Article

# Panium — Ọnụọgụ Iri na Atọ

Ịlaghachi na Panium

Author

Jeff Pippenger

Published

February 17, 2026

Formats

PDF
Word
Song MP3

Site na Sizaea Filipai ruo Sizaea Maritima, na nkwụsị n’ụzọ na Ugwu Mgbanwe Ọdịdị; Pita na-anọchi anya otu narị puku iri anọ na anọ ndị rutere n’ama-ụzọ nke emume Opi n’ahịrị ahụ e wuru n’elu ahịrị abụọ nke amaokwu iri abụọ na abụọ nke Levitikọs iri abụọ na atọ, n’ịjikọta ya na oge Pentikọst n’oge Kraịst. Levitikọs iri abụọ na atọ, obe, Pentikọst na Kọniliọs izipu ka e kpọọ Pita; a na-achịkọta ha niile ọnụ, ahịrị n’elu ahịrị, na ihe nnọchianya nke awa nke atọ, nke isii na nke itoolu.

Kraịst n’oge awa nke atọ, nke isii, na nke itoolu n’elu obe, Pita n’oge awa nke atọ na nke itoolu na Pentikọst, na Kọniliọs n’oge awa nke itoolu, Pita n’oge awa nke isii na Jopa na awa nke atọ na Sisaịa Filipai, jikọtara ya na Daniel iri na otu, amaokwu iri na atọ ruo iri na ise, n’ihi na Sisaịa Filipai bụkwa Panium.

Pita nọ na-ekwusa akwụkwọ Joel n’oge Pentikọst, ma mgbe Pita kpọpụtara ozi ya n’ụlọ Kọnelịọs, e wụsara Mmụọ Nsọ n’elu ndị mba ọzọ, dịka e si wụsa Ya n’elu ndị Juu n’oge Pentikọst. Ịwụsa nke Mmụọ Nsọ maka ndị Juu, ma emesịa maka ndị mba ọzọ, bụ ihe nnọchianya nke ịwụsa nke Mmụọ Nsọ n’ụbọchị ikpeazụ. Ịwụsa ahụ n’ụbọchị ikpeazụ bụ nke akụkụ abụọ, na-amalite site n’ifesa ntakịrị n’oge 9/11 nke n’ikpeazụ na-aga n’ihu ruo n’ikwusa Mkpu Etiti Abalị nke na-eru ruo n’iwu ụbọchị Sọnde, ma mgbe ahụ ọ na-aghọ oké mkpu nke mmụọ ozi nke atọ, ebe na mgbe ahụ ka a na-awụsa mmiri ozuzo nke ikpeazụ n’enweghị oke.

> Ya mere, unu ụmụ nke Zayọn, ṅụrịanụ ọṅụ, ṅụrịakwa ọṅụ n’ime Onyenweanyị Chineke unu: n’ihi na O nyewo unu mmiri ozuzo mbụ n’otú kwesiri ekwesi, Ọ ga-emekwa ka mmiri ozuzo dakwasị unu, ya bụ mmiri ozuzo mbụ na mmiri ozuzo ikpeazụ n’ọnwa mbụ. Ebe ịzọ ọka ga-ejupụta na ọka wit, ite-ịkpọmmanụ ga-erigakwa mmanya na mmanụ. M ga-eweghachikwa unu afọ ndị igurube ripịara, na cankerworm, na caterpiller, na palmerworm, bụ nnukwu agha M nke M zitere n’etiti unu. Joel 2:23–25.

Pita na-anọchi anya ndị ahụ nke sonyere n’akụkọ ihe mere eme nke mgbasapụta mmiri nta nke mbụ sitere na 9/11 ruo n’iwu ụbọchị Sọnde, nakwa mmiri ozuzo ikpeazụ, nke na-eweghachi “afọ” ndị ahụ na-anọchi anya ọgbọ anọ nke nnupu isi na-arịwanye elu nke Seventh-day Adventism nke Laodisia nke e bibiri. N’ụlọ nsọ, n’oge awa nke itoolu, Pita gosipụtara mweghachi nke afọ ndị ahụ dị n’akwụkwọ Joel.

> Ya mere, chegharịanụ, laghachikwutekwanụ, ka e wee hichapụ mmehie unu, ka oge nke ume ọhụrụ wee si n’ihu Onyenwe anyị bịa; O ga-ezigakwa Jisọs Kraịst, onye e buru ụzọ kwusara unu: Onye eluigwe ga-anabata ruo mgbe oge nke mweghachi nke ihe niile ga-abịa, nke Chineke kwuworo site n’ọnụ ndị amụma ya niile dị nsọ kemgbe ụwa bidoro. N’ihi na Mozis n’ezie gwara ndị nna anyị, Onye-amụma ka Onyenwe Chineke unu ga-ebiliere unu site n’etiti ụmụnne unu, dị ka m; ya ka unu ga-anụ n’ihe niile ọ bụla ọ ga-agwa unu. O gēru kwa, na mkpụrụobi ọ bụla nke na-agaghị anụ Onye-amụma ahụ, a ga-ebibi ya kpamkpam site n’etiti ndị mmadụ. Ee, ndị amụma niilekwa, site na Samuel na ndị sochirinụ, ka ọtụtụ n’ime ha kwuru okwu, ha bukwara amụma banyere ụbọchị ndị a. Ọrụ Ndịozi 3:19–24.

