Article

# Bhuku ra Joere neChechi yeSeventh-day Adventist yeRaodhikia—Nhamba Makumi Matatu neNomwe

លេខ​សាមសិប​ប្រាំពីរ

Author

Jeff Pippenger

Published

January 29, 2026

Formats

PDF
Word
Song MP3

Mu hope dzaWilliam Miller, “kubvongodzeka” kwekutanga, apo vanhu vakatanga kukanganisa zvishongo, kwakafanotungamirirwa naMiller achiunganidza zvishongo zvacho uye achidana achiti, “huya uone.” Kristu, somunhu aiva nebhurasho rekubvisa tsvina, anoshandisa mutsvairo kutsvaira marara obuda, ozounganidza zvishongo mubhokisi guru zvikuru, uye ipapo akadana Miller kuti, “huya uone.” Apo Kristu anotanga basa Rake remutsvairo, mukamuri munenge musina munhu, nokuti Miller akanyora kuti “mukova wakazaruka, uye mumwe murume akapinda mumukamuri, vanhu vose vakabva vabudamo; uye iye, akabata bhurasho rekubvisa tsvina muruoko rwake, akazarura mahwindo, ndokutanga kubhurasha tsvina nemarara kubva mumukamuri.”

Munhu ane bhurasho rekukwesha tsvina anopinda mumba kana vanhu vose vabuda mairi. Muna 2023, munhu ane bhurasho rekukwesha tsvina akapinda mumba maiva musina munhu, nokuti kufamba kwevanhu vane zviuru zana namakumi mana nezvina kwakanga kwaputswa nokumwayiwa. Zvokwadi dzinomiririrwa neMatafura aHabhakuki a2012 dzakanga dzavigwa mumarara, uye imba yakanga isina munhu. Munhu ane bhurasho rekukwesha tsvina ndiye Uyo akauya shure kwaJohani Mubhabhatidzi, uyo Johani akati ane feni, uye kuti Aizoishandisa feni iyo kuchenesa zvizere uriri Hwake.

> Zvirokwazvo ini ndinokubhabhatidzai nemvura kuti mutendeuke; asi unouya shure kwangu ane simba kundipfuura ini, wandisina kukodzera kutakura shangu dzake; iye achakubhabhatidzai noMweya Mutsvene, uye nomoto; ane foshoro yake muruoko rwake, uye achachenesa kwazvo buriro rake, achiunganidza gorosi rake mudura; asi hundi achaipisa nomoto usingadzimiki. Ipapo Jesu akabva kuGarirea akauya kuJorodhani kuna Johane, kuti abhabhatidzwe naye. Mateo 3:11–13.

Galilee ni ishusho ya hatua ya mageuzo, na mahali kwenye Yordani ambapo Yesu alikuja kubatizwa panaitwa Bethabara, nalo maana yake ni “mahali pa kuvukia kwa kivuko,” na huonyesha mahali ambapo Israeli wa kale walivuka kuingia katika Nchi ya Ahadi. Yesu alipobatizwa, ndipo akawa Yesu Kristo. Galilee, Yordani, Bethabara, na Yesu kuwa Kristo vyote vinasisitiza mabadiliko ya kipindi cha utawala wa Mungu, ambalo pia ndilo mlango huwakilisha, hasa kwa Wafiladelfia waliopewa ufunguo wa mlango unaofunguliwa na kufungwa.

> Uye kungirozi yekereke iri muFiradherufia nyora uchiti: Izvi ndizvo zvinoreva iye mutsvene, iye wechokwadi, iye ane kiyi yaDhavhidhi, iye anozarura, uye hakuna munhu anovhara; uye anovhara, uye hakuna munhu anozarura; Ndinoziva mabasa ako; tarira, ndakaisa pamberi pako suo rakazaruka, uye hakuna munhu angarivhara; nokuti une simba shoma, uye wakachengeta shoko rangu, uye hauna kuramba zita rangu. Zvakazarurwa 3:7, 8.

Lokhu Khristu “a vula” “nyangwa” a tlhela “a nghena endlwini,” yindlu a yi ri “yindlu ya yena,” hikuva u basisa hi ku helela “xika xa yena.” Loko xi ri xika xa yena, i yindlu ya yena.

> “PaKapernaume Jesu aigara panguva dzekumbomira pakati penzendo dzake dzekuno nekoko, uye nzvimbo iyoyo ikazozivikanwa se‘guta rake amene.’ Rakanga riri pamhenderekedzo yeGungwa reGarirea, uye pedyo nemiganhu yebani rakanaka reGenesariti, kana kusiri kuti raizvo raiva pamusoro paro.” The Desire of Ages, 252.

Anopinda mukamuri Yake kuti aunganidze gorosi Rake uye kuti aunganidze masora agoapisa. Kushanduka kwenguva yedonzvo kunomiririrwa neGarirea, Jorodhani, Bhetabhara, rubhabhatidzo, uye kupfuurwa kubva kuna Johane kuenda kuna Jesu, kunoenderana nekupfuurwa kwekereke inorwa yeRaodhikia kuenda kukereke inokunda yeFiraderufiya. Akapinda mukamuri Yake muna Chikunguru cha2023. Miller akanga avhara meso ake pakati pemheremhere yaChikunguru 18, 2020, uye paakazarura meso ake, mukamuri makanga musina vanhu; chokwadi chakanga chavigwa pasi pekukanganisa, uye ipapo murume webhurasho reguruva akazarura mahwindo ndokutanga kutsvaira marara achiabudisa kunze.

