Article

# Kitabu cha Yoeli na Kanisa la Waadventista wa Sabato la Laodikia - Nambari ya Kumi na Mbili

Nambari Kumi na Mbili

Author

Jeff Pippenger

Published

December 17, 2025

Formats

PDF
Word

Hamu yangu ni kuwasilisha ushuhuda wa kinabii wa Yoeli kwa namna ambayo ushuhuda huo utambulike katika yale ambayo Petro alikuwa akisema na kufanya siku ya Pentekoste. Nina uhakika kwamba Biblia iko wazi kuhusu kile Petro alichokuwa akifanya na kusema siku ya Pentekoste, lakini ninatafuta kuelewa kile ambacho Petro alikuwa akiashiria kwa kinabii katika historia ya mvua ya mwisho, alipowasilisha ujumbe wa Pentekoste kama utimilifu wa unabii wa kitabu cha Yoeli.

Petro ni ishara ya watu wa Mungu waliobaki, na haonyeshwi tu katika Pentekoste, bali pia katika Kaisarea Filipi katika Mathayo 16. Kaisarea Filipi inatajwa katika mistari ya kumi na tatu hadi kumi na tano ya Danieli 11, mistari mitatu inayoweka wazi pambano lililotimizwa kwa mara ya kwanza katika kipindi cha kihistoria wakati Kaisarea Filipi ilipoitwa Paniumi. Mistari kumi na tatu hadi kumi na tano yanatangulia mstari wa kumi na sita, unaotambulisha sheria ya Jumapili nchini Marekani. Mstari wa kumi unatambulisha kusambaratika kwa Umoja wa Kisovieti mwaka 1989. Mistari kumi hadi kumi na sita ya Danieli 11 yanawakilisha kipindi cha kuanzia 1989 hadi sheria ya Jumapili, na kipindi hicho ndicho “historia iliyofichwa” ya mstari wa arobaini wa sura hiyo hiyo.

## Historia iliyofichwa kwa herufi nene

## elfu moja mia saba tisini na nane

> Na wakati wa mwisho mfalme wa kusini atamshambulia:

## elfu moja mia tisa themanini na tisa

> Lakini wanawe watachochewa, nao watakusanya umati mkubwa wa vikosi vyenye nguvu; na mfalme wa kaskazini atakuja juu yake kama kisulisuli, pamoja na magari, na wapanda farasi, na merikebu nyingi; naye ataingia katika nchi, naye atafurika na kupita. Naye mmoja atakuja kwa hakika, naye atafurika na kupita; kisha atarudi, na atachochewa, hata ngome yake.

## 2014 vita vya Raphia

> Na mfalme wa kusini atachochewa na ghadhabu, atatoka apigane naye, yaani na mfalme wa kaskazini; naye ataandaa jeshi kubwa; lakini jeshi hilo litatolewa mikononi mwa mfalme wa kusini. Na akisha kuliondoa lile jeshi, moyo wake utainuliwa; naye atawaangusha makumi mengi ya maelfu; lakini hata kwa hivyo hatatiwa nguvu.

## Vita vya Panium (Caesarea Philippi)

> Kwa maana mfalme wa kaskazini atarejea, naye atatoa jeshi kubwa kuliko lile la kwanza, na kwa hakika atakuja baada ya miaka fulani akiwa na jeshi kubwa na mali nyingi.

> Na katika nyakati zile wengi watainuka kinyume na mfalme wa kusini; pia wanyang'anyi wa watu wako watajikuza ili kuyathibitisha maono; lakini wataanguka.

> Basi mfalme wa kaskazini atakuja, ataweka boma la kuzingira, na kuteka miji iliyoimarishwa sana; na majeshi ya kusini hayataweza kuhimili, wala watu wake wateule, wala hakutakuwa na nguvu za kuhimili.

## Sheria ya Jumapili nchini Marekani

> Lakini yeye atakayekuja kumpinga atafanya kadiri apendavyo, na 'hakuna atakayesimama' mbele yake; naye 'atasimama' katika nchi tukufu, ambayo kwa mkono wake itateketezwa. Ataingia pia katika nchi tukufu, na nchi nyingi zitaangushwa; lakini hawa wataokoka mkononi mwake, yaani Edomu, na Moabu, na wakuu wa wana wa Amoni. Ataunyosha mkono wake pia juu ya nchi; na nchi ya Misri haitaokoka. Danieli 11:40, 10-16, 41, 42.

Wakati Petro yuko kinabii katika Kaisarea Filipo (Panium), na katika Pentekoste ni wakati wa mvua ya mwisho, ambao unamweka katika 'historia iliyofichwa' ya mstari wa arobaini. Ninanuia kuzungumzia Vita ya Ukraine ya sasa inayowakilishwa katika mstari wa kumi na moja wa sura ya kumi na moja na vita ijayo ya Panium ya mistari ya kumi na tatu hadi kumi na tano inayoongoza kwenye Vita ya Tatu ya Dunia, ambavyo ni matukio ya nje kati ya 1989 na sheria ya Jumapili, lakini kwa sasa tunatambua historia ya malaika wa tatu kuanzia tarehe 22 Oktoba 1844 hadi kuundwa kwa kanisa la kisheria mnamo 1863.

Mstari unaonyesha kuwasili kwa malaika wa tatu mnamo 9/11 (1844) hadi sheria ya Jumapili (1863). Sheria ya Jumapili iliashiriwa na Tamko la Ukombozi lililotangaza uhuru, hivyo ikiashiria sheria ya Jumapili ambapo uhuru unaondolewa. Uhuru uliotangazwa na rais wa kwanza wa Chama cha Republican, ukiwa mfano wa uhuru utakaondolewa na rais wa mwisho wa Chama cha Republican-ambaye kwa unabii amekusudiwa kuwa dikteta wakati wa sheria ya Jumapili.

> “Wakati taifa letu litakapokana misingi ya serikali yake hadi kutunga sheria ya Jumapili, Uprotestanti katika tendo hili utaungana mikono na Upapa; haitakuwa kitu kingine ila kuupa uhai utawala wa kiimla ambao kwa muda mrefu umekuwa ukivizia kwa shauku fursa ya kurejea tena kwa nguvu katika udikteta wa kivitendo.” Testimonies, juzuu ya 5, 711.

