Article

# Жоел кітабы және Лаодикеялық Жетінші күн адвентистері шіркеуі — Он үшінші нөмір

Он үшінші сан

Author

Jeff Pippenger

Published

December 18, 2025

Formats

PDF
Word
Song MP3

Қазіргі уақытта біз 1863 жылдың пайғамбарлық рәмізін қарастырудамыз. Біз назарымызды Киелі кітаптағы Қадешке, ежелгі Исраилдің «тыныштыққа» қарсы бүлігінің рәмізі ретінде, солардың өліміне әкелген және шарықтау шегі Қадеште болған кезең тұрғысынан аударып келеміз; осының өзі 1863 жылы Леуіліктер жиырма алтыншы тараудағы «жеті мезгіл» теріске шығарылған кезде, Еремияның «ескі жолдарының» қабылданбай тасталғанын бейнелейді.

Қадешпен және 1863 жылмен байланысты нұрды зерттей отырып, біз Қадешке дейін жеткен он сынақты айқындап келеміз. Біз алғашқы үш сынақты манна сынағы ретінде анықтадық. Сол үш қадамды кереметтер немесе сынақтар ретінде көрсетуге болады, әрі он сынақтың біріншісі болып табылатын сенбілік тынығу Пауыл Еврейлерге арналған хатта «тынығу» деп соншалықты айқын айқындаған оныншы сынаққа сәйкес келеді. Он сынақтың альфа тынығуы да, омега тынығуы да бар.

Пайғамбарлықты зерттеуші Кадеште еврейлер теріске шығарған «тынығуды» қалай анықтағысы келетіні маңызды емес, өйткені пайғамбарлық тұрғыдан әрбір «тынығу» («жолма-жол») кейінгі жауын болып табылатын «тынығу мен сергітуге» нұсқайды. Кадеш — кейінгі жауын туралы хабардың, сондай-ақ кейінгі жауын тәжірибесінің теріске шығарылуының айрықша нышаны, өйткені Кадеште жүз қырық төрт мыңның үстінде жүзеге асырылатын мөр басылу — ақиқатқа әрі «ақыл-ой жағынан да, рухани жағынан да» орнығу болып табылады.

> «Құдай халқы маңдайларына мөр басылған бойда — бұл көзге көрінетін қандай да бір мөр не таңба емес, қайта, ақиқатқа ақыл-ой жағынан да, рухани жағынан да мызғымас бекіну, сондықтан оларды қозғау мүмкін болмайды — Құдай халқы мөрленіп, сілкініске дайындалған бойда, ол келеді. Шынында да, ол қазірдің өзінде басталып кетті; Құдайдың үкімдері қазір жер бетіне түсіп жатыр, бізге ескерту беру үшін, алда не келетінін білуіміз үшін». The Seventh-day Adventist Bible Commentary, 4-том, 1161.

«Шындыққа» «интеллектуалдық» тұрғыдан орнығу Құдай Сөзін зерттеудегі бірден-бір киелілендірілген әдіс ретінде «жол үстіне жол» әдіснамасын қабылдауды білдіреді. Бұл тар аяда ұстанылатын тәсіл 1840 жылдың тамызында дұрыс тәсіл ретінде расталды, сол кезде «көпшілік Миллер мен оның серіктері қабылдаған пайғамбарлықты түсіндіру қағидаларының дұрыстығына көз жеткізді, және адвент қозғалысына ғажайып серпін берілді». «Ғажайып серпін» 1840 жылы бірінші періштенің хабарын бүкіл әлемге таратқан Киелі Рух құдіретінің көрінісін білдіреді.

«Тамаша серпінді» бейнелеген іске қатысқандар дәл сол істі Киелі Рухтың құдіреті арқылы атқаруға күш алды. Киелі Рух Өз құдіретін тек қасиетті әдіснаманы қабылдағандардың арасында ғана танытты. Киелі Рух Өз құдіретін тек қасиетті әдіснаманы қабылдағандардың ішінде ғана танытты.

Ақиқатқа зияткерлік тұрғыдан орнығу — «жол үстіне жол» әдіснамасын қабылдау, ал «жол үстіне жол» әдіснамасын «қабылдау» Лаодикеялық үшін Киелі Рух тұлғасындағы Лаодикеяға Жіберілген Хабаршының кіруі үшін жүрек есігінің ашылуымен бейнеленеді. Осы қасиетті әдіснаманы қабылдау, ақиқатқа зияткерлік тұрғыдан орнығып жатқандардың санасына Киелі Рухтың құдіретін әкеледі. Сол әдіснаманы қабылдау Құдайлықтың адамдықпен қосылуы ретінде бейнеленетін руханилықты тудырады. Киелі кітаптағы «жол үстіне жол» әдіснамасын сеніммен араластыра қолдану, ақиқатқа зияткерлік тұрғыдан орнығу ретінде бейнеленеді, ал осы әдіснама арқылы туындайтын ақиқат (хабар) Сөз болып табылатын Исадан ажыратылмайды. Оның Сөзінің хабарын қабылдау — Киелі Рухты өз санаңа қабылдау деген сөз. Осылайша, ақиқатқа зияткерлік тұрғыдан орнығу Құдайдың мақұлдау мөрін қабылдайтын рухани тәжірибені тудырады.

