Article

# Kitab Yoèl lan Pasamuwan Advent Dina Kapitu Laodikia - Nomer Limalas

Nomer Limalas

Author

Jeff Pippenger

Published

December 21, 2025

Formats

PDF
Word

Aku negesake manawa wigati kanggo mangerteni sesambungan antarane pralambang patang turun-temurun lan pekabaran udan pungkasan, supaya nduwèni pangarep-arep sing paling becik kanggo ngenali tegesing papat ayat pambuka saka Yoèl bab siji. Yoèl ngidungake kidung bab pakebonan anggur, nanging pada pambukané iku minangka gegandhèngan profetik saka prejanjian karo patang turun-temurun.

> Panjenengane banjur ngandika marang Abram, “Ngertia kanthi temenan, manawa turunira bakal dadi wong manca ing sawijining nagara kang dudu darbèké, lan bakal padha ngabdi marang wong-wong ing kono; sarta wong-wong iku bakal nandhang kasangsaran lawasé patang atus taun; Nanging bangsa kang diladèni iku bakal Sunukum uga; lan sawisé mangkono, turunira bakal padha metu kanthi nggawa banda akèh. Déné kowé bakal lunga marang para leluhurmu kalawan tentrem; kowé bakal kakubur ing umur tuwa kang becik. Nanging ing turun kaping pat, wong-wong mau bakal bali mrene manèh; awit pialané wong Amori durung kebak.” Purwaning Dumadi 15:13–16.

Wacana iki iku wejangane nabi kang kasembadan lumantar uripe Musa. Nalika kitab Yoel miwiti kidung bab pakebon anggur kanthi nyebut patang turun-temurun saka karusakan kang saya ndadra, iku nyelarasake kitab Yoel karo turun-temurun kaping papat lan pungkasan kang sipaté kenabian. Turun-temurun iku yaiku “bangsa kang kapilih” miturut Pétrus, kang wis katimbalan metu saka pepeteng mlebu ing “pepadhang-Né kang nggumunake.” Wong-wong iku dipadakake kanthi cetha karo pasangan turun-temurune, kang digambarake minangka turun-temurun ula beludhak. Turun-temurun kaping papat lan pungkasan iku digambarake déning Yokanan, kang dadi pralambang tumrap satus patang puluh papat ewu, kang “katimbalan, lan kapilih, lan setya.”

Kacemawis nalika 9/11, kapilih ing Panguwuh Tengah Wengi lan setya ing mangsa krisis angger-angger Minggu, kaya para wong Lewi biyèn setya ana ing pambrontakan anak sapi emasé Harun lan Yerobeam. Jiwa-jiwa kang dimurnèkaké kaya slaka ing Maleakhi telu iku para wong Lewi kang kapilih sajroning piwulang Panguwuh Tengah Wengi, awit panyegelan kalakon lumantar, lan kanthi, sawijining pambedhahan Roh Suci.

Ing artikel sadurungé kita wis nglairaké garis-garis saka sajarah Musa, kang déning Sister White diidentifikasi minangka alfa saka ramalan Kitab Suci, kang kanthi profetik kagandhèng karo Kristus minangka omega saka ramalan Kitab Suci. Musa iku watu pondhasi, lan Kristus iku watu puncak. Kekaroné padha dadi pralambang pamardikan saka dosa, kaya dene pamardikan saka Mesir lumantar Musa. Nanging kabèh pepanggihan saka panguwasané Gusti Allah kang kelakon lumantar tangané Musa, kalah adoh banget déning apa kang kelakon nalika Kristus netepaké prejanjian karo akèh wong sajroning satunggal minggu. Musa iku alfa lan Kristus iku omega, lan omega iku angka “22” lan alfa iku angka “1.”

Nalika ngrampungi bab Musa, kita manggihi yèn pangluwaran kang nyawiji ing saindhenging paseksèn kenabiané katetepaké ana ing sajroning banyu. Pangluwarané saka banyuning Kali Nil nalika lairé, nggambaraké Nuh ana ing pethi. Baptisan ing Segara Abang sajalur karo Nuh lan wong wolu kang ana ing sajroning pethi, kang banjur sajalur karo baptisané Yosua ing Kali Yarden, kang diwangsuli manèh déning Sang Kristus ing papan kang padha banget. Paseksèné Musa diwiwiti kanthi pangluwaran ana ing Kali Nil lan dipungkasi ana ing pinggiring Kali Yarden. Baptisané Sang Kristus iku pamulyané minangka jebadan kanggo mènèhi paseksèn sajroning telung taun satengah tumuju marang sedané, kang wis kawewakili ing wiwitan nalika baptisané. Nalika wunguné saka ing pati ana sawatara tetes, nganti tekan kacurahan kang kebak ing Pentakosta.

Prasetya prejanjian Allah marang umat manungsa diwiwiti karo Nuh, lan prasetyanipun prejanjian marang sawijining bangsa pinilih lumantar Abraham kasampurnakaké lumantar Musa. Musa sang alfa nglambangaké Yesus sang omega, sing bakal rawuh lan netepaké prejanjian karo “akeh wong,” ora mung karo sawijining bangsa pinilih. Minangka pralambang Kristus, miyosipun Musa cocog karo prejanjian sing kaparingaké marang Nuh, kanthi pélangi minangka tandha tumrap kabèh wong. Musa uga cocog karo prejanjian sing kaparingaké marang sawijining bangsa pinilih, kanthi tetak minangka tandha tumrap bangsa pinilih. Karya prejanjian Musa ana gegayutané karo “akeh wong,” dudu mung sawijining bangsa pinilih. Manawa ora mangkono, wong-wong mau mesthi ora bakal tansah kaganggu déning golongan campuran.

Ing satengahing sakabèhé warna-warna “toya kaslametan” kang kaèlèkaké sajroning saindhenging uripé Musa, baptisan ing Bethabara ing Kali Yordan nyambungaké wiwitaning sajarah prajanjian Israèl kuna ing Tanah Prajanjèn karo pungkasaning sajarahé, sajroning minggu nalika Kristus netepaké prajanjian karo akèh wong. Baptisané Kristus selaras karo baptisané Israèl kuna, lan loro sajarah mau padha ngandika bab wunguné Panjenengané nalika Panjenengané ngembusaké sawatara tetes udan, sadurungé udan deres kang lubèr ing Pentakosta sèket dina sawisé iku. Sakabèhing garis alfa lan omega ing prakara Musa tekan Kristus kagambaraké ana ing sajroning toya kaslametan.

> Nalika mulang para murid iki, Gusti Yesus nedahaké pentinge Prajanjian Lawas minangka paseksi tumrap missioné. Akeh wong sing ngakuné wong Kristen saiki nyingkiraké Prajanjian Lawas, kanthi kandha yèn kitab iku wis ora ana gunané manèh. Nanging piwulangé Kristus ora mangkono. Panjenengané ngajèni banget marang iku, nganti ing sawijiné wektu Panjenengané ngandika, ‘Yèn wong-wong kuwi ora gelem ngrungokaké Musa lan para nabi, wong-wong kuwi uga ora bakal kapêrcaya, sanadyan ana wong siji wungu saka ing antarané wong mati.’ Lukas 16:31.

> “Iku swarané Kristus kang ngandika lumantar para leluhur lan para nabi, wiwit jamané Adam nganti tekan adegan-adegan panutuping wektu. Sang Juru Slamet kaandharaké ing Prajanjian Lawas kanthi cetha padha kaya ing Prajanjian Anyar. Iku pepadhang saka jaman kepungkur kang kebak ramalan kang nglairaké uripé Kristus lan piwulang-piwulang Prajanjian Anyar kanthi kajelasan lan kaendahan. Kaelokan-kaelokané Kristus iku dadi bukti kaallahané Panjenengané; nanging bukti kang luwih rosa yèn Panjenengané iku Juru Tebusing jagad katemokaké ing mbandhingaké ramalan-ramalan Prajanjian Lawas karo sajarah Prajanjian Anyar.” The Desire of Ages, 799.

Ing artikel-artikel sing ngrembug kitab Yoel, kita sampun “mbandhingaken ramalan-ramalan Prajanjian Lawas kaliyan sajarahing Prajanjian Anyar,” sarta ugi sajarahing Israel rohani modern. Manawi punika Prajanjian Lawas utawi Prajanjian Anyar utawi sajarahing telung malaékat ingkang kawiwitan ing taun 1798, sadaya garis punika kaanggé nggambaraken minangka “swaraning Kristus.” Paseksèn ingkang katulis wonten ing Kitab Suci lan Roh Ramalan punika swaraning Kristus, lan swaraning Kristus punika swaranipun Panjenenganipun ingkang dados Sabdanipun Gusti Allah.

“Swara” Sabda Allah iku pesenipun Allah kados dene kawejangan wonten ing Sabdanipun ingkang katulis. Pesenipun ing dinten-dinten wekasan punika inggih punika pesen udan pungkasan, ingkang nyakup udan wiwitan, lajeng katutulaken déning udan wiwitan lan udan pungkasan, miturut Yoèl.

Yokanan Sang Panerang Wahyu makili wong satus patang puluh papat ewu sing bali marang dalan-dalan kuna, amarga panjenenganipun mireng sawijining “swara” ing wingkingipun. “Swara” ing wingking iku yaiku swaraning Sang Kristus “wiwit jaman Adam” tumeka ing salajengipun.

> Lan aku banjur minger supaya ndeleng swara kang ngandika karo aku. Bareng aku wis minger, aku weruh pitung kaki dian emas. Wahyu 1:12.