> “‘అతని చేతిలో వడకట్టే పలుగు ఉంది; అతడు తన కల్లాన్ని పూర్తిగా శుభ్రపరచి, తన గోధుమలను గాదెలో కూడబెట్టును.’ మత్తయి 3:12. ఇది శుద్ధీకరణ జరిగిన సందర్భాలలో ఒకటి. సత్యవాక్యాల ద్వారా పొట్టు గోధుమలనుండి వేరుచేయబడుచుండెను. గద్దింపును స్వీకరించుటకు అతిగా వ్యర్థాభిమానులై, స్వనీతిపరులై యుండుటచేతను, వినయజీవితాన్ని అంగీకరించుటకు లోకాసక్తితో నిండియుండుటచేతను, అనేకులు యేసును విడిచిపెట్టిరి. ఇప్పటికీ అనేకులు అదే కార్యమును చేయుచున్నారు. కపెర్నహూము సమాజ మందిరములో ఉన్న ఆ శిష్యులు పరీక్షించబడినట్లే, నేడు ఆత్మలును పరీక్షింపబడుచున్నవి. సత్యము హృదయమునకు చేరవేయబడినప్పుడు, తమ జీవితములు దేవుని చిత్తమునకు అనుగుణముగా లేవని వారు గ్రహించుదురు. తమలో సంపూర్ణమైన మార్పు అవసరమని వారు గుర్తించుదురు; కాని ఆ స్వనిరాకరణముగల కార్యమును చేతికెత్తుకొనుటకు వారు సిద్ధపడరు. అందుచేత తమ పాపములు బయలుపరచబడినప్పుడు వారు కోపపడుదురు. ‘ఇది కఠినమైన మాట; దీనిని ఎవడు వినగలడు?’ అని గొణుగుచు, శిష్యులు యేసును విడిచిపోయినట్లే, వారును అభ్యంతరపడినవారై వెళ్లిపోదురు.” యుగయుగాల ఆకాంక్ష, 392.

Pa zuva rokupedzisira ra2023, rinobata zuva rokutanga ra2024, Shumba yorudzi rwaJudha yakatanga zvishoma nezvishoma kusunungura chisimbiso pachizaruro chaYo pachayo. Zvino, maererano nenzira yenhanho nhatu yokuedzwa yokusunungurwa kwechisimbiso kwaDanieri gumi nembiri, kwaizovapo miedzo mitatu, inomiririrwa se“vakanatswa, vakacheneswa vachena, uye vakaedzwa.”

> Iye akati, Enda hako, Danieri; nokuti mashoko aya akavharwa uye akasimbiswa nechisimbiso kusvikira panguva yokuguma. Vazhinji vachacheneswa, vachaitwa vachena, uye vachaidzwa; asi vakaipa vacharamba vachiita zvakaipa; uye hapana kuna vakaipa achanzwisisa; asi vakachenjera vachanzwisisa. Danieri 12:9, 10.

Ingelosi yokuqala imele ukuhlanjululwa, njengoba isoni esilahlwe ngonembeza sibeka izono zaso phezu komhlatshelo egcekeni, lapho silungisiswa ngegazi.

Ropa yacho inobva yaendeswa munzvimbo tsvene umo nzira yokuitwa kutsvene kunoratidzwa sokuitwa kuchena nokushambidzwa neropa rinobva pachivanze. Kururama kunoratidzwa ipapo mune avo vanokunda neropa neshoko reuchapupu hwavo.

Ipapo vanozoedzwa, uye mumazuva okupedzisira vanowanikwa vari nani kagumi kupfuura vamwe vose vakachenjera veBhabhironi. Muedzo wechitatu ndiwo pavanokudzwa muNzvimbo Tsvene-tsvene uye vopatsanurwa kubva kune rimwe boka revanhu vanozviti vakachenjera. Muedzo iwoyo wechitatu ndiwo mutemo weSvondo, uye muedzo wokutanga ndiwo kudanwa kwengirozi yokutanga kuti vadzokere kunheyo, nokuti padanho rinotevera temberi inovakwa. Danho iroro rinotevera ishoko rengirozi yechipiri rokuparadzanisa, iro rinoteverwa nomuedzo chaiwo wengirozi yechitatu.

Muna 2023, ngirozi yokutanga yakasvika sezvayakaita musi wa11 Nyamavhuvhu 1840, payakaburuka neshoko rechiIslamu re nhamo yechipiri. Yakaburuka sezvayakaita pa9/11, neshoko rechiIslamu re nhamo yechitatu, uye nekudana kuti vanhu vadzokere panzira dzekare. Nheyo dzenhoroondo yeMillerite dzakagadzwa pakangozadziswa shoko re nhamo yechipiri musi wa11 Nyamavhuvhu 1840. Ngirozi yaZvakazarurwa chitsauko chegumi yakazoburuka, nokudaro ichimiririra kuburuka kwengirozi yaZvakazarurwa chitsauko chegumi nesere uye kusvika kwe nhamo yechitatu.

Josiah Litch ndi munthu wa m’mbiri amene amagwirizanitsidwa ndi maziko amene anayikidwa pa August 11, 1840. Dzina lakuti “Josiah” limatanthauza “maziko a Mulungu,” ndipo mfumu Yosiya m’mbiri yopatulika imayimira kusintha kwa Yosiya, kumene kunaphatikizapo kupezeka kwa temberero la Mose, lobisika pakati pa zinyalala m’nyumba yopatulika, monga momwe miyala yamtengo wapatali ya Miller inali yobisika m’chipindamo.

Mambo Josia alifia huko Megido, ambayo ni Armagedoni ya Ufunuo sura ya kumi na sita. Matengenezo ya Josia yalikuwa utimilifu wa unabii uliotolewa na yule nabii asiye mtii, wakati Yeroboamu alipoweka zile madhabahu mbili katika Betheli na Dani. Yule nabii asiye mtii alikufa kati ya punda na simba. Mfalme Josia alikuwa ametabiriwa, kwa jina, na matengenezo yake yalikuwa sehemu ya lile tabiri, ambalo lilijumuisha kwamba mfalme huyo wa baadaye, Josia, angeibomoa hiyo madhabahu ileile ambapo yule nabii asiye mtii alimkabili mfalme mwovu Yeroboamu.

Josia rinoreva nheyo yaMwari, uye mambo Josia akazadzisa chiporofita chakanga chapihwa makore anenge 340 ushe hwake husati hwatanga. Iye akatungamira rumutsiriro nokuvandudzwa izvo zvakazosvika paaritari paya pakatarisana muprofita akabva kuJudha namambo Jerobhoamu. Paakasvika ipapo, Josia akaputsira aritari iyoyo pasi, sezvakanga zvataurwa nechipoporofita kuti aizozviita. Aritari mbiri idzodzo dzaJerobhoamu dzaiva dzekunyepedzera dzakagadzirirwa kutsiva temberi yaiva muJerusarema, kusvikira pakadzika pakuti Jerobhoamu akagadza mazuva emitambo ekunyepedzera. Nokuita kudaro, aingova achiita zvakaitwa naAroni nemhuru yendarama. Kumukira kwaAroni kwaiva panheyo penhoroondo tsvene yeIsraeri yekare. Kwakaitika panguva iyo Mozisi akanga achigamuchira Murayiro, unova ndiwo nheyo yehurumende yaMwari.

