Article

# Obulabula obutambulira wamu - Namba bbiri

Okubikkula entondeka y’obunnabbi: Okusumulula obubaka bwa Okubikkulirwa 14 mu byafaayo bya Millerite n’omu leero

Author

Jeff Pippenger

Published

August 8, 2023

Formats

PDF
Word

Olugero lw’abawala ab’ekumi bwe lwatuukirira mu byafaayo by’Abamilleraiti, kyali mu bbanga ery’obubaka bwa malayika ow’okubiri. Obubaka bwa malayika ow’okubiri bulaga obubaka bbiri obw’enjawulo, mu biseera bye bukwatako era ne mu lw’abo abagendererwamu obubaka. Obubaka bwa malayika ow’okubiri bwasindirwawo eri amakanisa g’Abaprotesitanti agaali gaakamaze okuddayo e Ruumi ne gafuka bawala ba Babulooni. Okukaaba okw’omu ttumbi kwasindirwawo eri Abamilleraiti abeebase. Obubaka obusooka bwasindirwawo ebweru w’Abamilleraiti, obw’okubiri ne bwasindirwawo munda mu bo. Kino kijja kuttuukirizibwa ddala mu buli kigambo mu nnaku zaffe.

Enjawulo gye kyetaagisa okutegeerwa mu kuddamu kw’ebintu mu nnaku zaffe ye nti mu ntandikwa y’Abadiventisiti, obubaka bwa malayika ow’okubiri wasooka okugenda eri abali ebweru w’Abagoberezi ba Miller, oluvannyuma ekitundu eky’okubiri ky’obubaka ne kigenda eri abali munda mu Bagoberezi ba Miller. Ku nkomerero y’Abadiventisiti, olugero bwe luddibwamu nate, era n’obubaka bwa malayika ow’okubiri bwe butyo luddibwamu. Tutegezeddwa butereevu emirundi mingi. Naye engeri y’obubaka ey’ebitundu bibiri ekyusibwa ku nkomerero. Obubaka obwasooka bugenda eri Abadiventisiti, ate obwa bbiri bugenda eri abo abali ebweru w’Abadiventisiti. Tutegezeddwa nti omulimu n’obubaka obukiikirirwa omalayika ow’Okubikkulirwa essuula ey’ekkumi n’omunaana bwe kuddamu obubaka bwa malayika ow’okubiri.

> Nnabbi agamba nti, ‘Nalaba malayika omulala ng’akka okuva mu ggulu, ng’alina amaanyi amanene; n’ensi ne yaka olw’ekitiibwa kye. N’akaaba nnyo n’eddoboozi ery’amaanyi, ng’agamba nti, Babulooni Enene agudde, agudde, era afuuse ekifo mwe babeerera baddayimooni’ (Okubikkulirwa 18:1, 2). Kino kye ky’obubaka kye kimu ekyaweebwa omulayika ow’okubiri. Babulooni agudde, ‘kubanga yanywesa amawanga gonna omwenge ogw’obusuungu bw’obwenzi bwe’ (Okubikkulirwa 14:8). Omwenge ogwo gwe ki?-Enjigiriza ze ez’obulimba. Yawadde ensi Sabata ey’obulimba mu kifo kya Sabata ey’ekiragiro eky’okuna, era azze ng’addamu okubuulira ekirimba Setaani kye yasooka okugamba Eva mu Edeni—obutafa kwa emeeme obw’obutonde. Ensobi nnyingi ezifanagana nazo azisaasaanyizza nnyo, ‘ng’ayigiriza ebiragiro by’abantu okuba enjigiriza’ (Matayo 15:9).

> Nga Yesu atandise obuweereza bwe mu lwatu, n’asanirira Yeekaalu ng’agigyamu ebikolwa ebyaswaza obutukuvu bwayo. Mu bikolwa ebyasembayo eby’obuweereza bwe mwalimu okusanirira Yeekaalu omulundi ogwokubiri. Bwe kityo, mu mulimu ogwasembayo ogw’okulabula ensi, amakanisa gaweebwa obuyitibwa bubiri obw’awukana. Obubaka bw’omulayika ow’okubiri bweguno nti, ‘Babulooni agudde, agudde, ekibuga ekyo ekikulu, kubanga yafunyisa amawanga gonna okunywa omwenge ogw’obusungu bw’obwenzi bwayo’ (Okubikkulirwa 14:8). Era mu ddoboozi erigulumivu ery’obubaka bw’omulayika ow’okusatu wawuulirwa eddoboozi okuva mu ggulu nga ligamba nti, ‘Mufulume mu gye, abantu bange, muleme okubeera bagabo mu bibi bye, era muleme okufuna ku bikolimo bye. Kubanga ebibi bye bituuse mu ggulu, era Katonda ajjukidde ebikolwa eby’obukyamu byayo’ (Okubikkulirwa 18:4, 5). Obubaka Obulondeddwa, kitabo 2, 118.

Obubaka bwa Malayika ow’okubiri mu ntandikwa y’Adiventisimu bwe bumu n’obubaka obuyimirizibwa Malayika ali mu Kitabo ky’Okubikkulirwa essuula ey’ekkumi n’omunaana, era mu kulabula okwo waliwo amaloboozi abiri agalangirira obubaka. Eddoboozi erya sooka lirangirirwa nga ensi eyaka olw’ekitiibwa kye, era mu olunyiriri olw’okuna Yokaana yawulira eddoboozi eddala nga ligamba nti, “Muvengamu.”

Mu byafaayo by’Abamillerite, okuyitibwa okuva mu Babulooni kwasooka, ate obubaka eri Abamillerite ne bujja nga bwakubiri. Mu Okubikkulirwa ekkumi n’omunaana, eddoboozi ery’okubiri, oba obubaka obw’okubiri, bwe bubuulira abo abali ebweru wa Adiventizimu. Wamu n’okulangirirwa nti waliwo "obuyitibwa bubiri obw’enjawulo obukolebwa eri amakanisa," tusanga nti emirundi ebiri Kristo gye yatukuza yeekaalu (ku ntandikwa n’enkomerero y’obuweereza bwe) nabyo biraga ekifaananyi ky’entandikwa n’enkomerero ya Adiventizimu.