Қадеш ежелгі Исраил үшін соңғы сынақ болды. Жоел кітабындағы шарап ішушілердің екі тобы бір-бірінен Жоел ашытылған шарапты ішіп жатқан өзге топқа қарама-қарсы қоя отырып, “жаңа шарап” деп атайтын кеш жауын хабарына деген қабылдауына не оны теріске шығаруына қарай бөлініп, ажыратылады. Жоелдің “жаңа шарабы” — Еврейлерге арналған хаттың үшінші және төртінші тарауларындағы Пауылдың “тыныштығы”. Сондай-ақ бұл — Ишаяның “Ефремнің маскүнемдері” “естуден” бас тартатын нәрсе: “оларға Ол: ‘Шаршағанға тыныштық тапқызатын тыныштық — осы; сергіту — осы’, — деген еді; бірақ олар тыңдағысы келмеді. Сондықтан Жаратқан Иенің сөзі оларға өсиет үстіне өсиет, өсиет үстіне өсиет; қатар үстіне қатар, қатар үстіне қатар; мұнда аздап, онда аздап болды; олар барып, шалқасынан құлап, күйреп, тұзаққа түсіп, ұсталып қалуы үшін.”

Біз Һаронның алтын бұзауға байланысты бүлігі Қадеште аяқталатын он сынақтың «екеуін» бейнелейтінін анықтадық. Сол сынақтың екі сынаққа бөлінуі соңғы жаңбырдың сынақ кезеңімен үйлеседі; бұл кезең «аңның мүсініне қатысты сынақ» арқылы бейнеленеді, әрі дәл осы сынақ Құдай халқының тағдырын айқындайды. Аян кітабының он үшінші тарауы «бүлікті» айқындайды, өйткені «он үш» саны бүлікті білдіреді.

Тарау папалық теңіз аңынан басталады; Даниял оны Ең Жоғарғыға қарсы ұлы сөздер айтатын билік ретінде айқындайтындықтан, ол жер бетіндегі бүліктің басты нышаны болып табылады. Сол бүліктің соңынан жер аңының, яғни Америка Құрама Штаттарының, бүлігі келеді; содан кейін олар бүкіл әлемді өздерінің бүлік үлгісіне еруге мәжбүр етеді. Тараудағы үшінші бүліктің үлгісі үш бүліктің біріншісінде, теңіз аңы ретінде бейнеленген, Ватиканның нышаны болып табылатын күште көрінеді. Он бірінші аятта Америка Құрама Штаттары айдаһар сияқты сөйлейді, сөйтіп аңға—Ватиканның бейнесіне—бір мүсін жасайды. Он екінші аяттан бастап Америка Құрама Штаттары дүниені де соны істеуге мәжбүр етеді. Һаронның бүлігі екі қырлы: ол алдымен Америка Құрама Штаттарының бүлігін, содан кейін Ватиканның дүниежүзілік бейнесі күштеп енгізілген кезде бүкіл әлемнің бүлігін бейнелейді.

Һаронның бүлігі екі кезеңді де айқындайды: біріншісі — Мұса болмаған кезде орын алған пұтқа табынушылық, ал содан кейін — Мұса болған кезде орын алған пұтқа табынушылық. Мұса Заңды қабылдап жатқан еді, сондықтан ол бүліктегі ажыратушы нүкте ретінде Құдай Заңын бейнелейді. Һаронның бұзау-хайуанның алтын мүсіні арқылы көрсетілген сынағы — 1863 жылғы сынақ.

Бұл — жексенбілік заң сынағы, ол өмір мен өлімнің арасын айқындайтын шекараны білдіреді. Ол — Уәде етілген Жер мен шөлдегі өлімнің арасындағы шекара, аңның таңбасы мен Құдайдың мөрінің арасындағы шекара, Лаодикеялық Шебнаның тағдыры мен Филадельфиялық Елиакимнің тағдырының арасындағы шекара. Маннамен бейнеленген алғашқы үш сынақ сенбі немесе жексенбі дауын, оныншы сынақ та сол сияқты, нышандайды. Һаронның алтын бұзау көтерілісінде көрінген, бесінші және алтыншы сынақтардың екеуін де білдіретін сол айқындаушы шекара — жексенбілік заң.

