Article

# The Book of Daniel - Number Forty-Four

Китоби Дониёл — Рақами чилу чор

Unveiling the Lost Foundations: William Miller’s Prophetic Truths and the Last Days of Adventism

Ошкор сохтани пояҳои гумшуда: ҳақиқатҳои набавии Уилям Миллер ва рӯзҳои охири Адвентизм

Author

Jeff Pippenger

Published

January 8, 2024

Formats

PDF
Word
Song MP3

William Miller’s foundational truths were covered up over the four generations of Adventism. The restoration of those foundational truths are set forth in his second dream, and repeatedly identified in the Bible and Spirit of Prophecy as the work God’s last day people are to accomplish. Miller’s dream identifies that when the dirt brush man restores the jewels, they will shine ten times brighter than the sun.

Ҳақиқатҳои асосии Уилям Миллер дар тӯли чор насли адвентизм пинҳон карда шуданд. Барқароршавии он ҳақиқатҳои асосӣ дар хоби дуюми ӯ баён гардидааст ва дар Китоби Муқаддас ва Рӯҳи Нубувват такроран ҳамчун коре муайян шудааст, ки қавми Худо дар рӯзҳои охир бояд анҷом диҳанд. Хоби Миллер нишон медиҳад, ки вақте марди дорои хасуи чангруб ҷаваҳиротро барқарор мекунад, онҳо даҳ маротиба бештар аз офтоб дурахшон хоҳанд шуд.

Miller’s framework was based upon recognizing the two desolating powers of paganism followed by papalism, and the apostle Paul’s testimony in chapter two of Thessalonians, provided Miller with the anchor for his framework. There Paul identifies that pagan Rome had restrained the papacy from rising to power, until pagan Rome was taken away. In 2 Thessalonians, Paul also provided the anchor for the framework of Future for America, when Paul identified that the “man of sin” in the chapter was also represented as the king that exalted himself, in Daniel chapter eleven, and verse thirty-six.

Асоси чаҳорчӯбаи Миллер бар шинохтани ду қудрати вайронгар — бутпарастӣ, ки пас аз он папагарӣ меомад, — бино ёфта буд; ва шаҳодати расули Павлус дар боби дуюми «Таслӯникиён» барои Миллер такягоҳи ин чаҳорчӯба гардид. Дар он ҷо Павлус муайян месозад, ки Руми бутпараст папагариро аз бархостан ба қудрат бозмедошт, то он даме ки Руми бутпараст аз миён бардошта шавад. Дар 2 Таслӯникиён Павлус ҳамчунин барои чаҳорчӯбаи Future for America такягоҳро фароҳам овард, вақте ки ӯ муайян сохт, ки «марди гуноҳ» дар он боб ҳамон подшоҳест, ки худро боло мебардорад, дар Дониёл боби ёздаҳум, ояти сию шашум.

It is essential to see that the increase of knowledge in the movement of both the first and third angels, was directly connected with Paul’s testimony in chapter two of Thessalonians. At the time of the end in 1798, and also in 1989, the book of Daniel was unsealed, thus initiating a three-step testing process. The testing process always produces two classes of worshippers in the history where the book of Daniel is unsealed. It is essential to see Paul’s writings in connection with the increase of knowledge at the time of the end, for it is in that very chapter where Paul warns that those who do not receive the “love of the truth,” will receive strong delusion from God. The strong delusion is what is brought upon the wicked in Daniel chapter twelve, who reject the increase of knowledge. In both histories the strong delusion is most directly referring to Adventism.

Дидани он бисёр муҳим аст, ки афзоиши дониш дар ҳаракати ҳам фариштаи аввал ва ҳам фариштаи сеюм, ба таври мустақим бо шаҳодати Павлус дар боби дуюми Таслӯникиён алоқаманд буд. Дар вақти анҷом, дар соли 1798, ва ҳамчунин дар соли 1989, китоби Дониёл муҳркушоӣ карда шуд, ва ба ин васила раванди имтиҳони сесамтаро оғоз намуд. Раванди имтиҳон ҳамеша дар таърихе, ки дар он китоби Дониёл муҳркушоӣ мешавад, ду табақаи парастандагонро ба вуҷуд меоварад. Дидани навиштаҳои Павлус дар иртибот бо афзоиши дониш дар вақти анҷом бисёр муҳим аст, зеро маҳз дар ҳамон боб Павлус ҳушдор медиҳад, ки онҳое ки «муҳаббати ростиро» қабул намекунанд, аз ҷониби Худо фиреби қавӣ хоҳанд гирифт. Фиреби қавӣ ҳамон чизест, ки дар боби дувоздаҳуми Дониёл бар шарирон оварда мешавад, ки афзоиши донишро рад мекунанд. Дар ҳар ду таърих, фиреби қавӣ ба таври мустақимтарин ба Адвентизм ишора мекунад.