Entandikwa y’Adiventizimu yalaga nti waaliwo okutukuzibwa kw’abakozi, okwo kwe kwayamba mu kuzimba omusingi gwe William Miller yakozesebwa okuteekawo. Omusingi gwamalirizibwa ku nkomerero y’obubaka bw’omumalayika ow’okubiri, kubanga bwe yatuuka omumalayika ow’okusatu ku 22 Okitobba 1844, amazima agakola emizingi gya Adiventizimu gaalambikibwa okutegeerwa eri abo abagala okuwulira.

Omulimu ogw’okuteeka ensiseko gwakomekkerezebwa ku ntikko y’ebyafaayo by’omulayika ow’okubiri, nga “okuyita okubiri okwanjawulo kwakolebwa eri amakanisa.” Okuyita okusooka kwali eri abo abali ebweru w’Abagoberezi ba Miller, ate okuyita okw’okubiri kwali eri Abagoberezi ba Miller. Naye okutandika okulala okukkiriziganya n’okutandika kw’Obudiventisiti kwe obuweereza bwa Kristo lwe yatukuza yeekaalu ye omulundi ogusooka. Ekifaananyi ky’obunnabbi eky’okutukuza yeekaalu kimaka okutukuza ku ntandikwa ne ku nkomerero y’obuweereza bwe, era ekyo kifaananyiriza okutukuza kw’Obudiventisiti ku ntandikwa yaako ne ku nkomerero yaako. Okutukuza kwa Kristo yeekaalu emirundi ebiri kukwatagana n’okutandika ne ku nkomerero kw’Obudiventisiti, naye obubaka bwe bwali bwa bantu be ab’endagaano bokka, abaali mu nkola ey’okwawukana ddala ne Katonda emirembe gyonna.

Entandikwa y’obuyigiriza bw’Abadiventisiti yaleeta obubaka obulangirira okuggulwawo kw’omusango, ate enkomerero y’obuyigiriza bw’Abadiventisiti erangirira okuggwa kw’omusango. Yesu yatukuza yeekaalu omulundi ogwasooka n’anenya Abayudaaya olw’okufuula ennyumba ye ekisulo ky’abanyazi; naye okutukuza kwe yeekaalu okw’okubiri kwali “mu bikolwa eby’enkomerero eby’obuweereza bwe.” Ku nkomerero y’obuweereza bwe, teyayongera kubagamba Abayudaaya nti baafuula ennyumba ya Kitaawe ekisulo ky’abanyazi; wabula yabagamba nti ennyumba yaabwe “esigadde nga matongo.”

> Mu kiseera ekyo, abasinzizi okuva mu mawanga gonna baanoonya yeekaalu eyali eyaweereddwayo eri okusinza Katonda. Nga yaka mu zzaabu n’amayinja ag’omuwendo, yali ekifaananyi eky’obulungi n’ekitiibwa ekinene. Naye Yakuwa teyayongerangamu kusangibwa mu lubiri olwo olw’obulungi. Isirayiri ng’eggwanga yali yeyawudde ku Katonda. Kristo bwe yali okumpi n’okuggalawo obuweereza bwe ku nsi, yatunula omulundi ogw’enkomerero mu munda mu yeekaalu, n’ayogera nti, ‘Laba, ennyumba yammwe ebalekeddwa nga yazaaye.’ Matayo 23:38. Okutuusa awo yali ayita yeekaalu ennyumba ya Kitaawe; naye bwe Mwana wa Katonda yava mu bbugwe ebyo, okubeerawo kwa Katonda ne kwaggyibwawo ddala emirembe gyonna mu yeekaalu eyazimbirwa ekitiibwa kye.” Ebikolwa by’Abatume, 145.

Yeekaalu gye yatukuza mu ntandikwa yali ya njawulo ku gye yatukuza mu nkomerero. Yeekaalu eyasooka yali ennyumba ya Kitaawe, naye eyookubiri yali ennyumba y’Abayudaaya. Mukama yayingira mu ndagaano n’eddiini y’Abadiventisiti mu ntandikwa, era Abadiventisiti ne bafuuka bakabona mu yeekaalu ye. Mu nkomerero y’eddiini y’Abadiventisiti, tebaliba bakabona nate, era ennyumba yaabwe erirekebwa nga matongo.

Malaika ow’okubiri akiikirira obubaka bbiri. Kino kye kimu ku nsonga lwaki obubaka bulagibwa ng’ Babulooni egwa emirundi ebiri. Kino si ye nsonga enkulu ey’okuddamu okulangirira okugwa kwa Babulooni emirundi ebiri, naye kye kimu ku nsonga. Kiba kitya okubeera obubaka bbiri?

Omulayika ow’okubiri yajja ng’addamu okugaanyizibwa kw’obubaka bw’omulayika ow’olubereberye. Omubalo ogwateeka 1843 ng’enkomerero y’obunnabbi bwa myaka 2300 bwe gwalemererwa, amakanisa ga Abaprotestanti ne gakozesa ensobi eyo okugaana obubaka bwa Miller. Obubaka bwa Miller bwe bwali obubaka bw’omulayika ow’olubereberye. Bwe baagaana obubaka obwo, amakanisa ga Abaprotestanti, agaaali Ekkanisa ya Katonda mu ddungu okumala emyaka egisukka mu 1260, gaagaanyizibwa ne gafuuka muwala wa Babulooni. Mu kiseera ekyo omulayika ow’okubiri n’ajja n’obubaka bwe.

Waliwo ensonga ez’amaanyi nnyo ezikwatagana n’ebitundu eby’enjawulo by’ebyafaayo bino bye tukirowoozaako. Waliwo wakiri ensonga emu erina okunyonyolwa mpolampola kubanga mazima etuyamba nnyo mu kutegeera obubaka bw’Okubikkulirwa kwa Yesu Kristo obuli mu kiseera kino nga buggulibwawo. Olw’ensonga eyo, nteekamu ekitundu ek’amaanyi nnyo ekikwata ku byafaayo ebyo. Emitwe ebiri ge ndagako, naye waliwo ne omutwe ogusatu ogw’amaanyi oguli wakati mu emitwe egyo ebiri. Kino sikiteekamu kati okusobola okuteeka mu nsalo ebyo bye tukirowoozaako.