Төртінші сынақ — Массахтағы су; оның мағынасы — «сынау», ал «Мериба» — «Ехобаның туы» дегенді білдіреді. Бұл оқиға Мысырдан шығу 17:1–7-де баяндалған және онда тікелей «Жаратқан Иені сынау» деп айқын көрсетілген.

> Сонда Исраил ұлдарының бүкіл қауымы Жаратқан Иенің бұйрығына сай, жол-жөнекей Син шөлінен көшіп, Рефидимге қоныстанды; бірақ онда халыққа ішер су болмады. Сондықтан халық Мұсамен керісіп: «Бізге ішетін су бер»,— деді. Мұса оларға: «Неге менімен керісесіңдер? Неге Жаратқан Иені сынайсыңдар?»— деді. Ал халық ол жерде суға қатты шөлдеді; сонда халық Мұсаға наразылық білдіріп: «Сен бізді, балаларымызды және малымызды шөлден қырып жіберу үшін Мысырдан алып шыққаның не?»— деді.

> Сонда Мұса Жаратқан Иеге жалбарынып: «Мен бұл халыққа не істеймін? Олар мені таспен атып өлтіруге шақ қалды», — деді.

> Жаратқан Ие Мұсаға былай деді: «Халықтың алдына өт те, қасыңа Исраил ақсақалдарынан ертіп ал; өз қолыңа өзенді ұрған таяғыңды алып, жүр. Міне, Мен сонда, Хоребтегі жартастың үстінде, сенің алдыңда тұрамын; сен жартасты ұрасың, сонда одан халық ішсін деп су шығады». Мұса Исраил ақсақалдарының көз алдында солай істеді.

> Сол жердің атын Массах және Мериба деп атады, өйткені Исраил ұлдары сонда араздасып, Жаратқан Иені сынап: «Жаратқан Ие арамызда ма, жоқ па?» — деген еді. Мысырдан шығу 17:1–7.

«Масса» арқылы бейнеленген сынақ және «Мериба» арқылы бейнеленген белгілік ту Мұса сол бір Жартасқа екінші рет соққан кезде өзінің пайғамбарлық омегасына жететін пайғамбарлық альфа болып табылады. Бұл он арандатудың төртіншісі Қадеште бейнеленетінін білдіреді, өйткені екінші Қадеш — Мұса бүлікшілдікпен Жартасқа соғатын орын. Осылайша бұл Қадештің символ ретінде белгілік ту тудыратын су сынағын қамтитыны анықталады.

Белгі туғызатын су сынағы — соңғы жаңбыр хабарының сынағы. 1863 жыл — тудың көтерілуі тиіс болған кез еді, бірақ, өкінішке қарай, 1863 жыл тек бірінші Қадеш қана болды, ал екінші Қадеш — жуық арада келетін жексенбілік заң тұсында. Масса мен Мериба жексенбілік заң алдында, ту ретінде көтерілердің дәл алдында, жүз қырық төрт мың үшін болатын ақырғы сынақты бейнелейді. Мәсіхтің өлімін ұйымдастырған Римнің билігі де, яһудилердің билігі де емес еді. Ол билік айқыштан ғасырлар бұрын-ақ Көктегі кеңесте бекітілген болатын. Мұса өз таяғын, Құдай Өзі майлаған таяқты, Жартасты соғу үшін қолданды, бірақ тек бір-ақ рет. Сол Жартас, шабытқа сай, 1840 жылдан 1844 жылға дейінгі хабарлармен бейнеленеді; бұлар — әділдердің жолын білдіретін көне іргетастық ақиқаттар. Масса арқылы бейнеленген сынақта құтқаратын су — көне жолдардың Жартасынан шығатын су. Сол су екі топты сынап, айқындайды: бірі — аңның таңбасы үшін, екіншісі — Құдайдың мөрі үшін; бұл, Мериба арқылы бейнеленгендей, ту ретінде көтерілгендердің үстіндегі Құдай мөрімен көрсетіледі.

Ғибадатхана Артаксеркстің үшінші жарлығынан бұрын аяқталды; бұл 1798 жылдан 1844 жылға дейінгі 46 жыл ішінде Мәсіх қайта тұрғызған Миллериттік ғибадатхананың үшінші жарлықтың келуімен бейнеленген үшінші періштеден бұрын аяқталғанын айғақтайды. Жүз қырық төрт мың жексенбілік заңның қарсаңында мөрленеді; содан кейін олар ежелгі күндердегідей Елуінші күн мейрамының алғашқы жемістерінің туы ретіндегі тарту ретінде жоғары көтеріледі. Масса мен Мериба бірінші және үшінші періштелердің тарихындағы Түн ортасындағы айқай хабары арқылы бейнеленген су сынағын айқындайды.

