Article

# Akwụkwọ Daniel - Otu Narị na Otu

Onye-Ozi nke Ọgbụgba-ndụ: Site n’Ịdị Ọcha ruo n’Ihichapụ Mmehie

Author

Jeff Pippenger

Published

February 29, 2024

Formats

PDF
Word
Song MP3

Izu ahụ Kraịst kwadoro ọgbụgba ndụ nọchiri anya oge sitere n’oge baptizim Ya ruo mgbe Kraịst n’ebe nsọ nke eluigwe guzoro ọtọ n’oge a tụbara Stivin nkume.

> Ma ya, ebe o jupụtara na Mmụọ Nsọ, leliri anya ike n’eluigwe, hụ ebube Chineke, na Jisọs ka o guzo n’aka nri Chineke, wee sị, Lee, ahụrụ m eluigwe ka e meghere, na Nwa nke mmadụ ka o guzo n’aka nri Chineke. Ma ha tiri mkpu n’oké olu, mechie ntị ha, wee jiri otu obi gbakwaso ya ọsọ, chụpụ ya n’obodo, tụgbuo ya nkume: ndị àmà wee tọgbọ uwe ha n’ụkwụ otu nwa-okorobịa, onye aha ya bụ Sọl. Ha wee tụgbuo Stivin nkume, ka ọ na-akpọku Chineke, na-asị, Onyenweanyị Jisọs, nabata mmụọ m. O wee gbuo ikpere n’ala, tie mkpu n’oké olu, Onyenweanyị, ebola ha mmehie a n’isi. Mgbe o kwusịrị nke a, ọ rahụrụ ụra. Ọrụ Ndịozi 7:55–60.

Mgbe a tụrụ Stivin nkume, Maikel wee bilie, ozi ọma ahụ gakwuuru ndị mba ọzọ, n’ihi na ruo n’oge ahụ, e debere ozi ọma ahụ naanị n’aka ndị Juu.

> “Mgbe ahụ, ka mmụọ ozi ahụ kwuru, ‘Ọ ga-eme ka ọgbụgba ndụ ahụ guzosie ike n’etiti ọtụtụ mmadụ otu izu [afọ asaa].’ N’ime afọ asaa mgbe Onye Nzọpụta ahụ batara n’ozi Ya, a ga-ekwusa ozi ọma ahụ kpọmkwem nye ndị Juu; afọ atọ na ọkara site n’aka Kraịst n’Onwe Ya; ma emesịa site n’aka ndịozi. ‘N’etiti izu ahụ Ọ ga-eme ka àjà na onyinye kwụsị.’ Daniel 9:27. N’oge opupu ihe ubi nke A. D. 31, e nyere Kraịst, ezi Àjà ahụ, n’elu Kálvarị. Mgbe ahụ, ákwà mgbochi nke ụlọ nsọ ahụ dọwara abụọ, na-egosi na ịdị nsọ na ihe ọ pụtara nke ọrụ àjà ahụ apụla. Oge eruola ka àjà na onyinye nke ụwa kwụsị.”

> “Izu ahụ otu—afọ asaa—kwụsịrị na A.D. 34. Mgbe ahụ, site n’ịtụ Stivin okwute, ndị Juu mechara mechie nkwụpụ ha jụrụ oziọma; ndị na-eso ụzọ ahụ, ndị a chụsasịrị n’ebe dị iche iche n’ihi mkpagbu, ‘gara ebe niile na-ekwusa okwu ahụ’ (Ọrụ Ndịozi 8:4); ma obere oge ka e mesịrị, Sọl, onye mkpagbu ahụ, ghọrọ onye a tọghatara, wee bụrụ Pọl, onyeozi e zigara ndị mba ọzọ.” The Desire of Ages, 233.

N’afọ nke iri atọ na anọ, izu nsọ ahụ (ụbọchị puku abụọ na narị ise na iri abụọ) kwụsịrị, e wee gbaa alụkwaghịm n’etiti Izrel oge ochie na Chineke; oge amara ha emechiela kpamkpam. N’oge ahụ, ntaramahụhụ megide Izrel oge ochie n’ihi ịjụ ọgbụgba ndụ ahụ, na n’ihi ịkpọgide Ọkpara Chineke n’obe, nọ n’okpuru ikpe mmezu Chineke. Chineke, n’ime ebere Ya nke na-atachi obi ogologo oge, yigharịrị mbibi Jerusalem ruo mgbe nnọchibido na mbibi ya n’afọ 66 AD ruo n’afọ 70 AD.

