere ahịrị nke abụọ nke ọnụma Chineke, dịka e wetara ya n’elu alaeze ndịda nke Juda, malite na 677 BC. “Oge asaa” nke Nebukadneza na-anọchi anya ahịrị nke mbụ nke ọnụma Chineke, dịka e wetara ya n’elu alaeze ugwu nke Izrel, malite na 723 BC. “Oge asaa” nke Nebukadneza na-anọchi anya otu puku afọ abụọ na narị afọ isii nke ikpere arụsị ji zọda ebe nsọ na usuu ndị agha, nke afọ otu puku abụọ na narị afọ isii nke ọchịchị pope soro ya zọda ebe nsọ na usuu ndị agha.

Papalizim bụ naanị ikpere arụsị ekpuchiri n’okwu ịkpọ onwe ya Ndị Kraịst. “Ikpere arụsị e mere baptizim,” dịka a pụrụ isi kwuo ya. Ọ dịghị ihe ọ bụla n’okpukpe Katọlik nke na-anọchite anya Kraịst ma ọ bụ Iso Ụzọ Kraịst. Ụwa mụtara eziokwu ahụ n’akụkọ ihe mere eme nke Oge Ọchịchịrị, ma kemgbe 1798, ụwa echefuola ya. Nnukwu ọchịchị papal nwere otu obi ahụ ikpere arụsị nwere. Okpukpe ahụ na emume nile nke okpukpe ndị ahụ bụ otu ihe. Ikpe Nebukadneza nke “oge asaa,” gụnyere ka e nye ya obi anụ ọhịa. Obi anụ ọhịa ahụ e nyere ya bụ obi ahụ nke nọchiri anya okpukpe ikpere arụsị, ma ọ bụrụ na ọ bụ ikpere arụsị kpọmkwem ma ọ bụ ikpere arụsị ekpuchiri ekpuchi n’ụdị Katọlik. Sista White na-akọwa na dragọn ahụ dị na Mkpughe iri na abụọ bụ Setan, ma n’echiche nke abụọ, ọ bụ Rome nke ikpere arụsị.

> “Ya mere, ebe dragọn ahụ, n’isi, na-anọchi anya Setan, ọ bụkwa, n’ụzọ nke abụọ, ihe nnọchianya nke Rom nke ndị ọgọ mmụọ.” The Great Controversy, 439.

Anụ ọhịa ahụ Nebukadneza nọchiri anya ya n’ime “oge asaa,” bụ anụ ọhịa nke dragọn ahụ ruo ụbọchị puku abụọ na narị isii na iri, ma emesịa bụrụ anụ ọhịa nke Katọlik maka ụbọchị puku abụọ na narị isii na iri ọzọ. N’ọgwụgwụ ụbọchị ndị ahụ, Nebukadneza bụ ihe nnọchianya nke United States, nke n’ikpeazụ bụ onye amụma ụgha. N’ụzọ amụma, Nebukadneza nọchiri anya dragọn ahụ, anụ ọhịa ahụ, na onye amụma ụgha, ndị bụ ike atọ ahụ n’otu nke mejupụtara Babilọn ime mmụọ, ma ndị na-eduga ụwa gaa na Amagedọn. Nebukadneza na-anọchi anya Babilọn nkịtị, ma n’ime ime nke a, e jiri ya rụọ ọrụ dịka ihe nnọchianya nke ike atọ niile ndị mejupụtara Babilọn ime mmụọ nke ụbọchị ikpeazụ.

Iji mata ihe nnọchianya e gosipụtara ugbu a, ọ dị mkpa ibu ụzọ chọpụta ebe Nebukadneza nọ n’afọ 1798, mgbe e weghachiri alaeze ya ná ngwụsị “oge asaa” ahụ. Anyị ga-eguzobe ihe ịrịba ama a n’isi nke anọ nke Daniel, tupu anyị amalite ịga n’isi ahụ n’ụzọ ka ahaziri nke ọma.

N’oge “ọgwụgwụ ihe nile” na 1798, e meghere akwụkwọ Daniel, akwụkwọ ahụ wee mezue nzube ya nke iweta ìhè na-abawanye nke ga-anwale, mee ka ọ dị ọcha, ma mepụta òtù abụọ nke ndị na-efe ofufe. Mmeghe nke akwụkwọ Daniel na-egosi mmalite usoro ule nke nzọụkwụ atọ nke e wuru n’elu eziokwu ndị e kpughere n’oge ahụ.