Kumukira kwa Aroni kwaive kumukira kwehwaro, uye kwakadzokororwazve apo Jerobhoamu akatanga marudzi gumi okumusoro saIsiraeri. Mozisi akatsiura Aroni, uye Mozisi ndiye arufa, kana kuti hwaro, maererano naKristu iye omega. Aroni naMozisi vanomirira mapoka maviri mukumukira kwehwaro, uye boka rechitatu magamba akamira naMozisi—vaRevhi. Mambo Jerobhoamu nomuporofita akabva kuJudha ndivo mapoka maviri mukumukira kwehwaro hweumambo hwokumusoro, uye zvakare vaRevhi ndivo magamba.

Pa kupanduka kwa msingi kwa Yeroboamu, nabii kutoka Yuda alimkemea na kutabiri juu ya mfalme ambaye angeitwa “msingi wa Mungu”—Yosia. Utimilifu wa matengenezo yaliyotabiriwa ulijumuisha kwamba, Yosia alipoanza uamsho na matengenezo yake, laana ya Musa iligunduliwa, na kusomwa kwa maneno matakatifu ya Musa kuliupa nguvu uamsho na matengenezo ambayo tayari yalikuwa yameanza. Yosia, akiwa waziwazi ishara ya kinabii, anawakilisha uamsho na matengenezo yanayotiwa nguvu wakati unabii kutoka katika maandishi ya Musa unapogunduliwa.

Uasi wa msingi katika kisa cha mfalme Yeroboamu unawakilishwa na mfalme wa Israeli, na pia na nabii kutoka Yuda ambaye alitumwa akiwa na tangazo la kimungu dhidi ya uasi wa msingi wa Yeroboamu, pamoja na maagizo kwa nabii huyo yakimtambulisha njia ipasayo kuepukwa alipokuwa akirudi Yuda. Nabii kutoka Yuda alikataa ombi la Yeroboamu la kukaa, lakini baadaye akakubali mwaliko wa nabii wa uongo wa Betheli, naye akatia muhuri hatima yake. Nabii huyo asiye mtii angekufa kati ya punda na simba, kisha azikwe katika kaburi la nabii wa uongo.

Pa Ogasiti 11, 1840, uneneri hwechipiri hwakazadziswa, uye nheyo dzeAdventism dzakaiswa. Josiah Litch akapa chiporofita ichocho muna 1838, uye mazuva gumi pamberi paOgasiti 11, 1840, akanyatsoruramisa kuverenga kwake akafanotaura Ogasiti 11, 1840, sezuva raiguma ukuru hwehutongi hweOttoman, mukuzadziswa kwechiporofita cheIslam cheuneneri hwechipiri.

Mambo Yosiya anofananidzira rumutsiriro nokuvandudzwa kwokupedzisira, nokuti muporofita mumwe nomumwe anotaura zvakananga zvikuru pamusoro pamazuva okupedzisira kupfuura mamwe mazuva ose akapfuura. Mambo Yosiya anofananidzira rumutsiriro nokuvandudzwa kwokupedzisira, uye kuvandudzwa ikoko kwakaiswa pachena muBhaibheri nechirevo chokufanotaura. Bhuku raJoeri rinoratidza rumutsiriro nokuvandudzwa kwokupedzisira kunoitika pakati paavo vachava zana namakumi mana nezvina zvuru. Rumutsiriro rwaYosiya rwakanga rwuri namatanho maviri: rwakatanga, ipapo chiporofita chakazarurwa chakawedzera simba kubasa racho. Matanho maviri acho ndiwo mvura yokutanga neyokupedzisira, sezvakaratidzwa mubhuku raJoeri, uye zvakazadzikiswa mubhuku raMabasa, zvizozadzikiswazve munhoroondo yeMillerite.

Pau maasi ya uasi wa msingi ya Haruni, mfalme Yeroboamu na nabii kutoka Yuda hadi kwa mfalme Yosia, na kisha kuendelea hadi kwa Yosia Litch, anatambua mstari wa ushuhuda unaohusu jaribu la msingi. Jaribu la msingi ndilo jaribu la kwanza, ambalo hufuatiwa na jaribu la hekalu wakati jiwe la kilele linawekwa. Baada ya hayo, jaribu la tatu, yaani jaribu la uthibitisho, hufika.

Kuchoka kwa ndama wa dhahabu, hata madhabahu za Yeroboamu huko Betheli na Dani, hadi kwa mfalme Yosia, hadi kwa Josiah Litch kunawakilisha mfululizo wa hatua za kinabii zinazoongoza kwenye jaribio la msingi la 9/11. Wakati majengo makubwa ya New York yalipoanguka mnamo 9/11, unabii wa ole wa tatu ulitambulisha jaribio lililokuwa likiitisha kurejea katika njia za kale za msingi, kwa maana ulinganifu wa Agosti 11, 1840 na 9/11 ungeweza kuonekana na Mwadvesta wa Sabato wa Laodikia yeyote ambaye angechagua kuona. Ushiriki wa Al Qaeda katika 9/11 mara nyingi huletwa katika shaka katika siku hizi za nadharia za njama ambazo kwa jumla ni za kweli, lakini Al Qaeda maana yake ni “msingi,” na walianza kama shirika mwaka mmoja kabla ya wakati wa mwisho, yaani mwaka 1989, kwa kweli tarehe 11 Agosti, 1988.

