Article

# Kitaaba Yo'eelii fi Waldaa Adveentistii Guyyaa Torbaffaa Laa'oodiiseeyaa – Lakkoofsa Digdamii Sadii

Lakkoofsa Soddomaafi Sadii

Author

Jeff Pippenger

Published

January 4, 2026

Formats

PDF
Word
Song MP3

Maqaa digdamii lamaffaa keessatti akkana jechuun barreesseera, “Ergasii boqonnaa kudha tokko keessatti, sanyii warra filatamanii maqaa kudhaniin irraa Seemii jalqabee hanga Abraamitti bakka buufamee mul’ata. Boqonnaan kudha tokko seenaa gamoo Baabel qofa utuu hin ta’in, akkuma Abrahaamiin bakka buufametti, sanyii warra filatamanii illee dha. Boqonnaan kudha tokko sabni filatamaan tokko kakuu sadii of keessaa qabu Waaqayyo wajjin galuu qabu beeksisa. Tarkaanfiin sadaffaan inni dhumaa immoo boqonnaa digdamii lama keessatti aarsaa Yisihaaq ture. Boqonnaan “kudha tokko” jalqaba alfaati; boqonnaan “digdamii lama” immoo xumura omegaati. Amantii hiika maqootaa keessatti sagalee Waaqayyoo dhaga’uuf barbaachisuun, amantii Lakkoofsa Dubbiisaatii keessatti sagalee Isaa dhaga’uuf barbaachisu irraa homaa adda miti.”

Boqonnaa kudha tokkaffaan kakuu Qaa’iinii fi kakuu Abeel dhiheessa. Amaloonni raajii masaraa Baabel kakuu sobaa bakka bu’an akka ta’an, waggoota hedduu keessa irra deddeebiin argisiisnee jirra. Booddee bishaan badiisaa sanaa, sirna baraa keessatti jijjiiramni tokko dhufe; bishaan badiisaa dura karra Eedenitti waaqeffachuun ture, bishaan badiisaa booddees waaqeffachuun iddoo aarsaatti ta’uu qaba ture. Iddoon aarsaa ulaagaalee Macaafa Qulqulluu irratti hundaa’an addaa qaba ture. Inni dhagaa uumamaa irraa ijaaramuu qaba ture; namni kam iyyuu dhagicha muruu yookaan qopheessuun isa irratti hojjechuu hin qabu ture. Inni dhagaa irratti dhagaa ta’ee, suphee walqabsiistuu tokko malee ta’uu qaba ture.

መሰል ማማቲ ዓላማ ንስዑባን ንምሮድ ስም ንምግባር እዩ ዝነበረ፤ እዚ ስም ድማ ባህርይ ይወክል። ኣብታ ማማ ሰብ ንገዛእ ርእሱ ከድሕን ዝፍትን፣ ከም ኣማልኽቲ ሰማይ ድማ ንርእሱ ከፍ ዘብል ንርኢ ኢና። እታ ማማ ነታ ንገዛእ ርእሳ ከተድሕን እትሓስብ ቤተ ክርስቲያን ምልክት እያ፣ ከምኡ ድማ ክትልዓል ከም ዘለዋ እትሓስብ እያ፤ ከምቶም ዓሰርተ ነገስታት ኣብ መዝሙር 83 ዝገብርዎ፣ ኣብቲ ክፉእ ሕብረት ትንቢት መጽሓፍ ቅዱስ፣ ኣብቲ ሕጊ ሰንበት ዝፍጸም ጊዜ፣ ርእሲ ጳጳስነት ምልዓሎም እዩ።

> Faarfannaa yookaan Faarfannaa Asaaf. Yaa Waaqayyo, calluma hin taa’in; nagaa hin qabatin; yookaan, yaa Waaqayyo, tasgabbaa’aa hin taa’in. Kunoo, diinonni kee jeequmsa kaasu; warri si jibbanis mataa isaanii ol kaasaniiru. Faarfannaa 83:1, 2.

ⵉⴷⴷⵓⵏⵢⴰ ⵜⴻⵥⵕⴰⵢ ⵜⴻⵜⵜⵡⴰⵙⵏⴰⵙ ⵙ ⵜⴼⵍⵍⴰⵡⵜ ⵏ ⵏⵓⵃ, ⴰⵏⵎⴰⵍⴰ ⴰⵙⴰⴱⴰⴱ ⵉⵙ ⵙⵙⴻⵏⵜⵉ ⵔⴱⴱⵉ ⴰⵣⵎⵣ ⵏ ⵓⵎⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⵓⴱⴱⴰ ⵅⴼ ⴰⵎⴰⴹⴰⵍ ⵏ ⵡⴰⴷ ⵏ ⵜⴼⵍⵍⴰⵡⵜ, ⴷ ⴰⵙ ⵜⵉⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⵓⵎⴷⴰⵏ ⵜⵜⵓⵖⴰⵍⵏⵜ ⴷ ⴰⴽⴽⵯ ⴰⵣⵎⴻⵣ. ⵜⴰⴱⵉⴱⵍⵉⵢⵜ ⵜⵙⴰⵡⴰⵍ ⵅⴼ ⵜⴰⵎⵓⵏⵉ ⵙ ⵓⴳⴳⵓⴳ ⵏ ⵉⴱⵔⵉⴷⵏ, ⵢⴰⵏ ⴳⵉⵙⵏ ⴷ ⴰⴷ ⵡⴰⵍⵉⵏ “ⵜⵉⵜ ⵙ ⵜⵉⵜ.” ⵎⴰ ⵣⵎⵎⴻⵔⵏ ⵙⵉⵏ ⴰⴷ ⵎⵓⵏⵏ ⴰⴽⴷⴷ ⵎⴰ ⵓⵔ ⵎⵙⴰⵙⴰⵏ?

> Ammas obboloota, maqaa Gooftaa keenya Yesuus Kiristoosiin isin nan kadhadha; hundinuu waan tokko akka dubbattan, gidduu keessanittis qoqqoodamni akka hin jirre; garuu yaada tokkoo fi murtii tokkoon guutummaatti walitti akka qabamtan. 1 Qorontos 1:10.

Yeroo Waaqayyo murtii mootummaa Nimirood irratti afaan isaanii walitti dhiphise, inni kun akka agarsiisutti, dhiphina sana dura hundi isaanii tokkummaa keessa turan; kanaafis hundi isaanii amala tokko turan; amalli sunis amantii hojii nama irratti hundaaʼe ture—warra boqonnaa isuma sana keessatti Abrahaamiin bakka buʼamanii mulʼatan irraa faallaa. Sheem bara Nimirood keessatti lubbuu amanamtuu ture. Barreessitoonni seenaa Sheem isa Nimirood, jallataa humna qabeessa Gooftaa duratti taʼe, ajjeese jedhaniiru. Yaadni ijoo sun yaada barreessitoota seenaa malee iyyuu ni dhaabata; jechuunis Sheem nama kakuu ti; inni dhiiga isaa Noh, nama kakuu taʼe irraa hordofa; Noh immoo dhiiga isaa Seet, nama kakuu biraa taʼe irraa duubatti hordofa; inni obboleessa isaa Abeel, nama kakuu biraa kan sanyii kallattiidhaan Addaam irraa dhufe, bakka buʼuuf seenaa kakuu keessatti dhufe.