Amaokwu ndị dị na Daniel isi nke itoolu, ndị kpọrọ izu ahụ Kraịst kwadoro ọgbụgba ndụ ahụ, na-akọwakwa na Rom nke ndị ọgọ mmụọ (onye-isi ahụ ga-abịa) ga-ebibi obodo ahụ na ebe nsọ ahụ, ma Chineke, n’ebere Ya nke ogologo ntachi obi, kwere ka ụmụ Izrel oge ochie nwee oge ịnụ oziọma ahụ ma mee mkpebi dịka nna nna ha mere n’ime afọ asaa ahụ nke ozi Kraịst na nke ndị na-eso ụzọ Ya n’etiti ha.

> “Ruo ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ afọ iri anọ mgbe Kraịst n’onwe Ya kwuwapụtara mbibi Jerusalem, Onyenweanyị gbuuru oge n’ikpe Ya megide obodo ahụ na mba ahụ. Ịtachi obi Chineke n’ebe ndị jụrụ oziọma Ya na ndị gburu Ọkpara Ya nọ dị ebube. Ilu ahụ banyere osisi na-amịghị mkpụrụ nọchiri anya otú Chineke si emeso mba ndị Juu. E nyela iwu ahụ, sị, ‘Bee ya; gịnị mere o ji na-egbu ala n’efu?’ (Luke 13:7) ma ebere Chineke chebere ya obere oge ọzọ. A ka nwere ọtụtụ n’etiti ndị Juu ndị na-amaghị agwa na ọrụ Kraịst. Ụmụ ha enwetakwaghị ohere ndị ahụ ma ọ bụ nata ìhè ahụ ndị mụrụ ha ledara anya. Site n’okwusara ndịozi na ndị ha na ha na-arụkọ ọrụ, Chineke ga-eme ka ìhè chaara ha; a ga-ekwe ka ha hụ otú amụma si mezuo, ọ bụghị naanị n’omumu na ndụ Kraịst, kama kwa n’ọnwụ Ya na mbilite n’ọnwụ Ya. A naghị ama ụmụaka ikpe n’ihi mmehie ndị mụrụ ha; ma mgbe ụmụaka ahụ, n’ịma ìhè niile e nyere ndị mụrụ ha, jụrụ ìhè ọzọ e nyekwara ha onwe ha, ha ghọrọ ndị sonyere na mmehie ndị mụrụ ha, mejuokwa oke ajọ omume ha.”

> “Ogologo ntachi obi Chineke n’ebe Jerusalem nọ mere ka ndị Juu guzosie ike naanị n’ime isi ike ha na enweghị nchegharị ha. N’ịkpọasị ha na obi ọjọọ ha megide ndị na-eso ụzọ Jisọs, ha jụrụ onyinye ebere ikpeazụ ahụ. Mgbe ahụ Chineke wepụrụ nchebe Ya n’ebe ha nọ ma wepụ ike Ya nke na-egbochi Setan na ndị mmụọ ozi ya, a hapụrụkwa mba ahụ n’okpuru ọchịchị onye ndu ahụ ọ họrọworo. Ụmụ ya elelawo amara Kraịst, nke gaara enyere ha aka imeri mkpali ọjọọ ha, ma ugbu a ndị a ghọrọ ndị meriri ha. Setan kpaliri agụụ ime mmụọ kachasị ike na nke kasị ala. Ndị mmadụ echebaraghị echiche; ha agafewo ọnọdụ a ga-eji echiche kpọrọ ihe—n’ihi na mkpali na iwe kpuru ìsì na-achịkwa ha. Ha ghọrọ ndị Setan n’obi ọjọọ ha. N’ezinụlọ na n’ime mba ahụ, n’etiti ndị kasị elu na ndị kasị ala n’ọkwa n’otu aka ahụ, e nwere enyo, ekworo, ịkpọasị, esemokwu, nnupụisi, igbu ọchụ. Enweghị nchebe n’ebe ọ bụla. Ndị enyi na ndị ikwu rara ibe ha nye. Ndị mụrụ ụmụ gburu ụmụ ha, ụmụkwa gbuo ndị mụrụ ha. Ndị ọchịchị nke ndị mmadụ enweghị ike ịchịkwa onwe ha. Agụụ na-enweghị njikwa mere ha ndị ọchịchị aka ike. Ndị Juu anabatala àmà ụgha iji maa Nwa Chineke na-enweghị mmehie ikpe. Ugbu a ebubo ụgha mere ka ndụ nke ha onwe ha ghara ịdị n’udo. Site n’omume ha, ha anọwo ogologo oge na-asị: ‘Mee ka Onye Nsọ nke Izrel kwụsị ịnọ n’ihu anyị.’ Aịzaya 30:11. Ugbu a e nyere ha ihe ha chọrọ. Egwu Chineke anaghịzi enye ha nsogbu. Setan nọ n’isi mba ahụ, ndị ọchịchị obodo na nke okpukpe kasị elu nọkwa n’okpuru ọchịchị ya.” The Great Controversy, 27, 28.