Kana mashoko aya ane chokuita nechiratidzo chechiporofita chenheyo akasatarisirwa, zvakawanda zvinorasika. Pa 9/11 nheyo dzakaiswa padanho rokutanga. Padanho rechipiri tembere inopedzwa apo ibwe repakona rinoiswa. Padanho rechitatu pane suo rakavharwa romutemo weSvondo. Kubva pa 9/11 kusvikira kumutemo weSvondo, shoko rinonyanya kunangidzirwa kuvaSeventh-day Adventist veRaodhikia, nokuti kutonga kunotangira paimba yaMwari, uye kunopera paimba yaMwari pamutemo weSvondo. Ipapo uye panguva iyoyo Seventh-day Adventism yeRaodhikia inopfuudzwa; sezvakaitwa kuvaPurotesitendi munhoroondo yeMillerite, uye kuvaJudha munhoroondo yaKristu, uye sezvakaitwa kune avo vakafa mukati memakore anopfuura makumi mana munhoroondo yaMozisi.

Inhamo yechitatu ye9/11 yakafananidzirwa neinhamo yechipiri yaNyamavhuvhu 11, 1840, uye pachikamu ichocho zvose zviratidzo zviviri zvenzira zvinomiririrwa nembongoro, chiratidzo chokutanga cheIslamu muchiporofita cheBhaibheri. Mutemo weSvondo ndiwo mucherechedzo wechikara, uye chikara ichocho chinowanzomiririrwa seshumba, nokudaro chichitevedzera nenzira yokunyepedzera Shumba yorudzi rwaJudha. Mutemo weSvondo ndiyo shumba, uye muporofita asina kuteerera akabva kuJudha akafa pakati pembongoro neshumba, uye akavigwa muguva rimwe chete nomuporofita wenhema weBheteri. Akafa munguva yechiporofita kubva pa9/11 kusvikira kuMutemo weSvondo, inova nguva yechiporofita kubva kumbongoro kusvikira kushumba. Nguva iyoyo yokuedzwa ndiro guva romuporofita wenhema weBheteri, uyo akavigisa muporofita asina kuteerera akabva kuJudha muguva rake pacharo.

Humambo hwaJerobhoamu, hunomiririrwa sechinhu chokunyepedzera humambo hwaJudha, umo maiva neJerusarema netembere, hwaimiririra maPurotesitendi enhoroondo yeMillerite, avo vakanga vasisiri vanhu vaMwari. Vakarasikirwa nechimiro chavo chechisungo pakati paNyamavhuvhu 11, 1840, nomukova wakavharwa waGumiguru 22, 1844. Nhoroondo iyoyo inoenderana na9/11 kusvikira kumutemo weSvondo, uye nokuda kwechikonzero ichi, muporofita waJudha asingateereri anovigwa muguva rimwe chete nemaPurotesitendi akatsauka pakutenda, avo vaimiririrwa nomuporofita anonyengera weBheteri.

Pakazara mambo, mambo Josia aive mambo akanaka, asi akafira paMegidho, izvo zvinova kushandiswa kuri pachena uye kwakananga kuAmagedhoni. Akatsauka paakaramba shoko reyambiro raNeko. Neko, mambo weIjipiti, uye naizvozvo mambo wokumaodzanyemba, akanga ari parwendo rwokuenda kundorwa neBhabhironi, mambo wokuchamhembe. Josia anomirira vaJudhea vanofa paAmagedhoni, nokuti vakaramba shoko reyambiro rehondo yomambo wokumaodzanyemba nomambo wokuchamhembe muna Dhanieri 11:40–45. Shoko iroro rakava hwaro pa9/11.

Jeeso taƆoba naŋo ni pʋgbo la nyɛri ka la ka boŋ paai ni yɛlgu.

U vaviri wa ku ringiwa i ku vitaniwa ka muruzi wa vaviri leswaku va hambana ni ku hetisa tempele.

Jaribio la tatu ni jaribio la lakmusi la malaika wa tatu kuhusu muhuri au alama.

Jaribio la kwanza ni jaribio juu ya misingi, na katika mwaka wa 2024 takriban nusu ya wale waliohusika na mikutano ya Sabato kupitia Zoom waliondoka kwa sababu ya hoja ile pekee ya mafundisho inayowakilishwa katika chati ya 1843. Hoja hiyo ilikuwa juu ya ishara inayothibitisha maono ya watu wa Mungu katika siku za mwisho. Mabishano ya Wamilleri yalikuwa kwamba Waprotestanti walidai kuwa Antioko Epifane, au Uislamu, ndiye ule uwezo unaojiinua mwenyewe, na kuanguka, ili kuthibitisha maono katika aya ya kumi na nne ya Danieli kumi na moja.

> Uye panguva idzodzo vazhinji vachamukira mambo wokumaodzanyemba; navanomanikidza vanhu vako vachazvikudza kuti vasimbise chiono; asi vachawa. Danieri 11:14.

Ko chiIslam kana kuti Antiochus Epiphanes ndivo vaiva makororo evanhu vako here, kana kuti yaiva Roma, sezvakazivikanwa naMiller? Miller akanga anzwisisa kuti masimba anoparadza echipagani neechipapa zvose zviri zviviri ndiwo masimba akazvikudza, akawa, uye aiva makororo evanhu vaMwari. Nharo iyi inomiririrwa pachati iyo “yakatungamirirwa neruoko rwaMwari, uye haifaniri kuchinjwa,” uye ndiyo yoga mharidzo iri pane ripi neripi rematafura aHabhakuki inoratidza chiitiko chakanga chisina kurehwa zvakananga muShoko rechiporofita. Chirevo chaiva pachati chakaitirwa kusimbisa nharo iyoyo yenheyo sechiratidzo chesimba rinoparadzanisa reShoko rechiporofita raMwari.

Muna 2024, angangoita hafu yeboka reZoom yakabva nekuda kwekunzwisisa kwenhema kwokuti iUnited States inogadza chiratidzo, kwete Roma, sezvakadzivirirwa zvine hungwaru zvikuru nevaMillerite.

Kucheneswa kwakatanga muna 2023, kwakatanga apo Kristu akapinda mumba make ane feni yake, uye feni yacho ndiwo mashoko ake echokwadi. Paakapinda mumba make, maiva musina vanhu, saka akasimudza inzwi murenje kuti rigadzirire nzira yaShe. Inzwi iroro raifanira kugadzirira nzira yoMutumwa weSungano kuti angouya pakarepo kutemberi yake; temberi yake yevane zviuru zana namakumi mana nezvina.