> “One who sees beneath the surface, who reads the hearts of all men, says of those who have had great light: ‘They are not afflicted and astonished because of their moral and spiritual condition.’ Yea, they have chosen their own ways, and their soul delighteth in their abominations. I also will choose their delusions, and will bring their fears upon them; because when I called, none did answer; when I spake, they did not hear: but they did evil before Mine eyes, and chose that in which I delighted not.’ ‘God shall send them strong delusion, that they should believe a lie,’ because they received not the love of the truth, that they might be saved,’ ‘but had pleasure in unrighteousness.’ Isaiah 66:3, 4; 2 Thessalonians 2:11, 10, 12.

> «Он ки зери зоҳирро мебинад ва дилҳои ҳамаи одамонро мехонад, дар бораи онҳое ки нури бузург доштаанд, чунин мегӯяд: “Онҳо аз сабаби ҳолати ахлоқӣ ва рӯҳонии худ гирифтори андӯҳ ва ҳайрат нестанд.” Оре, онҳо роҳҳои худро баргузидаанд, ва ҷонашон аз зиштиҳои худ лаззат мебарад. “Ман низ гумроҳиҳои онҳоро интихоб хоҳам кард, ва тарсҳояшонро бар сарашон хоҳам овард; зеро вақте даъват кардам, ҳеҷ кас ҷавоб надод; вақте сухан гуфтам, онҳо нашуниданд; балки дар назари Ман бадӣ карданд, ва он чиро баргузиданд, ки Ман аз он хушнуд набудам.” “Худо бар онҳо гумроҳии сахт хоҳад фиристод, то ки ба дурӯғ имон оваранд,” зеро “муҳаббати ростиро напазируфтанд, то ки наҷот ёбанд,” “балки аз ноинсофӣ лаззат бурданд.” Ишаъё 66:3, 4; 2 Таслӯникиён 2:11, 10, 12.»

> “The heavenly Teacher inquired: ‘What stronger delusion can beguile the mind than the pretense that you are building on the right foundation and that God accepts your works, when in reality you are working out many things according to worldly policy and are sinning against Jehovah? Oh, it is a great deception, a fascinating delusion, that takes possession of minds when men who have once known the truth, mistake the form of godliness for the spirit and power thereof; when they suppose that they are rich and increased with goods and in need of nothing, while in reality they are in need of everything.’

> «Муаллими осмонӣ пурсид: “Кадом фиреби пурзӯртаре метавонад зеҳнро бифиребад аз ин вонамуд, ки ту бар таҳкурсии дуруст бино мекунӣ ва Худо аъмоли туро мепазирад, дар ҳоле ки дар воқеият ту чизҳои бисёреро мувофиқи сиёсату тадбири дунявӣ анҷом медиҳӣ ва бар зидди Яҳува гуноҳ меварзӣ? Оҳ, ин фиреби бузург аст, як гумроҳии ҷозибадор, ки зеҳнҳоро ба тасарруфи худ медарорад, вақте ки одамоне, ки замоне ҳақиқатро шинохта буданд, сурати худотарсиро ба ҷойи рӯҳ ва қудрати он иштибоҳ мегиранд; вақте ки онҳо гумон мекунанд, ки сарватманданд ва аз молу мулк фаровон гаштаанд ва ба ҳеҷ чиз эҳтиёҷ надоранд, дар ҳоле ки дар асл ба ҳама чиз муҳтоҷанд.”»

> “God has not changed toward His faithful servants who are keeping their garments spotless. But many are crying, ‘Peace and safety,’ while sudden destruction is coming upon them. Unless there is thorough repentance, unless men humble their hearts by confession and receive the truth as it is in Jesus, they will never enter heaven. When purification shall take place in our ranks, we shall no longer rest at ease, boasting of being rich and increased with goods, in need of nothing.