> O wee sị, Gaa ije gị, Daniel: n’ihi na e mechiri okwu ndị a, ma kpuchie ha akara ruo oge ọgwụgwụ. Ọtụtụ ka a ga-eme ka ha dị ọcha, ma mee ka ha bụrụ ndị ọcha, ma nwalee ha; ma ndị ajọ omume ga-eme ajọ omume: ọ dịghịkwa onye ọbụla n’etiti ndị ajọ omume ga-aghọta; ma ndị amamihe ga-aghọta. Daniel 12:9, 10.

Ebumnuche amụma nke imeghe akwụkwọ ahụ nke mejupụtara akwụkwọ Daniel na akwụkwọ Mkpughe, bụ ịnwale ọgbọ ahụ nke dị ndụ n’oge akụkọ ihe mere eme ahụ a na-emeghe akwụkwọ ahụ. N’ime Daniel iri na abụọ, e nwere amụma oge atọ ndị a kọwara. Nke mbụ bụ puku afọ otu narị abụọ na iri isii ahụ e kwesiri ikesa ike nke ndị nsọ.

> Ma gị onwe gị, O Daniel, mechie okwu ndị a, kpọọkwa akwụkwọ ahụ akara, ruo n’oge ọgwụgwụ: ọtụtụ ga-agagharị ebe a na ebe ahụ, a ga-emekwa ka ọmụma bawanye. Mgbe ahụ, mụ onwe m Daniel lere anya, ma lee, ndị ọzọ abụọ guzo, otu n’akụkụ nke a nke ụsọ osimiri ahụ, nke ọzọkwa n’akụkụ nke ọzọ nke ụsọ osimiri ahụ. Otu wee sị nwoke ahụ yi uwe ọcha, onye ahụ nọ n’elu mmiri nke osimiri ahụ, Olee ogologo oge ka ọ ga-adị ruo n’ọgwụgwụ nke ihe ịtụnanya ndị a? Anụkwara m nwoke ahụ yi uwe ọcha, onye ahụ nọ n’elu mmiri nke osimiri ahụ, mgbe o weliri aka nri ya na aka ekpe ya elu n’ebe eluigwe nọ, ma ṅụọ iyi site n’aka Onye ahụ nke na-adị ndụ ruo mgbe ebighị ebi, na ọ ga-adị ruo otu oge, oge abụọ, na ọkara oge; ma mgbe ọ ga-emezu ime ka ike nke ndị nsọ ahụ gbasaa, ihe ndị a niile ga-agwụ. Daniel 12:4–7.

Oge amụma abụọ ndị ọzọ dị n’isi nke iri na abụọ bụ ụbọchị otu puku narị abụọ na iri itoolu na ụbọchị otu puku narị atọ na iri atọ na ise.

> Anụrụ m, ma aghọtaghị m: mgbe ahụ, asịrị m, O Onyenwe m, gịnị ka njedebe ihe ndị a ga-abụ? O wee sị, Gaa n’ụzọ gị, Daniel: n’ihi na e mechiri okwu ndị a ma kaa ha akara ruo oge ọgwụgwụ. A ga-eme ka ọtụtụ dị ọcha, mee ka ha bụrụ ndị na-acha ọcha, a ga-anwale ha; ma ndị ajọ omume ga-eme n’ajọ omume: ọ dịghịkwa onye ọbụla n’etiti ndị ajọ omume ga-aghọta; ma ndị maara ihe ga-aghọta. Sitekwa n’oge a ga-ewepụ àjà a na-achụ kwa ụbọchị, ma guzosie ihe arụ ahụ nke na-eme ka ebe tọgbọrọ n’efu, a ga-enwe otu puku ụbọchị narị abụọ na iri itoolu. Ngọzi nādiri onye ahụ nke na-eche, ma ruo otu puku ụbọchị narị atọ na iri atọ na ise. Daniel 12:8–12.