Ndipo mu 2024 pakauya muedzo wokutanga, muedzo wenheyo, muedzo wokuti ndiani anogadza chiratidzo—icho chiratidzo chinosimbisa vakasara. Chiratidzo chomukati chinosimbisa vakasara ndicho chiratidzo chaKristu chiri muchitsauko chegumi, uye chiratidzo chokunze ndicho chiratidzo chinosimbiswa naantikristu, uye antikristu ndiye Roma. Chiratidzo chomukati chaKristu nechiratidzo chokunze chaantikristu. Kusimbiswa ndiko kugadzikwa muzvokwadi, zvose pamweya napakufunga; uye chiratidzo chomukati chechitsauko chegumi ndechepamweya, uye chiratidzo chokunze chechitsauko chegumi nerimwe ndechepakufunga. Kunzwisisa pamwe chete nechiitiko chinoenderana nezviratidzo zvose zviri zviviri ndizvo zvinodiwa somupimo kuna ani naani angazosimbiswa, sezvakamiririrwa naDanieri mundima yokutanga yechitsauko chegumi chaDanieri.

> Negore rechitatu rokutonga kwaKoreshi mambo wePeresia, chinhu chakazarurirwa Dhanieri, ainzi Bheriteshazari; uye chinhu chacho chakanga chiri chokwadi, asi nguva yakatarwa yakanga iri refu; uye akanzwisisa chinhu chacho, akava nokunzwisisa kwechiratidzo. Dhanieri 10:1.

Kuyesedwa koyambirira kwa maziko kunali pa vesi 14 la Danieli 11, ndipo kunali kofanana ndi kuyedzedwa komweko kwa maziko kwa aMillerite; ndipo kuyedzedwa kumeneko ndiko mkangano wokhawo wa m’mbiri ya aMillerite umene ukuwonetsedwa pa tebulo limene mlonda wa Habakuku analamulidwa kulemba ndi kulifotokoza momveka. Kuyedzedwa kwa maziko kwa 2024 kunali kutsika kwa mngelo woyamba, monga momwe kukuyimiriridwa ndi Ogasiti 11, 1840, 1888 ndi 9/11.

Malaika huyo naye alikuwa ameshuka kama Mikaeli, kwa maana Mikaeli ndiye aliyemfufua Musa, ambaye pamoja na Eliya walifufuliwa katika siku ya mwisho ya mwaka 2023. Ufufuo huo unawakilishwa na Ezekieli kuwa unatekelezwa kwa unabii wa pepo nne, ambao Dada White anauita farasi mwenye hasira aliyefungwa, ambaye ni Uislamu wa Agosti 11, 1840 na 9/11. Jaribu la alfa lilikuwa upimaji wa msingi wa maono ya nje. Jaribu la omega lingekuwa maono ya ndani ya jiwe la kilele.

Kungani kungaba khona i-alfa ne-omega bese kulandelwa uvivinyo lwesithathu? Yilo kanye udaba engilukhombayo. Umbono wokuhlolwa kwangaphandle we-alfa ka-2024 ungowokuqala ezivivinyweni ezintathu. Lolo vivinyo oluyisisekelo kumelwe luphumelelwe ukuze umuntu abandakanyeke ovivinyweni lwe-capstone i-omega. Lezo zivivinyo ezimbili zinobunjalo besiprofetho obuhlukile kunobovivinyo lwesithathu. Uvivinyo lwesithathu luyivivinyo lokuhlukanisa elukhombisa ukuthi lowo ozongenela uvivinyo usephumelele ngempela yini kulezo zinyathelo ezimbili ezedlule.

Muedzo wekutanga ndiwo hwaro, uye muedzo wechipiri itemberi yakapedzwa. Hwaro hwetemberi hwakaiswa munguva yenhoroondo yomurayiro wokutanga wokubuda muBhabhironi. Munhoroondo yomurayiro wechipiri temberi yakapedzwa. Murayiro wechitatu wakanga wakasiyana, nokuti mumurayiro iwoyo ushe hwenyika hwaJudha hwakadzorerwa, huchivapa simba rokutongera mhosva dzepachivanhu nedzechitendero. Kutonga kunodzorerwa pamurayiro wechitatu. Muna 2024, muedzo wealpha wehwarowo wakaparadzanisa avo vaiva muimba yomunhu webhurasho reguruva yakanga inenge isina chinhu.

Kuyedzwa kweomega ndiko uko tembere inopedzwa, sezvinomirirwa nekuiswa kwedombo repamusoro. Kupedzwa kwetembere ndiyo kereke inokunda inogadzwa kana masora abviswa. Kupedzwa kwetembere muchiroto chaMiller kwaiva panguva yakakandwa zvishongo zvakare mubhokisi guru “pasina kurwadziwa kupi nokupi kunooneka kwomurume akazvikandamo.” Mushure mokunge Miller azivisa murume webhurasho redota achikandira zvishongo mubhokisi guru, anopedzisa uchapupu hwake namashoko anoti, “Ndakadanidzira nomufaro mukuru, uye kudanidzira ikoko kwakandimutsa.”

Zindikirani kuti kufuula kwakukulu kwa Miller komwe kumadzutsa, kunapatsidwa mphamvu ndi “chimwemwe.” Chimwemwe ndi chizindikiro cha iwo amene ali m’buku la Yoweli amene ali ndi “vinyo watsopano,” ndipo “manyazi” ali pa akumwa vinyo ena aja amene adadulidwa kuchotsedwa ku vinyo watsopano. Kufuula kwa Pakati pa Usiku komwe kumadzutsa Miller, kumatsatira pambuyo poti munthu wa burashi ya dothi aponyera miyala yamtengo wapatali m’bokosi lalikulu. Bokosi lalikululo ladzaza ndi miyala yamtengo wapatali imene yalekanitsidwa ndi zinyalala ndi kuponyedwa m’bokosimo, lomwe liri kachisi wa anthu zikwi zana limodzi makumi anayi kudza zinayi, komanso uthenga wa Kufuula kwa Pakati pa Usiku. Kachisiyo amamalizidwa mu lamulo lachiwiri, kapena mngelo wachiwiri, kapena mayeso achiwiri ndi omega. M’maloto a Miller, mayeso a omega akuimiridwa pamene mawindo a kumwamba atsegulidwa.

