Article

# The Book of Daniel - Number One-Hundred and Sixty-Five

Даниял кітабы - Жүз алпыс бесінші

Unveiling the Prophetic Tapestry: From Alexander the Great to Modern Rome

Пайғамбарлық өрнектің ашылуы: Ескендір Зұлқарнайыннан қазіргі Римге дейін

Author

Jeff Pippenger

Published

March 29, 2024

Formats

PDF
Word
Song MP3

We will now consider the history that took place in the aftermath of Alexander the Great’s sudden death, which represents the year 538 unto the time of the end in 1798.

Енді біз Ескендір Зұлқарнайынның кенеттен қаза табуынан кейін орын алған, 538 жылдан бастап 1798 жылғы ақырзаман уақытына дейінгі кезеңді бейнелейтін тарихты қарастырамыз.

> And when he shall stand up, his kingdom shall be broken, and shall be divided toward the four winds of heaven; and not to his posterity, nor according to his dominion which he ruled: for his kingdom shall be plucked up, even for others beside those. And the king of the south shall be strong, and one of his princes; and he shall be strong above him, and have dominion; his dominion shall be a great dominion. And in the end of years they shall join themselves together; for the king’s daughter of the south shall come to the king of the north to make an agreement: but she shall not retain the power of the arm; neither shall he stand, nor his arm: but she shall be given up, and they that brought her, and he that begat her, and he that strengthened her in these times. But out of a branch of her roots shall one stand up in his estate, which shall come with an army, and shall enter into the fortress of the king of the north, and shall deal against them, and shall prevail: And shall also carry captives into Egypt their gods, with their princes, and with their precious vessels of silver and of gold; and he shall continue more years than the king of the north. So the king of the south shall come into his kingdom, and shall return into his own land. Daniel 11:4–9.

> Ол орнынан тұрған кезде, оның патшалығы быт-шыт болып күйреп, көктің төрт желіне қарай бөлініп кетеді; бірақ оның ұрпағына өтпейді, әрі оның жүргізген үстемдігіне сай да болмайды; өйткені оның патшалығы тамырымен жұлынып, солардан өзге басқаларға беріледі. Оңтүстіктің патшасы күшейеді, сондай-ақ оның әміршілерінің бірі де; бірақ ол одан да күштірек болып, билік жүргізеді; оның билігі зор билік болады. Жылдардың ақырында олар өзара одақтасады; өйткені келісім жасау үшін оңтүстіктегі патшаның қызы солтүстіктегі патшаға келеді; бірақ ол өз қолының қуатын сақтап қала алмайды; ол да, оның қолы да тұра алмайды; қайта, ол да, оны алып келгендер де, оны туған да, сол замандарда оны қолдаған да ұсталып беріледі. Бірақ оның түп-тамырынан шыққан бір бұтақ оның орнына көтеріледі; ол әскермен келіп, солтүстіктегі патшаның қамалына кіріп, оларға қарсы әрекет жасап, жеңіске жетеді. Сондай-ақ олардың тәңірлерін, құйма мүсіндерін, күміс пен алтыннан жасалған қымбат ыдыстарын тұтқынға алып, Мысырға әкетеді; әрі ол солтүстіктегі патшадан көп жылдар бойы аман қалады. Содан кейін оңтүстіктің патшасы оның патшалығына кіреді де, өз жеріне қайтып оралады. Даниял 11:4–9.

Eventually, after Alexander the Great’s kingdom was broken, those who struggled for control of the former kingdom devolved into two primary kingdoms. The one kingdom controlling the south of Alexander’s former empire and the other controlling the north. From that point on in the prophetic narrative they are identified simply as the king of the south and the king of the north. Once the struggle for world dominance has reached the point where it is only portrayed between the king of the north and the south, the symbols of those two kingdoms continue through the entire chapter.

Ақырында, Александр Македонскийдің патшалығы бөлініп кеткеннен кейін, бұрынғы патшалықты билеу үшін күрескендер екі негізгі патшалыққа айналды. Олардың бірі Александрдың бұрынғы империясының оңтүстігін, ал екіншісі солтүстігін бақылауында ұстады. Сол сәттен бастап пайғамбарлық баяндауда олар жай ғана оңтүстіктің патшасы және солтүстіктің патшасы деп аталады. Әлемдік үстемдік үшін күрес тек солтүстіктің патшасы мен оңтүстіктің патшасының арасында ғана бейнеленетін деңгейге жеткен соң, сол екі патшалықтың рәміздері бүкіл тарау бойы сақталады.

In verse five, the king of the south is established, and he is strong, but the king of the north is also strong and his kingdom is larger. Then in verse six, the king of the south proposes an alliance with the northern kingdom. The peace treaty is secured by the king of the south giving his daughter to the king of the north, so the king of the north could marry her and ratify their alliance with a family bond. The king of the north agreed, and set aside his wife, and married the princess from the south, and the alliance was initiated.

Бесінші аятта оңтүстіктің патшасы орнығып, қуатты болады; бірақ солтүстіктің патшасы да қуатты, әрі оның патшалығы бұдан да үлкен. Алтыншы аятта оңтүстіктің патшасы солтүстік патшалығымен одақ құруды ұсынады. Бейбітшілік келісімі оңтүстіктің патшасының өз қызын солтүстіктің патшасына беруі арқылы бекітіледі, сөйтіп солтүстіктің патшасы оған үйленіп, олардың одағын әулеттік байланыспен заңдастыруы керек болды. Солтүстіктің патшасы бұған келісті, өз әйелін шетке шығарып, оңтүстіктен келген ханшаға үйленді, сөйтіп одақ күшіне енді.