Weegendereze mulayika ani eyogerwako nga weesomera, noonya enteekateeka y’okugezebwa entambulira mu maaso, era tegeera mu akatundu akasooka nti ebimanyirizo eby’obunnabbi by’omulayika ow’Okubikkulirwa kkumi n’omunaana bwe bimu n’ebya mulayika asooka. Tegeera nti okubamba ku musaalaba akamu ku bubaka kwe kubamba Kristo ku musaalaba, era tegeera nti bamalayika abasatu bonna balabisibwa ng’abamalayika omu omu, naye obubaka bw’okukaaba kw’omu ttumbi gw’ekiro bukiikirirwa ekibinja kinene ky’abamalayika.

> Nnalagiddwa nti eggulu lyonna lyali litadde nnyo omutima ku mulimu ogwali gukolebwa ku nsi. Yesu n’awa ekiragiro eri malayika omuzira era ow’amaanyi okukka wansi n’okulabula abatuuze b’ensi okweetegekera okulabika kwe okw’okubiri. Nnalaba malayika ow’amaanyi ng’ava mu maaso ga Yesu mu ggulu. Mu maaso ge mwagenda ekitangaala ekyaka nnyo ennyo era eky’ekitiibwa. Nategeezebwa nti omulimu gwe gwali okumasamasa ensi n’ekitiibwa kye, era okulabula omuntu ku busungu bwa Katonda obugenda okujja. Abantu bangi nnyo baakyaniriza ekitangaala. Abamu baalabika nga bali mu butuuze obuzito, ate abalala ne basanyuka nnyo ne bakwatibwa essanyu ery’amaanyi. Ekitangaala kyaka ku bonna, naye abamu baakosebwako ekitangaala kyokka ne bataakyaniriza mu mutima gwonna. Naye bonna abaakyaniriza ne bayimusa amaaso gaabwe eri eggulu, ne bagulumiza Katonda. Abangi ne bajjuzibwa obusungu bungi nnyo. Abasumba n’abantu ne beegatta n’ababi, ne balwanyisa n’amaanyi ekitangaala ekyava eri malayika ow’amaanyi. Naye bonna abaakyaniriza ne beeyawula ku nsi, ne bakwatagana nnyo awamu.

> Sitaani n’abamalayika be baali bamalirivu nnyo mu kunoonya okusendasenda ebirowoozo by’abo bonna b’ebaasobola, babiggye ku ekitangaala. Ekibinja ekyagirema kyasigala mu kizikiza. Nnalaba omulayika ng’alabirira n’obwegendereza obusinga abeyita abantu ba Katonda, okuwandiika ekikula kye baali bazimbawo, ng’obubaka obuva mu ggulu bwabadde bubaleetebwa. Era bwe baali bangi nnyo abaalangirira nti baagala Yesu ne bava ku bubaka obuva mu ggulu nga babunyooma, babusekerera era nga babukyawa, omulayika eyalina mu mukono gwe akawandiiko n’awandiika ekiwandiiko eky’ensonyi. Eggulu lyonna lyajjula obusungu obw’amaanyi, kubanga Yesu yanyoomebwa abeyita abamugoberera.

> Naalaba okwenakuwala kw’abo abeesiga. Tebaalabye Mukama waabwe mu kiseera kye baali basuubira. Kwali kugendererwa kwa Katonda okukisa eby’omu maaso, era n’okuleeta abantu be ku kiseera eky’okusalawo. Obutabaawo kwa kiseera kino, omulimu Katonda gwe yali ategese tegandibadde gatuukiriziddwa. Sitaani yali asindika endowooza z’abangi nnyo wala nnyo mu biseera eby’omu maaso. Ekiseera ekyalangirirwa olw’okulabika kwa Kristo kyateekwa okuleeta mu bwongo okwagala okunoonya n’obumalirivu okutegekebwa okw’aleero. Bwe bwayitawo obudde, abo abataafuna mu bujjuvu omusana gw’omulayika ne bagatta wamu n’abo abanyooma obubaka obw’omu ggulu, ne bakyukira abo abeenakuwalidde nga babanyoomoola. Naalaba bamalayika mu ggulu nga babuuzaganya ne Yesu. Baali balabiridde embeera y’abo abeeyita abagoberezi ba Kristo. Okuyitawo kw’ekiseera ekirambikiddwa ddala kwabagezezza ne kubakakasa, era bangi nnyo bapimiddwa ku mizani ne basangibwa nga batono. Bonna baayogerera waggulu nga beeyita Bakulisitaayo, naye baalemwa okugoberera Kristo mu bingi ebisinga. Sitaani yasanyuka nnyo ku mbeera y’abo abeeyita abagoberezi ba Kristo. Yali abayingizza mu mutego gwe. Yali akuleese abasinga okuleka ekkubo ettuufu, era nga bagezaako okulinnya e ggulu mu ngeri endala. Bamalayika baalaba abalongoofu, abayonjo, n’abatukuvu, bonna nga bakwataganye wamu n’abakozi b’ekibi mu Sayuuni, n’omukyewaggula ayagalira ensi. Baalabiriranga abo abaagala Yesu mu mazima; naye abayonoonese baali bakosa abatukuvu.