Dịka Onye-Ozi nke Ọgbụgba-ndụ ahụ, Kraịst buru ụzọ soro naanị ndị Juu na-emekọrịta. N’afọ 34, n’oge e tụrụ Stivin nkume, ozi-ọma ahụ gasịrị ruo n’ebe ndị mba ọzọ nọ, oge ikpe nchịkwa nke Chineke wee bịaruo, ọ bụ ezie na Chineke n’ebere Ya yigharịrị oge ahụ ruo ihe dị ka afọ iri anọ.

Dịka Onyeozi nke Ọgbụgba-ndụ, n’ime mmezu nke Malakai isi nke atọ, Kraịst sachara ụlọ nsọ ugboro abụọ. O mere nke a n’ime oge e doro iche pụrụ iche nye ndị ọgbụgba-ndụ ahụ, ndị a na-agafe n’akụkụ ma na-agba alụkwaghịm n’oge ahụ, nakwa nye ndị ga-abụ ndị ọhụrụ a họọrọ. Mgbe oge ahụ gwụsịrị, oge ikpe ọchịchị nke Chineke malitere. Jọn Onye Na-eme Baptizim bụ onyeozi ahụ nke kwadebere ụzọ maka ọrụ Kraịst nke iwulite ndị ọhụrụ a họọrọ, ndị Ọ ga-abanye n’ọgbụgba-ndụ na ha.

Nchụpụ abụọ ahụ a chụpụrụ n’ụlọ nsọ bụ nkuzi anya nke na-akọwapụta ọrụ Kraịst nke ime ka ụlọ nsọ nke mkpụrụobi dị ọcha. Mgbe Onye-Ozi nke Ọgbụgba-ndụ ahụ bịara na mberede n’isi nke atọ nke Malakaị, Ọ na-eme ka ụmụ ndị Livaị dị ọcha ma na-asachapụkwa ha, n’ihi nzube nke iwulite àjà, dịka ọ dị n’ụbọchị ndị ochie.

> Ma ònye pụrụ iguzosi ike n’ụbọchị ọbịbịa ya? Ònye kwa ga-eguzo mgbe ọ pụtara? n’ihi na ọ dị ka ọkụ onye na-anụcha ihe, dịkwa ka ncha nke ndị na-asụ ákwà: Ọ ga-anọdụkwa dịka onye na-anụcha ọlaọcha na onye na-eme ka ọ dị ọcha: ọ ga-emekwa ka ụmụ Levi dị ọcha, sachapụkwa ha dịka ọlaedo na ọlaọcha, ka ha wee chụọrọ Onyenwe anyị àjà n’ezi omume. Mgbe ahụ ka àjà Juda na Jerusalem ga-atọ Onyenwe anyị ụtọ, dịka n’ụbọchị ndị ochie, na dịka n’afọ ndị gara aga. Malakaị 3:2–3.

Malakaị isi nke atọ, ma ihicha ụlọ nsọ ahụ ugboro abụọ na-anọchi anya izu oke nke okwukwe nke ụmụ Levi, nke Onyeozi nke Ọgbụgba-ndụ na-emezu. A na-anọchi anya izu oke nke okwukwe nke ụmụ Levi site n’ime ka ọlaedo dị ọcha.