Uumama Kudha Tokkooffaan kudha Cristosii fi Seexanaa gidduutti godhamu dha; kunis haala kakuu jireenyaa fi kakuu duʼaa keessatti dhiyaata. Nimrood adamsaa guddaa fuula Waaqayyoo duratti taʼe bakka buʼa; inni waldaa hordoftoota baayʼee qabdu bakka buʼaatii. Abraam garuu, karaa Sheemitiin, waldaa hordoftoota muraasa qofa qabdu bakka buʼa. Yeroo Nimrood gamoo isaa ijaaraa turetti Sheem namicha kakuu ture; garuu kakuuleen lamaan boqonnaa kudha tokkoffaa keessatti Sheemii fi Nimroodiin utuu hin taʼin, Nimroodii fi Abraamiin bakka buʼamu. Phaawulos seera raajii kana ifatti adda baasa.

> Melkisedeqiin kun Mootii Saalem, lubni Waaqa Isa Hundaa’olii, isa Abrahaam erga inni mootota ajjeesee deebi’ee dhufutti isa argatee isa eebbise sanaa dha; isa kanaafis Abrahaam waan hundumaa keessaa harka kudhan keessaa tokko kenne; hiikaan maqaa isaa duraan “Mootii qajeelummaa” jechuu dha; ergasii immoo “Mootii Saalem” kan ta’e, jechuunis “Mootii nagaa” dha; abbaa malee, haadha malee, sanyii dhalootaa malee, jalqaba guyyaawwanis ta’e dhuma jireenyaa kan hin qabne; garuu Ilma Waaqaa fakkaatee, yeroo hundumaa luba ta’ee jiraata. Egaa, namichi kun hammam guddaa akka ture yaadaa ilaalaa; hanga abbaa warra keenya Abrahaam illee boojuu keessaa harka kudhan keessaa tokko isaaf kenneetti.

> Dhugumaas ilmaan Leewwii keessaa warri hojii lubummaa fudhatan akka seeraatti sabicha irraa kudhan keessaa tokko fudhachuuf ajaja qabu; jechuunis obboloota isaanii irraa, isaanii illee mudhii Abrahaam keessaa kan ba’an ta’us.

> Garuu inni sanyii isaanii keessaa lakkaaʼamu miti sun, Abrahaam irraa kudhan keessaa tokko fudhate; isa abdiiwwan qabu immoo eebbise. Mormiin tokko illee malee, inni xiqqaan isa guddaadhaan eebbifama. Asitti namoonni duʼan kudhan keessaa tokko fudhatu; achitti garuu inni jiraachaa akka taʼe ragaan itti baʼu isa sanaan fudhatama. Akkuman jechuun dandaʼutti, Lewwiinis inni kudhan keessaa tokko fudhatu, Abrahaamiin kudhan keessaa tokko kenneera. Inni yeroo Malkiiseedeeq isa qunnametti, amma illee mudhii abbaa isaa keessa ture. Ibroota 7:1–10.

በመልከጼዴቅ ርእስ ውስጥ ብዙ የአሁኑ እውነት አለ፤ ነገር ግን እኔ በቀላሉ የምገልጸው ጳውሎስ የቃል ኪዳን ሰዎች ትንቢታዊ ባሕርያትን በቀጥታ እንደሚያስተምር መሆኑን ብቻ ነው፤ እና በዚህ ማለቴ፣ በተነሣሣ ምስክርነት ውስጥ ያሉ ወንዶችና ሴቶች፣ የመጽሐፍ ቅዱሳዊ ምስክርነታቸው በሰው ልጆች ጋር ባለው የእግዚአብሔር የቃል ኪዳን ትንቢታዊ መስመር ውስጥ የመንገድ ምልክት የሚለይ ነው የምለው። ጳውሎስ፣ የሌዋውያን ክህነት በሲና ከመመሥረቱ በፊት የኖረው መልከጼዴቅ፣ ስለዚህም የሌዋውያን ክህነት ከመኖሩ ከአራት መቶ ዓመታት በላይ በፊት የኖረ፣ ከሌዊ አሥራትን እንደ ተቀበለ ያስተምራል። በሌዋውያን ክህነት ውስጥ ለመሆን፣ ከሌዊ የደም ዘር መውረድህን ማረጋገጥ የሚችል ሌዋዊ መሆን ነበረብህ። መልከጼዴቅ ግን ዘሩ ከሌዊ መስመር መሆኑን ሊያሳይ አይችልም ነበር፤ ምክንያቱም ሌዊ ገና አልተወለደም ነበር።

Sarara raajii Waaqayyo Addaamii fi Hewaan wajjin gale bakka bu’u dhugumaan kakuu lama dha. Tokkoffaan kakuu jireenyaa, qormaata salphaa tokko wajjin ture. Erga kufaatii fi qormaanni sun kufee booddee, kakuu itti aanu uffata kennuuf dhiiga hoolaa tokko of keessatti hammate. Sana booddee immoo kakuu Waaqayyo ilmaan namootaa wajjin gale, kan qilleensa roobaatiin, Nohiifi waaqeffannaa iddoo aarsaatiin bakka bu’e, ture. Sana booddee immoo Seera Uumamaa boqonnaa kudha tokkoffaa keessatti kakuu Waaqayyo saba filatame tokko wajjin gale, kan isaan Ibraawota jedhaman, jalqabe. Seenaawwan sana hunda keessatti namoonni Macaafa Qulqulluu keessaa dubbataman dhiironnis dubartoonnis namoota kakuu ti.

Uumama keessaa boqonnaa kudha tokkoffaatti, jalqabbii kakuu jireenyaa saba filatamaa wajjin taasifame ni ibsama; innis achuma Nimrood kakuu duʼaa hundeessu bakka, akkuma xuubii fi dhoqqee wal qabsiisuun bakka buʼameetti, ni ibsama; kunis dhagaa hin qaramin fi dhoqqee wal qabsiisuun ala taʼuu isaatiin iddoo aarsaa bakka buʼeef fakkeenya sobaa ture. Obboleettiin White akka nu beeksiftetti, iddoo aarsaan Kiristoosin bakka buʼa; kanaafuu amantiin Nimrood, kan amantii sobaa taʼe, Kiristoos sobaa tokko bakka buʼa.

> Innis waliif, “Kottaa, mee eela haa tolchinu, akka gaariittis haa gubnu.” Isaanis dhagaa iddoo eelaa qabaniiru; supheenis iddoo dhoqqee walqabsiiftuutti itti fayyadaman. Uumama 11:3.

> Yoo ati yoo, me dhagaa naaf ijaartte, dhagaa murame irraa isa hin ijaarin; sababni isaas, yoo ati irratti meeshaa kee ol kaasite, isa xureessiteerta. Ba’uu 20:25.

