Article

# Kitaabka Daanyeel - Boqol iyo Siddeed iyo Soddonaad

Furfuridda Daanyeel 11: Socdaal Nebiyadeed oo Taariikhda Dhex Mara

Author

Jeff Pippenger

Published

March 15, 2024

Formats

PDF
Word
Song MP3

Aayadda afartanka ee Daanyeel cutubka kow iyo tobnaad waxay ka dhigan tahay mid ka mid ah aayadaha ugu qotada dheer ee ku jira Erayga Ilaah. Taariikhaha nebiyadeed ee halkaas lagu metelay waa meel ay isugu yimaadaan giraangiraha ku dhex jira giraangiraha ee riyadii Yexesqeel. Iyada oo la joogo wakhtiga dhammaadka ee dhaqdhaqaaqii Millerite-ka sannadkii 1798, iyo sidoo kale wakhtiga dhammaadka ee dhaqdhaqaaqii malaa’igta saddexaad sannadkii 1989, ayaa la sawiray taariikhaha gudaha iyo dibadda ee dadka Ilaah ee maalmaha ugu dambeeya. Aayadda gudaheeda waxaa ku jira ku dhawaaqidda xukunka soo dhowaanaya oo la yimid malaa’igtii kowaad sannadkii 1798, ilaa laga gaadhayo sharciga Axadda ee aayadda afartan iyo kow. Sidaas darteed aayaddu waxay metelaysaa xukunka baadhista ee kaniisadda Ilaah, oo ka bilaabmaya kuwii dhintay, ilaa la gaadhayo shaabadaynta boqol iyo afartan iyo afar kun, iyo Ilaah oo Adventism-ka La’odikiya afkiisa ka tufaya.

Taariikhda uu baabnimadu ku heshay dhaawaceedii dilaaga ahaa sannadkii 1798, ilaa dhaawacii dilaaga ahaa lagu bogsiiyo aayadda afartan iyo kow, ayaa lagu matalay taariikhda aayaddaas. Laga bilaabo aayadda afartan iyo kow iyo wixii ka dambeeya waxaa lagu dejiyey macnaha xukummada fulineed ee Ilaah ee sii xoogaysanaya, kuwaas oo ka bilaabma aayaddaas. Macnahan nebiyadeed, aayadda afartan waa dhammaadka cutubka kow iyo tobnaad ee Daanyeel, halka aayadaha kow iyo laba, ee cutubka xiga, ay yihiin bilowgiisa. Cutubka kow iyo tobnaad wuxuu soo bandhigayaa kacdoonka Masiixa ka geeska ah, cutubka tobnaadna wuxuu matalaa bilowga muujintii Webiga Xiddeqel, halka cutubka laba iyo tobnaad uu matalayo dhammaadkiisa. Cutubyada tobnaad iyo laba iyo tobnaad waxay matalaan kii ugu horreeyey iyo kii ugu dambeeyey, cutubka kow iyo tobnaadna waa kacdoonka dhexda ku jira.

Cutubyada tobnaad iyo laba-iyo-tobnaad waa isku mid, waayo, si ka duwan cutubka kow iyo tobnaad, waxay matalaan waayo-aragnimada Daanyeel ee la xidhiidha aragtida, halka cutubka kow iyo tobnaad uu yahay aragtida lafteeda. Cutubka tobnaad waa xarafka ugu horreeya ee alifbeetada Cibraaniga, cutubka kow iyo tobnaadna waa xarafka saddex-iyo-tobnaad ee caasiga ah ee alifbeetada Cibraaniga, cutubka laba-iyo-tobnaadna waa xarafka ugu dambeeya ee alifbeetada. Aragtida Webiga Hiddeqel waa “Runta.”

Cutubka kow iyo tobnaad, bilowgu wuxuu sawirayaa dhammaadka, waayo Masiixu marnaba isma beddelo. Taariikhda ugu dambaysa ee lagu matalay aayadda afartanaad waa wakhtiga imtixaanka ee sanamka bahalka. Wakhtigaas imtixaanka ahi wuxuu ku dhammaadaa astaanta bahalka, taas oo lagu matalay aayadda afartan iyo kow. Sidaas daraaddeed, aayadaha koowaad iyo labaad waa inay ka hadlaan wakhtiga shaabadaynta ee boqol iyo afartan iyo afarta kun, waayo muddadaas wakhtiga ahi sidoo kale waa muddada samaysanka sanamka bahalka.