Ayat punika mratandhani wontenipun pedhotan ing pasal kapisan, amargi ngantos dumugi ayat sadèrèngipun Yokanan taksih wonten ing pulo ingkang sinebat Patmos, nanging ing ayat kalih welas piyambakipun noleh, lan wiwit saking ngriku lajeng Yokanan wonten ing Padaleman Suci Swarga. Nalika piyambakipun noleh, piyambakipun nindakaken mekaten amargi ing ayat sedasa piyambakipun sampun mireng swara saking wingking.

> Aku ana ing Roh ing dina Gusti, lan krungu ana ing sandhingku swara gedhé, kaya swaraning kalasangka, ngandika, Aku iki Alfa lan Omega, kang wiwitan lan kang wekasan; lan, Apa kang sira deleng, tulisen ing sajroning kitab, lan kirimna marang pitung pasamuwan kang ana ing Asia; marang Efesus, lan marang Smirna, lan marang Pergamos, lan marang Tiatira, lan marang Sardis, lan marang Filadelfia, lan marang Laodikia. Wahyu 1:10, 11.

Yohanes nggambarake wong-wong sing krungu swaraning Kristus ana ing mburiné. Panjenengané krungu pesen slomprèté Yeremia supaya bali marang dalan-dalan kuna, yaiku dalan-dalan sing ditampik déning wong duraka kanggo dilakoni, lan slomprèt pepéling kang padha ora gelem dirungokake. Yohanes ngrungokake, lan swara saka mburiné mau ngenalaké Sarirané piyambak minangka Alfa lan Omega—Panjenengané sing nglambangaké dalan anyar, bebarengan karo dalan lawas.

> Lan ana ing satengahing pitu dian ana siji kang kados Putraning Manungsa, ngagem jubah dawa tumeka ing sikil, lan ing dhadhané kaiket sabuk emas. Sirahé lan rambuté putih kados wulu, putih kados salju; lan mripaté kados geni murub; lan sikilé kados tembaga alus, kados-kados dipijar ing pawon; lan swarané kados swaraning banyu akèh. Lan ana ing tangan tengené pitu lintang; lan saka cangkemé metu pedhang landhep mawa loro landhepan; lan pasuryané kados srengéngé kang sumunar sajroning kakuwatané. Wahyu 1:13–16.

Ing ayat rolas, Yohanes noleh lan ndeleng sawijining wahyu bab Kristus, kang déning Sister White disalarasaké karo wahyu bab Kristus kang dipun tampi déning Daniel, yaiku wahyu kang ugi dipun tampi déning Yesaya, Yeremia, Yehezkiel, lan Paulus.

> “Kanthi pangajeng-ajeng kang temen-temen tumemen aku nyawang marang wektu nalika prastawa-prastawa ing dina Pentakosta bakal kaulang maneh kanthi kakuwatan kang luwih ageng tinimbang ing wekdal punika. Yokanan ngandika, ‘Aku weruh malaékat liyané mudhun saka swarga, kagungan kakuwatan gedhé; lan bumi padhang déning kamulyané.’ Banjur, kados ing mangsa Pentakosta, para wong bakal krungu kayektèn kang diucapaké marang wong-wong mau, saben wong nganggo basané dhéwé.”

> “Allah saged ngebaki urip enggal ing saben jiwa kang kanthi temen-temen kepéngin ngladèni Panjenengané [Adam lan lebak balung-balungé Ezekiel], lan saged ndemèk lambé nganggo areng urip saka misbyah [Yesaya], sarta ndadosaké supaya dadi lancar nglairaké pamuji marang Panjenengané. Ewonan swara bakal kebak déning kakuwatan kanggo ngucapaké kayektèn-kayektèn endah saka Sabdané Allah. Ilat kang gagap bakal diluwari [basa liyané Yesaya], lan wong-wong kang isin bakal diparengaké kakuwatan supaya bisa mènèhi paseksèn kang wani tumrap kayektèn. Mugi Gusti nulungi umaté supaya ngresiki padaleman jiwa saka saben rereged [para Lewi ing Maleakhi], lan tetep njaga sesambungan kang saèstu cedhak karo Panjenengané, supaya padha bisa oleh bagean ing udan pungkasan nalika iku kasurakaké.” Review and Herald, 20 Juli 1886.

Wahyu sing kita pirsani iki nyakup katrangan bab swaraning Kristus. Nalika Yohanes noleh lan krungu swaraning Kristus, swarané iku kaya gemuruhing “banyu akèh.” Nalika swaraning Kristus ngandika bab prejanjiané karo manungsa utawa karo sawijining umat pilihan, swara iku digandhèngaké karo banyu akèh. Pesen ing Daniel pitu nganti sanga kabukak segelé ing taun 1798, lan banjur, ing taun 1989, pesen ing Daniel sepuluh nganti rolas kabukak segelé. Taun 1798 digandhèngaké karo swaraning Kali Ulai, lan taun 1989 iku swaraning Kali Hiddekel.

> “Pepadhang sing ditampi déning Daniel saka Gusti Allah kaparingaké mligi kanggo dina-dina pungkasan iki. Wahyu-wahyu sing didelengé ing sacedhaké kali Ulai lan Hiddekel, kali-kali gedhé ing Sinear, saiki lagi lumaku tumuju marang kasampurnané, lan kabèh prastawa sing wis dinubuataké iku enggal bakal kalakon.” Testimonies to Ministers, 112.

Kali Yardèn iku pranala antarané sajarah prajanjian alfa lan sajarah prajanjian omega saka Israèl kuna. Tembung Yardèn tegesé ‘sing tumurun’ lan nggambaraké Kristus minangka ‘Panurun Agung.’

> Padhaa karsaa pikiran kang ana ing kowe iku dadi padha karo kang uga ana ing Kristus Yesus: Panjenengane, sanadyan ana ing wujudé Allah, ora nganggep yèn padha karo Allah iku minangka barang kang kudu direbut: nanging ngasoraké sarirané piyambak, lan ngagem wujudé abdi, sarta dados padha karo manungsa: lan sawisé kapanggih ana ing kaanan kaya manungsa, Panjenengane ngasoraké sarirané piyambak, lan dados manut nganti tekan pati, iya pati ana ing kayu salib. Filipi 2:5–9.

Kali Yordan nggambarake Kristus minangka “Panurun Agung,” lan Yordan iku pranala antarane sejarah alfa lan omega umat pilihaning Allah, kang kaparingan kebon anggur supaya diopeni. Banyu kaslametané Musa nggambarake swarané Kristus, kang bisa kauningan manawa ana jiwa gelem mung mbalek, supaya krungu “swara ing wingkingé wong-wong mau,” lan swara kang banjur bakal padha rungokaké iku—swara banyu akèh. Wiwit saka banjire Nuh tekan karusakané Yerusalem ing taun 70 M, banyu kaslametan katetepaké minangka tandha-tandha dalan kanggo umat prajanjiané Allah. Tandha-tandha dalan iku nggambarake sejarah batin umat pungkasaning prajanjiané Allah, yaiku wong satus patang puluh papat èwu. Banyu kang nyukupi Kali Yordan asalé saka embun lan salju kang nglumpuk ana ing pagunungan Hermon, kang dadi hulu Kali Yordan.

> Kidung undhakan kagungané Dawud. Lah, saèstu becik lan nyenengaké menawa para sadulur padha manggon bebarengan ing karukunan! Iku kaya lenga jebadan kang aji ing sirah, kang mili tumurun ing jenggot, yaiku jenggoté Harun, kang tumurun nganti ing pinggiraning sandhangané; Kaya embun ing Hermon, lan kaya embun kang tumiba ing gunung-gunung Sion; awit ana ing kana Sang Pangéran ndhawuhaké berkah, yaiku kauripan langgeng. Jabur 133:1–3.

Banyu-banyu iku uga ngasilaké guwa Pan, sawijining blumbang jero, sing mapan ana ing sajroning guwa ing Panium miturut Daniel 11:13–15, lan ing Kaisaréa Filipi ing jamané Pétrus. Hulu-hulu Kali Yordan uga ngasilaké blumbang satanis saka guwa Pan. Swaraning banyu akèh nuduhaké yèn pasulayan gedhé antarane Kristus lan Iblis asalé saka pucuk-pucuk gunung kang dhuwur ing pagunungan Hermon.

> Lan Aku uga ngandika marang kowé, yèn kowé iku Petrus, lan ana ing sandhuwuré watu karang iki Aku bakal mbangun pasamuwan-Ku; lan gapuraning neraka ora bakal bisa ngalahaké iku. Matius 16:18.

Jeneng “Hermon” ateges “suci, kasucekake, kasrahake, utawa kapisahake,” lan dadi pralambanging Swarga, sumbering sakabehing banyu lan wiwitaning kontroversi gedhe kaya kang kawejwakake dening “gapura neraka,” yaiku sebutan kang dipasang déning Gusti Yesus marang groto Pan nalika Panjenengane ana ing Kaisarea Filipi. Ing kahanan iku Simon Barjona diganti dadi Petrus. Simon ateges ‘wong kang ngrungokake,’ lan Barjona ateges ‘putraning manuk dara.’ Simon dadi pralambang jiwa kang ngrungokake piwulang bab baptisané Yesus, kang diwakili déning Roh Suci awujud manuk dara. Kaya dene wong kang ngrungokake piwulang bab baptisané Kristus iku diganti ana ing Petrus, kang makili 144.000. Petrus dimeteraèkaké nalika ana ing Panium, yaiku ayat telulas nganti limalas saka Daniel sewelas.