> «Худо нисбат ба бандагони содиқи Худ, ки ҷомаҳои худро беолоиш нигоҳ медоранд, тағйир наёфтааст. Аммо бисёриҳо нидо мекунанд: “Сулҳ ва амният”, дар ҳоле ки ҳалокати ногаҳонӣ бар онҳо меояд. Агар тавбаи комил набошад, агар одамон дилҳои худро бо иқрор фурӯтан насозанд ва ҳақиқатро чунон ки он дар Исо аст, напазиранд, онҳо ҳаргиз ба осмон дохил нахоҳанд шуд. Вақте ки поксозӣ дар миёни сафҳои мо ба амал ояд, мо дигар осуда нахоҳем нишаст ва фахр нахоҳем кард, ки гӯё сарватмандем ва аз неъматҳо афзудаем ва ба ҳеҷ чиз ниёз надорем.»

> “Who can truthfully say: ‘Our gold is tried in the fire; our garments are unspotted by the world’? I saw our Instructor pointing to the garments of so-called righteousness. Stripping them off, He laid bare the defilement beneath. Then He said to me: ‘Can you not see how they have pretentiously covered up their defilement and rottenness of character? ‘How is the faithful city become an harlot!’ My Father’s house is made a house of merchandise, a place whence the divine presence and glory have departed! For this cause there is weakness, and strength is lacking.’” Testimonies, volume 8, 249, 250.

> «Кист, ки ростӣ гуфта тавонад: “Тиллои мо дар оташ санҷида шудааст; либосҳои мо аз ҷаҳон олуда нагаштаанд”? Ман дидам, ки Устоди мо ба либосҳои ба ном адолат ишора мекард. Онҳоро аз танашон кашида, Ӯ нопокии пинҳони зери онҳоро ошкор намуд. Сипас ба ман гуфт: “Оё намебинӣ, ки чӣ гуна онҳо бо зоҳирпарастӣ нопокии худ ва пӯсидгии хислати худро пӯшондаанд? ‘Чӣ гуна шаҳри амин фоҳиша гардидааст!’ Хонаи Падари Ман ба хонаи тиҷорат табдил ёфтааст, ба ҷойе, ки ҳузур ва ҷалоли илоҳӣ аз он рафтааст! Аз ҳамин сабаб сустӣ ҳаст, ва қувват намерасад.”» «Шаҳодатҳо», ҷилди 8, саҳ. 249, 250.

Adventism was “the faithful city” when it proclaimed the Midnight Cry in 1844. By 1863, it began the process of rejecting the “foundations” that were established through the ministry of William Miller. When they began to set aside the foundational truths, thus covering them with counterfeit jewels and coins, they were building a new foundation. Those that began, carried out and continue that work, are represented in the writing of the Spirit of Prophecy as “those who have had great light.”

Адвентизм «шаҳри вафодор» буд, вақте ки дар соли 1844 Нидои Нимашабро эълон кард. То соли 1863, он ба раванди рад кардани «таҳкурсие», ки тавассути хизмати Вилям Миллер барпо шуда буд, оғоз намуд. Вақте ки онҳо ба канор гузоштани ҳақиқатҳои бунёдӣ оғоз карданд ва ба ин васила онҳоро бо ҷавоҳирот ва тангаҳои қалбакӣ пӯшониданд, онҳо таҳкурсии наве месохтанд. Онҳое ки он корро оғоз карданд, пеш бурданд ва то ҳол идома медиҳанд, дар навиштаҳои Рӯҳи Нубувват ҳамчун «онҳое ки нури бузург доштаанд» муаррифӣ шудаанд.

The “great light” they once had, was represented in Miller’s dream as the jewels in the casket, which Miller placed upon a table in the center of his room, that shone brighter than “the sun.” In the passage just cited Sister White identifies, “those who have had great light,” but who “have chosen their own ways.”

«Нури бузурге», ки онҳо замоне доштанд, дар хоби Миллер ҳамчун ҷавоҳироте, ки дар сандуқча буд, тасвир шудааст; Миллер онро бар рӯи мизе дар миёни ҳуҷраи худ гузошт, ва он аз «офтоб» равшантар медурахшид. Дар порчае, ки ҳоло иқтибос шуд, хоҳар Уайт «касонееро, ки нури бузург доштаанд», вале «роҳҳои худро баргузидаанд», муайян мекунад.

They chose a new way in 1863. She says it is “a fascinating delusion, that takes possession of minds when men who have once known the truth, mistake the form of godliness for the spirit and power thereof; when they suppose that they are rich and increased with goods and in need of nothing, while in reality they are in need of everything.”