> Zvino ndakanzwa sokunge inzwi reboka guru revanhu, uye sokunge inzwi remvura zhinji, uye sokunge inzwi rekutinhira kukuru, richiti: Hareruya; nokuti Ishe Mwari Wamasimba Ose anotonga. Ngatifarei, tipembere, timupe rukudzo; nokuti muchato weGwayana wasvika, uye mudzimai waro wazvigadzirira. Uye wakapiwa kuti apfekedzwe mucheka wakaisvonaka, wakachena uye muchena; nokuti mucheka wakaisvonaka ndiko kururama kwevatsvene. Zvino akati kwandiri, Nyora kuti: Vakaropafadzwa avo vakadanirwa kuchirayiro chemuchato weGwayana. Akatiwo kwandiri: Aya ndiwo mashoko echokwadi aMwari. Zvakazarurwa 19:6–9.

Pa Oktoba 22, 1844, “kubwera kunayi kwa Khristu” kunakwaniritsidwa, ndipo kubwera kulikonse mwa kunayi kumeneku kumakwaniritsidwa mwangwiro koposa pa lamulo la Lamlungu limene likubwera posachedwa. Anabwera monga Mtumiki wa Chipangano, pokwaniritsa kuyeretsedwa ndi kutsukidwa kwa Alevi kwa m’Malaki 3. Anabwera kudzatenga ufumu, pokwaniritsa Danieli 7:13. Anabwera kudzayeretsa malo opatulika, pokwaniritsa Danieli 8:14, ndipo anabweranso ku ukwati. Ukwati umachitika pamene mkwatibwi wadzikonzekeretsa yekha.

> “‘Kana muchero waibva, pakarepo anoisa jeko, nokuti kukohwa kwasvika.’ Kristu akamirira nechido chikuru kuratidzwa kwaAri muchechi Yake. Kana chimiro chaKristu chazoburitswa zvakakwana muvanhu Vake, ipapo Achauya kuzovatora seVake.” Christ’s Object Lessons, 69.

“Malo” li nga dyondzwisiwa ntsena, hi ku ya hi ku huhuteriwa, hi “ku vona vavanuna ni vavasati” lava nga ni xikombiso xa Xikwembu hi nkarhi wa xiphiqo xa nawu wa Sonto.

> “Basa reMweya Mutsvene nderekupomera nyika pamusoro pechivi, nepamusoro pokururama, nepamusoro pokutongwa. Nyika inogona kungoyambirwa chete nokuona avo vanotenda chokwadi vachitsveneswa nechokwadi, vachifamba maererano nemisimboti yakakwirira netsvene, vachiratidza, nenzira yakakwirira uye yakasimudzwa, mutsara unopatsanura pakati paavo vanochengeta mirayiro yaMwari, naavo vanoitsika-tsika netsoka dzavo. Kutsveneswa kweMweya kunoratidza pachena musiyano pakati paavo vane chisimbiso chaMwari, naavo vanochengeta zuva rokuzorora renhema. Apo kuedzwa kuchasvika, zvicharatidzwa pachena kuti chiratidzo chechikara chii. Ndiko kuchengeta Svondo. Avo, mushure mokunge vanzwa chokwadi, vanoramba vachiremekedza zuva iri setsvene, vanotakura chisainwa chomunhu wechivi, uyo akafunga kushandura nguva nemirau.” Bible Training School, December 1, 1903.

Paanoag handaen na ti novia ti bagas, dimtengen ti panagani. Ti panagani ket mangrugi iti panangurnong iti umuna a bunga a daton ti trigo a maipangato a kas daton a panagalluyon a bandila. Umuna, ti umuna a bunga, nga isu dagiti sangagasut ket uppat a pulo ket uppat a ribo idiay libro ti Apocalipsis, ket maurnongda; kalpasanna, ti sabali a pangkat, nga isu ti dakkel nga adu a tattao. Ti bandila ket ti mannakabalin nga ejército-na, ket ti mannakabalin nga ejército-na ket nakasagana iti nasin-aw a napudaw a lino. Iti kasar, ti templo dagiti sangagasut ket uppat a pulo ket uppat a ribo ket malpas a naipauna ngem ti panangukom ti linteg ti Domingo, ket dayta a templo ket saan laeng a ti dakkel a kahon ni Miller, no di ket isu met ti iglesia a nagballigi a makinkukua iti amin a sagut, pakairamanan ti espiritu ti padto.

> මම ඔහුගේ පාදවල වැඳීමට වැටුණෙමි. එවිට ඔහු මට කීවේය, “එසේ නොකරන්න. මම ඔබගේ සහ ඔබගේ සහෝදරයන්ගෙන් යේසුස්ගේ සාක්ෂිය ඇති අයගේ සමසේවකයෙකි. දෙවියන්වහන්සේට නමස්කාර කරන්න; මක්නිසාද යේසුස්ගේ සාක්ෂිය අනාවැකියේ ආත්මය වේ.” එළිදරව් 19:10.

Vanhu vane chiuru chimwe namazana mana namakumi mana navana ndivo vane uchapupu hwaJesu, uye uchapupu hwaJesu hunoiswa pachena “mutsara pamusoro pemutsara” muBhaibheri nomuMweya woChiporofita zvose zviri zviviri. Kana kufamba kweLaodhikia kwevane chiuru chimwe namazana mana namakumi mana navana kuchishanduka kuva kufamba kweFiraderifia kwevane chiuru chimwe namazana mana namakumi mana navana, vose vachashandisa nzira yomutsara pamusoro pemutsara pakupa uchapupu hwavo. Uchapupu ihwohwo mubatanidzwa weropa rouMwari nechapupu chomunhu.

> Na va mu hlula hi ngati ya Xinyimpfana, ni hi rito ra vumbhoni bya vona; naswona a va rhandzanga vutomi bya vona ku fika ekufeni. Nhlavutelo 12:11.

