Article

# Kitabu cha Danieli - Nambari Sitini

Sala ya Danieli na Siri ya Ufalme wa Nane: Ufunuo wa Nyakati za Mwisho

Author

Jeff Pippenger

Published

January 24, 2024

Formats

PDF
Word

Katika sura za kumi na saba na kumi na nane za Ufunuo, malaika mmoja anamletea Yohana maono ya hukumu ya upapa. Katika mchanganuo wa hukumu yake ya mwisho, falme za unabii wa Biblia zinawakilishwa.

> Na hapa pana akili yenye hekima. Vichwa saba ni milima saba, ambayo juu yake mwanamke ameketi. Na kuna wafalme saba: watano wameanguka, mmoja yupo, na mwingine bado hajaja; naye atakapokuja, lazima adumu kwa muda mfupi. Na yule mnyama aliyekuwako, wala hayupo, yeye ndiye wa nane, naye ni miongoni mwa wale saba, naye aenda katika maangamizi. Ufunuo 17:9-11.

Yohana alikuwa amepelekwa kiroho hadi mwaka 1798, ambako akaambiwa kwamba vichwa saba juu ya yule mnyama aliyembeba yule mwanamke wa kipapa vilikuwa wafalme saba. Mfalme humaanisha ufalme, na ufalme pia ni kichwa katika unabii wa Biblia. Mwaka 1798, falme tano zilikuwa zimeanguka na moja ilikuwa ikitawala wakati huo. Ufalme wa saba ulikuwa bado wa wakati ujao, nao uliwakilishwa na wafalme kumi. Kisha Yohana aliarifiwa kwamba ufalme wa nane ulikuwa mnyama wa kipapa, aliye wa hao saba. Upapa ulikuwa ufalme wa tano, nao ulikuwa umepata jeraha la mauti, hivyo kwamba jeraha lake la mauti litakapopona, ndipo huwa kichwa cha nane kilicho cha hao saba.

Katika Danieli sura ya pili, falme nne za kwanza ni Babeli, Umedi na Uajemi, Uyunani na Urumi. Falme hizo nne za halisi pia zinawakilisha falme nne za kiroho, na kwa pamoja zinatambulisha wafalme wanane, yaani vichwa vya Ufunuo kumi na saba, kwa kuwa Yesu siku zote huonyesha mwisho wa jambo kwa mwanzo wake. Danieli sura ya pili ndiko kunakotajwa kwa mara ya kwanza falme za unabii wa Biblia, na Ufunuo sura ya kumi na saba ndiko kutajwa kwa mwisho; kwa hiyo lazima vilingane, maana Mungu habadiliki kamwe.

Ufalme wa tano uliokuwa umeanguka mwaka 1798 ulikuwa Babeli ya kiroho, upapa. Ufalme wa sita uliokuwa madarakani mwaka 1798 ulikuwa ufalme wenye pembe mbili uliowakilishwa kwa mfano na ufalme wenye pembe mbili wa Umedi na Uajemi. Ufalme wa saba, unaoundwa na wafalme kumi, ambao mwaka 1798 hawakuwa bado wamekuja, ni serikali ya ulimwengu mmoja, ambayo ilikuwa imewakilishwa kwa mfano na Ugiriki, serikali ya ulimwengu mmoja ya Aleksanda Mkuu. Kichwa cha nane, ambacho kilikuwa miongoni mwa vile saba, kilikuwa ufalme wa tano uliokuwa na jeraha la mauti, lakini ukaishi tena wakati jeraha hilo la mauti lilipoponywa.

Hukumu ya mkahaba mkuu hutokea katika "saa" ya mgogoro wa sheria ya Jumapili, yaani kipindi kinachoanza na sheria ya Jumapili nchini Marekani na kuendelea katika historia hadi mlango wa rehema kwa wanadamu utafungwa. Katika hiyo "saa," ambayo katika Danieli inatambuliwa kama "siku za wafalme hao", Mungu atausimamisha ufalme Wake. Katika hiyo "saa" mvua ya mwisho inamiminwa.