Eventually the southern princess bears a male-child, but ultimately the northern king grew tired of his new wife, and set her aside, as he had done with his first wife, and takes his first wife back, but as soon as the original wife is restored, and has opportunity, she kills the king of the north, his southern bride, her child, and her entire Egyptian entourage. The act of the original wife murdering the southern princess and her child enrages the southern princesses family, and one of her brothers raises up an army and attacks the northern kingdom.

Ақырында оңтүстіктің ханшайымы ер бала туады, бірақ түптің түбінде солтүстіктің патшасы өзінің жаңа әйелінен жалығып, оны, алғашқы әйеліне істегеніндей, шетке ысырып қояды да, өзінің алғашқы әйелін қайта қабылдайды. Алайда бастапқы әйелі қайтадан орнына келтіріліп, қолайлы сәт туған бойда, ол солтүстіктің патшасын, оның оңтүстіктен алған қалыңдығын, оның баласын және оның бүкіл мысырлық нөкерлерін өлтіреді. Бастапқы әйелдің оңтүстіктің ханшайымы мен оның баласын өлтіру әрекеті оңтүстіктің ханшайымының әулетін қаһарға мінгізеді, сөйтіп оның бауырларының бірі әскер көтеріп, солтүстіктің патшалығына шабуыл жасайды.

The southern army prevails over the northern king, and the first wife that murdered the northern king, his southern bride and child is then executed. The original wife’s son, who had been installed as the ruling king of the north at the death of his father, is captured and carried back to Egypt by the southern king, along with some Egyptian artifacts and idols that had been taken from the southern kingdom by the northern kingdom in earlier battles. Once in Egypt the captured northern king falls from a horse and dies. Uriah Smith identifies the history as follows.

Оңтүстіктің әскері солтүстіктің патшасын жеңеді, содан кейін солтүстіктің патшасын өлтірген бірінші әйелі, оның оңтүстіктен алған қалыңдығы және баласы өлім жазасына кесіледі. Бастапқы әйелдің ұлы, әкесінің өлімі кезінде солтүстіктің билеуші патшасы болып тағайындалған еді, тұтқынға алынып, оңтүстіктің патшасы тарапынан Мысырға әкетіледі; онымен бірге бұрынырақтағы шайқастарда солтүстік патшалық оңтүстік патшалықтан тартып алған кейбір мысырлық жәдігерлер мен пұттар да қайтарылады. Мысырға жеткен соң, тұтқынға түскен солтүстік патша аттан құлап, қайтыс болады. Урия Смит бұл тарихты төмендегідей айқындайды.

> “‘VERSE 6. And in the end of years they shall join themselves together; for the king’s daughter of the south shall come to the king of the north to make an agreement: but she shall not retain the power of the arm; neither shall he stand, nor his arm; but she shall be given up, and they that brought her, and he that begat her, and he that strengthened her in these times.’

> “‘6-АЯТ. Жылдардың соңында олар өзара қосылады; өйткені оңтүстіктің патшасының қызы келісім жасау үшін солтүстіктің патшасына келеді; бірақ ол өз білегінің күшін сақтай алмайды; ол да, оның білегі де орнығып тұра алмайды; бірақ ол өзімен бірге келгендермен, оны туған әкесімен және сол уақыттарда оны қуаттандырғанмен қоса беріліп кетеді.’

> “There were frequent wars between the kings of Egypt and Syria. Especially was this the case with Ptolemy Philadelphus, the second king of Egypt, and Antiochus Theos, third king of Syria. They at length agreed to make peace upon condition that Antiochus Theos should put away his former wife, Laodice, and her two sons, and should marry Berenice, the daughter of Ptolemy Philadelphus. Ptolemy accordingly brought his daughter to Antiochus, bestowing with her an immense dowry.

> Мысыр мен Сирия патшаларының арасында соғыстар жиі болып тұрды. Бұл әсіресе Мысырдың екінші патшасы Птоломей Филадельф пен Сирияның үшінші патшасы Антиох Теосқа қатысты еді. Ақырында олар мынадай шартпен бітім жасауға келісті: Антиох Теос өзінің бұрынғы әйелі Лаодиканы және одан туған екі ұлын аластатып, Птоломей Филадельфтің қызы Береникеге үйленуге тиіс болды. Соған сәйкес Птоломей өз қызын Антиохқа апарып, онымен бірге орасан зор жасау берді.

> “‘But she shall not retain the power of the arm;’ that is, her interest and power with Antiochus. And so it proved; for some time shortly after, in a fit of love, Antiochus brought back his former wife, Laodice, and her children, to court again. Then says the prophecy, ‘Neither shall he [Antiochus] stand, nor his arm,’ or seed. Laodice, being restored to favor and power, feared lest, in the fickleness of his temper, Antiochus should again disgrace her, and recall Berenice; and conceiving that nothing short of his death would be an effectual safeguard against such a contingency, she caused him to be poisoned shortly after. Neither did his seed by Berenice succeed him in the kingdom; for Laodice so managed affairs as to secure the throne for her eldest son, Seleucus Callinicus.