Saka banyuné Hermon, kali Yordan, sawijining pralambang Kristus—Panjenengané, Sang Kang Turun Agung, ngrampungaké lelampahané ana ing Segara Mati. Saka Swarga, papan embuning urip asalé, Kristus tumedhak nganti tekan pati ing kayu salib, kang dipralambangaké déning Segara Mati. Pasisir Segara Mati iku lumahing tanah kabuka kang paling jero ing bumi. Kali Yordan kang tumedhak iku tumedhak nganti tekan tataran banyu kang paling endhek ing bumi, kaya déné Kristus tumedhak nganti tekan pati ing kayu salib. Saka banyuning urip nganti banyuning pati, Kali Yordan nglambangaké tumedhaké Kristus saka swarga menyang kayu salib.

Tema-tema wigati saka wangsit Alkitab kagandhèng karo banyu, lan wangsit Alkitab iku swarané Kristus, yaiku swara saka akèh banyu. Sundel Babil linggih ana ing sadhuwuring akèh banyu, lan banyu-banyu Éfrat padha dikeringaké supaya nyawisaké dalan tumrap para ratu saka wetan, lan para sudagar lan para ratu padha ngadeg saka kadohan lan padha nangisi, awit kapal-kapal Tarsis padha dirusak ana ing satengahing segara, lan prejanjian pati sing ditampani déning para wong mendem saka Éfraim nalika padha ndhelikaké awaké ana ing sangisoré goroh, dibatalaké déning banjir gedhé saka undhang-undhang Minggu kepausan.

Nalika Sister White nyebut “kali-kali gedhé ing Sinear,” panjenengané lagi ngrujuk marang Kali Tigris lan Efrat. Banyu-banyu iku bisa dilacak bali menyang Taman Eden, ing kono banyu-banyu mau dadi kali katelu lan kaping pat saka sing metu saka Eden.

> Lan jeneng kali kang katelu iku Hiddekel; iya iku kali kang mili menyang sisih wetané Asyur. Dene kali kang kaping papat iku Éfrat. Purwaning Dumadi 2:14.

Hiddekel iku Tigris, lan mesthi bae, Efrat iku Efrat, sanadyan para sejarawan lan teolog modern padha ora sarujuk. Wong-wong mau negesake manawa Ulai iku dudu kali gedhé, nanging mung saluran banyu gawéan manungsa ing Persia, dudu ing Sinear. Panguwasa manungsa sing padha iku uga netepake manawa mung ana loro kali kang pinunjul sing gegandhengan karo Sinear, yaiku Tigris lan Efrat, lan nabi wadon iku nyariosake manawa Ulai lan Hiddekel iku “kali-kali gedhé ing Sinear.”

Pangandikanipun nabi wédok bab pekabaran banyu nentang para ahli modhèrn, kados dene para ahli jaman kuna—ingkang nentang pekabaran banyunipun Nuh. Kita kaparingan pawartos bilih kalih wahyu ingkang dipunlambangaken déning kalih kali punika saweg lumampah tumuju kasampurnaning panggenapan, lan mila, sadaya ingkang dipunlambangaken wonten ing salebeting kalih wahyu punika ingkang kaparingaken déning “kalih bengawan ageng Sinear,” badhé enggal kalampahan. Pekabaran ingkang gegandhèngan kaliyan kali-kali punika inggih punika swaranipun Kristus, awit swaranipun kados swaraning toya kathah. Tigris lan Efrat nggambaraken sawijining tema kenabian ingkang wigati sanget, lan paseksènipun gegandhèngan kaliyan prejanjian ingkang dipunaturaken déning Musa alfa, yaiku prejanjian ingkang sami ingkang dipunteguhaken déning Kristus omega.

Ing ramalan, Tigris nggambarake Asyur lan Efrat yaiku Babil. Ing gegayutan iki, loro mau iku rong kakuwasan sing digambarake kaya singa déning Yeremia, kang bakal nggawa dhisik karajan lor lan sawisé iku karajan kidul menyang panangkaran.

> Israèl iku kaya wedhus sing buyar; para singa wus ngoyak lan nyebarake dheweke: kang kapisan, ratu Asyur wus nguntal dheweke; lan kang pungkasan, Nebukadreza, ratu Babil, wus ngremuk balung-balunge. Yeremia 50:17.

Asyur lan Babil loro-loroné padha dadi mungsuh saka lor tumrap saben karajan Israèl, mula kaloroné iku minangka pralambang ratu palsu saka lor—yaiku kakuwatan kapapaan. Ing pokoké, tradhisi pulitik lan agami kang padha iku dilakokaké déning loro kakuwatan sing muncul saka latar kabudayan sing padha, nanging struktur pulitik Asyur luwih nekanaké tata nagara, déné Babil luwih nekanaké tata pasamuwan, sanajan padha banget. Roma kapir lan Roma kapapaan ing tataran tartamtu iku padha, nanging Roma kapir nggambaraké tata nagara, déné Roma kapapaan nggambaraké tata pasamuwan. Asyur, sajroning sesambungan kenabian karo Babil, minangka sawijining karajan tata nagara, banjur diterusaké déning Babil minangka kakuwatan kang padha nanging nekanaké tata pasamuwan. Asyur nggambaraké Roma kapir lan Babil nggambaraké Roma kapapaan. Kabeh papat kakuwatan iki ngidak-idak pasucèn lan bala kagungané Allah. Asyur digandhèngaké karo Tigris lan Babil karo Éfrat. Iki cocog karo pangeringané Éfrat ing kitab Wahyu, kanggo nyawisaké dalan tumrap para ratu saka wétan, kaya kang dipralambangaké déning pakaryané Koresh nalika ngalihaké Éfrat kanggo ngrubuhaké Babil. Babil iku Éfrat; Asyur iku Tigris.

Raja sisih lor sajroning pamedhar wangsit nelukaké donya nalika krisis angger-angger dina Minggu lan sawisé iku banjur tumiba, nanging panaklukan iku asring dipralambangaké minangka banjir gedhé sing nyirnakaké. Crita bab raja sisih lor, kaya kang dipralambangaké déning Asyur lan Babilon, dilambangaké déning kali-kali, awit crita iku dicritakaké déning swaraning banyu akèh.

Tanah ing antarané kali loro kasebut diarani Mesopotamia, kang tegesé “tanah ing antarané kali loro.” Kali loro iku nggambaraké kakuwatan saka sisih lor kang dienggo déning Allah kanggo ngukum umaté kang murtad kanthi nyebarake wong-wong mau menyang pangawulan. Salah siji saka anak kali swaraning banyu akèh kapanggih ana ing jeneng “Padanaram,” kang mung katandhesaké ping sepuluh ing Kitab Suci. Sebutan kapisané ana gegayutané karo prejanjian, amarga iku nandhani oyod getihé Ribkah, garwané Ishak. Ayat iku kandha:

> Nalika Iskak nggarwa Ribkah, putriné Bètuèl, wong Siria saka Padan-Aram, adhining Laban, wong Siria, umuré patang puluh taun.

Pungkasaning patang puluh taun wis katuduhaké ing sajroning telung paseksi Musa minangka nuntun marang Kadesh, 1863 lan angger-angger dina Minggu. Palakrama Ishak iku sawijining palakrama prajanjian kang nggambaraké palakramaning Kristus karo satus patang puluh papat ewu nalika angger-angger dina Minggu, yaiku 1863, yaiku Kadesh, yaiku pungkasaning sajarah prajanjian patang puluh taun. Ribka iku putriné wong Siria lan saduluré Laban wong Siria, (kang ing generasi sabanjuré saka sajarah prajanjian, nglanggar sawijining prajanjian karo Yakub, putrané Ishak.)

Betuel tegesé “omahing karusakan utawa sing ngrusak,” mula Ribkah iku putriné “omahé sing ngrusak.” Siria tegesé dataran luhur lan plato, lan Padanaram tegesé Mesopotamia, utawa tanah ing antarané. Ribkah asalé saka garis getih wong Siria sing teka saka Mesopotamia, tanah dhuwur ing antarané “Tigrisé Asyur” lan “Éfraté Babel,” kang makili singa-singa sing dipigunakaké déning Pangéran kanggo mbuyaraké wedhus-wedhus-Nya sing murtad. Omahé para perusak digandhèngaké karo omahé Allah sajroning palakramané Iskak lan Ribkah. Dudu sawijining kacilakan manawa ing panyebutan pisanan babagan Padanaram, loro kali iki, sing makili ratu lor profètis kang digambaraké minangka banjir sing lubèr, pisanan kasebut ing Purwaning Dumadi 25:20.

Sesambungan antarané omah karusakan lan umat prajanjiané Allah terus lumangsung nalika Yakub mlayu saka Esau, lan tekan ing panggonan pakliké, Laban, lan ana ing kono ngladèni rong mangsa 2520 dina supaya ngamanaké palakrama prajanjian sabanjuré. Salah siji palakrama pungkasané kawujud ing buyaring karajan lor, yaiku Israèl, lan palakrama sijiné pungkasané kawujud ing buyaring karajan kidul. Nalika mangsa buyaring saka loro karajan mau kanthi saben-saben rampung ing taun 1798 lan 1844, palakrama sing diupayakaké Yakub lumantar rong mangsa 2520 iku kasampurnakaké, nalika pangantèn lanang rawuh ing palakrama mau ing tanggal 22 Oktober 1844.