Ihichapụ mmehie bụ ọrụ ikpeazụ nke Kraịst n’ime ikpe nyocha ahụ, ma ihichapụ mmehie ahụ na-amalite n’ụlọ Chineke.

> N’ihi na oge eruwo ka ikpe malite n’ụlọ Chineke: ma ọ bụrụ na o bu ụzọ malite n’ebe anyị nọ, gịnị ka ọgwụgwụ ga-abụ nke ndị na-adịghị erubere ozi ọma nke Chineke isi? Ma ọ bụrụ na a na-azọpụta onye ezi omume n’ike n’ike, òle ebe onye na-adịghị asọpụrụ Chineke na onye mmehie ga-apụta? Ya mere, ka ndị na-ata ahụhụ dị ka uche Chineke si dị nyefee idebe mkpụrụ obi ha n’aka Ya n’ime ime ezi ihe, dịka n’aka Onye Okike kwesiri ntụkwasị obi. 1 Pita 4:17–19.

Pita ghọtara n’oge Pentikọst, nakwa n’ụlọ Kọniliọs dị na Sịzaria n’akụkụ oke osimiri, na a na-emezu akwụkwọ Joel. Pentikọst na-anọchite anya iwu Ụka n’ụbọchị Sọnde mgbe ikpe a gwụchara maka ụlọ Chineke, emesịa o wee gafee n’ebe ndị mba ọzọ nọ. Ozi ya n’iwu Ụka n’ụbọchị Sọnde bụ otu ozi ahụ a kpọsara n’mbata nke Mkpu Etiti Abalị. Mkpughe alpha bụ mmalite nke oge amụma nke na-ejedebe na mkpughe omega. Pita na-anọchite anya ndị na-ekwusa ozi ahụ, ozi ahụ na-amalitekwa site n’ike enyere ya, nke a na-akara ama site n’ịtọpụnyekwa ịnyịnya ibu nke Islam. A tọpụnyekwara ịnyịnya ibu ahụ iji gosi mmalite nke Mkpu Etiti Abalị, a tọpụnyekwa ya ọzọ n’iwu Ụka n’ụbọchị Sọnde, nke bụ njedebe nke Mkpu Etiti Abalị.

Ya mere, Pita na-anọchikwakwa anya ndị buru amụma gbasara ịkpọchi nke Alakụba ga-akụ United States. Ozi Pita n’oge Mkpu Etiti Abalị bụ mmezi nke ozi ahụ nke kpọrọ akara nkụda mmụọ mbụ ma bụrụkwa mmalite nke oge ichere ahụ. Ya mere, Pita na-anọchi anya ndị na-ekwusa ozi Mkpu Etiti Abalị, bụ ndị gafere ule ntọala mbụ nke bịarutere n’afọ 2024 ma kwụsị na Mee 8, 2025, site n’ịhọpụta pope Amerịka mbụ, n’ime mmezu nke amaokwu nke iri na anọ nke Daniel iri na otu.

Oge sitere n’emume Opì ruo Pentikọst bụ ule nke atọ na nke na-ekpughe ezi ọnọdụ nke oge Pentikọst, dịka e gosiri ya na Levitikọs iri abụọ na atọ. Ụkpụrụ nke ndị mmụọ ozi atọ Nwannaanyị White kọwara bụkwa naanị mgbakọ na mwepụ bụ isi. Ọ na-akọwa na ị pụghị inwe ozi nke atọ ma ọ bụrụ na nke mbụ na nke abụọ adịghị. N’ihi na Pita na-ekwusa akwụkwọ Jọel n’oge iwu ụbọchị ụka nke Pentikọst, ya mere ọ na-akụzikwa Jọel ná mmalite nke ikwusa ozi nke Mkpu Etiti Abalị, nke bụ ule na nke atọ nke oge Pentikọst. N’ihi ya, Pita na-anọchite anya ndị kwesịrị ntụkwasị obi n’oge usoro ule nzọụkwụ atọ ahụ nke bidoro mgbe e mepere Mkpughe nke Jizọs Kraịst, malite na Disemba 31, 2023. Ọ bụrụ na Pita nọ ebe ahụ na nzọụkwụ nke atọ, ọ ghaghị ịbụ na o jesiela nzọụkwụ abụọ gara aga, n’ihi na ị pụghị inwe nke atọ ma ọ bụrụ na nke mbụ na nke abụọ adịghị.