> “‘Бірақ ол қолдың күшін сақтап қала алмайды;’ яғни оның Антиохпен болған ықпалы мен билігін. Іс те дәл солай болды; өйткені көп ұзамай-ақ, бір құмарлық сезімінің жетегінде, Антиох өзінің бұрынғы әйелі Лаодиканы және одан туған балаларын қайтадан сарайға қайтарды. Сонда пайғамбарлық былай дейді: ‘Ол [Антиох] та, оның қолы,’ немесе ұрпағы да, ‘тұра алмайды’. Лаодика қайтадан ілтипат пен билікке ие болған соң, Антиох өз мінезінің тұрақсыздығымен оны тағы да масқаралап, Берениканы қайта шақырып алар ма екен деп қорықты; әрі мұндай жағдайдан сақтанудың әсерлі кепілі оның өлімінен басқа еш нәрсе емес деп ойлап, көп ұзамай оны улап өлтіруге себеп болды. Сондай-ақ оның Береникадан туған ұрпағы да патшалықта оның мұрагері болмады; өйткені Лаодика істі өз дегенінше жүргізіп, тақты өзінің тұңғыш ұлы Селевк Каллиник үшін қамтамасыз етті.”

> “But such wickedness could not long remain unpunished, as the prophecy further predicts, and further history proves.

> «Бірақ мұндай зұлымдық ұзақ уақыт жазасыз қала алмады, мұны пайғамбарлықтың әрі қарайғы алдын ала айтуы да, кейінгі тарихтың дәлелдеуі де көрсетеді.»

> “‘VERSE 7. But out of a branch of her roots shall one stand up in his estate, which shall come with an army, and shall enter into the fortress of the king of the north, and shall deal against them, and shall prevail: 8. And shall also carry captives into Egypt their gods, with their princes, and with their precious vessels of silver and of gold; and he shall continue more years than the king of the north. 9. So the king of the south shall come into his kingdom, and shall return into his own land.’

> “‘7-АЯТ. Бірақ оның тамырларынан шыққан бір бұтақ оның орнына көтеріледі; ол әскермен келіп, солтүстіктің патшасының бекінісіне кіреді, оларға қарсы әрекет жасап, жеңіске жетеді. 8. Сондай-ақ олардың құдайларын, әміршілерімен бірге, күміс пен алтыннан жасалған қымбат ыдыстарын тұтқынға алып, Мысырға алып кетеді; және ол солтүстіктің патшасынан ұзағырақ жылдар бойы тұрады. 9. Сөйтіп оңтүстіктің патшасы өз патшалығына келіп, өз жеріне қайтады.’”

> “This branch out of the same root with Berenice was her brother, Ptolemy Euergetes. He had no sooner succeeded his father, Ptolemy Philadelphus, in the kingdom of Egypt, than, burning to avenge the death of his sister, Berenice, he raised an immense army, and invaded the territory of the king of the north, that is, of Seleucus Callinicus, who, with his mother, Laodice, reigned in Syria. And he prevailed against them, even to the conquering of Syria, Cilicia, the upper parts beyond the Euphrates, and almost all Asia. But hearing that a sedition was raised in Egypt requiring his return home, he plundered the kingdom of Seleucus, took forty thousand talents of silver and precious vessels, and two thousand five hundred images of the gods. Among these were the images which Cambyses had formerly taken from Egypt and carried into Persia. The Egyptians, being wholly given to idolatry, bestowed upon Ptolemy the title of Euergetes, or the Benefactor, as a compliment for his having thus, after many years, restored their captive gods.

> Береникамен бір түбірден тараған осы бұтақ — оның бауыры Птолемей Евергет еді. Ол өз әкесі Птолемей Филадельфтің орнына Мысыр патшалығында таққа отырысымен-ақ, қарындасы Берениканың өлімі үшін кек алуға жалындап, орасан зор әскер жинап, солтүстіктің патшасының, яғни Сирияда анасы Лаодикамен бірге билік құрған Селевк Каллиниктің жеріне басып кірді. Және ол оларға қарсы үстем шығып, тіпті Сирияны, Киликияны, Евфраттың ар жағындағы жоғарғы аймақтарды және бүкіл Азияның дерлік бәрін жаулап алуға дейін барды. Бірақ Мысырда оның үйіне қайтуын талап еткен бүлік шыққанын естіген соң, ол Селевк патшалығын тонап, қырық мың талант күміс пен асыл ыдыстарды, сондай-ақ құдайлардың екі мың бес жүз мүсінін алып кетті. Солардың арасында бұрын Камбиз Мысырдан алып, Парсыға әкеткен мүсіндер де бар еді. Тұтастай пұтқа табынушылыққа берілген мысырлықтар Птолемейге, оның осылайша көп жылдардан кейін өздерінің тұтқынға түскен құдайларын қайтарып бергені үшін, құрмет ретінде Евергет, яғни Игілік Жасаушы деген атақ берді.

> “This, according to Bishop Newton, is Jerome’s account, extracted from ancient historians, but there are authors still extant, he says, who confirm several of the same particulars. Appian informs us that Laodice having killed Antiochus, and after him both Berenice and her child, Ptolemy, the son of Philadelphus, to revenge those murders, invaded Syria, slew Laodice, and proceeded as far as Babylon. From Polybius we learn that Ptolemy, surnamed Euergetes, being greatly incensed at the cruel treatment of his sister, Berenice, marched with an army into Syria, and took the city of Seleucia, which was kept for some years afterward by garrisons of the kings of Egypt. Thus did he enter into the fortress of the king of the north. Polyaenus affirms that Ptolemy made himself master of all the country from Mount Taurus as far as to India, without war or battle; but he ascribes it by mistake to the father instead of the son. Justin asserts that if Ptolemy had not been recalled into Egypt by a domestic sedition, he would have possessed the whole kingdom of Seleucus. The king of the south thus came into the dominion of the king of the north, and returned to his own land, as the prophet had foretold. And he also continued more years than the king of the north; for Seleucus Callinicus died in exile, of a fall from his horse; and Ptolemy Euergetes survived him for four or five years.” Uriah Smith, Daniel and the Revelation, 250–252.