> Mvua ya masika inakuja juu ya wale walio safi—basi wote hao wataipokea kama hapo kwanza.

> "Malaika wanne watakapoacha, Kristo atasimamisha ufalme Wake. Hakuna anayepokea mvua ya masika ila wale wanaofanya yote wawezayo." Spalding and Magan, 3.

Kumiminwa kwa mvua ya mwisho huendelea hatua kwa hatua, kwa kuwa kunalingana na hukumu, nayo hukumu ni ya hatua kwa hatua. Wafuasi wa Miller walielewa kwamba walikuwa wakiishi miguuni pa sanamu ya Danieli sura ya pili. Waliamini kwamba Roma ilikuwa ufalme wa mwisho wa kidunia, na walikuwa sahihi, lakini uelewa wao ulikuwa mdogo.

Maneno “siku za hawa wafalme” yanajitokeza katika historia ya ufalme wa Roma, lakini si historia ya Roma ya kipagani wala ya kipapa; bali ni historia ya Roma ya kisasa. Wafuasi wa Miller waliitazama Roma ya kipagani na ya kipapa kama ufalme mmoja, na kwa kufanya hivyo walitumia kifungu kutoka katika kitabu cha Ezekieli kinachomhusu mfalme wa mwisho wa Yuda (Sedekia) ili kuunga mkono uelewa wao.

> Na wewe, mkuu mpotovu na mwovu wa Israeli, ambaye siku yako imefika, wakati uovu utakapofikia kikomo, Hivi ndivyo asemavyo Bwana MUNGU; Vua kilemba, na uondoe taji: haitakuwa hivyo tena; muinue aliye chini, mnyenyekeze aliye juu. Nitapindua, nitapindua, nitapindua; wala halitakuwapo tena, hata atakapokuja yeye ambaye ni haki yake; nami nitampa. Ezekieli 21:25-27.

Kuanzia Zedekia kungekuwepo falme tatu ambazo zingepinduliwa, "kupinduliwa," ambazo zingeelekea kwa Kristo, ambaye "haki ni yake" ya kutawala. Babeli, Umedi-Uajemi na Ugiriki zote zingepinduliwa hadi ufalme wa Roma, na katika historia ya ufalme huo wa nne, Kristo angekuja na kusimamisha ufalme. Ndicho hasa alichokifanya.

> Miongoni mwa wale waliokuwa wakilipeleka taifa kwa kasi kuelekea uharibifu, aliye mbele kabisa alikuwa Sedekia, mfalme wao. Akiyaacha kabisa mashauri ya Bwana kama yalivyotolewa kupitia manabii, akisahau wajibu wa shukrani aliokuwa nao kwa Nebukadneza, akiuvunja kiapo chake cha dhati cha utii alichokula kwa jina la Bwana Mungu wa Israeli, mfalme wa Yuda akaasi dhidi ya manabii, dhidi ya mfadhili wake, na dhidi ya Mungu wake. Katika ubatili wa hekima yake mwenyewe, akatafuta msaada kwa adui wa kale wa ustawi wa Israeli, "akiwatuma wajumbe wake kwenda Misri, ili wampe farasi na watu wengi.'

> ‘Je, atafanikiwa?’ Bwana akauliza kuhusu yule aliyesaliti kwa aibu kila amana takatifu; ‘Je, ataepuka afanyaye mambo kama hayo? au avunje agano, kisha aokolewe? Kama niishivyo, asema Bwana Mungu, hakika katika mahali anakokaa yule mfalme aliyemfanya kuwa mfalme, ambaye kiapo chake alikidharau, na agano lake akalivunja, hata huko pamoja naye katikati ya Babeli atakufa. Wala Farao pamoja na jeshi lake lenye nguvu na makutano makubwa hatamfaa chochote vitani: ... kwa kuwa alidharau kiapo kwa kulivunja agano, na tazama, alikuwa ametoa mkono wake, na ameyafanya mambo haya yote, hataepuka.’ Ezekieli 17:15-18.