Құдайлықты адамзатпен біріктіру ісі сондай-ақ екі ғибадатхананы біріктіру ретінде бейнеленеді. Ол сондай-ақ ер мен әйелдің, немесе әйел ғибадатхана мен еркек ғибадатхананың қосылып, бір тәнге айналатын неке ретінде де бейнеленеді. Мәсіх Миллерит ғибадатханасын оларды Өзінің Көктегі ғибадатханасына бастап апару мақсатымен тұрғызды; сонда олар 1844 жылғы тарихта жетінші күнгі сенбі арқылы бейнеленген “тынығуды” табар еді.

Масса мен Мериба туралы осы түсінік төртінші сынақ ретінде, өзі де үш сынақты білдіретін ашылу сынағының арасына қолданылып, содан кейін бесінші және алтыншы сынақтардың жексенбілік заңы жалғасқанда, онда — тек көруге ықыласты болсаңыз ғана — маннаның үшқабатты сынағының бірінші сынақ екенін, ал одан кейін Һаронның алтын бұқасына қатысты үшінші екіқабатты сынақтың алдында келетін бір сынақ тұрғанын көре аласыз. Масса мен Мериба бірге бейнеленеді, өйткені пайғамбарлық «қосарлану» тек екінші періштенің хабарында ғана кездеседі. Маннаға қатысты алғашқы үш сынақ — бірінші періштенің хабары. Масса мен Мерибаның сынағы — екінші періштенің хабары, ал Һаронның бүлігі — үшінші періштенің хабары.

Бесінші сынақ — Һаронның алтын бұзауына қатысты сынақ; ол бүлікшілер өздерінің жалаңаш бүлігінің Құдайдан жасырылғанына сенген кезде көрінген пұтқа табынушылықтың айқындалуынан басталады.

> Халық Мұсаның таудан түсуін кешеуілдеткенін көргенде, Һаронға жиналып келіп, оған былай деді: «Тұр, бізге алдымыздан жүретін құдайлар жасап бер; өйткені бізді Мысыр жерінен алып шыққан анау Мұсаға не болғанын білмейміз». Һарон оларға: «Әйелдеріңнің, ұлдарыңның және қыздарыңның құлақтарындағы алтын сырғаларын шешіп алып, маған әкеліңдер»,— деді. Сонда бүкіл халық құлақтарындағы алтын сырғаларын шешіп алып, Һаронға әкелді. Ол оларды қолдарынан қабылдап алып, қашау құралымен өңдеп, құйма бұзау жасады. Сонда олар: «Ей, Исраил, сені Мысыр жерінен алып шыққан сенің құдайларың — осылар»,— деді. Һарон мұны көргенде, оның алдына құрбандық үстелін тұрғызды; сосын Һарон жар салып: «Ертең Жаратқан Иеге арналған мейрам болады»,— деді.

> Ертесіне олар таңертең ерте тұрып, түгел өртелетін құрбандықтар шалды және татулық құрбандықтарын әкелді; содан кейін халық ішіп-жеу үшін отырды да, ойнақ салу үшін тұрды. Мысырдан шығу 32:1–6.

Алтыншы сынақ — Мұса Он өсиетті қабылдап келген кезде орын алған алтын бұзау бүлігінің екінші бөлігі. Мұса: «Кім Жаратқан Иенің жағында?» — деп сұрайды; көпшілік енжар күйінде қалды немесе пұтқа табынушылар жағына шықты, сол арқылы делдалдың көз алдында әлгі бүлікті ашық түрде паш етті.

Бесінші және алтыншы сынақтар жексенбілік заңды анық бейнелейді және соған дәл сәйкес келеді. Ілияс Кармил тауында Мұса қойғанға ұқсас сауал қояды. «Бүгін кімді қызмет ететіндеріңді таңдаңдар» деген сөз жексенбілік заңның сынағына нұсқайды. Аңның мүсініне қатысты сынақтың рәмізі жексенбілік заңға нұсқайды. Һарон туралы әңгімедегі леуіліктердің бөлінуі және Еробоғамның екі алтын бұзауы туралы әңгімедегі он екі рудың бөлінуі жексенбілік заң кезіндегі дана мен ақылсыздардың бөлінуін айқындайды. Лаодикеялықтар — ақылсыз қыздар, мұны Уайт әпке куәландырады, сондықтан жексенбілік заң кезіндегі қыздардың бөлінуі — лаодикеялықтар мен филадельфиялықтардың бөлінуі. Бір қосарлы сынақ болып табылатын бесінші және алтыншы сынақтар жексенбілік заңмен сәйкес келеді, бұл олардың 1863 жылмен және Қадеспен де сәйкес келетінін білдіреді.