Oge nke ịkpuchido puku mmadụ otu narị na iri anọ na anọ ahụ malitere na 9/11, ọ meghekwara usoro nnwale nke nzọụkwụ atọ, nke a nọchiri anya ya site n’oku opi nke 9/11 ka a laghachi n’ọtọala ndị ahụ; mgbe ahụ, nnwale nke ndakpọ olileanya mbụ nke July 18, 2020 bịarutere. Nnwale nke atọ nke akụkọ ihe mere eme ahụ bụ iwu Sunday. Ọzara amụma bịarutere na July 18, 2020, n’imekwa oge ọzara ahụ, na July 2023 “olu” malitere iti mkpu; mgbe ahụ, na December 31, 2023, afọ iri abụọ na abụọ mgbe 9/11 gasịrị, mmeghe mkpuchi nke Mkpughe nke Jisọs Kraịst malitere. 2023 ruo n’iwu Sunday (mgbe mmezu zuru okè nke ụbọchị 2,300 mezuru) na-akọwa oge ahụ site na 2023 ruo n’iwu Sunday dị ka nke malitere na “23” ma kwụsị na “23,” n’ihi na ọnụ ụzọ e mechiri emechi na October 22, 1844 bụ onyinyo nke ọnụ ụzọ e mechiri emechi n’iwu Sunday. Amụma afọ 2300 ka “23” nọchiri anya ya n’ime 2,300.

Afọ 1844 bụ njedebe nke akụkọ ihe mere eme nke mmụọ-ozi mbụ na nke abụọ. Akụkọ ihe mere eme ahụ malitere na mbata nke mmụọ-ozi mbụ na 1798, ma o kwụsịrị afọ iri anọ na isii ka e mesịrị, ya bụ, na 1844. Afọ iri anọ na isii ahụ na-anọchi anya ụlọ nsọ ndị Millerite nke Kraịst bịara na mberede n’ime ya na 1844. E ji “23” kromosom kee ụlọ nsọ mmadụ, maka nwoke ma maka nwanyị, si otu a na-akara “23” dịka ihe nnọchianya nke ọrụ ahụ Kraịst malitere na 1844. Ọrụ ahụ bụ ijikọta ịdị Chukwu Ya na mmadụ anyị. Jizọs na-eji ụwa eke gosipụta nke ime mmụọ, ma ọrụ ahụ malitere na 1844, na mmechi nke afọ 2,300, ka a na-anọchi anya ya site n’ijikọta “23” kromosom nwoke na “23” kromosom nwanyị. Mgbe nwoke lụrụ nwanyị, ha abụọ na-aghọ otu anụ ahụ, ma alụmdi na nwunye ahụ bụ ihe Kraịst malitere na 1844. Ụzọ e mechiri emechi nke 1844 kwekọrọ na ụzọ e mechiri emechi nke iwu Ụka n’ụbọchị Sọnde, ma ihe nnọchianya nke ụzọ ahụ e mechiri emechi bụ “23.”

Site na Disemba 31, 2023 ruo na “23” nke iwu Ụka Sọnde na-akọwapụta oge nke na-amalite site na alfa “23” ma na-ejedebe na omega “23.” Ọ na-anọchitekwa anya oge nke ụlọ nsọ nke ndị otu narị puku iri anọ na anọ. Akụkọ ihe mere eme ahụ kpọmkwem bụkwa fractal sitere na 9/11 ruo na iwu Ụka Sọnde. 1844 na-anọchi anya ya site na nọmba “23,” ma ọ na-akọwapụta mmalite nke ikpe nchọpụta banyere ndị nwụrụ anwụ. 9/11 na-akọwapụta mmalite nke ikpe nchọpụta banyere ndị dị ndụ, ya mere 9/11 nwekwara nọmba “23.” Oge sitere na 9/11 ruo na iwu Ụka Sọnde bụ oge nwere alfa “23” na omega “23.” 2023 ruo na iwu Ụka Sọnde bụ fractal nke 9/11 ruo na iwu Ụka Sọnde, ma ọ bụ ebe a na-ewuli ụlọ nsọ nke ndị otu narị puku iri anọ na anọ. Ụlọ nsọ Millerite bụ oge afọ iri anọ na isii, ma n’ụbọchị ikpeazụ, oge adịghịkwa; na afọ iri anọ na isii nke ndị Millerite n’mmalite Adventism na-anọchi anya otu oge ahụ n’ọgwụgwụ Adventism, ma oge ahụ na-amalite ma na-ejedebe na “23,” na-emepụta nọmba Millerite, iri anọ na isii.

Akụkọ ihe mere eme atọ ahụ niile na-anọchi anya usoro ule nke nzọụkwụ atọ (ndị Millerite, 9/11 ruo n’iwu ụbọchị Sọnde, na 2023 ruo n’iwu ụbọchị Sọnde). Akụkọ ihe mere eme ahụ malitere site n’oku opi nke Maịkel, onye kpọlitere Mozis na Ịlaịja n’ọnwụ na Disemba 31, 2023, ma mgbe Maịkel, onye bụ Kraịst, na-akpọlite n’ọnwụ, Ọ na-eme ya site n’uda opi.