> “Sayidku si cad ayuu ii tusay in suuradda bahalka la samayn doono ka hor inta xilligii nimcadu xidhmin; waayo, tani waxay noqon doontaa imtixaanka weyn ee dadka Ilaah, kaas oo aayahooda weligeed ah lagu go’aamin doono....”

> “Tanu waa imtixaanka ay tahay in dadka Ilaah ay maraan ka hor intaan la shaabadayn.” Manuscript Releases, volume 15, 15.

Mar walba waxaa jira laba calaamadood oo muujinaya wakhtiga dhammaadka. Dhaqdhaqaaqii dib-u-habaynta ee Muuse, waxay ahayd dhalashadii Haaruun, waxaana saddex sannadood ka dib xigtay dhalashadii Muuse. Dhaqdhaqaaqii dib-u-habaynta ee ka bixitaankii Baabuloon iyo dib-u-dhisiddii macbudka, waxay ahayd boqor Daariyos, waxaana xigtay boqor Kuros. Dhaqdhaqaaqii dib-u-habaynta ee Masiixa, waxay ahayd dhalashadii Yooxanaa Baabtiisaha, waxaana lix bilood ka dib xigtay dhalashadii Masiixa. Dhaqdhaqaaqii dib-u-habaynta ee Milleriyiinta, waxay ahayd dhimashadii nidaamka baabawnimada sannadkii 1798, waxaana xigtay dhimashadii baadariga sannadkii 1799. Dhaqdhaqaaqii dib-u-habaynta ee malaa’igta saddexaad, waxay ahaayeen madaxweyne Reagan iyo madaxweynihii koowaad ee Bush, kuwaas oo labaduba matalayay 1989. Daanyeel cutubka toban, aayadda koowaad, waxaan ka helaynaa boqor Kuros oo la aqoonsaday.

> Sannaddii saddexaad oo Kuuros oo ahaa boqorkii Faaris ayaa wax loo muujiyey Daanyeel, kan magiciisa loo yiqiin Belteshasar; oo waxaasu run bay ahaayeen, laakiinse wakhtigii loo cayimay wuu dheeraa; oo isna waxaasuu gartay, oo waxgarasho buu u lahaa riyada. Daanyeel 10:1.

Aayadaha xiga ee cutubka tobnaad, waxaynu ku aragnaa waayo-aragnimadii Daanyeel oo hore loo soo bandhigay ka hor intii aanu Jibriil gudbin waxyiga taariikhda nebinnimada ee cutubka kow iyo tobnaad. Kuuros wuxuu tilmaamayaa wakhtiga ugu dambaysta, maxaa yeelay markii hore Kuuros, oo ahaa ina-adeerkii Daariyos, wuxuu ahaa taliyihii ciidanka ee Daariyos kaas oo dilay Belshaasaar, sidaasna ku calaamadeeyay dhammaadkii toddobaatanka sannadood ee maxaabiisnimada, taas oo astaan u ahayd maxaabiisnimadii kun iyo laba boqol iyo lixdanka sannadood ee Israa’iilka ruuxiga ah ku jiray Baabuloonta ruuxiga ah laga bilaabo 538 ilaa 1798.

> “Kaniisadda Ilaah ee dhulka joogta waxay si run ah ugu jirtay maxaabiisnimo muddadan dheer ee silcinta aan joogsiga lahayn, sida carruurtii Israa’iil ay maxaabiis ugu ahaayeen Baabuloon intii lagu jiray muddadii masaafurinta.” Prophets and Kings, 714.

Dhammaadka kun iyo laba boqol iyo lixdanka sannadood ee 1798 waxay calaamadisay wakhtiga dhammaadka; sidaas oo kale dhammaadka toddobaatanka sannadood wuxuu calaamadiyey “wakhtiga dhammaadka” ee taariikhdaas. Daryuus iyo Kuros labaduba waxaa lagu metelayaa dhimashadii Belshaasar iyo dhammaadkii boqortooyadii Baabuloon, waayo Kuros, isagoo ahaa jeneraalka Daryuus ee fuliyey hawshaas, wuxuu matalayay Daryuus. Markii George Bush kii koowaad la caleemo saaray Janaayo 20, 1989, Reagan wuxuu madaxweyne ahaa sagaalkii iyo tobanka maalmood ee ugu horreeyey ee 1989.