> "Kwa yule 'mkuu mwovu mtukanifu' ilikuwa imewadia siku ya hesabu ya mwisho. 'Ondoa kile kidani,' Bwana akaagiza, 'na uvue taji.' Si hadi Kristo mwenyewe atakapoweka ufalme wake ndipo Yuda tena angeruhusiwa kuwa na mfalme. 'Nitaipindua, nitaipindua, nitaipindua,' ilikuwa amri ya kiungu kuhusu kiti cha enzi cha nyumba ya Daudi; 'nayo haitakuwapo tena, hata ajapo yeye aliye na haki yake; nami nitampa hiyo.' Ezekieli 21:25-27." Manabii na Wafalme, 450, 451.

Miller alikuwa sahihi, lakini ufahamu wake ulikuwa mdogo, kwa kuwa ufalme ambao Kristo aliouanzisha alipotembea miongoni mwa watu haukuwa ufalme wa mwisho wa kidunia. Bado kulikuwa na wafalme wanne baada ya ufalme wa Roma ya kipagani. Hata hivyo, Kristo aliuanzisha ufalme wa "neema" msalabani, lakini ufalme huo haukuanzishwa katika siku za wafalme kumi wa Ufunuo sura ya kumi na saba, wala haukuanzishwa wakati wa mvua ya mwisho. Ufalme ambao Kristo anaouanzisha katika siku za mwisho ni ufalme wake wa "utukufu." Dada White anazungumzia moja kwa moja kuhusu falme hizi zote mbili.

Wamileraiti walielewa kwamba Kristo aliuanzisha ufalme katika historia ya ufalme wa nne, na walikuwa sahihi, lakini uelewa wao ulikuwa mdogo. Katika historia ya ufalme wa nne, Kristo aliuanzisha ufalme wa “neema,” na katika historia ya ufalme wa nane, aliuanzisha ufalme wake wa “utukufu.” Katika historia alipouanzisha ufalme wa “neema,” Roho Mtakatifu alimiminwa siku ya Pentekoste. Pentekoste ni kielelezo cha kumiminwa kwa mvua ya mwisho, katika historia anapoanzisha ufalme wake wa “utukufu.”

Ujumbe wa Pentekoste ulikuwa ujumbe wa ufufuo halisi wa Kristo. Ujumbe wa mvua ya mwisho, angalau kwa sehemu, ni ujumbe wa ufufuo wa kiishara unaowakilishwa na kitendawili cha kinabii kwamba yule wa nane, aliye wa wale saba, hutimia katika mnyama, na pia kwa pembe mbili za mnyama wa nchi. Katika ufalme wa nne na wa nane ndipo Kristo anapoanzisha Ufalme Wake.