N’amaokwu ndị ahụ, a kpọtụrụ “oge ọgwụgwụ” ugboro abụọ ma kọwaa ya dịka ebe okwu Daniel ga-emeghe akara ya. Okwu ndị ahụ bụ isiokwu nke imeghe akara ha n’“oge ọgwụgwụ” bụ oge amụma atọ ahụ: puku narị abụọ na iri isii (otu oge, oge abụọ, na ọkara), puku narị abụọ na iri itoolu, na puku narị atọ na iri atọ na ise. A kọwara abụọ n’ime oge atọ ahụ dịka “ụbọchị.” Abụọ n’ime atọ ahụ kwụsịrị n’afọ 1798, nke atọ wee kwụsị n’ebe ngwụcha 1843 nọ n’onwe ya. Ọ bụ n’ebe ngwụcha 1843 nọ n’onwe ya, n’ihi na amaokwu ahụ na-asị, “ngọzi nādiri onye ahụ nke nāchere, ma rute na…”

Okwu ahụ bụ “na-abịa,” pụtara na-eru aka. Ya mere, ngọzị dịrị onye ahụ nke na-eche, ma na-erukwa ụbọchị mbụ nke 1844 aka. Oge ichere nke ilu ụmụ agbọghọ iri ahụ malitere n’oge ndakpọ olileanya mbụ n’akụkọ ihe mere eme ndị Millerite, ma ndakpọ olileanya ahụ bịarutere kpọmkwem n’ụbọchị ikpeazụ nke 1843, ma ụbọchị ikpeazụ nke 1843 na-erukwa kpọmkwem ụbọchị mbụ nke 1844 aka. Ngọzị nke ichere malitere mgbe oge ichere malitere n’oge ndakpọ olileanya mbụ ahụ.

E nwere ọtụtụ ihe ndị ọzọ a ga-atụle n’amaokwu ndị a, ma isi okwu anyị na-atụle ebe a bụ ọrụ amụma nke Daniel. Ebumnuche nke akwụkwọ Daniel, nke Daniel na-anọchi anya ya n’akụkụ amaokwu a, bụ imepụta usoro ọnwụnwa nke nzọụkwụ atọ mgbe a ga-emeghe akwụkwọ ahụ. A gwara Daniel ka ọ gaa n’ụzọ ya ruo oge ọgwụgwụ, mgbe a ga-emeghe akwụkwọ ahụ. Mmechi nke isi nke a na-eme ka a mata ihe ga-eme mgbe oge ọgwụgwụ ahụ rutere.

> Ma laa n’ụzọ gị ruo ọgwụgwụ: n’ihi na ị ga-ezu ike, ma guzo n’oke gị n’ọgwụgwụ nke ụbọchị ndị ahụ. Daniel 12:13.

Akwụkwọ Daniel ga-eguzo n’ókè-ala ya na njedebe nke ụbọchị amụma Daniel.

> “Mgbe Chineke nyere mmadụ ọrụ pụrụ iche ka o rụọ, ọ ga-eguzo n’ókè na n’ọnọdụ ya dịka Daniel mere, dị njikere ịza oku Chineke, dị njikere imezu nzube Ya.” Manuscript Releases, volume 6, 108.

N’oge ọgwụgwụ ahụ n’afọ 1798, Daniel guzoro n’òkè ya, nke e gosipụtara n’amaokwu nke iri na atọ dịka “na njedebe nke ụbọchị ndị ahụ.” Njedebe nke nchụpụ Nebukadneza nke “oge asaa” na-akọwa afọ 1798, n’ihi na ọ kwụsịrị “na njedebe nke ụbọchị ndị ahụ.”

> Ma n’ọgwụgwụ ụbọchị ndị ahụ, mụ onwe m, Nebukadneza, weliri anya m elu n’eluigwe, nghọta m wee lọghachikwute m; m wee gọzie Onye Kachasị Elu, m too ma sọpụrụ Onye ahụ nke dị ndụ ruo mgbe ebighị ebi, onye ọchịchị ya bụ ọchịchị ebighị ebi, alaeze ya esitekwa n’ọgbọ ruo n’ọgbọ. A na-agụkwa ndị niile bi n’ụwa dịka ihe efu; ọ na-emekwa dịka uche ya si dị n’ìgwè ndị agha nke eluigwe, nakwa n’etiti ndị bi n’ụwa; ọ dịghịkwa onye pụrụ igbochi aka ya, ma ọ bụ sị ya, Gịnị ka ị na-eme? N’otu oge ahụ ka uche ziri ezi m lọghachikwutere m; ma n’ihi ebube nke alaeze m, nsọpụrụ m na ìhè m lọghachikwutere m; ndị ndụmọdụ m na ndị isi m wee chọọ m; e mekwara ka m guzosie ike n’alaeze m, a gbakwunyekwara m ịdị ukwuu nke karịrị akarị. Ugbu a mụ onwe m, Nebukadneza, na-eto ma na-ebuli elu ma na-asọpụrụ Eze nke eluigwe, onye ọrụ ya niile bụ eziokwu, ụzọ ya nile bụkwa ikpe ziri ezi; ndị na-eje ije n’nganga ka ọ pụrụ iweda ala. Daniel 4:34–37.

