Article

# ਪਾਨੀਅਮ - ਨੰਬਰ ਤੇਈਂ

ਅਤੇ ਉਸ ਨਾਲ ਕੀਤੇ ਗਏ ਗਠਜੋੜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਛਲ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰੇਗਾ।

Author

Jeff Pippenger

Published

March 20, 2026

Formats

PDF
Word

ਦਾਨੀਏਲ ਅਧਿਆਇ ਗਿਆਰਾਂ ਦੀ ਚੌਵੀ ਆਇਤ “ਸਮਾਂ” ਸ਼ਬਦ ਰਾਹੀਂ ਉਸ ਅਵਧੀ ਦੀ ਪਹਿਚਾਣ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਦੌਰਾਨ ਮੂਰਤੀਪੂਜਕ ਰੋਮ ਸਰਬੋਚ ਅਧਿਕਾਰ ਨਾਲ ਰਾਜ ਕਰੇਗਾ। ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਦੇ ਲਾਗੂਕਰਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ “ਸਮਾਂ” 360 ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਹ ਸਾਲ ਈਸਾ ਪੂਰਵ 31 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਮੁੰਦਰੀ ਲੜਾਈ, ਅਕਤਿਯੂਮ ਦੀ ਲੜਾਈ, ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਏ। ਹੋਰ ਸਮੁੰਦਰੀ ਲੜਾਈਆਂ ਵੀ ਹੋਈਆਂ ਜੋ ਆਕਾਰ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀਆਂ ਅਤੇ ਰਣਨੀਤਿਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਸੁਧਰੀਆਂ ਸਨ, ਪਰ ਮਾਰਕ ਐਂਟਨੀ ਅਤੇ ਕਲੀਓਪੈਟਰਾ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਸੰਬੰਧ ਕਾਰਨ ਅਕਤਿਯੂਮ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਤੀਕਾਤਮਕ ਸਮੁੰਦਰੀ ਲੜਾਈ ਸੀ। ਇਤਿਹਾਸਕ ਮਹੱਤਤਾ ਵਿੱਚ ਇਹ ਦਾਨੀਏਲ 11:40 ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਵਿੱਚ ਬਰਲਿਨ ਦੀ ਕੰਧ ਦੇ ਢਹਿ ਜਾਣ ਅਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦੀ ਪੁਸਤਕ ਅਧਿਆਇ ਅਠਾਰਾਂ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਵਿੱਚ 9/11 ਦੇ ਟਵਿਨ ਟਾਵਰਾਂ ਦੇ ਸਮਾਨ ਹੈ; ਕਿਉਂਕਿ ਜਦੋਂ ਪਰਮੇਸ਼ੁਰ ਆਪਣੇ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਦੇ ਬਚਨ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਇਤਿਹਾਸਕ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੰਭਵ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਉਸ ਵੱਲ ਖਿੱਚਿਆ ਜਾਵੇ।

> ਅਤੇ ਉਸ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੰਧੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਕਪਟ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰੇਗਾ; ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਚੜ੍ਹ ਆਵੇਗਾ ਅਤੇ ਥੋੜੇ ਜਿਹੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਹੀ ਬਲਵਾਨ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਉਹ ਨਿਰਭੈ ਹੋ ਕੇ ਪ੍ਰਾਂਤ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਸਮ੍ਰਿੱਧ ਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਭੀ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰੇਗਾ; ਅਤੇ ਉਹ ਉਹ ਕੁਝ ਕਰੇਗਾ ਜੋ ਨਾ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੇ ਕੀਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੇ; ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਲੁੱਟ, ਮਾਲ, ਅਤੇ ਧਨ-ਦੌਲਤ ਵੰਡੇਗਾ; ਹਾਂ, ਉਹ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਆਪਣੇ ਯਤਨ ਮਜ਼ਬੂਤ ਗੜ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਰਚੇਗਾ। ਦਾਨੀਏਲ 11:23, 24.

ਉਰਿਆਹ ਸਮਿਥ ਆਯਤ ਤੇਈ ਵਿੱਚ ਰੋਮ ਅਤੇ ਮੱਕਾਬੀਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੋਈ ਗੱਠਜੋੜ ਬਾਰੇ ਆਪਣੀਆਂ ਟਿੱਪਣੀਆਂ ਦਾ ਨਿਸਕਰਸ਼ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਯਤ ਦੇ “ਥੋੜ੍ਹੇ ਲੋਕਾਂ” ਬਾਰੇ ਟਿੱਪਣੀ ਕਰਦਾ ਹੈ।

> “ਉਸ ਸਮੇਂ ਰੋਮੀ ਇਕ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਕੌਮ ਸਨ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਧੋਖੇ ਨਾਲ, ਜਾਂ ਚਾਲਾਕੀ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਇਸ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ। ਅਤੇ ਇਸ ਬਿੰਦੂ ਤੋਂ ਉਹ ਨਿਰੰਤਰ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ ਉਤਥਾਨ ਰਾਹੀਂ ਉਸ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਚੋਟੀ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚੇ ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।”

> “[ਚੌਵੀਹਵੀਂ ਆਇਤ ਉੱਧਰਿਤ].”

> “ਆਮ ਰੀਤ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਰੋਮ ਦੇ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਸ਼ਟਰ ਕੀਮਤੀ ਪ੍ਰਾਂਤਾਂ ਅਤੇ ਧਨਾਢ ਇਲਾਕਿਆਂ ਉੱਤੇ ਯੁੱਧ ਅਤੇ ਜਿੱਤ ਰਾਹੀਂ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਹੁਣ ਰੋਮ ਨੇ ਉਹ ਕਰਨਾ ਸੀ ਜੋ ਨਾ ਪਿਤਰਾਂ ਨੇ ਕੀਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੇ; ਅਰਥਾਤ, ਇਹ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਸ਼ਾਂਤਮਈ ਢੰਗ ਨਾਲ ਹਾਸਲ ਕਰਣੀਆਂ। ਹੁਣ ਉਹ ਰੀਤ, ਜਿਸ ਦੀ ਪਹਿਲਾਂ ਕਦੇ ਸੁਣਵਾਈ ਨਹੀਂ ਹੋਈ ਸੀ, ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਕਿ ਰਾਜੇ ਆਪਣੀਆਂ ਰਿਆਸਤਾਂ ਵਸੀਅਤ ਰਾਹੀਂ ਰੋਮੀਆਂ ਲਈ ਛੱਡ ਜਾਣ। ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਰੋਮ ਵੱਡੇ ਪ੍ਰਾਂਤਾਂ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ।

> “ਅਤੇ ਜਿਹੜੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰੋਮ ਦੇ ਪ੍ਰਭੁਤਵ ਹੇਠ ਆ ਗਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਵੱਡਾ ਲਾਭ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਦਇਆ ਅਤੇ ਨਰਮੀ ਨਾਲ ਵਰਤਾਓ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਹ ਇਸ ਵਰਗਾ ਸੀ ਜਿਵੇਂ ਸ਼ਿਕਾਰ ਅਤੇ ਲੁੱਟ ਦਾ ਮਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਹੋਵੇ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਵੈਰੀਆਂ ਤੋਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖੇ ਗਏ, ਅਤੇ ਰੋਮੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਛਤ੍ਰਛਾਇਆ ਹੇਠ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਰਾਮ ਕਰਦੇ ਰਹੇ।”

> “ਇਸ ਆਯਤ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਭਾਗ ਨੂੰ ਬਿਸ਼ਪ ਨਿਊਟਨ ਇਸ ਅਰਥ ਵਿੱਚ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਗੜ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਗੜ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਹੀ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਬਣਾਈਆਂ ਜਾਣਗੀਆਂ। ਇਹ ਕੰਮ ਰੋਮੀਆਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸੱਤ-ਟਿੱਬਿਆਂ ਵਾਲੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਗੜ੍ਹ ਤੋਂ ਕੀਤਾ। ‘ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਲਈ ਵੀ;’ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਇੱਕ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀਕਾਲੀਨ ਸਮਾਂ, ਅਰਥਾਤ 360 ਵਰ੍ਹੇ। ਇਹ ਵਰ੍ਹੇ ਕਿਸ ਬਿੰਦੂ ਤੋਂ ਗਿਣੇ ਜਾਣ? ਸੰਭਵਤੌਰ ’ਤੇ ਉਸ ਘਟਨਾ ਤੋਂ ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਗਲੀ ਆਯਤ ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।” Uriah Smith, Daniel and the Revelation, 272, 273.

ਸਮਿਥ ਅੱਗੇ ਵਧਦਾ ਹੈ ਅਤੇ 31 ਈਸਾ-ਪੂਰਵ ਵਿੱਚ ਐਕਟੀਅਮ ਦੀ ਲੜਾਈ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਸੌ ਸੱਠ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਆਰੰਭ-ਬਿੰਦੂ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਪੱਚੀਹਵੀਂ ਆਇਤ ਦਾ ਉਧਰਣ ਦੇਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਮਿਥ ਹੇਠ ਲਿਖਿਆ ਬਿਆਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।

> “ਆਇਤਾਂ 23 ਅਤੇ 24 ਰਾਹੀਂ ਅਸੀਂ ਯਹੂਦੀਆਂ ਅਤੇ ਰੋਮੀਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੋਈ ਉਸ ਸੰਧੀ ਦੇ ਇਸ ਪਾਸੇ, ਅਰਥਾਤ ਈਸਾ-ਪੂਰਵ 161 ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ ਆਉਂਦੇ ਹਾਂ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਜਦੋਂ ਰੋਮ ਨੇ ਸਰਵਭੌਮ ਪ੍ਰਭੁਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਈ ਸੀ। ਹੁਣ ਸਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਜੋ ਆਇਤ ਹੈ, ਉਹ ਦੱਖਣ ਦੇ ਰਾਜੇ, ਅਰਥਾਤ ਮਿਸਰ, ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਇੱਕ ਪ੍ਰਬਲ ਸੈਨਿਕ ਮੁਹਿੰਮ, ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸੈਨਾਵਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਉਲੇਖਣੀਯ ਯੁੱਧ ਦੇ ਹੋਣ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਕੀ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਰੋਮ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਵਾਪਰੀਆਂ ਸਨ? — ਹਾਂ, ਵਾਪਰੀਆਂ ਸਨ। ਉਹ ਯੁੱਧ ਮਿਸਰ ਅਤੇ ਰੋਮ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਦਾ ਯੁੱਧ ਸੀ; ਅਤੇ ਉਹ ਲੜਾਈ ਐਕਟਿਯਮ ਦੀ ਲੜਾਈ ਸੀ। ਆਓ, ਉਹਨਾਂ ਪਰਿਸਥਿਤੀਆਂ ਦਾ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰੀਏ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਸੰਘਰਸ਼ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ।”

> “[ਮਾਰਕ] ਐਂਟਨੀ, ਆਗਸਟਸ ਸੀਜ਼ਰ, ਅਤੇ ਲੇਪੀਡਸ ਨੇ ਉਸ ਤ੍ਰਿਅਧਿਕਾਰੀ ਮੰਡਲ ਦਾ ਗਠਨ ਕੀਤਾ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਜੂਲਿਯਸ ਸੀਜ਼ਰ ਦੀ ਮੌਤ ਦਾ ਬਦਲਾ ਲੈਣ ਦੀ ਸਹੁੰ ਖਾਈ ਸੀ। ਇਹ ਐਂਟਨੀ ਆਗਸਟਸ ਦਾ ਸਾਲਾ ਬਣ ਗਿਆ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਭੈਣ ਆਕਟੇਵੀਆ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ। ਐਂਟਨੀ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰੀ ਕਾਰਜ ਲਈ ਮਿਸਰ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ, ਪਰ ਉਹ ਮਿਸਰ ਦੀ ਦੁਰਾਚਾਰੀ ਰਾਣੀ ਕਲੀਓਪੈਟਰਾ ਦੇ ਚਾਲਾਂ ਅਤੇ ਮੋਹਕਤਾ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਉਸ ਲਈ ਜਿਹੜੀ ਪ੍ਰਬਲ ਕਾਮਨਾ ਜਾਗੀ, ਉਹ ਇਤਨੀ ਤੀਵਰ ਸੀ ਕਿ ਆਖ਼ਿਰਕਾਰ ਉਸ ਨੇ ਮਿਸਰੀ ਹਿਤਾਂ ਨੂੰ ਅਪਣਾ ਲਿਆ, ਕਲੀਓਪੈਟਰਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਨ ਲਈ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਆਕਟੇਵੀਆ ਨੂੰ ਤਿਆਗ ਦਿੱਤਾ, ਉਸ ਦੀ ਲਾਲਚ ਨੂੰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਸੂਬੇ ਉਸ ਨੂੰ ਬਖ਼ਸ਼ ਦਿੱਤੇ, ਰੋਮ ਦੀ ਥਾਂ ਅਲੈਕਜ਼ੈਂਡਰੀਆ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਦਾ ਉਤਸਵ ਮਨਾਇਆ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਵੀ ਐਸੇ ਕਿਰਤ ਕੀਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਰੋਮੀ ਲੋਕ ਇੰਨੇ ਅਪਮਾਨਿਤ ਹੋਏ ਕਿ ਆਗਸਟਸ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਇਸ ਸ਼ਤਰੂ ਵਿਰੁੱਧ ਯੁੱਧ ਲਈ ਪੂਰੇ ਮਨੋਂ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਕਠਿਨਾਈ ਨਾ ਹੋਈ। ਇਹ ਯੁੱਧ ਉੱਪਰੋਂ ਤਾਂ ਮਿਸਰ ਅਤੇ ਕਲੀਓਪੈਟਰਾ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਸੀ; ਪਰ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇਹ ਐਂਟਨੀ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਸੀ, ਜੋ ਹੁਣ ਮਿਸਰੀ ਕਾਰਜਾਂ ਦੇ ਸਿਰੇ ਉੱਤੇ ਖੜ੍ਹਾ ਸੀ। ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਵਾਦ ਦਾ ਅਸਲੀ ਕਾਰਣ, ਪ੍ਰਾਇਡੌਕਸ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਰੋਮੀ ਸਾਮਰਾਜ ਦੇ ਕੇਵਲ ਅੱਧੇ ਭਾਗ ਨਾਲ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਸੀ; ਕਿਉਂਕਿ ਲੇਪੀਡਸ ਨੂੰ ਤ੍ਰਿਅਧਿਕਾਰ ਤੋਂ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਹੁਣ ਮਾਮਲਾ ਕੇਵਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਰਹਿ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਪੂਰੇ ਸਾਮਰਾਜ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਲਈ ਸੰਕਲਪਿਤ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਉਸ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਯੁੱਧ ਦਾ ਪਾਸਾ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ।” Uriah Smith, Daniel and the Revelation, 273.

ਭਵਿੱਖਬਾਣੀਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਨਾਲ ਐਕਟੀਅਮ ਦੀ ਲੜਾਈ ਐਤਵਾਰ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਤਿੰਨ ਭੂਗੋਲਿਕ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਤੀਜੀ ਉੱਤੇ ਜਿੱਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ, ਸਮਿਥ ਦੇ ਵਰਣਨ ਅਨੁਸਾਰ, ਮੂਰਤੀਪੂਜਕ ਰੋਮ ਦੇ “ਸਰਬਵਿਆਪੀ ਪ੍ਰਭੁਤਵ” ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। ਜਿਵੇਂ ਮੂਰਤੀਪੂਜਕ ਰੋਮ ਦੇ ਨਾਲ ਹੋਇਆ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਦੋਂ ਪਾਪਾਈ ਰੋਮ ਦੀ ਤੀਜੀ ਰੁਕਾਵਟ ਨੂੰ ਰੋਮ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਦੂਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਤਾਂ 538 ਵਿੱਚ ਪਾਪਾਈ ਰੋਮ ਦਾ “ਸਰਬਵਿਆਪੀ ਪ੍ਰਭੁਤਵ” ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਦੋ ਗਵਾਹ ਐਤਵਾਰ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਨੂੰ ਉਸ ਥਾਂ ਅਤੇ ਉਸ ਵੇਲੇ ਸੰਬੋਧਦੇ ਹਨ ਜਦੋਂ ਅਤੇ ਜਿੱਥੇ ਆਧੁਨਿਕ ਰੋਮ ਬਾਈਬਲ ਦੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਦੇ ਛੇਵੇਂ ਅਤੇ ਸੱਤਵੇਂ ਦੋਹਾਂ ਰਾਜਾਂ ਉੱਤੇ ਜਿੱਤ ਹਾਸਲ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਐਸਾ ਕਰਦਿਆਂ ਆਪਣੀ ਤੀਜੀ ਰੁਕਾਵਟ ਨੂੰ ਵੀ ਪਰਾਜਿਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਿਆਲੀ ਪ੍ਰਤੀਕਾਤਮਕ ਮਹੀਨਿਆਂ ਲਈ “ਸਰਬਵਿਆਪੀ ਪ੍ਰਭੁਤਵ” ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।

> ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵੱਡੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਅਤੇ ਨਿੰਦਾ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮੂੰਹ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ; ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਬਿਆਲੀ ਮਹੀਨੇ ਤੱਕ ਕਾਇਮ ਰਹਿਣ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਪਰਕਾਸ਼ ਦੀ ਪੋਥੀ 13:5।

## ਰੋਮ ਮਿਸਰ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ

ਰੋਮ ਦੇ ਆਗੁਸਤੁਸ ਵੱਲੋਂ ਮਿਸਰ ਅਤੇ ਕਲੀਓਪੈਟਰਾ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਕੀਤੇ ਗਏ ਯੁੱਧ ਦੀਆਂ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਮਾਰਕ ਐਂਟਨੀ ਦੀ ਬਗਾਵਤ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਨ, ਅਤੇ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀਕ ਅਨਿਵਾਰਤਾ ਅਨੁਸਾਰ ਉਹ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਉਹਨਾਂ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦਾ ਹੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਿਤਵ ਕਰਣੀਆਂ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹਨ ਜੋ ਐਤਵਾਰ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਐਕਟੀਅਮ ਵਿੱਚ ਰੋਮ ਨੇ ਮਿਸਰ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲਿਆ, ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਤਾਕਤ ਨੂੰ ਜੋ ਇੱਕ ਬਾਗੀ ਮਨੁੱਖ ਅਤੇ ਇੱਕ ਅਪਵਿੱਤਰ ਇਸਤ੍ਰੀ ਦੇ ਗਠਜੋੜ ਤੋਂ ਬਣੀ ਸੀ। ਐਂਟਨੀ ਅਤੇ ਕਲੀਓਪੈਟਰਾ ਦਾ ਗਠਜੋੜ ਕਲੀਸਿਆ ਅਤੇ ਰਾਜ ਦੀ ਸੰਯੁਕਤਤਾ ਹੈ। ਐਕਟੀਅਮ ਵਿੱਚ, ਆਗਸਟਸ ਦਾ ਰੋਮ ਉਸ ਤਾਕਤ ਉੱਤੇ ਜਿੱਤਿਆ ਜੋ ਕਲੀਸਿਆ ਅਤੇ ਰਾਜ ਦੇ ਇੱਕ ਅਪਵਿੱਤਰ ਸੰਯੋਗ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

## ਦਰਿੰਦੇ ਦੀ ਮੂਰਤੀ

ਕਲੀਓਪੈਟਰਾ ਉਸ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟ ਕਲੀਸੀਆ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ ਜੋ ਅੰਟਨੀ ਨਾਲ ਮਿਲੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਜੋ ਰੋਮ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ। ਕਲੀਓਪੈਟਰਾ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਉੱਤੇ ਸ਼ਾਸਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਉਰਿਆਹ ਸਮਿਥ ਨੇ ਇਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹੋਏ ਦਰਸਾਇਆ ਕਿ ਅੰਟਨੀ “ਮਿਸਰ ਦੀ ਵਿਭਚਾਰੀ ਰਾਣੀ ਕਲੀਓਪੈਟਰਾ ਦੀਆਂ ਚਾਲਾਕੀਆਂ ਅਤੇ ਮੋਹਕਤਾਵਾਂ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋ ਗਿਆ।” ਅੰਟਨੀ ਅਤੇ ਕਲੀਓਪੈਟਰਾ ਦੁਆਰਾ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਕਲੀਸੀਆ ਅਤੇ ਰਾਜ ਦਾ ਗਠਜੋੜ ਕਲੀਓਪੈਟਰਾ ਨੂੰ ਉਸ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਸਕ ਸ਼ਕਤੀ ਵਜੋਂ ਪਛਾਣਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਦੁਆਰਾ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਕਲੀਸੀਆ ਅਤੇ ਰਾਜ ਦਾ ਸੰਯੋਗ ਉਸ ਪਸ਼ੂ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਦੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ—ਜੋ ਕਿ ਕਲੀਸੀਆ ਅਤੇ ਰਾਜ ਦਾ ਉਹ ਸੰਯੋਗ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਸਤ੍ਰੀ ਉਸ ਸੰਬੰਧ ਉੱਤੇ ਨਿਯੰਤਰਣ ਰੱਖਦੀ ਹੈ। ਐਕਟੀਅਮ ਨੇ ਜਲਦੀ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਐਤਵਾਰ ਕਾਨੂੰਨ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਰੂਪ ਦੱਸਿਆ।

ਆਗਸਟਸ ਜਲਦੀ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਐਤਵਾਰ ਕਾਨੂੰਨ ਵੇਲੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀ ਪਾਪਾਈ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ। ਮਾਰਕ ਐਂਟਨੀ ਧਰਤੀ ਦੇ ਪਸ਼ੂ ਦਾ ਰਿਪਬਲਿਕਨ ਸਿੰਗ ਹੈ ਅਤੇ ਕਲੀਓਪੈਟਰਾ ਪ੍ਰੋਟੈਸਟੈਂਟ ਸਿੰਗ ਹੈ। ਐਂਟਨੀ ਅਤੇ ਕਲੀਓਪੈਟਰਾ ਜਲਦੀ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਐਤਵਾਰ ਕਾਨੂੰਨ ਵੇਲੇ ਇਕੱਠੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਅਜਗਰ ਵਾਂਗ ਬੋਲਦੇ ਹਨ। ਕਲੀਓਪੈਟਰਾ ਅਤੇ ਐਂਟਨੀ ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਅਜਗਰ-ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹਨ, ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਉਹ ਐਤਵਾਰ ਕਾਨੂੰਨ ਸਮੇਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ—ਤਾਂ ਉਹ ਅਜਗਰ ਵਾਂਗ ਬੋਲਦੇ ਹਨ।

## ਅਜਗਰ

ਯੂਨਾਨ ਅਤੇ ਮਿਸਰ ਦੋਵੇਂ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀਕ ਤੌਰ ’ਤੇ ਇਕ ਅਜਗਰ-ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਿਤਵ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਐਂਟਨੀ ਨੇ ਵੀ ਇਕ ਅਜਗਰ-ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਹੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਿਤਵ ਕੀਤਾ। ਦਾਨੀਏਲ ਅਧਿਆਇ ਗਿਆਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮਿਸਰ ਦੱਖਣ ਸੀ ਅਤੇ ਯੂਨਾਨ ਪੱਛਮ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਅਲੈਕਜ਼ੈਂਡਰ ਦੇ ਰਾਜ ਦਾ ਚਾਰ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਹੋਈ, ਤਦ ਮਿਸਰ ਪਟੋਲੇਮੀ ਪਹਿਲੇ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਬਜ਼ੇ ਵਿੱਚ ਲਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਟੋਲੇਮੀ ਪਹਿਲਾ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਅਨੁਸਾਰ ਦੱਖਣ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਰਾਜਾ ਬਣਿਆ, ਅਤੇ ਕਲੀਓਪੈਟਰਾ ਮਿਸਰ ਵਿੱਚ ਪਟੋਲੇਮਿਕ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਆਖਰੀ ਸ਼ਾਸਕ ਸੀ। ਪਟੋਲੇਮੀ ਦਾ ਜਨਮ ਮੈਸੀਡੋਨ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਅਲੈਕਜ਼ੈਂਡਰ ਮਹਾਨ ਦਾ ਜਨਮਸਥਾਨ ਸੀ।

ਮੈਕਡੋਨ ਉੱਤਰੀ ਯੂਨਾਨ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਹ ਇਹ ਦਾਅਵਾ ਕਰਦੇ ਸਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵੰਸ਼ਾਣੁਕ ਉਤਪੱਤੀ ਯੂਨਾਨੀ ਪੌਰਾਣਿਕ ਵੀਰਾਂ ਤੋਂ ਹੈ। ਦੱਖਣੀ ਯੂਨਾਨ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ-ਰਾਜ ਮੈਕਡੋਨੀਆਂ ਨੂੰ ਦੱਖਣੀ ਯੂਨਾਨ ਦੇ ਹੇਲੇਨੀਆਂ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਅਸੱਭਿਆ ਸਮਝਦੇ ਸਨ। ਮੈਕਡੋਨੀ ਇੱਕ ਰਾਜਤੰਤਰ ਸਨ, ਅਤੇ ਏਥੇਨਸ, ਸਪਾਰਟਾ, ਥੀਬਜ਼, ਕੋਰਿੰਥ ਆਦਿ ਵਰਗੇ ਦੱਖਣੀ ਸ਼ਹਿਰ-ਰਾਜ (ਪੋਲੇਇਸ) ਦੱਖਣੀ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰੀ ਯੂਨਾਨ ਅਤੇ ਏਜੀਅਨ ਟਾਪੂਆਂ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਸਨ। ਇਹ ਪੋਲੇਇਸ ਅਕਸਰ ਲੋਕਤਾਂਤ੍ਰਿਕ, ਕੁਲੀਨਤਾਂਤ੍ਰਿਕ ਜਾਂ ਮਿਲੀ-ਜੁਲੀ ਸਰਕਾਰਾਂ ਵਾਲੇ ਹੁੰਦੇ ਸਨ, ਜਦਕਿ ਮੈਕਡੋਨ ਇੱਕ ਕੇਂਦਰੀਕ੍ਰਿਤ ਰਾਜਤੰਤਰ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਰਾਜਵੰਸ਼ (ਆਰਜੀਆਡਸ) ਸੀ। ਫਿਰ ਵੀ, ਉਹ ਸਭ ਹੇਲੇਨੀ ਸਨ, ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਰੋਮ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਆਇਆ, ਤਦ ਉਸ ਨੇ ਹੇਲੇਨੀਆਂ ਨੂੰ ਯੂਨਾਨੀ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ। ਕਲੀਓਪਾਤਰਾ ਆਖਰੀ ਪਟੋਲੇਮਿਕ ਸ਼ਾਸਕ ਸੀ, ਜੋ ਉੱਤਰੀ ਰਾਜ ਦੇ ਉਸ ਰਾਜਸੀ ਯੂਨਾਨੀ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਤਾ ਕਰਦੀ ਸੀ ਜੋ ਮੈਕਡੋਨ, ਅਰਥਾਤ ਉੱਤਰੀ ਯੂਨਾਨ ਦੇ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਸੀ।

## ਦੱਖਣ ਦਾ ਰਾਜਾ

ਕਲੀਓਪਾਤਰਾ ਪਟੋਲੇਮਾਈਕ ਰਾਜ ਦੀ ਆਖਰੀ ਸ਼ਾਸਕ ਸੀ, ਜੋ ਪਟੋਲੇਮੀ ਪਹਿਲੇ ਨਾਲ ਉਸ ਵੇਲੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜਦੋਂ ਅਲੈਕਜ਼ੈਂਡਰ ਦਾ ਰਾਜ ਚਾਰ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ। ਐਕਟਿਅਮ ਦੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਪਟੋਲੇਮਾਈਕ ਰਾਜ—ਦੱਖਣ ਦਾ ਸ਼ਾਬਦਿਕ ਰਾਜਾ—ਆਪਣੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਦੱਖਣ ਦਾ ਅਗਲਾ ਰਾਜਾ ਆਤਮਿਕ ਮਿਸਰ ਹੋਵੇਗਾ, ਜਿਸ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੌਰਾਨ ਨਾਸਤਿਕ ਫਰਾਂਸ ਨੇ ਕੀਤੀ।

> ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਲਾਸ਼ਾਂ ਉਸ ਮਹਾਨ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਗਲੀ ਵਿੱਚ ਪਈਆਂ ਰਹਿਣਗੀਆਂ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਆਤਮਿਕ ਅਰਥ ਵਿੱਚ ਸਦੋਮ ਅਤੇ ਮਿਸਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਸਾਡੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਵੀ ਸਲੀਬ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦੀ ਪੁਸਤਕ 11:8.