> Tangazo lililokuwa limetolewa na wanafunzi kwa jina la Bwana lilikuwa sahihi katika kila kipengele, na matukio ambayo lilikuwa likiyaashiria yalikuwa hata wakati huo yakitokea. “Wakati umetimia, ufalme wa Mungu umekaribia,” huo ulikuwa ujumbe wao. Mwisho wa “wakati”—yaani majuma sitini na tisa ya Danieli 9, ambayo yalipaswa kufikia kwa Masihi, “Aliyetiwa mafuta”—Kristo alikuwa amepokea upako wa Roho baada ya kubatizwa kwake na Yohana katika Yordani. Na “ufalme wa Mungu” ambao walikuwa wametangaza kuwa umekaribia ulianzishwa kwa kifo cha Kristo. Ufalme huu haukuwa, kama walivyokuwa wamefundishwa kuamini, dola la kidunia. Wala haukuwa ule ufalme wa baadaye, usiokufa, utakaowekwa wakati “ufalme na mamlaka, na ukuu wa ufalme chini ya mbingu zote, vitakapowekwa mikononi mwa watu wa watakatifu wa Aliye Juu Sana;” ule ufalme wa milele, ambao “mamlaka zote zitamtumikia na kumtii.” Danieli 7:27. Kadiri inavyotumika katika Biblia, usemi “ufalme wa Mungu” hutumika kuashiria ufalme wa neema na pia ufalme wa utukufu. Ufalme wa neema unawekwa wazi na Paulo katika Waraka kwa Waebrania. Baada ya kumwelekeza Kristo, Mpatanishi mwenye huruma ambaye “huguswa na hisia za udhaifu wetu,” mtume anasema: “Basi na tukikaribie kiti cha enzi cha neema kwa ujasiri, ili tupate rehema, na tupate neema.” Waebrania 4:15, 16. Kiti cha enzi cha neema kinawakilisha ufalme wa neema; kwa maana kuwepo kwa kiti cha enzi kunamaanisha kuwepo kwa ufalme. Katika mifano Yake mingi Kristo hutumia usemi “ufalme wa mbinguni” kutaja kazi ya neema ya Mungu katika mioyo ya wanadamu.

> Hivyo, kiti cha enzi cha utukufu kinawakilisha ufalme wa utukufu; na ufalme huu umetajwa katika maneno ya Mwokozi: 'Atakapokuja Mwana wa Adamu katika utukufu wake, na malaika watakatifu wote pamoja naye, ndipo atakapoketi juu ya kiti cha enzi cha utukufu wake; na mbele zake yatakusanywa mataifa yote.' Mathayo 25:31, 32. Ufalme huu bado ni wa wakati ujao. Hautasimamishwa hadi ujio wa pili wa Kristo.

> Ufalme wa neema ulianzishwa mara tu baada ya anguko la mwanadamu, wakati mpango wa ukombozi wa wanadamu wenye hatia ulipobuniwa. Wakati huo ulikuwapo katika kusudi na kwa ahadi ya Mungu; na kwa imani, watu wangeweza kuwa raia wake. Hata hivyo haukuanzishwa kwa hakika hadi kifo cha Kristo. Hata baada ya kuanza utume Wake duniani, Mwokozi, akiwa amechoshwa na ukaidi na kutokushukuru kwa wanadamu, angeweza kurudi nyuma na kuacha dhabihu ya Kalvari. Kule Gethsemane, kikombe cha mateso kilitetemeka mkononi Mwake. Hata wakati huo angeweza kufuta jasho la damu kwenye paji la uso Wake na kuwaacha wanadamu wenye hatia waangamie katika uovu wao. Lau angefanya hivyo, kusingekuwepo ukombozi kwa wanadamu walioanguka. Lakini Mwokozi alipoyatoa maisha Yake, na kwa pumzi Yake ya mwisho akapaza sauti, ‘Imekwisha,’ ndipo utimilifu wa mpango wa ukombozi ukahakikishwa. Ahadi ya wokovu iliyotolewa kwa wawili wenye dhambi huko Edeni iliidhinishwa. Ufalme wa neema, ambao kabla ulikuwapo kwa ahadi ya Mungu, ndipo ukaanzishwa.

> Hivyo kifo cha Kristo—tukio lenyewe ambalo wanafunzi waliliona kuwa maangamizi ya mwisho ya tumaini lao—ndilo lililolifanya tumaini lao kuwa la hakika milele. Ingawa tukio hilo liliwaletea masikitiko makali, lilikuwa kilele cha uthibitisho kwamba imani yao ilikuwa sahihi. Tukio lililokuwa limewajaza maombolezo na kukata tamaa ndilo lililofungua mlango wa tumaini kwa kila mtoto wa Adamu, na ambamo kulijikita uzima wa baadaye na furaha ya milele ya waaminifu wote wa Mungu katika nyakati zote.