Okwu a bụ “njedebe nke ụbọchị” na-anọchi anya oge ọgwụgwụ n’afọ 1798. E guzobere Nebukadneza mgbe ahụ n’alaeze ya, nke na-abụkwaghị akụkọ ihe mere eme nke anụ ọhịa nke ikpere arụsị na nke ikike papal. N’oge ahụ, Nebukadneza nọchiri anya nwoke a tọghatara nke ọma n’uju, ma n’ime ime nke a, ọ nọchikwara anya anụ ọhịa nke ụwa nke amụma Bible nke malitere ịchị n’afọ 1798, ọ malitekwara dịka nwa atụrụ, ọ bụ ezie na e debere ya ka o mesịa kwuo okwu dịka dragọn. Ọ na-anọchi anya anụ ọhịa nke ụwa nke ga-achị afọ iri asaa nke ihe nnọchianya n’ime mmezu nke Aịzaya iri abụọ na atọ, dịka alaeze nkịtị ya chịrị afọ iri asaa nkịtị. Ihe nnọchianya ahụ bụ “air tight.”

Nebukadneza na-anọchite anya njikọ amụma dị n’etiti ike atọ ahụ a kọwara na Mkpughe isi nke iri na abụọ na nke iri na atọ. N’ebe ahụ, a kpọrọ ha dragọn ahụ, anụ ọhịa si n’oké osimiri pụta, na anụ ọhịa si n’ala pụta. Na Mkpughe isi nke iri na isii, a kọwara ha dị ka ike atọ ndị ahụ na-eduga ụwa gaa Amagedọn. “Oge asaa” nke Nebukadneza na-ejikọta anụ ọhịa atọ ahụ niile, n’ihi na Babilọn nkịtị na-egosi Babilọn ime mmụọ; otu ahịrị amụma ahụkwa nke dị n’akwụkwọ Daniel ka e bulitere n’akwụkwọ Mkpughe, n’ihi na akwụkwọ abụọ ahụ na-eme ka ibe ha zuo oke.

Nebukadneza na-anọchi anya 1798 dị ka njikọ amụma n’etiti dragọn ahụ, anụ ọhịa ahụ na amụma ụgha ahụ. 1798 bụ “oge ọgwụgwụ” maka ozi nke mmụọ-ozi mbụ na akụkọ ihe mere eme nke ndị Millerite. E duuru William Miller ka o tọọ usoro amụma ya dum n’elu nghọta ya banyere dragọn nke ikpere arụsị na anụ ọhịa nke Katọlik, ma ọ hụghị United States dịka anụ ọhịa nke ụwa na amụma ụgha ahụ. O nwere ike ịhụ akụkọ ihe mere eme tupu “oge ọgwụgwụ” ahụ n’afọ 1798, ma ọdịnihu ka bụ ihe ga-adị n’ọdịnihu. N’“oge ọgwụgwụ” n’afọ 1989, a ga-amatazi ike atọ ahụ niile.

Nmeghe nke nghọta amụma banyere dragọn ahụ na anụ ọhịa ahụ n’afọ 1798, ka e ji Osimiri Ulai nke isi nke asaa, nke asatọ na nke itoolu nọchite anya ya. Nmeghe nke nghọta amụma banyere dragọn ahụ, anụ ọhịa ahụ, na onye-amụma ụgha ahụ n’afọ 1989, ka e ji Osimiri Hiddekel nke isi nke iri, nke iri na otu na nke iri na abụọ nọchite anya ya. Nebukadneza nọchiri anya mmegharị nke mmụọ-ozi mbụ nke bịarutere n’afọ 1798, ma ọ bụkwa ụdị Belshaza, onye nọchiri anya mmegharị nke mmụọ-ozi nke atọ nke bịarutere n’afọ 1989. N’ihi nke a, nrọ nke abụọ Nebukadneza, n’isi nke anọ, nọchiri anya ozi nke mmụọ-ozi mbụ.