> «Епископ Ньютонның айтуынша, бұл — көне тарихшылардан алынған Иеронимнің баяндамасы; бірақ, оның айтуы бойынша, осы жайттардың бірқатарын растайтын әлі күнге дейін сақталған өзге де авторлар бар. Аппиан бізге Лаодика Антиохты өлтіргенін, ал одан кейін Берениканы да, оның баласын да қазаға ұшыратқанын; ал сол кісі өлтірулердің кегін алу үшін Филадельфтің ұлы Птоломейдің Сирияға басып кіріп, Лаодиканы өлтіріп, Вавилонға дейін барғанын хабарлайды. Полибийден біз Евергет деген лақап атпен белгілі Птоломейдің өзінің қарындасы Берениканың қатыгездікпен азапталуына қатты ашуланып, әскерімен Сирияға жорық жасап, кейіннен бірнеше жыл бойы Мысыр патшаларының гарнизондары ұстап тұрған Селевкия қаласын алғанын білеміз. Осылайша ол солтүстік патшасының қамалына кірді. Полиэн Птоломейдің соғыссыз да, шайқассыз да Таурус тауынан Үндістанға дейінгі бүкіл елге өз билігін орнатқанын растайды; бірақ ол мұны қателесіп ұлына емес, әкесіне телиді. Юстин егер Птоломей Мысырға ішкі бүліктің салдарынан кері шақырылып алынбағанда, ол Селевк патшалығының түгеліне ие болар еді деп мәлімдейді. Осылайша оңтүстік патшасы солтүстік патшасының иелігіне кіріп, пайғамбар алдын ала айтқандай, өз еліне қайта оралды. Сондай-ақ ол солтүстік патшасынан ұзақ өмір сүрді; өйткені Селевк Каллиник сүргінде, аттан құлап қайтыс болды; ал Птоломей Евергет одан кейін тағы төрт не бес жыл өмір сүрді». Урия Смит, Daniel and the Revelation, 250–252.

A prophetic characteristic of Rome, and therefore the king of the north, is that in order to be established upon the throne, three geographical obstacles must be conquered. The first king of the north in the aftermath of Alexander’s broken kingdom was established by Seleucus Nicator who had served as a general to Ptolemy (the king of the south) for a little while between 316 and 312 BC. Verse five addresses this fact when it states, “And the king of the south shall be strong, and one of his princes; and he shall be strong above him.” Ptolemy was the king of the south, and he had a general (one of his princes), that was destined to become stronger than Ptolemy, and the final phrase of verse five says, “and have dominion; his dominion shall be a great dominion.” Ptolemy’s general Seleucus was to become the first king of the north. But for Seleucus to become the king of the north, he would need to separate from the southern king, and thereafter conquer three geographical areas.

Римге, демек солтүстік патшаға тән пайғамбарлық сипаттың бірі — таққа орнығу үшін үш географиялық кедергіні бағындыруы қажет. Александрдың күйреген патшалығынан кейінгі алғашқы солтүстік патша Птоломейдің (оңтүстік патшаның) қол астында б.з.д. 316 мен 312 жылдардың арасында біраз уақыт қолбасшы болып қызмет еткен Селевк Никатор арқылы орнықты. Бесінші аят бұл жайтты: «Оңтүстік патша күшейеді, сондай-ақ оның әмірлерінің бірі; ол одан да күштірек болады», — деп баяндай отырып көрсетеді. Птоломей оңтүстік патша еді, әрі оның Птоломейден күштірек болуға тағдырланған бір қолбасшысы (оның әмірлерінің бірі) болды; ал бесінші аяттың соңғы сөйлемінде: «және билік жүргізеді; оның билігі ұлы билік болады», — делінеді. Птоломейдің қолбасшысы Селевк солтүстік патшалардың алғашқысы болуға тиіс еді. Алайда Селевктің солтүстік патша болуы үшін, оған оңтүстік патшадан бөлініп шығуы, содан кейін үш географиялық аймақты бағындыруы қажет болды.

The first area conquered by Seleucus was the East in 301 BC. He then conquered the West (that had been held by Cassander’s successor) in 286 BC, and he then took his third territory in the North when he conquered Lysimachus in 281 BC. The king of the north was established on the throne in 281 BC.

Селевк бағындырған алғашқы аймақ б.з.д. 301 жылы Шығыс болды. Содан кейін ол б.з.д. 286 жылы Батысты (оны Кассандрдың мирасқоры иеленіп келген еді) бағындырды, ал кейін б.з.д. 281 жылы Лисимахты жеңген кезде Солтүстіктегі үшінші иелігін алды. Солтүстік патшасы б.з.д. 281 жылы таққа отырғызылды.