ਅਸਲੀ ਮਿਸਰ, ਅਲੈਕਜ਼ੈਂਡਰ ਦੇ ਰਾਜ ਦੀ ਵੰਡ ਦੇ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ, ਅਸਲੀ ਦੱਖਣ ਦਾ ਰਾਜਾ ਸੀ; ਪਰ ਆਤਮਿਕ ਮਿਸਰ ਨੂੰ ਦੱਖਣ ਦੇ ਰਾਜੇ ਵਜੋਂ ਮਿਸਰ ਦੇ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀਕ ਗੁਣਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਕਿਸੇ ਅਸਲ ਦਿਸ਼ਾ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ।

## ਦੱਖਣ ਅਤੇ ਪੱਛਮ

ਕਲੀਓਪਾਤਰਾ, ਰਾਜ ਦੀ ਆਖਰੀ ਟੋਲੇਮੀਕ ਸ਼ਾਸਕ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਅਨੁਸਾਰ ਯੂਨਾਨ (ਪੱਛਮ) ਅਤੇ ਮਿਸਰ (ਦੱਖਣ) ਦੀ ਇੱਕ ਦੋਹਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਸੀ; ਜਦਕਿ ਅਗਲਾ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਆਤਮਿਕ ਦੱਖਣ ਦਾ ਰਾਜਾ ਫਰਾਂਸ ਹੋਵੇਗਾ, ਜੋ ਵੀ ਇੱਕ ਦੋਹਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਪਰਕਾਸ਼ ਦੀ ਪੁਸਤਕ ਅਧਿਆਇ ਗਿਆਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮਿਸਰ ਅਤੇ ਸਦੂਮ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਦੂਮ ਦੀ ਕਾਮੁਕਤਾ ਪੱਛਮ ਦੀ ਕਲੀਓਪਾਤਰਾ ਦੀ ਕਾਮੁਕਤਾ ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਦੀ ਕਲੀਓਪਾਤਰਾ ਮਿਸਰ ਦੇ ਨਾਸ਼ਤਿਕਵਾਦ ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦੀ ਹੈ। ਦੱਖਣ ਦੇ ਆਖਰੀ ਸ਼ਾਬਦਿਕ ਰਾਜੇ ਦਾ ਦੋਹਰਾ ਸੁਭਾਉ ਦੱਖਣ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਆਤਮਿਕ ਰਾਜੇ ਨਾਲ ਸਮਰੂਪ ਸੀ।

ਐਕਟਿਅਮ ਦੀ ਲੜਾਈ ਅੰਤੋਨੀ ਦੇ ਰੋਮ ਦੇ ਅਜਗਰ ਅਤੇ ਕਲੀਓਪੈਟਰਾ ਦੇ ਦੱਖਣ ਅਤੇ ਪੱਛਮ ਦੇ ਅਜਗਰ ਦੀ ਅਪਵਿੱਤਰ ਸਾਂਝ ਸੀ। ਅੰਤੋਨੀ ਅਤੇ ਕਲੀਓਪੈਟਰਾ ਇੱਕ ਕਲੀਸਿਆ ਅਤੇ ਇੱਕ ਰਾਜ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਿਤਵ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਰੋਮ ਦੇ ਆਗਸਟਸ ਵੱਲੋਂ ਐਕਟਿਅਮ ਦੀ ਜਿੱਤ ਉਸ ਜਿੱਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰੋਮ ਉਸ ਅਪਵਿੱਤਰ ਦੁਹਰੇ ਸੰਯੋਗ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਬਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਪਸ਼ੂ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਰੂਪ ਹੈ। ਤਿੰਨ ਸੌ ਸੱਠ ਸਾਲ ਬਾਅਦ, ਦਾਨੀਏਲ 11:24 ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਵਿੱਚ, ਕਾਨਸਟੈਂਟਾਈਨ ਨੇ ਰੋਮ ਨੂੰ ਪੂਰਬ ਅਤੇ ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਦਿੱਤਾ, ਰੋਮ ਦੀ ਇਸਤ੍ਰੀ ਨੂੰ ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਛੱਡਦਿਆਂ ਅਤੇ ਰੋਮ ਦੇ ਪੁਰਸ਼ ਨੂੰ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਂਦਿਆਂ। ਐਕਟਿਅਮ ਦੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ, ਤਿੰਨ ਸੌ ਸੱਠ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਇੱਕ “ਸਮੇਂ” ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਦੱਖਣ ਅਤੇ ਪੱਛਮ ਦੀ ਜਿੱਤ ਨੇ ਪੂਰਬ ਅਤੇ ਪੱਛਮ ਦੀ ਵੰਡ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕਾਤਮਕ ਰੂਪ ਧਾਰਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਅੰਤੋਨੀ ਨੂੰ ਪੂਰਬੀ ਰੋਮ ਅਤੇ ਆਗਸਟਸ ਨੂੰ ਪੱਛਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਐਕਟਿਅਮ ਨੇ ਪੂਰਬ ਅਤੇ ਪੱਛਮ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਕੇਵਲ ਇੱਕ “ਸਮੇਂ” ਲਈ।

## 31 ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਅਤੇ 330 ਈਸਵੀ

ਯਿਸੂ ਸਦਾ ਹੀ ਅੰਤ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਨਾਲ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ 31 ਈਸਾ-ਪੂਰਵ ਵਿੱਚ ਐਕਟੀਅਮ ਦੀ ਜਿੱਤ 330 ਵਿੱਚ ਸਮਰਾਜ ਦੇ ਪੂਰਬ ਅਤੇ ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਵੰਡੇ ਜਾਣ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਰੂਪ ਹੈ। 31 ਈਸਾ-ਪੂਰਵ ਦਾ ਐਕਟੀਅਮ ਉਹਨਾਂ 360 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਓਮੇਗਾ ਦਾ ਅਲਫਾ ਸੀ, ਜੋ 330 ਵਿੱਚ ਸਮਾਪਤ ਹੋਏ। 31 ਈਸਾ-ਪੂਰਵ ਅਤੇ 330 ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਜਲਦੀ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਐਤਵਾਰ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਰੂਪ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਦਾਨੀਏਲ 11 ਦੀਆਂ ਆਯਤਾਂ ਸੋਲ੍ਹਾਂ ਅਤੇ ਇਕਤਾਲੀ ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।

## ਇੱਕ ਹੋਰ ਪ੍ਰਤੀਕ

ਰੋਮ ਦਾ ਅੰਟੋਨੀ, ਜੋ ਦੱਖਣ ਅਤੇ ਪੱਛਮ ਦੀ ਕਲੀਓਪੈਟਰਾ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ, ਦਰਿੰਦੇ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਦੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਦੋਹਰੇ ਸੰਯੋਗ ਦੇ ਅੰਦਰ ਇਕ ਤਿਹਰਾ ਗਠਜੋੜ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਸਲੀਬ ਵੀ ਐਤਵਾਰ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਐਕਟੀਅਮ ਅਤੇ 330 ਨਾਲ ਵੀ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ। ਸਲੀਬ ਉੱਤੇ ਕਲੀਸਿਆ ਅਤੇ ਰਾਜ ਦੇ ਦੋਹਰੇ ਸੰਯੋਗ ਨੂੰ ਯਹੂਦੀਆਂ (ਭ੍ਰਿਸ਼ਟ ਕਲੀਸਿਆ) ਦੁਆਰਾ ਰੋਮ (ਰਾਜ) ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਮਸੀਹ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਲੀਬ ਉੱਤੇ ਇਸ ਸੰਯੋਗ ਵਿੱਚ ਤੀਜੀ ਪੱਖੀ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਿਤਵ ਬਰੱਬਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ ਝੂਠਾ ਮਸੀਹ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਨਾਮ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ “ਪਿਤਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ।” ਬਰੱਬਾ, ਸੱਚੇ ਨਬੀ ਵਜੋਂ ਮਸੀਹ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਰੱਖਿਆਂ, ਪ੍ਰਤੀਕਾਤਮਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਝੂਠਾ ਨਬੀ ਹੈ। ਰੋਮ ਅੰਟੋਨੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਅਤੇ ਪੱਛਮ ਦੀ ਕਲੀਓਪੈਟਰਾ ਯਹੂਦੀਆਂ ਅਤੇ ਬਰੱਬਾ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਿਤਵ ਕਰਦੀ ਸੀ।

ਸਲੀਬ ਕਰਮੇਲ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਇਲੀਆਹ ਦੇ ਨਾਲ ਵੀ ਮੇਲ ਖਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਚੋਣ ਇਸ ਗੱਲ ਉੱਤੇ ਸੀ ਕਿ ਸੱਚਾ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਕੌਣ ਹੈ ਅਤੇ ਝੂਠਾ ਕੌਣ। ਉਸ ਵੇਲੇ ਝੂਠਾ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਦੁਗਣਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਾਅਲ ਦੇ ਭਵਿੱਖਬਕਤਾ ਅਤੇ ਬਾਗ਼ ਦੇ ਪੁਜਾਰੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਬਾਅਲ ਇੱਕ ਪੁਲਿੰਗ ਦੇਵਤਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਬਾਗ਼ ਦੇ ਪੁਜਾਰੀ ਅਸ਼ਤਾਰੋਥ, ਇੱਕ ਇਸਤ੍ਰੀ ਦੇਵਤਾ, ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਸਲੀਬ ਉੱਤੇ ਯਹੂਦੀ ਅਸ਼ਤਾਰੋਥ, ਇਸਤ੍ਰੀ ਦੇਵਤਾ, ਸਨ ਅਤੇ ਬਰੱਬਾਸ, ਜੋ ਦੁੱਖਾਂ ਦੇ ਮਨੁੱਖ ਦਾ ਜਾਲਸਾਜ਼ੀ ਭਰਿਆ ਬਦਲ ਸੀ, ਪੁਲਿੰਗ ਦੇਵਤਾ ਬਾਅਲ ਸੀ।

ਕਲੀਓਪਾਤਰਾ ਦੱਖਣ ਦੀ ਰਾਣੀ ਵੀ ਸੀ ਅਤੇ ਪੱਛਮ ਦੀ ਰਾਣੀ ਵੀ। ਐਂਟਨੀ ਰੋਮ ਦੀ ਮੂਰਤ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਹ ਜੂਲਿਯਸ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਦਾ ਬਦਲਾ ਲੈਣ ਦੀ ਸਹੁੰ ਚੁੱਕੇ ਤ੍ਰਿਗੁਣੇ ਤ੍ਰਿਯੁੰਵੀਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਸੀ। ਜੂਲਿਯਸ ਦੀ ਤੇਈਂ ਘਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਹੋਈ ਮੌਤ ਨੇ ਦਾਨੀਏਲ ਗਿਆਰਾਂ ਦੀ ਆਯਤ ਚਾਲੀ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਵਿੱਚ 1798 ਵਿੱਚ ਪਾਪਾਈ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਘਾਤਕ ਘਾਵ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਿਤਵ ਕੀਤਾ। ਐਕਟੀਅਮ ਵਿੱਚ ਆਗਸਟਿਨ ਉਸ ਘਾਤਕ ਘਾਵ ਦੀ ਚੰਗਿਆਈ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਿਤਵ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਐਂਟਨੀ ਅਤੇ ਕਲੀਓਪਾਤਰਾ ਮਰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਘਾਵ ਭਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਐਂਟਨੀ ਅਤੇ ਕਲੀਓਪਾਤਰਾ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਦਰਿੰਦੇ ਦੀ ਮੂਰਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਿਤਵ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਇੱਕ ਤ੍ਰਿਗੁਣਾ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀਕ ਇਕਾਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਦਾ ਦਰਿੰਦਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਦੋ ਸਿੰਗ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਐਂਟਨੀ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਲੀਓਪਾਤਰਾ ਬਾਕੀ ਦੋ ਹਿੱਸਿਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਿਤਵ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਚਾਹੇ ਉਹ ਐਂਟਨੀ ਦਾ ਰੋਮ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਕਲੀਓਪਾਤਰਾ ਦਾ ਮਿਸਰ ਅਤੇ ਯੂਨਾਨ, ਉਹ ਐਤਵਾਰ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਵੇਲੇ ਇਕੱਠੇ ਮਰਦੇ ਹਨ ਜਦੋਂ ਬਾਈਬਲ ਦੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਦਾ ਛੇਵਾਂ ਰਾਜ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਭਵਿੱਖਬਾਣੀਕ ਅਰਥ ਵਿੱਚ ਐਂਟਨੀ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਕਲੀਓਪਾਤਰਾ ਕਲੀਸਿਆਈ ਚਾਤੁਰਤਾ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਕਲਾ ਦਾ ਉਹ ਮਿਲਾਪ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਲੀਸਿਆਈ ਚਾਤੁਰਤਾ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਕਲਾ ਨੂੰ ਮੋਹ ਲੈਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਉੱਤੇ ਨਿਯੰਤਰਣ ਕਰਦੀ ਹੈ।

## ਦੂਜੀ ਮੌਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕਾਤਮਕ ਰੂਪ

ਇੱਕ ਹੋਰ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀਕ ਪੱਧਰ ਉੱਤੇ, ਕਲੀਓਪੈਟਰਾ ਦਾ ਯੂਲੀਅਸ ਸੀਜ਼ਰ ਅਤੇ ਮਾਰਕ ਐਂਟਨੀ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਉਹ ਦੋ ਸਮਿਆਂ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਲੀਓਪੈਟਰਾ ਦੀ ਕਲੀਸਿਆ-ਕਲਾ ਰੋਮਨ ਸਾਮਰਾਜ ਦੀ ਰਾਜਕਾਰੀ-ਕਲਾ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਦਾਨੀਏਲ ਗਿਆਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਇਤ ਚਾਲੀ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਵਿੱਚ, 1798 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਪ੍ਰਤੀਕਾਤਮਕ ਮੌਤ ਵੇਲੇ ਉਹ ਯੂਲੀਅਸ ਦੁਆਰਾ ਛੱਡੀ ਗਈ ਸੀ; ਅਤੇ ਫਿਰ ਦਾਨੀਏਲ ਗਿਆਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਇਤ ਪੈਂਤਾਲੀ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਵਿੱਚ, ਐਕਟੀਅਮ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਅੰਤ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਆਇਤ ਚਾਲੀ ਉਸ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਮਾਰੂ ਘਾਅ ਦਾ ਅਲਫਾ ਹੈ ਜੋ ਚੰਗਾ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਆਇਤ ਪੈਂਤਾਲੀ ਦਾ ਓਮੇਗਾ ਉਹ ਥਾਂ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਆਪਣੀ ਦੂਜੀ ਅਤੇ ਅੰਤਿਮ ਮੌਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸੋਲ੍ਹਵੇਂ ਤੋਂ ਬਾਈਂਵੇਂ ਪਦ ਤੱਕ ਦੀਆਂ ਚਾਰ ਰੋਮੀ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਕਲੇਓਪੈਟਰਾ, ਇੱਕ ਬਾਈਬਲੀ ਪ੍ਰਤੀਕ ਵਜੋਂ, ਸੰਦਰਭ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਤੋਂ ਵੱਧ ਅਰਥ ਰੱਖਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਰਾਜਸੀ ਸਮਰਥਨ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਜੂਲੀਅਸ ਨੇ 1798 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਐਤਵਾਰ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਸਮੇਂ ਉਸ ਦਾ ਘਾਤਕ ਘਾਉ ਚੰਗਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਪਰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦੀ ਪੁਸਤਕ ਸਤਾਰਾਂ ਦੇ ਦੱਸ ਰਾਜੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਅੱਗ ਨਾਲ ਨਾਸ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਆਪਣੀ ਦੂਜੀ ਅਤੇ ਅੰਤਿਮ ਮੌਤ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਕਲੀਓਪਾਤਰਾ ਉਸ ਦੋਹਰੇ ਸੁਭਾਵ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ ਜੋ ਫਿਰਔਨ ਦੇ ਮਿਸਰ ਦੇ ਨਾਸਤਿਕਵਾਦ ਅਤੇ ਯੂਨਾਨ ਦੇ ਧਾਰਮਿਕ ਦਰਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਇਹ ਦੋਹਰਾ ਸੁਭਾਵ ਮਿਸਰ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਕਲਾ ਅਤੇ ਯੂਨਾਨ ਦੀ ਕਲੀਸੀਆਈ ਕਲਾ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਿਤਵ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਯੂਨਾਨੀ ਧਾਰਮਿਕ ਦਰਸ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਿਤਵ ਯੂਨਾਨੀ ਦੇਵੀ ਐਥੀਨਾ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਪਾਰਥੇਨੋਨ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਇੱਕ ਮੂਰਤੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਐਥੀਨਾ ਗਿਆਨ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਇਸਤ੍ਰੀ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ ਉਹ ਮਨੁੱਖੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਧਰਮ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਿਤਵ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਦਿਵਿਆ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਹੈ।

ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ ਦੋ ਸਿੰਗ ਗਣਤੰਤਰਵਾਦ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਟੈਸਟੈਂਟਵਾਦ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਕਾਤਮਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਫ਼ਰਾਂਸ ਵਿੱਚ ਮਿਸਰ ਅਤੇ ਸਦੋਮ ਦੁਆਰਾ ਅਭਿਵਿਆਕਤੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਮਿਸਰ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਚਾਤੁਰਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਦੋਮ ਕਲੀਸੀਆਈ ਚਾਤੁਰਤਾ; ਇਸ ਲਈ ਗਣਤੰਤਰਵਾਦ ਮਿਸਰ ਨਾਲ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਟੈਸਟੈਂਟਵਾਦ ਸਦੋਮ ਨਾਲ ਅਨੁਰੂਪ ਹੈ। ਗਣਤੰਤਰਵਾਦ ਮਿਸਰ ਹੈ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਟੈਸਟੈਂਟਵਾਦ ਸਦੋਮ ਅਤੇ ਯੂਨਾਨ ਹੈ। ਮਨੁੱਖੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਯੂਨਾਨੀ ਦੇਵੀ ਅਥੀਨਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਮੰਦਰ ਪਾਰਥੇਨੋਨ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਆਧੁਨਿਕ ਜੁੜਵਾ ਨੈਸ਼ਵਿਲ, ਟੇਨੇਸੀ ਦੇ ਪਾਰਥੇਨੋਨ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਭ੍ਰਿਸ਼ਟ ਕਲੀਸੀਆ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ, ਜੋ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਐਤਵਾਰ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਸਮੇਂ ਗਣਤੰਤਰਵਾਦੀ ਸਿੰਗ ਨਾਲ ਸੰਰੇਖਿਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਕਲੀਓਪੈਟਰਾ, ਅਸ਼ਤਾਰੋਥ, ਸਲੋਮੇ ਅਤੇ ਸਦੋਮ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਕਲੀਓਪਾਟਰਾ ਫਿਰਔਨ ਦੇ ਨਾਸਤਿਕਵਾਦ ਅਤੇ ਯੂਨਾਨੀਆਂ ਦੇ ਧਰਮ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਧਰਮ ਨਾਸਤਿਕਵਾਦ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਚੱਲਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਯੂਨਾਨੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਹੈ। ਯਿਸੂ ਸਦਾ ਹੀ ਅੰਤ ਨੂੰ ਆਰੰਭ ਨਾਲ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਬਾਗ ਵਿੱਚ ਉਹ ਰੁੱਖ ਜਿਸ ਦਾ ਖਾਣਾ ਮਨ੍ਹਾਂ ਸੀ, ਭਲੇ ਅਤੇ ਬੁਰੇ ਦੇ ਗਿਆਨ ਦਾ ਰੁੱਖ ਸੀ, ਜੋ ਯੂਨਾਨੀ ਦਰਸ਼ਨ ਦੇ ਧਰਮ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਿਸਟਰ ਵਾਈਟ “ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ” ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਮਸੀਹ ਅਤੇ ਸ਼ੈਤਾਨ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਮਹਾਨ ਸੰਘਰਸ਼ ਵਿੱਚ ਕਲੀਓਪਾਟਰਾ ਦੇ ਯੂਨਾਨੀ ਬੁੱਧੀ ਦੇ ਧਰਮ ਨੂੰ ਸੱਚੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਭ੍ਰਸ਼ਟ ਅਤੇ ਨਕਲੀ ਰੂਪ ਵਜੋਂ ਪਹਿਚਾਨਦਾ ਅਤੇ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਨੈਸ਼ਵਿਲ, ਟੈਨੇਸੀ ਨੂੰ “ਦੱਖਣ ਦਾ ਐਥਨਜ਼” ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਕਲੀਓਪਾਤਰਾ ਦੱਖਣ ਦੀ ਆਖਰੀ ਸ਼ਾਬਦਿਕ ਰਾਣੀ ਸੀ। ਦੱਖਣ ਦੀ ਆਖਰੀ ਰਾਣੀ ਨੇ ਦੱਖਣ ਦੇ ਅਗਲੇ ਅਤੇ ਪਹਿਲੇ ਆਤਮਿਕ ਰਾਜੇ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕਾਤਮਕ ਰੂਪ ਧਾਰਿਆ, ਜਿਸ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਨਾਸ਼ਤਿਕ ਫਰਾਂਸ ਵਿੱਚ ਹੋਈ। ਨਾਸ਼ਤਿਕ ਫਰਾਂਸ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਨੈਸ਼ਵਿਲ, ਟੈਨੇਸੀ ਵਿੱਚ, “ਦੱਖਣ ਦਾ ਐਥਨਜ਼,” ਦੇਵੀ ਐਥੀਨਾ ਦਾ ਪਾਰਥੇਨਨ ਮੰਦਰ ਪ੍ਰਤੀਕਾਤਮਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਮੰਦਰ ਨੈਸ਼ਵਿਲ ਵਿੱਚ 2500 ਵੈਸਟ ਐਂਡ ’ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਪੱਚੀ ਸੰਖਿਆ ਮੱਤੀ ਪੱਚੀ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟਾਂਤਾਂ ਦੇ ਬੰਦ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ। ਕਲੀਓਪਾਤਰਾ, “ਦੱਖਣ” ਅਤੇ “ਪੱਛਮ” ਦੋਹਾਂ ਦੀ ਰਾਣੀ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ, ਦੱਖਣ ਦੇ ਐਥਨਜ਼ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ “ਅੰਤ” ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਐਕਟੀਅਮ, ਕਲੀਓਪੈਟਰਾ, ਆਗਸਤੁਸ ਅਤੇ ਐਂਟਨੀ ਬਾਰੇ ਇਹਨਾਂ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਅਸੀਂ ਦਾਨੀਏਲ ਗਿਆਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਯਤ ਚੌਵੀ ਤੋਂ ਆਯਤ ਤੀਹ ਤੱਕ ਵਾਪਸ ਆਉਂਦੇ ਹਾਂ। ਸੰਭਵ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਅੰਸ਼ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਅਸਪਸ਼ਟ ਭਾਗ ਉਹ ਹੈ ਜਦੋਂ ਉਹ ਇੱਕ ਹੀ ਮੇਜ਼ ਉੱਤੇ ਬੈਠ ਕੇ ਝੂਠ ਬੋਲਦੇ ਹਨ।

> ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਦਿਲ ਬੁਰਾਈ ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਹੋਣਗੇ, ਅਤੇ ਉਹ ਇੱਕੋ ਮੇਜ਼ ਉੱਤੇ ਬੈਠ ਕੇ ਝੂਠ ਬੋਲਣਗੇ; ਪਰ ਉਹ ਸਫਲ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਅੰਤ ਅਜੇ ਨਿਯਤ ਸਮੇਂ ਤੇ ਹੀ ਹੋਣਾ ਹੈ। ਦਾਨੀਏਲ 11:27.

ਇਸ ਪਦ ਵਿੱਚ ਨਿਰਧਾਰਤ ਸਮਾਂ 330 ਹੈ, ਜੋ ਚੌਵੀਹਵੇਂ ਪਦ ਦੇ “ਸਮੇਂ” ਦਾ ਅੰਤ ਹੈ। ਇਹ ਨਿਰਧਾਰਤ ਸਮਾਂ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਲਈ ਐਤਵਾਰ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਲਈ ਮਨੁੱਖੀ ਪਰਖ-ਅਵਧੀ ਦੇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਣ ਦਾ ਵੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਿਤਵ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਐਤਵਾਰ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਹ ਦੋ ਰਾਜੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਬੁਰਾਈ ਕਰਨ ਲਈ ਹੋਣਗੇ, ਇੱਕੋ ਮੇਜ਼ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਝੂਠ ਬੋਲਣਗੇ। ਦਾਨੀਏਲ ਗਿਆਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੋਲ੍ਹਵੇਂ ਅਤੇ ਇਕਤਾਲੀਹਵੇਂ ਪਦਾਂ ਵਾਲੇ ਐਤਵਾਰ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਦੋ ਰਾਜੇ ਇੱਕੋ ਮੇਜ਼ ਉੱਤੇ ਝੂਠ ਬੋਲਣਗੇ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਝੂਠ ਸਫਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ। ਉਹ ਦੋ ਰਾਜੇ ਕੌਣ ਹਨ ਜੋ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਝੂਠ ਬੋਲਦੇ ਹਨ? ਉਸ ਵਿਚਾਰ ਦਾ ਉੱਤਰ ਦੇਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਮੈਂ ਸਾਨੂੰ ਇਸ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਚਰਚਾ ਕੀਤੇ ਕੁਝ ਪ੍ਰਤੀਕਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਦਿਵਾਉਂਗਾ।

ਚਾਰ ਰੋਮੀ ਸ਼ਾਸਕ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀਕ ਪ੍ਰਤੀਕਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਿਤਵ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਇਹ ਇਸ ਗੱਲ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਿਸ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਰੋਮੀ ਸ਼ਾਸਕ ਹਨ, ਤਥਾਪਿ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਕ ਵਜੋਂ ਉਹ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਯਹੂਦਾ ਦੇ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀਕ ਇਤਿਹਾਸ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੇਲਿਊਕਿਦ ਪ੍ਰਭੁਤਵ ਤੋਂ ਰੋਮੀਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੁਤਵ ਵੱਲ ਬਦਲ ਰਹੇ ਸਨ।

ਪੌਮਪੀ ਇੱਕ ਸੈਨਾਪਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਅਗਲੇ ਤਿੰਨ ਰੋਮੀ ਸ਼ਾਸਕ ਸਭ ਕੈਸਰ ਸਨ। ਜੂਲੀਅਸ, ਆਗਸਤੁਸ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ, ਦੋ ਤ੍ਰਿਪੱਖੀ ਸੰਘਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਸੀ ਜੋ ਦੋ ਟ੍ਰਾਇਅੰਵੀਰੇਟਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸਨ—ਪਹਿਲੀ ਗੈਰ-ਅਧਿਕਾਰਕ, ਦੂਜੀ ਅਧਿਕਾਰਕ। ਕੁਝ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਪ੍ਰਸੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਚਾਰੇ ਸ਼ਾਸਕ ਐਤਵਾਰ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਪੌਮਪੀ ਨੇ ਮਹਿਮਾਮਈ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲਿਆ; ਜੂਲੀਅਸ, ਜੋ ਤੇਈਂ ਛੁਰੇ ਦੇ ਘਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਪਹਿਲਾ ਦੂਤ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਪਹਿਲਾ ਕੈਸਰ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਹ ਤੀਜੇ ਦੂਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ, ਜੋ ਟਾਈਬੀਰੀਅਸ ਸੀ। ਟਾਈਬੀਰੀਅਸ, ਸਲੀਬ ਉੱਤੇ, ਜੋ ਐਤਵਾਰ ਦਾ ਕਾਨੂੰਨ ਹੈ, ਤੇਈਂ ਦੁਆਰਾ ਵੀ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੇਈਂ ਏਕਤਾ-ਪ੍ਰਾਯਸ਼ਚਿੱਤ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ; ਅਤੇ ਸਲੀਬ ਮਸੀਹ ਦੇ ਉਸ ਕਾਰਜ ਦਾ ਅਤਿ-ਅਨਿਵਾਰ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਦਿਵਿਆਤਾ ਨੂੰ ਸਾਡੀ ਮਨੁੱਖਤਾ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ। ਇਸ ਲਈ, ਜੂਲੀਅਸ ਅਤੇ ਟਾਈਬੀਰੀਅਸ ਪਹਿਲੇ ਅਤੇ ਤੀਜੇ ਸੁਨੇਹੇ ਹਨ, ਜੋ ਤੇਈਂ ਦੁਆਰਾ ਦਰਸਾਏ ਗਏ ਹਨ।

ਜੂਲੀਅਸ ਉਹ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਚਿਹਰਾ ਨਹੀਂ ਸੀ ਜਿਵੇਂ ਉਸ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਹਾਲੀਵੁਡ ਦੀਆਂ ਕਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਸੱਤਾ ਲਈ ਤਤਪਰ ਇੱਕ ਨਿਰਦਈ ਮਨੁੱਖ ਸੀ। ਟਾਇਬੀਰੀਅਸ ਜੂਲੀਅਸ ਨਾਲੋਂ ਵੀ ਬੁਰਾ ਸੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਦੀ ਨੀਚਤਾ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਪਦ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਬਰਾਨੀ ਵਰਣਮਾਲਾ ਦਾ ਆਖਰੀ ਅੱਖਰ ਬਾਈ ਹੈ ਅਤੇ ਪਹਿਲਾ ਅੱਖਰ ਇੱਕ ਹੈ। ਅਲਫਾ ਓਮੇਗਾ ਨਾਲੋਂ ਛੋਟਾ ਹੈ ਅਤੇ ਟਾਇਬੀਰੀਅਸ ਦੀ ਨੀਚਤਾ ਬਾਈਂਵੇਂ ਪਦ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਜੋ ਇਬਰਾਨੀ ਵਰਣਮਾਲਾ ਦਾ ਆਖਰੀ ਅੱਖਰ ਹੈ, ਅਤੇ ਜੂਲੀਅਸ ਅਤੇ ਟਾਇਬੀਰੀਅਸ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਤਿਨਿਧਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇਹਨਾਂ ਦੋ ਨੀਚ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਆਗਸਤੁਸ ਸੀ। ਆਗਸਤੁਸ ਰੋਮ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਾ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦੀ ਚੋਟੀ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ। ਪਹਿਲੇ ਅਤੇ ਤੀਜੇ ਸੰਦੇਸ਼ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਉਹ ਤੇਰ੍ਹਵੇਂ ਅੱਖਰ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਤਿਨਿਧਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਬਗਾਵਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ। ਆਗਸਤੁਸ ਨੇ ਐਂਟਨੀ ਅਤੇ ਕਲੀਓਪੈਟਰਾ ਦੀ ਬਗਾਵਤ ਨੂੰ ਦਬਾ ਕੇ ਆਪਣਾ ਰਾਜ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਰੋਮ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਬਗਾਵਤ ਸੀ।

ਅਗਸਟਸ ਉਹ ਰੋਮੀ ਤਾਕਤ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਤੀਜੀ ਰੁਕਾਵਟ ਨੂੰ ਜਿੱਤਿਆ, ਅਤੇ ਇਸ ਕਰਦਿਆਂ ਉਸ ਨੇ ਐਤਵਾਰ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਉਹੀ ਰੋਮੀ ਤਾਕਤ ਹੈ ਜੋ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦੀ ਪੋਥੀ ਦੇ ਤੇਰਹਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਦੇ ਬਗਾਵਤ ਵਾਲੇ ਬਿਆਲੀ ਪ੍ਰਤੀਕਾਤਮਕ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਰਾਜ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੂੰ ਐਤਵਾਰ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਪੋਮਪੀ ਇਕੱਠੇ ਹੀ 1798 ਅਤੇ 1989 ਦੋਵੇਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਪੋਮਪੀ ਅੰਤੀਓਖੁਸ ਮੈਗਨਸ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਈ.ਪੂ. 219 ਤੋਂ 217 ਤੱਕ ਚੱਲੀ ਚੌਥੀ ਸੀਰੀਆਈ ਜੰਗ ਦੇ ਅੰਤ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਅਧਿਆਇ ਗਿਆਰਾਂ ਦੀ ਆਇਤ ਦਸ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਵਿੱਚ। ਫਿਰ ਜੂਲਿਯਸ ਸੀਜ਼ਰ ਨੂੰ ਆਇਤਾਂ ਗਿਆਰਾਂ ਅਤੇ ਬਾਰਾਂ ਨਾਲ ਅਤੇ ਸਰਹੱਦ ਦੀ ਲੜਾਈ ਨਾਲ, ਅਰਥਾਤ ਈ.ਪੂ. 217 ਦੀ ਰਾਫੀਆ ਦੀ ਲੜਾਈ ਨਾਲ, ਮਿਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਜੂਲਿਯਸ ਵੀ ਅੰਤੀਓਖੁਸ ਮੈਗਨਸ ਹੈ, ਅਤੇ ਅਗਸਟਸ ਸੀਜ਼ਰ ਵੀ ਆਇਤ ਪੰਦਰਾਂ ਦੀ ਪਾਨੀਅਮ ਦੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਅੰਤੀਓਖੁਸ ਮੈਗਨਸ ਹੈ। ਫਿਰ ਆਇਤ ਸੋਲ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਟਾਈਬੀਰੀਅਸ ਐਤਵਾਰ ਦਾ ਕਾਨੂੰਨ ਹੈ, ਪਰ ਉਹ ਅੰਤੀਓਖੁਸ ਮੈਗਨਸ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉੱਥੇ ਉਹ ਪੋਮਪੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਯਿਸੂ ਸਦਾ ਹੀ ਅੰਤ ਨੂੰ ਆਰੰਭ ਨਾਲ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਆਇਤ ਸੇਲਿਊਸਿਡ ਸਮਰਾਜ ਦੇ ਅੰਤ ਨੂੰ ਚਿੰਨ੍ਹਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਬਾਈਬਲੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਦੇ ਛੇਵੇਂ ਰਾਜ ਵਜੋਂ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਅੰਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤਿਰੂਪ ਹੈ।

