Article

# Ekitabo kya Danyeri - Ennamba kikumi na amakumi asatu na bbiri

Okubikkula obukulu obw’obunnabbi bw’ekigezo eky’okubiri: Okutegeera ekifaananyi ky’ensolo n’ekiseera eky’okuteekebwako akabonero ky’abantu 144,000

Author

Jeff Pippenger

Published

March 12, 2024

Formats

PDF
Word

Mu biwandiiko ebyayita twamala obudde nga tukkenneenya obubonero obw’obunnabbi obw’ekigezo eky’okubiri mu bigezo bisatu ebiragibwa b’abamalayika basatu. Buli malayika ayimirira ekigezo ekirambikiddwa, era ekigezo eky’okubiri kiragibwa ng’ekigezo eky’okulabika. Twalambulula abamalayika basatu bonna, era n’ebigezo byabwe birabikibwa ne mu kitabo kya Danyeri essuula esooka, gye ekigezo eky’okubiri ku bisatu kyasimbibwawo ku ndabika ya Danyeri n’ab’eesigwa abasatu, bwe baali bamaze okulya emmere ey’ebimera yokka, mu kifo ky’emmere ey’Ababulooni. Akabonero akalala ak’ekigezo eky’okubiri kwe kuba nti emirundi mingi kalagirirwa mu kifaananyi ky’okuggatta Ekkanisa ne Gavumenti.

Mu kugwa kwa Babel ya Nimurodi mu Olubereberye essuula ey’ekkumi n’emu, bamalayika basatu bonna n’ebigezo bya buli omu bimanyisibwa. Ebigezo ebisatu eyo biragirwa mu mirundi esatu mwe kikozeseddwa ekigambo "go to" mu olunyiriri 3, 4 ne 7. Ekigambo eky’okubiri ekya "go to," ekiri mu olunyiriri olwa 4, kiraga ekigezo ky’omulayika ow’okubiri.

> Ne bagamba nti, Mujje, tuzimbe ekibuga n’omunara, ogw’omutwe gwagwo gutuuke mu ggulu; era twekolere erinnya, tuleme okusaasaanyizibwa ku maaso g’ensi yonna. Olubereberye 11:4.

Ekibuga kiyimirira obuyinza bw’ebyobufuzi, ate omunara kiyimirira ekkanisa. Era baayagalanga n’empisa ey’enjawulo, nga bwe kirabikira mu kwegomba kwabwe okwekolera erinnya. Mu kugezesa okw’okubiri empisa zirabikira nnyo, era kiba bwe kityo mu kukontana n’empisa ezikontana nazo, nga bwe kirabikira mu Kayini ne Abeeri, abawala ab’amagezi n’abasirusiru, oba mu kugezesa okw’okubiri kwa Danyeri mu ndabika wakati w’abo abaaliiranga emmere ya Babulooni n’abo abaaliiranga ebiriisa.

> Tukusaba ogezeeko abaddu bo ennaku kkumi; otuwa ebijimusa tulye, n'amazzi tunywe. Awo endabika ya maaso gaffe etunuulibwe mu maaso go, n'endabika ya maaso g'abaana abalya ku mugabo gw'emmere ya kabaka; era nga bw'oliraba, okole n'abaddu bo. N'akkiriza mu nsonga eno, n'abagezaako ennaku kkumi. Era ku nkomerero y'ennaku kkumi endabika ya maaso gaabwe yalabika bulungi era nga banene mu mubiri okusinga abaana bonna abaalya ku mugabo gw'emmere ya kabaka. Danyeri 2:12-15.

Mu byafaayo bya Abamillerite, ekigezo kya malayika ow’okubiri kyayolesa ebika bibiri by’abasinza. Ekika ekyalemwa ekigezo kyafuuka bawala ba Loma, ate ekirala kyali eky’abeesigwa abakyayongera okugoberera omusana ogweyongera okwaka. Bawala ba Loma balaga endabika y’obunnabbi ey’ennyina, era nnyina gwe baafuukira bawala be, amanyiddwa ng’ennyina w’abeenzi. Mu by’obunnabbi, omukazi omwenzi ategeeza kkanisa eyeyunga n’eggwanga, nga bwe kiri mu kifaananyi ky’obwa Papa.