The peace treaty that was later formed with the southern king occurred in 252 BC. Six years later in 246 BC, Berenice (the southern princess), her son, and all her entourage were put to death. The southern king thereafter captured Laodice’s son, Seleucus Callinicus and took him back with him to Egypt, where he died falling from a horse. The reign of the first king of the north was from 281 BC until 246 BC, which equates to thirty-five years.

Кейінірек оңтүстік патшамен жасалған бітім шарты б.з.д. 252 жылы жүзеге асты. Алты жылдан кейін, б.з.д. 246 жылы, Береника (оңтүстіктің ханшайымы), оның ұлы және оның бүкіл нөкерлері өлімге кесілді. Осыдан кейін оңтүстік патша Лаодикенің ұлы Селевк Каллиникті тұтқынға алып, оны өзімен бірге Мысырға алып кетті; сонда ол аттан құлап, қаза тапты. Солтүстіктің бірінші патшасының билігі б.з.д. 281 жылдан б.з.д. 246 жылға дейін созылды, бұл отыз бес жылға тең.

The first king of the north in chapter eleven, conquered three geographical obstacles in order to be established upon the throne. Pagan Rome also conquered three geographical obstacles in order to be established upon the throne [See Daniel 8:9], and Papal Rome conquered three geographical obstacles in order to be established upon the throne [See Daniel 7:20]. Modern Rome also conquers three geographical obstacles in order to be established upon the throne [See Daniel 11:40–43].

Он бірінші тараудағы солтүстіктің алғашқы патшасы таққа орнығуы үшін үш географиялық кедергіні бағындырды. Пұтқа табынушы Рим де таққа орнығуы үшін үш географиялық кедергіні бағындырды [Қараңыз: Даниял 8:9], ал Папалық Рим таққа орнығуы үшін үш географиялық кедергіні бағындырды [Қараңыз: Даниял 7:20]. Қазіргі Рим де таққа орнығуы үшін үш географиялық кедергіні бағындырады [Қараңыз: Даниял 11:40–43].

Once established upon the throne, the first king of the north ruled for thirty-five years. Once established upon the throne, pagan Rome ruled for a “time” (three hundred and sixty years). Once established upon the throne, papal Rome ruled for “a time, times and dividing of time” (twelve hundred and sixty years.) Once established upon the throne, modern Rome will rule for a symbolic forty-two months (also noted as “an hour”).

Таққа орнағаннан кейін, солтүстіктің алғашқы патшасы отыз бес жыл билік жүргізді. Таққа орнағаннан кейін, пұтқа табынушы Рим бір «уақыт» бойы (үш жүз алпыс жыл) билік жүргізді. Таққа орнағаннан кейін, папалық Рим «бір уақыт, уақыттар және жарты уақыт» бойы (бір мың екі жүз алпыс жыл) билік жүргізді. Таққа орнағаннан кейін, қазіргі Рим бейнелі қырық екі ай бойы (сондай-ақ «бір сағат» деп те көрсетілген) билік жүргізеді.

Sister White informs us that “much of the history recorded in Daniel chapter eleven is to be repeated.” She then quotes verses thirty-one through thirty-six, and says, “scenes similar to those described in these words will take place.” In those verses papal Rome (the abomination that maketh desolate), is “placed” upon the throne in 538, and then it persecutes God’s people for “many days” (twelve hundred and sixty years), until the first “indignation is accomplished” in 1798. The history of verses thirty-one to thirty-six is repeated in the last six verses of chapter eleven, but the history was also perfectly typified in verses five through nine.

Уайт қарындас бізге «Даниял кітабының он бірінші тарауында жазылған тарихтың едәуір бөлігі қайта қайталанатынын» хабарлайды. Содан кейін ол отыз бірінші тармақтан отыз алтыншы тармаққа дейін келтіріп, «осы сөздерде сипатталғанға ұқсас көріністер орын алады» дейді. Сол тармақтарда папалық Рим («қирау әкелетін жиіркеніш») 538 жылы таққа «қойылады», содан кейін ол Құдай халқын «көп күндер» бойы (бір мың екі жүз алпыс жыл) қудалайды, алғашқы «қаһар» 1798 жылы аяқталғанға дейін. Отыз бірінші тармақтан отыз алтыншы тармаққа дейінгі тарих он бірінші тараудың соңғы алты тармағында қайталанады, бірақ бұл тарих бесінші тармақтан тоғызыншы тармаққа дейін де мүлтіксіз рәуіште алдын ала бейнеленген еді.

The establishment of Seleucus as king of the north in 281 BC, aligns with the year 538. Both represent the enthronement of the king of the north at the conclusion of the conquering of three geographical obstacles. The period of papal rule is expressed in several ways; twelve hundred and sixty days, forty-two months, time, times and dividing of time, a space, and three and a half years. Seleucus’ rule was for thirty-five years, and a tenth, or a tithe, of thirty-five, is three and a half. A tenth of thirty-five years is also expressed as “three-point-five” (3.5) years. “Three and a half” is a symbol of the period of papal rule.

Б.з.д. 281 жылы Селевктің солтүстіктің патшасы ретінде орнығуы 538 жылға сәйкес келеді. Екеуі де үш географиялық кедергіні бағындырудың аяқталу сәтіндегі солтүстіктің патшасының таққа отыруын бейнелейді. Папалық билік кезеңі бірнеше түрде өрнектеледі: бір мың екі жүз алпыс күн, қырық екі ай, уақыт, уақыттар және жарты уақыт, бір мерзім, және үш жарым жыл. Селевктің билігі отыз бес жылға созылды, ал отыз бестің оннан бірі, немесе ондығы, үш жарымға тең. Отыз бес жылдың оннан бірі сондай-ақ “үш бүтін оннан бес” (3.5) жыл түрінде де беріледі. “Үш жарым” — папалық билік кезеңінің нышаны.