Mula apa Kristus banjur nggarwa Lea, kang tegesé “kesel lan kesel banget,” utawa apa Panjenengané nggarwa Rahel, kang tegesé “wong lelungan kang becik?” Lea lan Rahel nggambarake rong golongan prawan kang padha lelungan, siji prawan kang “dadi kesel” lan siji prawan kang “lelungan kanthi becik” ana ing dalan kanggo omah-omah karo Yakub ing tanggal 22 Oktober 1844.

> “Padha kagungan pepadhang padhang kang dipasang ana ing mburiné wong-wong mau ing wiwitaning dalan, kang déné malaékat ngandika marang aku yèn iku iku ‘pambengok ing tengah wengi.’ Pepadhang iki sumunar sadawaning dalan kabèh, lan maringi pepadhang tumrap sikilé, supaya padha ora kesandhung.

> “Manawa wong-wong mau njaga pandelengé tetep tumuju marang Gusti Yesus, sing ana pas ing ngarepé, nuntun wong-wong mau menyang kutha kuwi, wong-wong mau padha slamet. Nanging ora suwé sawatara dadi kesel, lan padha kandha yèn kutha kuwi isih adoh banget, lan padha ngarep-arep wis mesthiné mlebu ing kono sadurungé. Banjur Gusti Yesus nguwataké wong-wong mau kanthi ngangkat lengen tengené kang mulya, lan saka lengené metu sawijining pepadhang kang ngombak ing sadhuwuré golongan advent, lan padha sesorak, ‘Alleluia!’ Wong-wong liyané kanthi sembrana nyélaki pepadhang ing buri wong-wong mau, lan padha kandha yèn dudu Gusti Allah kang wis nuntun wong-wong mau metu nganti saadohé mangkono. Pepadhang ing buri wong-wong mau banjur mati, ninggalaké sikilé ana ing pepeteng kang sampurna, lan wong-wong mau kesandhung lan kelangan pandeleng marang tandha lan marang Gusti Yesus, banjur padha tiba saka dalan mudhun menyang jagad peteng lan ala ing ngisor.” Early Writings, 15.

Ing taun 1844, gerakan Millerite Filadelfia mlebet ing pawiwahan. Pawiwahan tanggal 22 Oktober 1844 misahaké rong golongan para panyembah sing dipralambangaké déning Rakhel lan Lea. Rakhel nggambaraké sawijining golongan sing wis kasil lumaku ing dalan tumuju marang pawiwahan tanggal 22 Oktober 1844, nanging golongané Lea dadi kesel lan kendho. Sawisé iku wong-wong mau banjur kapisah, lan prosès pangujian malaékat katelu wiwit lumaku, pas ing papan panggonan prosès pangujian Sora Pating Sliring wengi teka ing pungkasané.

Pawiwahan punika sampun katindakaken, lan salajengipun badhé kasampurnakaken sarta dipun uji. Pawiwahan punika kasampurnakaken ing taun 1846, lan proses pangujian malaékat ingkang kaping tiga wiwit. Ing taun 1849 lan 1850, Gusti nglebetaken asta-Nipun kaping kalih kanggé nglumpukaken para umaté ingkang dados sisihan-Nipun. Méja Habakuk ingkang kaping kalih lajeng dipun papanaken ing sajarah, kados dene dipun pralambangakaken déning set kaping kalih saking Pepakon-Pepakon. Sasampunipun Musa mecah set ingkang kapisan, set méja ingkang kaping kalih lajeng dipun aturaken. Bagan 1850 nggantos bagan 1843, lan ing taun 1850, pangujian tumrap Israèl kuna minangka pengantèn prajanjian énggal kagunganipun Allah terus lumampah nuju Kadesh lan 1863.

Ing taun 1856, banyu liyane saka kaloro kali iku mili lumantar pena Hiram Edson. Pepadhang ngenani “pitung kaping” kang lumantar pena Edson, yaiku pepadhang kang dilambangaké déning kaloro kali kang miwiti paseksèning ramalané ana ing Taman Éden. Taman Éden iku sawijining pralambang pambrontaké manungsa marang angger-anggeré Allah, lan ana ing kono banyuné kali Ulai lan Hiddekel miwiti lelampahané. Kaloro kali mau mlaku ngliwati sajarah prajanjian, awit Taman iku, lambang pambrontakan, uga dadi papan ing ngendi cempé disembelèh kanggo nyedhiyakké sandhangan minangka gantiné godhong ara kang ana ing Adam lan Hawa. Sajarah prajanjian diwiwiti déning prajanjianing urip antarané Adam lan Allah. Prajanjian iku, kang dilambangaké déning wit panguripan, nuntun marang prajanjian kang kaingkari déning Adam lan Hawa, kang miwiti sawijining prajanjian urip kang anyar, nalika Sang Cempé kang disembelèh wiwit dhasaring jagad maringi sandhangan marang pasangan kang wuda lan kesasar iku. Kaloro kali kang mili saka Taman iku pungkasane dadi pralambang kakuwatan-kakuwatan kang dienggo Allah minangka teken panggulawenthahing Panjenengané.

> He Asyur, tekening bebendunKu, lan penthung ing tangané iku piwalesing dukaKu. Aku bakal ngutus dhèwèké nglawan bangsa kang munafik, lan marang bangsa kang dadi sasaraning bebendunKu Aku bakal maringi dhèwèké parentah, supaya ngrampas jarahan, lan njupuk rayahan, lan ngidak-idak wong-wong mau kaya lendhut ing dalan-dalan. Yesaya 10:5, 6.

Kaloro bengawan mau mili metu saka Eden tumuju marang trahé Ribkah lan bebrayan prasetyané karo Ishak, banjur terus marang Yakub, ing ngendi banyuné kaloro bengawan mau digambarake minangka rong mangsa pitu wektu sing béda. Sabanjuré, kaloro bengawan sing padha mau mili lumantar enem pasal pungkasaning Daniel, ing ngendi saben bengawan diwakili déning telung pasal. Siji bengawan nglambangaké mundhaké kawruh sing wis kabukak segelé ing pasal pitu, wolu, lan sanga, lan bengawan sijiné nglambangaké mundhaké kawruh sing wis kabukak segelé ing pasal sepuluh, sewelas, lan rolas.

Bab pitu, wolu, lan sanga katuduhaké minangka wahyu bab Ulai, lan Kristus digambaraké kanthi cara kang sarupa ana ing bab sepuluh, sewelas, lan rolas. Ing loro-loroné wahyu kali iku, kang kaudharaké ing telung bab, Kristus digambaraké jumeneng ing sadhuwuring banyu.

> Lan kelakoné, nalika aku, iya aku Daniel, wus ndeleng wahyu iku lan ngupaya tegesé, lah ana kang jumeneng ana ing ngarepku rupa kaya manungsa. Lan aku krungu swarané manungsa ana ing antarané pinggir-pinggir kali Ulai, kang nyeluk lan ngandika, “Gabriel, gawéané wong iki mangertèni wahyu iki.” Daniel 8:15, 16.

Sesanti bab Kristus ing pasal sepuluh iku padha karo sesanti sing dideleng Yohanes ing Wahyu pasal siji, lan ing sesanti Daniel ing pasal wolu, Palmoni ana ing sadhuwure banyu, kaya dene Panjenengane ana ing pasal rolas, nalika Panjenengane ngagem mori alus.

> “Nalika Sang Jibril ngunjungi, nabi Dhanièl durung saged nampi piwulang salajengipun; nanging sawatara taun sasampunipun, marga kepéngin mangertos langkung kathah bab prakara-prakara ingkang dereng katêrangaken kanthi jangkep, piyambakipun malih ngarahaken dhirinipun kanggo ngupadi pepadhang lan kawicaksanan saking Gusti Allah. ‘Ing dina-dina punika aku, Dhanièl, lagi nandhang prihatin telung minggu kebak. Aku boten nedha roti ingkang énak, daging utawi anggur boten mlebet ing tutukku, uga aku boten njebadi awakku babar pisan…. Banjur aku ngangkat mripatku, lan mirsa, lah wonten satunggal priya ngagem lenan, pinggangipun kaiket mawi emas murni saking Uphaz. Sariranipun ugi kados permata beryl, lan raiipun kados kilaté bledheg, mripatipun kados obor geni, lengenipun lan sikilipun kados kuningan ingkang sampun dipun poles, lan swaraning pangandikanipun kados swaraning wong kathah.’”

> Ora kurang saka Putraning Allah piyambak kang ngatingal marang Daniel. Katrangan iki padha karo kang diwènèhake déning Yokanan nalika Kristus kawedhar marang dhèwèké ana ing Pulo Patmos. Saiki Gusti kita rawuh bebarengan karo utusan swarga liyané kanggo mulang marang Daniel bab apa kang bakal kelakon ing dina-dina wekasan. Kawruh iki diparingaké marang Daniel lan katuliské lumantar ilham kanggo kita, wong-wong kang pinaringan urip ing mangsa pungkasaning jagad. Review and Herald, 8 Februari 1881.