Omalayika asooka mu bamalayika abasatu ab’omu Okubikkulirwa essuula ey’ekkumin’ennya, alina ebigezo byonna ebisatu eby’a buli omu ku bamalayika abo abasatu, nga bwe kiri ne mu Danyeri essuula esooka. Mu Danyeri essuula ey’ekkumin’abiri enkola y’okukezebwa mu mitendera esatu nayo eriragiddwa, kale enkola y’okukezebwa mu mitendera esatu eri mu ntandikwa ne mu nkomerero y’ekitabo kya Danyeri.

> Abangi banaatukuzibwa, ne balongoosebwa, era ne bageragezebwa; naye ababi banaakola obubi; era tewali mu babi anaategeera; naye abagezi banaategeera. Danyeri 12:10.

Ekigezo ekisooka mu linyiriri erya kkumi n’ebiri kwe kutukuzibwa okubeerawo mu luggya lw’Eweema entukuvu, mwe attirwa Omwana gw’endiga era obutuukirivu ne bubalirwa omwonoonyi. Ekigezo ekyokubiri mu linyiriri erya kkumi n’ebiri kwe kufuulibwa omweru, ekiyimirirwamu Awatukuvu mu Weema entukuvu, ekiraga ekiseera omukkiriza lwe aweebwa okutukuzibwa. Omutendera ogw’okusatu kwe kugezebwa, oguyimirira okusala omusango mu Awatukuvu Ennyo, awateekebwako akabonero ku bantu ba Katonda, era n’okutikkibwa ekitiibwa ne kutuukirizibwa. Ebika bibiri by’abaasinza biyimirirwamu ababi abatategeera, n’ab’amagezi abategeera.

Ekigezo eky’okubiri, eky’eragiddwa emirundi mingi mu Kigambo Ekitukuvu, kiyimirira ekigezo ekirabika, mwe weyolekera ebika bibiri by’abasinza, era okugatta kwa Ekkanisa ne Gavumenti kuyimiriribwa. Era eky’amaanyi kwe kuba nti ekimu ku birango by’ekigezo eky’okubiri kye kuba nti kibanjiriza ekigezo eky’okusatu, ate ekigezo eky’okusatu kiyimirira okusala omusango. Wabula waliwo okulabula okw’amaanyi ku kusala omusango okw’ekigezo eky’okusatu, kubanga buli kimu ku bigezo bisatu kirimu okusala omusango, naye ebigezo ebibiri ebyasooka biri mu byafaayo mwe okukulaakulana kw’empisa n’ekikula ky’omuntu kyaakyasoboka. Ekigezo eky’okusatu kyawukana, kubanga kye kigezo kya obunnabbi ekirambulula mu bwangu, ekiraga bwokka ekika ky’abasinza kye wafuuka mu bitundu bibiri ebyasooka by’enteekateeka y’ebigezo.

Mu bbanga ery’okuteekebwako akabonero ku 144,000 eryatandika nga Septemba 11, 2001, era eriggwa ku tteeka lya Sande mu United States, waliwo ebigezo bisatu. Ekigezo ekisooka kyali bwe malayika yakka nga Septemba 11, 2001, era nga kye kimu ne malayika eyakka mu byafaayo by’AbaMilerayiti nga Agasti 11, 1840, olwo ekigezo ne kiba ku mmere. Mu Danyeri essuula esooka, ekigezo ekisooka kyali bwe Danyeri yasalaawo mu mutima gwe obutalya mmere ya kabaka. Omwoyo Omutukuvu bwe yakka ku Kristo mu kubatizibwa kwe, era oluvannyuma n’asiiba ennaku amakumi ana, ekigezo kye ekisooka kyali ku mmere.