The papacy received its deadly wound in 1798 when the king of the south, Napoleon Bonaparte (meaning the “fortunate son”), sent his general to take the pope captive. A year later in 1799 the pope died in exile, as did the first king of the north who had also been taken into captivity by the king of the south. Seleucus Callinicus died by falling off a horse while captive in Egypt. The pope is the one who rode upon the beast. The beast represented the political system that the pope employed to accomplish his satanic works. That beast was slain in 1798, and the pope who had ridden upon and reigned over the beast died a year later. Seleucus Callinicus died falling off a horse (the beast he rode upon.) The captivity of the papacy in 1798 and 1799, was perfectly typified by the captivity of the first king of the north.

Папалық 1798 жылы, оңтүстіктің патшасы Наполеон Бонапарт («бақытты ұл» деген мағынаны білдіреді) өз генералын папаны тұтқынға алуға жіберген кезде, өлімші жарақатын алды. Бір жылдан кейін, 1799 жылы, папа жер аударылуда қайтыс болды; дәл сол сияқты, оңтүстіктің патшасы тұтқынға алған солтүстіктің алғашқы патшасы да солай қаза тапқан еді. Селевк Каллиник Мысырда тұтқында жүрген кезінде аттан құлап қайтыс болды. Папа аңның үстіне мінген сол тұлға болатын. Аң папаның өзінің шайтандық істерін жүзеге асыру үшін пайдаланған саяси жүйесін бейнеледі. Сол аң 1798 жылы өлтірілді, ал аңның үстіне мініп, оның үстінен билік жүргізген папа бір жылдан кейін қайтыс болды. Селевк Каллиник аттан — өзі мінген аңнан — құлап қаза тапты. 1798 және 1799 жылдардағы папалықтың тұтқындалуы солтүстіктің алғашқы патшасының тұтқындалуы арқылы кемел түрде бейнеленген еді.

What brought the wrath of the king of the south upon the northern king was a broken peace treaty, represented by the setting aside of Berenice (the southern bride) and her subsequent death at the hands of Laodice. Napoleon had entered into a peace treaty between Revolutionary France and the papal states in 1797. The treaty was named after the town of Tolentino in Ancona, Italy, where the treaty had been signed. It officially ended in February, 1798 when France took the pope captive. The reason why the treaty was disannulled was France’s effort to spread its Revolution.

Оңтүстіктің патшасының солтүстіктің патшасына қарсы қаһарының туындауына бейбітшілік келісімінің бұзылуы себеп болды; бұл Беpеникадан (оңтүстіктік қалыңдықтан) бас тартумен және кейін оның Лаодикенің қолынан қаза табуымен бейнеленген. Наполеон 1797 жылы Революциялық Франция мен папалық мемлекеттердің арасында бейбітшілік келісімін жасасты. Бұл шарт Италияның Анкона өңіріндегі Толентино қаласының атымен аталды, өйткені келісім сол жерде жасалып, қол қойылған еді. Ол 1798 жылдың ақпанында Франция папаны тұтқынға алған кезде ресми түрде күшін жойды. Келісімнің бұзылуының себебі — Францияның өз Революциясын таратуға ұмтылысы болды.

Napoleon’s General Duphot, was in Rome in 1797 as part of the French expeditionary force sent by the Directory, the ruling government of France at the time. The purpose of the French expedition to Italy, which included General Duphot’s presence in Rome, was to support the Roman Republic, a short-lived client state established by French revolutionary forces in the Italian Peninsula. The French were actively involved in supporting revolutionary movements and spreading revolutionary ideals across Europe during this period. In Italy, they sought to overthrow monarchies and establish republics modeled after the French Republic.

Наполеонның генералы Дюфо 1797 жылы сол кездегі Францияның билеуші үкіметі — Директория жіберген француз экспедициялық күштерінің құрамында Римде болды. Генерал Дюфоның Римде болуы да қамтылған Францияның Италияға жасаған экспедициясының мақсаты — Италия түбегінде француз революциялық күштері құрған, қысқа ғұмырлы тәуелді мемлекет болған Рим Республикасын қолдау еді. Осы кезеңде француздар Еуропа бойынша революциялық қозғалыстарды қолдауға және революциялық мұраттарды таратуға белсенді түрде қатысып отырды. Италияда олар монархияларды құлатып, Француз Республикасының үлгісі бойынша республикалар орнатуға ұмтылды.

Duphot’s presence and actions in Rome provoked opposition from conservative factions, including supporters of the Papal States and local aristocrats. In December, 1797, during a confrontation between French troops and supporters of the Papal States, General Duphot was assassinated, and thus the pretense for Napoleon to send General Berthier to take the pope captive the next year was established. A broken peace treaty between the kings of the south and north provided the motivation in both histories for the king of the north being taken captive by the king of the south.