ਚਾਰ ਰੋਮੀ ਸ਼ਾਸਕਾਂ ਦੇ ਹੋਰ ਵੀ ਸਮਾਂਤਰ ਮਿਲਾਣ ਕੀਤੇ ਜਾਣੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਉਹ ਰੇਖਾ ਆਇਤ ਚਾਲੀ ਦੇ ਲੁਕੇ ਹੋਏ ਇਤਿਹਾਸ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਆਇਤ ਤੇਈ ਦੀ ਮੱਕਾਬੀ ਰੇਖਾ ਵੀ ਆਇਤ ਚਾਲੀ ਦੇ ਲੁਕੇ ਹੋਏ ਇਤਿਹਾਸ ਨੂੰ ਰੌਸ਼ਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ ਆਇਤਾਂ ਚੌਵੀ ਵਿੱਚ, ਮੂਰਤੀਪੂਜਕ ਸਮਰਾਜੀ ਰੋਮ ਦੀ ਕਥਾ ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੁਆਰਾ ਦਰਸਾਈ ਗਈ ਹੈ—ਤਿੰਨ ਸੌ ਸੱਠ ਸਾਲ। ਰੋਮੀ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਉਹ ਰੇਖਾ ਜੋ ਆਇਤ ਚੌਵੀ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਆਇਤ ਤੀਹ ਤੱਕ ਦਰਸਾਈ ਗਈ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਆਇਤ ਚਾਲੀ ਦੇ ਲੁਕੇ ਹੋਏ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਇੱਕ ਚਿੱਤਰਣਾ ਹੈ। ਇਹ ਆਇਤ ਇਕੱਤੀ ਵਿੱਚ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਵਿਸ਼ਾ ਮੂਰਤੀਪੂਜਕ ਰੋਮ ਤੋਂ ਪਾਪਾਈ ਰੋਮ ਵੱਲ ਬਦਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੂਰਤੀਪੂਜਕ ਰੋਮ ਹਾਲੇ ਵੀ ਉਸ ਆਇਤ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਪਰ ਉੱਥੇ ਉਸ ਨੂੰ ਬਾਈਬਲੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਦੇ ਚੌਥੇ ਰਾਜ ਵਜੋਂ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਉਸ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸ਼ਕਤੀ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ 538 ਵਿੱਚ ਪਾਪਾਈ ਪ੍ਰਬੰਧ ਨੂੰ ਸਿੰਹਾਸਨ ਉੱਤੇ ਬਿਠਾਇਆ। 538 ਵਿੱਚ ਪਾਪਾਈ ਪ੍ਰਬੰਧ ਨੇ ਐਤਵਾਰ ਦਾ ਕਾਨੂੰਨ ਪਾਸ ਕੀਤਾ, ਇਸ ਲਈ ਆਇਤ ਇਕੱਤੀ ਆਇਤਾਂ ਸੋਲ੍ਹਾਂ ਅਤੇ ਇਕਤਾਲੀ ਨਾਲ ਮਿਲਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਆਇਤ ਚੌਵੀ ਨੇ ਐਕਟੀਅਮ ਦੀ ਲੜਾਈ ਅਤੇ ਉਸ ਰੇਖਾ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਇਤਿਹਾਸ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ।

ਚੌਵੀਹਵੀਂ ਆਯਤ ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕਦੋਂ ਅਣਜਾਤੀ ਰੋਮ ਨੇ ਤਿੰਨ ਸੌ ਸੱਠ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਪਰਮ ਪ੍ਰਮੁਖਤਾ ਨਾਲ ਰਾਜ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਇਕੱਤੀਹਵੀਂ ਆਯਤ ਵਿੱਚ ਪਾਪਾਈ ਰੋਮ ਬਾਰ੍ਹਾਂ ਸੌ ਸੱਠ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਪਰਮ ਪ੍ਰਮੁਖਤਾ ਨਾਲ ਰਾਜ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਰੇਖਾ ਦਾ ਆਰੰਭ ਅਤੇ ਅੰਤ ਮਸੀਹ ਦੀ ਮੋਹਰ ਧਾਰਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਆਲਫਾ ਅਤੇ ਓਮੇਗਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਆਯਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਮਾਰਕ ਐਂਟਨੀ, ਕਲੀਓਪੈਟਰਾ ਅਤੇ ਅਗਸਤੁਸ ਸੀਜ਼ਰ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਹੈ। ਸੋਲਹਵੀਂ ਆਯਤ ਵਿੱਚ ਅਣਜਾਤੀ ਰੋਮ ਨੇ 65 BC ਵਿੱਚ ਸੇਲਿਊਸਿਡ ਸਮਰਾਜ ਨੂੰ, ਅਤੇ ਫਿਰ 63 BC ਵਿੱਚ ਯਹੂਦਾਹ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲਿਆ। 31 BC ਵਿੱਚ ਐਕਟੀਅਮ ਦੀ ਤੀਜੀ ਰੁਕਾਵਟ ਨੇ ਮਿਸਰ ਦੇ ਰਾਜ ਦੇ ਅੰਤ ਦੀ ਪਹਿਚਾਣ ਕਰਵਾਈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ 65 BC ਵਿੱਚ ਸੇਲਿਊਸਿਡ ਦੀਆਂ ਪਹਿਲੀਆਂ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਤੀਕਾਤਮਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ, ਅਸੀਂ ਪਹਿਲੇ ਅਤੇ ਆਖਰੀ ਦੀ ਮੋਹਰ ਨੂੰ ਪਾਉਂਦੇ ਹਾਂ। 65 BC ਤਿੰਨ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪਹਿਲੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਉੱਤਰ ਦੇ ਰਾਜੇ ਦੀ ਜਿੱਤ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਸੀ, ਅਤੇ 31 BC ਤਿੰਨ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਤੀਜੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਦੱਖਣ ਦੇ ਰਾਜੇ ਦੀ ਜਿੱਤ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਸੀ। ਤਿੰਨ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਮੱਧਲੀ ਰੁਕਾਵਟ ਵਜੋਂ ਯਹੂਦਾਹ, 63 BC ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਪੋਮਪੀ ਆਇਆ, ਯਰੂਸ਼ਲਮ ਦੀਆਂ ਕੰਧਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਗ੍ਰਹਿ-ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਦੂਜੀ ਰੁਕਾਵਟ ਬਗਾਵਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ।

538 ਵਿੱਚ, ਪਾਪਾਈ ਰੋਮ ਲਈ ਤੀਜੀ ਰੁਕਾਵਟ ਰੋਮ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚੋਂ ਦੂਰ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਹ ਰੁਕਾਵਟ ਗੋਥ ਸਨ, ਅਤੇ ਉੱਥੇ ਹੀ ਬਾਈਬਲੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਦਾ ਪੰਜਵਾਂ ਰਾਜ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ; ਠੀਕ ਉਸੇ ਥਾਂ ਜਿੱਥੇ ਚੌਥਾ ਰਾਜ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਅਤੇ ਜਿਵੇਂ ਚੌਥਾ ਰਾਜ ਆਪਣੀ ਤੀਜੀ ਰੁਕਾਵਟ ਉੱਤੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਿਸਰ ਦਾ ਰਾਜ ਹਰਾਇਆ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸੇਲਿਊਸਿਡ ਰਾਜ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਰੁਕਾਵਟ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਾ ਪੂਰਵਰੂਪ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਨਾਲ ਇਹ ਪਛਾਣ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਚੌਵੀਹਵੀਂ ਆਯਤ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਤੀਹਵੀਂ ਆਯਤ ਤੱਕ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀਕ ਗਵਾਹੀ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਰੇਖਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ ਜੋ ਚਾਲੀਵੀਂ ਆਯਤ ਦੇ ਗੁਪਤ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਵੀ ਲੱਭੀ ਜਾਣੀ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ, ਮਾਰਕ ਐਂਟਨੀ, ਕਲੀਓਪੈਟਰਾ, ਜੂਲਿਯਸ ਸੀਜ਼ਰ, ਪੋਮਪੀ ਅਤੇ ਆਗੁਸਤਸ ਸੀਜ਼ਰ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਿਤ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀਕ ਸੰਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਵਿਚਾਰਨਾ ਅਤਿ-ਆਵਸ਼ਕ ਹੈ।

ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਯਤ ਚੌਵੀ ਤੋਂ ਤੀਹ ਤੱਕ ਦੇ ਅਨੁਚੇਦ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਅਸਪਸ਼ਟ ਭਾਗ ਉਹ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਇੱਕ ਹੀ ਮੇਜ਼ ਉੱਤੇ ਬੈਠ ਕੇ ਝੂਠ ਬੋਲਦੇ ਹਨ?

> ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਦਿਲ ਬੁਰਾਈ ਕਰਨ ਵੱਲ ਲੱਗੇ ਹੋਣਗੇ, ਅਤੇ ਉਹ ਇੱਕੋ ਮੇਜ਼ ਉੱਤੇ ਬੈਠ ਕੇ ਝੂਠ ਬੋਲਣਗੇ; ਪਰ ਇਹ ਸਫਲ ਨਾ ਹੋਵੇਗਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਅੰਤ ਹਾਲੇ ਨਿਯਤ ਸਮੇਂ ਉੱਤੇ ਹੀ ਹੋਣਾ ਹੈ। ਦਾਨੀਏਲ 11:27.

ਉਰਿਆਹ ਸਮਿਥ ਦੋ ਰਾਜਿਆਂ ਦੀ ਪਹਿਚਾਣ ਮਾਰਕ ਐਂਟਨੀ ਅਤੇ ਆਗਸਤਸ ਸੀਜ਼ਰ ਵਜੋਂ ਕਰਦਾ ਹੈ।

> “ਸਤਾਈਂਵੀਂ ਆਇਤ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ”

> “ਐਂਟਨੀ ਅਤੇ ਸੀਜ਼ਰ ਪਹਿਲਾਂ ਗਠਜੋੜ ਵਿੱਚ ਸਨ। ਤਦਾਪਿ ਮਿੱਤਰਤਾ ਦੇ ਪਰਦੇ ਹੇਠ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਸਰਬਭੌਮ ਅਧਿਪਤ੍ਯ ਲਈ ਲਾਲਾਇਤ ਸਨ ਅਤੇ ਚਾਲਾਂ ਚਲ ਰਹੇ ਸਨ। ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਪ੍ਰਤੀ ਆਦਰ ਅਤੇ ਮਿੱਤਰਤਾ ਦੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਾਅਵੇ ਕਪਟੀਆਂ ਦੇ ਬਚਨ ਸਨ। ਉਹ ਇੱਕੋ ਮੇਜ਼ ਉੱਤੇ ਬੈਠ ਕੇ ਝੂਠ ਬੋਲਦੇ ਸਨ। ਐਂਟਨੀ ਦੀ ਪਤਨੀ ਅਤੇ ਸੀਜ਼ਰ ਦੀ ਭੈਣ ਔਕਟੇਵਿਆ ਨੇ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਜਦੋਂ ਐਂਟਨੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਤਲਾਕ ਦਿੱਤਾ, ਰੋਮ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਅੱਗੇ ਇਹ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਨ ਲਈ ਸਿਰਫ਼ ਇਸ ਆਸ ਨਾਲ ਸਹਿਮਤੀ ਦਿੱਤੀ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਸੀਜ਼ਰ ਅਤੇ ਐਂਟਨੀ ਵਿਚਕਾਰ ਏਕਤਾ ਦੀ ਜ਼ਮਾਨਤ ਸਾਬਤ ਹੋਵੇਗਾ। ਪਰ ਉਹ ਯੋਜਨਾ ਸਫਲ ਨਾ ਹੋਈ। ਵਿਛੋੜਾ ਆ ਪਿਆ; ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਉਪਜੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਵਿੱਚ ਸੀਜ਼ਰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੇਤੂ ਰਿਹਾ।” Uriah Smith, Daniel and the Revelation, 276.

ਜਦੋਂ ਆਕਟੇਵੀਆ ਨੇ ਇਹ ਪਛਾਣ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੀ ਕਿ ਐਂਟਨੀ ਨਾਲ ਉਸਦਾ ਵਿਆਹ ਏਕਤਾ ਦੀ ਇਕ ਗਿਰਵੀ ਸੀ, ਤਾਂ ਇਸ ਨੇ ਉਸ ਵਿਆਹੀ ਗਠਜੋੜ ਨੂੰ ਚਿੰਨ੍ਹਿਤ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਪਹਿਲਾਂ ਅਧਿਆਇ ਗਿਆਰ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਹੇਲੇਨਿਸਟਿਕ ਯੁੱਗ ਦੇ ਲਗਭਗ 252 ਈ.ਪੂ. ਵਿੱਚ ਬੇਰੇਨੀਕੇ ਦੇ ਸੇਲਿਊਸਿਡ ਰਾਜਾ ਐਂਟੀਓਕਸ II ਥਿਓਸ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਰਾਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਬੇਰੇਨੀਕੇ, ਪਟੋਲਮੀ II ਫਿਲਾਡੈਲਫਸ ਦੀ ਧੀ ਸੀ। ਆਕਟੇਵੀਆ ਅਤੇ ਬੇਰੇਨੀਕੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਵਿਆਹਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਿਤਵ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਾਂ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਸੰਧੀਆਂ ਦਾ। ਆਇਤਾਂ ਪੰਜ ਤੋਂ ਦੱਸ ਦੱਖਣੀ ਅਤੇ ਉੱਤਰੀ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਵਿਆਹ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਨੂੰ ਚਿੰਨ੍ਹਿਤ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਮਾਰਕ ਐਂਟਨੀ ਅਤੇ ਆਕਟੇਵਿਅਨ, ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਆਗਸਤੁਸ ਸੀਜ਼ਰ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਗਿਆ, ਨੇ ਉਸ ਵਿਆਹ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਕੀਤੀ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਰਾਜ ਨੂੰ ਪੂਰਬ ਅਤੇ ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵੰਡ ਦਿੱਤਾ।