Riyadii Hiddeqel waxay bilaabatay wakhtiga dhammaadka, sannaddii saddexaad ee Kuros. Marka Gabrii’eel bilaabo inuu Daanyeel u furo taariikhda nebiyadeed ee cutubka kow iyo tobnaad, wuxuu marka hore tixraacaa sannaddii kowaad ee Daariyos, si uu si cad u adkeeyo in riyada taariikhda nebiyadeed ee uu ku dhowaa inuu Daanyeel u soo bandhigo ay ka bilaabato wakhtiga ugu dambeeya ee dhammaadka, sannadkii 1989, waayo nebiyada oo dhammu waxay ka sii hadlaan maalmaha ugu dambeeya in ka badan maalmaha ay iyagu ku noolaayeen.

> Laakiin waxaan ku tusi doonaa waxa ku qoran kitaabka runta; mana jiro mid ila garab taagan waxyaalahan, marka laga reebo Miikaa'iil oo ah amiirkiinna. Aniguna sannaddii kowaad ee Daariyus reer Maaday, aniga qudhaydu, waxaan u istaagay inaan isaga adkeeyo oo xoogeeyo. Daanyeel 10:21, 11:1.

Sannaddii kowaad ee Daariyos, taas oo u taagan wakhtiga dhammaadka ee 1989, Jibriil “wuu istaagay”, sidaas ayuu ku aqoonsiinayaa in “wakhtiga dhammaadka” malaa’ig timaaddo. Sannadkii 1798 malaa’igtii kowaad ayaa timid, sannadkii 1989-na malaa’igtii saddexaad ayaa timid. Waxay ahayd keliya markii farriintii malaa’igta saddexaad awood lagu siiyey 2001 in shaabadaynta malaa’igta saddexaad ay bilaabatay, hase ahaatee dhaqdhaqaaqa imaanshaha malaa’igta saddexaad ee 1989, waxaa matalaya Jibriil oo istaagaya wakhtiga dhammaadka. Jibriil wuxuu Daanyeel tusi doonaa “wixii ku qoran kitaabka runta ah,” oo riyadii Hiddeqelna waxay sidataa saxeexa “Runta,” kaas oo Jibriil haatan qarka u saaran yahay inuu soo bandhigo.

Aayadda afar iyo tobnaad ee cutubka tobnaad, Jibriiil wuxuu mar hore Daani’eel ku wargeliyey in waxa uu kaga hadlayey riyooyinka Hiddeqel ay yihiin “waxa ku dhici doona dadka Ilaah maalmaha ugu dambeeya.”

> Hadda waxaan u imid inaan ku fahamsiiyo waxa ku dhici doona dadkaaga maalmaha ugu dambeeya; waayo aragtidu weli waxay ku saabsan tahay maalmo badan. Daanyeel 10:14.

Aayadda labaad ee cutubka kow iyo tobnaad ee Daanyeel waxay ka dhigan tahay aqoontii la furay wakhtiga dhammaadka sannadkii 1989, taas oo tilmaamaysa waxa “dhici doona” dadka Ilaah “maalmaha ugu dambeeya”.

> Haddaba waxaan ku tusayaa runta. Bal eeg, weli waxaa Faaris ka kici doona saddex boqor; kan afraadna aad buu uga taajirsanaan doonaa iyaga oo dhan; xooggiisana maalkiisa ka dhasha ayuu ku kicin doonaa kulligood boqortooyada Giriigga ka gees ah. Daniel 11:2.