> Abo ab’emitima gyabwe egyaka mu kukongojja okunene okulaba Yesu, baaziyizibwa abeyita baganda baabwe mu Kristo okwogera ku kujja kwe. Bamalayika ne batunuulira ebyo byonna, ne basaasira abasigaddewo, abaayagalanga okulabika kwa Yesu. Omulala malayika ow’amaanyi yatumibwa okukka ku nsi. Yesu n’amuteeka mu mukono ekiwandiiko, era bwe yakkanga ku nsi, n’ayogerera waggulu nti, “Babulooni agudde! agudde!” Awo ne ndaba abennyamivu ne baddayo okweyolesa nga basanyufu, ne bayimusa amaaso gaabwe eri eggulu, nga balindirira mu kukkiriza n’essuubi okulabika kwa Mukama waabwe. Naye bangi baalabika nga basigadde mu mbeera ey’obulambe, ng’abebase; naye nga ndaba ku biso byabwe akabonero k’ennaku ennyo. Abennyamivu ne balaba okuva mu Bayibuli nti baali mu kiseera eky’okulindirira, era nti balina okwegumiikiriza balindire okutuukirizibwa kw’ekyolesebwa. Obujulizi bwebumu obwaabaleetera okulindirira Mukama waabwe mu 1843, ne bubaleetera okumusuubira mu 1844. Naalaba nti abasinga tebaalina obugumu obwalanga okukkiriza kwabwe mu 1843. Obwenyamivu bwabwe bwakendeeza ku bugumu bw’okukkiriza kwabwe. Naye bwe baayungana wamu abennyamivu mu kukaaba kwa malayika ow’okubiri, eggye ery’omu ggulu ne litunuulira n’okwegendereza okusinga ennyo, ne lirondoola engeri obubaka gye bwakosa. Ne balaba abo abaatwala erinnya lya Bakristaayo nga beetunula ku abo abennyamivu ne babasekerera ne babanyooma. Bwe baagwa okuva ku mimwa gy’omusekerera ebigambo nti, “Temunnaba kugenda waggulu!”, malayika n’abiwandiika. Malayika n’agamba nti, Banyooma Katonda.

> Nnalagibwa okukomawo ku kutwalibwa mu ggulu kwa Eriya. Olugoye lwe lwagwa ku Erisa, n’abavubuka ababi ne bamugoberera nga bamunyooma, nga bakaabira waggulu nti, Linnya waggulu, ggwe atalina nviiri! Linnya waggulu, ggwe atalina nviiri! Baanyooma Katonda, ne basisinkana ekibonerezo kyabwe awo. Baakiyigira ku bazadde baabwe. Era abo abazeeseera ne banyooma endowooza ey’okutwalibwa mu ggulu kwa batukuvu, balijjirwa n’ebikolimo bya Katonda, era balitegeera nti si kintu kitono kumwetaaya.

> Yesu yalagira bamalayika abalala babuuke mangu okuzuukiza n’okunyweza okukkiriza okwabadde kuvuunama kw’abantu be, era okubateekateeka bategeere obubaka bw’omumalayika ow’okubiri, n’ekikolwa ekikulu ekyali okubeerawo mangu mu ggulu. Nnabalaba bamalayika bano nga baweebwa amaanyi amanene n’ettangaala okuva eri Yesu, ne babuuka mangu ne bajja ku nsi okutuukiriza obulagirwa bwabwe obw’okuyamba omumalayika ow’okubiri mu mulimu gwe. Ettangaala eddene ne limulisa ku bantu ba Katonda, bamalayika nga boogera n’eddoboozi ddene nti, “Laba, omugole ajja; muveeyo musisinkane naye.” Awo ne ndaba abo abaavaamu essuubi ne bayimuka, nga bakwatagana n’omumalayika ow’okubiri, ne balangirira nti, “Laba, omugole ajja; muveeyo musisinkane naye.” Ettangaala eva eri bamalayika ne liyita mu kizikiza wonna. Sitaani n’abamalayika be ne bagezaako okuziyiza ettangaala lino okusaasaana era okukola kye lyali ligendereddwako. Ne balwanagana n’abamalayika ba Katonda, ne babagamba nti Katonda abadde alimbaganya abantu, era nti newankubadde n’ettangaala lyabwe lyonna n’amaanyi, tebasobola kukakasa abantu okukkiriza nti Yesu ajja. Naye bamalayika ba Katonda ne beeyongera ku mulimu gwabwe, newankubadde Sitaani agezaanga okuzibira ekkubo n’okuggya emitima gy’abantu ku ttangaala. Abo abaakyaniriza ne balabika nga basanyufu nnyo. Ne batuusa amaaso gaabwe waggulu mu ggulu, nga baagala nnyo okulabika kwa Yesu. Abamu baali mu nnaku ennyo, nga bakaaba era nga basaba. Amaaso gaabwe gaalabika nga gasibiddwa ku bo bokka, era ne batagumira kutunuulira waggulu.

> Omusana omwendo okuva mu ggulu ne gusasaanya ekizikiza okuva gye bali, n’amaaso gaabwe, agaali gasimbiddwa ku bo bennyini mu kusubwa essuubi, ne gatunulibwa waggulu, nga obwebaza n’essanyu ettukuvu byeyoleka ku buli kituundu ky’obuso bwabwe. Yesu n’eggye lyonna ly’abamalayika ne batunuulira abo abeesigwa abalindirira n’okusiima.