> “Nu sacred fi kan adda walitti makuu irraa balaa keessa jirra. Ibidda qulqulluun Waaqayyo biraa dhufu hojii keenya keessatti fayyadamuu qabna. Iddoon aarsaa inni dhugaan Kiristoos dha; ibiddi inni dhugaan Hafuura Qulqulluu dha. Inni kun kaka’umsa keenya dha. Namni tokko Hafuura Qulqulluun yoo isa geggeessee fi qajeelche qofa gorsaa amanamaa ta’a. Yoo nu Waaqayyoo fi warra Inni filate irraa gorree iddoo aarsaa alagaa biraatti gaafachuuf deemne, akka hojii keenyaatti deebii arganna.” Selected Messages, book 3, 300.

Dhugaawwan biroo keessaa, barumsi tokko inni raajii ahaan Seera Uumamaa boqonnaa kudha tokko irraa argamu, inni jalqaba sarara raajii tokkoo akka taʼe agarsiisa. Lolaan bara Nohi keessatti addaan-bahiinsa raajii agarsiisa. Nohi dooniidhaa yeroo baʼe keessaa, karaa mootummaa waaqeffannaa haaraan jiraachuu qaba ture; akkasumas karaan waaqeffannaa yeroo hundumaa gosoota waaqeffattootaa lama ni uuma, akkuma seenaa Qaaʼiin fi Abeel keessatti ibsameetti. Seera Uumamaa boqonnaa kudha tokko addunyaa haaraa dha; seenaa jalqabaa qabuunis seenaa dhumaa tiif buʼuura taʼu ni dandaʼa, yeroo ummanni kakuu guyyaa dhumaa Waaqayyoo hojjettoota saʼaatii kudha tokkoffaa Seera Dilbataa yeroo rakkinaatti Baabilon keessaa waamanitti. Nimrood yeroo rakkina Seera Dilbataa sana keessa nama cubbuu ti; Sheem immoo, inni Abrahaam taʼe, yeroo rakkina sanauma keessatti nama Waaqayyoo dha. Tamsaʼinni fi walitti-dhufeenyi afaanii Seera Uumamaa boqonnaa kudha tokko keessatti ibsame, Nohi dooniidhaa baʼe irraa yeroo gabaabaa booddee jalqabe. Mata-dureen boqonnaa kudha tokkoo kakuuwwan lamaan dha; seenaanis xumura isaa kan gaʼu yeroo tarkaanfiin sadaffaan kakuu Abrahaam boqonnaa digdamii lama keessatti ibsametti.

Boqonnaa kudha tokkoo seenaan alfaa sanyii Abrahaam isa boqonnaa digdamii lama keessatti seenaa omeegaa gaʼuudha. Seenaa jalqabaa Baabel isa Nimroodii fi seenaa xumuraa aarsaa Yisihaaq dhiʼeessuu, lamaan isaanii iyyuu murtii dhumaa ilmaan namaa irratti raawwatamu bakka buʼu. Sararri sun gamoo Nimrood irraa jalqabee hanga aarsaa Yisihaaqitti dheerata; sararri sunis aarsaawwan wal faallessan lama keessatti xumurama. Aarsaan Nimrood murtii hojii raawwachiisaa Waaqayyoo ni fudhata; murtiin Abrahaam immoo eebba Waaqayyoo ni fudhata. Nimrood alfaa boqonnaa kudha tokkoo ti; Abrahaam immoo omeegaa boqonnaa digdamii lamaa ti. Omeegaan yeroo hundumaa caalaadha, akka qubee Ibrootaa irratti hundaaʼuun yoo xiqqaate yeroo digdamii lama; humni afaanota wal jechuun walitti makuu fi saboota gara garaatti facaasan keessatti mulʼate, humna fannoo irraa baayʼee ni caalame. Gamoon Nimrood Tuwaroota Lamaan 9/11 bakka buʼa; aarsaan Yisihaaq immoo seera Dilbataa bakka buʼa.

Namni kakuu ummata filatamte wajjin wal-qabatu mallattoo lakkoofsa kudha tokkoon jalqaba; mallattoo lakkoofsa digdamii lamaanis xumurama. Namni sun seenaa alfaa Nimrood keessatti, akkasumas seenaa omeegaa Abrahaam keessatti, yeroo carraan araaraa cufamutti xumurama. Seenaa Nimroodii fi Abrahaam mataan isaa macaafa jalqabaa Macaafa Qulqulluu keessatti dhihaateera; innis halluu badiisa bishaan keessaa Noohiitiin dhiheenyaatti raawwatame irraa haftee walitti qabuu keessatti kaa’ameera. Macaafa jalqabaa Macaafa Qulqulluu keessatti fakkeenyi kakuu lamaanii, dhugaa baatota lama ta’uun, sarara boqonnaa kudha tokkoo irraa kaasee hamma digdamii lamaatti cufa carraa araaraa ibsa.

> Namni jal’inaan in jal’inaanumaa haa itti fufu; namni xuraa’e immoo xuraa’ummaa isaa haa itti fufu; namni qajeelaan qajeelummaa isaa haa itti fufu; namni qulqulluunis qulqullummaa isaa haa itti fufu. Mul’ata Yohaannis 22:11.

ንምሮድ ገና ዓመፀኛና ርኩስ ነው፤ አብርሃምም ገና ጻድቅና ቅዱስ ነው፤ ይህም በዘፍጥረት 11–22 አልፋ ውስጥ እንደተለየ እንዲሁም በራእይ 22፥11 ኦሜጋ ውስጥ ነው። የምሕረት ዘመን ከመዘጋቱ በፊት፣ በቁጥር 10 ውስጥ የዚህ መጽሐፍ ትንቢት ቃላት እንዳይታተሙ የሚያውጅ አዋጅ ይሰጣል። የምሕረት ዘመን ከመዘጋቱ በፊት፣ በሚቀጥለው ቁጥር ራሱ፣ በራእይ ውስጥ ሊፈታ የሚገባ አንድ ትንቢት ሊኖር ይገባል። ከአስራ አንደኛው ቁጥር ሁለት ቁጥሮች በኋላ፣ ክርስቶስ ያንን ትንቢት ለመፍታት ቁልፉን ይሰጣል።

> Innis naanniin, “Dubbii raajii macaafa kanaa hin cufin; yeroo sun dhiʼaateera. Namni jalʼaan amma illee jalʼaa haa taʼu; namni xuraaʼaanis amma illee xuraaʼaa haa taʼu; namni qajeelaan amma illee qajeelaa haa taʼu; namni qulqullaʼaanis amma illee qulqulluu haa taʼu. Kunoo, ani dafee nan dhufa; gatiin koos na wajjin jira, akka hojii isaa taʼe tokkoon tokkoon namaatiif kennuuf.”

> Anii Alfaa fi Oomeegaa dha, jalqabaa fi dhuma, isa jalqabaa fi isa mootummaa dha. Mul’ata 22:10–13.