Kuuros wuxuu sii sawiraa boqorka labaad tan iyo 1989. Isagu waa boqorka Boqortooyadii Maado iyo Faaris, taas oo matalaysa boqortooyada waxsii-sheegidda Kitaabka Quduuska ah ee maalmaha ugu dambeeya oo ka kooban laba gees, kuwaas oo ay matalayaan Maadiyiinta iyo Faarisiyiintu. Boqorka labaad ee boqortooyada bahalka dhulka ee labada gees leh wakhtiga dhammaadka ee 1989 ka dib, weli waxaa jiri lahaa saddex boqor (Clinton, Bush kii ugu dambeeyey, Obama), dabadeedna waxaa jiri lahaa boqor iyaga oo dhan aad uga taajirsan. Saddexdii boqor ee ka dambeeyey Bush kii koowaad waxay taajireen ka dib madaxweynenimadooda, taasina waxay ahayd oo keliya sababta oo ah waxay noqdeen madaxweyne. Trump, kii afraad ee aad uga taajirsanaa, oo ahaa madaxweynihii ugu taajirsanaa abid, ma uusan samayn hantidiisa sababta oo ah madaxweyne buu noqday, balse ugu horrayn wuxuu ku kasbaday shaqadiisii maalgashiga hantida ma-guurtada ah, muddo dheer ka hor intuusan isu soo sharrixin madaxweyne.

Markii hore, madaxweynihii ugu taajirsanaa taariikhda Maraykanka, marka si isu-dheellitiran loo eego, wuxuu ahaa madaxweynihii ugu horreeyey ee Maraykanka. Ka hor Donald Trump, George Washington ayaa ahaa madaxweynihii ugu taajirsanaa taariikhda Maraykanka, wuxuuna hantidiisa ku kasbaday, sida Donald Trump oo kale, maalgelinno dhul iyo hanti ma-guurto ah. Labadaba Washington iyo Trump waxay xilka madaxtinnimada uga yimaadeen asal siyaasadeed oo aan caadi ahayn. Washington wuxuu ugu horrayn ahaa hoggaamiye ciidan ka hor intuusan madaxweyne noqon, halka Trump uu ahaa ganacsade iyo shakhsiyad telefishan, kaas oo sida Washington oo kale aan lahayn wax waayo-aragnimo siyaasadeed ah oo hore.

Labada madaxweyneba waxa lagu yiqiin shakhsiyadooda adag iyo hababka hoggaamineed ee ay lahaayeen, in kastoo ay astaamahaa si aad u kala duwan u muujiyeen. Washington waxa lagu yiqiin hoggaan deggan, adkaysi leh, oo kalsooni ku dheehan tahay, iyo joogitaankiisii mideyneed intii lagu jiray Dagaalkii Kacaanka iyo sannadihii hore ee Jamhuuriyadda, halka Trump lagu yiqiin habkiisa ad-adag ee hoggaaminta iyo maamulidda. Washington iyo Trump labaduba waxay ahaayeen shakhsiyaad muran weyn dhaliyey, inkastoo ay sababuhu aad u kala duwanaayeen. Washington, in kasta oo si ballaadhan loo qaddarin jiray, haddana wakhtigiisii waxa lagu dhaliili jiray arrimo kala duwan, oo ay ka mid yihiin aragtidiisii ku saabsan addoonsiga. Madaxtinnimada Trump waxa lagu calaamadeeyey muranno badan, oo ay ka mid yihiin isticmaalka uu warbaahinta bulshada ku samayn jiray “tweedhyo xanaaq leh,” go’aamadiisii siyaasadeed ee America-first, iyo wacyigiisa naftiisa.

Madaxweynihii ugu taajirsanaa oo lixaad ahaa wuxuu kicin lahaa awoodaha masduulaagga caalamiyeynta. Markaan taariikhda aayadda labaad ee cutubka kow iyo tobnaad dul saarno taariikhda xilliga 1776, 1789, iyo 1798, waxaynu helaynaa xog dheeraad ah oo ka hadlaysa madaxweynihii ugu dambeeyey ee bahalka dhulka, waayo Ciise wuxuu dhammaadka ku muujinayaa bilowga. Labada xilli ee hore ee ay matalaan 1776 iyo 1789 waxay bixiyaan laba markhaati oo caddeynaya in madaxweynaha ugu dambeeya uu noqon doono madaxweynihii siddeedaad, kii ka mid ahaa toddobada. Trump wuxuu ahaa madaxweynihii lixaad ka dib Reagan, oo isagoo ah madaxweynihii siddeedaad, wuxuu noqon doonaa “kii ka mid ahaa toddobada”. Madaxweynihii ugu dambeeyey oo ah kan siddeedaad ayaa talin doona marka Maraykanku sameeyo ekaanta bahalka “u ah oo ka dhigan” bahalka.