> Abo abagaana ne bawakanya ekitangaala ky’obubaka bwa malaika asooka, baafirwa ekitangaala ky’obubaka bwa malaika ow’okubiri, era tebaayinza kuganyulwa mu buyinza n’ekitiibwa ebyali bigoberera obubaka nti, Laba, Omuko ajja. Yesu yabakyukira ng’ali n’obusungu mu maaso ge. Baamunyooma era baamugaana. Abo abaakkiriza obubaka baafukibwako ekire eky’ekitiibwa. Baalindirira, beegendereza, era ne basaba okumanya okwagala kwa Katonda. Baatiinya nnyo okumukola ekintu ekimunyiiza. Nnalaba Sitaani n’abamalayika be nga bagezaako okutangira abantu ba Katonda ekitangaala kino ekitukuvu; naye okutuusa nga abo abalindirira bakikuuma mu mitima gyabwe, era amaaso gaabwe nga gavunukira okuva ku nsi ne gatunuukira Yesu, Sitaani teyalina buyinza kubaggyako ekitangaala kino eky’omuwendo. Obubaka obwavudde mu ggulu bwasunguwaza nnyo Sitaani n’abamalayika be, era abo abaalangirira nti baagala Yesu, naye abakyawa okujja kwe, baanyooma era baasekerera ab’eesigwa abeesiga. Naye malaika yateekako akabonero ku buli kwenyooma, buli kussa ekitono, ne buli kunnyigirizibwa kwe baafunira okuva eri baganda baabwe abeeyita ab’oluganda. Abangi nnyo baayimusa amaloboozi gaabwe ne bakaaba nti, Laba, Omuko ajja, ne babaviira baganda baabwe abatayagala okulabika kwa Yesu, era abatabadde baagala kubakkiriza beeyongere okwogerako ku kujja kwe okw’okubiri. Nnalaba Yesu aggyamu amaaso ge ku abo abaagaana era abanyooma okujja kwe; oluvannyuma n’alagira bamalayika bakulemberemu abantu be babaggye wakati mu batali balongoofu, baleme okwonooneka. Abo abaagondera obubaka baayimirira bebasobodde era nga bali mu bumu. Ekitangaala ekitukuvu era eky’ekitalo kyayaka ku bo. Baakyawa ensi, ne basumulula okwagala kwabwe okuva ku yo, era ne bawaayo nga ssaddaaka ebyabwe eby’ensi bye baali banywezeeko. Ne bava ku by’obugagga byabwe eby’ensi, era amaaso gaabwe ne gatunuukira eggulu n’obwegendereza, nga basuubira okulaba Omulokozi gwe baagala. Essanyu ettukuvu lyayaka ku maso gaabwe, ne lyategeeza emirembe n’essanyu ebyafugira mu mitima gyabwe. Yesu yalagira bamalayika be bagende babanywezze, kubanga essaawa y’okukemebwa kwabwe yali eneetera okusembera. Nnalaba nti abo abalindirira tebannakemebwa nga bwe balina okukemebwa. Tebabadde baavuude ddala mu nsobi. Era nnalaba ekisa n’obulungi bwa Katonda mu okuweereza okulabula eri abantu b’ensi, n’obubaka obudiddwamu emirundi mingi okubatuusa ku kaseera akalambikiddwa, okubakulembera okwekenneenya ennyo bo bennyini, balyoke bejjamu ensobi ezibaleeteddwa okuva eri abapagana n’Obupapa. Bwe bayita mu bubaka buno, Katonda abadde aggya abantu be n’abatuwala mu kifo mwe asobola okubakolerera mu buyinza obusinga, era mwe basobola okukuuma amateeka ge gonna. . . .

> Bwe bwaggwa obuweereza bwa Yesu mu Kifo Ekitukuvu, n’ayingira mu Kifo Ekitukuvu Ennyo, n’ayimirira mu maaso g’Essanduuko ey’Endagaano eyalimu amateeka ga Katonda, n’atumira malayika omulala ow’amaanyi ku nsi n’obubaka obw’okusatu. N’amuwa mu ngalo ekiwandiiko, era nga bw’akka ku nsi mu kitiibwa n’amaanyi, n’alangirira ekyokulabula eky’entiisa, okutyaasa okusinga obukambwe kwe kwatuusibwa eri abantu. Obubaka buno bwategekebwa okubakuutira abaana ba Katonda okwekuuma, era okubalaga essaawa ey’okukemebwa n’obuyinike eyali mu maaso gaabwe. Malayika n’agamba nti, Banaaleetebwa mu kulwana okumpi n’ekisolo n’ekifaananyi kyakyo. Ssuubi lyabwe lyokka ery’obulamu obutaggwaawo lye kugumira n’okweyimirizaamu. Newankubadde obulamu bwabwe buli mu kabi, naye balina okunyweza amazima. Malayika ow’okusatu aggalawo obubaka bwe n’ebigambo bino, “Wano we waba kugumiikiriza kw’abatukuvu; wano we bali abakwata amateeka ga Katonda, n’okukkiriza kwa Yesu.” Bwe yaddamu ebigambo bino, n’alaga Eweema entukuvu ey’omu ggulu. Ebirowoozo by’abo bonna abakkiriza obubaka buno biteekebwa ku Kifo Ekitukuvu Ennyo Yesu gy’ayimirira mu maaso g’Essanduuko, ng’akola okusabirira okw’enkomerero olw’abo bonna abakyali mu kiseera ky’ekisa, era n’abo abaamenya amateeka ga Katonda mu butamanya. Okutangirirwa kuno kukolebwa ku bafu abatuukirivu era ne ku balamu abatuukirivu. Yesu akola okutangirirwa olw’abo abaafa nga tebaafunye kumanyisa ku mateeka ga Katonda, abaayonoona mu butamanya.

> Awo Yesu bwe yaggulawo oluggi lw’Ekitukuvu Ennyo, ekitangaala kya Ssabbiiti ne kirabika, era abantu ba Katonda baali bagenda okukemebwa ne kugezebwako, nga Katonda bwe yagezesa abaana ba Isirayiri edda, okulaba oba banaakuuma amateeka ge. Nnalaba malayika ow’okusatu ng’alaga waggulu, n’abalaze abo abajjiddwako essuubi ekkubo erigenda mu Ekitukuvu Ennyo eky’Eweema ey’Obutukuvu ey’omu ggulu. Ne bagoberera Yesu mu kwikkiririza mu Ekitukuvu Ennyo. Ate ne basanga Yesu, essanyu n’essuubi ne bisituka bupya. Nnababalaba nga batunuulira emabega nga baddamu okwekenneenya ebyayita, okuva mu kulangirirwa okw’okudda kwa Yesu ogw’okubiri, nga bayita mu ntambula zaabwe okutuuka ku kuyitawo kw’ekiseera mu 1844. Ne balaba ekivuddeko okuddirwamu essuubi kwabwe nga kinnyonnyoliddwa, era essanyu n’obukakafu ne bibazuukiza nate. Malayika ow’okusatu ateekeddeko ekitangaala ku ebyayita, eby’aliwo kaakano n’ebirijja, era bamanyi nti Katonda ddala y’abaakulembedde mu kulabirirwa kwe okw’ekyama.