Мысырдан шығу кітабының отыз екінші және отыз үшінші тараулары дәл сол бір күннің өзінде, небәрі бірнеше сағат айырмасымен орындалады, ал сол күн 1863 жылды және Кадешті бейнелейді. Отыз үшінші тарауда Мұса Құдайдың ұлылығын көруді сұрайды. Сондықтан біз бесінші және алтыншы арандатуларда Мұсаның жүз қырық төрт мыңға айналып жатқанын көреміз. Сол бір Мұса Кадеште де Жартасты екінші рет соғып тұр, осылайша өздері құлаудан бас тартқан Жартас оларды жаншитын бір топты бейнелейді. Ол Жартас — хабар, демек Кадеште Мұсаның екі нышаны бар: біреуі Құдайдың ұлылығын танытады, ал екіншісі Жартасты теріске шығарады.

> «Сионның қабырғалары үстінде Құдайдың күзетшілері болып тұрғандар халыққа төнер қауіптерді алдын ала көре алатын адамдар болсын,—ақиқат пен жалғанды, әділдік пен әділетсіздікті ажырата білетін адамдар болсын.

> «Ескерту келді: 1842, 1843 және 1844 жылдардағы хабар келген кезден бері біз соның үстіне құрып келе жатқан сенімнің іргетасын шайқалтатын ешнәрсенің енуіне жол берілмеуге тиіс. Мен осы хабарда болдым, әрі содан бері Құдай бізге берген нұрға адал болып, дүниенің алдында берік тұрып келемін. Біз күн сайын Жаратқан Иені жалынды дұғамен іздеп, нұр сұраған кезде аяқтарымыз қойылған тұғырдан аяғымызды алуды ойламаймыз. Құдайдың маған берген нұрынан бас тарта аламын деп ойлайсыз ба? Ол Мәңгілік Жартас тәрізді болуға тиіс. Ол маған берілген кезден бері мені жетелеп келеді». Review and Herald, April 14, 1903.

«Қадештегі Мұса» рәміздерінің бірі — Биліктің нышаны болып табылатын таяқпен Жартасқа соғу. Бірінші рет бұл Құдайдың билігі болды, ал екінші рет — адамның билігі. Екінші Қадештегі Мұсамен бейнеленген топ Ефремнің маскүнемдері ретінде көрсетілген; олар өздерінің теологиялық билігін (таяғын) кешкі жауынның хабарына, яғни 1840 жылдан 1844 жылға дейінгі көне жолдардың хабарына қарсы шабуыл жасау үшін қолданады.

> 1840–1844 жылдары берілген барлық хабарлар қазір де күшті түрде жария етілуге тиіс, өйткені өз бағытын жоғалтқан адамдар көп. Бұл хабарлар барлық қауымдарға жеткізілуге тиіс.

> «Мәсіх былай деді: “Көздерің бақытты, өйткені олар көреді; құлақтарың да бақытты, өйткені олар естиді. Өйткені сендерге шындығын айтамын: көптеген пайғамбарлар мен әділ адамдар сендердің көріп тұрғандарыңды көруді аңсады, бірақ көрген жоқ; сендердің естіп тұрғандарыңды естуді қалады, бірақ естіген жоқ” [Matthew 13:16, 17]. 1843 және 1844 жылдары көрінген нәрселерді көрген көздер бақытты.

> «Хабар берілді. Уақыт белгілері орындалып жатқандықтан, бұл хабарды қайта жариялауда ешқандай кідіріс болмауға тиіс; қорытынды іс атқарылуы керек. Қысқа уақыттың ішінде ұлы іс жүзеге асады. Жақында Құдайдың тағайындауы бойынша бір хабар беріліп, ол қатты айқайға ұласады. Сонда Даниял өз үлесінде тұрып, өз куәлігін береді». Manuscript Releases, volume 21, 437.

Маннаның бірінші сынағы — үш сынақ. Он сынақтың соңғысы — үшінші періштенің сынағы. Біріншісі де, соңғысы да сынақтың нышаны ретінде «тынығуды» білдіреді. Бірінші сынақ — екінші періште ілесетін бірінші періштені бейнелейтін үш сынақ; ал мөрлеу мен ту ретінде көтеріп қою қамтылатын төртінші сынақ Масса мен Мериба арқылы бейнеленеді. Бесінші және алтыншы сынақтар арқылы бейнеленетін үшінші періште — Масса мен Мерибаның екінші сынағынан және маннаның бірінші сынағынан кейін келген үшінші сынақ.