Madaxweynihii xukuma marka sawirka bahalka ay sameeyaan Maraykanku, waa inuu noqdaa kii siddeedaad, kaas oo ka mid ah toddobada, sida ay markhaati uga yihiin Peyton Randolph iyo John Hancock. Baabtiisnimada papacy-gu waa madaxa siddeedaad ee ka mid ahaa toddobada, oo waxay heshay nabar dhimasho ah oo nebiyaysan. Si uu u noqdo sawirka papacy-ga, madaxweynihii siddeedaad ee ka mid ah toddobada waa inuu sidoo kale lahaadaa aqoonsi nebiyaysan oo ah in nebiyannimo ahaan “la dhaawacay” ama “la dilay.”

Baabtiisnimadu waxay heshay boogteedii dhimashada lahayd oo ka timid quwad masduulaag ah (Faransiiska), quwad masduulaag ah oo baabtiisnimadu ay la halgamaysay tan iyo wakhtigii Bawlos sheegay in sirta xumaantu (ninkii dembiga) ay markaasba shaqaynaysay. Masduulaaggii heellanimada wuxuu ka hor joogsanayay baabtiisnimada inay carshiga la wareegto, taasoo ay samaysay sannadkii 538.

Laga bilaabo bilowgii baabtiisnimada Roomaanka ilaa baabba’eeda ugu dambaysa, waxay la halgantaa quwadaha masduulaagga. Sawirka baabtiisnimada Roomaanka wuxuu u baahan yahay in sawirku la halgamo quwad masduulaag ah. Muujintii toddoba iyo tobnaad, baabtiisnimada Roomaanka, oo ah madaxa siddeedaad, kaas oo ka mid ah toddobada madax, ugu dambayntii dab baa lagu gubaa, tobankii boqorna jidhkeeda way cunaan. Labada dhimashoba (1798 iyo maalmaha ugu dambeeya), bahalkii baabtiisnimada Roomaanka waxaa dila quwad masduulaag ah. Si Maraykanku u sameeyo sawirka bahalka, madaxweynihii siddeedaadna sidoo kale wuxuu u baahan lahaa in lagu dilo quwad masduulaag ah oo uu dagaal kula jiray, boqorkii lixaadna ka dib wakhtiga dhammaadka ee 1989, waa boqorkii kiciyey dhammaan quwadihii masduulaagga.

Ronald Reagan wuxuu ahaa Borotestaant riddoobay, laakiin George Bush kii koowaad wuxuu ahaa caalamiye caadi ahaan loo yaqaan. Mid ka mid ah hadalladiisii caanka ahaa waa meeshii uu ku been sheegay isagoo leh, 18-kii Agoosto, 1988, “Aniguna waxaan ahay kan aan kordhin doonin cashuuraha. Ninkayga iga soo horjeeda hadda wuxuu leeyahay wuu kordhin doonaa iyaga sidii ikhtiyaarka ugu dambeeya, ama ikhtiyaarka saddexaad. Laakiin marka siyaasi sidaas u hadlo, waad ogtahay in taasu tahay hal ikhtiyaar oo uu geli doono. Ninkayga iga soo horjeeda ma diidayo inuu kordhiyo cashuuraha. Laakiin anigu waan diidayaa. Kongareeskuna wuxuu igu cadaadin doonaa inaan kordhiyo cashuuraha, anna waxaan odhan doonaa maya. Wayna igu sii cadaadin doonaan, anna waxaan odhan doonaa maya, haddana way sii cadaadin doonaan mar kale, waxa keliya ee aan ku odhan karaana waa: bushimahayga akhriya: cashuuro cusub ma jiri doonaan.”