> “A ghaghị ịdị, n’etiti ndị niile nwere mmetụta ọ bụla n’ụlọ ọgwụ ahụ, nkwekọrịta na uche Chineke, iweda onwe mmadụ ala, na imeghe obi nye mmetụta dị oké ọnụ ahịa nke Mmụọ nke Kraịst. Ọlaedo a nwalere n’ọkụ na-anọchi anya ịhụnanya na okwukwe. Ọtụtụ mmadụ fọrọ nke nta ka ha bụrụ ndị ogbenye n’ihe banyere ịhụnanya. Izu onwe ha ezu emeela ka anya ha kpuchie, ka ha ghara ịhụ nnukwu mkpa ha. E nwere mkpa doro anya nke ntụgharị kwa ụbọchị nye Chineke, ahụmịhe ọhụrụ, miri emi, na nke kwa ụbọchị n’ime ndụ okpukpe.” Testimonies, volume 4, 558.

Malakaị isi nke atọ, ma nchụpụ abụọ ahụ e mere n’ụlọ nsọ na-anọchi anya izu oke nke nghọta banyere mmụba nke ihe ọmụma n’ime ndị amamihe, ndị bụ ụmụ Levi, nke Onye-Ozi nke Ọgbụgba-ndụ na-emezu. Izu oke nke ụmụ Levi ka a na-anọchi anya ya site n’ime ka ọlaọcha dị ọcha.

> Okwu nile nke Onyenwe anyị bụ okwu dị ọcha: dị ka ọlaọcha a nụchara n’ọkụ n’ime ite nke ala, a sachapụrụ ya ugboro asaa. Abụ Ọma 12:6.

Onye-Ozi nke Ọgbụgba-ndụ ahụ ga-eme ka ụmụ ndị Livaị dị ọcha dịka ọlaọcha na ọlaedo. Okwu Chineke bụ ihe na-eme ka a dị ọcha, n’ihi na ịbụ onye e mere ka ọ dị ọcha bụ ịbụ onye a gụrụ na ọ bụ ezi omume ma dokwaa ya nsọ.

> Doo ha nsọ site n’eziokwu gị: okwu gị bụ eziokwu. Jọn 17:17.

Jọn Baptist bụ onye-ozi ahụ kwadebere ụzọ nye Onye-Ozi nke Ọgbụgba-ndụ n’ime mmezu mbụ nke Malakaị isi nke atọ, ma ozi ya n’ihe ahụ gbasara ya bụ nke nwere akụkụ anọ n’ụdị ya. Ọrụ ya gụnyere ịkọwapụta ọrụ nke ime ka mmadụ dị ọcha nke Onye-Ozi nke Ọgbụgba-ndụ ga-arụzu, nakwa na e gosipụtara ọrụ ahụ e mezuru nke ime ka mmadụ dị ọcha dịka omume nke ịza ebe a na-azọ ọka. Ọ kọwara na ndị mbụ a họpụtara nọ n’oge ahụ n’usoro a na-agabiga ha. O mekwara ka ozi Laodisia bịaruo ndị Chineke, si otu a na-egosi ha mmehie ha na mmehie ndị nna ha. O tinyere eziokwu ndị a niile n’ime ọnọdụ nke “iwe na-abịa.” Ọrụ nke onye-ozi ahụ kwadebere ụzọ nọchiri anya ọrụ nke onye na-anatabeghị agụmakwụkwọ n’usoro agụmakwụkwọ nke ndị ahụ a na-agabiga.

> “N’ime Jọn Onye Na-eme Baptizim ka Onyenwe anyị kpọlitere nye Onwe Ya onye-ozi ka o dozie ụzọ nke Onyenwe anyị. Ọ ga-eburu ụwa àmà na-adịghị ama jijiji n’ịba mba na n’ịkatọ mmehie. Luk, n’ịkpọsa ozi ya na ọrụ ya, sịrị, ‘Ọ ga-ebukwa ụzọ n’iru Ya n’mmụọ na ike nke Elaija, iji mee ka obi ndị nna laghachikwute ụmụ ha, na ndị na-erubeghị isi laghachikwute amamihe nke ndị ezi omume; iji dozie ndị mmadụ a kwadebere maka Onyenwe anyị’ (Luk 1:17).”