Mwaka 742 KK ulikuwa historia ya alfa iliyozindua unabii wa wakati wa Isaya 7:8, ambao ulifikia utimilifu wa omega mwaka 1863. Mwaka 742 KK, Ahazi, mfalme wa ufalme wa kusini wa Yuda, alikuwa akiingia katika vita vya wenyewe kwa wenyewe dhidi ya makabila kumi ya kaskazini yaliyounda ufalme wa kaskazini. Historia ya mwaka 742 KK ilidhihirishwa katika Yuda, nchi tukufu halisi ya Maandiko, iliyokaliwa na Wayahudi wa kweli, na kuwakilishwa katika kifungu hicho na mfalme mwovu na mpumbavu Ahazi—hivyo ikiwakilisha kwa mfano historia ya omega ya mwaka 1863. Historia ya omega ya mwaka 1863 inatimia katika kipindi ambacho Marekani inatawala kama mnyama wa nchi, ufalme wa sita katika unabii wa Biblia. Marekani ni nchi tukufu ya kiroho, inayoundwa na Ukristo wa Kiprotestanti ambao, kibiblia, ni Wayahudi wa kiroho. Vita vya wenyewe kwa wenyewe kati ya kaskazini na kusini mwaka 742 KK katika historia ya alfa vilionyesha vita vya wenyewe kwa wenyewe kati ya kaskazini na kusini katika historia ya omega ya mwaka 1863. Pamoja, mashahidi hao wawili wanaonyesha historia ya nje inayoelekea kwenye sheria ya Jumapili, ambako nchi tukufu ya kiroho itagawanywa tena katika makundi mawili.

Mnamo 742 K.K., nguvu ya kaskazini iliwakilisha muungano kati ya makabila kumi ya kaskazini ya Israeli na Siria, hivyo ikifananisha muungano na nguvu ya nje, kama ilivyotimia wakati msaada wa Upapa uliounga mkono utumwa ulipotolewa kwa majimbo ya kusini yaliyounga mkono utumwa katika Vita vya wenyewe kwa wenyewe. Mshirika wa nje wa Siria mnamo 742 K.K., na mshirika wa nje wa Upapa katika Vita vya wenyewe kwa wenyewe, hutambulisha muungano wa wanaglobali wa dunia na Wanademokrasia wanaglobali katika vita vyao dhidi ya MAGA-ism, vita vilivyoanza mwaka 2015 wakati rais wa nne na tajiri zaidi aliposimama, na kwa kufanya hivyo akauchochea ufalme wote wa Grecia kulingana na Danieli sura ya kumi na moja, aya ya pili. Uchocheaji huo unatambulisha uamsho wa wapagani katika kitabu cha Yoeli. "Grecia" na "heathen" ni alama za nguvu ya joka inayoipeleka dunia hadi Armagedoni katika muungano na mnyama na nabii wa uongo.

Mwaka 2015 wapagani walizinduliwa na mwito wa kinabii wa kwenda kwenye Bonde la Yehoshafati la Yoeli, ambalo pia aliita bonde la hukumu. Mwaka 2015 Donald Trump alitangaza azma yake ya kugombea urais, hivyo kuchochea dola la wafuasi wa utandawazi lililowakilishwa kama Grecia, na wapagani wakaanza safari yao kuelekea Armagedoni, huku ikiwa ni mwaka mmoja tu baada ya kuanza kwa Vita vya Ukraine, katika utimilifu wa mstari wa kumi na moja wa Danieli kumi na moja.

Vita vya wenyewe kwa wenyewe vya mwaka 742 Kabla ya Kristo na 1863 vinabainisha historia ya sheria ya Jumapili, ambayo inaashiria mwisho wa ufalme wa sita wa unabii wa Biblia. Ufalme huo wa sita ulianza na Vita vya Mapinduzi, hivyo mwisho wa ufalme huo wa sita katika sheria ya Jumapili unabainisha kurudiwa kwa Vita vya Mapinduzi, wakati huohuo ambapo Vita vya wenyewe kwa wenyewe vinapotokea. Ufafanuzi na uainishaji wa iwapo ni vita vya wenyewe kwa wenyewe au vya mapinduzi hutegemea mtazamo. Kile ambacho Wademokrat sasa wanafanya kupitia vita vya kisheria, ubadhirifu, udanganyifu, uhamiaji haramu na propaganda wanakiita mapinduzi ya rangi, lakini wale wanaopinga mbinu zao za kuendeleza ajenda ya utandawazi huzichukulia shughuli hizo hizo kuwa uchochezi wa machafuko ya ‘kiraia’. Je, Antifa ni mhalifu au shujaa?

Vita viwili vya kihistoria vinawakilisha vita moja vya mgawanyiko vinavyotokea katika historia ya rais wa mwisho wa Chama cha Republican. Kama ilivyokuwa kwa rais wa kwanza wa Chama cha Republican, rais wa mwisho wa chama hicho atashinda vita hivyo; rais huyo pia aliashiriwa kwa mfano na Rais wa Kwanza, ambaye naye alikuwa mshindi wa Vita vya Mapinduzi. Mapinduzi ya MAGA, kwa mujibu wa Wanademokrasia, yanasababisha ‘machafuko ya kiraia’ ya sasa. Kulingana na mwelekeo wako binafsi wa kisiasa, vita vya sasa ni ama vita vya mapinduzi au vita vya wenyewe kwa wenyewe. Kinabii, ni vyote viwili.

1863 inawakilisha sheria ya Jumapili, na vivyo hivyo 1844, wakati malaika wa tatu alipowasili na ujumbe wa sheria ya Jumapili. Kipindi cha 1844 hadi 1863 kinabeba alama ya sheria ya Jumapili tangu mwanzo hadi mwisho. Mnamo 1846, ndoa ya akina White, uadhimisho wa Sabato na mabadiliko ya jina kutoka Harmen kuwa White yaliashiria kwamba ndoa iliyofungwa Oktoba 22, 1844 ilikuwa imekamilishwa, na ukamilisho huo ukaashiria mwanzo wa mchakato wa majaribio ya malaika wa tatu, kama vile jaribio la Sabato la mana la mara tatu lilivyoashiria mwanzo wa majaribio kumi baada ya ubatizo wa Bahari Nyekundu.

Mana lilikuwa jaribio la kwanza na liliwakilisha jaribio la kumi huko Kadeshi, kwa kuwa vyote viwili vinawakilisha ujumbe wa malaika wa tatu, na kwa hiyo sheria ya Jumapili.