> Kyalagibwa gyendi nti abasigaddewo baagoberera Yesu ne bayingira mu Kifo Ekitukuvu Ennyo, ne balaba essanduuko y’endagaano n’entebe ey’ekisa, ne bawuniikirira olw’ekitiibwa kyabyo. Yesu n’ayimusa ekisaanikira ky’essanduuko, era laba! ebibawo eby’amayinja, nga ku byo wali wabadde kuwandikiddwa amateeka kkumi. Bawondera ebigambo ebiramu; naye ne bava emabega nga bakankana bwe balaba ekiragiro eky’okuna nga kiramu wakati mu biragiro kkumi ebitukuvu, ng’omusana ogw’amaanyi guwaka ku kyo okusinga ku ebirala mwenda, era okutangaza okw’ekitiibwa kulyetoolodde wonna. Tebalabayo kintu na kimu kibategeeza nti Ssabbiiti yagibwawo, oba nti yakyusibwa n’efuuka olunaku olwasooka olw’essaabiiti. Kisomeka nga bwe kyayogerwa mu kamwa ka Katonda mu bukulu obw’entiisa ku lusozi, ng’okumyansa kukuba n’enkuba ng’ekuba, era nga bwe kyawandiikibwa n’omunwe gwe omutukuvu ku bibawo eby’amayinja. Ennaku mukaaga onookolanga emirimu gyo gyonna; naye olunaku olw’omusanvu lwe Ssabbiiti ya Mukama Katonda wo. Bawuniikirira bwe balaba engeri amateeka kkumi gye galabirirwa n’obwegendereza. Bagalaba nga gaterekeddwa kumpi ne Yakuwa, nga gasikirizibwa era gakuumibwa obutukuvu bwe. Balaba nti baabadde balinnyirira ekiragiro eky’okuna eky’amateeka kkumi, era nga baabadde bakuumye olunaku oluteekeddwawo ab’amawanga abatamanyi Katonda n’Abakatoliki, mu kifo ky’olunaku olwatukuzibwa Yakuwa. Beewombeeka mu maaso ga Katonda, ne bakungubaga lwa byonoono byabwe eby’edda.

> Nnalaba obubaane obwali mu kibya ky’obubaane ne buwuuta omukka nga Yesu aweerayo okwatulibwa kwabwe n’okusaba kwabwe eri Kitaawe. Era omukka bwe gwasituluka waggulu, omusana ogwaka ogw’amaanyi ne gutuula ku Yesu ne ku entebe ey’okusaasira; era abo abeesimbu mu kusaba, abaali banyigiriziddwa kubanga baazuula nga beemenya etteeka lya Katonda, baafuna omukisa, emisono gyabwe ne gyaaka n’essuubi n’essanyu. Ne bayunga mu mulimu gw’Omumalayika ow’okusatu, ne bayimusa eddoboozi lyabwe ne balangirira obulabula obw’obuzito. Naye abatono be baasooka okukkiriza obubaka, kyokka ne beeyongerayo n’obuggumu okulangirira obulabula. Awo ne ndaba bangi nga bakkiriza obubaka bw’Omumalayika ow’okusatu, ne bagatta eddoboozi lyabwe n’ery’abo abaali basookeddeyo okulangirira obulabula, ne bagulumiza Katonda ne bamwasiima nga bakuuma Ssabbiiti entukuvu ye.

> Abangi abaayambatira obubaka obw’okusatu tebaalina bumanyirivu mu bubaka obubiri obwasooka. Ssetaani yakitegeera, n’eriiso lye ery’obubi lyabeerako ku bo ng’ayagala okubazikiriza; naye malayika ow’okusatu yali ng’abalaga Ekifo Ekitukuvu Ennyo, era abo abaalina obumanyirivu mu bubaka obw’edda baabalaga ekkubo erigenda mu Eweema ey’Okukuŋŋaanirangamu ey’omu ggulu. Abangi baalaba olukomo olutuukiridde lw’amazima mu bubaka bw’abamalayika, ne balukwaniriza n’essanyu. Ne babukkiriza nga bagoberera empangirire yaabyo, ne bagoberera Yesu mu kukkiriza ne bayingira naye mu Eweema ey’Okukuŋŋaanirangamu ey’omu ggulu. Obubaka buno bwalabisibwa gye ndi ng’omusingi ogunyweza ekibiina. Era buli muntu bw’abubanga n’abutegeera, bakuumibwa ku bulimbalimba bungi bwa Ssetaani.

> Oluvannyuma lw’okusuulibwa essuubi okunene mu 1844, Setaani n’abamalayika be baali bazbusyeko nnyo mu kuteeka obutego okutabula okukkiriza kw’ekibiina. Yali akola ku birowoozo by’abamu abaalina obumanyirivu bwabwe mu bino. Baali balabika ng’abetoowaza. Baakyusa obubaka obusooka n’obw’okubiri, ne bagamba nti okutuukirizibwa kwabyo kujja mu biseera eby’omu maaso, ate abalala ne balaga nnyo emabega mu by’edda, ne balangirira nti eyo we byatuukirizibwa. Abo abantu baali baggya ebirowoozo by’abatamanyi nnyo, ne batabangula okukkiriza kwabwe. Abamu baali banoonya mu Baibuli nga bagezaako okuzimba okukkiriza kwabwe bokka, okweyawula ku kibiina. Setaani n’asanyuka nnyo mu bino byonna; kubanga yamanya nti abo abava ku musingi ogunywevu, ayinza okubakolako n’eby’obulimba eby’enjawulo, n’abayabyaza n’empewo z’enjigiriza. Abangi abaakulembera mu bubaka obusooka n’obw’okubiri, baabugaana, era okwewulamu n’okwasaasaana ne kuba mu kibiina kyonna. Awo ne ndaba Wm. Miller. Yalabika ng’abuusabuusa, era nga avubukiddwa ennaku n’okweraliikirira olw’abantu be. Yalaba ekibiina ekyali kya bumu era ekyajagalana mu 1844, nga okwagalana kwabwe kukendeera, era nga beewakanya. N’alaba nga badda emabega mu mbeera ennyogoga ey’okudda emabega. Ennaku ne zimuggya amaanyi. Nnalaba abakulembeze abasinga nga batunuulira Wm. Miller, nga batya nti ayinza okukwata ku bubaka bw’omulayika ow’okusatu n’ebiragiro bya Katonda. Era buli lwe yayegamiranga ku musana oguva mu ggulu, bano basajja ne bateekateekanga enkwe ez’okumuggyamu ebirowoozo. Nnalaba obuyinza bw’abantu bukozesebwa okukuuma ebirowoozo bye mu kizikiza, era okukuuma obuyinza bwe bw’okukosa mu bo. Oluvannyuma Wm. Miller n’ayimusa eddoboozi lye ng’awakanya omusana oguva mu ggulu. Yasoberwa kubanga teyaniriza obubaka obwandimunnyonnyodde mu bujjuvu okusuulibwa essuubi kwe, era ne buteeka omusana n’ekitiibwa ku eby’edda, ebyandimuzuddemu amaanyi ge agabadde gamaliriddwa, ne bunnyaliriza essuubi lye, ne bumutwala okutendereza Katonda. Naye yayegamira amagezi g’abantu mu kifo ky’amagezi ga Katonda, era olw’okukola emirimu egizito mu mulimu gwa Mukama we n’olw’okukulu, teyalina musango munene nga gw’abo abaamuggya ku mazima. Bo be balina omusango, era ekibi kibali ku bo. Singa Wm. Miller yalaba omusana gw’obubaka obw’okusatu, ebintu bingi ebyamulabikira ng’eby’ekizikiza era ebyama byandimunnyonnyoddwa. Baganda be baalaga okwagala okunene n’okumweraliikirira, n’alowooza nti tasobola kweyawulula ku bo. Omutima gwe gweyengamiranga ku mazima; naye bwe yatunuuliranga baganda be, baali bakiwakanya. Yandisobodde atya okweyawula ku abo abaali bayimiridde ku kibegabega naye mu kulangirira okujja kwa Yesu? Yalowooza nti ddala tebasobola kumukyamya.