> “Ọtụtụ n’ime ndị Farisii na ndị Sadusii bịara n’ebe a na-eme baptizim nke Jọn, ma mgbe ọ na-agwa ndị a okwu, o kwuru, ‘Unu ọgbọ agwọ ọjọọ, ònye dọrọ unu aka ná ntị ka unu gbanarị iwe ahụ na-abịa? Ya mere, mịpụta mkpụrụ kwesịrị ekwesị nke nchegharị: unu echekwala ikwu n’ime onwe unu, Anyị nwere Abraham dịka nna anyị: n’ihi na ana m asị unu, na Chineke pụrụ isi n’ime nkume ndị a bulie ụmụ nye Abraham. Ma ugbu a kwa, a tọkwasịla anyụike ahụ n’akụkụ mgbọrọgwụ osisi ndị ahụ: ya mere, osisi ọ bụla nke na-amịghị mkpụrụ ọma, a na-egbutu ya, tụba ya n’ime ọkụ. N’ezie, ana m eji mmiri eme unu baptizim ruo ná nchegharị: ma Onye ahụ nke na-abịa n’azụ m dị ike karịa m, onye akpụkpọ ụkwụ Ya erughị m eru iburu: Ọ ga-eji Mmụọ Nsọ na ọkụ mee unu baptizim: Onye nzacha Ya dị n’aka Ya, Ọ ga-asachapụkwa ebe ịzọ ọka Ya nke ọma, chịkọta ọka wit Ya n’ọba; ma Ọ ga-eji ọkụ a na-apụghị imenyụ emenyụ gbaa afụka ahụ ọkụ’ (Matthew 3:7–12).”

> “A buliri olu Jọn elu dịka opi. Iwu e nyere ya bụ, ‘Gosi ndị m mmehie-ha, gosi kwa ụlọ Jekọb mmehie-ha’ (Aịsaịa 58:1). Ọ dịghị agụmakwụkwọ mmadụ ọ nwetara. Chineke na okike bụ ndị nkụzi ya. Ma a chọrọ otu onye ga-akwadebe ụzọ n’ihu Kraịst, onye nwere obi ike zuru ezu ime ka a nụ olu ya dịka ndị amụma oge ochie, na-akpọ mba ahụ mebiri emebi ka ha chegharịa.” Selected Messages, book 2, 147, 148.

William Miller bụ onye-ozi nke abụọ nke kwadebere ụzọ maka Onye-Ozi nke Ọgbụgba-ndụ, e wee gosipụta onye ọ bụ na ọrụ ya n’ihu site n’aka Jọn Baptist.

> “A dubere puku mmadụ n’ịnakwere eziokwu ahụ William Miller kwusara, e wee bilie ndị ohu Chineke n’ime mmụọ na ike nke Ịlaịja ikwusa ozi ahụ. Dịka Jọn, onye butere ụzọ Jisọs, ndị kwusara ozi a dị nsọ chere na a manyere ha itinye anyụike n’akọrọgwụ osisi ahụ, ma kpọọ mmadụ ka ha mịpụta mkpụrụ kwesịrị ekwesị nye nchegharị.” Early Writings, 233.

Ndị Juu ndị na-enwekarị ịgbagha n’oge Kraịst e duworo ka ha tukwasị obi n’ozi ụgha banyere Mesaịa ahụ. “Mesaịa” bụ okwu Hibru kwekọrọ n’okwu Grik “Kraịst,” nke pụtara “onye e tere mmanụ.”

> Okwu ahụ nke Chineke zitere ụmụ Izrel, na-ekwusa udo site n’aka Jisọs Kraịst: (Ọ bụ Onyenwe ihe niile:) Okwu ahụ, ka m na-ekwu, unu maara, nke a kpọsara n’ala Judia niile, malitekwa na Galili, mgbe baptizim ahụ Jọn kwusara gasịrị; otu Chineke siri tee Jisọs onye Nazaret mmanụ nsọ site na Mmụọ Nsọ na ike: onye gagharịrị na-eme ezi ihe, na-agwọkwa ndị niile ekwensu mekpuru emegbu; n’ihi na Chineke nọnyere ya. Ọrụ Ndịozi 10:36–38.

Ma “Mesaya” na “Kraịst” pụtara “onye e tere mmanụ.” E tere Kraịst mmanụ n’oge baptizim Ya, ya mere, n’ụzọ nkà na ụzụ, Ọ bụghị Mesaya ma ọ bụ Kraịst ruo mgbe baptizim Ya gasịrị. Baptizim Ya na-adakọ n’amụma na ọdịda nke mmụọ ozi ahụ dị na Mkpughe isi nke iri, nke dara n’ụbọchị Ọgọọst 11, 1840, ọ na-adakọkwa na ọdịda nke mmụọ ozi dị ike nke Mkpughe isi nke iri na asatọ, nke dara n’ụbọchị Septemba 11, 2001. Akara-amụma atọ ahụ na-akọwapụta ngosipụta nke Mmụọ Nsọ n’oké mmiri ikpeazụ.