ਬਰੁੰਡਿਸਿਯਮ ਦਾ ਸੰਧਿ-ਸਮਝੌਤਾ (40 ਈਸਾ ਪੂਰਵ) ਮਾਰਕ ਐਂਟਨੀ ਅਤੇ ਆਕਟੇਵਿਅਨ (ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਅਗਸਤੁਸ ਬਣਿਆ) ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇਕ ਵਾਰਤਾਪੂਰਵਕ ਨਿਪਟਾਰਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਲਗਭਗ ਗ੍ਰਹਿ-ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੂਜੇ ਤ੍ਰਿਯੁੰਵੀਰਾਤ ਵਿੱਚ ਉੱਭਰੀਆਂ ਤਣਾਅਪੂਰਨ ਸਥਿਤੀਆਂ ਦਾ ਹੱਲ ਕਰਨਾ ਸੀ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਰੋਮੀ ਖੇਤਰਾਂ ਦੀ ਵੰਡ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ (ਐਂਟਨੀ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ, ਆਕਟੇਵਿਅਨ ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ), ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਐਂਟਨੀ ਦੇ ਆਕਟਾਵੀਆ (ਆਕਟੇਵਿਅਨ ਦੀ ਭੈਣ) ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਦੁਆਰਾ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। 39 ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਵਿੱਚ ਤ੍ਰਿਯੁੰਵੀਰਾਤ ਦੀ ਮੂਲ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਮਿਆਦ ਸਮਾਪਤ ਹੋ ਗਈ, ਅਤੇ ਐਂਟਨੀ 300 ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਇਟਲੀ ਵੱਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋਇਆ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਬਰੁੰਡਿਸਿਯਮ ਵਿੱਚ ਉਤਰਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ, ਇਸ ਲਈ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਉਹ ਟਾਰੇਂਟਮ ਵਿੱਚ ਲੰਗਰਅੰਦਾਜ਼ ਹੋਏ। ਲੰਬੀਆਂ ਮੱਧਸਥਤਾਵਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਜੋ ਐਂਟਨੀ ਦੀ ਫੌਜ ਦੀ ਆਕਟੇਵਿਅਨ ਦੀ ਫੌਜ ਨਾਲ ਲੜਨ ਦੀ ਅਣਇੱਛਾ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ ਕਾਰਨ ਸੰਭਵ ਹੋਈਆਂ, ਆਕਟੇਵਿਅਨ ਉੱਥੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਆਇਆ। ਆਕਟਾਵੀਆ ਨੇ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੱਧਸਥ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਐਂਟਨੀ ਨੂੰ ਸੈਕਸਟਸ ਪੋਮਪੀ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਆਕਟੇਵਿਅਨ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਤ੍ਰਿਯੁੰਵੀਰਾਤ ਨੂੰ ਹੋਰ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਲਈ (32 ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਤੱਕ) ਨਵੀਕਰਿਤ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਅਧੀਨ ਐਂਟਨੀ ਨੇ ਆਕਟੇਵਿਅਨ ਨੂੰ 120 ਜਹਾਜ਼ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੇ, ਵਾਅਦਾ ਕੀਤੀਆਂ ਫੌਜੀ ਟੁਕੜੀਆਂ ਦੇ ਬਦਲੇ ਵਿੱਚ (ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਕਟੇਵਿਅਨ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਰੋਕ ਲਿਆ)।

ਈਸਾ ਪੂਰਵ 32 ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਨੋਂ ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਟੁੱਟ ਹੋ ਗਿਆ। ਪ੍ਰਚਾਰ, ਅੰਟਨੀ ਦਾ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਧਿਆਨ (ਕਲੀਓਪਾਤਰਾ ਨਾਲ), ਅਤੇ ਔਕਟੇਵਿਅਨ ਵੱਲੋਂ ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਇਕੱਠੇ ਕਰਨ ਕਾਰਨ ਸੰਬੰਧ ਖਰਾਬ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਸਨ। ਐਕਟੀਅਮ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਔਕਟੇਵਿਅਨ ਨੇ ਅੰਟਨੀ ਵੱਲੋਂ ਆਏ ਬਾਅਦਲੇ ਸੰਮੇਲਨ-ਪ੍ਰਸਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਅਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਉੱਤਰ ਦੇ ਰਾਜੇ (ਐਂਟਿਓਕਸ) ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਦੇ ਰਾਜੇ (ਪਟੋਲੇਮੀ) ਨਾਲ ਕੂਟਨੀਤਿਕ ਵਿਆਹ ਵਿੱਚ ਦੱਖਣੀ ਰਾਜੇ ਨੇ ਦੁਲਹਨ ਦਿੱਤੀ ਸੀ; ਜਦਕਿ ਐਂਟਨੀ (ਪੂਰਬ) ਅਤੇ ਔਕਟੇਵੀਅਨ (ਪੱਛਮ) ਦੇ ਕੂਟਨੀਤਿਕ ਵਿਆਹ ਵਿੱਚ ਦੁਲਹਨ ਪੱਛਮ ਵੱਲੋਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਦੋਵੇਂ ਕੂਟਨੀਤਿਕ ਵਿਆਹ ਅਸਫਲ ਰਹੇ, ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਧੀ ਜਾਂ ਭੈਣ ਨੂੰ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਪੱਖ ਉਸ ਸ਼ਕਤੀ ਉੱਤੇ ਜਿੱਤਿਆ ਜਿਸ ਨੇ ਉਸ ਸੰਧੀ ਨੂੰ ਤੋੜਿਆ ਸੀ।

## ਤਿੰਨਾਂ ਦੀ ਗਵਾਹੀ

ਸੇਲਿਊਸਿਡ ਸਮਰਾਜ ਦੇ ਅੰਤ ਸਮੇਂ ਇੱਕ ਤੀਜੀ ਸੰਧੀ ਹੋਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕੋ ਮੇਜ਼ ਉੱਤੇ ਝੂਠ ਬੋਲੇ ਗਏ। ਇਹ ਪੰਜਵੇਂ ਸੂਰੀਅਨ ਯੁੱਧ (202–195 BC) ਦੇ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ ਵਾਪਰਿਆ, ਜਦੋਂ ਐਂਟਿਓਕਸ ਤੀਜਾ ਮੈਗਨਸ ਨੇ 204 BC ਵਿੱਚ ਪਟੋਲੇਮੀ ਚੌਥੇ ਫਿਲੋਪਾਤੋਰ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਟੋਲੇਮਿਕ ਰਾਜ ਦੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਦਾ ਲਾਹਾ ਲਿਆ। ਪਟੋਲੇਮੀ ਪੰਜਵਾਂ ਐਪੀਫੈਨੇਸ (ਪਟੋਲੇਮੀ V) ਬਚਪਨ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਿੰਘਾਸਨ ਉੱਤੇ ਬੈਠਿਆ (ਲਗਭਗ 5–6 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ), ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਮਿਸਰ ਸ਼ਾਸਕੀ ਸਰਪ੍ਰਸਤਾਂ ਦੇ ਅਧੀਨ ਰਹਿ ਗਿਆ ਅਤੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਅਫ਼ਰਾਤਫ਼ਰੀ, ਦੇਸੀ ਬਗਾਵਤਾਂ ਅਤੇ ਬਾਹਰੀ ਖਤਰਿਆਂ ਲਈ ਅਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੋ ਗਿਆ।

ਐਂਟਿਓਕਸ ਮੈਗਨਸ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਪੈਨਿਯਮ ਦੀ ਲੜਾਈ (200 ਈ.ਪੂ.) ਵਰਗੀਆਂ ਜਿੱਤਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੋਇਲੇ-ਸੀਰੀਆ, ਫ਼ਲਸਤੀਂ ਅਤੇ ਏਸ਼ੀਆ ਮਾਈਨਰ ਵਿੱਚ ਪਟੋਲੇਮਾਈ ਇਲਾਕਿਆਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਹਿੱਸੇ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਾਈ ਕਰਕੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਸੀ। ਮਿਸਰ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਿੱਤਣ ਦੀ ਬਜਾਇ (ਜਿਸ ਨਾਲ ਰੋਮੀ ਦਖ਼ਲਅੰਦਾਜ਼ੀ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਸੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਰੋਮ ਉਸ ਉੱਤੇ ਦਬਾਅ ਪਾ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਕੁਝ ਖੇਤਰਾਂ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹੇ), ਉਸ ਨੇ “ਰੱਖਿਆਕਰਤਾ” ਵਰਗੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕੂਟਨੀਤਿਕ ਵਿਆਹੀ ਗਠਜੋੜ ਦਾ ਰਾਹ ਅਪਣਾਇਆ। 197/195 ਈ.ਪੂ. ਵਿੱਚ, ਯੁੱਧ ਦਾ ਅੰਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਸੰਧੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ, ਐਂਟਿਓਕਸ ਮੈਗਨਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਨੌਜਵਾਨ ਧੀ ਕਲੀਓਪੈਟਰਾ ਪਹਿਲੀ ਸਾਇਰਾ (ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਲੀਓਪੈਟਰਾ ਸਾਇਰਾ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਦੀ ਪਹਿਲਾਂ ਮੰਗਣੀ ਕਰਵਾਈ ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਸ ਦਾ ਵਿਆਹ ਬਾਲਕ ਪਟੋਲੇਮੀ ਪੰਜਵੇਂ ਨਾਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ (ਵਿਆਹ 193 ਈ.ਪੂ. ਵਿੱਚ ਰਾਫੀਆ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ; ਪਟੋਲੇਮੀ 16 ਸਾਲ ਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਕਲੀਓਪੈਟਰਾ 10 ਸਾਲ ਦੀ ਸੀ)।

ਇਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਉਦਾਰ ਇਸ਼ਾਰੇ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ: ਐਂਟਿਓਖੁਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਨੌਜਵਾਨ ਰਾਜੇ ਦਾ ਸਾਥੀ ਅਤੇ “ਰੱਖਿਆਕਰਤਾ” ਬਣਾਕੇ ਦਰਸਾਇਆ, ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਹਾਸਲ ਕੀਤੇ ਲਾਭ ਕਾਇਮ ਰੱਖਦਿਆਂ ਸ਼ਾਂਤੀ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਵਿਆਹ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਧੀ ਰਾਹੀਂ ਮਿਸਰ ਉੱਤੇ ਅਪਰੋਖ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦਿੱਤਾ (ਉਸ ਦੀ ਆਸ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਸੇਲਿਊਕਿਡ ਜੜ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਵਫ਼ਾਦਾਰ ਰਹੇਗੀ ਅਤੇ ਪਟੋਲੇਮਾਇਕ ਦਰਬਾਰ ਵਿੱਚ ਸੀਰੀਆ-ਹਿਤੈਸ਼ੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰੇਗੀ)। ਇਹ ਚਾਲ ਉਲਟੀ ਪੈ ਗਈ, ਕਿਉਂਕਿ ਕਲੀਓਪਾਤਰਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਅਤੇ ਮਿਸਰ ਦੀ ਪੱਖਦਾਰੀ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਐਂਟਿਓਖੁਸ ਦੇ ਦੀਰਘਕਾਲੀਕ ਨਿਯੰਤਰਣ ਨੂੰ ਢਾਹ ਲੱਗੀ। ਇਹ ਬਰੁਂਡਿਸਿਅਮ ਦੀ ਸੰਧੀ (40 BC) ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਬਿੰਬ ਹੈ ਅਤੇ ਕਈ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਰੋਮੀ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸੀ।

ਜਿਵੇਂ ਐਂਟਨੀ ਨੇ ਲਗਭਗ ਯੁੱਧ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਤਾਕਤਾਂ ਨੂੰ ਬੰਨ੍ਹਣ ਲਈ ਆਕਟੇਵੀਆ (ਆਕਟੇਵੀਅਨ ਦੀ ਭੈਣ) ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਐਂਟਿਓਖੁਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਧੀ ਦਾ ਵਿਆਹ ਪਟੋਲੇਮੀ V ਨਾਲ ਕਰਵਾ ਕੇ ਇੱਕ ਅਸਥਾਈ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਖੇਤਰੀ ਵੰਡ ਨੂੰ ਔਪਚਾਰਿਕ ਰੂਪ ਦਿੱਤਾ (ਸੇਲਿਊਸਿਡਾਂ ਨੇ ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀਆਂ ਜਿੱਤਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਾਸ ਰੱਖਿਆ, ਅਤੇ ਪਟੋਲੇਮੀ ਨੇ ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮਿਸਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅਧੀਨ ਬਣਾਈ ਰੱਖਿਆ)।

ਐਂਟਿਓਕਸ ਨੇ ਬਾਲ-ਰਾਜਾ ਪਟੋਲੇਮੀ V ਉੱਤੇ (ਪਰਿਵਾਰਕ ਸੰਬੰਧਾਂ ਰਾਹੀਂ) ਇੱਕ ਤੱਥਕਾਲਕ ਸਰਪ੍ਰਸਤ ਵਾਂਗ ਕਾਰਜ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਕਟੇਵਿਅਨ (ਅਤੇ ਤ੍ਰਿਮੂਰਤੀ) ਨੇ ਸ਼ਕਤੀ-ਖਾਲੀਪਣ ਜਾਂ ਆਪਸੀ ਪ੍ਰਤਿਸਪਰਧਾਵਾਂ ਦੇ ਦਰਮਿਆਨ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ। ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ, “ਵਧੇਰੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ” ਪਾਤਰ (ਐਂਟਿਓਕਸ/ਆਕਟੇਵਿਅਨ) ਨੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰੀ ਦੇ ਜਰੀਏ ਇੱਕ ਨਾਜ਼ੁਕ ਪ੍ਰਤਿਪੱਖੀ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ-ਸਾਧਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ। ਦੋਵੇਂ ਪ੍ਰਬੰਧਾਂ ਨੇ ਅਲਪਕਾਲੀਨ ਸਥਿਰਤਾ ਤਾਂ ਲਿਆਂਦੀ, ਪਰ ਅੰਦਰੂਨੀ ਅਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦੇ ਕਾਰਨ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ‘ਸਫਲ ਨਾ ਹੋਏ’—ਕਲੀਓਪਾਤਰਾ ਨੇ ਮਿਸਰ ਦਾ ਪੱਖ ਲਿਆ (ਜਿਸ ਨਾਲ ਐਂਟਿਓਕਸ ਕਮਜ਼ੋਰ ਪਿਆ), ਜਦਕਿ ਐਂਟਨੀ ਦਾ ਪੂਰਬੀ ਕੇਂਦ੍ਰੀਕਰਨ (ਕਲੀਓਪਾਤਰਾ VII) ਆਕਟੇਵਿਅਨ ਨਾਲ ਟੁੱਟ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਿਆ।

ਰਖਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਅਧੀਨ ਪਟੋਲੇਮੀ ਪੰਜਵੇਂ ਦੀ ਅਪਰਿਪਕਵ ਅਵਸਥਾ ਜੂਲੀਅਸ ਸੀਜ਼ਰ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੀ ਅਸਥਿਰਤਾ ਦੇ ਸਮਾਨਾਂਤਰ ਹੈ (ਜਿਸ ਨੇ ਟ੍ਰਾਇਅਮਵੀਰੇਟ ਦੀ ਰਚਨਾ ਅਤੇ ਸੱਤਾ-ਸੰਘਰਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ)। ਬੇਰੇਨੀਕੇ ਦਾ ਐਂਟਿਓਕਸ ਨਾਲ ਵਿਵਾਹ ਦਾਨੀਏਲ ਅਧਿਆਇ ਗਿਆਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸੇਲਿਊਸਿਡ ਸਾਮਰਾਜ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਦਾ ਚਿੰਨ੍ਹ ਸੀ, ਅਤੇ ਐਂਟਿਓਕਸ ਮੈਗਨਸ ਦੀ ਧੀ ਦਾ ਮਿਸਰੀ ਬਾਲ-ਰਾਜੇ ਨਾਲ ਵਿਵਾਹ ਸੇਲਿਊਸਿਡ ਸਾਮਰਾਜ ਦੇ ਅੰਤ ਦਾ ਚਿੰਨ੍ਹ ਸੀ। ਮਾਰਕ ਐਂਟਨੀ ਦਾ ਆਕਟੇਵੀਆ ਨਾਲ ਵਿਵਾਹ ਖਤਮ ਹੋਣਾ ਪਟੋਲੇਮੈਕ ਰਾਜ ਦੇ ਅੰਤ ਦਾ ਚਿੰਨ੍ਹ ਸੀ। ਪਰਮੇਸ਼ੁਰ ਦੀ ਵਾਅਦੇਬੰਧ ਪ੍ਰਜਾ ਵਜੋਂ ਯਹੂਦਾ ਦਾ ਅੰਤ ਸਲੀਬ ਉੱਤੇ ਹੋਇਆ, ਅਤੇ ਉਹ ਯਹੂਦੀ ਰਾਜ ਮੱਕਾਬੀਆਂ ਅਤੇ ਉਸ ਸੰਧੀ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਰੋਮ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀਕ ਰੇਖਾਵਾਂ ਦਾਨੀਏਲ ਅਧਿਆਇ ਗਿਆਰਾਂ ਦੇ ਵਰਣਨ ਅੰਦਰ ਦਰਸਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਹ ਸਭ ਆਇਤ ਚਾਲੀ ਦੇ ਲੁਕੇ ਹੋਏ ਇਤਿਹਾਸ ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਆਇਤ ਪੰਜ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਦਿਆਂ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਬੇਰੇਨੀਕੇ ਦੀ ਸੰਧੀ ਹੈ, ਜੋ ਐਂਟਿਓਕਸ ਦਿ ਗ੍ਰੇਟ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਧੀ ਕਲੀਓਪਾਤਰਾ ਸਾਇਰਾ ਦੀ ਸੰਧੀ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਆਇਤ ਤੇਈਂ ਦੇ ਮੱਕਾਬੀਆਂ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਘਟਿਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਮੱਕਾਬੀ ਐਂਟਿਓਕਸ ਐਪੀਫੇਨੀਜ਼ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਆਪਣੀ ਬਗਾਵਤ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਇਸ ਰੇਖਾ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਸੇਲਿਊਸਿਡ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਅੰਤਲੇਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ।

ਅੰਤੀਓਖੁਸ ਐਪਿਫੇਨਸ ਉਹੀ ਅੰਤੀਓਖੁਸ ਹੈ ਜੋ ਛੇਵੇਂ ਸੀਰੀਆਈ ਯੁੱਧ ਦੇ ਦੌਰਾਨ 168 ਈ.ਪੂ. ਵਿੱਚ ਅਲੈਕਜ਼ਾਂਡਰੀਆ ਦੇ ਨੇੜੇ ਮਿਸਰ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਅੰਤੀਓਖੁਸ ਐਪਿਫੇਨਸ ਨੇ ਮਿਸਰ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਹੋਈ ਸੀ ਅਤੇ ਅਲੈਕਜ਼ਾਂਡਰੀਆ ਨੂੰ ਕਬਜ਼ੇ ਵਿੱਚ ਲੈਣ ਦੇ ਬਿਲਕੁਲ ਨੇੜੇ ਸੀ। ਟੋਲੇਮੀ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਸ਼ਾਸਕਾਂ ਨੇ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਰੋਮ ਨੂੰ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ। ਰੋਮ ਨੇ ਪੋਪਿਲਿਉਸ ਲੈਨਾਸ ਨੂੰ (ਕੇਵਲ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਸਾਥੀ-ਦਲ ਨਾਲ—ਕੋਈ ਫੌਜ ਨਹੀਂ) ਸੈਨੇਟ ਵੱਲੋਂ ਇੱਕ ਅੰਤਿਮ ਚੇਤਾਵਨੀ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਲਈ ਭੇਜਿਆ; ਅੰਤੀਓਖੁਸ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਮਿਸਰ ਅਤੇ ਸਾਇਪ੍ਰਸ ਤੋਂ ਹਟ ਜਾਣਾ ਸੀ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਰੋਮ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ। ਜਦੋਂ ਅੰਤੀਓਖੁਸ ਨੇ ਪੱਤਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਸਲਾਹਕਾਰਾਂ ਨਾਲ ਮਸ਼ਵਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸਮਾਂ ਮੰਗਿਆ, ਤਾਂ ਪੋਪਿਲਿਉਸ ਨੇ—ਜਿਸ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਠੋਰ ਅਤੇ ਹਕੂਮਤ-ਜਤਾਉਣ ਵਾਲੇ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲੇ ਵਜੋਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ—ਆਪਣੀ ਲਾਠੀ ਲਈ ਅਤੇ ਰਾਜੇ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਰੇਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਘੇਰਾ ਖਿੱਚ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ, “ਇਸ ਘੇਰੇ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਪੈਰ ਰੱਖਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਨੂੰ ਉਹ ਜਵਾਬ ਦੇ, ਜੋ ਮੈਂ ਸੈਨੇਟ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪੇਸ਼ ਕਰ ਸਕਾਂ।”

ਅਰਥ ਸਪੱਸ਼ਟ ਸੀ; ਅੰਤਿਓਖੁਸ ਰੋਮ ਦੀਆਂ ਮੰਗਾਂ ਨੂੰ ਮੰਨੇ ਬਿਨਾ ਉਸ ਘੇਰੇ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਹੀਂ ਨਿਕਲ ਸਕਦਾ ਸੀ—ਸਹਿਮਤੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਉਸ ਨੂੰ ਲੰਘਣਾ ਯੁੱਧ ਦਾ ਅਰਥ ਰੱਖਦਾ ਸੀ। ਹੱਕਾ-ਬੱਕਾ ਅਤੇ ਅਪਮਾਨਿਤ ਹੋਇਆ ਅੰਤਿਓਖੁਸ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਲਈ ਠਿਠਕਿਆ, ਪਰ ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸਹਿਮਤੀ ਦਿੱਤੀ, ਆਪਣੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਨੂੰ ਮਿਸਰ ਤੋਂ ਵਾਪਸ ਬੁਲਾਇਆ, ਅਤੇ ਸੀਰੀਆ ਮੁੜ ਗਿਆ। ਕੂਟਨੀਤੀ ਦਾ ਇਹ ਸਾਹਸਿਕ ਕਦਮ (ਰੋਮ ਦੀ ਵਧਦੀ ਹੋਈ ਸ਼ਕਤੀ-ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਾ ਦੇ ਆਸਰੇ) ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਯੁੱਧ ਦੇ ਹੀ ਇਸ ਪਿੱਛੇਹਟ ਨੂੰ ਮਜਬੂਰ ਕਰ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਪੂਰਬੀ ਭੂ-ਮੱਧ ਸਾਗਰੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਰੋਮ ਦੇ ਉਭਰਦੇ ਹੋਏ ਪ੍ਰਭੁਤਵ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ “ਰੇਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੇਖਾ ਖਿੱਚਣਾ” ਵਾਲੇ ਮੁਹਾਵਰੇ ਦੇ ਮੂਲ ਵਜੋਂ ਵਿਸ਼ਾਲ ਤੌਰ ’ਤੇ ਉਧਰਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ (ਹਾਲਾਂਕਿ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਉਹ ਇੱਕ ਘੇਰਾ ਸੀ)।

ਅੰਤਿਯੋਕੁਸ ਏਪਿਫਾਨੇਸ ਪ੍ਰੋਟੈਸਟੈਂਟ ਸਮਝ ਵਿੱਚ ਉਸ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਵੀ ਬਣ ਗਿਆ ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਉੱਚਾ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਡਿੱਗ ਪੈਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਦਾਨੀਏਲ ਗਿਆਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਇਤ ਚੌਦਾਂ ਵਿੱਚ ਦਰਸ਼ਨ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।

> ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤੇ ਦੱਖਣ ਦੇ ਰਾਜੇ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋਣਗੇ; ਤੇਰੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਲੁਟੇਰੇ ਵੀ ਦਰਸ਼ਨ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਉੱਚਾ ਚੁੱਕਣਗੇ; ਪਰ ਉਹ ਡਿੱਗ ਪੈਣਗੇ। ਦਾਨੀਏਲ 11:14.

ਅੰਤੀਓਕਸ ਚੌਥਾ ਏਪਿਫਾਨੇਸ ਨੇ ਈ.ਪੂ. 175–164 ਤੱਕ ਰਾਜ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਉਹ ਤੇਰਾਂ ਸੈਲਿਊਸਿਡ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਅੱਠਵਾਂ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਹੇਲੇਨਵਾਦੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਸਾਮਰਾਜ ਨੂੰ ਯੂਨਾਨੀ ਧਾਰਮਿਕ ਰੀਤੀਆਂ ਦੇ ਅਧੀਨ ਇਕਜੁੱਟ ਕਰਨ ਦਾ ਯਤਨ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਈ.ਪੂ. 169 ਵਿੱਚ ਮੰਦਰ ਨੂੰ ਲੁੱਟਿਆ, ਯਹੂਦੀ ਰੀਤਾਂ (ਖਤਨਾ, ਸਬਤ ਦੀ ਪਾਲਣਾ, ਤੌਰਾਹ ਦਾ ਅਧਿਐਨ) ਉੱਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾਈ, ਅਤੇ ਬੁਤਪਰਸਤ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਬਲਿਦਾਨ ਚੜ੍ਹਾਉਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕੀਤਾ। ਈ.ਪੂ. 167 ਦੇ ਦਸੰਬਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ ਹੋਮ-ਬਲੀਆਂ ਦੀ ਯਹੂਦੀ ਵੇਦੀ ਦੇ ਉੱਪਰ ਇੱਕ ਬੁਤਪਰਸਤ ਵੇਦੀ (ਜ਼ੀਅਸ ਲਈ) ਖੜ੍ਹੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸੂਰ ਦੀ ਬਲੀ ਚੜ੍ਹਾਈ, ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੋਰ ਵੀ ਅਪਵਿੱਤਰ ਕਰਤੂਤਾਂ ਕੀਤੀਆਂ। ਇਹ ਅਪਵਿਤ੍ਰਤਾ ਧਾਰਮਿਕ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਯਹੂਦੀਆਂ ਲਈ ਆਖ਼ਰੀ ਹੱਦ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਮੰਦਰ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਅਤੇ ਪਰਮੇਸ਼ੁਰ ਦੀ ਬਿਵਸਥਾ ਦੀ ਸਰਵੋਚ ਉਲੰਘਣਾ ਵਜੋਂ ਦੇਖਿਆ। ਇਸ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਵਿਰੋਧ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ, ਜਦੋਂ ਮੋਦੇਇਨ ਦਾ ਮੱਤਤਿਆਹ (ਇੱਕ ਯਾਜਕ) ਨੇ ਬੁਤਪਰਸਤ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਬਲੀ ਚੜ੍ਹਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਸੈਲਿਊਸਿਡ ਅਧਿਕਾਰੀ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨੂੰ ਠੁਕਰਾ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਧਰਮ-ਤਿਆਗੀ ਯਹੂਦੀ ਅਤੇ ਉਸ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ, ਫਿਰ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨਾਲ ਪਹਾੜੀਆਂ ਵੱਲ ਭੱਜ ਗਿਆ (ਜੋ ਅੱਗੇ ਚੱਲ ਕੇ ਮੱਕਾਬੀ ਬਣੇ)। ਇਸ ਨਾਲ ਈ.ਪੂ. 167–160 ਤੱਕ ਗੁਰਿਲਾ ਯੁੱਧ ਅਤੇ ਬਗਾਵਤ ਭੜਕ ਉੱਠੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਯਹੂਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਦੀ ਪੁਨਰਸਥਾਪਨਾ ਕਰਨਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਪਰਿਣਾਮ ਈ.ਪੂ. 164 ਵਿੱਚ ਯਹੂਦਾ ਮੱਕਾਬੀਅਸ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਮੰਦਰ ਦੇ ਮੁੜ ਸਮਰਪਣ (ਹਨੁੱਕਾਹ) ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਨਿਕਲਿਆ।

ਸੇਲਿਊਸਿਡ ਸਾਮਰਾਜ ਦੇ ਆਰੰਭ ਅਤੇ ਅੰਤ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੰਧੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਇੱਕ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਵਿਆਹ ਸੀ, ਅਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਤਾਂ ਪੂਰਬ ਅਤੇ ਪੱਛਮ, ਜਾਂ ਉੱਤਰ ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਦੀ ਵੰਡ ਦਾ ਤੱਤ ਮੌਜੂਦ ਸੀ। ਜਿਵੇਂ ਜਿਵੇਂ ਸੇਲਿਊਸਿਡ ਸਾਮਰਾਜ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੁੰਦਾ ਗਿਆ, ਐਂਟੀਓਕਸ ਐਪੀਫੇਨੀਜ਼ ਉਭਰਦੀ ਹੋਈ ਰੋਮੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਮੱਕਾਬੀਆਂ ਦੇ ਕ੍ਰੋਧ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਵੀ। ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਬਾਅਦਲੇ ਪੜਾਅ ਵਿੱਚ ਉਹ ਉਸ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀਕ ਪ੍ਰਤੀਕ ਦਾ ਜਾਲਸਾਜ਼ੀ ਭਰਿਆ ਪ੍ਰਤਿਰੂਪ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਦਰਸ਼ਨ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਗਿਆਰਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਦੇ ਬਾਈਵੇਂ ਪਦ ਵਿੱਚ ਜੋ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ, ਉਹ ਉਸ ਵੇਲੇ ਤੋੜੀ ਗਈ ਜਦੋਂ ਵਾਚਾ ਦਾ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਤੋੜਿਆ ਗਿਆ।

> ਅਤੇ ਬਾੜ੍ਹ ਦੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਨਾਲ ਉਹ ਉਸ ਦੇ ਅੱਗੇ ਤੋਂ ਵਹਾ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣਗੇ ਅਤੇ ਟੋੜੇ ਜਾਣਗੇ; ਹਾਂ, ਨੇਮ ਦਾ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਵੀ। ਦਾਨੀਏਲ 11:22.

ਐਂਟਿਓਕਸ ਐਪੀਫੇਨਸ ਦਾ ਰਾਜ 164 ਈਸਾ-ਪੂਰਵ ਵਿੱਚ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਮਸੀਹ ਤੋਂ ਲਗਭਗ ਦੋ ਸੌ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਸੀ, ਜਦੋਂ “ਵਾਚਾ ਦਾ ਰਾਜਕੁਮਾਰ” ਸਲੀਬ ਉੱਤੇ “ਤੋੜਿਆ ਗਿਆ।” ਜੋ ਗੱਲ ਅਸੀਂ ਇੱਥੇ ਨੋਟ ਕਰਨੀ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ, ਉਹ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸੇਲਿਊਸਿਡ ਸਮਰਾਜ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਅਤੇ ਸਮਾਪਤੀ ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਇੱਕ ਕੂਟਨੀਤਿਕ ਸੰਧੀ-ਵਿਆਹ ਨਾਲ ਹੋਈ, ਜਿੱਥੇ ਦੋਵੇਂ ਪੱਖਾਂ ਦੇ ਦਰਮਿਆਨ ਛਲ ਇਤਿਹਾਸਕ ਅਭਿਲੇਖ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈ। ਐਂਟਿਓਕਸ ਐਪੀਫੇਨਸ ਦੇ ਰਾਜਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਮੱਕਾਬੀ ਬਗਾਵਤ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੋਈ, ਜਿਸ ਨੇ ਅਮਰੀਕੀ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਰੂਪ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਮੱਕਾਬੀਆਂ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਸੇਲਿਊਸਿਡ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਜੂਆ ਉਤਾਰ ਸੁੱਟਣ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਵਿੱਚ ਰੋਮ ਨਾਲ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਸੰਧੀ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ। ਉਹ ਆਯਤ ਜੋ ਉਸ ਸੰਧੀ ਦੀ ਸਿੱਧੀ ਪਛਾਣ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਰੋਮ ਨੂੰ ਧੋਖੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਜਾਂ ਸੰਧੀ ਦੀ ਮੇਜ਼ ਉੱਤੇ ਝੂਠ ਬੋਲਦੇ ਹੋਏ, ਵੀ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ ’ਤੇ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ।

> ਅਤੇ ਉਸ ਨਾਲ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅਹਿਦ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਛਲ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰੇਗਾ; ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਚੜ੍ਹ ਆਵੇਗਾ ਅਤੇ ਥੋੜੇ ਜਿਹੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਬਲਵੰਤ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਦਾਨੀਏਲ 11:23.

ਹਰੇਕ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀਕ ਲੜੀ ਜੋ ਪਦ ਚਾਲੀ ਵਿੱਚ ਅੰਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਇੱਕ ਟੁੱਟੀ ਹੋਈ ਸੰਧਿ ਰੱਖਦੀ ਹੈ। ਉਰਿਆਹ ਸਿਮਿਥ, ਪਦ ਤੀਹ ਦੇ “ਉਹ ਜੋ ਪਵਿੱਤਰ ਸੰਧਿ ਨੂੰ ਤਿਆਗ ਦਿੰਦੇ ਹਨ” ਉੱਤੇ ਟਿੱਪਣੀ ਕਰਦਿਆਂ, ਹੇਠ ਲਿਖਿਆ ਦਰਜ ਕਰਦਾ ਹੈ:

> “‘ਵਾਚਾ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਕ੍ਰੋਧ;’ ਅਰਥਾਤ, ਪਵਿੱਤਰ ਧਰਮ-ਸ਼ਾਸਤਰ, ਵਾਚਾ ਦੀ ਪੁਸਤਕ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀ ਇੱਕ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਰੋਮ ਵਿੱਚ ਸੰਪੰਨ ਹੋਈ। ਹੇਰੂਲੀ, ਗੋਥ ਅਤੇ ਵੈਂਡਲ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਰੋਮ ਨੂੰ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ, ਐਰੀਅਨ ਮਤ ਨੂੰ ਅੰਗੀਕਾਰ ਕਰ ਬੈਠੇ ਅਤੇ ਕੈਥੋਲਿਕ ਕਲੀਸਿਆ ਦੇ ਵੈਰੀ ਬਣ ਗਏ। ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਇਸ ਵਿਧਰਮ ਦਾ ਸਮੂਲ ਨਾਸ ਕਰਨ ਦੇ ਹੀ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ਜਸਟਿਨੀਅਨ ਨੇ ਪੋਪ ਨੂੰ ਕਲੀਸਿਆ ਦਾ ਮੁਖੀ ਅਤੇ ਵਿਧਰਮੀਆਂ ਦਾ ਸੁਧਾਰਕ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ। ਜਲਦੀ ਹੀ ਬਾਈਬਲ ਨੂੰ ਇੱਕ ਐਸੀ ਖਤਰਨਾਕ ਪੁਸਤਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਣ ਲੱਗਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਨਹੀਂ ਪੜ੍ਹਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ, ਸਗੋਂ ਸਾਰੇ ਵਿਵਾਦਪੂਰਨ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਪੋਪ ਅੱਗੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਜਾਣੇ ਸਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਰਮੇਸ਼ੁਰ ਦੇ ਬਚਨ ਉੱਤੇ ਅਪਮਾਨ ਉੱਤੇ ਅਪਮਾਨ ਢੇਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਅਤੇ ਰੋਮ ਦੇ ਸਮਰਾਟਾਂ ਨੇ, ਜਿਸ ਦਾ ਪੂਰਬੀ ਭਾਗ ਹਾਲੇ ਵੀ ਕਾਇਮ ਸੀ, ਉਸ ਰੋਮ ਦੀ ਕਲੀਸਿਆ ਨਾਲ ਸਾਂਝ ਪਾਈ, ਜਾਂ ਉਸ ਨਾਲ ਮਿਲੀਭੁਗਤ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਵਾਚਾ ਨੂੰ ਤਿਆਗ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਧਰਮ-ਤਿਆਗ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ ਸੀ, ‘ਵਿਧਰਮ’ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨਾਲ। ਪਾਪ ਦਾ ਮਨੁੱਖ ਉਸ ਦੇ ਧ੍ਰਿਸ਼ਟ ਸਿੰਹਾਸਨ ਉੱਤੇ ਐਰੀਅਨ ਗੋਥਾਂ ਦੀ ਹਾਰ ਰਾਹੀਂ ਬਿਠਾਇਆ ਗਿਆ, ਜੋ ਉਸ ਵੇਲੇ ਈ.ਸ. 538 ਵਿੱਚ ਰੋਮ ਉੱਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਰੱਖਦੇ ਸਨ।” ਉਰਿਆਹ ਸਮਿੱਥ, Daniel and the Revelation, 281.

ਦਾਨੀਏਲ ਅਧਿਆਇ ਗਿਆਰਾਂ ਦੀ ਪੰਜਵੀਂ ਆਇਤ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਉਸ ਰੇਖਾ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਦੱਖਣ ਦਾ ਰਾਜਾ ਇੱਕ ਕੂਟਨੀਤਿਕ ਦੁਲਹਨ ਨੂੰ ਇੱਕ ਐਸੇ ਸੰਧਿ-ਚਿੰਨ੍ਹ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉੱਤਰ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੇ ਤੋੜ ਦਿੱਤਾ। ਦੱਖਣ ਦੇ ਰਾਜੇ ਦਾ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ੋਧ 1798 ਵਿੱਚ ਪਾਪਾਈ ਉੱਤਰ ਦੇ ਰਾਜੇ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਨੈਪੋਲੀਅਨ ਦੇ ਆਤਮਿਕ ਦੱਖਣ ਦੇ ਰਾਜੇ ਦੇ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ੋਧ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਸੀ। ਪੰਜਵੀਂ ਤੋਂ ਨੌਵੀਂ ਆਇਤਾਂ ਤੱਕ ਦੀ ਟੁੱਟੀ ਹੋਈ ਸੰਧਿ ਨੈਪੋਲੀਅਨ ਦੀ ਟੋਲੇਂਤੀਨੋ ਦੀ ਟੁੱਟੀ ਹੋਈ ਸੰਧਿ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਸੀ, ਜੋ ਨਾਟੋ ਦੁਆਰਾ ਟੁੱਟੀ ਹੋਈ ਸੰਧਿ ਬਾਰੇ ਪੁਤਿਨ ਦੇ ਦਾਅਵੇ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਸੀ। ਨੈਪੋਲੀਅਨ ਦਾ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ੋਧ 2014 ਵਿੱਚ ਯੂਕਰੇਨ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਪੁਤਿਨ ਦੇ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ੋਧ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਸੀ। ਦਸਵੀਂ ਆਇਤ ਵਿੱਚ ਚੌਥੇ ਸੀਰੀਆਈ ਯੁੱਧ ਦੇ ਅੰਤ ‘ਤੇ ਐਂਟੀਓਕਸ ਮੈਗਨਸ ਦਾ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ੋਧ 1798 ਵਿੱਚ ਨੈਪੋਲੀਅਨ ਨਾਲ ਅਤੇ 2014 ਵਿੱਚ ਪੁਤਿਨ ਨਾਲ ਵੀ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੰਦਰਹੀਂ ਆਇਤ ਵਿੱਚ 200 BC ਦੇ ਪੈਨੀਅਮ ਦੇ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਐਂਟੀਓਕਸ ਨੇ ਧਰਤੀ ‘ਤੇ ਫੌਜੀ ਬੂਟ ਵਰਤੇ ਬਿਨਾ ਮਿਸਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅਧੀਨ ਲਿਆਉਣ ਦੀ ਗੁਪਤ ਮੰਸ਼ਾ ਨਾਲ ਇੱਕ ਕੂਟਨੀਤਿਕ ਵਿਆਹ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ। ਐਂਟੀਓਕਸ ਮੈਗਨਸ ਦਾ ਸਿੰਘਾਸਨ ਉਸ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ, ਜਿਸ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ, ਅਤੇ ਇਸ ਕਾਰਨ ਐਂਟੀਓਕਸ ਮੈਗਨਸ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟਾ ਪੁੱਤਰ, ਐਂਟੀਓਕਸ ਏਪੀਫੇਨੀਸ, ਸਿੰਘਾਸਨ ‘ਤੇ ਆ ਗਿਆ। ਯੂਨਾਨੀ ਰੀਤਾਂ ਅਤੇ ਧਰਮ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਨੇ ਮਕਾਬੀ ਬਗਾਵਤ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਤੇਈਂਵੀਂ ਆਇਤ ਵਿੱਚ ਰੋਮ ਨਾਲ ਧੋਖੇਬਾਜ਼ ਸੰਧਿ ਵੱਲ ਲੈ ਗਿਆ। ਚੌਵੀਹਵੀਂ ਆਇਤ ਮੂਰਤੀਪੂਜਕ ਰੋਮ ਦਾ ਪਰਿਚਯ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਐਂਟਨੀ ਅਤੇ ਆਗਸਟਸ ਦੀ ਝੂਠਾਂ ਦੀ ਮੇਜ਼ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਤੀਹਵੀਂ ਆਇਤ ਵਿੱਚ ਮੂਰਤੀਪੂਜਕ ਰੋਮ ਪਾਪਾਈ ਕਲੀਸਿਆ ਨਾਲ ਸੰਵਾਦ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਵਜੋਂ ਚਿੰਨ੍ਹਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਵਿੱਤਰ ਵਾਚਾ ਨੂੰ ਤੋੜਿਆ ਸੀ।

ਚੌਵੀ ਤੋਂ ਤੀਹ ਤੱਕ ਦੀਆਂ ਆਇਤਾਂ ਮੂਰਤੀਪੂਜਕ ਰੋਮ ਦੀ ਗਵਾਹੀ ਹਨ ਅਤੇ ਇਕੱਤੀ ਤੋਂ ਚਾਲੀ ਤੱਕ ਦੀਆਂ ਆਇਤਾਂ ਪਾਪਾਈ ਰੋਮ ਦੀ ਗਵਾਹੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਦਾਨੀਏਲ 11:1 ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ 40ਵੀਂ ਆਇਤ ਤੱਕ ਦੀ ਹਰ ਪੰਕਤੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਦੀ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਪੰਕਤੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ ਜੋ 40ਵੀਂ ਆਇਤ ਦੇ ਗੁਪਤ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਸੇਲਿਊਸਿਡ ਰਾਜ ਦੀ ਲੜੀ, ਪਟੋਲੇਮਿਕ ਰਾਜ ਦੀ ਲੜੀ, ਮੱਕਾਬੀਆਂ ਦੇ ਯਹੂਦੀ ਰਾਜ ਦੀ ਲੜੀ, ਮੂਰਤੀਪੂਜਕ ਰੋਮ ਦੀ ਲੜੀ ਅਤੇ ਪਾਪਾਈ ਰੋਮ ਦੀ ਲੜੀ—ਇਹ ਸਭ 1989 ਤੋਂ ਐਤਵਾਰ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਤੱਕ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਲੜੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਰ ਇੱਕ ਇਸ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਤੱਤ ਵਜੋਂ ਟੁੱਟੀ ਹੋਈ ਸੰਧੀ ਦੀ ਪਹਿਚਾਣ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਇਹ ਰੋਮ ਹੀ ਹੈ ਜੋ ਦਾਨੀਏਲ ਗਿਆਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦਰਿਸ਼ਟੀ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਮੂਰਤੀਪੂਜਕ ਅਤੇ ਪਾਪਾਈ ਰੋਮ ਦੋਹਾਂ ਦੀਆਂ ਧੋਖੇਬਾਜ਼ੀ ਵਾਲੀਆਂ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀਕ ਸੰਧੀਆਂ ਨੂੰ ਕ੍ਰਮਵੱਧ ਅਤੇ ਅਜਿਹੀਆਂ ਵਜੋਂ ਚਿੰਨ੍ਹਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਰੋਮ ਦੇ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਅਤੇ ਵਿਲੱਖਣ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀਕ ਸਮਿਆਂ ਲਈ ਸਰਵੋਚ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੋਈਆਂ। ਦੋਹਾਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਨੇ ਸਰਵੋਚਤਾ ਦੇ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਉਸ ਵੇਲੇ ਤੋਂ ਦਰਸਾਈ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤੀਜੀ ਰੁਕਾਵਟ ਦੂਰ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਜਲਦੀ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਐਤਵਾਰ ਕਾਨੂੰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੋ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਧੋਖੇ ਦੀ ਸੰਧੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਚਾਰ ਵਾਰ ਇਹ ਦੋ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦੱਖਣ ਅਤੇ ਉੱਤਰ ਦੇ ਰਾਜੇ ਰਹੇ ਹਨ: ਇੱਕ ਵਾਰ ਯਹੂਦਾ ਦੀ ਮਹਿਮਾਮਈ ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਰੋਮ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਇੱਕ ਵਾਰ ਰੋਮੀ ਤ੍ਰਿਮੂਰਤੀ ਦੇ ਦੋ ਹਿੱਸਿਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਮੂਰਤੀਪੂਜਕ ਅਤੇ ਪਾਪਾਈ ਰੋਮ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ। ਰੋਮ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਦੋਹਾਂ ਧੋਖੇਬਾਜ਼ ਸੰਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਰੋਮੀ ਸਾਮਰਾਜ ਦੇ ਇੱਕ ਅੱਧੇ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਅੱਧੇ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਦੀ ਸੰਧੀ ਸੀ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਪੂਰਬ ਦਾ ਐਂਟਨੀ ਅਤੇ ਪੱਛਮ ਦਾ ਆਗੁਸਤੁਸ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਪੂਰਬ ਦਾ ਮੂਰਤੀਪੂਜਕ ਰੋਮ ਅਤੇ ਪੱਛਮ ਦਾ ਪਾਪਾਈ ਰੋਮ। ਉੱਤਰ ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਦੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਧੋਖੇ ਦੀਆਂ ਚਾਰ ਸੰਧੀਆਂ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਦੋ ਪੂਰਬ ਅਤੇ ਪੱਛਮ ਦੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਜਲਦੀ ਹੀ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਉੱਤਰ ਦੇ ਰਾਜੇ ਅਤੇ ਮਹਿਮਾਮਈ ਧਰਤੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ।

ਇਸ ਨਾਲ ਦਾਨੀਏਲ ਦੀ ਪੁਸਤਕ ਬਾਰੇ ਸਾਡੀ ਆਰੰਭਿਕ ਪ੍ਰਸਤੁਤੀ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਪੈਨਿਯਮ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦਾਨੀਏਲ ਦੀ ਪੁਸਤਕ ਸੰਬੰਧੀ ਇਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦਾ ਸਮਾਪਨ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਆਇਤ ਚਾਲੀ ਦੇ ਗੁਪਤ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਅਸੀਂ ਅਗਲੇ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖਾਂਗੇ।

Back to Articles