Ekyezzo ekya ssatu era eky’enkomerero mu bbanga ly’okumakibwa kw’abantu 144,000 kye etteeka erya Ssande. Mu kiseera ekyo abo bonna abalina okutegeera ebisaba bya Ssabbiiti ey’olunaku olw’omusanvu, era ne balonda okusinza ku lunaku lwa enjuba, banaafuna akabonero k’ekisolo, era banaazikirira emirembe gyonna. Oluvannyuma lw’emyaka esatu, mu kitundu ekisooka ekya Danyeri, Danyeri n’abasatu abeesigwa baatwalibwa mu maaso ga Nebukadduneeza (ekifaananyi ky’etteeka erya Ssande), okusalirwawo ku kutendekebwa kwe baabadde bafunye mu myaka esatu egyasooka. Kitaffe ne Omwana bwe baabakka mu lugero lwa Nimuroodi olw’okujeemera ku ‘go to’ ey’okusatu, baagenda okukyamiza olulimi lwabwe ne babasaasaanya wonna. Ekyezzo ekya ssatu kye kyezzo ekiyawula ebika bibiri emirembe gyonna.

> Olugero olw’obwogi n’olw’omutimba byombi bulaga mu butuufu nti tewalibaawo kiseera nga bonna ababi balikyuukira eri Katonda. Engaano n’obwogi bikula wamu okutuusa okuvunwa. Ebifi ebirungi n’ebibi bitwalibwa wamu ku lubalama okusunsulibwawo omulundi ogw’enkomerero.

> "Era nate, eng ero zino ez'okufaananiriza ziyigiriza nti tewalibaawo kiseera ky'okugezesebwa oluvannyuma lw'okusala omusango. Omulimu gw'Enjiri bw'gunaaba guweddewo, amangu ddala waddirawo okwawulwa kw'abalungi n'ababi, era ekyasalibwa ku buli kibiina kyassibwawo emirembe gyonna." Christ's Object Lessons, 123.

Ebbanga ery’okuteekebwako akabonero erya 144,000 liggwawo ku tteeka lya Ssande erijja amangu, era mu wakati w’okukemebwa okwo okw’okusatu n’okukemebwa okw’olubereberye okwatuuka nga Septemba 11, 2001, okukemebwa okw’okubiri kuleetebwa ku Bu-Adiventisiti bwa Laodikiya. Tewali ‘kiseera ky’ekisa oluvannyuma lw’okusalirwa omusango,’ kubanga omulimu gw’Enjiri guba guggwawo olwo ku 144,000.

Sister White ayigiriza mu bifo eby’enjawulo nti bwe tutayita mu kigezo ekisooka, kale tetusobola kuyita mu kigezo eky’okubiri; era nga tetuyise bulungi mu kigezo eky’okubiri tujja kulaga okulemererwa kwaffe mu kigezo eky’okusatu, ekya litmus.

> Naalagirwa okulengera emabega eri okulangirirwa kw’okuja okusooka kwa Kristo. Yokaana yatummibwa mu Mwoyo n’amaanyi ga Eriya okuteekateeka ekkubo lya Yesu. Abo abagaana obujulirwa bwa Yokaana tebaaganyulwa mu njigiriza za Yesu. Okulwanyisa kwabwe obubaka obw’alagula okujja kwe kwabassa mu kifo we baatayinza mangu okwaniriza obukakafu obusukkiridde obulaga nti Ye Masiya. Setaani yalobera abo abagaana obubaka bwa Yokaana okweyongerayo ne bagaana Kristo era ne bamusala ku musaalaba. Mu kukola bwe batyo ne beeteeka mu kifo we baatayinza kufuna omukisa ku lunaku lwa Pentekosite, ogwandibayigirizza ekkubo ery’ingira mu Weema entukuvu ey’omu ggulu. Okukyuluguka kw’ekitimba kya yeekaalu kwalaga nti ssaddaaka n’ennono z’Abayudaaya tebyakyakkirizibwa. Ssaddaaka Enkulu yaweereddwa era ne yeekkirizibwa, era Omwoyo Omutukuvu eyakka ku lunaku lwa Pentekosite yatwala ebirowoozo by’abayigirizwa okuva mu Weema entukuvu ey’ensi okugenda mu ya waggulu, mwe Yesu yayingira n’Omusaayi gwe, okuyiwa ku bayigirizwa be ebiganyulo by’okununulibwa kwe. Naye Abayudaaya baasigalira mu kizikiza ekinene ddala. Baafiirwa omusana gwonna gwe bandibadde balina ku ntegeka y’obulokozi, era ne beeyongera okwesiga ssaddaaka zaabwe n’ebiweebwayo byabwe ebitaliiko kye bigasa. Weema entukuvu ey’omu ggulu yazze mu kifo kya ey’ensi, naye tebaalina bumanyi ku ky’okukyuka kino. Noolwekyo tebaasobola kuganyulwa mu kuwolereza kwa Kristo mu Kifo Ekitukuvu.