> “Kila wiki, wakati wa kukaa kwao kwa muda mrefu jangwani, Waisraeli walishuhudia muujiza wa mara tatu, uliokusudiwa kuweka akilini mwao utakatifu wa Sabato: kiasi maradufu cha mana kilianguka siku ya sita, hakuna kilichoanguka siku ya saba, na sehemu iliyohitajika kwa ajili ya Sabato ilihifadhiwa ikiwa tamu na safi, ilhali iwapo chochote kingehifadhiwa wakati mwingine wowote kingeharibika na kuwa kisichofaa kutumika.” Mababu na Manabii, 296.

Jaribio la kwanza kati ya kumi lilikuwa jaribio la “mana” linalowakilisha ujumbe wa mara tatu wa malaika watatu wa Ufunuo kumi na nne. Kama ilivyo kwa mana, malaika hao wanawakilisha onyo la mara tatu dhidi ya ibada siku ya kwanza ya juma. Muujiza wa mana wa mara tatu uliundwa “kuweka akilini mwao utakatifu wa Sabato,” ambalo bila shaka ndilo kusudi la malaika wa tatu. Wa kwanza miongoni mwa miujiza hiyo mitatu inayoonyeshwa na mana ulihusisha “kula” mkate wa mbinguni, na “kula” ni ishara ya alfa ya kipindi cha mvua ya vuli. Muujiza wa pili unawakilisha ujumbe wa malaika wa pili ambamo uvuvio “hurudia mara mbili” maneno na misemo ili kuashiria kipindi kinachoonyeshwa na kuanguka mara mbili kwa Babeli, kwa maana Babeli imeanguka, imeanguka. Muujiza wa pili ulikuwa “kuongezeka mara dufu” kwa kiasi cha mana katika siku ya sita. Muujiza wa tatu ulikuwa uhifadhi wa mkate wa Sabato ya siku ya saba.

Kama mfano wa malaika watatu, mana ni malaika wa kwanza, na hivyo basi lazima ijumuishe hadithi yote, ambayo katika Ufunuo 14 ni hadithi ya malaika wote watatu. Malaika wa kwanza ni frakta ya ujumbe wa malaika wote watatu. Frakta ni umbo la kijiometri tata linaloweza kugawanywa katika sehemu, kila mojawapo ikiwa ni nakala ndogo ya lile zima. Sifa hii huitwa kujifanana. Frakta mara nyingi huwa na undani tata bila kujali unakuza kwa kiasi gani. Frakta hupatikana katika hisabati, biolojia, fizikia, jiolojia, kemia, astronomia, uhandisi, na nyanja nyingine nyingi za maarifa.

“Muundo wa hatua tatu” wa malaika watatu katika Ufunuo sura ya kumi na nne unawakilishwa katika ujumbe wa malaika wa kwanza, hivyo kumfanya malaika wa kwanza kuwa “fractal” wa malaika hao watatu. Sura tatu za kwanza za kitabu cha Danieli zinawakilisha ujumbe wa malaika wa kwanza, wa pili, na wa tatu mtawalia, na sura ya kwanza ya Danieli ina “muundo wa hatua tatu” huohuo unaowakilishwa katika hizo sura tatu, kama ilivyo kwa malaika watatu kuhusiana na malaika wa kwanza.

Muujiza wa mara tatu wa mana ulipaswa kuliwa, na sura ya kwanza ya Danieli inahusu kula. Danieli alipita jaribio la lishe kwa kuchagua mboga badala ya lishe ya Babeli. Kisha akajaribiwa kwa mwonekano wake, na mwonekano wake ulisababisha tofauti kati ya uso wake na uso wa wale waliokula chakula cha Babeli. Ujumbe wa malaika wa pili ni mwito wa kujitenga na Babeli wakati wa historia ya utengano ambapo makundi mawili yanakuzwa kisha yanadhihirishwa. Jaribio hilo la pili kwa Danieli lilipelekea jaribio la tatu la Nebukadneza, ambalo lilikuwa jaribio la tatu katika sura ya kwanza na lilikuwa mfano wa jaribio la sanamu ya dhahabu katika sura ya tatu, ambalo Dada White mara kwa mara analitambua kuwa ni sheria ya Jumapili, ambayo ndiyo ujumbe wa malaika wa tatu. Sura ya kwanza ya Danieli ni frakta ya sura tatu za kwanza za Danieli, na hizo sura tatu zinawakilisha malaika watatu wa Ufunuo kumi na nne, ambapo malaika wa kwanza na sura ya kwanza ya Danieli ni frakta za malaika wote watatu na sura zote tatu.

> Kila wiki wakati wa kukaa kwao kwa muda mrefu jangwani, Waisraeli walishuhudia muujiza wa mara tatu, uliokusudiwa kuutia akilini mwao utakatifu wa Sabato: kiasi maradufu cha mana kilianguka siku ya sita, hakuna kilichoanguka siku ya saba, na fungu lililohitajika kwa Sabato lilihifadhiwa likibaki tamu na safi, ilhali kama lolote lingewekwa akiba wakati mwingine wowote lingeharibika na kuwa lisilofaa kwa matumizi.

> "Katika mazingira yaliyoambatana na kutolewa kwa mana, tunayo ushahidi wa hakika kwamba Sabato haikuanzishwa, kama wengi wanavyodai, wakati sheria ilipotolewa huko Sinai. Kabla ya Waisraeli kufika Sinai, walielewa kuwa kuishika Sabato kulikuwa ni wajibu wao. Kwa kulazimika kukusanya kila Ijumaa sehemu maradufu ya mana kwa maandalizi ya Sabato, wakati ambapo mana haingeanguka, utakatifu wa siku ya pumziko ulisisitizwa daima akilini mwao. Na baadhi ya watu walipotoka siku ya Sabato kukusanya mana, Bwana akauliza, 'Hata lini mtakataa kuzishika amri Zangu na sheria Zangu?'" Mababu na Manabii, 296.

Kukusanya na kula mana ni mfano wa Yohana katika sura ya kumi ya Ufunuo akichukua (kukusanya) kitabu kidogo kutoka mkononi mwa malaika kisha kukila.

> Na nikamwendea yule malaika, nikamwambia, Nipe kitabu kile kidogo. Naye akaniambia, Kichukue, na ukile; na kitafanya tumbo lako kuwa chungu, lakini katika kinywa chako kitakuwa kitamu kama asali. Ufunuo 10:9.