Ushuhuda wa ubinadamu uliounganishwa na damu ya Uungu ndio ushuhuda wa Musa na wa Mwana-Kondoo. Musa alikuwa ubinadamu, alfa kwa damu ya Uungu wa Mwana-Kondoo aliye omega. Vipawa vyote vinarejeshwa mara tu bibi-arusi ajifanyapo tayari, na kama jeshi kuu lililovikwa kitani cheupe, hulichukua nafasi yake kama bendera ya jeshi la Bwana linalosonga mbele. Mwendo huo wa kivita huanza bibi-arusi afanywapo tayari na kuvikwa nguo nyeupe, ambao ndio wakati madirisha ya mbinguni hufunguliwa, kama yalivyokuwa katika ndoto ya Miller.

> Zvino ndikaona denga rakazaruka, uye tarirai, bhiza jena; uye iye akanga agere pamusoro paro ainzi Akatendeka neWechokwadi, uye mukururama anotonga nokurwa hondo. Meso ake akanga akaita somurazvo womoto, uye pamusoro wake pakanga pane korona zhinji; uye akanga ane zita rakanyorwa, risingazikanwi nomunhu upi noupi, asi naiye amene. Uye akanga akapfekedzwa nguo yakanyudzwa muropa; uye zita rake rinonzi Shoko raMwari. Uye hondo dzaiva kudenga dzakamutevera dziri pamabhiza machena, dzakapfeka mucheka wakaisvonaka, muchena uye wakachena. Uye mumuromo make munobuda munondo unopinza, kuti nawo arovere marudzi; uye achavatonga netsvimbo yedare; uye anotsikira chisviniro chewaini chokutsamwa kukuru nehasha dzaMwari Wamasimba Ose. Uye pazvokupfeka zvake napachidya chake pane zita rakanyorwa, MAMBO WEMADZIMAMBO, NASHE WEMADZISHE. Zvakazarurwa 19:11–16.

Kana murume ane bhurasho reguruva apinda mukamuri isina chinhu uye avhura mahwindo, anounganidza zvishongo zvematombo anokosha, ozvikandira mubhokisi guru reomega. James White aizozivisa zvishongo izvozvo sevanhu vaMwari, asi William Miller aizokuudza kuti zviratidzo zvine zvazvinoreva zvinopfuura chimwe; uye zvishongo izvozvo hazvimiriri chete chokwadi chokutanga chakapararira, asiwo zvishongo zvakapararira zviri pakorona inosimudzwa, inomirira umambo hwaKristu hwekubwinya.

> Uye Jehovha Mwari wavo achavaponesa nezuva iro, seboka ramakwai avanhu vake; nokuti vachava samabwe ekorona, akasimudzirwa semureza pamusoro penyika yake. Zekaria 9:16.

ਜਦੋਂ ਰੋਮ ਦੀ ਬੁਨਿਆਦੀ ਆਲਫਾ ਪਰਖ ਦੁਆਰਾ ਦਰਸ਼ਨ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਓਮੇਗਾ ਅਤੇ ਦੂਜੀ ਪਰਖ ਸਿਰਮੌਰ ਓਮੇਗਾ ਪਰਖ ਹੈ। ਇਹ ਮੰਦਰ ਦੀ ਪਰਖ ਦਾ ਸਮਾਪਨ ਹੈ, ਜੋ ਨਿਆਂ ਦੀ ਤੀਜੀ ਲਿਟਮਸ ਪਰਖ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪਰਖ ਉਪਾਸਕਾਂ ਦੀਆਂ ਦੋ ਵਰਗਾਂ ਨੂੰ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਤੋਂ ਸ਼ੁੱਧ ਕਰਕੇ ਵੱਖ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਤੇਲ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਬੁੱਧਿਮਾਨਾਂ ਅਤੇ ਮੂਰਖਾਂ ਨੂੰ ਅਲੱਗ ਕਰਦੀ ਹੈ; ਉਹ ਤੇਲ ਸੰਦੇਸ਼ ਹੈ, ਜਾਂ ਜਿਵੇਂ ਸਿਸਟਰ ਵ੍ਹਾਈਟ ਨੇ ਕਫਰਨਹੂਮ ਦੀ ਸਭਾ-ਸਥਾਨ ਬਾਰੇ ਆਪਣੀ ਟਿੱਪਣੀ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਪਹਿਚਾਣ ਕੀਤੀ—“ਸੱਚਾਈ ਦੇ ਬਚਨ।”

Kapernaumu ndiko kwakaitika muna Johani 6:66 apo Jesu akarasikirwa nevadzidzi vakawanda zvikuru panguva imwe chete, uye vadzidzi ivavo havana kuzombodzoka. Semuedzo mukuru zvikuru wekuva mudzidzi munguva yaKristu, Kapernaumu chiratidzo chebvunzo yeomega yekuva mudzidzi munguva yaKristu, iyozve yaizofananidzira bvunzo yeomega yekuva mudzidzi mukati mechirongwa chekuedzwa chine matanho matatu chakatanga muna 2023. MuKapernaumu, bvunzo yacho yakamiririrwa neChingwa cheKudenga, uye yakaratidza kukundikana kwavaJudha muchirevo chekutadza kwavo kunzwisisa chiporofita, nokuda kwekusada kwavo kubvuma kuti, apo Jesu aitaura zvinhu zvakasikwa, zvaifanira kunzwisiswa mukushandiswa kwazvo kwemweya.

Tichapfuurira zvinhu izvi muchinyorwa chinotevera.

> “Emashoko aKristu musinagogi pamusoro pechingwa choupenyu ndiwo wakava panotenderera nhoroondo yaJudhasi. Akanzwa mashoko okuti, ‘Kana musingadyi nyama yoMwanakomana womunhu, nokunwa ropa rake, hamuna upenyu mamuri.’ Johani 6:53. Akaona kuti Kristu akanga achipa zvakanaka zvomweya panzvimbo pezvakanaka zvenyika. Akazviona somunhu anoona zviri mberi, uye akafunga kuti aigona kuona kuti Jesu aisazowana rukudzo, uye kuti aisagona kupa vateveri vake chinzvimbo chepamusoro. Akatsunga kusazvibatanidza naKristu pedyo kwazvo zvokuti aisagona kuzobva. Aizoramba akangwarira. Uye akaramba akangwarira.