“Ugboro asaa” nke Nebukadneza kwụsịrị n’oge “njedebe,” na 1798, site n’ịbịarute nke ozi ịdọ aka ná ntị banyere ikpe na-abịa. N’“njedebe nke ụbọchị ndị ahụ,” ọ bụ nwoke a tọghatara, ya mere ọ na-anọchi anya mpi Republican nke anụ ọhịa nke ụwa, mgbe ọ dị ka nwa atụrụ. N’otu oge ahụ kwa, ọ na-anọchi anya mpi Protestant nke Filadelfia nke anụ ọhịa nke ụwa.

Dịka eze mbụ nke Babilọn, ọ na-anọchite anya Belshaza, eze ikpeazụ nke Babilọn. E ji ikpe e kpeere Nimrọd kọwaa n’onyinyo ikpe a ga-ekpe ya, ma n’aka nke ya, ọ nọchikwara ikpe a ga-ekpe Belshaza n’onyinyo. Ikpe e kpeere ya nọchiri anya mmeghe nke ikpe nyocha ahụ na Ọktoba 22, 1844.

> Nebukadneza eze, gwa mmadụ nile, na mba nile, na asụsụ nile, ndị bi n’ụwa niile; ka udo baa ụba n’ebe unu nọ. O yiri m ihe ọma igosi ihe ịrịba ama na ọrụ ebube ndị Chineke Kasị Elu rụworo n’ebe m nọ. Lee ka ihe ịrịba ama Ya si dị ukwuu! Lee kwa ka ọrụ ebube Ya si dị ike! alaeze Ya bụ alaeze ebighị ebi, ọchịchị Ya kwa sitere n’ọgbọ ruo n’ọgbọ. Mụ onwe m, Nebukadneza, nọ n’udo n’ụlọ m, na-eme nke ọma n’obí eze m: ahụrụ m nrọ nke mere ka m tụọ egwu, echiche ndị bịara m n’elu ihe ndina m na ọhụụ nke isi m nyere m nsogbu. Daniel 4:1–5.

Nrọ ahụ mere Nebukadneza ka ọ tụọ egwu, ma ihe nnọchianya nke nrọ ahụ na-anọchi anya ozi-ọma ebighị ebi nke mmụọ-ozi mbụ, nke na-enye mmadụ iwu ka ha “tụọ Chineke egwu.”

> M wee hụ mmụọ-ozi ọzọ ka ọ na-efe n’etiti eluigwe, na-enwe ozi ọma ebighị ebi ka o zie ya ndị bi n’elu ụwa, na mba nile ọ bụla, na agbụrụ, na asụsụ, na ndị mmadụ nile, Na-ekwu n’oké olu, Tụọ egwu Chineke, nye kwa ya otuto; n’ihi na awa nke ikpe ya abịawo: kpọọkwa isiala nye onye kere eluigwe, na ụwa, na oké osimiri, na isi iyi nile nke mmiri. Mkpughe 14:6, 7.

Oziọma ebighị ebi bụ ozi nke nzọụkwụ atọ; nzọụkwụ mbụ, dịka e sere ya n’onyinyo nke mmụọ ozi mbụ, bụ ịtụ egwu Chineke; nzọụkwụ nke abụọ bụ inye Ya otuto; nke atọkwa ka a na-anọchi anya ya site n’oge ikpe Ya. “Otuto” na-anọchi anya agwa, ma “gaa” nke abụọ n’akụkọ nnupụisi Nimrọd bụ ebe a nyochara agwa nke obodo ahụ na ụlọ elu ahụ. Ọ bụ ikpe nyocha. Njikọ nke ụka na ọchịchị bụ onyinyo nke anụ ọhịa ahụ, ma nzọụkwụ nke abụọ Nimrọd mere bụ n’igosipụta onyinyo nke anụ ọhịa ahụ; ma nzọụkwụ nke abụọ nke oziọma ebighị ebi na-amịpụta ito otuto agwa Chineke, ọ bụghị nke Nimrọd.

Egwu Nebukadneza bụ ihe nnọchianya nke ule mbụ, dị nnọọ ka nhọrọ Daniel nke ịghara iri nri Babilọn si bụrụkwa ya, n’ihi na Daniel tụrụ egwu Chineke. Mmụọ-ozi mbụ bịarutere n’akụkọ ihe mere eme n’afọ 1798, e wee nyekwa ya ike n’ụbọchị Ọgọọst 11, 1840. Nrọ Nebukadneza na-edobe ọbịbịa nke ozi mbụ n’oge ọgwụgwụ n’afọ 1798.