Yohana kwanza ilimbidi aende kwa malaika na amuulize, kisha ilimbidi "kuchukua" kitabu kidogo, na kisha ilimbidi "kula" kitabu hicho. Yohana anawakilisha hatua tatu za malaika wa kwanza kwa kumwendea na kumuuliza malaika, ikifuatiwa na hatua ya pili ya kuchukua na ya tatu ya kula. Kukusanya na/au kula, ni jaribio la kwanza kati ya majaribio matatu ya mana, lakini linajumuisha fractal ya majaribio yote matatu ya mana. Kukusanya na kula mana, kunamfananisha Yeremia.

> Maneno yako yalionekana, nami nikayala; na neno lako likawa kwangu furaha na shangilio la moyo wangu; maana nimeitwa kwa jina lako, Ee Bwana, Mungu wa majeshi. Yeremia 15:16.

Yeremia alipoyatafuta na kisha kuomba kitabu kidogo, maneno yake “yalipatikana.” Neno lake lilipatikana wakati mana ilipokusanywa. Kukusanya na kula mana kunamwakilisha Ezekieli aliyekula kitabu alichopewa, na kwa kufanya hivyo kulionyesha kwamba kukataa kula kitabu kulikuwa sawa na kuwa kama nyumba ya waasi.

> Lakini wewe, mwanadamu, sikia ninayokuambia; usiwe mkaidi kama ile nyumba ya ukaidi; fungua kinywa chako, ule ninachokupa. Nami nilipotazama, tazama, mkono ulitumwa kwangu; na tazama, ndani yake kulikuwa na gombo la kitabu; akalitandaza mbele yangu; nalo lilikuwa limeandikwa ndani na nje; na ndani yake kuliandikwa maombolezo, na majonzi, na ole. Tena akaniambia, Mwanadamu, kula utakachokuta; kula gombo hili, kisha uende ukaseme na nyumba ya Israeli.

> Basi nikafunua kinywa changu, akanilisha hicho gombo. Akaniambia, Mwanadamu, shibisha tumbo lako, ukijaza matumbo yako kwa gombo hili ninalokupa. Ndipo nikalila; nalo lilikuwa tamu kinywani mwangu kama asali. Ezekieli 2:8–3:3.

Ikiwa Ezekieli anggekataa kula kitabu kidogo angekuwa katika nyumba ya waasi, na “gombo” la “kitabu” alilotakiwa kula liliwakilishwa kama “maombolezo, na kuomboleza, na ole,” likiwakilisha ujumbe wa mara tatu katika siku za mwisho. Ujumbe wa mara tatu wa siku za mwisho ni ujumbe wa malaika watatu wa Ufunuo kumi na nne, na muktadha ambao Ezekieli anawasilisha ujumbe huo wa sehemu tatu ni muktadha wa Uislamu na ole wa tatu. Ujumbe huo wa sehemu tatu una Alfa na Omega, na wa tatu ni “ole,” ishara kuu ya Uislamu; kwa hiyo Alfa lazima ikubaliane na Omega, hivyo “maombolezo” yanawakilisha maombolezo yaliyoanza 9/11 kwa kuwasili kwa tarumbeta ya saba na ole wa tatu, ambayo yangekua hatua kwa hatua hadi kufikia mapigo saba ya mwisho. Katika “tetemeko la ardhi” la sheria ya Jumapili la Ufunuo kumi na moja, ole wa tatu waja upesi, na uvuvio unatufahamisha kwamba amri isiyo ya haki ya Isaya kumi ndiyo hiyo sheria ya Jumapili. Aya hiyo inaanza kwa kutamka “ole” juu ya wale wanaotunga amri zisizo za haki.

Kula mana lilikuwa jaribio la kwanza kati ya majaribio matatu, la pili lilikuwa “kuweka maradufu” siku ya maandalizi. Na walikuwa wakijiandaa kwa ajili ya nini? Walikuwa wakijiandaa kwa jaribio la Sabato, ambalo ndilo ujumbe wa malaika wa tatu.

Muujiza huo wa mara tatu pia ulikuwa jaribio la kwanza, yaani alfa, kati ya majaribio kumi. Mungu alitoa mana katika hatua ya kwanza, kisha akatoa sehemu maradufu katika hatua ya pili, lakini hakuna katika hatua ya tatu. Jaribio la tatu ni tofauti na yale mawili ya kwanza, kwa kuwa la tatu ndilo jaribio la uamuzi. Yale majaribio matatu yanawakilisha alfa ya mchakato wa majaribio wa hatua kumi unaoelekea Kadeshi ya kwanza.

Ukitafuta miongoni mwa wanatheolojia mbalimbali, utapata orodha nyingi za majaribu kumi yanayofikia hitimisho lao katika Kadeshi ya kwanza. Karibu zote zinajumuisha Bahari ya Shamu kama mojawapo ya hayo majaribu kumi, na baadhi zinajumuisha alama muhimu za kihistoria kabla ya kuvuka Bahari ya Shamu, wakati wa mapigo. Zote si sahihi.

Jaribio la kwanza ni mana. Paulo anabainisha kwamba kuvuka Bahari ya Shamu kulikuwa ubatizo.

> Zaidi ya hayo, ndugu, sitaki ninyi mkose kujua kwamba baba zetu wote walikuwa chini ya wingu, na wote wakapita baharini; na wote wakabatizwa kuwa wa Musa katika wingu na katika bahari. 1 Wakorintho 10:1, 2.

Musa anamwakilisha Yesu kwa mfano, na ubatizo wa Yesu unatambulisha mchakato wa majaribu, ulio wa vipengele vitatu kwa asili, unaoanza na kusisitiza jaribio la tamaa ya kula. Msalaba uliwakilishwa kwa mfano na Pasaka kule Misri. Walipotoka upande wa pili wa Bahari ya Shamu, Kristo alionyeshwa kwa mfano kuwa amefufuliwa kama sadaka ya malimbuko. Alipotoka katika kaburi la maji kwa mikono ya Yohana Mbatizaji, Kristo (sadaka ya malimbuko) alianza mchakato wa majaribu wa siku arobaini. Baada ya kufufuliwa, kama ilivyowakilishwa kwa mfano na ubatizo wake, kulikuwa na siku arobaini ambazo Kristo alitangamana na wanafunzi ana kwa ana. Mchakato wa majaribu huanza baada ya kuvuka Bahari ya Shamu, kwa hakika kama vile Kristo alivyosukumwa na Roho nyikani mara tu alipotoka majini.