Онҳо дар соли 1863 роҳи навро интихоб карданд. Ӯ мегӯяд, ки ин «як фиреби дилфиреб аст, ки ақлҳоро тасарруф мекунад, вақте ки одамоне, ки замоне ҳақиқатро шинохта буданд, сурати худотарсиро ба ҷойи рӯҳ ва қудрати он иштибоҳ мегиранд; вақте ки онҳо гумон мекунанд, ки сарватманданд ва дороии бисёр ёфтаанд ва ба ҳеҷ чиз ниёз надоранд, дар ҳоле ки дар асл ба ҳама чиз муҳтоҷанд».

She is identifying the Laodicean condition, which she and her husband identified occurred in 1856. They were then tested for seven years, but failed the test in 1863, and began erecting the false foundation that brings the strong delusion of Paul’s warning message in Thessalonians. Paul’s warning in Thessalonians is an anchor for both the movement at the beginning and ending of Adventism, and aligns perfectly with Miller’s dream, which addresses both the beginning and ending of Adventism. His dream identifies that when the work of restoring the original jewels of truth is accomplished, those truths will shine ten times brighter than when they first shone at the Midnight Cry in the beginning of Adventism. How is it that Miller’s understanding shines any brighter now, than when he first recognized the truth?

Ӯ ҳолати Лоодикияро муайян менамояд, ки ӯ ва шавҳараш онро ҳамчун воқеае, ки дар соли 1856 рух додааст, шинохта буданд. Пас аз он, онҳо ҳафт сол озмуда шуданд, аммо дар соли 1863 аз озмоиш ноком баромаданд ва ба бунёд кардани таҳкурсии дурӯғин оғоз намуданд, ки он фиреби қавиро меоварад, ки дар паёми ҳушдордиҳандаи Павлус дар Таслӯникиён зикр шудааст. Ҳушдори Павлус дар Таслӯникиён барои ҳам ҳаракат дар оғози Адвентизм ва ҳам дар анҷоми он лангаре мебошад ва ба таври комил бо хоби Миллер мутобиқат дорад, ки он низ ҳам оғози Адвентизм ва ҳам анҷоми онро мавриди баррасӣ қарор медиҳад. Хоби ӯ муайян месозад, ки вақте кори барқарор кардани ҷавоҳироти аслии ҳақиқат анҷом меёбад, он ҳақиқатҳо даҳ маротиба равшантар аз замоне хоҳанд дурахшид, ки бори аввал дар Нидои Нимашаб дар оғози Адвентизм дурахшида буданд. Чӣ гуна аст, ки фаҳмиши Миллер ҳоло нисбат ба замоне ки ӯ бори аввал ҳақиқатро шинохт, равшантар медурахшад?

There are several truths represented upon the two sacred charts of Habakkuk chapter two. Those truths were represented in Miller’s dream as jewels that would ultimately be restored in the last days, just before the Midnight Cry. The counterfeit jewels that are carried out of the window in Miller’s dream represent both the false doctrines that were brought into Adventism to create a false foundation, and also to hide the true foundation; but they also represent those who refuse to turn loose of the false doctrines that make up the false foundation. “The daily” was the anchor for William Miller’s framework of truth that established the original foundation, and in the last days “the daily,” symbolizes not only paganism, as Miller correctly identified, but it is the symbol of the rebellion that produced the false foundation.

Дар ду нақшаи муқаддаси боби дуюми Ҳабаққуқ чандин ҳақиқат ифода ёфтааст. Он ҳақиқатҳо дар хоби Миллер ҳамчун ҷавоҳироте нишон дода шуданд, ки дар ниҳоят дар рӯзҳои охир, андаке пеш аз Нидои Нисфишаб, барқарор хоҳанд шуд. Ҷавоҳироти сохтае, ки дар хоби Миллер аз тиреза берун бурда мешаванд, ҳам таълимоти ботилеро ифода мекунанд, ки ба Адвентизм ворид карда шуданд, то бунёди бардурӯғе ба вуҷуд оварда шавад, ва ҳамчунин то бунёди ҳақиқӣ пинҳон гардад; аммо онҳо ҳамчунин касонеро ифода мекунанд, ки аз даст кашидан аз таълимоти ботиле, ки бунёди бардурӯғро ташкил медиҳанд, сарпечӣ менамоянд. «Ҳамешагӣ» такягоҳи чорчӯби ҳақиқати Вилям Миллер буд, ки бунёди аслиро устувор гардонд; ва дар рӯзҳои охир «ҳамешагӣ» на танҳо бутпарастиро, чунон ки Миллер дуруст муайян карда буд, рамз мекунад, балки инчунин рамзи исёне мебошад, ки бунёди бардурӯғро ба вуҷуд овард.