Сандар 11:1–3-та баяндалған Таберадағы арандату — жетінші сынақ. «Табера», яғни «өртенген орын» дегенді білдіретін, сенімнің отты сынағын бейнелейтін осы оқиғаны таныстыратын аяттардың алдында Құдай халқының шөл дала арқылы қозғалысын сипаттайтын аяттар беріледі. Оныншы тарауда көрінген шыдамсыздық Қозының соңынан қайда барса да еріп жүретін жүз қырық төрт мыңмен қарама-қарсы қойылады. Бұлар — әулиелердің сабыры бар жандар, ал ежелгі Исраил оныншы тарауда он бірінші тараудағы өздерінің отты сынағына алып баратын шыдамсыздықты көрсетіп тұрған еді.

> Осылайша олар Жаратқан Иенің тауынан үш күндік жолға аттанды; ал Жаратқан Иенің келісім сандығы сол үш күндік жолда олардың алдында жүріп, оларға тынығатын орын іздеді. Олар қостан шыққанда, күндіз Жаратқан Иенің бұлты олардың үстінде болды. Сандық алға қозғалғанда, Мұса былай дейтін: «Тұр, уа, Жаратқан Ие, жауларың бытырап кетсін; Өзіңді жек көретіндер алдыңнан қашсын». Ал ол тынышталған кезде, ол былай дейтін: «Қайтып кел, уа, Жаратқан Ие, Исраилдің сансыз мыңдағандарының арасына». Руларды санау 10:33–36.

Келесі аят Таберадағы бүлікті таныстырады.

> Халық күңкілдеген кезде, бұл Жаратқан Иеге ұнамады; Жаратқан Ие оны естіді; әрі Оның қаһары тұтанды; сонда Жаратқан Иенің оты олардың арасында жанып, қостың шеткі бөліктеріндегілерді жалмады. Сонда халық Мұсаға жалбарынды; ал Мұса Жаратқан Иеге сиынғанда, от басылды. Сол себепті ол жердің атын Табера деп атады, өйткені Жаратқан Иенің оты олардың арасында жанды. Руларды санау 11:1–3.

Оттың көрінуінен кейінгі арандату ет тағамына деген аңсау болды, әрі бұл — сегізінші сынақ. Бұл Санақ 11:4–34-та баяндалған. Таберадағы күңкілдеу бұзылған жоғары табиғатты, шыдамның жоқтығын білдіреді, ал Мысырдың ет қазандарына деген құмарлықтың бүлігі төменгі табиғатты білдіреді. От Малахияның үшінші тарауындағы Келісімнің Хабаршысының отпен тазартуын білдіреді, өйткені пайғамбарлық тұрғыдан Табера «өртенген орын» дегенді білдіреді, ал Құдайдың пайғамбарлық Сөзіндегі сол өртенген орын Малахияның үшінші тарауында орналасқан; онда от шыдамсыз, тазартылып арылуға тағайындалған бір топты және жоғары көтерілетін тарту ретінде тазартылатын шыдамды бір топты шығарады.

Табераның жоғары және төменгі болмысының екі жақты сынағында Мұсамен бейнеленгендер — ақиқатқа әрі ақыл-ойлық тұрғыдан, әрі рухани тұрғыдан орнығып бекіген жүз қырық төрт мың. Ақыл-ой жоғары болмысты айқындайды және рухани тұрғыдан Құдайлық пен адамдықтың қосылуын бейнелейді. Құдайлық адамдықпен тек төменгі болмыс айқышқа шегеленіп, өлі болғанда ғана қосыла алады. Ақиқатқа ақыл-ойлық және рухани тұрғыдан орнығып бекіген болу мөрлену тәжірибесін білдіреді. Табераның оттары Мәсіхтің жүз қырық төрт мыңның ғибадатханасын көтеру ісіндегі бидай мен арамшөптің соңғы айырылуын бейнелейді.

Тоғызыншы сынақ — Руларды санау 12-тарауда баяндалған Мириям мен Һаронның бүлігі. Бұл арандату Қорах, Датан мен Абирамның арандатуынан немесе 1888 жылғы Миннеаполистегі арандатудан айтарлықтай өзгеше болған жоқ. Мәселе Құдайдың хабарын жай ғана қабылдамауда емес, Құдайдың басшылыққа таңдағанын қабылдамауда болды.

Хабарды ғана емес, сондай-ақ хабаршыны да қабылдамайтын жетекшілердің айыпталуы оныншы сынақтың алдында келеді. Жетекшілік жексенбілік заңның дәл алдында, яғни оныншы сынақтың қарсаңында, діннен безгендер ретінде көрінеді. Жексенбілік заң айқышпен сәйкеседі, ал айқышқа — яғни жексенбілік заңға — барар жолда жетекшілер Бараббаны, жалған Мәсіхті, таңдады, өйткені “bar” — «...ның ұлы», ал “abba” — «әке» дегенді білдіреді. Айқышқа (жексенбілік заңға) немесе Кадешке жақындаған кезде, жетекшілер жалған Мәсіхті таңдау арқылы және сондай-ақ азаматтық билікке өздерінің патшасының жоқ екенін, тек Қайсар ғана бар екенін тікелей мәлімдеу арқылы толық ашылған діннен безушілікті көрсетеді.