Ing wahyu Hiddekel bab sepuluh, Kristus ana ing sadhuwuring banyu lan ngagem mori alus, lan ing wahyu Ulai Panjenengane uga ana ing sadhuwuring banyu. Wahyu ing Wahyu pasal siji selaras karo wahyu kang katuduhake ing wahyu Ulai lan Hiddekel, ing ngendi Sister White negesi manawa Panjenengane iku “ora liya pribadi kajaba Putraning Allah.” Nalika dheweke negesi malaekat ing Wahyu pasal sepuluh, dheweke mratelakake manawa malaekat iku “ora liya pribadi kajaba Yesus Kristus.” Malaekat ing Wahyu pasal sepuluh ngangkat asta-Nya marang langit lan supaos demi Panjenengane kang gesang salawas-lawase, kagandhèng karo wahyu Kristus ing bab rolas kang ngangkat loro-lorone asta-Nya marang langit lan supaos demi Panjenengane kang gesang salawas-lawase. Ing Wahyu pasal sepuluh Panjenengane ana ing sadhuwuring banyu lan uga ing dharatan.

Apa kang ana “ing antaraning pinggir-pinggir” sawijining kali iku banyu, lan Daniel krungu “swaraning manungsa ing antaraning pinggir-pinggir,” mula swara iku asalé saka wong kang ana ing sadhuwuring banyu, lan swara iku kaya swaraning banyu-banyuning kali Ulai.

> Lan ing dina kaping patlikur sasi kapisan, nalika aku ana ing sacedhaking bengawan gedhé, yaiku Hiddekel; banjur aku ndhangak lan nyawang, lah, ana sawijining paningal;

> sawijining wong ngagem lenan, kang bangkèkné kaiket déning emas alus saka Uphaz; awaké iya kaya permata beryl, lan pasuryané kaya katoné kilat, lan mripaté kaya damar geni, lan lengené tuwin sikilé kaya warnané tembaga kang kinilat, lan swarané tembung-tembungé kaya swaraning wong akèh. …

> Nanging kowé, hé Daniel, tutupen tembung-tembung iki, lan segelen kitab iki, nganti tekan mangsa wekasan: akèh wong bakal mrana-mréné, lan kawruh bakal saya tambah. Banjur aku, Daniel, nyawang, lah ana wong loro liyané padha ngadeg, siji ana ing sisih sabranging pinggir kali, lan sijiné ana ing sisih sabrangé pinggir kali. Lan ana siji kang ngandika marang wong kang ngagem kain linen, kang ana ing sadhuwuring banyuné kali: Suwéné pira nganti tekan pungkasaning kaélokan-kaélokan iki? Lan aku krungu wong kang ngagem kain linen, kang ana ing sadhuwuring banyuné kali, nalika ngangkat tangané tengen lan tangané kiwa marang langit, lan sumpah demi Panjenengané kang gesang langgeng salawas-lawasé, bilih iku bakal kalakon sajroning satunggal mangsa, rong mangsa, lan satengah mangsa; lan nalika panjenengané wis ngrampungaké nyebar-nyebaraké kakuwatané umat suci, samubarang iki kabèh bakal kasampurnakaké.

> Lan aku krungu, nanging aku ora mangerti; banjur aku ngandika, Dhuh Gustiku, punapa pungkasaning prakara-prakara punika? Panjenengané banjur ngandika, Lumakua lakumu, Daniel: amarga tembung-tembung punika katutup lan kasegel nganti tekan wekasaning jaman. Akeh wong bakal disucèkaké, lan diputihaké, lan diuji; nanging wong-wong ala bakal tumindak ala; lan ora ana siji waé saka wong-wong ala bakal mangerti; nanging wong-wong wicaksana bakal mangerti. Daniel 10:4–6; 12:4–10.

Kali-kali gedhé ing Sinar, kaya déné dipratélakaké déning Sister White, kaloroné gegandhèngan karo sawijining wahyu ing ngendi Kristus ana ing sadhuwuring banyu lan ngandika, awit swarané kados swaraning banyu akèh. Ing kaloro wahyu mau pitakon “suwéné pira” diajokaké. Kaloro kali iku uga kagambaraké ing ‘pitakon lan wangsulan’ ing Daniel bab wolu, kang dadi pilar tengah lan dhasar Adventisme. Ing kana, kaloro kali mau dadi pralambang saka “pitu mangsa” panyebaran lan pangidak-idakan tumrap papan suci lan pasukané. Kaloro kali mau netepi kalungguhané minangka teken paukumaning Allah, banjur salajengipun mili mlebu ing sajarah Millerit saka malaékat kapisan, ing ngendi William Miller nemokaké permata kenabiané kang kapisan, yaiku garis “pitu mangsa” ing Imamat rong puluh enem. Kaloro kali mau nglambangaké loro panyebaran sajroning 2520 taun, kang katindakaké déning loro singa Asyur lan Babel, kang dilambangaké déning Tigris lan Éfrat, lan mesthi uga déning Léa lan Rakhel, ponakané Ribka, kang palakrama prajanjiané dumadi nalika Iskak yuswa patang puluh taun, kaya kacathet ing Purwaning Dumadi 2520.

Miller namung nyajèkaké pepencaran “pitu mangsa” tumrap karajan kidul Yehuda, kang kawujud bareng karo wangsit 2300 taun ing taun 1844. Ing taun 1856, “anggur anyar” saka “pitu mangsa” ngenali pepencaran kang padha tumrap karajan lor, kang pungkasané ing taun 1798. Minangka panemon wangsit pisanan déning William Miller, banyuné kali Efrat rawuh minangka piwulang alfa ing sajarahé malaékat kapisan. Banyuné kali Ulai rawuh bebarengan karo malaékat katelu. Panemon alfa saka Miller yaiku pitu mangsa kang dilambangaké déning kali Ulai, lan panemon omega saka Hiram Edson yaiku pitu mangsa kang dilambangaké déning kali Hidékel.

Angka 2520 nggambarake dawane sawijining mangsa wektu sing padha tumrap saben karajan, nanging wiwitan lan pungkasané pisah patang puluh nem taun. Taun 1798 nandhani wektu pungkasan lan tekane malaékat kapisan saka Wahyu patbelas. Taun 1798 iku minangka kasampurnaning 2520 taun panyebaran sing ditibakaké marang karajan lor déning singa Asyur. Taun 1844 iku minangka kasampurnaning “pitu mangsa” sing ditibakaké marang karajan kidul lan diwakili déning singa Babil. Kaloro kali iku dadi wates pambuka lan panutup tumrap sajarah pekabaran malaékat kapisan lan kapindho, sing dipungkasi kanthi tekane malaékat katelu ing tanggal 22 Oktober 1844, nalika slompret kapitu lan uga slompret yobel padha diunekaké ing Dina Pangruwating Dosa antitipikal.

> Sampeyan kudu ndhawuhake swara kalasangka yobel ing dina kaping sepuluh sasi kapitu; ing dina pangruwating dosa, sampeyan kudu ndhawuhake swara kalasangka iku ing saindenging tanahira. Leviticus 25:9.

Kumandhanging kalasangka kapitu iku pralambang pakaryané Kristus sajroning nyawijèkaké Kadéwané karo kamanungsan, lan dilambangaké déning 2300 taun ing wahyu Kali Ulai; déné kumandhanging kalasangka yobel iku pralambang prajanjianing tanah kang wis dilanggar lan ditibakaké marang umaté Allah, yaiku apa kang déning Daniel sinebut ipat lan sumpahé Musa, lan apa kang déning Musa sinebut “pasulayané prajanjiané Allah.”

> Inggih, sakèhé Israèl wus padha nerak angger-angger Paduka, malah kanthi mblasar adoh, supaya ora ngrungokaké swanten Paduka; mulané ipat-ipat wis kawutahaké marang kami, lan sumpah kang katulis ana ing angger-anggeré Musa, abdiné Allah, amarga kami wus padha dosa marang Panjenengané. Daniel 9:11.

“ipat-ipat” lan “sumpah” kang katulis “ing angger-anggeré Musa” iku yaiku “ping pitu” ing Imamat rong puluh enem. Tembung kang diterjemahaké dadi “sumpah” iku padha karo tembung Ibrani sing ana ing kitab Imamat diterjemahaké dadi “ping pitu.” Ipat-ipat iku, amarga nerak sumpahing prejanjian ing pasal rong puluh lima, diterangaké ing pasal rong puluh enem, ing kono Musa negesaké ipat-ipat iku minangka “pasulayaning prejanjian.”

> Mulané Aku uga bakal lumaku nglawan kowé, lan bakal ngukum kowé ping pitu manèh awit saka dosa-dosamu. Lan Aku bakal ndhawahaké pedhang marang kowé, sing bakal males pialané prejanjian-Ku; lan nalika kowé padha kaklumpuk ana ing sajroning kutha-kuthamu, Aku bakal ngutus pageblug ana ing antaramu; lan kowé bakal kaulungaké marang tanganing mungsuh. Leviticus 26:24, 25.

Pangéran ndhatengaké pedhangé singa Asyur marang karajan sisih lor kanggo “ngukum” wong-wong mau kanthi masrahaké wong-wong mau menyang “tanganing mungsuh,” ing taun 723 SM. Patang puluh enem taun sawisé iku, ing taun 677 SM, karajan sisih kidul ngrasakaké ipat-ipaté Musa. Ipat-ipaté Musa iku pasulayaning prajanjian. Sajroning patang puluh enem taun, singa-singa Mesopotamia dipigunakaké déning Allah kanggo nyingkiraké lan ngidak-idak bala mau. Ing pungkasaning mangsa patang puluh enem taun iku, Nebukadnésar ngrusak papan suci. Bala ing pitakoné Daniel ing ayat telulas saka Daniel wolu diprabudak déning mungsuh-mungsuhé sajroning mangsa patang puluh enem taun, kang pungkasané ngremukaké papan suci, yaiku prakara liyané sing uga arep diidak-idak ing ayat telulas. Nalika kali-kali mau tekan taun 1798 lan 1844 saben-sabené, sawijining bala wis kaklumpukaké dadi sawijining bait, awit bala iku sawijining badan, lan badan iku sawijining bait. Ing pungkasaning mangsa iku, bait sing diadegaké sajroning patang puluh enem taun iku kudu manunggal karo bait swarga ing palakramaing Kaallahan karo kamanungsan. Palakrama iku antarané rong bait, lan apa sing wis dipasangkaké déning Allah ora kena kapisah.