> Ahụrụ m nrọ nke mere ka m tụọ egwu, echiche ndị bịara n’obi m n’elu ihe ndina m, na ọhụụ nke isi m, wee me ka obi jọọ m njọ. Ya mere, ewepụtara m iwu ka e webata ndị amamihe niile nke Babilọn n’ihu m, ka ha mee ka m mara nkọwa nrọ ahụ. Mgbe ahụ, ndị dibịa afa, ndị na-agụ kpakpando, ndị Kaldia, na ndị na-ajụ mmụọ bịara; m wee gwa ha nrọ ahụ n’ihu ha; ma ha emeghị ka m mara nkọwa ya. Ma n’ikpeazụ, Daniel bịara n’ihu m, onye aha ya bụ Belteshaza, dịka aha chi m si dị, onye mmụọ nke chi ndị nsọ dị n’ime ya; m wee gwa ya nrọ ahụ, sị, O Belteshaza, onye isi ndị dibịa afa, n’ihi na amaara m na mmụọ nke chi ndị nsọ dị n’ime gị, na ọ dịghị ihe nzuzo ọ bụla na-enye gị nsogbu, gwa m ọhụụ nile nke nrọ m nke m hụworo, na nkọwa ya. Daniel 4:5–9.

Mbata nke ozi mbụ ahụ n’oge ọgwụgwụ n’afọ 1798, nke ụjọ Nebukadneza nọchiri anya ya, na-akara oge e kwesịrị iwepu akara n’Akwụkwọ Daniel.

> Ma gị onwe gị, O Daniel, mechie okwu ndị a, ma kaa akwụkwọ ahụ akara, ruo ọbụna n’oge ọgwụgwụ: ọtụtụ ga-agagharị ebe a na ebe ahụ, a ga-emekwa ka ọmụma bawanye. … O wee sị, Gaa ụzọ gị, Daniel: n’ihi na e mechiri okwu ndị a ma kaa ha akara ruo n’oge ọgwụgwụ. A ga-asachapụ ọtụtụ, mee ka ha dị ọcha, ma nwalee ha; ma ndị ajọ omume ga-eme ajọ omume: ma ọ dịghị onye ọbụla n’ime ndị ajọ omume ga-aghọta; ma ndị amamihe ga-aghọta. Daniel 12:4, 9, 10.

Mgbe e meghechara akwụkwọ Daniel n’oge “njedebe,” a kpọrọ ndị mmadụ ka ha bịa nyochaa mmụba nke ihe ọmụma ahụ, oku ahụ mechakwara mụpụta ụdị abụọ nke ndị na-efe ofufe. Otu ụdị enweghị ike ịghọta, nke ọzọ kwa nwere ike ịghọta. Ndị amamihe nke Babilọn, ndị e gosiri dị ka “ndị dibịa afa, ndị na-agụ kpakpando, ndị Kaldia, na ndị na-agba afa,” enweghị ike ịghọta, ma Daniel ghọtara. “Ndị amamihe” Babilọn ahụ enweghị ike ịghọta, ya mere ha na-anọchi anya ndị ajọ omume. Daniel nọchiri anya ndị maara ihe.

Anyị ga-aga n’ihu na Daniel isi nke anọ n’akwụkwọ na-esonụ.

> “Ndị ahụ bụ ndị na-ekwesịghị ntụkwasị obi n’ọrụ Chineke enweghị ụkpụrụ; ebumnobi ha abụghị nke ga-eduga ha ịhọrọ ihe ziri ezi n’okpuru ọnọdụ niile. Ndị ohu Chineke ga-enwe mmetụta mgbe niile na ha nọ n’okpuru anya nke Onye na-arụrụ ha ọrụ. Onye ahụ nke lere oriri nsọ-emerụ-emerụ nke Belshaza anya nọkwa ugbu a n’ime ụlọọrụ anyị niile, n’ụlọ ebe a na-agụ ego nke onye ahịa, na n’ụlọọrụ nzuzo; aka ahụ na-enweghị ọbara na-edekwa nleghara anya unu anya n’ezie dịka o dere ikpe dị egwu nke eze onye nkwulu ahụ. E dere ọmụma ikpe Belshaza n’okwu ọkụ, ‘A tụrụ gị n’ọ̀tù, a hụkwara gị na ị dịrị arọ’; ma ọ bụrụ na unu ada imezu ọrụ dịịrị unu nke Chineke nyere unu, ikpe ọmụma unu ga-abụkwa otu ahụ.” Messages to Young People, 229.

Back to Articles