Жетінші, сегізінші және тоғызыншы сынақ мөр басылу үдерісін айқындайды, бірақ берілген бейне — ақылсыз қыздар туралы. Сол сынақтардың оныншысы Қадештегі алғашқы бүлік болды, ол 1863 жылды бейнелейді. 1846 жылдан бастап еврейлер Заңды қабылдау үшін Синайға жеткізілді. Он өсиеттің екі тақтасы ежелгі тура мағынадағы Исраилмен Құдайдың келісімдік қарым-қатынасының нышаны, ал Хабаққұқтың екі тақтасы — қазіргі рухани Исраилдің келісімдік қарым-қатынасының нышаны. Екінші тақта 1850 жылы ұсынылды, және ежелгі Исраил Заңды сақтауға ант еткендей, 1856 жылға қарай ақырғы сынақ әкелінді; бұл Уәде етілген жерге шолғыншылардың баруымен бейнеленген. 1856 жылдан 1863 жылға дейінгі жеті жыл ішінде қалыптасқан көпшілік пікір — Лаодикия шөлі олардың өлгісі келетін жері екендігі болды.

1844 жылдан 1863 жылға дейінгі кезең Қызыл теңіздегі шомылдыру рәсімінен басталып, кейінірек Жохан Оны шомылдырған кезде Иса Мәсіх болған сол бір дәл орында, Иордан өзеніндегі тағы бір шомылдыру рәсімімен аяқталған кезең арқылы бейнеленеді. Қызыл теңіздегі шомылдыру рәсімі көне Исраилмен жасалған өсиеттік қарым-қатынасты айқындады. Бұл қарым-қатынас бір мезгілде он сатылы сынақ үдерісін бастаған некемен басталды. Содан кейін олар Синайға әкелініп, Оның заңын сақтауға уәде берді, бірақ сақтамады, әрі Қадештегі алғашқы бүлікте оныншы әрі соңғы сынақтан сүрінді. Қырық жылдан кейін, Қадештегі екінші әрі одан да зор бүліктен соң, олар Иордан өзеніне шомылдырылу арқылы Уәде етілген Жерге кірді.

Шомылдыру рәсімінің барлық межелік белгілері келісіммен өзара байланыстырылған. Омега мен екінші Қадештің тарихы бірінші әрі альфа Қадештің тарихымен сәйкес келеді. Мұсаның омегадағы бүлігі Қадештегі альфа бүлігінде бүкіл бір халықтың бүлігінен әлдеқайда зор болды. Омега әрдайым үлкенірек. Екі бүлік бірге Ишая кітабындағы кейінгі жаңбыр хабарының тыныштығына кіруден бас тартатын оқығандар мен оқымағандардың бүлігін бейнелейді.

Үш шомылдыру рәсімі (Қызыл теңіз, Иордан өзені және Иордан өзені): біріншісі — Мұсаныкі, соңғысы — Мәсіхтікі; осылайша Мұса — альфа, ал Мәсіх — омега. Еврей әліпбиінің бірінші және жиырма екінші әріптерінің арасындағы әріп, яғни он үшінші әріп, бірінші әріпке тіркеліп, содан кейін соңғы, жиырма екінші әріпке жалғанғанда, еврейше «ақиқат» деген сөзді құрайды. Ортадағы шомылдыру рәсімі Иордан өзені мен Қадеш болды. Қызыл теңіздегі алғашқы шомылдыру рәсімінен кейін Иордандағы шомылдыру рәсімі келді. Бірақ Иордандағы алғашқы шомылдыру рәсімі Қадешке екінші рет келгенге дейін және Иордандағы нақты шомылдыру рәсіміне дейін қырық жылға кейінге қалдырылды. Яһудилер үшін зиярат етілу уақытының келгенін білдіретін үшінші шомылдыру рәсімі Мәсіх Даниял 9:27-нің орындалуы ретінде бір аптаға келісімді бекіту ісін бастаған кезде келіп жетті, әрі бұл ежелгі Исраил үшін сот сағаты еді.

Қызыл теңіздегі алғашқы шомылдыру — бірінші періштенің хабары, ал Қадешке екі рет келу «қосарлануды» білдіреді, өйткені Қадешке және Иордан өзеніне алғашқы келу Құдайдың келісім халқының бүлігі бейнеленетін жер болса, екінші Қадеште басшылықтың бүлігі айқын көрінеді. Қадеш пен ондағы екі келу екінші періштенің хабарының қосарлануын білдіреді, онда екі топ айқындалады, әрі екі топ та қарапайым халықпен де, сондай-ақ басшылықпен де бейнеленеді. Мәсіхтің шомылдыруы — үшінші періштенің хабары, онда бидай мен арамшөп ажыратылады, ежелгі Исраилдің үкімі сағатында Мәсіх некелескен мәсіхшілік қалыңдықтан ежелгі Исраил қалай ажыратылса, дәл солай.