> Katonda yakkiriza okutuusibwa wansi w’obuyinza bwa Sitaani, era n’okufa okubeera n’obwami ku ye. Yamukweka mu ntaana, n’amukuuma wala okuva eri abo abamuggya bulijjo ku Katonda. Mose yakola ensobi bwe yali kumpi okuyingira mu nsi eyasuubizibwa. N’otyo bwe ntyo, nnalaba nti Wm. Miller yakola ensobi bwe yali waakuyingira Kanani ey’omu ggulu, mu kukkiriza ekitiibwa kye okukozesebwa okulwanyisa amazima. Abalala be baamuleetera kino. Abalala be balina okuddamu ku kino. Naye bamalayika bakuuma efuufu ey’omuwendo ennyo ey’omuddu ono wa Katonda, era alivayo ku ddoboozi ly’ekkondeere ery’enkomerero.

> Nalaba ekibiina ekyayimirira bulungi, nga kikuumiddwa era nga kya buggumu, nga tekyawagira n’akatono abo abaayagala okubuzaabuza okukkiriza okwateekebwawo mu kibiina. Katonda yabatunuulira n’okusiima. Ne ndayibwa emitendera esatu—emu, bbiri, n’esatu—obubaka bw’abamalayika obusooka, obwokubiri n’obw’okusatu. Malayika n’agamba nti, Zikomeko eri oyo anagezaako okusimbula akabuye oba okukankanya akakasa mu bubaka buno. Okutegeera ddala obubaka buno kwa mugaso ogw’obulamu. Enkomerero y’emmeeme esinziira ku ngeri gye byakkirizibwamu. Naddamu ne ntwalibwa okuyita mu bubaka buno, ne ndaba engeri abantu ba Katonda gye baabugulira obumanyirivu bwabwe mu bbeeyi ennyingi. Baabufunye okuyita mu nnaku nnyingi n’olutalo oluzito ennyo. Emitendera gimu ku gimu Katonda yabatambuliza, okutuusa lw’abateeka ku pulaatifoomu ey’amaanyi etayinza kusitulwa. Awo ne ndaba abantu, bwe baasembeera pulaatifoomu, nga tebannalinnyaako ne batandika okukebejja omusingi gwayo. Abamu ne basanyuka ne balinnyaako amangu ddala. Abalala ne batandika okuzuula ensobi mu nteekawo y’omusingi gwa pulaatifoomu. Baayagala wabeewo okutereeza, ne bagamba nti bwe kityo pulaatifoomu yandibadde ntuukirivu nnyo, n’abantu ne basanyuka okusinga. Abamu ne bava ku pulaatifoomu ne bagikebejja, ne bagisangaamu ensobi, ne bategeeza nti yateekeddwa bubi. Nnalaba nti abaasinga obungi baali bayimiridde buggumu ku pulaatifoomu, ne bagumya ne balabula abaalivuddemu okuleka okwemulugunya, kubanga Katonda ye Muzimbi Omukulu, era baali balwana naye. Ne bajjukira ne babala ebikolwa eby’ewuunyisa bya Katonda ebyabaleetedde okutuuka ku pulaatifoomu ennywevu; era nga bakkaanya wamu, abaasinga bonna ne bayimusa amaaso gaabwe eri eggulu, ne mu ddoboozi eddene baagulumiza Katonda. Kino kyakosa emitima gy’abamu ku abo abaali beemulugunya ne bava ku pulaatifoomu, ne baddamu, nga balina obuwombeefu mu ngeri gye beeyisaamu, ne balinnyaako nate.

> Naatunulizibwa emabega eri okulangirira okw’okujja kwa Kristo okw’olubereberye. Yokaana yaatumibwa mu Mwoyo n’amaanyi ga Eriya okuteekateeka ekkubo ery’okujja kwa Yesu. Abo abagaana obujulirwa bwa Yokaana tebafuna kiganyulo mu njigiriza za Yesu. Okugaana kwabwe okulangirira okw’okujja kwe okw’olubereberye kwabateeka mu mbeera mwe batayinza mangu okufuna obukakafu obusinga amaanyi obulaga nti ye Masiya. Setaani yalobera abo abagaana obubaka bwa Yokaana okweyongera, ne bagaana Yesu ne bamubamba ku musaalaba. Mu kukikola, beeteka mu mbeera mwe batayinza okuweebwa omukisa ku lunaku lwa Pentekooti, ogwandibadde guyigiriza ekkubo eriyingira mu Weema entukuvu ey’eggulu. Okuyulibwa kw’ekitimba eky’omu yeekaalu kwalaga nti ebiweebwayo n’ebiragiro by’Abayudaaya tebyandikyalikkirizibwa. Ekiweebwayo Ekinene kyali kiweereddwayo, era nga kyakkiriziddwa, era Mwoyo Mutukuvu eyakkira ku lunaku lwa Pentekooti yatwala endowooza z’abayigirizwa okuva ku Kifo Ekitukuvu eky’ensi okutuuka ku eky’eggulu, mwe Yesu yayingira n’omusaayi gwe, n’abasaanirira emikisa egyava mu Weewayo we ogw’okununula. Abayudaaya baasigala mu bulimba obujjuvu ne mu kizikiza ekituukiridde. Baafiirwa omusana gwonna gwe bandibadde bafunye ku Nteekateeka y’Obulokozi, era ne bakyabeesiga mu biweebwayo n’ebiweeyo byabwe ebyatali na mugaso. Tebasobola kufunamu kiganyulo okuva mu kutabaganya kwa Kristo mu Kifo Ekitukuvu. Ekifo Ekitukuvu eky’eggulu kyali kisikidde ekya wansi, naye tebaamanyi kkubo erigenda eri Ekifo Ekitukuvu eky’eggulu.