Ndị Juu ndị na-enwe mmasị n’ịkatọ okwu jidesiri ike n’echiche na-ezighị ezi, n’ozi amụma ụgha na Mesaịa ga-eweta alaeze nkịtị nke ụwa a, ebe mba Izrel ga-achị ụwa. Ọ bụ ozi ụgha nke kwere nkwa “udo na ọganihu.”

Ozi William Miller nwere isi ihe ukwu abụọ. Nke mbụ bụ itinye amụma banyere oge n’ọrụ nke mere ka a mata ime ka ebe nsọ dị ọcha, nke abụọkwa bụ ịjụ nkọwa Katọlik banyere puku afọ ahụ nke ndị Protestant na-enwekarị mmasị ikwere. Echiche ụgha ahụ banyere puku afọ ahụ, nke na-akọwa ya dịka puku afọ nke udo na ọganihu, bụ nke e gosipụtara site n’echiche ụgha banyere alaeze Mesaịa nke ndị Juu na-ese okwu jidere.

Ndịàmà abụọ ahụ na-akọwapụta ozi ụgha nke mmiri-ozuzo ikpeazụ nke na-ekwe nkwa “udo na ọganihu” n’ime mmezu nke atọ na nke ikpeazụ nke akụkọ banyere onye-ozi ahụ nke na-akwadebe ụzọ maka Onye-ozi nke Ọgbụgba-ndụ ka Ọ bịakwute n’ụlọ nsọ Ya na mberede. A na-akọwapụta ozi ụgha ahụ nke mmiri-ozuzo ikpeazụ dịka ozi “udo na nchekwa,” n’iche megide ozi Jọn Onye Na-eme Baptizim, bụ onye kwuru na “osisi ọbụla nke na-amịghị mkpụrụ ọma, a na-egbutu ya, tụba ya n’ọkụ,” mgbe “iwe nke na-abịa” ruru. E gosikwara ya site n’ịkọwa Miller na a gaghị enwe otu puku afọ nke udo, dịka Katọlik na-akụzi, n’ihi na mgbe Onyenweanyị ga-alọta, Ọ ga-eji ìhè nke ọbịbịa Ya bibie ụwa.

> Ma unu bụ ndị a na-emekpa ahụ, ka unu soro anyị zuru ike, mgbe a ga-ekpughe Onyenweanyị Jisọs site n’eluigwe ya na ndị mmụọ-ozi ya dị ike, n’ọkụ na-enwu enwu, na-ewetara ndị na-amaghị Chineke, na ndị na-erubeghị ozi-ọma nke Onyenweanyị anyị Jisọs Kraịst, ịbọ ọ́bọ̀: ndị a ka a ga-ata ahụhụ site na mbibi ebighị ebi, nke si n’ihu Onyenweanyị, na site n’ebube nke ike ya. 2 Ndị Tesalonaịka 1:7–9.

Ndị ozi abụọ mbụ ahụ, bụ́ ndị kwadebere ka Onye Ozi nke Ọgbụgba-ndụ bịa ịbanye n’ọgbụgba-ndụ na ndị ọhụrụ ahọpụta, na-egosi na ozi mmiri mbubreyo ụgha nke “udo na nchekwa,” nke e hiwere n’ọgbọ nke atọ nke Adventism Laodisia, ka Setan chepụtara iji gbochie Adventism Laodisia n’ọgbọ nke anọ ịmata ọrụ nke Islam, dịka e si anọchi ya anya n’Iju-azụ nke atọ.

N’ọrụ ime ka ndị a na-anọchi anya ha site n’ụmụ Livai dị ọcha, Onye ahụ nke ga-abịa n’azụ Jọn Onye Na-eme Baptizim ga-eji ihe ịkwọcha nke dị n’aka Ya sachapụ ebe ịzọ ọka Ya nke ọma ma “mee ka ọ dị ọcha.” A na-arụzu ọrụ ahụ site n’Okwu Ya.