Boqonnaa digdama lamaffaa guutummaa Macaafa Qulqulluu keessaa boqonnaa Oomegaa ti; raajii Mul’ata keessatti cufamee jiru banuuf furtuun isaas, qajeelfama Kiristoos boqonnaa tokkoffaa Mul’ataa keessatti wantoota hunda caalaa adda baase sana dha. Boqonnaan tokkoffaa qubee jalqabaa alifbeetii Ibrootaa ti; boqonnaan digdama lamaffaan immoo isa dhumaa dha. Keeyyata sagal irraa hamma kudha tokkootti boqonnaa tokkoffaa keessatti, Yohaannis of beeksisa; akkasumas Kiristoosiin Alfaa fi Oomegaa akka ta’e adda baasa.

> Ani Yohaannis, inni obboleessa keessan, dhiphina keessatti, mootummaa keessatti, obsaa Yesuus Kiristoos keessattis hirmaataa taʼe, dubbii Waaqayyootiifii dhugaa ba’umsa Yesuus Kiristoosiif jedhee odoola Phaaximos jedhamtu irraan ture. Guyyaa Gooftaa keessa Hafuura keessa nan ture; sagalee guddaa akka sagalee malakataa duuba koo irraa nan dhagaʼe; innis, Ani Alfaa fi Oomegaa, isa jalqabaa fi isa dhumaa dha; ati waan argitu kitaaba keessatti barreessiitii waldoota torban Aasiyaa keessa jiranitti ergi; jechuunis Ephesoositti, Simiirnaatti, Phergaamoozitti, Tiyaatiraatti, Saardiisitti, Filadelfiyaatti, fi Laa’odiiqiyaa’atti. Mul’ata Yohaannis 1:9-11.

Lakkoofsa kudha tokko keessatti, Yohaannis Phaxmox irra jira; garuu lakkoofsa kudha lama keessatti inni garagalee ilaala, achii kaasees inni qulqulluu iddoo waaqa keessaa keessa jira. Kanaafuu, lakkoofsota 9/11 keessatti, nuti dhugaa-baatummaa Yohaannisiin argina; kunis Yesusin Alfaa fi Oomeegaa akka taʼe addaan baasa, waan Yesus duraanuu lakkoofsa 8 keessatti ofii isaa irratti ibse dha:

> Ani Alfaafi Oomegaadha, jalqabaa fi dhumaadha, jedha Gooftaan; inni jiru, inni ture, inni dhufuuf jirus, Hundumaa Danda’uudha. Mul’ata Yohaannis 1:8.

Lakkoofsa saddeeti keessatti, Yohaannis waan Kiristoos ofii isaa waa’ee ofii Isaa dubbate barreessaa jira. Lakkoofsa sagal irraa hamma kudha tokkootti immoo, Yohaannis waa’ee ofii isaa dubbachaa jira. Kunis lakkoofsota kudha tokko jalqabaa keessatti dhuga-baatota lama kan Kiristoosin Alfaa fi Oomeegaa taʼuu isaanii ibsan bakka buʼa. Lakkoofsota sagal irraa hamma kudha tokkootti kutaa yaadaa of dandaʼe qabu. Boqonnaa guutuu wajjin walitti hidhatanii yoo taʼan iyyuu, lakkoofsota kanneen keessatti Yohaannis waa’ee ofii isaa dubbachaa jira; yeroo lakkoofsota afur irraa hamma saddeetiitti garuu, Yohaannis waaqayyummaa isa guutuu bakka buʼee waldoota Isaa dubbachaa jira. Lakkoofsi afur kutaa yaadaa tokko jalqaba; inniis lakkoofsa saddeeti irratti xumurama. Kunis amala banuu Kiristoos, isa turee fi jiru, ammas dhufuuf jiru, kan lakkoofsa afur keessatti ibsamee achiis deebiʼee lakkoofsa saddeeti keessatti ibsameen beekama.

> Yohaannis gara waldoota kiristaanaa torban Eeshiyaa keessa jiranitti: Isa jiru, isa ture, isa dhufuuf jirus irraa; Hafuurota torban teessoo mootummaa isaa dura jiran irraa; akkasumas Yesus Kiristoos irraa, inni dhugaa baatuu amanamaa, keessaa du’aniif mootummaa jalqabaa irraa kan ka’e, mootota lafaas irratti Bulchaa ta’e irraa, ayyaanni fi nagaan isiniif haa ta’u. Isa nu jaallateef, dhiiga mataa isaatiin cubbuu keenya irraa nu dhiqee, mootummaa fi luboota Godaatti, jechuunis Abbaa isaatti, nu taasiseef; isaaf ulfinnii fi mootummaa baraa hamma bara baraatti haa ta’u. Ameen. Kunoo, inni duumessa wajjin dhufaa jira; iji hundinuu isa ni arga, warri isa waraananis akkasuma; sabni lafa irra jiru hundinuus isa irraa kan ka’e ni boo’a. Eeyyee, Ameen.

> އަހަރެން އަލްފާ އާއި އޯމެގާ އެވެ، ފެށުމާއި ނިމުމެވެ، ރައްބު ވިދާޅުވެއެވެ، ހުރިވަނީ، އޮތްވަނީ، އަދި އަންނަވަނީ އެއްޗެވެ، ހުރިހާ ބާރުވެރި އެކަލާނގެ. މުކާޝަފާ 1:4–8.

Boqonnaan jalqabaa keessaa lakkoofsonni sadii jalqabaa mul’ata Yesuus Kiristoos dhiyeessu; innis yeroo balballi qorumsaa cufamuu ga’u dura banama, sababiin isaas lakkoofsi sadii, “yeroon dhihaateera” jedha. “Yeroon dhihaateera” jechuun ibsa walfakkaataa lakkoofsa kudhanii, boqonnaa digdamii lama keessaa, “waan dubbatame raajii macaafa kanaa hin cufin, yeroon dhihaateeraatii” jedhu sana dha. Raajiin banamu immoo Mul’ata Yesuus Kiristoos ti.

ପଦ ଚାରିରେ ମୁଦ୍ରା ଖୋଲା ଆରମ୍ଭ ହୁଏ, ଏବଂ ପଦ ଚାରି “ମୁଁ ଯୋହନ” ବୋଲି ଯୋହନଙ୍କ ସାକ୍ଷ୍ୟ ସହିତ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ; ପରେ ପଦ ଆଠରେ ଖ୍ରୀଷ୍ଟ ସ୍ୱୟଂ ନିଜକୁ ପରିଚୟ କରାନ୍ତି। ଏହି ପାଞ୍ଚ ପଦର ପ୍ରଥମ ଅଂଶରେ ଜଣେ ମାନବୀୟ ସାକ୍ଷୀ ଅଛନ୍ତି, ଏବଂ ଶେଷରେ ଜଣେ ଦିବ୍ୟ ସାକ୍ଷୀ ଅଛନ୍ତି। ପଦ ଚାରି ସ୍ୱର୍ଗୀୟ ପିତାଙ୍କୁ “ଯିଏ ଅଛନ୍ତି, ଯିଏ ଥିଲେ, ଏବଂ ଯିଏ ଆସିବାକୁ ଅଛନ୍ତି” ବୋଲି ପରିଚୟ କରେ। ପଦ ଆଠ ଖ୍ରୀଷ୍ଟଙ୍କୁ “ଯିଏ ଅଛନ୍ତି, ଯିଏ ଥିଲେ, ଏବଂ ଯିଏ ଆସିବାକୁ ଅଛନ୍ତି” ବୋଲି ପରିଚୟ କରେ।