The Bible, the Spirit of Prophecy and history all testify that the judgment-hour cry of 1798 through 1844, was the proclamation of the message discovered and presented by William Miller. This is why the movement is called the Millerite movement. Logically to reject that movement, is to reject the light that was produced in 1798, that Daniel identified as an increase of knowledge.

Китоби Муқаддас, Рӯҳи Нубувват ва таърих ҳама шаҳодат медиҳанд, ки нидои соати доварӣ аз соли 1798 то 1844, ҳамон эълони паёме буд, ки Вилям Миллер онро кашф намуда, пешниҳод кард. Аз ҳамин сабаб ин ҳаракатро ҳаракати Миллерӣ меноманд. Аз назари мантиқӣ, рад кардани он ҳаракат, рад кардани нуре аст, ки дар соли 1798 зоҳир гардид, ва Дониёл онро ҳамчун афзоиши дониш муайян кардааст.

Isaiah speaks of the drunkards of Ephraim, and identifies those drunkards as the scornful men that rule the people of Jerusalem. Isaiah identifies that they are not drunk with literal wine, they are drunk with spiritual wine. Spiritual wine in the Bible is either true or false doctrine, depending upon the context. The drunkards of Ephraim are drunk on false doctrine, which is the wine of Babylon, as represented by the whore of Tyre in chapter seventeen, of Revelation and by Belshazzar in his last night of partying.

Ишаъё дар бораи мастони Эфроим сухан мегӯяд ва он мастонро ҳамон мардони истеҳзокоре мешиносонад, ки бар қавми Ерусалим ҳукмронӣ мекунанд. Ишаъё муайян мекунад, ки онҳо аз шароби воқеӣ маст нестанд, балки аз шароби рӯҳонӣ мастанд. Шароби рӯҳонӣ дар Китоби Муқаддас вобаста ба матн ё таълимоти ҳақиқӣ аст, ё таълимоти бардурӯғ. Мастони Эфроим аз таълимоти бардурӯғ мастанд, ки ҳамон шароби Бобил аст, чунон ки онро фоҳишаи Сур дар боби ҳабдаҳуми Ваҳй ва Белшасар дар шаби охирини айшу нӯшаш намояндагӣ мекунанд.

Isaiah identified the effects of the spiritual drunkenness that comes upon the scornful men that rule the people of Jerusalem.

Ишаъё таъсироти мастии рӯҳониеро, ки бар мардони масхаракунандае, ки бар қавми Ерусалим ҳукмронӣ мекунанд, меояд, нишон дод.

> Stay yourselves, and wonder; cry ye out, and cry: they are drunken, but not with wine; they stagger, but not with strong drink. For the Lord hath poured out upon you the spirit of deep sleep, and hath closed your eyes: the prophets and your rulers, the seers hath he covered. And the vision of all is become unto you as the words of a book that is sealed, which men deliver to one that is learned, saying, Read this, I pray thee: and he saith, I cannot; for it is sealed: And the book is delivered to him that is not learned, saying, Read this, I pray thee: and he saith, I am not learned. Wherefore the Lord said, Forasmuch as this people draw near me with their mouth, and with their lips do honour me, but have removed their heart far from me, and their fear toward me is taught by the precept of men: Therefore, behold, I will proceed to do a marvellous work among this people, even a marvellous work and a wonder: for the wisdom of their wise men shall perish, and the understanding of their prudent men shall be hid. Woe unto them that seek deep to hide their counsel from the Lord, and their works are in the dark, and they say, Who seeth us? and who knoweth us? Surely your turning of things upside down shall be esteemed as the potter’s clay: for shall the work say of him that made it, He made me not? or shall the thing framed say of him that framed it, He had no understanding? Isaiah 29:9–16.