Marka laga reebo beentaas cad ee dadweynaha hortiisa laga sheegay, taas oo ah sifad ka mid ah wakiilka xoogga masduulaagga, oraahdiisii ugu caansanayd waxay ahayd tii uu ka jeediyey fadhi wadajir ah oo Congress-ka ah 11 Sebtembar, 1990, halkaas oo uu ku yidhi, “Hadda, waxa aynu arki karnaa adduun cusub oo soo muuqanaya. Adduun ay ka jirto rajada aadka u dhabta ah ee nidaam cusub oo caalami ah. Sida uu Winston Churchill u dhigay, ‘nidaam caalami ah’ kaas oo ‘mabaadi’da caddaaladda iyo ciyaar daacad ahi … ay kuwa itaalka daran ka ilaaliyaan kuwa xooggan …’ Adduun ay Qaramada Midoobay, iyada oo ka xorowday ismariwaagii dagaalkii qaboobaa, diyaar u tahay inay rumoobiso aragtidii taariikhiga ahayd ee aasaasayaasheedu lahaayeen.” Bush-kii weynaa wuxuu ahaa caalamiye, xataa haddii uu isu aqoonsan jiray Jamhuuri.

Bill Clinton wuxuu ahaa madaxweynihii ugu horreeyey ee xafladdiisa caleema-saarka ku qabsada Lincoln Memorial, taas oo ka dhigan in uu dhabarka u jeediyey Lincoln oo uu wajahday obelisk-ka taallada Washington, obelisk gudaha ahaan ka buuxa astaamaha Freemasonry. Labadaba obelisk-kaas iyo astaamaha Freemasonry ee uu doortay inuu wajaho markii uu si been ah ugu dhaartay daacadnimadiisa Dastuurka, waxay metelayeen oo keliya ma aha inuu dhabarka u jeediyey astaantii ka soo horjeedday addoonsiga ee Lincoln Memorial, balse meelayntii taariikhiga ahayd ee uu Clinton doortay waxay waafaqsan tahay khudbaddiisii aqbalaadda, halkaas oo uu ku ammaanay borofisar uu wax ka soo bartay Jaamacaddii Jesuit-ka ahayd ee uu dhigan jiray.

Borofaysarkaas, Carroll Quigley, wuxuu qoray buugga: Tragedy and Hope: A History of the World in Our Time, kaas oo la daabacay 1966, waxaana si sax ah oo baahsan loo fahmaa inuu matalo “Baybalka fikradaha caalamiyeynta”. Sida Qur’aanku ugu yahay Islaamka, iyo sida Morals and Dogma of the Ancient and Accepted Scottish Rite of Freemasonry, oo uu qoray Albert Pike, laguna daabacay 1871, loogu tixgeliyo inuu yahay sharraxaadda ugu dhammaystiran ee waxbarista dahsoon ee Freemasonry; ama sida The Book of Mormon ugu yahay quduusiinta Maalmaha Dambe, buugga Quigley waa Baybalka falsafadda caalamiyeynta. Inta badan dadku way ogaan lahaayeen haddii Clinton ammaani lahaa Maxamedka Qur’aanka, ama haddii uu ammaani lahaa Joseph Smith ee The Book of Mormon, qaarna way ogaan lahaayeen cidda Albert Pike ahaa, hase yeeshee wax yar ayaa ogaa in ammaanta Clinton ee Quigley ay waafaqsanayd ajandihiisa caalamiyeyneed, iyo diidistiisa mabaadi’da uu matalayey Abraham Lincoln.

Khudbadda, Clinton wuxuu yidhi: “Anigoo dhallinyaro ah, waxaan maqlay baaqii John Kennedy ee muwaadinnimada. Dabadeedna, anigoo arday ka ah Georgetown, waxaan maqlay baaqaas oo uu sii caddeeyey borofaysar la odhan jiray Carroll Quigley, kaas oo nagu yidhi Maraykanku waa ummaddii ugu weynayd taariikhda, maxaa yeelay dadkeenna had iyo goor waxay rumaysnaayeen laba arrimood: in berri ka sii wanaagsanaan karto maanta iyo in mid kasta oo inaga mid ahi leeyahay masuuliyad akhlaaqeed oo shakhsi ah si uu taas u xaqiijiyo.” Fikradda Carroll Quigley ee ku saabsan sida “Maraykanka mar kale looga dhigi karo mid weyn”, waxay ahayd in Maraykanku u gacan geliyo Qaramada Midoobay madaxbannaanidiisa qaran. Clinton wuxuu ahaa Dimuqraadi, caalamiye, wakiilka masduulaagga.