Yesus Kiristoos Mulʼata isaa hiikuuf furtuun ijoo seera alfa fi omeegaati. Akkuma inni Isa jalqabaa fi isa dhumaa taʼeetti, Kiristoos darbe keessa akkuma ture, gara fuulduraattis akkuma taʼu, yeroo ammaa keessattis jira. Dhugaan Yesusii fi Abbaan lamaan isaanii iyyuu Waaqa isa ture, isa jiru, isa dhufuuf jirus taʼuun isaanii, Kiristoos akka Alfaa fi Oomeegaa taʼe dhiheessuun biraa dha. Inni Alfaa fi Oomeegaa, Isa Jalqabaa fi Isa Dhumaa, Jalqabaa fi Xumura; jalqaba keessas ture, xumura keessattis ni taʼa. “Furtuuleen” mootummaa, kan waldaa Qisaariyaa Filiphoositti kennaman, isa “furtuu” Eliyaaqiimitti gatiittii isaa irra kaaʼame sanuma dha (Isaayaas 22:22). Kitaaba Mulʼataa keessatti alfa jechuun boqonnaa tokko, omeega jechuun boqonnaa digdamii lama; kanaafuu qubee Ibrootaa guutuu boqonnaalee Mulʼataa keessatti argina. Boqonnaan kudha sadii fincila Yunaayitid Isteetisii fi sana booddee addunyaa guutuu bakka buʼa. Boqonnaan tokko Kiristoosin akka Alfaa fi Oomeegaa dhiheessa; boqonnaan digdamii lamas dhugaa isuma kana beeksisa, garuu hiikama irraa hiikamuun boqonnaa tokko keessatti eerame wajjin walqabsiisee. Boqonnaaleen tokko, kudha sadii, fi digdamii lama, qubeelee Ibrootaa sadii kan walitti dhufanii jecha “dhugaa” jedhu uumaniidha bakka buʼu.

ମାଥିଉଙ୍କ ତେଇଶତମ ଅଧ୍ୟାୟରେ ଯୀଶୁ ଫରିଶୀ ଓ ସଦୂକୀମାନଙ୍କ ଉପରେ ଆଠଟି ହାୟ ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି। ବାଇଶତମ ଅଧ୍ୟାୟର ଶେଷ ପଦ୍ୟରେ ଖ୍ରୀଷ୍ଟଙ୍କର ତର୍କପ୍ରିୟ ଯିହୂଦୀମାନଙ୍କ ସହିତ ଆଲୋଚନା ଦାଉଦଙ୍କ ଗୁଢ଼ତତ୍ତ୍ୱରେ ସମାପ୍ତ ହେଲା; ଏମିତି ଗୋଟିଏ ଗୁଢ଼ତତ୍ତ୍ୱ, ଯାହା କେବଳ ଆଲ୍ଫା ଓ ଓମେଗାର ସିଦ୍ଧାନ୍ତକୁ ବୁଝିଲେ ମାତ୍ର ସମାଧାନ ହୋଇପାରେ।

> Yeroo Fariisonni walitti qabamanii turanitti, Yesuus isaaniin, “Isin waa’ee Kiristoos maal yaaddu? Inni ilma eenyuu ti?” jedhee gaafate.

> Isaaniin ilma Daawitii jedhanii isaaf jedhu.

> Inni akkana jedheen; Egaa Daawit akkamitti Hafuuraan isa “Gooftaa” jedhee waama, akkana jedhee: “Gooftaan Gooftaa koo keessaa, ‘Hamma ani diinota kee miila kee jala kaa’utti, harka koo mirgaa taa’i’ jedhe”? Egaa Daawit isa “Gooftaa” jedhee yoo waame, inni akkamitti ilma isaa ta’a?

> Namni tokko iyyuu isaaf dubbii tokko deebisuu hin dandeenye; guyyaa sanaa jalqabee immoo eenyu iyyuu isa gaafachuu siʼachi hin ijaajanne. Maatewos 22:41–46.

Boqonnaa boqonnaa digdamii-lammaffaa mallattoo karaa seenaa kakuu tokko ni adda baasa. Ermiyaasis sarara dhugaa kana akkasumas ni ilaallata:

> Dubbii Waaqayyoo gara Ermiyaasitti dhufe, akkana jedhee, Karra mana Waaqayyoo keessa dhaabadhu, achittis dubbii kana labsii; akkanas jedhi, Isin hundinuu warri Yihuudaa, warri karrawwan kanaan seentanii Waaqayyoon waaqeffachuuf dhufan, dubbii Waaqayyoo dhagaʼaa. Waaqayyo gooftaan maccaa, Waaqni Israaʼel, akkana jedha: Karaa keessanii fi hojii keessan sirreessaa; anis isin iddoo kana keessa akka jiraattan nan godha. Jechota sobaa, “Kun mana Waaqayyoo, mana Waaqayyoo, mana Waaqayyoo dha” jettanitti hin amaninaa.

> Yoo isin dhugumaan karaa keessanii fi hojiiwwan keessan yoo fooyyessitan; namaa fi ollaa isaa gidduutti murtii haqaa yoo dhugumaan raawwattan; alagaa, ijoollee abbaa hin qabnee fi haadha manaa dhabeessa yoo hin cunqursine, iddoo kana keessattis dhiiga nama balleessaa hin qabnee yoo hin dhangalaasne, akkasumas badiisa ofii keessaniif waaqolii biraa duukaa yoo hin buune: ani isin akka lafa kana keessatti, biyya ani abbootii keessaniif kenne keessa, bara baraan jiraattan nan godha. Kunoo, isin dubbii sobaa, isa faayidaa hin qabne irratti ni amanattu. Hattuudhaa, nama ajjeesuu, ejja raawwachuu, sobaan kakachuu, Baaliif aarsaa ixaanaa gubuu, waaqolii biraa isin hin beekne duukaa buʼuu ni gootu; achiis mana kana keessatti, isa maqaa kootiin waamamu dura koo ni dhaabbattu, akkanas ni jettu, “Nu jibbina kana hundumaa hojjechuuf bilisa baafamneerra?”

> Manni kun maqaan kootiin waamamu kun ija keessanitti boolla hattotaa taʼeeraa? Kunoo, ani illee isa argeera, jedha Waaqayyo. Amma garuu gara iddoo koo isa Shiiloo keessa turetti, iddoo ani duraan maqaa koo keessatti kaa’etti dhaqaa; hammina saba koo Israa’el irraa kan ka’e waan ani isa irratti godhe ilaalaa.