Jaribio la kwanza kwa Kristo lilikuwa hamu ya chakula, kwa kuwa Mkate wa Mbinguni alianza huduma Yake ya upako pale pale ambapo Adamu alianguka. Jaribio la kwanza baada ya Bahari ya Shamu ni jaribio la mana la mara tatu linaloashiria jaribio la mara tatu juu ya Mkate wa Mbinguni. Majaribu ya Kristo yalianza baada ya Yeye kutoka majini, hivyo majaribio kumi lazima yaanze pia ‘baada’ ya wao kutoka majini. Kisha Kristo alikabiliwa na jaribio la mara tatu, lililowekwa katika muktadha wa hamu ya chakula, kama ilivyoashiriwa na jaribio la mana la mara tatu lililoanza baada ya Roho kuwasukuma Israeli wa kale kutoka Misri na kuwaingiza jangwani.

Orodha nyingine zinazodhania kuhusu ni uasi gani unaowakilishwa na majaribu kumi yanayohitimikia Kadeshi hutambua uasi wa ndama wa dhahabu wa Haruni kuwa mojawapo ya majaribu hayo kumi, lakini zinakosea.

Uchokozi wa ndama wa dhahabu unawakilisha majaribu mawili. Ni kipengele muhimu cha uashiriaji wa ndama wa dhahabu. Ibada ya sanamu iliyoonekana wakati watu walidhani Mungu hataona, ilifuatiwa na kurejea kwa Musa. Kisha watu wakafanya uamuzi wa kuendelea kuwa waabudu sanamu machoni pa Mungu, kama alivyowakilishwa na Musa.

Katika uasi wa mara mbili uliokuwa ukizidi kukua, tunaona mgawanyiko wa kinabii miongoni mwa makabila, wakati kabila la Lawi likapewa jukumu la kipekee la huduma ya patakatifu, maana hadi uasi huo, huduma ya patakatifu ilipaswa kutekelezwa na mzaliwa wa kwanza wa kila kabila. Tangu wakati huo, haingekuwa hivyo tena. Sasa kabila la Lawi lenye uaminifu ndilo litatunza hekalu. “Mgawanyiko” au kutenganishwa kuwa ‘viwili’ ni kipengele cha sifa ya kinabii ya ndama wa dhahabu.

Uasi wa Haruni ulikuwa mfano wa uasi wa Yeroboamu, mfalme wa kwanza wa ufalme wa kaskazini wa Israeli. Yeroboamu alifanya ndama wa dhahabu kuwa wawili, akiweka mmoja Betheli na mwingine Dani. Haruni na Yeroboamu wanawakilisha historia sambamba, ambayo ni historia ya uundaji wa sanamu ya mnyama. Historia ya sanamu ya mnyama inatimia katika vipindi viwili, vilivyotenganishwa na sheria ya Jumapili nchini Marekani. Sanamu ya mnyama ni ishara ya muungano wa kanisa na serikali unaosimikwa kwanza Marekani, kisha ulimwenguni kote.

Kila mara kuna mgawanyiko unaohusishwa na alama za sanamu ya mnyama. Kwa Aroni ilikuwa kutengwa kwa Walawi, kwa Yeroboamu ilikuwa kugawanywa kwa makabila kumi na mawili kuwa mawili ya kusini na kumi ya kaskazini.

Ishara ya uhusiano huo kati ya kanisa na dola inaitwa "sanamu ya yule mnyama" na Yohana katika kitabu cha Ufunuo. Ndama wa dhahabu wa Haruni na wa Yeroboamu walikuwa sanamu za mnyama, na yule mnyama waliokuwa sanamu zake ni Babeli, kwa kuwa ufalme wa kwanza katika unabii wa Biblia unawakilishwa na kichwa cha "dhahabu" katika Danieli sura ya pili. Sanamu ya yule mnyama inawakilisha majaribu mawili, maana jaribio huletwa kwanza juu ya mnyama wa nchi—Marekani, kisha katika sura ya kumi na tatu ya Ufunuo Marekani inailazimisha dunia kusimamisha sanamu ya yule mnyama. Jaribio la kwanza ni Marekani, kisha dunia.

> “Wakati Marekani, nchi ya uhuru wa kidini, itakapoungana na Upapa katika kulazimisha dhamiri na kuwalazimisha watu kuiheshimu sabato ya uongo, watu wa kila nchi ulimwenguni wataongozwa kufuata mfano wake.” Ushuhuda, juzuu ya 6, 18.

> "Mataifa ya kigeni yatafuata mfano wa Marekani. Ijapokuwa yeye ndiye anayeongoza, mgogoro uleule utawapata watu wetu katika sehemu zote za dunia." Ushuhuda, juzuu ya 6, 395.

Uasi wa ndama wa dhahabu ni wa pande mbili na unaashiria mawili kati ya majaribu tisa ya kwanza yanayopelekea jaribio la kumi na la mwisho katika Kadeshi ya kwanza. Wakati uasi wa Aroni na wa Yeroboamu unapoletwa pamoja "mstari juu ya mstari" unamwona Aroni, kuhani mkuu, akiuwakilisha kanisa, na Yeroboamu, mfalme wa Israeli, akiuwakilisha serikali. Mistari hiyo miwili inapounganishwa ni ishara ya muunganiko wa kanisa na serikali. Madhabahu mawili ya Yeroboamu yaliwekwa Betheli (maana yake kanisa) na Dani (maana yake hukumu), na kwa pamoja yakiwakilisha muunganiko wa kanisa na serikali. Kwa mambo haya yakiwa bayana, tutaanza kuyatambua majaribu kumi.

Majaribio kumi yamewekwa katika muktadha wa raha ya Sabato (Waebrania 3-4). Yanaanza na muujiza wa mara tatu wa mana na somo lake kuhusu Sabato, na yanaishia katika jaribio la kumi, Kadeshi ya kwanza. Kadeshi hiyo ya kwanza ndiyo “siku ya kuasi katika Maandiko,” na Paulo anaweka uasi wa mwisho katika muktadha wa jaribio la Sabato. Jaribio la alfa lilikuwa Sabato, kama ilivyoashiriwa na mana, na jaribio la kumi, la omega, huko Kadeshi ya kwanza pia lilikuwa raha ya Sabato. Alfa na Omega daima huwakilisha mwisho pamoja na mwanzo.