“Sida aabbe, sida wiil,” George Bush kii dambe wuxuu ahaa caalamiye, oo sidaas oo kalena aabbihii wuxuu ahaa caalamiye isku sheegaya Jamhuuri. Tufaaxu geedka meel fog kagama dhaco. Kitaabku wuxuu soo jeedinayaa su’aasha maahmaahda ah, “Laba ma wada socon karaan haddaanay isku raacsanayn?” Qofku wuxuu u baahan yahay oo keliya inuu daba galo hawlihii badnaa ee Bush kii dambe la wada fuliyey Bill iyo Hillary Clinton si loo arko cidda Bush kii dambe la isku raacsanaa.

Barack Hussein Obama wuxuu sameeyey hadal ku saabsan in si aasaasi ah loo beddelo Maraykanka intii lagu jiray isu-soo-bax olole wax yar ka hor intii aan loo dooran Madaxweynaha. Oktoobar 30, 2008, magaalada Columbia, Missouri, Obama wuxuu yidhi: “Waxa inaga xiga shan maalmood oo keliya in si aasaasi ah loo beddelo Maraykanka.” Hadalkani wuxuu qayb ka ahaa farriintii ballaarnayd ee Obama ee “rajo iyo isbeddel,” taas oo ahayd mawduuc dhexe oo ololihiisii madaxtinnimada ee 2008, iyadoo adkaynaysa go’aankiisa ku aaddan dib-u-habaynno siyaasadeed oo waaweyn iyo jiho ka duwan tan dalka. Jihadii uu dalka u leexiyey waxay ahayd siyaasadaha masduulaagga ee caalamiyeynta, ka-soo-horjeedka caddaanka, taageeridda ilmo-soo-rididda, ka-soo-horjeedka shidaallada kaarboonka, ka-soo-horjeedka Maraykanka iyo taageeridda caalamiyeynta, Kala-duwanaansho, Sinaan, Ka-mid-noqosho, taariikhda been-abuurka ah ee Aragtida Qowmiyadda ee Xasaasiga ah, iyo waxyaalo kale oo badan oo aan dhammaanayn. Obama si fudud uma uu ahayn abaabule bulsho; wuxuu ahaa welina yahay wakiil ka tirsan ajandaha caalamiyeysan ee awoodda masduulaagga.

Si kastaba ha ahaatee, Trump, si ka duwan siyaasi casri ah oo caadi ah, wuxuu oofiyey ballanqaadyo ka badan intii ay toddobadii madaxweyne ee kale, muddadii ka bilaabantay 1989, marka la isu geeyo, oofiyeen. Wuxuu ka go’nayd inuu Maraykanka mar kale weyn ka dhigo, isaga oo arrintaas ku dadaalayaana, wuxuu kiciyey quwadaha caalamiyeysan ee talada haya, ma aha oo keliya gudaha Maraykanka, balse dunida oo dhan.

Joe Biden ma hayo wax caddayn ah haba yaraatee oo muujinaysa inuu yahay wax kale aan ka ahayn caalamiye kale.

Bahalkii Kaatooliggu wuxuu la galay dagaal daba dheeraaday quwadaha masduulaagga, madaxweynahana talada haya marka Maraykanku sameeyo sanamkii baabbanimada, waxaa khasab ku noqon doona, sida waajibka waxsii sheegiddu yahay, inuu halgan kula jiro quwadaha masduulaagga. Midna madaxweynayaasha nool, Donald Trump mooyaane, dagaal lama geli lahaa quwadaha masduulaagga; waayo Dimuqraadiyiintu si cad bay u yihiin caalamiyiin (masduulaagyo), George Bush kii u dambeeyeyna wuxuu ahaa, sidii aabbihii ahaa (Jamhuuri ku andacooda, hase ahaatee dhab ahaan ah masduulaag caalami ah), maxaa yeelay Ciise mar walba kan ugu dambeeya wuxuu ku muujiyey kan ugu horreeya.

Waxaan daraasaddan ku sii wadi doonnaa maqaalka xiga.