Дюфоның Римдегі болуы мен әрекеттері консервативтік топтардың, соның ішінде Папа мемлекеттерін жақтаушылар мен жергілікті ақсүйектердің қарсылығын туғызды. 1797 жылғы желтоқсанда француз әскерлері мен Папа мемлекеттерін жақтаушылар арасындағы қақтығыс барысында генерал Дюфо өлтірілді, сөйтіп келесі жылы Наполеонның генерал Бертьені папаны тұтқынға алу үшін жіберуіне сылтау жасалды. Оңтүстіктің және солтүстіктің патшалары арасындағы бұзылған бітім шарты екі тарихта да солтүстік патшаның оңтүстік патшаның қолына тұтқынға түсуіне түрткі болды.

Verse eight says, “shall also carry captives into Egypt their gods, with their princes, and with their precious vessels of silver and of gold.” When Ptolemy returned to Egypt in fulfillment of this verse, the Egyptians gave him the title of “Euergetes” (the Benefactor), as a compliment for his work in returning their idols and artifacts that had previously taken from them by the king of the north. In 1798, the plundering of Rome by the French took place. On one day alone the historians record that five hundred horse-drawn vehicles, under a strong military guard, was seen leaving the city.

Сегізінші аятта былай делінген: «сондай-ақ олардың тәңірлерін, әміршілерімен бірге, күміс пен алтыннан жасалған қымбат ыдыстарымен қоса, Мысырға тұтқын етіп алып кетеді». Птолемей осы аяттың орындалуына сай Мысырға қайтып келген кезде, мысырлықтар оған солтүстік патша бұрын олардан тартып алған пұттары мен жәдігерлерін қайтару жолындағы еңбегі үшін мадақ ретінде «Евергет» (Игілік Жасаушы) деген атақ берді. 1798 жылы француздардың Римді тонауы орын алды. Тарихшылардың жазуынша, бір ғана күннің өзінде қаладан күшті әскери күзеттің қарауымен ат жеккен бес жүз арбаның шығып бара жатқаны көрінген.

The procession contained an immense number of antique sculptures and Renaissance paintings that France was appropriating in accordance with the broken peace treaty of Tolentino. Those artworks included the Laocoon group, the Belvedere Apollo, the Dying Gaul, Cupid and Psyche, Ariadne on Naxos, the Medici Venus, and the colossal figures of the Tiber and the Nile; tapestries and paintings by Raphael, including the Transfiguration, the Madonna di Foligno, the Madonna della Sedia, Titian’s Santa Conversazione; and many other works. It was not till several years after that, these stolen treasures were exhibited in the Musee Napoleonian in the Louvre, which was opened in 1807. As Ptolemy was celebrated for returning the Egyptians treasures, the treasures carried from Rome were placed in the portion of the museum named after Napoleon.

Шеруде Франция Толентиноның бұзылған бітім шартына сәйкес иемденіп жатқан сансыз көп көне мүсіндер мен Қайта өрлеу дәуірінің картиналары болды. Сол көркем туындылардың қатарында Лаокоон тобы, Бельведер Аполлоны, Өліп бара жатқан галл, Купидон мен Психея, Наксостағы Ариадна, Медичи Венерасы, Тибр мен Нілдің алып мүсіндері; Рафаэльдің гобелендері мен картиналары, соның ішінде «Трансфигурация», «Мадонна ди Фолиньо», «Мадонна делла Седиа», Тицианның «Санта Конверсационе» туындысы; сондай-ақ басқа да көптеген шығармалар бар еді. Бұл ұрланған қазыналар 1807 жылы ашылған Луврдағы Наполеон мұражайында бірнеше жылдан кейін ғана көрмеге қойылды. Птолемей мысырлықтардың қазыналарын қайтарғаны үшін дәріптелгендей, Римнен әкелінген қазыналар да мұражайдың Наполеон атымен аталған бөлігіне орналастырылды.

Verses five through nine, are a perfect parallel to the history beginning in the year 538 and ending in 1798 and 1799. They align with verses thirty-one to thirty-six, which is represented in the last six verses of the chapter, which describe the final empowerment of modern Rome as it conquers three obstacles, and ultimately comes to its end with none to help. Verse ten then addresses the history of 1989.

Бесінші аяттан тоғызыншы аятқа дейінгі аралық 538 жылы басталып, 1798 және 1799 жылдары аяқталатын тарихқа мүлтіксіз параллель болып табылады. Олар осы тараудың соңғы алты аятында бейнеленген отыз бірінші аяттан отыз алтыншы аятқа дейінгі мәтінмен сәйкес келеді; бұл аяттар қазіргі Римнің үш кедергіні жеңіп, ақырында өзіне көмектесер ешкім болмай ақырына жетуі арқылы соңғы рет күш-қуатқа ие болуын сипаттайды. Оныншы аят содан кейін 1989 жылдың тарихына жүгінеді.

> But his sons shall be stirred up, and shall assemble a multitude of great forces: and one shall certainly come, and overflow, and pass through: then shall he return, and be stirred up, even to his fortress. Daniel 11:10.

> Бірақ оның ұлдары қозғалысқа келіп, көптеген зор күштерді жинайды; олардың бірі міндетті түрде келіп, тасқындай асып өтіп кетеді; содан кейін ол қайта оралып, өз бекінісіне дейін соғысқа жігерленеді. Даниел 11:10.

The historical fulfillment of verse ten typifies 1989, when the papacy, in secret alliance with Ronald Reagan, “overflowed” and “passed through” the Soviet Union, leaving only its fortress (Russia), as the Soviet Union (USSR) dissolved in the wake of Perestroika.