> Amma iminka isin hojii kana hundumaa hojjettaniif, jedha Waaqayyo, ani ganama barii ka’ee isinitti dubbadhe; isin garuu hin dhageenye; ani isin waame, isin garuu hin deebine; kanaafis mana kana, kan maqaan koo irratti waamamu, isa isin itti amanamtan, akkasumas iddoo ani isinii fi abbootii keessaniif kenne, akkuma Shiiloo irratti godhe sana irratti nan godha. Ani immoo akka obboloota keessan hundumaa, jechuun sanyii Efreem hundumaa, ari’ee fuula koo duraa baase sana, isin illee fuula koo duraa nan baasa. Kanaafuu saba kanaaf hin kadhatin; isaaniif iyyas taʼe kadhannaa ol hin fuudhin; ana birattis araara isaanii hin kadhatin; ani si hin dhaga’u. Ermiyaas 7:1–16.

Ermiyaas akka Israa’el duriiif hin kadhanne ni himame; isaanis bakka irraa deebi’uun hin danda’amne ga’anii turan, akkuma Yihudoota mormitootaa dhuma boqonnaa digdamii lamaa irra jiranis. Yeroo Museen, (namni mootummaa kakuu ta’e) murtii Waaqayyo saba kakuu filatame balleessuuf kenneen dura dhaabate, Museen kadhannaan gidduu gale. Boqonnaa torbaffaa keessatti immoo Ermiyaas saba kakuu isauma sanaaf akka hin kadhanne ni himama. Seenaa raajii Shiiloo, yommuu cubbuun isaanii sadarkaa furmaata hin qabne ga’u, Waaqayyo saba kakuu filatame tokko akka tuffatu agarsiisa; kunis ragaa “sarara irratti sararaan” jedhu keessatti, akkuma lakkoofsa tokko keessatti ibsameetti, ni beekama.

> ኤፍሬም ከጣዖታት ጋር ተባብሮአል፤ ተወው። ሆሴዕ 4፥17።

Seenaa kakuu keessatti, bakka Waaqayyo hariiroo kakuu Isaa itti xumuru mallattoo addaa dha. Gabaasa Iyyaasuu fi Kaaleb kan qormaata kurnaffaa mallatteessu fudhachuu diduun fakkeenya biraa dha. Boqonnaawwan muraasa boodas Ermiyaasiif saba kanaaf akka hin kadhanne ni himame.

> ܗܵܕܹܐ ܐܸܠܵܐ ܠܵܐ ܨܲܠܹܐ ܐܲܢ݇ܬ ܒܘܼܬ ܐܵܗܵܐ ܥܲܡܵܐ، ܘܠܵܐ ܐܲܣܸܩ ܩܵܥܬܵܐ ܐܵܘ ܨܠܘܼܬܵܐ ܒܘܼܬܵܝܗ‌ܝ؛ ܣܵܒܵܒ ܐܵܢܵܐ ܠܵܐ ܫܵܡܥܹܢ ܠܗܘܿܢ ܒܥܸܕܵܢܵܐ ܕܩܵܥܹܝܢ ܠܝܼ ܡ̣ܢ ܐܘܼܠܨܵܢܗ‌ܘܿܢ. ܐܝܪܡܝܐ 11:14.

شپږم فصل کې، د لاودیکیایانو د یکشنبې د قانون په وخت کې د خولې له لارې ایستل، لکه څنګه چې د شیلوه په سمبولیزم کې انځور شوی، دا څرګندوي چې هغه په نږدې راتلونکي کې «څه به وکړي».

> Kanaaf ani mana kana maqaa kootiin waamamu, isa isin itti amanamtanitti, iddoo ani isinii fi abbootii keessaniif kenneittis, akkuma ani Shiiloo irratti godhe sana nan godha. Ani ilmaan obboloota keessan hundumaa, jechuun sanyii Efreem guutuu, akkuman fuula koo duraa isaan ariʼe sana, isinis fuula koo duraa nan ariʼa. Kanaafuu saba kanaaf hin kadhatin; isaaniif iyya yookaan kadhannaa hin ol kaasina; ana birattis isaaniif hin araarsin; ani si hin dhagaʼu. Ermiyaas 7:14–16.

Cutuulee kudha tokko keessatti, ajajni akka hin kadhanne jedhu waaʼee sodaachisummaa warra Laaʼodiiqeyaa, yeroo rakkinaa seera Dilbataa hordofee dhufutti of arganitti isaan irra gaʼuu dha. Sodaachisummaan isaan mudatu sun seenaa isaanii kakuu diduu isaanii keessatti kaaʼameera.

> Dubbii kakuu kanaa dhagaʼaa; namoota Yihuudaa fi jiraattota Yerusaalemittis dubbadhaa; akkanas isaaniin jedhi,

> Waaqayyo Gooftaan Israa'el akkana jedha;

> Namichi kun namichi dubbii kakuu kanaa kan hin ajajamne haa ta’u; isa ani guyyaa ani isaanii biyya Gibxii keessaa, boolla ibiddaa sana keessaa baase sanatti abbootii keessan ajaje, jechuun, Sagalee koo dhaga’aa, waan ani isin ajaju hundumaa akka isaatti hojjedhaa; isinis saba koo ni taatu, anis Waaqa keessan nan ta’a; akka ani kakuu ani abbootii keessaniif kakadhe sana raawwadhuuf, biyya aannanii fi dammi itti yaa’u isaaniif kennuudhaaf, akkuma har’a kana jirutti.

> ତାହାପରେ ମୁଁ ଉତ୍ତର ଦେଇ କହିଲି, ଏମିତିହିଁ ହେଉ, ହେ ପ୍ରଭୁ। ତାହାପରେ ପ୍ରଭୁ ମୋତେ କହିଲେ,

> Yihudaa magaalota hundumaa keessatti fi Yerusaalem daandiiwwan isaa keessatti dubbii kana hunda labsaa; akkana jedhaa: Jechoota kakuu kanaa dhaga’aa, isaanis raawwadhaa. Ani guyyaa ani biyya Gibxii keessaa abbootii keessan baase irraa jalqabee hamma har’aatti cimsinee isaan akeekkachiisaa ture, ganamaan ka’ee akeekkachiisaa, akkana jedhee: Sagalee koo dhaga’amaa. Garuu isaan hin dhaga’ne yookaan gurra isaanii hin kennine; tokkoon tokkoon isaanii yaada garaa isaanii hamaa sana keessatti deeman; kanaafuu dubbii kakuu kanaa hunda, isa ani akka isaan raawwatan ajaje, isaan irra nan fida; isaan garuu isa hin raawwanne.

> Akkasumas Waaqayyo natti dubbate, “Yeroo kana namoota Yihudaa gidduutti fi jiraattota Yerusaalem gidduutti xaxaan argameera. Isaan gara hammina abbootii isaanii durii, warri dubbii koo dhaggeeffachuu didan sanaatti deebi’aniiru; isaan waaqota biraa tajaajiluuf duukaa bu’aniiru; mana Israa’elii fi mana Yihudaa kakuu koo isa ani abbootii isaanii wajjin gale cabsaniiru.”