> Dhibaato weyn ayaa sugaysa dadka Ilaah. Dhibaato ayaa sugaysa dunida. Halgankii ugu miisaanka badnaa ee qarniyada oo dhan ayaa imminka ina horyaalla. Dhacdooyinkii aan in ka badan afartan sannadood ku dhawaaqaynay, annagoo ku salaynayna awoodda erayga nebinnimada, inay soo fool leeyihiin, ayaa hadda indhahayaga hortooda ka dhacaya. Mar horeba arrinta wax-ka-beddel lagu sameeyo Dastuurka oo xaddidaya xorriyadda damiirka ayaa lagu hor keenay sharci-dejiyeyaasha qaranka. Arrinta ku khasbidda dhawrista Axadda ayaa noqotay mid qaran ahaan dan iyo muhiimad leh. Si wanaagsan ayaynu u naqaan waxa natiijada dhaqdhaqaaqan noqon doonto. Laakiin ma u diyaar baannu u nahay arrintan? Ma si daacad ah ayaannu u gudannay waajibka Ilaah nagu aaminay oo ah inaan dadka uga digno khatarta hortooda taal?

> “Waxaa jira kuwo badan, xataa kuwa ku hawlan dhaqdhaqaaqan lagu dhaqan-gelinayo Axadda, oo ka indho la’ cawaaqibta ka dhalan doonta tallaabadan. Ma arkaan in ay si toos ah ugu dhacayaan xorriyadda diinta. Waxaa jira kuwo badan oo aan weligood fahmin sheegashooyinka Sabtida Kitaabka Quduuska ah iyo aasaaska beenta ah ee ay ku taagan tahay hay’adda Axadda. Dhaqdhaqaaq kasta oo u hiillinaya sharci-dejin diineed, runtii waa fal tanaasul u ah baabbanimada, taas oo qarniyo badan si joogto ah dagaal ugu haysay xorriyadda damiirka. Ilaalinta Axaddu jiritaankeeda, iyada oo loogu yeedho hay’ad Masiixi ah, waxay ku leedahay ‘qarsoodiga xumaanta;’ dhaqan-gelinteeduna waxay noqon doontaa aqoonsi dhab ah oo la siinayo mabaadi’da ah tiirka aasaaska u ah Roomaaniyadda. Marka quruumaddeennu sidaas uga noqoto mabaadi’da dawladnimadeeda oo ay dejiso sharci Axadeed, Protestantiism-ku ficilkan wuxuu gacmaha la qabsan doonaa baabbanimada; mana noqon doonto wax kale oo aan ahayn in nolol la siiyo kali-talisnimadii muddada dheer si hamuun leh u sugaysay fursaddeeda ay mar kale ugu boodo kaligii-talisnimo firfircoon.”

> “Dhaqdhaqaaqa Dib-u-habaynta Qaran, iyadoo adeegsanaysa awoodda sharci-dejinta diimeed, marka ay si buuxda u hanaqaaddo, waxay muujin doontaa isla dulqaad-la’aantii iyo dulmigii ka jiray qarniyadii hore. Golayaasha aadanuhu markaas waxay isu qaaten xuquuqihii Ilaahnimada, iyagoo ku tumanaya xorriyadda damiirka awooddooda kelitaliska ah; xabsi, musaafurin, iyo dhimasho ayaana ku xigtay kuwii ka hor yimid amarradooda. Haddii baabtiisnimada Roomaanka ama mabaadi’deeda mar kale sharci lagu siiyo awood, dabkii silcintu wuxuu mar kale ka holci doonaa kuwa aan u hurayn damiirka iyo runta si ay ugu tanaasulaan khaladaadka caanka ah. Sharkani wuxuu qarka u saaran yahay inuu rumoobo.”

> “Markii Ilaah na siiyey iftiin ina tusaya khataraha ina hor yaal, sidee baynu hortiisa daahir ugu istaagi karnaa haddii aynu dayacno inaan sameyno dadaal kasta oo awooddeenna ku jira si aynu taas dadka hortooda u dhigno? Ma ku qanacsanaan karnaa inaan uga tagno iyaga inay la kulmaan arrintan weyn iyagoo aan loo digin?” Testimonies, volume 5, 711, 712.

Back to Articles