> N’ihi na Onyenwe anyị n’onwe ya ga-esi n’eluigwe gbadata site n’oké mkpu, site n’olu nke onyeisi ndị mmụọ ozi, na site n’opi Chineke: ndị nwụrụ anwụ n’ime Kraịst ga-ebukwa ụzọ bilie. 1 Ndị Tesalonaịka 4:19.

Maịkel bụ onyeisi ndị mmụọ ozi, ọ bụkwa olu ya, n’ịjikọta ya na opì Chineke, na-eme ka ndị nwụrụ anwụ bilie; akwụkwọ Jud na-eme ka anyị mata na Maịkel kpọlitere Mozis n’ọnwụ.

> Ma Maịkel, bụ́ onyeisi ndị mmụọ ozi, mgbe ọ na ekwuru okwu ya na ekwensu, na-ese okwu banyere ahụ Mosis, o nweghị ike iweta ebubo nkwutọ megide ya, kama o kwuru, Ka Onyenwe anyị baara gị mba. Jud 1:9.

Kraịst, dịka Maịkel onyeisi ndị mmụọ-ozi, kpughere Mkpughe nke Onwe Ya nke e mechiri emechi n’ụbọchị Disemba 31, 2023, mgbe Ọ wee kpọlite Mozis na Ịlaịja, ndị àmà abụọ ahụ e gburu n’ụbọchị Julaị 18, 2020. Mgbe ahụ ule nke ntọala mpụga nke alfa bịara. Mmụọ-ozi ahụ nke siri na 9/11 rịdata fụrụ opì Jeremaịa mgbe Ọ kpọrọ ndị kwere ekwe ka ha laghachi n’ntọala ndị Millerite, ma n’otu aka ahụ, opì Maịkel webatara ule nke ntọala ndị ahụ. E ji Daniel 11:14 nọchite ule a, ebe “ndị ohi nke ndị gị” na-eguzobe ọhụụ mpụga ahụ. Ndị Millerite chọpụtara na ọ bụ Rom mezuru amaokwu ahụ, ma guzobe ọhụụ ahụ.

Site n’ụbọchị Mee 8, 2025, iwulite ụlọ nsọ ahụ n’elu nkume nkuku na nkume ntọala ya bidoro. Afọ iri atọ ka 1996 gasịrị—mgbe e guzobere ozi ahụ e meghere n’afọ 1989 n’ụzọ iwu kwadoro—usoro ahụ bidoro ime ka ozi ahụ e meghere na Disemba 31, 2023 bụrụ nke a kwadoro n’ụzọ iwu.

Ịnye n’usoro iwu nke ozi 1989 n’afọ 1996 bịara afọ narị abụọ na iri abụọ mgbe isiokwu akụkọ ihe mere eme ya bịarutere na 1776. Mmeghe nke 2023 sochiri afọ iri abụọ na abụọ mgbe e kwadoro ịnye n’usoro iwu nke 1996 na Septemba 11, 2001, site n’ịhụnanya amụma nke Islam.

Pita na-anọchi anya ndị ozi nke akụkọ ihe mere eme a dị nsọ, ndị na-agafe ma ule nke ntọala ma ule nke ụlọ nsọ. Ule nke ụlọ nsọ gụnyere imezi ozi dara ada nke Julaị 18, 2020. Afọ iri atọ ka emechara ka ozi nke 1989 bụrụ nke e hiwere n’usoro na 1996, ule nke ụlọ nsọ gụnyere ọrụ nke imezi ma mesịa kwusakwa ozi banyere mwakpo Alakụba ga-adakwasị Nashville, Tennessee. Ihiwe ozi nke 1989 n’usoro ka e nọchiri anya ya site n’ibipụta magazin a kpọrọ Time of the End na 1996. Magazin ahụ kpuchiri amaokwu isii ikpeazụ nke Daniel iri na otu, ma ọ kọwara iwu Sọnde na United States. N’uche nlekọta Chineke, e nyere ozi anyị otu ọrụ ozi na-adịghị arụ ọrụ nke a kpọrọla Future for America ọtụtụ afọ tupu ahụ, site n’aka ndị nduzi gara aga nke ọrụ ozi ahụ, ndị na-enwetaghị ìhè ọ bụla banyere ozi nke 1989.