Оныншы аяттың тарихи орындалуы 1989 жылды бейнелейді: сол кезде папалық Рональд Рейганмен құпия одақ құрып, Кеңес Одағын «тасқындап өтіп», «басып өтті», ал Перестройканың салдарынан Кеңес Одағы (КСРО) ыдырап, оның тек қамалы (Ресей) ғана қалды.

> And at the time of the end shall the king of the south push at him: and the king of the north shall come against him like a whirlwind, with chariots, and with horsemen, and with many ships; and he shall enter into the countries, and shall overflow and pass over. Daniel 11:40.

> Ақыр заман кезінде оған оңтүстіктің патшасы түрткі болады; ал солтүстіктің патшасы арбалармен, салт аттылармен және көптеген кемелермен оған құйын іспетті лап қояды; ол елдерге басып кіріп, тасып өтіп кетеді. Даниял 11:40.

The history of verse ten represents a retaliation against the conquering of the king of the north by the king of the south in 246 BC, and typifies a retaliation against the conquering of the king of the north by the king of the south in 1798. Verse forty began with the time of the end in 1798 when the king of the south (atheistic France) delivered the deadly wound to the king of the north (the papal power), and was fulfilled with the collapse of the Soviet Union at the time of the end in 1989. The time of the end in 1798 is represented in verse forty by the phrase, “And at the time of the end shall the king of the south push at him.” The “colon” (:) that separates the last part of the verse, marks the next “time of the end” in 1989. “And the king of the north shall come against him like a whirlwind, with chariots, and with horsemen, and with many ships; and he shall enter into the countries, and shall overflow and pass over.”

Оныншы аяттың тарихы б.з.д. 246 жылы оңтүстіктің патшасының солтүстіктің патшасын жаулап алуына қарсы жасалған қарымта әрекетті бейнелейді және 1798 жылы оңтүстіктің патшасының солтүстіктің патшасын жаулап алуына қарсы жасалған қарымта әрекеттің типі болып табылады. Қырқыншы аят 1798 жылғы ақыр заманмен басталды; сол кезде оңтүстіктің патшасы (атеистік Франция) солтүстіктің патшасына (папалық билікке) өлім жарасын салды, әрі ол 1989 жылғы ақыр заманда Кеңес Одағының күйреуімен орындалды. 1798 жылғы ақыр заман қырқыншы аятта: «Ақыр заман болғанда, оңтүстіктің патшасы оған қарсы сүзіседі»,— деген тіркеспен бейнеленген. Аяттың соңғы бөлігін бөліп тұрған «қос нүкте» (:) 1989 жылғы келесі «ақыр заманды» белгілейді. «Ал солтүстіктің патшасы оған қарсы құйын сияқты, арбалармен, салт аттылармен және көптеген кемелермен аттанады; ол елдерге кіріп, тасып өтіп кетеді.»

We will continue this study in the next article.

Біз бұл зерттеуді келесі мақалада жалғастырамыз.

> “Every nation that has come upon the stage of action has been permitted to occupy its place on the earth, that it might be seen whether it would fulfill the purpose of ‘the Watcher and the Holy One.’ Prophecy has traced the rise and fall of the world’s great empires—Babylon, Medo-Persia, Greece, and Rome. With each of these, as with nations of less power, history repeated itself. Each had its period of test, each failed, its glory faded, its power departed, and its place was occupied by another. . . .

> «Іс-қимыл сахнасына шыққан әрбір халыққа жер бетінде өз орнын иеленуге рұқсат етілді, сонда оның “Бақылаушы мен Қасиетті Кісінің” мақсатын орындай ма, жоқ па екені көрінсін деп. Пайғамбарлық дүниенің ұлы империяларының — Бабылдың, Мидия-Парсының, Грекияның және Римнің — өрлеуі мен құлауын бейнелеп көрсетті. Бұлардың әрқайсысымен, қуаты бұлардан кем халықтардағыдай, тарих қайтадан қайталанды. Әрқайсысының сыналу кезеңі болды, әрқайсысы сәтсіздікке ұшырады, олардың даңқы солды, құдіреті кетті, ал олардың орнын басқасы басты....»

> “From the rise and fall of nations as made plain in the pages of Holy Writ, they need to learn how worthless is mere outward and worldly glory. Babylon, with all its power and its magnificence, the like of which our world has never since beheld,—power and magnificence which to the people of that day seemed so stable and enduring,–how completely has it passed away! As ‘the flower of the grass’ it has perished. So perishes all that has not God for its foundation. Only that which is bound up with His purpose and expresses His character can endure. His principles are the only steadfast things our world knows.” Education, 177, 184.

> «Қасиетті Жазбаның беттерінде айқын көрсетілген халықтардың көтерілуі мен құлауынан олар жалаң сыртқы және дүниелік даңқтың қаншалықты түкке тұрғысыз екенін үйренуі керек. Бар билігімен және салтанатымен, біздің дүниеміз содан бері теңдесін көрмеген — сол заманның адамдарына соншалықты берік әрі мәңгілік болып көрінген билік пен салтанатымен — Бабыл қаншалықты толықтай ғайып болды! “Шөптің гүлі” секілді ол құрып кетті. Құдайды өз негізі етпегеннің бәрі де осылай құриды. Тек Оның ниетімен тығыз байланысқан және Оның мінез-құлқын білдіретін нәрсе ғана төтеп бере алады. Біздің дүниеміз білетін бірден-бір берік нәрсе — Оның принциптері». Education, 177, 184.

Back to Articles