> Abangi batunuulira n’entiisa engeri Abayudaaya gye baagaana ne baakomerera Kristo ku musaalaba; era bwe basoma ebyafaayo eby’obunyoomo n’obuswavu bwe yakolebwako, balowooza nti bamwagala, era nti teyandibadde bamugaanye nga Peetero bwe yakola, wadde okumukomerera ku musaalaba nga Abayudaaya bwe baakola. Naye Katonda amanyi emitima gya bonna, aleese mu kikemebwa okwagala kwa Yesu kwe baawanjagira nti balina. Eggulu lyonna lyali ligoberera n’okwegendereza okw’amaanyi ennyo engeri obubaka bw’omumalayika ow’olubereberye bwe bwawanirizibwa. Naye bangi abaagamba nti baagala Yesu, era ne baayiwa amaziga nga basoma emboozi y’Omusaalaba, baaswaza amawulire amalungi ag’okudda kwe. Mu kifo ky’okwaniriza obubaka n’essanyu, baagamba nti kyali kulubirirwa. Baanyiiza abo abaayagalanga okulabika kwe ne babagoba mu makanisa. Abo abagaana obubaka obusooka tebaasobola kuganyulwa mu bubaka obw’okubiri; era tebaaganyulwa na okukaaba okw’ekitundu eky’ekiro, okwateekateeka okubayamba okuyingira wamu ne Yesu mu kukkiriza mu Kifo Ekitukuvu Ennyo eky’Eweema ey’eggulu. Era olw’okugaana obubaka ebibiri ebyasooka, baazikiza amagezi gaabwe nnyo okutuusa ne batalaba musana gwonna mu bubaka bw’omumalayika ow’okusatu obulaga ekkubo eriyingira mu Kifo Ekitukuvu Ennyo. Nnalaba nti nga Abayudaaya bwe baakomerera Yesu ku musaalaba, bwe batyo n’amakanisa ag’omu linnya gaakomerera obubaka buno; n’olwekyo tebamanyi kkubo eriyingira mu Kifo Ekitukuvu Ennyo, era tebayinza kuganyulwa mu kusabira kwa Yesu eyo. Nga Abayudaaya abaawaayo ssaddaaka zaabwe ezitaliiko kye zigasa, nabo bawaayo okusaba kwabwe okutaliiko kye kugasa mu kisenge Yesu kye yalese; ate Setaani, ng’asanyuse olw’obulimba buno, yeeyisa nga wa ddiini, n’akulembera emyoyo gy’abo abeeyita Bakristaayo gy’ali, ng’akolera mu maanyi ge, obubonero bwe n’ebyamagero eby’obulimba, okubanyweza mu mutego gwe.

Bwe tutakkiriza obubaka obulabula obuyimiriziddwa olunaku lwa Settemba 11, 2001, olwo tunaakiriza ddala etteeka lya Sande bwe linaatuuka, nga tukyali balamu. Nga bwe kiri, ekigezo mwe tusalirwamu ebyetuliba eby’obutaggwaawo, n’ekigezo kye tulina okuyitamu nga tetunnateekebwako akabonero mu kiseera ky’etteeka lya Sande, ekyongera okuba kigezo kye tulina okuyitamu nga obudde bw’ekisa tennaggalwa, kye kigezo eky’okubiri, era kye kigezo ky’ekifaananyi ky’ensolo.