> Kwa hiyo (kama Roho Mtakatifu asemavyo, Leo, mkisikia sauti yake, Msiifanye mioyo yenu kuwa migumu, kama wakati wa uasi, siku ya majaribu jangwani; Wakati baba zenu waliponijaribu, wakanichunguza, wakaona matendo yangu miaka arobaini. Kwa sababu hiyo niliichukizwa na kizazi kile, nikasema, daima hupotoka mioyoni mwao; wala hawakuzijua njia zangu. Hivyo nikaapa katika hasira yangu, Hawataingia katika raha yangu.)

> Angalieni, ndugu zangu, asije akapatikana ndani ya yeyote kati yenu moyo mwovu wa kutokuamini, wa kuuacha Mungu aliye hai. Bali mtiane moyo kila siku, maadamu iitwapo Leo; ili asiwepo yeyote kati yenu akatiwa ugumu kwa udanganyifu wa dhambi. Kwa maana tumekuwa washirika wa Kristo, ikiwa tutashikilia mwanzo wa ujasiri wetu kwa uthabiti hadi mwisho;

> Maadamu imesemwa, Leo, kama mkisikia sauti yake, msifanye migumu mioyo yenu, kama katika siku ya uasi. Kwa maana baadhi yao, waliposikia, waliasi; walakini si wote waliotoka Misri kwa mkono wa Musa. Basi, alikasirika juu ya nani miaka arobaini? Je, si juu ya wale waliotenda dhambi, ambao mizoga yao ilianguka jangwani? Tena aliwaapia nani kwamba hawataingia rahani mwake, isipokuwa wale wasioamini? Basi twaona ya kwamba hawakuweza kuingia kwa sababu ya kutokuamini.

> Kwa hiyo, tuogope, ili, kwa kuwa ahadi ya kuingia katika pumziko lake bado imetuachiwa, yeyote miongoni mwenu asionekane amekosa kulifikia. Maana sisi nasi tumehubiriwa Injili kama wao; lakini neno lililohubiriwa halikuwafaa, kwa sababu halikuungana kwa imani na wale waliolisikia.

> Kwa maana sisi tulioamini tunaingia katika raha, kama alivyosema, Kama nilivyoapa katika hasira yangu, ikiwa wataingia katika raha yangu; ijapokuwa kazi zilikamilika tangu misingi ya ulimwengu ilipowekwa. Kwa maana alisema mahali fulani juu ya siku ya saba kwa namna hii, Na Mungu akapumzika siku ya saba kutoka kazi zake zote. Na hapa tena, Ikiwa wataingia katika raha yangu.

> Basi, kwa kuwa imesalia kwamba baadhi wanapaswa kuingia humo, na wale waliohubiriwa kwanza hawakuingia kwa sababu ya kutokuamini; tena, anaweka siku fulani, akisema katika Daudi, Leo, baada ya muda mrefu hivi; kama ilivyosemwa, Leo mkisikia sauti yake, msifanye mioyo yenu kuwa migumu.

> Kwa maana kama Yesu angalikuwa amewapa pumziko, basi asingalikuwa amenena baadaye juu ya siku nyingine.

> Basi, imebaki pumziko kwa watu wa Mungu. Kwa maana yeye aliyeingia katika pumziko lake, naye pia amepumzika kutoka kwa kazi zake mwenyewe, kama vile Mungu alivyopumzika kutoka kwa zake. Basi, na tufanye bidii kuingia katika pumziko hilo, ili mtu yeyote asije akaanguka kwa mfano ule ule wa kutokuamini. Waebrania 3:8-4:11.

Katika "siku ya kuasi" ujumbe wa Yoshua na Kalebu ulikataliwa. Sehemu hii inahusu kundi la watu ambao hawataingia, kwa sababu ya kutokuamini ujumbe waliousikia. Ujumbe huo unawakilishwa na "raha."

> Wale wasio radhi kumpa Bwana huduma ya uaminifu, ya bidii, yenye upendo hawatapata pumziko la kiroho katika maisha haya wala katika yale yajayo. ‘Hivyo basi, imebaki raha kwa watu wa Mungu. . . . Basi na tufanye bidii kuingia katika raha hiyo, ili mtu yeyote asije akashindwa kwa mfano huo huo wa kutokuamini.’ Pumziko linalotajwa hapa ni pumziko la neema, linalopatikana kwa kufuata maelekezo. ‘Fanyeni kazi kwa bidii.’ Pacific Union Recorder, Novemba 7, 1901.

“Pumziko” ni ujumbe unaowakilishwa na ujumbe wa Yoshua na Kalebu. Paulo anatumia kweli zinazohusishwa na Sabato ya siku ya saba kama ishara ya ujumbe wa “pumziko” uliokataliwa na wale waliopangiwa kufa jangwani.

Kauli, "Leo, mkisikia sauti yake," ni sawa na msisitizo wa kitabu cha Ufunuo juu ya mtu yeyote anayesikia sauti ya Roho, ambayo ni kusikia ujumbe wa Roho, ambao ni ujumbe wa mvua ya mwisho, ambao ni ujumbe wa "mapumziko." Huko Kadeshi sauti hiyo ilisikika, na waasi wakachagua kiongozi mpya wa kuwarudisha Misri. Historia ya uasi huo imezungumziwa katika Zaburi 95, na pia Paulo katika Waebrania. Historia hiyo inabainisha kushindwa kwa Israeli wa kale katika jaribio lao la kumi. Jaribio la kwanza kati ya yale kumi lilianza na muujiza wa mara tatu wa mana uliowakilisha ujumbe wa malaika watatu, Sheria ya Mungu, mapumziko ya Sabato, Mkate wa Mbinguni, utiifu na hukumu; na la mwisho kati ya majaribio hayo kumi lilikuwa jaribio la "mapumziko." "Mapumziko" ya neema, kama anavyosema Dada White, ni ishara ya mvua ya mwisho. Kadeshi ni ishara ya jaribio la ama kukubali au kukataa ujumbe wa mvua ya mwisho unaowasilishwa "mstari juu ya mstari."