> Дар ҳайрат бимонед ва тааҷҷуб кунед; нола бароред ва фарёд занед: онҳо маст шудаанд, вале на аз шароб; онҳо меланганд, вале на аз машруботи сахт. Зеро Худованд бар шумо рӯҳи хоби амиқро фурӯ рехтааст, ва чашмони шуморо бастааст: анбиё ва сарварони шуморо, яъне бинандагонро, Ӯ пӯшидааст. Ва тамоми рӯъё барои шумо мисли суханони китоби мӯҳршуда шудааст, ки онро ба шахси босавод дода, мегӯянд: «Лутфан, инро бихон». Ва ӯ мегӯяд: «Наметавонам, зеро мӯҳр шудааст». Ва китобро ба касе медиҳанд, ки бесавод аст, ва мегӯянд: «Лутфан, инро бихон». Ва ӯ мегӯяд: «Ман бесаводам». Бинобар ин Худованд гуфт: «Азбаски ин қавм бо даҳони худ ба Ман наздик мешаванд ва бо лабҳои худ Маро эҳтиром мекунанд, вале дили худро аз Ман дур кардаанд, ва тарси онҳо аз Ман бар асоси дастури одамон таълим дода шудааст, бинобар ин, инак, Ман боз дар миёни ин қавм кори аҷибе ба амал хоҳам овард, кори аҷиб ва ҳайратангезе; зеро ҳикмати хирадмандони онҳо нобуд хоҳад шуд, ва фаҳмиши оқилони онҳо пинҳон хоҳад монд. Вой бар ҳоли онҳое ки машварати худро аз Худованд ба амиқӣ пинҳон кардан мехоҳанд, ва аъмолашон дар торикӣ аст, ва мегӯянд: “Кист, ки моро бинад? Ва кист, ки моро бишносад?” Албатта, ин вожгун сохтани чизҳо аз ҷониби шумо мисли гили кулолгар шумурда хоҳад шуд: оё офарида дар бораи офаринандаи худ мегӯяд: “Ӯ маро наофаридааст”? Ё чизи сохташуда дар бораи созандаи худ мегӯяд: “Ӯ фаҳм надошт”?» Ишаъё 29:9–16.

Sister White quotes these verses and then adds:

Хоҳар Уайт ин оятҳоро иқтибос меорад ва сипас меафзояд:

> “Every word of this will be fulfilled. There are those who do not humble their hearts before God, and who will not walk uprightly. They hide their true purposes, and keep in fellowship with the fallen angel, who loveth and maketh a lie. The enemy puts his spirit upon the men whom he can use to deceive those who are partially in the dark. Some are becoming imbued with the darkness that prevails, and are setting the truth aside for error. The day pointed out by prophecy is come. Jesus Christ is not understood. Jesus Christ is to them a fable. At this stage of the earth’s history, many act like drunken men. ‘Stay yourselves, and wonder; cry ye out, and cry; they are drunken, but not with wine; they stagger, but not with strong drink. For the Lord hath poured out upon you the spirit of deep sleep, and hath closed your eyes. The prophets and your rulers, the seers hath he covered.’ A spiritual drunkenness is upon many who suppose they are the people who shall be exalted. Their religious faith is just as is represented in this Scripture. Under its influence, they cannot walk straight. They make crooked paths in their course of action. One and then another, they reel to and fro. They are looked upon by the Lord with great pity. The way of truth they have not known. They are scientific schemers, and those who could and should have helped, because of a clear spiritual eyesight, are themselves deceived, and are sustaining an evil work.

> «Ҳар як калимаи ин ба иҷро хоҳад расид. Онҳое ҳастанд, ки дилҳои худро дар назди Худо фурӯтан намесозанд ва намехоҳанд ба ростӣ роҳ раванд. Онҳо мақсадҳои ҳақиқии худро пинҳон медоранд ва бо фариштаи суқуткарда, ки дурӯғро дӯст медорад ва онро ба амал меоварад, мушоракат нигоҳ медоранд. Душман рӯҳи худро бар он одамоне мегузорад, ки метавонад онҳоро барои фиреб додани касоне истифода барад, ки қисман дар торикӣ қарор доранд. Баъзеҳо ба торикие, ки ҳукмфармост, олуда шуда истодаанд ва ҳақиқатро ба канор гузошта, ба ҷойи он хаторо қабул мекунанд. Рӯзе, ки нубувват ба он ишора кардааст, фаро расидааст. Исои Масеҳ фаҳмида намешавад. Исои Масеҳ барои онҳо афсонаест. Дар ин марҳалаи таърихи замин бисёриҳо мисли мардони маст рафтор мекунанд. “Дар ҷойи худ бимонед ва ҳайрон шавед; фарёд занед ва нола кунед; онҳо мастанд, вале на аз шароб; онҳо меланганд, вале на аз шароби сахт. Зеро Худованд бар шумо рӯҳи хоби амиқро рехтааст ва чашмони шуморо бастааст. Анбиё ва ҳокимони шумо, яъне бинандагонро, Ӯ пӯшонидааст.” Мастии рӯҳонӣ бар бисёре аз онҳое аст, ки гумон мекунанд онҳо ҳамон қавманд, ки сарфароз гардонида хоҳанд шуд. Имони динии онҳо айнан ҳамон гуна аст, ки дар ин Навишта тасвир шудааст. Зери таъсири он, онҳо наметавонанд рост роҳ раванд. Онҳо дар рафтори худ роҳҳои каҷ месозанд. Гоҳ яке ва гоҳ дигаре ба ҳар сӯ телхӯрда меравад. Худованд ба онҳо бо шафқати бузург назар мекунад. Онҳо роҳи ростиро нашинохтаанд. Онҳо фитнагарони ба зоҳир донишманданд, ва онҳое ки метавонистанд ва мебоист, ба сабаби биноии равшани рӯҳонӣ, ёрӣ диҳанд, худ фирефта шудаанд ва кори шариронаро дастгирӣ мекунанд.»