Banyu Tigris tumeka ing taun 1798 lan banyu Éfrat tumeka ing taun 1844. Sadurungé rawuhipun malaékat katelu, malaékat kapindho rawuh, lan sawisé iku ing patemon kémah ing Exeter, New Hampshire, tanggal 12–17 Agustus 1844, piwucal Bab Pangrengkuh Wengi Tengah diwutahaké. Exeter tegesipun “bèntèng banyu,” lan ing patemon kémah punika, wonten patemon palsu ingkang katindakaké wonten ing kémah sanès, ingkang dipunadegaké déning satunggaling golongan saking Watertown, Massachusetts. Banyu-banyu ingkang asalipun saking Éden, miturut Sister White, badhé kasebar kados “gelombang pasang” ing saindhenging pesisir wétan Amérika Sarékat. Lindhu ingkang nuwuhaké gelombang pasang punika kadadosan wonten ing Taman Éden nalika Iblis nelukaké umat manungsa, njalari gègèr seismik ing Éden ingkang ombakipun tumeka dumugi Pangrengkuh Wengi Tengah ing sajarah kaum Millerit. Gelombang pasang punika mbanjiri Pangrengkuh Wengi Tengah ing sajarahé satus patang puluh papat ewu, lan gelombang ingkang kawiwitan saking lindhu dosa Adam tumeka dumugi lindhuing angger-angger Minggu ing Wahyu bab sewelas.

Swarané Kristus iku swarané banyu akèh, lan banyu-banyu kang kasawijèkaké iku mbentuk pesen udan pungkasan. Yesaya lan putrané, Shearjashub, padha ngadeg ana ing ayat telu bab pitu ing blumbang saka saluran ndhuwur, ngaturaké pesen udan pungkasan ing wektu pamasangan segel tumrap satus patang puluh papat èwu. Ing kono pangandikané Yesaya tumrap raja Ahaz kang bodho lan duraka yaiku yèn Pangéran bakal ngutus marang Ahaz banyuné Asyur, yaiku raja Sanherib, lan banyuné bakal munggah tekan gulu.

> Pangeran ngandika maneh marang aku, mangkéné, Awit bangsa iki nampik banyuning Shiloah kang mili alon-alon, lan padha bungah marga saka Rezin lan putrané Remalya; mulané saiki, lah, Pangeran ndhatengaké marang wong-wong iku banyuning bengawan, kang rosa lan akèh, yaiku ratu Asyur, sarta sakehing kamulyané; lan dhèwèké bakal munggah ngluwihi sakehing salurané, lan ngliwati sakehing pinggiré: Lan dhèwèké bakal nyabrang liwat Yéhuda; dhèwèké bakal lubèr lan ngliwati, nganti tekan gulu; lan rentangan swiwiné bakal kebak ing ambané tanahmu, hé Immanuel. Yesaya 8:5–8.

Ahaz nampik banyu kang “dipunutus” déning Pangéran, mulané Pangéran “ngutus” banyu Asyur marang Ahaz. Ahaz “bungah” ana ing pasrawungané “Rezin lan putrané Remalya.” Ahaz “bungah” ana ing pawartos udan pungkasan palsu kang dipralambangaké déning Rezin lan putrané Remalya.

Rezin lan putrané Remalya, yaiku Pekah, rajaing karajan sisih lor, nggambaraké sawijining tironé Yesaya lan putrané. Raja Ahaz kang bodho lan ala “sukacita” ana ing pakempalan sekuthon kang diwakili déning sepuluh taler Israèl sisih lor lan Siria, minangka pralambang sesambungan greja lan nagara kang tanpa hak miturut angger-angger dina Minggu. Ahaz padha bungah, awit wirang lan kabungahan iku loro émosi kang saling kosok-balen kang dipigunakaké déning inspirasi kanggo ngandika marang wong-wong kang diwakili ana ing pasulayan bab udan pungkasan. Nalika Yeremia mangan kitab cilik iku, bab iku dadi kabungahan lan sukacitane atiné, lan Yoèl mratélakaké marang kita yèn umaté Allah ora bakal tau kawirangan. Ahaz, minangka wong Laodikia, iku wuta, mula dhèwèké padha bungah ana ing piwulang banyu palsu lan nolak piwulang banyu sejati saka Yesaya. Panjenengané kuduné rumangsa wirang merga ngandel marang piwulang udan pungkasan palsu kang diwakili déning banjir saka raja sisih lor, nanging dhèwèké wis nampik piwulang Siloah.

Pesen Shiloah ing Yesaya wolung iku yaiku pesen udan pungkasan. Blumbang Shiloah ing Prajanjian Anyar diidentifikasi minangka blumbang Siloam. Ing basa Ibrani utawa Yunani, tegesé “kang diutus.” Iku prelu tumrap Sang Kristus supaya Panjenengané lunga, supaya Panjenengané bisa “ngutus” Roh Suci. Yesaya lan Ahaz ana ing blumbang Shiloah, lan pacoban iku gumantung marang apa bakal nduwèni pracaya marang blumbang Shiloah kaya kang kaawakaké déning Yesaya lan anaké, utawa pracaya marang Rezin lan putrané Remalya? Ahaz lagi milih ing antarané rong banyu, banyuné Shiloah utawa banyuné Raja Asyur. Ahaz bungah marang pasakuthon lan pesen kang diwakili déning Rezin lan putrané Remalya, lan mulané dhèwèké nampa banjir karusakan, dudu banyu kang mili alus ing wektu pangadilane. Pangadilane iku nglambangaké undhang-undhang Minggu nalika raja saka lor nglimputi kabèh donya kaya banjir. Iku kelakon wiwit saka undhang-undhang Minggu terus, nalika banjir Sesambat Tengah Wengi uga lagi nyapu donya.

Ahaz bungah ana ing prajanjian antarané sapuluh taler lor lan Siria, lan mula bungah uga marang piwulang kang nggabungaké gréja lan nagara, kaya kang kaawakaké déning saben prajanjian kang ora sah kang kapanggih ana ing Pangandikané Allah. Yesaya nggambaraké sawijining wong Filadelfia, déné Ahaz nggambaraké sawijining wong Laodikia. Kristus nyambungaké paseksiné Yesaya karo paseksiné Panjenengané piyambak nalika Panjenengané marasaké wong wuta, sawijining wong Laodikia, ana ing blumbang Siloam.

> Nalika Gusti Yesus lumampah ngliwati kono, Panjenengane mirsa ana wong lanang kang wuta wiwit lair. Para sakabate banjur takon marang Panjenengane, pangucape: “Guru, sapa kang wus nindakaké dosa, wong iki apa wong tuwané, nganti dhèwèké lair wuta?”

> Gusti Yesus mangsuli, “Wong iki ora dosa, lan uga dudu wong tuwané; nanging supaya pakaryané Gusti Allah katuduh ana ing dhèwèké. Aku kudu nindakaké pakaryané Panjenengané kang ngutus Aku, sajroning isih awan; wengi bakal teka, nalika ora ana wong sing bisa nyambut gawé. Salawasé Aku ana ing jagad, Aku iki pepadhanging jagad.” Bareng Panjenengané wus ngandika mangkono, Panjenengané ngidoni lemah, banjur damel lulut saka iduné, lan ngusapi mripaté wong wuta iku nganggo lulut mau, sarta ngandika marang wong mau, “Lungaa, umbaha ing blumbang Siloam,” (tegesé: Kang Kinutus.) Mulané wong mau banjur lunga lan umbah-umbah, banjur bali kanthi wus bisa ndeleng.

> Mulané wong-wong tetanggané, lan wong-wong kang sadurungé wus weruh yèn dhèwèké iku wuta, padha calathu: “Apa dudu iki wong kang biyèn lungguh lan njaluk-njaluk?” Ana kang kandha: “Iki wongé.” Wong liyané kandha: “Dhèwèké mung padha karo wong kuwi.” Nanging dhèwèké dhéwé matur: “Ya aku iki wongé.” Mulané wong-wong mau padha takon marang dhèwèké: “Kapriyé mripatmu bisa kabuka?”

> Panjenengané mangsuli sarta ngandika, Ana sawijining wong kang sinebut Yésus, damel lempung, banjur ngusapi mripatku, lan ngandika marang aku, Lungaa menyang blumbang Siloam, lan wusuhen: banjur aku lunga lan wusuh, sarta aku kaparingan pandeleng. Yohanes 9:1–11.

Wong wuta mau, bebarengan karo Sang Prabu Ahaz kang bodho lan duraka, diuji apa dheweke bakal nglebokake kapercayané marang blumbang Siloam utawa marang banjir Asyur. Wong wuta mau mangerti yèn dheweke iku wuta, nanging Ahaz iku sugih, kebak bandha, lan ora ngrasa butuh apa-apa. Ahaz iku prawan bodho ana ing blumbang udan pungkasan, dene wong wuta mau prawan wicaksana. Banyu-banyu kang Kautus saka, utawa banyu-banyu kang kautus saka Asyur, iku dadi ujian.