> Makusudi ya rehema zisizo na kipimo yalikuwa yakifikia utimilifu wake, hata kupitia kuvunjika moyo kwa wanafunzi. Ingawa mioyo yao ilikuwa imetekwa na neema ya kimungu na nguvu ya mafundisho yake, yeye aliyenena ‘kama vile mwanadamu hajawahi kunena,’ lakini pamoja na dhahabu safi ya upendo wao kwa Yesu kulichanganyika uchafu wa kiburi cha kidunia na tamaa za ubinafsi. Hata katika chumba cha Pasaka, saa ile ya adhimu wakati Bwana wao alikuwa tayari akiingia katika kivuli cha Gethsemane, palikuwa na ‘ugomvi kati yao, ni nani miongoni mwao angehesabiwa kuwa mkuu.’ Luka 22:24. Maono yao yalijazwa na kiti cha enzi, taji, na utukufu, ilhali mbele yao tu palikuwa na aibu na maumivu ya bustani, ukumbi wa hukumu, msalaba wa Kalvari. Kiburi cha mioyo yao, kiu yao ya utukufu wa kidunia, ndicho kilichowafanya washikilie kwa ukaidi mafundisho ya uongo ya wakati wao, na kuyapuuza maneno ya Mwokozi yaliyoonyesha asili ya kweli ya ufalme wake na kuyaelekeza mbele kwenye maumivu yake na kifo chake. Na makosa haya yakasababisha jaribu, kali lakini la lazima, lililoruhusiwa kwa marekebisho yao. Ijapokuwa wanafunzi walikuwa wamekosea maana ya ujumbe wao, na walishindwa kutimiza matarajio yao, hata hivyo walikuwa wametangaza onyo walilopewa na Mungu, na Bwana angewatuza kwa imani yao na kuuheshimu utiifu wao. Kazi ya kuutangazia mataifa yote injili tukufu ya Bwana wao aliyefufuka ingekabidhiwa kwao. Ilikuwa ni ili kuwaandaa kwa kazi hii ndipo uzoefu uliowaonekana kwao kuwa mchungu sana uliruhusiwa. Pambano Kuu, 347, 348.

Katika kitabu cha Ufunuo, "akili yenye hekima" huhesabu "hesabu ya mtu", na hutambua kwamba "mtu huyo" pia ni ufalme wa nane, ulio wa wale saba. "Mtu wa dhambi" ndiye kichwa cha ufalme wa nane, unaotawala juu ya wafalme na wafanyabiashara wa dunia, ambaye makanisa saba yanaungana naye ili kuepuka aibu ya mateso, na ambaye ameketi juu ya maji mengi.

> Kisha akaniambia, Maji yale uliyoyaona, pale anakokaa yule kahaba, ni watu, na makutano, na mataifa, na lugha. Ufunuo 17:15.

Yule "mtu wa dhambi" anatawala juu ya ulimwengu wa kisiasa, wa kifedha, wa kidini, na wa kiraia, na watu wote, isipokuwa wale waliopata ushindi juu ya yule mnyama, na sanamu yake, alama yake, na hesabu ya jina lake.

> Nikaona kana kwamba bahari ya kioo iliyochanganyika na moto; na wale waliopata ushindi juu ya yule mnyama, na juu ya sanamu yake, na juu ya chapa yake, na juu ya hesabu ya jina lake, walisimama juu ya ile bahari ya kioo, wakiwa na vinubi vya Mungu. Nao wanaimba wimbo wa Musa, mtumishi wa Mungu, na wimbo wa Mwanakondoo, wakisema, Matendo yako ni makuu na ya ajabu, Ee Bwana Mungu Mwenyezi; njia zako ni za haki na za kweli, Ee Mfalme wa watakatifu. Ufunuo 15:2, 3.