> “The developments of these last days will soon become decided. When these spiritualistic deceptions are revealed to be what they really are,—the secret workings of evil spirits,—those who have acted a part in them will become as men who have lost their minds.

> Рушду инкишофоти ин рӯзҳои охир ба зудӣ муайян хоҳад шуд. Ҳангоме ки ин фиребҳои рӯҳгароёна ошкор гарданд, ки онҳо дар асл чӣ ҳастанд, — амалкардҳои пинҳонии арвоҳи бад, — онҳое ки дар онҳо нақше бозидаанд, мисли одамоне хоҳанд шуд, ки ақли худро аз даст додаанд.

> “‘Wherefore the Lord saith, Forasmuch as this people draw near me with their mouth, and with their lips do honor me, but have removed their hearts far from me, and their fear toward me is taught by the precept of men therefore, behold I will proceed to do a marvelous work among this people, even a marvelous work and a wonder for the wisdom of their wise men shall perish, and the understanding of their prudent men shall be hid. Woe unto them that seek deep to hide their counsel from the Lord, and their works are in the dark, and they say, who seeth us, and who knoweth us? Surely your turning of things upside down shall be esteemed as the potter’s clay; for shall the work say of him that made it, He made me not? or shall the thing framed say of him that framed it. He had no understanding?’

> «Пас Худованд мегӯяд: “Азбаски ин қавм бо даҳони худ ба Ман наздик мешавад ва бо лабҳои худ Маро иззат мекунад, вале дилҳои худро аз Ман дур кардааст, ва тарси онҳо аз Ман аз рӯи таълими аҳкоми одамон аст, бинобар ин, инак, Ман боз дар миёни ин қавм амали аҷибе ба ҷо хоҳам овард, яъне амали аҷиб ва ҳайратоваре; зеро ҳикмати ҳакимони онҳо нобуд хоҳад шуд, ва фаҳми доноёни онҳо пинҳон хоҳад монд. Вой бар ҳоли онҳое ки машварати худро амиқ пинҳон доштан мехоҳанд аз Худованд, ва аъмоли онҳо дар торикӣ аст, ва мегӯянд: кӣ моро мебинад, ва кӣ моро мешиносад? Ба ростӣ, вожгун сохтани чизҳо аз ҷониби шумо мисли гили кулолгар шумурда хоҳад шуд; зеро оё офарида дар бораи офаринандаи худ хоҳад гуфт: Ӯ маро наофаридааст? Ё оё он чи сохта шудааст дар бораи созандаи худ хоҳад гуфт: Ӯ фаҳм надошт?”»

> “It is presented to me that in our experience we have been and are meeting this very condition of things. Men who have had great light and wonderful privileges have taken the word of leaders who think themselves wise, who have been greatly favored and blessed by the Lord, but who have taken themselves out of the hands of God and placed themselves in the ranks of the enemy. The world is to be flooded with specious fallacies. One human mind, accepting these fallacies, will work upon other human minds, who have been turning the precious evidence of God’s truth into a lie. These men will be deceived by fallen angels, when they should have stood as faithful guardians, watching for souls, as they that must give an account. They have laid down the weapons of their warfare, and have given heed to seducing spirits. They make of no effect the counsel of God and set aside his warnings and reproofs, and are positively on Satan’s side, giving heed to seducing spirits and doctrines of devils.