1844 жылдан 1863 жылға дейінгі кезең — Қызыл теңізден Қадештегі алғашқы бүлікке дейінгі уақыт. 1844 жыл — Қызыл теңізден өту, 1846 жыл — манна, яғни 1846 жылы Уайттар некеге тұрған кезде олар өткерген сенбі сынағының нышаны. 1849 жылы Жаратқан Ие Өз халқын жинау үшін қолын екінші рет созды. Ол оларды тарихта Хабакуктың кестелерінің алғашқысы пайда болған кезде, бірінші періштенің хабары барысында жинаған еді, ал екінші кесте де сол мақсат үшін белгіленген болатын.

Омега 1850 кестесі жинау және сынау үшін болуы тиіс еді, өйткені альфа 1843 кестесі де дәл соны атқарды. Бірінші періштенің кестесі болды, ал үшінші періштенің де кестесі болды, өйткені біріншісі — альфа, ал үшіншісі — омега. «Екі кесте» — екінші періштенің емес, бірінші және үшінші періштенің жол белгілері. «Кестелердің» пайғамбарлық кезеңі қателігі бар кестеден басталып, ешбір қателігі жоқ кестемен аяқталады. Екі кестенің арасындағы тарих — 1850 жылға дейін кесте бір жаққа қойылып, екінші періштенің тарихы болып табылады.

1843 жыл 1844 жылғы 19 сәуірде аяқталғаннан кейін, 1843 кестесі шетке ысырылды, өйткені ол 1843 жылды қате түрде болжаған еді. 1844 жылғы 19 сәуірден 1850 жылға дейін Хабаккуктың ешбір кестесі болған жоқ. Екінші періштенің тарихында кесте болған жоқ, әрі — Бабыл құлады. Альфа — кесте, омега — кесте, ал арасы — Бабылдың құлауы; бұл — кесте болмаған кезеңмен байланысты бүліктің нышаны. Хабаккук кестелерінің тарихи кезеңі ақиқаттың мөрін алып жүреді.

1850 жыл Синаймен және Заңның берілуімен бейнеленді. Сол оқиға Алғашқы өнім мейрамымен еске алынды, сол кезде екі тербелмелі нан жоғары көтерілді. Тербелмелі нандарды жоғары көтеру үдерісі 1842 жылдың мамырында кестенің басылып шығарылып, ілгерілетілуімен, сондай-ақ 1849 жылғы екінші сызба дайындалған тарихпен және оның 1850 жылы қолжетімді болғанымен бейнеленеді. Бұл кезең Мәсіхтің желісінде Оның қайта тірілуінен Алғашқы өнім мейрамына дейінгі елу күнмен көрсетілген; бұл кезең қырық күнге, содан кейін он күнге бөлінеді.

1849 жылы Мәсіх қолын екінші рет созып жатты, ал 1850 жылы Хабаққұқтың екінші кестесі қолжетімді болып, Қадешке апаратын сынақ үдерісі алға жылжыды. 1856 жылы ежелгі Исраилдің он сынағының соңғысы қозғалыстың мерзімді басылымында Миллердің іргелі пайғамбарлық аянына қатысты жаңа нұр жарияланған кезде келді. 1856 жылдан 1863 жылға дейін, екі мың бес жүз жиырма пайғамбарлық күн бойы, шолғыншылар жерді барлап шығу үшін кірді. 1863 жылы олар өздерін Мысырға қайта алып баратын жаңа басшыны таңдады.

Келесі мақалада осы ақиқаттарды жалғастырамыз.

> «1871 жылдың 10 желтоқсанында, Вермонт штатындағы Бордовиллде маған берілген аянда күйеуімнің жағдайы аса қиын болғаны көрсетілді. Оған қамқорлық пен еңбектің ауыртпалығы түсті. Қызметтегі бауырластары бұл ауыртпалықтарды көтерген жоқ, әрі оның еңбектерін лайықты бағаламады. Оған үздіксіз түскен қысым оның ақыл-ойы мен тән күшіне салмақ салды. Маған оның Құдай халқымен қарым-қатынасы кейбір жағынан Мұсаның Исраилмен болған қарым-қатынасына ұқсас екені көрсетілді. Қолайсыз жағдайларда Мұсаға қарсы күңкілдеушілер болған, сондай-ақ оған қарсы да күңкілдеушілер болды». Testimonies, volume 3, 85.

Back to Articles