Blumbang iku papan panglumpuke banyu, lan miturut pralambang kenabian blumbang iku papan panglumpuke manéka kali cilik, kali gedhé, ilèn-ilèn banyu, segara, samodra, tlaga, udan, lan embun saka kabèh “banyu” kang nggambarake swarané Kristus. Blumbang udan pungkasan kabentuk déning banyu kang mili saka blumbang ing dhuwur. Blumbang iku nggambarake piwucal bab udan pungkasan ana ing konteksing sawijining ujian. Ahaz nampik banyu kang mili alon-alon, nanging wong wuta iku manut marang piwucal kang ana gandhengané karo blumbang mau. Gusti Yesus mundhut sawatara saka kaallahané, kang dipralambangaké minangka “ilir,” lan nggabungaké karo lempung, kang nggambarake panggabungan kaallahan lan kamanungsan kang ditindakaké déning Kristus ana ing Papan Mahasuci.

Kristus ngidoni lemah lan nyampur ilaté kanggo gawé lempung. Panjenengané migunakaké pesen bab panyawijiné Kaallahan lan kamanungsan kanggo nglèlèti mripaté wong wuta iku. Pesen kang dilambangaké déning panyawijiné Kaallahan lan kamanungsan iku yaiku pesen taun 1888, lan pesen iku katetepaké kanggo ngowahi manungsa saka kaanan Laodikia menyang kaanan Filadelfia. Nanging pesen iku mbutuhaké partisipasi manungsa. Wong-wong mau kudu lunga menyang blumbang, banjur wisuh.

Kabeh wong wis padha dosa lan ora nggayuh kamulyaning Allah, nanging Gusti Yesus ngandika manawa wong wuta mau lan wong tuwané ora dosa. Gusti Yesus lagi nyingkirake pitakonan bab sapa sing kudu disalahake saka kahanan wong wuta mau, lan netepake dheweke minangka wong sing diunggahake supaya ngluhurake Pangéran; lan manungsa profetik ing ramalan Kitab Suci sing diunggahake kanggo maksud supaya “pakaryaning Allah kawedhar” iku yaiku panji, kang kasusun saka para priya lan para wanita sing wis ngalami transisi saka Laodikia menyang Filadelfia. Panji iku papan ing ngendi pakaryaning Allah kawedhar, awit pakaryan Panjenengané yaiku nyawijèkaké Kaallahan karo kamanungsan (kaya sing dilambangaké déning lepa saka lemah), lan tétenger kamenangan saka pakaryan mau yaiku wong-wong sing ora mung krungu piweling Laodikia, nanging uga wong-wong sing ngetutaké piwulang tumindak sing ana ing piweling mau. Piwejangan tumindak kanggo wong wuta mau yaiku lunga lan wisuh. Sawisé dheweke bisa ndeleng, dheweke ora perlu nyoba ngluhuraké Allah, amarga kahanan-kahanan ing saubengé ndadèkaké iku kelakon.

Iki diwiwiti kanthi rawuhipun Kristus, banjur katut pakaryanipun Kristus. Pakaryan pungkasanipun Kristus ing papan suci Swarga gegayutan kaliyan manungsa yaiku ngowahi satunggal manungsa saking lembah balung-balung garing kang mati, utawa saking kahanan mati ing dalan-dalan, utawa saking kahanan wuta kados kalong. Pakaryan pungkasanipun yaiku nitahakaken malih umatipun dados miturut gambaripun, lan punika temenan pakaryan ingkang Panjenenganipun tindakaken nalika Panjenenganipun nitahakaken Adam saking lebuing bumi, lajeng ngembusaken napas gesang dhateng ing panjenenganipun. Pakaryan pungkasan punika pakaryan kapisan, awit Panjenenganipun rumiyin damel lempung, lajeng njebadi lempung punika kanthi gesanging Rohipun. Tumrap Adam, Roh punika napasipun; tumrap tiyang wuta, punika toya. Tumrap lembah balung-balung matiipun Yehezkiel, punika pesen pangempalan ingkang nitahakaken badan. Banjur satunggaling pesen bab patang angin dipunembusaken dhateng badan punika, lajeng badan punika ngadeg dados wadya bala ingkang gagah prakosa.

Nalika wong wuta iku isih wuta, Gusti Yesus weruh marang panjenengané lan banjur nyedhaki panjenengané. Panjenengané nyedhaki wong wuta iku ing sajroning konteks sawijining pitakonan kang diajokake déning para murid-Nya, saéngga maringi kalodhangan marang Panjenengané kanggo netepaké latar profetik kang trep tumrap pepindhan iku. “Pakaryaning Allah” iku sawijining pralambang profetik ing akèh manéka garis paseksi ing Kitab Suci. Saben peranganing “pakaryaning Allah” ing Kitab Suci kawujudaké ing mangsa udan pungkasan. Gusti Yesus lagi netepaké konteks carita iku miturut piguraning pekabaran pungkasan, kaya kang dipralambangaké déning Élia ana ing ayat-ayat pungkasan kitab Malakhi.

Para wong tuwa lan bocah wuta iku ora kaukum minangka wong dosa, awit iki wektune pakaryan-pakaryan Allah kang nggumunaké, lan ing wektu iku atiné para wong tuwa lan atiné anak-anak bakal dibalèkaké supaya ndeleng prakara kang ana ing ngarepé. Prakara iku yaiku—apa wong Laodikia kang wuta wis diowahi dadi wong Filadelfia kang kaurapi. Iku prakara kang ngadhepi para wong tuwa lan bocah iku ing mangsa udan pungkasan, amarga iku uga mangsa pangadilan. Lan mangsa pangadilan iku kaleksanan sajrone turun-temurun kaping katelu lan kaping papat miturut ramalan prajanjian Abraham. Wong wuta iku turun-temurun pungkasan lan kaping papat, déné wong tuwané iku kaping katelu. Ing mangsa iku, pawarta Élia ndadèkaké kulawarga-kulawarga mlebu ing kaanan ing ngendi wong-wong mau kapaksa nampa utawa nampik pawarta bab blumbang Siloam. Raja Ahas kang bodho lan ala nampik pawarta saka blumbang iku, nanging wong wuta mau nampani. Pawarta Élia ing Malakhi katetepaké ana ing konteks ipat-ipat sadurungé dina Pangéran kang gedhé lan nggegirisi.

Nalika Gusti Yesus nata kaanan sing kita rembag iki, Panjenengane nglebokaké ing ringkesan bab ancasé mukjijat iku yèn Panjenengane kudu makarya nalika semana, awit bakal ana wektu nalika ora ana wong kang bisa makarya. Pakaryan kang Panjenengane maksudaké kalakon ana ing wayah awan, lan pungkasaning pakaryan iku dipralambangaké minangka wengi. Pangandikané iku nuduh marang panutupaning mangsa pangadilan.

Nalika Panjenengané ngrampungaké pakaryan paukuman-É, Panjenengané nyopot sandhangan imam-É lan ngagem sandhangan piwales. Nalika Panjenengané ngrampungaké pakaryan misahaké wong kang kasasar saka wong kang kaslametaké, pakaryan kaslametan rampung. Mangsa sih-rahmat katutup, lan saiki wus dadi wengi nalika ora ana wong kang bisa nyambut gawé. Pesen Kristus iku ora mung pesen Laodikia marang wong wuta, nanging uga pesen Éliah kang dipasang ana ing sajroning konteks cedhaké panutupaning mangsa sih-rahmat, yaiku panggugah suci saka Kristus kanggo makarya tumrap nylametaké jiwa-jiwa.

Wiwitané Kristus nyedhaki wong wuta iku, banjur nyawisaké lan nglebokaké salep mau, banjur maringi pituduh tumrap sawijining pakaryan sing kudu ditindakaké déning wong wuta mau dhéwé, lan kang padha wigatiné yaiku yèn nalika dhèwèké miwiti nindakake pakaryan iku, paningalé kapulihaké. Sawisé dhèwèké oleh paningal, dhèwèké wus malih saka Laodikia sing wuta dadi wong Filadelfia. Mangsa owah-owahan saka kaloro pasamuwan mau kawujud wiwit wiwitané, saka taun 1856 nganti taun 1863.

Mangsa punika nggambaraken pamisahan antawisipun gandum lan ilalang, sarta panyegelan pungkasan tumrap satus patang puluh patang ewu, ingkang salajengipun kaangkat dados panji. Wong wuta punika enggal dados pusat kawigatosan umum—sasampunipun piyambakipun malih saking tiyang Laodikia dados tiyang Filadelfia. Wong wuta punika inggih punika satus patang puluh patang ewu, lan ratu Akhas ingkang duraka lan bodho punika nggambaraken umat prajanjian rumiyin ingkang dipuntibakaken saking cangkeming Gusti. Ing titik sajarah ingkang sami, Gusti Yesus punapa migunakaken ludahipun kanggo njebadi umat prajanjian enggal kagunganipun, utawi Panjenenganipun ngiduh metu umat prajanjian rumiyin saking cangkemipun.

Kita badhé nerusaké pamanggih-pamanggih punika ing artikel salajengipun.