Wale "wenye hekima" wanaoelewa "kuongezeka kwa maarifa," wakati Ufunuo wa Yesu Kristo unapovunjwa muhuri wake, ndio wale walio na "ufahamu" na "wanaohesabu nambari ya mnyama: kwa kuwa ni nambari ya mtu; na nambari yake ni mia sita sitini na sita." "Ufahamu" huo unawakilisha sehemu ya mchakato wa majaribio wa hatua tatu ambao daima hutokea wakati Yesu anapovunja muhuri wa unabii. Hii ndiyo sababu imebainishwa kwamba wame "pata ushindi juu ya" "nambari ya jina lake."

Kupata ushindi ni kufaulu mtihani, na wale walio “wenye hekima” na “wanaoelewa” hupata ushindi unaohusishwa na nambari 666, na aya hiyo pia inaonyesha kwamba kuna falme nane, na kwamba ufalme wa nane ni miongoni mwa zile saba. “Siri” hiyo inaonyeshwa katika sura ya pili ya Danieli, kwa kuwa sala ya Danieli ilikuwa kuelewa “siri” hiyo. Ufunuo kwamba kuna falme nane, na kwamba ufalme wa nane ni wa zile saba, na nambari ya ufalme huo ni 666, ndiyo siri ambayo Danieli anaonyeshwa kuwa aliipata kwa sala yake, na Danieli anawakilisha “wenye hekima” wa siku za mwisho za Mungu.

Danieli anawakilisha "wenye hekima" wa siku za mwisho ambao wamefunuliwa siri ya Danieli sura ya pili, na siri hiyo ni ufunuo kwamba rejeo la mwisho na la kwanza kuhusu falme katika unabii wa Biblia ni kwamba kuna falme nane katika ile sanamu. Ufunuo huo unaunga mkono ufahamu wa Wamilleriti kuhusu Danieli sura ya pili, lakini unang'aa mara kumi zaidi, mara tu unapotambuliwa. Uangavu wake, kwa kuwa ni mara kumi zaidi, unawakilisha mtihani ambao "wenye hekima" wanaushinda, kwa kuwa ufalme wa nane, ulio wa wale saba, pia ni ufalme wa sita ambao ni muungano wa sehemu tatu wa yule joka, yule mnyama na nabii wa uongo. Hivyo, yule joka, yule mnyama na nabii wa uongo wote ni ufalme wa sita, na kwa pamoja wanawakilisha 666.

Nebukadneza alijaribiwa kupitia ufunuo wa Danieli sura ya pili, naye akashindwa mtihani. Katika Danieli sura ya pili, Danieli anawakilisha "wenye hekima" wanaofaulu mtihani wa siri ya ile sanamu. Nebukadneza katika sura ya tatu anawakilisha waovu wanaoshindwa mtihani huo huo. Nebukadneza, akiwa mfalme wa kwanza wa ufalme wa kwanza, anawakilisha mfalme wa mwisho wa ufalme wa mwisho. Kwa hiyo anawakilisha "mtu wa dhambi," mtu wa unabii ambaye makanisa saba yanamshikilia. Mwanadamu aliumbwa siku ya sita, na kwa hiyo nambari sita ni nambari ya wanadamu. Nambari ya Nebukadneza ni sita. Nebukadneza alishindwa mtihani wa nambari 666, na akawakilisha waovu wa siku za mwisho. Kama ishara ya mtu wa dhambi, nambari yake ni sita.

> Mfalme Nebukadneza alifanya sanamu ya dhahabu, iliyokuwa na urefu wa mikono sitini, na upana wake ulikuwa mikono sita; akaisimamisha katika uwanda wa Dura, katika mkoa wa Babeli. Danieli 3:1.

Sanamu ya dhahabu ilikuwa na urefu wa dhiraa sitini, na upana wa dhiraa sita, na ilitengenezwa na Nebukadneza, ambaye nambari yake ni sita. Sanamu hiyo ilisimamishwa kwa uasi dhidi ya nuru ya sanamu ya sura ya pili, na maelezo ya mara tatu ya sanamu hiyo, unapofahamu kwamba nambari ya Nebukadneza ni sita, yanalingana na sita, sita, sita.