> Kanaafuu akkana jedha Gooftaan: Kunoo, ani hamaa isaan irraa baqachuu hin dandeenye isaan irratti nan fida; isaan gara koo iyyaan iyyatan iyyuu, ani isaanii hin dhaggeeffadhu. Sana booda magaalonni Yihudaa fi jiraattonni Yerusaalem dhaqanii waaqota isaanii, warra isaaniif ixaana aarsanitti ni iyyatu; garuu yeroo rakkina isaanii keessatti isaan matumaa hin oolchan. Yaa Yihudaa, akkuma baay’ina magaalota keetii waaqotni kee ta’an; akkuma baay’ina daandiiwwan Yerusaalemitti immoo isin waan qaanessaa sanaaf iddoowwan aarsaa dhaabattan, jechuunis Ba’aaliif ixaana aarsuuf iddoowwan aarsaa.

> Kanaafuu ati saba kanaaf hin kadhatin; isaaniif iyya yookaan kadhannaa hin ol kaasin; yeroo rakkina isaanii keessatti gara koo iyyaan na waammatan ani isaan hin dhaga’u. Ermiyaas 11:1–14.

୧ ଲକ୍ଷ ଚୌଳିଶ ହଜାରଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ରହିବା ପାଇଁ ପ୍ରାର୍ଥୀମାନଙ୍କର ପୁନରୁତ୍ଥାନ ପ୍ରକାଶିତ ବାକ୍ୟ 11:11 ରେ ଚିହ୍ନିତ ହୋଇଛି; ଏବଂ ସେମାନଙ୍କର ଅନ୍ତିମ ସମାଗମ ଯିଶାୟା 11:11 ରେ ଚିହ୍ନିତ ହୋଇଛି; ଏବଂ ଅଜଗର, ପଶୁ ଓ ମିଥ୍ୟା ଭବିଷ୍ୟଦ୍ବକ୍ତାଙ୍କର ବାହ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ ଦାନିଏଲ 11:11 ରେ ଚିହ୍ନିତ ହୋଇଛି; ରବିବାର ଆଇନ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ କୁଷମାନଙ୍କର ବିଚାର ଯିହିଜ୍କେଲ 11:11 ରେ ଚିହ୍ନିତ ହୋଇଛି ଏବଂ ମୂର୍ଖ କୁମାରୀମାନଙ୍କ ଉପରେ ଆସୁଥିବା ଦଣ୍ଡ ଓ ଭୟ ଯିରେମିୟା 11:11 ରେ ଚିହ୍ନିତ ହୋଇଛି।

namoonni kanaaf akka hin kadhanne ajajamuun mallattoo daandii caqasoota dhumaa Maatewos boqonnaa digdamii lama keessatti argamudha; boqonnaan digdamii sadii immoo Adevantizimii irratti “wayyoo” saddeet adda baasa. Boqonnaan digdamii sadii jechuun yookaan Onkoloolessa 22, 1844 ti, yookaan immoo seera Dilbataati. Mallattooleen daandii lamaan sun guutamuu gaaʼelaa ti; gaaʼelli immoo misirrittii fi abbaa warraa gidduutti kan taʼu, isaanis foon tokko taʼanii walitti dhufu. Xumuri gaaʼelaa araara, yookaan “tokko taʼuu” argisiisa. Namni bifa Waaqayyootiin uumame, Inniis dhiiraa fi dubartii uume. Ilmaan isaanii kroomoosoomii digdamii sadii dhiiricha irraa fi digdamii sadii dubartittii irraa fudhatamaniin bakka buʼu. Walitti isaanii kroomoosoomii afurtamii jahan mana qulqullummaa ni ijaaru. Nama dhuunfaa hundi mana qulqullummaa dha; “isin mana qulqullummaa Gooftaa akka taatan hin beektanii ree?”

Fuuldurriin gaaʼelli yeroo lamaan tokko taʼan, walitti dhufeenya mana qulqullummaa lamaa kan lakkoofsi isaanii digdamii sadii taʼeeti; isaanis mana qulqullummaa tokko kan afurtamii jahaa taʼu uumu. Kiristoos isa mana qulqullummaa ijaaru dha; innis waldaa Isaa akka mana qulqullummaa dubartii, isa mana qulqullummaa dhiiraa Isaa wajjin tokkoomuuf ijaara. Walitti hidhamiinsi sun yeroo mana qulqullummaa namaa Kutaa Hundumaa Irra Qulqulluu mana qulqullummaa Waaqayyoo keessatti Waaqa waliin walitti makamu dha. “Digdamii sadii” mallattoo chaappaa namoota dhibba afurtamii afur kuma afurii fi afurtamii afurii ti; hojii sunis dhuma raajii waggaa kuma lamaa fi dhibba sadii irratti jalqabe. Maatewos digdamii sadiin labsii Laaʼodiiqeyaa Adventistoota Guyyaa Torbaffaa irratti baʼe dha; isaanis sob-doʼaa namoota dhibba afurtamii afur kuma afurii fi afurtamii afurii ti.

እቶም ሚእትን ኣርብዓን ኣርባዕተን ሽሕ፡ እቲ ካብ ሸውዓተ ዝኾነ ሻምናይ እዮም፤ እቶም ብሻምናይ መዓልቲ ዝተንስኡ እውን እዮም፤ እቶም ሸሞንተ ነፍሳት ኣብ መርከብ ኖህ ዘነበሩ እዮም፤ እቶም ሸሞንተ ዘርኢ ሴት እዮም፤ እቲ ኣብ ግንባሮም ዘሎ ማሕተም ድማ ብግዝረት ዝተመሰለ ነበረ፣ እዚ ድማ ብሻምናይ መዓልቲ ይፍጸም ነበረ። ንሳቶም እቶም ካህናት እዮም ንኣገልግሎት ብሻምናይ መዓልቲ ዝተቐብኡ፤ እቲ ኣብ ምዕራፍ ዕስራን ሰለስተን ኣብ ኣድቨንቲዝም ዝተነግረ ሸሞንተ ወዮታት ድማ፡ ኣንጻር እቲ ሓሶት ሻምናይ ዝተኣወጀ መግለጺ እዩ።

Labsii yeroo dubraawwan wallaaltota irratti dubbatame, lakkoofsa dhumaa boqonnaa digdamii lama keessatti mallattoon saba Waaqayyoo kaaʼamuu dura ni dhufa. Boqonnaan digdamii lamaa boqonnaa digdamii lamaan Seera Uumamaa keessatti argamu waliin wal-sima; sababiin isaas kitaabni jalqabaa Kakuu Moofaa kitaaba jalqabaa Kakuu Haaraa fakkeenyaan agarsiisa. Giddugala sarara raajii Maatewos boqonnaa kudha tokko irraa jalqabee hamma boqonnaa digdamii lamaan, boqonnaawwan kudha lama bakka buʼan keessatti, boqonnaan jahaffaan isaanii boqonnaa kudha jaha dha; achittis maqaan Simoon Barjonaa gara Pheexiroositti jijjiirame.

> Anis siif jedhas, Ati Phexiroos; anii kattaa kana irratti waldaa koo nan ijaara; karrawwan siʼoolis ishee irratti humna hin qabaatan. Maatewos 16:18.