N’afọ 1996, ozi anyị ghọrọ Future for America, e we bipụta akwụkwọ ahụ nke gosipụtara ozi ahụ nke kọwara ọdịnihu America dịka e si anọchi anya ya n’ime amaokwu isii ikpeazụ nke Daniel iri na otu. United States amalitelarị ịrị elu amụma ya n’afọ 1776, ma “22” afọ ka e mesịrị, n’oge ọgwụgwụ n’afọ 1798, United States bidoro ọrụ ya dịka alaeze nke isii n’amụma Bible, “220” afọ mgbe 1776 gasịrị. N’afọ 1996, e mere ka ozi banyere United States n’amụma bụrụ nke e guzobere n’usoro. Afọ “220” ahụ sitere n’afọ 1776, na afọ “22” sitere n’ebe ahụ ruo n’afọ 1798, jikọtara na William Miller onye nyere okwu ọha mbụ ya n’afọ 1831, “220” afọ mgbe e bipụtara King James Bible. Mmalite na njedebe nke Adventism na-emesi ike iguzobe n’usoro nke ozi ahụ e kpughere emeghe n’oge ọgwụgwụ.

Afọ iri atọ ka 1996 gasịrị, n’afọ 2026, ule nke ụlọ nsọ gụnyere ọrụ nke imezi ozi nke Julaị 18, 2020. Ya mere, ozi alfa nke 1989, ya bụ, ozi maka ọgbọ ikpeazụ nke e mere ka ọ bụrụ nke iwu kwadoro n’afọ 1996, malitere oge nke afọ iri atọ nke kwụsịrị na ule iji mezie ma mee ka ozi bụrụ nke iwu kwadoro. Afọ iri atọ ahụ bụ ihe nnọchianya nke ọkwa nchụàjà nke otu narị puku na iri anọ na anọ, ndị ga-eme ka ozi nke Mkpu Etiti Abalị bụrụ nke iwu kwadoro. Pita na-anọchite anya ndị na-arụzu ọrụ ahụ n’oge ule nke abụọ nke ụlọ nsọ omega.

Nwanneanyị White na-agwa anyị na Chineke na-ekwe ka njehie bata n’etiti ndị Ya, n’ihi nzube nke ime ka ha mụọ ihe.

> “Chineke ga-akpọlite ndị Ya; ọ bụrụ na ụzọ ndị ọzọ ada, ozizi ụgha ga-abata n’etiti ha, ndị ga-eme ka a nyochaa ha nke ọma, na-ekewapụ ahịhịa efu n’ọka. Onyenwe anyị na-akpọ ndị niile kwere okwu Ya ka ha si n’ụra teta. Ìhè dị oké ọnụ ahịa abịawo, nke dabara adaba maka oge a. Ọ bụ eziokwu nke Akwụkwọ Nsọ, nke na-egosi ihe ize ndụ ndị dị kpọmkwem n’ihu anyị. Ìhè a kwesịrị iduga anyị n’ịmụ Akwụkwọ Nsọ nke ọma nke ukwuu na n’inyocha nlezianya kachasị ike ọnọdụ ndị anyị jidesiri ike.”

Okwu a bụ akụkụ nke otu nkebi okwu ga-emechi isiokwu a n’ozuzu ya. N’ime isiokwu ndị ahụ na n’ime nzukọ Zoom anyị nke ụbọchị izu ike, agbagharara m ụfọdụ akara na nyocha anyị banyere Daniel 11:10–15, ma ọ bụ ezie na anyị mere mmezi ndị dị mkpa, a wepụrụ m n’ịga n’ihu ịchụso nkwubi-okwu nke usoro isiokwu ndị ahụ banyere Panium—agha ahụ nke na-eduga n’iwu ụbọchị Sọnde. Ugbu a oge eruola ịlaghachi na Panium, ma mgbe anyị laghachiri, anyị ga-enwekwa ahịrị akaebe agbakwunyere nke Pita nọchiri anya ya na Caesarea Philippi, nke bụ Panium.

Anyị ga-alaghachi ugbu a n’ịtụle amaokwu nke iri ruo nke iri na isii nke Daniel iri na otu, nke na-egosi akụkọ ihe mere eme zoro ezo nke amaokwu nke iri anọ. Anyị kwụsịrị n’ọnwa Septemba, ya mere ọ dịwo ihe dị ka ọnwa ise.

> “Pita na-adụ ụmụnna ya ọdụ ka ha ‘too n’amara, nakwa n’ịmara Onyenwe anyị na Onye Nzọpụta anyị Jisọs Kraịst.’ Mgbe ọ bụla ndị Chineke na-eto n’amara, ha ga na-enweta mgbe niile nghọta doro anya karị banyere okwu Ya. Ha ga-ahụ ìhè ọhụrụ na ịma mma ọhụrụ n’eziokwu nsọ ya. Nke a abụwo eziokwu n’akụkọ ihe mere eme nke nzukọ n’ọgbọ niile, ya mere otú a ka ọ ga-anọgide ruo ọgwụgwụ. Ma mgbe ezi ndụ nke mmụọ na-ada azụ, mgbe niile ihe na-emekarị bụ ịkwụsị ịga n’ihu n’ịmara eziokwu ahụ. Ndị mmadụ na-ezu ike, juokwa onwe ha afọ n’ìhè ahụ e nataralarị site n’okwu Chineke ma na-akụda mmụọ nchọpụta ọ bụla ọzọ banyere Akwụkwọ Nsọ. Ha na-aghọ ndị na-arapara n’omenala ochie ma na-achọ izere arụmụka.”