> Mukama andaze ddala nti ekifaananyi ky’ensolo kijja kuteekebwawo nga tekinnaggwa ekiseera ky’okugezesebwa; kubanga kijja kubeera ekigezo ekikulu eri abantu ba Katonda, mwe eby’obulamu bwabwe obutaggwaawo bijja okusalibwawo. Ensonga z’oyimirirako ziri mu kivuyo ky’ebitakwatagana okutuusa nti batono bokka be banaalimbibwa.

> Mu Okubikkulirwa 13 ensonga eno eragiddwa bulambulukufu; [Okubikkulirwa 13:11-17, kyasomeddwa].

> Kino kye kigezo abantu ba Katonda kye balina okuyitamu nga tebannateekebwako akabonero ka Katonda omulamu. Bonna abaakakasa obwesigwa bwabwe eri Katonda nga bagondera amateeka ge, era ne bagaana okukkiriza Ssabbiiti ey’obulimba, balibeera wansi w’ekibendera kya Mukama Katonda Yakuwa, era balifuna akabonero ka Katonda omulamu. Abo abaleka amazima agava mu ggulu ne bakkiriza Ssabbiiti ya Sande, balifuna akabonero k’ensolo. Manuscript Releases, volumu 15, 15.

Ekigezo eky’okubiri mu kiseera ky’okusiigibwa akabonero ky’abo emitwalo kkumi n’ena ne enkumi nnya kye kigezo eky’obunnabbi ekirabika. Kyeetaaga okutegeera okuteekebwawo kw’ekifananyi ky’ensolo mu Amerika, era ekigezo ekyo kiyinza kubikkulirwa kyokka okuyita mu Kigambo kya Katonda eky’obunnabbi. Era okusinga awo, Ekigambo kya Katonda eky’obunnabbi kijja kwetegeerwa bokka abalondawo okulya obubaka bw’Enkuba ey’Enkomerero, obwo obuyimiriziddwa ng’enkola y’olunyiriri ku lunyiriri. Bwe tugaana okulya obubaka obuli mu mukono gw’omulayika ow’amaanyi owa Okubikkulirwa kkumi n’omunaana nga bw’akka, tetujja kuba n’obusobozi bwa kumanya okuteekebwawo kw’ekifananyi ky’ensolo.

Okulya obubaka obuli mu mukono gw’omulayika kikwetaagisa omuyizi w’obunnabbi okulaba nti omulayika alina obubaka mu mukono gwe. Bwe’atuuka ng’ava mu ggulu omulayika ow’amaanyi owa Okubikkulirwa essuula kkumi n’omunaana, olunyiriri terulaga kintu kyonna mu mukono gwe; naye enkola ey’ ‘olunyiriri ku lunyiriri’ ekakasa, ku bajulizi abenjawulo, nti bulijjo wabaawo obubaka mu mikono gya bamalayika abakka. Babo abagaanira enkola ey’ ‘olunyiriri ku lunyiriri,’ bazibe amaaso ku bubaka obuleeta obukakafu nti ekifananyi ky’ensolo kiri mu kutondebwa mu Amerika. Ekyo kirina okutegeerekebwa, kubanga enkomerero yaffe ey’emirembe gyonna esinziira ku kutegeera ekituufu kino. Mu ‘olunyiriri ku lunyiriri’, Sister White alaga nti empawu z’obunnabbi ez’omulayika asooka ze zimu n’ezo ez’omulayika ow’amaanyi owa Okubikkulirwa essuula kkumi n’omunaana.