Tutaendelea na utafiti huu katika makala ijayo.

> Wazo la kuanzisha himaya na nasaba ambayo ingedumu milele lilimvutia sana mtawala mwenye nguvu ambaye mbele ya nguvu zake za kijeshi mataifa ya dunia yalikuwa yameshindwa kusimama. Kwa shauku iliyozaliwa na tamaa isiyo na mipaka na kiburi cha ubinafsi, aliingia katika mashauriano na watu wake wenye hekima kuhusu jinsi ya kulitimiza hili. Akisahau maongozi ya ajabu ya Mungu yaliyohusiana na ndoto ya ile sanamu kuu; akisahau pia kwamba Mungu wa Israeli kupitia mtumishi wake Danieli alikuwa ameweka wazi maana ya ile sanamu, na kwamba kuhusiana na tafsiri hii wakuu wa ufalme walikuwa wameokolewa na kifo cha fedheha; wakisahau yote isipokuwa shauku yao ya kuanzisha mamlaka yao wenyewe na ukuu wao, mfalme na washauri wake wa serikali wakaamua kwamba kwa kila njia iwezekanayo wangejitahidi kuikweza Babeli kuwa ya juu kabisa, na iwe yenye kustahili utii wa ulimwengu wote.

> Uwakilishi wa kimaashirio ambao Mungu alikuwa amewafunulia mfalme na watu kusudi Lake kwa mataifa ya dunia, sasa ulipaswa kufanywa kuhudumia utukuzaji wa nguvu za kibinadamu. Ufafanuzi wa Danieli ulipaswa kukataliwa na kusahauliwa; kweli ilipaswa kufasiriwa vibaya na kutumiwa isivyofaa. Ishara iliyokusudiwa na Mbingu kufunulia akili za wanadamu matukio muhimu ya wakati ujao, ilipaswa kutumiwa kuzuia uenezi wa maarifa ambayo Mungu alitaka ulimwengu uyapokee. Hivyo, kupitia mipango ya watu wenye tamaa ya ukuu, Shetani alikuwa akitafuta kukwamisha kusudi la Kiungu kwa ajili ya jamii ya wanadamu. Adui wa wanadamu alijua kwamba kweli isiyochanganyika na kosa ni nguvu kuu ya kuokoa; lakini inapopotumiwa kutukuza nafsi na kuendeleza miradi ya wanadamu, inakuwa nguvu ya uovu.

> Kutokana na akiba yake tele ya hazina, Nebukadneza alifanya litengenezwe sanamu kubwa ya dhahabu, iliyofanana kwa jumla na ile iliyokuwa imeonekana katika maono, isipokuwa kwa jambo moja tu: nyenzo iliyoiunda. Kwa kuwa walikuwa wamezoea vielelezo vya fahari vya miungu yao ya kipagani, Wakaldayo hawakuwahi hapo awali kutengeneza chochote cha kutia heshima na cha adhimu kama sanamu hii ing’aayo, yenye urefu wa mikono sitini na upana wa mikono sita. Wala si la kushangaza kwamba, katika nchi ambayo ibada ya sanamu ilikuwa ya kawaida kila mahali, sanamu hii nzuri ya thamani isiyokadirika iliyokuwa katika tambarare ya Dura, iliyowakilisha utukufu wa Babeli pamoja na fahari na nguvu zake, iwekwe wakfu kuwa kitu cha kuabudiwa. Hili liliandaliwa ipasavyo, na amri ikatolewa kwamba siku ya kuitia wakfu wote waonyeshe uaminifu wao wa juu kabisa kwa mamlaka ya Babeli kwa kusujudu mbele ya ile sanamu. Manabii na Wafalme, 504, 505.

Back to Articles