> “N’eziokwu bụ na enweghị esemokwu ma ọ bụ mkpalite n’etiti ndị nke Chineke ekwesịghị iwere dị ka ihe akaebe zuru ezu na-egosi na ha jidesiri ike n’ozizi ziri ezi. E nwere ihe ga-eme ka a tụọ egwu na ha nwere ike ọ gaghị na-akọwapụta nke ọma ọdịiche dị n’etiti eziokwu na njehie. Mgbe ajụjụ ọhụụ ọbụla na-apụtaghị site n’inyocha Akwụkwọ Nsọ, mgbe enweghị ọdịiche echiche na-ebili nke ga-eme ka ndị mmadụ nyochaa Bible n’onwe ha iji jide n’aka na ha nwere eziokwu ahụ, a ga-enwe ọtụtụ ndị ugbu a, dịka n’oge ochie, ndị ga-arapara n’omenala ma fee ofufe ihe ha na-amaghị.”

> “E gosiri m na ọtụtụ ndị na-ekwupụta na ha nwere ọmụma banyere eziokwu nke ugbu a amaghị ihe ha kweere. Ha aghọtaghị ihe àmà nke okwukwe ha. Ha enweghị ezi nghọta banyere ọrụ maka oge ugbu a. Mgbe oge ọnwụnwa ga-abịa, e nwere ndị ikom ugbu a na-ekwusa ozi ọma nye ndị ọzọ, ndị ga-achọpụta, mgbe ha nyochachara ọnọdụ ha ji eguzo, na e nwere ọtụtụ ihe ha na-enweghị ike inye ezi ihe kpatara ya n’ụzọ na-enye afọ ojuju. Ruo mgbe a nwalere ha otu a, ha amaghị oke amaghị ama ha. Ma e nwekwara ọtụtụ n’ime nzukọ-ukwu bụ ndị na-ewere ya dị ka ihe doro anya na ha ghọtara ihe ha kweere; ma, ruo mgbe esemokwu bilitere, ha amaghị adịghị ike nke ha. Mgbe e kewapụrụ ha n’ebe ndị nke otu okwukwe nọ ma mee ka ha guzo n’otu n’otu na naanị ha ka ha kọwaa nkwenkwe ha, ọ ga-eju ha anya ịhụ otú echiche ha si bụrụ ihe gbagọrọ agbagọ banyere ihe ha natara dịka eziokwu. O doro anya na n’etiti anyị e nweela ịhapụ Chineke dị ndụ na ịtụgharịkwuru mmadụ, na-etinye nke mmadụ n’ọnọdụ amamihe nke Chineke.

> “Chineke ga-akpọlite ndị Ya; ma ọ bụrụ na ụzọ ndị ọzọ ada, ozizi ụgha ga-abata n’etiti ha, nke ga-awụcha ha, kewapụ ahịhịa n’aka ọka. Onyenwe anyị na-akpọ ndị niile kwere okwu Ya ka ha tetara n’ụra. Ìhè dị oké ọnụ ahịa abịawo, nke kwekọrọ n’oge a. Ọ bụ eziokwu nke Akwụkwọ Nsọ, na-egosi ihe ize ndụ ndị dị nnọọ nso n’ihu anyị. Ìhè a kwesịrị iduga anyị n’ịmụ Akwụkwọ Nsọ nke ọma nke ukwuu na n’inyocha nke kasị sie ike banyere ọnọdụ ndị anyị na-ejide. Chineke chọrọ ka a nyochaa n’ụzọ zuru ezu na n’ịnọgidesi ike akụkụ niile na ọnọdụ niile nke eziokwu, site n’ekpere na ibu ọnụ. Ndị kwere ekwe ekwesịghị izu ike n’ihe a na-eche n’echiche na n’echiche ndị na-edoghị anya nke ihe bụ eziokwu. Okwukwe ha aghaghị ịbụ nke e guzobere ike n’Okwu Chineke, ka, mgbe oge nke ọnwụnwa ga-abịa ma ewebata ha n’ihu ndị kansụl ka ha zaa maka okwukwe ha, ha wee nwee ike inye ihe kpatara olileanya ahụ dị n’ime ha, n’obi umeala na n’egwu.”