Maatewos boqonnaa kudha tokkoo hamma digdamii lamaatti lakkoofsonni 459 jiru. Lakkoofsi giddugaleessaa lakkoofsa kudha torbaa, kan boqonnaa kudha jahaati; garuu lakkoofsi sun lakkoofsota kudha saddeetii fi kudha sagaliirraa addaan baafamuu hin danda’u, sababiin isaas isaan ibsa tokko dha.

> Yesus deebisee isatti akkana jedhe; “Yaa Simoon BaarYoonaa, ati eebbifamteetta; kun siif kan mul’ise foonii fi dhiigni miti, garuu Abbaan koo kan samii keessa jiru. Anis siinan jedhu, ati Pheexiroos; dhagaa kana irrattis waldaa koo nan ijaara; karrawwan si’oolis ishee irratti injifannoo hin argatan. Ani furtuu mootummaa mootummaa samii siifan kenna; waan ati lafa irratti hiitu hundi samii keessatti ni hidhamta; waan ati lafa irratti hiiktu hundi samii keessatti ni hiikama.” Maatewos 16:17–19.

በምዕራፍ አሥራ አንድ እስከ ሃያ ሁለት መካከል ያለው ትክክለኛ ማዕከል ለክርስትና መሠረታዊ የቃል ኪዳን መግለጫ ነው። በዚያ መግለጫ ውስጥ የስምዖን ስም ወደ ጴጥሮስ ይለወጣል፤ ይህም፣ እያንዳንዱ የእንግሊዝኛ ፊደል ያለውን የቁጥር ቦታ በመተግበር፣ ለምሳሌ “a” አንድ እንደሆነ እና “z” ሃያ ስድስት እንደሆነ፣ “p” 16 እንደሆነ፣ “e” 5 እንደሆነ፣ “t” 20 እንደሆነ፣ ሌላው “e” 5 እንደሆነ እና “r” 18 እንደሆነ ታገኛለህ። 16 × 5 × 20 × 5 × 18 በማባዛት 144,000 ይሆናል፤ እና የጴጥሮስ ስም መለወጥ፣ የቃል ኪዳን ግንኙነት ምልክት እንደሆነ የሚያሳየው ማጣቀሻ፣ በምዕራፍ 16 ቁጥር 18 ውስጥ ይገኛል፤ የጴጥሮስ የመጀመሪያ ፊደል ቁጥር 16 ሲሆን የመጨረሻው ፊደል ቁጥር 18 ነው። ይህ ሁሉ በአሥራ ሁለት ምዕራፎች ማዕከል ውስጥ ነው፤ እነዚህም በአሥራ አንድ ምልክት የሚጀምሩ እና በሃያ ሁለት ምልክት የሚያበቁ ናቸው።

መስመሩ እዚህ ዘፍጥረት ምዕራፍ አስራ አንድ እስከ ሃያ ሁለት ድረስም ይገኛል፤ በዚያም መስመር ውስጥ 305 ጥቅሶች አሉ፣ ይህም ምዕራፍ አስራ ሰባትን እና ቁጥር አስራ አንድን የዚያ መስመር ማዕከል እንደሆነ ያመለክታል። ይህ የብሉይ ኪዳን የመጀመሪያው መጽሐፍ አስራ ሁለት ምዕራፎች ያሉት መስመር ከአብርሃም ጋር ያለውን ኪዳን ይለያል፤ በተመሳሳይም በአዲስ ኪዳን የመጀመሪያው መጽሐፍ በእነዚያው ምዕራፎች ውስጥ ከኦሜጋ መስመር ጋር የሚገናኝ የአልፋ መስመርን ይወክላል። በማቴዎስ ያለው የኦሜጋ መስመር ማዕከል በእሑድ ሕግ ጊዜ ከፍ ብሎ የሚቆም የኪዳኑ ምልክት የሆኑት መቶ አርባ አራት ሺህ ሰዎች ያላቸውን የኪዳን ግንኙነት ከፍተኛ ደረጃ ያመለክታል። የዘፍጥረት መስመር ማዕከላዊ ጥቅስ ማዕከላዊ ጥቅሱን ብቻ ሳይሆን፣ ከአብርሃም ጋር ያለውን ሦስት እጥፍ ኪዳን ሁለተኛውን ወይም መካከለኛውን ደረጃ እንዲሁም በእኩል አስፈላጊነት የኪዳኑን ምልክት ያመለክታል።

> Kana akka foon duraa keessan ni qaxxamuruu qabdu; innis ani fi isin gidduutti mallattoo kakuu taʼa. Uumama 17:11.

Mata-duree itti aanu keessatti wantoota kana itti fufna.

> “Ergasii inni biyyoo fi xurii, faaya sobaa fi saantima sobaa haxaawaa turetti, isaan hundinuu akka duumessaatti ol ka’anii foddaa keessaa ba’an; qilleensinis isaan fuudhee deeme. Jeequmsa sana gidduutti ani yeroo gabaabaaf ija koo cufe; yeroo ani deebisee bane, xuriin hundinuu badee ture. Faayawwan gatii guddaa qaban, almazoonni, saantimoonni warqee fi meetii, baay’inaan guutummaa kutaa sana irratti faca’anii turan.”

> “Inni miisicha irra saanduqa, isa duraa caalaa guddaa fi bareedaa taʼe tokko kaaʼe; achiis luulota, diyaamandota, saantimoota harka guutuudhaan walitti qabee saanduqa keessa darbachuu jalqabe, hamma tokko illee hin hafnetti, yeroo diyaamandota keessaa muraasni mataa biiftuu xiyyoo qofa caalaa guddaa hin taane illee.”

> “Inni achiin ‘kottu ilaali’ naan jedhe.”

> “Ani sanduuqa sana keessa ilaale; garuu iji koo waan argeen ni rifate. Isaan ulfina isaanii duraanii irra dachaan kudhan ni ifan ture. Ani akka isaan miilla namoota hamoo sanaa, warra isaan bittimsanii awwaara keessatti irra deddeebi’anii rukutan sanaatiin ciramanii cirracha keessatti miicamanii qulqulleeffamanitti yaade. Isaan hundinuu iddoo isaanii keessatti, tartiiba bareedaan sanduuqa sana keessa qophaa’anii turan; dhiphina nama isaan achitti darbete sanaa kan mul’atu tokko illee hin turre. Ani gammachuu guddaadhaan nan iyyadhe; iyya sunis na dammaqse.” Early Writings, 83.

> “Isin immaa Gooftaa baayʼee fagoo godhaa jirtu. Ani roobni boodaa akka iyyi halkanii walakkaa [akka tasaa sanaan] dhufaa ture, humna isaa kudhan dachaan caaluun akka taʼes argeera.” Spalding and Magan, 5.

> Inni wantoota ogummaa fi hubannaa hundumaa keessatti, waan mootichi isaan gaafate hunda keessatti, inni isaan ogeeyyii falfalaatii fi urjii ilaaltota mootummaa isaa hunda keessatti argaman hundumaa irra dachaa kudhan caalan jedhee argate. Daani’el 1:20.

Back to Articles