## “Krisis ingkang Badhe Teka”

> Kanthi katlitèn kang ora tau kliru, Sang Tanpa Wates nyathet pepak karo sakehing bangsa. Nalika sih-rahmat-Né isih katuduhake lumantar panyelukan supaya padha mratobat, cathetan iki bakal tetep kabuka; nanging manawa sawijining wates tartamtu kang wis katetepaké déning Allah wis kagayuh, wiwitaning paladosaning bebenduning Panjenengané banjur diwiwiti. Nalika semana cathetan iku banjur katutup; kasabaran ilahi mandheg; wis ora ana manèh panyuwunan sih-rahmat tumrap kauntungané bangsa-bangsa mau.

> “Nabi, nalika nyawang lumantar jaman-jaman, diparingi sesawangan ngenani jaman kita ing ngarepe paningalipun. Bangsa-bangsa ing jaman iki wis nampi sih-rahmat kang tanpa tandhing. Berkah-berkahing Swarga kang paling pinilih wis diparingake marang wong-wong mau; nanging tambahing gumunggung, srakah, panyembahan brahala, ngremehake Gusti Allah, lan rasa ora matur nuwun kang asor, kaserat tumrap wong-wong mau. Wong-wong mau kanthi cepet lagi nutup cacahe ana ing ngarsaning Allah.

> “Dina-dina iku saya cepet nyedhak, nalika bakal ana kabingungan lan keruwetan gedhé ing jagad agama. Bakal ana allah akèh lan gusti akèh; saben angin piwulang bakal nyebul; lan Iblis, kasandhangan jubah malaékat, bakal ngapusi, manawa bisa, wong-wong pilihan dhewe.

> “Pameca kang lumrah katibakaké marang kasalehan lan kasucèn kang sejati, njalari wong-wong sing ora nduwèni sesambungan urip karo Allah kelangan pakurmatané marang angger-anggering-Toret Panjenengané. Lan saya cethané ora ngajèni marang angger-anggering Toret ilahi, saya cetha uga garis pamisah antarané para pangreksané lan jagad iki sarta gréja kang nresnani jagad. Katresnan marang pranatan-pranatané Allah saya mundhak ing siji golongan, kaya déné pameca marang pranatan-pranatan mau saya mundhak ing golongan sijiné.”

> “Sang AKU IKI kang agung lagi mbenerake angger-anggering Panjenengane. Panjenengane lagi ngandika marang wong-wong sing mbatalake angger-angger iku ana ing prahara, ing banjir, ing topan, ing lindhu, ing bebaya ana ing dharat lan ing segara. Saiki iki wektune umat Panjenengane nuduhake awake sejati marang prinsip.

> “Kita lagi ngadeg ana ing ambang prastawa-prastawa gedhe lan khidmat. Gusti wis ana ing lawang. Ana ing Gunung Zaitun, Sang Juru Slamet nyariyosaken malih pemandhangan-pemandhangan sing bakal ndhisiki prastawa gedhe iki: ‘Kowé bakal krungu bab perang lan kabar-kabar perang,’ pangandikané. ‘Bangsa bakal tangi nglawan bangsa, lan karajan nglawan karajan; lan bakal ana paceklik, pageblug, lan lindhu ana ing warna-warna panggonan. Kabeh iku wiwitaning kasusahan.’ Sanadyan ramalan-ramalan iki nampa kawujudan sapérangan nalika karusakané Yerusalem, ramalan-ramalan mau luwih langsung ditrapaké tumrap dina-dina wekasan.”

> “Yohanes lan para nabi liyane uga dadi seksi tumrap pemandhangan-pemandhangan nggegirisi sing bakal kalakon minangka pratandha tekane Kristus. Wong-wong mau weruh bala tentara padha nglumpuk kanggo perang, lan ati manungsa padha lemes merga wedi. Wong-wong mau weruh bumi kaobah saka panggonane, gunung-gunung kabuncal menyang tengahing segara, ombake gumuruh lan gonjang-ganjing, lan gunung-gunung gumeter merga ngembange banyu. Wong-wong mau weruh bokor-bokor bebenduning Allah kabukak, lan pageblug, kaliren, lan pati tumiba marang para pedunung bumi.

> “Saiki Rohing Allah kang nahan iku lagi kasurung mundur saka jagad. Lan topan, badai, bilai ing segara lan ing dharatan, padha nyusul siji lan sijiné kanthi cepet. Èlmu kawruh ngupaya nerangaké kabèh iku. Tondha-tandha kang saya ngrembuyung ana ing sakupengé kita, kang nyarujuki cedhaké rawuhipun Putraning Allah, dianggep amarga sabab apa waé kejaba sabab kang sejati. Manungsa ora bisa mbedakaké para malaékat penjaga kang nahan papat angin supaya aja nganti padha ngembus nganti para abdiné Allah dipasèli; nanging nalika Allah dhawuh marang para malaékat-Né supaya ngeculaké angin-angin iku, bakal ana pemandhangan saka bebenduné pambalesan kang mangkono rupa, nganti ora ana pena kang bisa nggambaraké.”

> “Saweg wonten sawijining krisis ing ngarsa kita; nanging para abdiné Allah aja nganti ngendelaké dhiri marang awaké dhéwé ing kaanan darurat kang ageng punika. Ing wahyu-wahyu ingkang kaparingaké dhateng Yesaya, Yehezkiel, lan Yohanes, kita sumerep sepira raketé swarga kaliyan prastawa-prastawa ingkang kalampahan wonten ing bumi. Kita sumerep pangrengkuhé Allah tumrap para ingkang setya dhateng Panjenengané. Donya boten tanpa panguwasa. Tatanan prastawa-prastawa ingkang badhé dumados wonten ing asta Gusti. Kamulyaning swarga nyekel ing pangreksanipun piyambak nasib bangsa-bangsa, mekaten ugi prakawis-prakawising pasamuwanipun.”

> “Allah sampun ngatingalaken punapa ingkang badhe kalampahan ing dinten-dinten pungkasan, supados umatipun kasawisaken kangge madeg nglawan prahara oposisi lan bebendu. Tiyang-tiyang ingkang sampun dipun paringi pepeling bab prakawis-prakawis ingkang wonten ing ngajengipun boten kenging lenggah kanthi pangajeng-ajeng anteng dhateng prahara ingkang badhe rawuh, nalika nglipur dhirinipun piyambak kanthi pamanggih bilih Gusti badhe ngayomi para setyanipun ing dinten kasusahan. Kita kedah kados tiyang-tiyang ingkang ngentosi Gustinipun, boten kanthi pangajeng-ajeng kendho tanpa tumindak, nanging kanthi pagaweyan ingkang temen lan iman ingkang boten goyah. Saweg punika sanes wekdalipun nglilani manah kita kaserep déning prakawis-prakawis ingkang namung alit wigatosipun.”

> “Nalika manungsa padha turu, Iblis kanthi sregep ngatur samubarang supaya umat kagunganipun Gusti ora oleh kawelasan utawa kaadilan. Gerakan Minggu sapunika lagi lumampah kanthi peteng. Para pamimpin ndhelikake prakara sejati ingkang dados inti, lan kathah wong ingkang nyawiji wonten ing gerakan punika piyambakipun boten mirsa dhateng pundi arus ing ngandhap punika tumuju. Pangaken-pangakenipun alus, lan katingalipun Kristen; nanging manakala punika ngandika, punika badhe mbabar roh naga. Dados kuwajiban kita nindakaken sedaya ingkang wonten ing kasekten kita kangge nyegah bebaya ingkang kaancamaken punika. Kita kedah ngaturaken wonten ing ngarsanipun rakyat pitaken ingkang satemenipun dados perkara, kanthi mekaten masang penolakan ingkang paling mujarab tumrap langkah-langkah kangge matesi kamardikaning nurani. Kita kedah nelusuri Kitab Suci, lan saged maringi alesan tumrap kapitadosan kita. Pangandikanipun nabi, ‘Wong duraka bakal tumindak duraka, lan ora ana siji wae saka wong duraka kang bakal mangerti; nanging wong wicaksana bakal mangerti.’”

> “Mangsa ngarep kang wigati ana ing sangarepé kita. Kanggo ngadhepi pacoban lan godhané, sarta nindakaké kuwajiban-kuwajibané, bakal mbutuhake pracaya kang gedhé, tenaga, lan katemenan. Nanging kita bisa menang kanthi mulya; awit ora ana siji jiwa kang waspada, ndedonga, lan pracaya, kang bakal kejiret déning piranti-piranti mungsuh. Sakèhé swarga maringi kawigatosan marang karaharjan kita, lan ngentosi supaya kita njaluk kawicaksanan lan kakuwatané. Saben pangaribawa kang nentang, apa kang kabuka apa kang kasamaran, bisa kasil dilawan, ‘dudu marga saka kakuwatan utawa daya, nanging marga saka Roh-Ku, pangandikané Pangéran sarwa tumitah.’ Allah saiki padha gelemé kaya ing jaman biyèn kanggo makarya lumantar usaha manungsa, lan ngrampungaké prakara-prakara gedhé lumantar sarana kang ringkih. Kita ora bakal olèh kamenangan marga saka cacahing wong, nanging marga saka pasrahing jiwa kanthi sampurna marang Gusti Yésus.”

> “Saiki, sajrone sih-rahmat isih tetep ana, sajrone Gusti Yésus isih nindakaké panyuwunan syafaat kanggo kita, ayo padha nindakaké pagawéan kanthi temenan kanggo kalanggengan.” Southern Watchman, 25 Desember 1906.

Back to Articles