> Nnalagirwa engeri eggulu lyonna gye lyali lifaayo nnyo ku mulimu ogwali gugenda mu maaso ku nsi. Yesu yasindika omalayika ow’amaanyi nnyo okukka ku nsi n’alabula abatuuze b’ensi okutegekerera okulabikako kwe okwa kkubiri. Bwe yaava mu maaso ga Yesu mu ggulu, omusana omwangavu nnyo era ogw’ekitiibwa gwamukulembera. Nategeezebwa nti omulimu gwe kwali okumasamasa ensi n’ekitiibwa kye era okulabula abantu ku busungu bwa Katonda obugenda okujja. Ebibiina bingi byakkiriza omusana guno. Abamu ku bo baalabika nga basirise nnyo, ate abalala baali basanyufu ennyo era nga batwaliddwa mu ssanyu. Bonna abaafuna omusana baatunuulira eggulu ne bagulumiza Katonda. Newankubadde nga gwasaasaanyizibwa eri bonna, abamu baagukwatibwako kyokka tebaagukkiriza mu mitima gyabwe ddala. Abangi baajjula obusungu obukulu. Abasumba n’abantu ne bagatta wamu n’ababi ne bawakanya n’obukakanyavu omusana ogwasaasanyizibwa omalayika ow’amaanyi. Naye bonna abaagukkiriza ne beeggyako mu by’ensi ne beegatta nnyo wamu.

> "Sitaani n’abamalayika be baali bakolanga nnyo mu kunoonya okusendasenda ebirowoozo by’abaingi babiggye mu kitangaala. Ekibiina ekyakigaana ne kisigala mu kizikiza. Nalaba malayika wa Katonda ng’alondoola n’obwegendereza obusinga ennyo abantu be abeeyita nti bali ba Katonda, okuwandiika empisa ze baalabisa nga obubaka obuva mu ggulu bubateereddwa. Era bwe bangi nnyo abeeyita abaganza Yesu bwe baakyuka ne bava ku bubaka obuva mu ggulu nga babunyooma, nga babusekerera, era nga babukyawa, malayika ng’alina olupapula mu mukono gwe n’awandiika ekiwandiiko eky’ensoni. Eggulu lyonna lyajjula obusungu obukulu olw’okunyoomerwa kwa Yesu nga bw’atyo abamweyita abagoberezi be." Early Writings, 245, 246.

Mu kyawandiikibwa, malayika asooka w’Okubikkulirwa essuula kkumi na nnya yali "yalagirwa" "okukka n’okulabula abatuuze b’ensi okutegekera okujja kwe okwokubiri", ekyo kye kimu ddala n’omulimu gwa malayika w’Okubikkulirwa essuula kkumi n’omunaana. Omulimu gwa malayika asooka gwali "okwakanyisa ensi n’ekitiibwa kye n’okulabula muntu ku busungu bwa Katonda obugenda okujja," era nate, kino kye kimu n’omulimu gwa malayika w’essuula kkumi n’omunaana. Abo abaakkiriza obubaka "baaleetera Katonda ekitiibwa," n’abo abaagaana obubaka "baasigala mu kizikiza ekinene ennyo."

Danyeri n’abasajja abasatu ab’omu muwendo baalonda okulya emmere ey’eggulu, ate ekibiina ekirala kyalya emmere ya Babulooni. Ku nkomerero y’okukemebwa okw’okulabika okw’ennaku kkumi, Danyeri n’abanne baawangaza Katonda, kubanga obwenyi bwabwe bwalabika nga bunene era bulungi okusinga abo abaalya emmere ya Babulooni. Obubaka bw’omubaka w’omu ggulu ow’olubereberye mu Okubikkulirwa essuula ey’ekkumi n’enna, bulaga okukemebwa okusatu kwonna mu kutegeeza kwalyo ku Enjiri ey’olubeerera ddala. Okukemebwa okusooka kwe okutya Katonda, okw’okubiri kwe okumuweesa ekitiibwa, ate okw’okusatu kwe essaawa y’okusalirwa omusango bw’etuuka. Abo abaaggya ekitabo ekitono mu mukono gw’omubaka w’omu ggulu ow’olubereberye ne bakirya, nga bwe kiyimirizibwa Yokaana mu essuula ey’ekkumi, baawangaza Katonda mu kukemebwa okw’okubiri, era oluvannyuma baali bategekeddwa okuyingira mu musango gwa Nebukadduneeza. Olunyiriri ku lunyiriri, okukemebwa okusooka ku lunaku lwa Ssettemba 11, 2001, kwali okulya ekitabo ekitono ekyali mu mukono gw’omubaka w’omu ggulu ow’amaanyi. Okukemebwa okwo kwateekateeka okukemebwa okuddako, mu kiseera we waali wateekwa okulabisibwa ebika bibiri by’abasinza, nga kisuulirayo mu maaso g’okukemebwa okusatu era okusembayo okwawulula ddala, okulaga oba ekikula ekyawangazibwa, oba ekikula ekijjudde ekizikiza.