> “Kpasuo, kpasuo, kpasuo. Isiokwu ndị anyị na-ewetara ụwa aghaghị ịbụ eziokwu dị ndụ n’ime anyị. Ọ dị mkpa na, n’ịgbachitere ozizi ndị anyị na-ewere dị ka isi edemede nke okwukwe, anyị agaghị ekwe ka onwe anyị jiri arụmụka ndị na-abụghị ndị ziri ezi kpamkpam. Ndị a pụrụ ịdị irè n’ime ka onye na-emegide kwụsị ikwu okwu, ma ha anaghị asọpụrụ eziokwu ahụ. Anyị kwesịrị iweta arụmụka ziri ezi, nke na-agaghị naanị ime ka ndị na-emegide anyị daa jụụ, kama ha ga-anagide nyocha kacha nso na nke kacha miri emi. N’etiti ndị zụlitere onwe ha dị ka ndị na-arụ ụka, e nwere nnukwu ize ndụ na ha agaghị ejide okwu Chineke n’ezi omume. N’ịzute onye na-emegide, ọ kwesịrị ịbụ mbọ anyị nke sitere n’obi iweta isiokwu n’ụzọ ga-akpalite nkwenye n’uche ya, kama ịchọ naanị inye onye kweere obi ike.”

> “N’agbanyeghị ọganihu ọ bụla mmadụ pụrụ inwe n’ihe gbasara ọgụgụ isi, ka ọ ghara ọbụna otu ntabi anya iche na ọ dịghị mkpa inyocha Akwụkwọ Nsọ nke ọma ma na-aga n’ihu, ka e wee nweta ìhè ka ukwuu. Dị ka otu ndị mmadụ, a kpọrọ onye ọbụla n’ime anyị n’otu n’otu ka ọ bụrụ onye na-amụ amụma. Anyị ga-eji ịdị uchu na nche na-eche nche, ka anyị wee nwee ike ịmata ìhè ọ bụla Chineke ga-egosi anyị. Anyị ga-anabatakwa nchapụta mbụ nke eziokwu; ma site n’ịmụ nke ekpere so na ya, a pụrụ inweta ìhè doro anya karị, nke a pụrụ iweta n’ihu ndị ọzọ.

> “Mgbe ndị nke Chineke nọ n’udo ma nwee afọ ojuju n’ìhè ha nwere ugbu a, anyị nwere ike ijide n’aka na Ọ gaghị akwado ha. Ọ bụ uche Ya ka ha na-aga n’ihu mgbe niile iji nata ìhè a mụbara ma na-abawanye mgbe niile nke na-enwuru ha. Àgwà ụka dị ugbu a adịghị atọ Chineke ụtọ. Enweela ntụkwasị obi n’onwe onye nke edubala ha ime ka ha chee na ọ dịghị mkpa ka e nwee eziokwu ọzọ na ìhè ka ukwuu. Anyị na-ebi n’oge ebe Setan na-arụ ọrụ n’aka nri na n’aka ekpe, n’ihu anyị na n’azụ anyị; ma otu a, dịka otu ndị, anyị nọ n’ụra. Chineke chọrọ ka a nụ olu nke ga-akpọte ndị Ya ime ihe.

> “Kama imeghe mkpụrụ obi ka ọ nata ìhè nke si n’eluigwe bịa, ụfọdụ arụwo ọrụ n’ụzọ megidere nke a. Ma site n’akwụkwọ e biri ebi ma site n’elu ikpo okwu nkwusa, e wetawo echiche banyere nsọpụrụ ime mmụọ nke Bible nke na-enweghị nkwado nke Mmụọ ma ọ bụ okwu Chineke. O doro anya n’ezie na ọ dịghị mmadụ ọbụla, ma ọ bụ ìgwè mmadụ ọbụla, kwesịrị ịgbalị iwulite ozizi n’isiokwu dị oke mkpa otu a, ma ọ bụrụ na ha enweghị “Otú a ka Onyenwe anyị kwuru” doro anya iji kwado ha. Ma mgbe mmadụ, ndị adịghị ike mmadụ gbara gburugburu, ndị mmetụta nke ihe ndị gbara ha gburugburu metụtara n’ogo ka ukwuu ma ọ bụ ka nta, ma nwee agwa e ketara eketa na nke a kụziri ha nke dị anya n’ime ka ha bụrụ ndị amamihe ma ọ bụ ndị uche ha dị n’eluigwe, bidoro ịkatọ okwu Chineke, na ikpebi ihe bụ nke Chineke na ihe bụ nke mmadụ, ha na-arụ ọrụ na-enweghị ndụmọdụ Chineke. Onyenwe anyị agaghị eme ka ọrụ dị otu a nwee ọganihu. Mmetụta ya ga-abụ ihe ọjọọ nke ukwuu, ma n’ebe onye na-etinye onwe ya n’ọrụ ahụ nọ, ma n’ebe ndị na-anabata ya dị ka ọrụ sitere n’aka Chineke nọ. Emeela ka obi abụọ bilie n’uche ọtụtụ mmadụ n’ihi ozizi ndị e wetara banyere ọdịdị nke nsọpụrụ ime mmụọ. Ndị e kere eke nwere njedebe, ndị nwere echiche ha dị warawara ma dị mkpụmkpụ n’ile anya, na-eche onwe ha na ha tozuru etozu ịkatọ Akwụkwọ Nsọ, na-asị: ‘Amaokwu a dị mkpa, ma amaokwu ahụ adịghị mkpa, ọ bụghịkwa nke e sitere n’ike mmụọ nsọ nye.’”