> “‘Onye nkwụcha Ọka Ya dị n’aka Ya, Ọ ga-ekpochapụkwa ebe Ọka Ya na-azọ nke ọma, chịkọtakwa ọka wit Ya n’ọba.’ Matiu 3:12. Nke a bụ otu n’ime oge ndị ahụ nke ịsachasị. Site n’okwu nke eziokwu, a na-ekewapụkwarị ahịhịa efu n’aka ọka wit. N’ihi na ha jupụtara n’ime mpako efu na ezi omume nke onwe ha nke ukwuu nke na ha apụghị ịnara ịdọ aka ná ntị, ma bụrụkwa ndị hụrụ ụwa n’anya nke ukwuu nke na ha apụghị ịnabata ndụ nke ịdị umeala n’obi, ọtụtụ wepụrụ onwe ha n’ebe Jisọs nọ. Ọtụtụ ka na-emekwa otu ihe ahụ. A na-anwale mkpụrụobi taa dịka e si anwale ndị ahụ na-eso ụzọ n’ụlọ nzukọ dị na Kapanọm. Mgbe a kpọbatara eziokwu n’obi, ha na-ahụ na ndụ ha adabaghị n’uche Chineke. Ha na-ahụ mkpa ọ dị ka e nwee mgbanwe zuru ezu n’ime onwe ha; ma ha adịghị njikere iburu ọrụ ahụ nke ịgọnarị onwe onye. Ya mere ha na-ewe iwe mgbe a kpughere mmehie ha. Ha na-apụ n’ihi iwe na mkpasu iwe, dị nnọọ ka ndị na-eso ụzọ ahụ hapụrụ Jisọs, na-atamu ntamu, ‘Nke a bụ okwu siri ike; ònye pụrụ ịnụ ya?’” The Desire of Ages, 392.

Ozi nke mmiri ikpeazụ bụ “arụmụka” nke Habakuk isi nke abụọ, ma ọ bụkwa okwu nke eziokwu nke na-ekewa ahịhịa-ntù n’aka ọka wit. Nkewa ahụ bụ nsachapụ nke Onyeozi nke Ọgbụgba ndụ mezuru. N’akụkọ ihe mere eme nke ndị Millerait, ozi nke Daniel isi nke asatọ, amaokwu nke iri na anọ, kpatara nsachapụ mgbe ọ dara ada na mbụ, ma wetara oge ichere nke Habakuk isi nke abụọ na ilu nke ụmụ agbọghọ iri ahụ dị na Matiu isi nke iri abụọ na ise. Mgbe ozi nke Mkpu Etiti Abalị mezuru n’ikpeazụ na Ọktoba 22, 1844, ọ kpatara nsachapụ ka ukwuu karịa. Ọ bụ mgbe ahụ ka Onyeozi nke Ọgbụgba ndụ bịarutere na mberede ma malite nsachapụ na ime ka ihe dị ọcha ikpeazụ. Mmegharị ahụ nke gafere nsọcha na nsachapụ abụọ mbụ n’ime atọ ahụ, dara na nke atọ ma ziga ya n’ọzara nke Laodisia n’afọ 1863.

N’akụkọ ihe mere eme nke ndị Millerait, e ji okwu nke eziokwu sachapụ ndị Protestant mbụ; emesịa, a sachapụkwara mmegharị nke mmụọ-ozi mbụ mgbe ozi nnwale nke atọ rutere. Ma ndị ahụ bụ ndị wuru ụlọ nsọ Millerait n’ime afọ iri anọ na isii site n’afọ 1798 ruo n’afọ 1844, dara n’ule nke atọ, nke rutere n’ụbọchị Ọktoba 22, 1844, n’agbanyeghị na ha mezuru ilu nke ụmụ agbọghọ iri ahụ n’ụzọ zuru oke.

> “Ọtụtụ ndị pụrụ ịga izute Onye-alụ-ụlọ-nwunye n’okpuru ozi nke mmụọ-ozi mbụ na nke abụọ, jụrụ nke atọ ahụ, ozi ikpeazụ nke nnwale a ga-enye ụwa, ma a ga-ewerekwa ọnọdụ yiri nke ahụ mgbe a ga-eme oku ikpeazụ.”

> “A ga-amụ nke ọma nkọwa ọ bụla dị na ilu a. A na-anọchi anya anyị ma site n’amamihe ndị na-amaghị nwoke ma ọ bụ site n’ụmụ agbọghọ ndị nzuzu.” Review and Herald, October 31, 1899.