Ekiseera eky’okuteekebwako akabonero kw’abo 144,000 kiba mu byafaayo okuva nga Ssettemba 11, 2001 okutuuka ku tteeka lya Sande erirajja mu bwangu mu United States. Mu byafaayo ebyo olugero lw’abawala ekkumi linaabweeramu era lituukirizibwe ddala ku nnyukuta. Ekyo kimanyisa nti ebyafaayo eby’obunnabbi eby’omu Habakkuku essuula ey’okubiri nabyo bijja kuddamu era bituukirizibwe ddala ku nnyukuta. Kitegeeza era nti ekiseera eky’okuteekebwako akabonero kw’abo 144,000 kye kiseera we obuvudde mu buli kwolesebwa okw’obunnabbi buddamu era ne butuukirizibwa ddala ku nnyukuta.

Mu Danyeri essuula 11, olunyiriri 40 lwaggulwawo mu kiseera ky’enkomerero mu 1989. Olunyiriri luno lutandikira ku kiseera ky’enkomerero mu 1798, era luggwa nga lulaga ekiseera ky’enkomerero mu 1989. Olunyiriri ku linyiriri, ekiseera ky’enkomerero mu 1798 kikwatagana n’ekiseera ky’enkomerero mu 1989. Ebyafaayo by’olunyiriri 40, ebitandika mu 1798 ne bigenda okutuuka ku tteeka lya Ssande mu olunyiriri 41, biraga ebyafaayo by’ekisolo ekiva mu nsi (Amerika) nga obwakabaka obw’omukaaga mu bunnabbi bwa Bayibuli. Empondo zaakyo ebbiri — ez’ekifuga kya Rupabulika n’obupulotesitanti — ziyimirizibwa mu mirundi ebiri egy’ekiseera ky’enkomerero.

Mu kiseera eky’okuteekebwaako akasanyizo kwabantu 144,000, obuyinza bwa Baprotestanti bujja kuleeta ebika bibiri by’abasinza mu kugezebwa okw’okubiri ku kusatu okuli mu kiseera ekyo. Ekika ekimu kinaabeera kikulaakulanyizza ekifaananyi kya Kristo, ate ekirala kinaabeera kikulaakulanyizza ekifaananyi ky’ensolo. Mu kiseera ekyo eky’okugezesebwa, obuyinza bwa Republican bujja kuyungana n’obuyinza bwa Baprotestanti abava ku mazima ne bukola ekifaananyi ky’ensolo, nga amakanisa ga Baprotestanti gatwala obukulembeze bw’obwannansi. Ekiseera ekyo kiragibwa mu kulabibwa kwonna mu Kigambo kya Katonda, kubanga wano we bitabo bya Bayibuli byonna bisisinkanira era bimalira awo.

Ekigezo eky’okubiri mu byafaayo ebyo kye kigezo ky’ekifaananyi ky’ensolo, ekikwata ku byombi: munda eri abawala abawombeefu, era n’ebweru eri bannabyabufuzi b’ebibiina by’ebyobufuzi ebiri ebivuganya. Ekyo kigezo kye tulina okuyitamu "nga ekiseera ky’okusaasirwa tekinnaggala" mu kiseera ky’etteeka lya Ssande eritujja mangu. Ekyo kigezo kye tuyitamu "nga tetunnateekebwako akabonero." Ekyo kigezo kye w’ "ensala ey’enkomerero ku bulamu bwaffe obutaggwaawo ejja kusalibwa."