Mstari juu ya mstari, “pumziko” ni kumiminwa kwa Roho Mtakatifu kunakowakilishwa kama mvua ya mwisho. “Pumziko” pia ni Sabato ya siku ya saba, ule muhuri wenyewe unaowekwa juu ya waaminifu wakati wa kipindi cha mvua ya mwisho. “Pumziko” ni neema inayowakilisha nguvu inayotolewa kwa wale mia arobaini na nne elfu wakati dhambi zao zinafutwa milele. Neema hiyo si tu nguvu inayotolewa inayowakilisha utakaso, bali pia ni neema inayotoa uhesabiwa haki wakati damu ya Kristo inapotumika kuondoa dhambi za nafsi inayotubu. “Pumziko” la neema ni ujumbe wa haki ya Kristo, haki inayotoa neema (nguvu) ya kuishi bila kutenda dhambi, na neema inayomgeuza Mlaodikia awe Mfiladelfia. Akiwa amebadilishwa kwa neema ya uhesabiwa haki, yule aliyekuwa Mlaodikia, sasa kama Mfiladelfia, kwa nguvu ya neema, anatembea katika njia iliyotakaswa iendayo kwenye kutukuzwa. “Pumziko” ni ujumbe wa malaika wa tatu, kama “uhesabiwa haki kwa imani kwa kweli.” Kwa kuwa hivyo ndivyo ilivyo, Kadeshi ilirejelea mwaka 1888.

Kadeshi ya kwanza inatambua ujumbe wa "pumziko" ambao ni ujumbe wa "injili". Injili ya milele ni 'kazi ya Kristo ya kuanzisha mchakato wa majaribio wa hatua tatu unaokuza kisha unaodhihirisha makundi mawili ya waabudu.' Ujumbe wa injili ya milele ya "pumziko" katika Kadeshi ya kwanza unawakilisha ujumbe wa hatua tatu wa injili ya milele unaoongozwa na kazi ya hatua tatu ya Roho Mtakatifu anayewashawishi kuhusu dhambi, haki na hukumu. Hatua hizo tatu ndizo zile zile hatua tatu za majaribio katika jaribio la mana!

Majaribu kumi huanza kwa mchakato wa majaribu wa sehemu tatu, ukiweka mkazo juu ya Sheria ya Mungu, Sabato, na wajibu wa wanadamu wa kula na kumeng’enya ujumbe wa Mungu. Jaribio la kwanza kati ya yale kumi lilikuwa la sehemu tatu, vivyo hivyo la kumi. Jaribio la kwanza linatumia mana kama ishara ya Mkate wa Mbinguni unaotukuza Sabato ya siku ya saba. Jaribio la mwisho linatumia ‘pumziko’ kama ishara ya mchakato wa mwisho wa majaribu ya mvua ya mwisho, unaofikia kilele katika sheria ya Jumapili, ambako wale wanaowakilisha Mkate wa Mbinguni wanainuliwa kama bendera ya Sabato.

Mwanzo wa majaribu kumi, pamoja na mwisho wa majaribu hayo, vyote vinasisitiza Sabato, na ujumbe wa injili unaohusiana na Sabato, ambao ni injili ya milele ya malaika wa tatu. Kadesh ya kwanza ni omega ya majaribu kumi, hivyo alfa ya majaribu kumi lazima iwe na sifa zilezile. Kadesh iliwakilisha mwaka 1863, wakati Bwana alitamani kumaliza kazi Yake na kuwachukua watu Wake nyumbani, lakini kuingia katika Nchi ya Ahadi kulicheleweshwa.

> Kwa kusoma maandiko yafuatayo tutaona jinsi Mungu alivyoichukulia Israeli ya kale:

> 'Kwa kuwa Bwana amemchagua Yakobo kuwa wake, na Israeli kuwa hazina yake ya pekee.' Zaburi 135:4.

> "'Kwa maana wewe ni watu watakatifu kwa Bwana Mungu wako, na Bwana amekuchagua uwe watu wa pekee kwake, kuliko mataifa yote yaliyo juu ya uso wa nchi.' Kumbukumbu la Torati 14:2."

> "'Kwa maana wewe ni taifa takatifu kwa Bwana Mungu wako; Bwana Mungu wako amekuchagua ili uwe watu wa pekee kwake mwenyewe, juu ya watu wote walioko juu ya uso wa nchi. Bwana hakuwapenda ninyi, wala hakuwachagua, kwa sababu mlikuwa wengi kuliko watu wote; maana mlikuwa wachache kuliko watu wote.' Kumbukumbu la Torati 7:6, 7."

> 'Kwa jambo gani itajulikane hapa kwamba mimi na watu wako tumepata kibali machoni pako? Je, si kwa sababu wewe unakwenda pamoja nasi? Hivyo mimi na watu wako tutatofautishwa na watu wote walioko juu ya uso wa nchi.' Kutoka 33:16.

> "Ni mara ngapi Waisraeli wa kale waliasi, na ni mara ngapi walitembelewa na hukumu, na maelfu wakauliwa, kwa sababu hawakutii amri za Mungu aliyewachagua! Israeli wa Mungu katika siku hizi za mwisho iko katika hatari ya kudumu ya kuchangamana na ulimwengu na kupoteza ishara zote za kuwa watu waliochaguliwa na Mungu. Soma tena Tito 2:13-15. Hapa tunaletwa hadi siku za mwisho, wakati Mungu anawatakasa kwa ajili yake mwenyewe watu wa pekee. Je, tutamchokoza kama walivyofanya Waisraeli wa kale? Je, tutaleta ghadhabu yake juu yetu kwa kumwacha na kuchangamana na ulimwengu, na kufuata machukizo ya mataifa yanayotuzunguka?" Ushuhuda, juzuu ya 1, 282, 283.

Dada White anauliza, "Je, tutamchokoza Yeye kama Waisraeli wa kale walivyofanya?" Tunamchokoza kwa kujichanganya na ulimwengu, unaowakilishwa na Misri, mahali pale pale ambapo waasi huko Kadesh walitafuta kiongozi wa kuwaongoza warudi huko. Mnamo 1863, tamaa ya kurudi Misri na uteuzi wa kiongozi mpya vimewakilishwa na uvuvio kama shauku ya kuungamana na ulimwengu.