> “Kraịst enyeghị ụdị ntụziaka dị otu a banyere Akwụkwọ Nsọ nke Agba Ochie, bụ naanị akụkụ nke Baịbụl ndị mmadụ n’oge Ya nwere. E mere ozizi Ya ka ọ duzie uche ha gaa n’Agba Ochie ma mee ka isiokwu ukwu ndị e gosipụtara n’ebe ahụ pụta ìhè nke ọma karịa. Ruo ọtụtụ ọgbọ, ndị Izrel nọ na-ekewapụ onwe ha n’ebe Chineke nọ, ha wee tufuo ịhụ eziokwu ndị dị oké ọnụ ahịa nke O nyefere ha. Eziokwu ndị a kpuchiri ekpuchi n’okpuru ụdị na emume nke nkwenkwe ụgha ndị zoro ezi ihe ha pụtara. Kraịst bịara iwepụ ihe mkpofu ahụ nke mere ka ịma mma ha ghara ịpụta. O debere ha, dị ka nkume dị oké ọnụ ahịa, n’ime nhazi ọhụrụ. O gosiri na, ọ bụghị na O ledara ikwughachi eziokwu ochie ndị a maara nke ọma anya, kama Ọ bịara ime ka ha pụta n’ezi ike ha na ịma mma ha, ebube nke ndị mmadụ n’oge Ya ahụtụbeghị. Ebe Ọ bụ Onyenwe ha, Onye dere eziokwu ndị a e kpughere ekpughe, O nwere ike imegheere ndị mmadụ ezi ihe ha pụtara, na-atọhapụ ha n’aka nkọwahie na ozizi ụgha ndị ndị ndu nabatara iji kwekọọ n’ọnọdụ ha nke a na-edoghị nsọ, ogbenye ha n’ihe ime mmụọ, na enweghị ịhụnanya Chineke. O wepụrụ ihe ahụ nke napụrụ eziokwu ndị a ndụ na ike dị mkpa ha, ma nyeghachi ha ụwa n’ụdị ọhụrụ mbụ ha niile na ike ha dum.”

> “Ọ bụrụ na anyị nwere Mmụọ nke Kraịst ma bụrụkwa ndị ya na Ya na-arụkọ ọrụ, ọ bụ nke anyị ibuga n’ihu ọrụ ahụ Ọ bịara ime. Eziokwu nile nke Baịbụl emeriela ka omenala, ọdịnala, na ozizi ụgha kpuchie ha ọzọ. Ozizi na-ezighị ezi nke nkà mmụta okpukpe a ma ama emewo puku kwuru puku ndị na-enwe obi abụọ na ndị na-ekweghị ekwe. E nwere njehie na enweghị nkwekọrịta nke ọtụtụ na-akọwa dị ka ozizi nke Baịbụl, ebe n’eziokwu ha bụ nkọwa ụgha nke Akwụkwọ Nsọ, nke a nabatara n’ime ọtụtụ narị afọ nke ọchịchịrị ọchịchị ndị pope. E duru ìgwè mmadụ buru ibu ka ha nwee echiche na-ezighị ezi banyere Chineke, dịka ndị Juu, bụ́ ndị njehie na ọdịnala nke oge ha duhieworo, si nwee echiche ụgha banyere Kraịst. ‘A sị na ha maara ya, ha agaraghị akpọgide Onyenwe ebube n’obe.’ Ọ bụ nke anyị igosi ụwa àgwà Chineke n’eziokwu. Kama ịkatọ Baịbụl, ka anyị site n’iwu na ihe atụ, chọọ igosi ụwa eziokwu ya ndị dị nsọ, ndị na-enye ndụ, ka anyị wee ‘kpọsaa otuto nke Onye ahụ kpọrọ unu site n’ọchịchịrị banye n’ìhè Ya dị ịtụnanya.’”

> “Ajọ omume ndị ji nwayọọ nwayọọ na-abata n’etiti anyị ebutela, n’amaghị ama, ka ndị mmadụ n’otu n’otu na ụka dị iche iche si n’ịtụ egwu Chineke wezuga onwe ha, ma mechie ike ahụ Ọ chọrọ inye ha.”

> “Ụmụnna m, ka okwu Chineke guzo dị nnọọ ka ọ dị. Ka amamihe mmadụ ghara ịtụ anya ibelata ike ọbụna otu nkwupụta nke Akwụkwọ Nsọ. Nkatọ dị nsọ nke dị n’Akwụkwọ Mkpughe kwesịrị ịdọ anyị aka ná ntị megide iwere ọnọdụ dị otu a. N’aha Onyenwe m, ana m enye unu iwu: ‘Yipụ akpụkpọ ụkwụ gị n’ụkwụ gị, n’ihi na ebe ị na-eguzo bụ ala dị nsọ.’” Testimonies, mpịakọta nke 5, 707–711.

Back to Articles