> Abangi batunuulira n’entiisa engeri Abayudaaya gye baakolerako Yesu mu okumugaana n’okumubamba ku musaalaba. Era bwe basoma ebyafaayo eby’okumunyooma ensonyi, balowooza nti baagala Kristo, era nti tebandimugaanye nga Peetero, oba okumubamba ku musaalaba nga Abayudaaya. Naye Katonda, eyalabye okusaasira kwe beeyita nga balina eri Omwana we, yabagezesezza, era n’ateeka mu kikebero okwagala kwe baayogerezanga nti balina eri Yesu.

> Eggulu lyonna lyalabirira n’obw’afaayo obusinga okwanirizibwa kw’obubaka. Naye bangi abalangirira nti baagala Yesu, era abasuula amaziga nga basoma ebyafaayo eby’omusalaba, mu kifo ky’okwaniriza obubaka n’essanyu, bawuubirwa obusungu, ne banyooma amawulire amalungi ag’okudda kwa Yesu, ne bagamba nti ky’okubuzabuza. Tebaayagala kusabana n’abo abaayagalanga okulabika kwe, naye ne babankyawa, ne babagobamu mu makanisa. Abo abagaanyi obubaka obwasooka tebaasobola kufuna mugaso ogw’obubaka obw’okubiri, era tebaafuna mugaso mu kukaaba wakati mu kiro, okwali kwa kubategekera okuyingira wamu ne Yesu mu kukkiriza mu Kifo Ekitukuvu Ennyo eky’Eweema Entukuvu ey’omu ggulu. Era olw’okugaana obubaka bwombi obwasooka, tebalaba kitangaala kyonna mu bubaka bw’omulayika ow’okusatu obulaga ekkubo eriyingira mu Kifo Ekitukuvu Ennyo. Nalaba nti amakanisa ag’ayitibwa mu linnya lyokka, nga Abayudaaya bwe baasalabiza Yesu, nabo baasalabiza buno bubaka; ky’ensonga lwaki tebalina kumanya ku kyakoleddwa mu ggulu, newaakubadde ekkubo eriyingira mu Kifo Ekitukuvu Ennyo, era tebasobola kufunibwaamu mugaso ku kusabirirako kwa Yesu eyo. Ng’Abayudaaya abaaleetanga ebiweebwayo ebyatalina mugaso, nabo baleeteraayo okusaba kwabwe okutalina mugaso mu kitundu Yesu kye yavaamu; Sitaani, ng’asanyuse olw’obulimba bw’abo abeeyita abagoberezi ba Kristo, abasiiba mu mutego gwe, n’eyambaza ekifaanaanyi eky’eddiini, n’akulembera emyoyo gy’abo abeeyita Bakristayo gy’ali ye, era n’akolera n’amaanyi ge, n’obubonero bwe, n’ebyamagero eby’obulimba. Abamu ababuza mu ngeri emu, n’abalala mu ndala. Alina eby’obulimba eby’enjawulo bye yeetegekedde okulumba emyoyo egy’enjawulo. Abamu balaba nga bitya obulimba obumu, naye ne bakkiriza mangu obulala. Sitaani abuza abamu n’obw’emizimu. Era ajja ng’omulayika w’ekitangaala, n’asasaanya obuyinza bwe mu nsi. Nalaba enkyukakyuka z’okutereeza ez’obulimba wonna wonna. Amakanisa ne basanyuka nnyo, ne balowooza nti Katonda mu ngeri ey’amagero abakolera, ate nga omwoyo omulala. Kino kikendeera ne kiggwaawo, ne kireka ensi n’ekkanisa mu mbeera embi okusinga nga bwe byali edda.

> Nalaba nti Katonda alina abaana ab’eesigwa mu Badiventisti ba linnya lyokka, ne mu makanisa agagudde; era abasumba n’abantu baliyitibwa okuva mu makanisa gano nga tebunnayiikibwa ebibonoobono, era bajja okwaniriza amazima nga basanyufu. Sitaani amanyi kino, era nga tekinaba kubeerawo eddoboozi eddene ly’amalayika ow’okusatu, ayimusa okusuusukiramu mu bibinja bino eby’eddiini, okuleetera abo abaganye amazima balowooze nti Katonda ali nabo. Asuubira okulimba ab’eesigwa, n’abatwala balowooze nti Katonda akyalikolera amakanisa. Naye omusana gulimurika, era buli omu ku abo ab’eesigwa aliva mu makanisa agagudde, ne yeeyimiriza wamu n’abasigalawo. Spiritual Gifts, omuzingo 1, 151-172.

Ekitundu kino kirimu amazima ag’omugaso nnyo, naye nkozesa ekitundu kino okulondoola ebikwata ku butonde bw’obubaka obw’ebyafaayo by’Abamillerite, okusobola okutegeera engeri ebyo gye byefaananyiriza ku byafaayo byaffe. Bamalayika bonna abasatu ab’Okubikkulirwa ekkumi n’ena balina obubaka mu mikono gyabwe. Malaika ow’okubiri n’ow’okusatu bategeerekeka nga balina "omuzingo gw’ekiwandiiko" nga gubeera nabo bwebaserengeta nga baleeta obubaka bwabwe. Malaika buli omu ayimirira obubaka, era okutuuka kw’obubaka buli kwo kuleeta ekivuddemu.

Tujja kugenda mu maaso n'ensonga eno mu kiwandiiko ekiddako.

Back to Articles