> “සිට එතැන් පටන් ඔහු ගෝලයන් ව්‍යාකූල කළ සැකයන් ප්‍රකාශ කළේ ය. …” The Desire of Ages, 719.

## सर्वप्रथम परीक्षा

> Jesu paaakatarisa Judhasi ane udyire, kutarisa ikoko kwakamupwisa kuti Tenzi akanga apinda mukati meunyengeri hwake, uye akanga averenga chimiro chake chakaipa, chinosemesa uye chinonyadzisa. Uku kwakanga kuri kururamisa kwakajeka zvikuru kupfuura kwaakanga ambogamuchira Judhasi kare. Akatsamwiswa nazvo, uye saizvozvo mukazaruka musuwo wakapindwa naSatani kuti atonge pfungwa dzake. Panzvimbo pokutendeuka, akaronga kutsiva. Achibayiwa nokuziva chivi chake, uye achikurudzirwa kupenga nokuti mhosva yake yakanga yava kuzivikanwa, akasimuka patafura, akaenda kumuzinda womupristi mukuru, kwaakawana dare rakaungana. Akanga azadzwa nomweya waSatani, uye akaita somunhu asisina njere. Mubayiro waakavimbiswa nokuda kwokupandukira Tenzi wake wakanga uri zvidimbu zvesirivha makumi matatu; uye nemari iri pasi zvikuru pane yakatengwa bhokisi ramafuta anonhuhwira, akatengesa Muponesi.

> “Mumweya nomumichitidwe, ambiri afanana ndi Yudasi. Bola pakhala chete pa chilema cha mliri m’makhalidwe awo, palibe udani wowonekera umene umaoneka; koma akadzudzulidwa, kuwawa mtima kumadzaza m’mitima mwawo.” Youth Instructor, July 12, 1900.

## Bi suɣli tis sin

> “Pasika isati rasvika Judhasi akasangana kechipiri navaprista nevanyori, uye akapedzisa chibvumirano chokukumikidza Jesu mumaoko avo.... Judhasi zvino akagumburwa nechiito chaKristu chokushambidza tsoka dzavadzidzi Vake. Kana Jesu aikwanisa kuzvininipisa saizvozvo, akadaro mumwoyo make, aisagona kuva Mambo waIsraeri. Tariro yose yokukudzwa kwenyika muumambo hwenguva yakati yaparadzwa. Judhasi akagutsikana kuti pakanga pasina chinhu chaigona kuwanikwa nokutevera Kristu. Mushure mokumuona achizvideredza, sezvaaifunga, akasimbiswa muchinangwa chake chokumuramba, nokureurura kuti iye akanga anyengedzwa. Akanga atorwa nedhimoni, uye akatsunga kupedzisa basa raakanga abvumirana kuita rokutengesa Ishe wake.” The Desire of Ages, 645.

## Isinqumo Sokugcina

> “Akitwaa mshangao na fadhaa kwa kufichuliwa kwa kusudi lake, Yuda alisimama upesi ili atoke mle chumbani. ‘Basi Yesu akamwambia, Ulilo nalo la kufanya, ulifanye upesi.... Basi yeye, akiisha kuipokea ile tonge, akatoka mara; naye ulikuwa usiku.’ Usiku ulikuwa kwa yule msaliti alipomgeukia mbali Kristo na kuingia katika giza la nje.”

> “Kusvika danho iri ratorwa, Judhasi akanga asati ayambuka muganhu wekuti atadze kutendeuka. Asi paakabva pamberi paIshe wake nepahama dzake dzevadzidzi, chisarudzo chokupedzisira chakanga chaitwa. Akanga ayambuka mutsetse womuganhu.”

> “Ajabu ilikuwa saburi ndefu ya Yesu katika jinsi alivyoshughulika na roho hii iliyokuwa ikijaribiwa. Hakuna jambo lolote lililoweza kufanywa ili kumwokoa Yuda lililoachwa bila kufanywa. Baada ya yeye kufanya mapatano mara mbili ya kumsaliti Bwana wake, Yesu bado alimpa nafasi ya kutubu. Kwa kusoma kusudi la siri la moyo wa msaliti, Kristo alimpa Yuda uthibitisho wa mwisho, wenye kushawishi, wa uungu Wake. Huu ulikuwa kwa mwanafunzi huyo wa uongo mwito wa mwisho wa toba. Hakuna ombi ambalo moyo wa Kristo wa uungu na ubinadamu ungeweza kufanya lililoachwa bila kutolewa. Mawimbi ya rehema, yaliyorudishwa nyuma na kiburi kigumu, yalirudi kwa wimbi lenye nguvu zaidi la upendo unaoshinda. Lakini ingawa alishtushwa na kutiishwa na kugunduliwa kwa hatia yake, Yuda alizidi tu kuwa mwenye azimio thabiti zaidi. Kutoka katika karamu ya sakramenti alitoka kwenda kukamilisha kazi ya usaliti.”

> “Mukudoma nhamo pamusoro paJudhasi, Kristu akanga ainewo chinangwa chengoni kuvadzidzi Vake. Naizvozvo akavapa humbowo hwokupedzisira hunosimbisa kuti ndiye Mesiya. ‘Ndinokuudzai zvisati zvaitika,’ akadaro, ‘kuti, kana zvangoitika, mutende kuti NDIRI IYE.’ Dai Jesu akaramba akanyarara, sokunge asingazivi zvaizomuwira, vadzidzi vangadai vakafunga kuti Tenzi wavo akanga asina kufanoziva kwaMwari, uye kuti akanga abatwa asina kugadzirira akazopandukirwa achiwira mumaoko eboka rinouraya. Gore rimwe mberi, Jesu akanga audza vadzidzi kuti akanga asarudza gumi navaviri, uye kuti mumwe wavo aiva dhiabhori. Zvino mashoko Ake kuna Judhasi, airatidza kuti kunyengera kwake kwaizivikanwa zvizere naTenzi wake, aizosimbisa kutenda kwevateveri vaKristu vechokwadi panguva yokuzvininipisa Kwake. Uye kana Judhasi angadai asvika kumugumo wake unotyisa, vaizorangarira nhamo yakanga yataurwa naJesu pamusoro pomutengesi.” The Desire of Ages, 653–655.

Back to Articles