Tujja kugenda mu maaso n’okunoonyereza kuno mu kiwandiiko ekiddako.

> Malayika omulala ow’amaanyi yatumibwa okukka ku nsi. Yesu n’amuteeka mu mukono gwe ekiwandiiko, era bwe yakka ku nsi n’akaaba nti, ‘Babulooni agudde, agudde.’ Awo ne ndaba abo abaayongobera ne baddamu okutunuulira eggulu, nga balindirira mu kukkiriza n’ensuubirwa okulabika kwa Mukama waabwe. Naye bangi baalabika ng’abasigadde mu mbeera ey’obugumbafu, ng’abebase; naye ne ndaba ku maaso gaabwe akabonero k’ennaku enzijuvu. Abo abaayongobera ne balaba mu Ebyawandiikibwa Ebitukuvu nti baali mu kiseera eky’okukereera, era nti balina okulindirira n’obugumiikiriza okutuukirizibwa kw’okwolesebwa. Obukakafu bwe bumu obwabaleetera okulindirira Mukama waabwe mu mwaka gwa 1843, bwabaleetera okumusuubira mu 1844. Naye ne ndaba nti abasinga tebaalina obugumu obwo obwalangiranga okukiriza kwabwe mu 1843. Okuyongobera kwabwe kwakkendeeza okukkiriza kwabwe. . ..

> Nga obuweereza bwa Yesu bwaggwa mu Kifo Ekitukuvu, n’alyoka ayingira mu Kifo Ekitukuvu Ennyo, n’ayimirira mu maaso g’Essanduuko erimu amateeka ga Katonda, n’atumira ensi omalayika omulala ow’amaanyi n’obubaka olw’okusatu. Ekiwandiiko kyateekebwa mu mukono gw’omalayika, era ng’akka ku nsi mu maanyi n’ekitiibwa, n’alangirira okulabula okw’entiisa, n’okutyaatiriza okusinga obubi kwonna okwaleetebwa eri abantu. Obubaka buno bwategekebwa okussa abaana ba Katonda ku mukuumi, nga bubalaga essaawa y’okukemebwa n’okulumwa emmeeme ebali mu maaso gaabwe. Malayika n’agamba nti, ‘Baalikuyingizibwa mu lutalo olwa kumpi ennyo n’ensolo n’ekifaananyi kyayo. Okusuubira kwabwe kwokka ku bulamu obutaggwaawo kwe okunywerera obutakyuka. Newaakubadde nga obulamu bwabwe buli mu kabi, balina okunywera ku mazima.’ Malayika ow’okusatu aggalawo obubaka bwe bw’ati: ‘Wano we wali okugumiikiriza kw’abatukuvu: wano mwe muli abo abakuma amateeka ga Katonda, n’okukkiriza kwa Yesu.’ Bwe yaddamu ebyo ebigambo, n’ayolesa Eweema Ekitukuvu ey’omu ggulu. Emyoyo gy’abo bonna abakkiriza obubaka buno gikyolekeddwa eri Kifo Ekitukuvu Ennyo, Yesu gye ayimiridde mu maaso g’Essanduuko, ng’akola okusabirira okwasembayo olw’abo bonna abakyakwatiddwa kisa, n’olw’abo abamenye amateeka ga Katonda mu butamanyi. Okutabaganya kuno kukolebwa olw’abatuukirivu abaafiirawo era n’olw’abatuukirivu abalamu. Kutwala mu bumu abo bonna abaafa nga beesiga Kristo, naye abataafunye musana ku biragiro bya Katonda, ne baamenyamu ebiragiro byabyo mu butamanyi. Early Writings, 245, 255.

Back to Articles