Akụkọ ihe mere eme amụma nke malitere n’ịbịa nke mmụọ-ozi nke atọ n’ụbọchị Ọktoba 22, 1844, bụ ọdịda, o wee kwụsị na nnupụisi nke 1863. Ka ọ na-erule 1850, Sister White dere ozi a:

> “Onyenwe anyị nyere m ọhụụ n’ụbọchị Jenụwarị 26, nke m ga-akọ. Ahụrụ m na ụfọdụ n’ime ndị Chineke bụ ndị nzuzu ma na-ehi ụra n’ime mmụọ; ha tetaara naanị ọkara, ma aghọtaghịkwa oge anyị bi ugbu a n’ime ya; na ‘nwoke’ ahụ nke nwere ‘ahịhịa ihicha unyi’ abatala, nakwa na ụfọdụ nọ n’ihe ize ndụ nke ịbụ ndị a ga-azapụ. Arịọsiri m Jizọs ike ka Ọzọpụta ha, ka O meere ha ebere ma hapụ ha obere oge ọzọ, ma mee ka ha hụ oke ize ndụ ha dị njọ, ka ha wee dị njikere tupu oge agafee ruo mgbe ọ ga-adịru mgbe ebighị ebi n’oge agafela. Mụọ-ozi ahụ sịrị, ‘Mbibi na-abịa dịka oké ifufe dị ike.’ Arịọsiri m mụọ-ozi ahụ ike ka o meere ebere ma zọpụta ndị ahụ hụrụ ụwa a n’anya, ma jikọrọ onwe ha na ihe onwunwe ha, ndị na-achọghị ịtọpụ onwe ha n’aka ha, ma chụọ ha àjà iji mee ka ndị ozi ahụ gaa ọsọ ọsọ n’ụzọ ha ije inye atụrụ agụụ na-agụ nri, bụ ndị na-ala n’iyi n’ihi ụkọ nri ime mmụọ.”

> “Ka m na-ele mkpụrụ obi ndị ogbenye ka ha na-anwụ n’ihi enweghị eziokwu nke oge a, hụkwa ụfọdụ ndị na-ekwupụta na ha kwenyere n’eziokwu ahụ ka ha na-ahapụ ha ka ha nwụọ, site n’ijide ihe ndị dị mkpa iji mee ka ọrụ Chineke gaa n’ihu, ihe m hụrụ ahụ wutere m nke ukwuu, m wee rịọ mmụọ ozi ahụ ka o wepụ ya n’ebe m nọ. Ahụrụ m na mgbe ihe kpatara Chineke kpọrọ ka e nye akụkụ ụfọdụ nke ihe onwunwe ha, dịka nwa okorobịa ahụ bịakwutere Jizọs, [Matthew 19:16–22,] ha lara n’azụ n’ụjọ na mwute; nakwa na n’oge na-adịghị anya ihe otiti ahụ na-ejubiga ókè ga-agafe ma kpochapụ ihe onwunwe ha niile, ma mgbe ahụ, ọ ga-abụla oge agafeela ịjà ihe ụwa, na ịkpakọba akụ n’eluigwe.” Review and Herald, April 1, 1850.

N’afọ 1850, nwoke ahụ ji ahịhịa uzuzu ekpochapụ ala abịarutela. N’ụbọchị Ọktoba 22, 1844, Onye-Ozi nke Ọgbụgba-ndụ ahụ bịara n’ụlọ nsọ Ya na mberede, ọ malitekwara ọrụ nke ikpochapụ na ime ka ụmụ ndị Livaị dị ọcha.

Anyi ga-aga n’ihu n’ọmụmụ a n’isiokwu na-esonụ.

> “N’ụbọchị taa a na-anwale ma na-anwụkwa mkpụrụ-obi, ọtụtụ kwa na-agafe n’otu ala ahụ ndị hapụrụ Kraịst zọọrọ. Mgbe e ji Okwu ahụ nwalee ha, ha na-ajụ Onye Nkụzi nke eluigwe. Mgbe a baara ha mba n’ihi na ndụ ha adịghị n’otu na eziokwu na ezi omume, ha na-apụ n’ebe Onye Nzọpụta nọ; mkpebi ha, dịka nke ndị na-eso ụzọ ahụ a kpasuru iwe, adịghịkwa agbanwe agbanwe ọzọ. Ha anaghị eso Kraịst eje ije ọzọ. N’ụzọ dị otu a ka okwu ndị a si emezu, ‘Onye ngwa-ịsacha ọka Ya dị n’aka Ya, Ọ ga-ehichapụkwa ebe a na-azọ ọka Ya nke ọma, kpọkọtakwa ọka wit Ya n’ọba.’” Signs of the Times, May 15, 1901.

Back to Articles