Sehemu tunayozingatia sasa ilitanguliwa na ufafanuzi wa Dada White kuhusu Israeli ya kale kutokuingia katika mapumziko. Katika muktadha wa uasi wao unaoendelea, aliwasilisha aya zinazoonyesha jinsi Mungu alivyotaka kuhusiana na bibi arusi wake, lakini bibi arusi wake alikataa. Sehemu ifuatayo inaelekeza kwenye yale tuliyosoma hivi punde.

Katika sehemu anayoandika, "Mungu aliwataka watu Wake wamtegemee Yeye peke yake. Hakutaka wapokee msaada kutoka kwa wale wasiomtumikia Yeye." Mnamo mwaka 1863, Laodicean Millerite Adventism iliingia muungano na serikali ya Marekani ili kusaidia katika jitihada zake za kuwazuia vijana wake wa kiume wasije wakaandikishwa jeshini kwa lazima kuingia katika vita vyenye vifo vingi zaidi katika historia ya Marekani.

> Hapa tunasoma maonyo ambayo Mungu aliwapa Waisraeli wa zamani. Haikuwa mapenzi yake mema kwamba watangatange kwa muda mrefu sana jangwani; angewaleta mara moja katika Nchi ya Ahadi kama wangalinyenyekea na kupenda kuongozwa naye; lakini kwa sababu walimhuzunisha mara nyingi jangwani, akaapa kwa hasira yake kwamba wasingeingia katika raha yake, ila wawili tu waliomfuata kwa ukamilifu. Mungu aliwataka watu wake wamtumainie yeye peke yake. Hakutaka wapokee msaada kutoka kwa wale wasiomtumikia.

> "Tafadhali soma Ezra 4:1-5: 'Basi maadui wa Yuda na Benyamini waliposikia kwamba wana wa uhamisho walikuwa wakimjengea Bwana Mungu wa Israeli hekalu; ndipo wakamjia Zerubabeli, na wakuu wa nyumba za baba, wakawaambia, Tuacheni tujenge pamoja nanyi; kwa maana tunamtafuta Mungu wenu, kama ninyi; nasi tumekuwa tukimtolea dhabihu tangu siku za Esarhadoni mfalme wa Ashuru, aliyeletu hapa. Lakini Zerubabeli, na Yeshua, na waliosalia wa wakuu wa nyumba za baba za Israeli, wakawaambia, Hamna sehemu pamoja nasi ya kujenga nyumba kwa Mungu wetu; bali sisi wenyewe tutamjengea Bwana Mungu wa Israeli, kama Mfalme Koreshi mfalme wa Uajemi alivyotuamuru. Ndipo watu wa nchi wakazidhoofisha mikono ya watu wa Yuda, na kuwasumbua katika ujenzi, nao wakaajiri washauri dhidi yao, ili kuvunja shauri lao.'"

> Ezra 8:21-23: "Kisha nikatangaza kufunga hapo penye mto Ahava, ili tujinyenyekeze mbele za Mungu wetu, kutafuta kutoka Kwake njia iliyo nyoofu kwa ajili yetu, na kwa ajili ya watoto wetu, na kwa ajili ya mali yetu yote. Kwa kuwa niliionea haya kumwomba mfalme kikosi cha askari na wapanda farasi ili kutusaidia dhidi ya adui njiani: kwa sababu tulikuwa tumemwambia mfalme, tukisema, Mkono wa Mungu wetu uko juu ya wote wamtafutao, kwa kuwafanyia mema; bali nguvu Yake na hasira Yake ziko juu ya wote wanaomuacha. Basi tukafunga na kumsihi Mungu wetu kwa jambo hili: naye akasikiliza maombi yetu."

> Nabii na hawa wazee hawakuwahesabu watu wa nchi kuwa waabudu wa Mungu wa kweli, na ingawa hawa walidai urafiki na walitaka kuwasaidia, hawakuthubutu kushirikiana nao katika chochote kinachohusu ibada Yake. Walipokuwa wakipanda kwenda Yerusalemu kujenga hekalu la Mungu na kurejesha ibada Yake, hawakuomba msaada wa mfalme kuwasaidia njiani, bali kwa kufunga na kuomba walimtafuta Bwana kwa msaada. Waliamini kwamba Mungu angewalinda na kuwastawisha watumishi Wake katika juhudi zao za kumtumikia. Muumbaji wa vitu vyote hahitaji msaada wa maadui Zake kuisimamisha ibada Yake. Haombi dhabihu kutoka kwa waovu, wala hakubali sadaka za wale walio na miungu mingine mbele za Bwana.

> "Mara nyingi tunasikia kauli: 'Ninyi mnajitenga sana.' Kama watu tuko tayari kutoa dhabihu yoyote ili kuokoa roho, au kuwaongoza katika ukweli. Lakini kuungana nao, kupenda mambo wanayopenda, na kuwa na urafiki na ulimwengu, hatuthubutu, kwa maana hapo tungekuwa katika uadui na Mungu." Ushuhuda, juzuu ya 1, 281, 282.

Dada White anasema, sambamba na maoni yake kuhusu uasi wa Kadeshi, "Muumba wa vitu vyote hahitaji msaada wa maadui zake ili kusimamisha ibada yake. Haombi dhabihu ya uovu, wala hakubali sadaka za wale walio na miungu mingine mbele za Bwana." Mnamo mwaka 1863, harakati ya Uadventista wa Wamileraiti wa Laodikia ikawa kanisa na iliunda muungano na mamlaka ambayo ingelazimisha ibada ya Jumapili katika taifa na kisha ulimwengu mzima.

Katika makala ijayo, tutaendelea na tafakari zetu kuhusu mistari ya unabii inayopelekea mwaka 1863, kilele cha kipindi cha unabii cha 1844 hadi 1863.

> Kilichokuwapo, ndicho kitakachokuwapo; na kilichofanywa ndicho kitakachofanywa; wala hakuna kitu kipya chini ya jua. Je, kuna kitu cha kusemwa, Tazama, hiki ni kipya? Tayari kimekuwapo zamani za kale, kabla yetu. Najua kwamba chochote afanyacho Mungu kitadumu milele; hakuna cha kuongezwa juu yake, wala chochote cha kupunguzwa kutoka kwayo; na Mungu hufanya hivyo ili watu wamche mbele zake. Kilichokuwapo ndicho kilicho sasa; na kitakachokuwapo tayari kimekuwapo; na Mungu hutaka lililopita. Mhubiri 1:9, 10; 3:14, 15.

Back to Articles