> «Ба ман нишон дода мешавад, ки дар таҷрибаи мо мо ба ҳамин ҳолати воқеаҳо дучор шуда будем ва ҳоло низ дучор мешавем. Одамоне, ки нури бузург ва имтиёзҳои аҷоиб доштаанд, сухани роҳбаронеро пазируфтаанд, ки худро хирадманд мепиндоранд, ки аз ҷониби Худованд бисёр навозиш ва баракат ёфта буданд, вале худро аз дасти Худо берун оварда, дар сафҳои душман ҷой додаанд. Ҷаҳон бояд аз мағолатаҳои фиребандаи зоҳирфиреб лабрез гардад. Як зеҳни инсонӣ, ки ин мағолатаҳоро мепазирад, бар зеҳнҳои дигари инсонӣ таъсир хоҳад кард, ки далелҳои гаронбаҳои ҳақиқати Худоро ба дурӯғ табдил дода истодаанд. Ин одамон аз ҷониби фариштагони афтода фирефта хоҳанд шуд, дар ҳоле ки мебоист ҳамчун посбонони амин устувор меистоданд ва барои ҷонҳо бедор мебуданд, чун касоне ки бояд ҳисоб диҳанд. Онҳо аслиҳаи ҷанги худро ба замин гузоштаанд ва ба арвоҳи гумроҳкунанда гӯш додаанд. Онҳо машварати Худоро бенатиҷа мегардонанд ва ҳушдорҳо ва сарзанишҳои Ӯро як сӯ мениҳанд, ва ба таври ошкоро дар ҷониби Шайтон қарор гирифта, ба арвоҳи гумроҳкунанда ва таълимоти девҳо гӯш медиҳанд.»

> “Spiritual drunkenness is now upon men who ought not to be staggering as men under the influence of strong drink. Crimes and irregularities, fraud, deceit, and unfair dealing fill the world, in accordance with the teaching of the leader who rebelled in the heavenly courts.

> «Мастии рӯҳонӣ акнун бар одамоне омадааст, ки набояд мисли касоне, ки зери таъсири шароби сахтанд, мелангиданд. Ҷиноятҳо ва бенизомиҳо, қаллобӣ, фиреб ва муомилаи ноинсофона ҷаҳонро пур мекунанд, мувофиқи таълими он сарваре ки дар саҳнҳои осмонӣ исён бардошт.

> “History is to be repeated. I could specify what will be in the near future, but the time is not yet. The forms of the dead will appear, through the cunning device of Satan, and many will link up with the one who loveth and maketh a lie. I warn our people that right among us some will turn away from the faith, and give heed to seducing spirits and doctrines of devils, and by them the truth will be evil spoken of.” Battle Creek Letters, 123–125.

> «Таърих такрор хоҳад шуд. Ман метавонам мушаххас созам, ки дар ояндаи наздик чӣ хоҳад буд, вале ҳанӯз вақт нарасидааст. Суратҳои мурдагон ба воситаи ҳилаи маккоронаи Шайтон падидор хоҳанд шуд, ва бисёре бо он касе ҳамроҳ хоҳанд гашт, ки дурӯғро дӯст медорад ва ба амал меоварад. Ман қавми худро огоҳ менамоям, ки маҳз дар миёни худи мо баъзеҳо аз имон рӯй хоҳанд гардонд ва ба рӯҳҳои фиребанда ва таълимоти девҳо гӯш хоҳанд дод, ва ба воситаи онҳо бар ҳақ сухани бад гуфта хоҳад шуд». Battle Creek Letters, 123–125.

All the prophets, including Isaiah and Sister White are identifying the last days. In these days the leaders of Adventism “are positively on Satan’s side, giving heed to seducing spirits and doctrines of devils.” Sister White sets forth a prediction when she says, “When these spiritualistic deceptions are revealed to be what they really are,—the secret workings of evil spirits,—those who have acted a part in them will become as men who have lost their minds.” The leadership of Adventism will become as men who have lost their minds, at the point in the history of the last days when their drunkenness is revealed to be “the secret workings of evil spirits.”

Ҳамаи анбиё, аз ҷумла Ишаъё ва Хоҳар Уайт, рӯзҳои охирро муайян мекунанд. Дар ин рӯзҳо роҳбарони адвентизм «ба таври ошкоро дар ҷониби Шайтон мебошанд ва ба рӯҳҳои фиребанда ва таълимоти девҳо гӯш медиҳанд». Хоҳар Уайт пешгӯйиро баён мекунад, ҳангоме ки мегӯяд: «Вақте ки ин фиребҳои рӯҳонӣ ҳамчун он чи ки дар ҳақиқат ҳастанд,—яъне амалкардҳои пинҳонии рӯҳҳои бад,—ошкор карда мешаванд, онҳое ки дар онҳо саҳм гирифтаанд, мисли одамоне хоҳанд шуд, ки ақли худро аз даст додаанд». Роҳбарияти адвентизм дар ҳамон нуқтаи таърихи рӯзҳои охир, ки мастии онҳо ҳамчун «амалкардҳои пинҳонии рӯҳҳои бад» ошкор мегардад, мисли одамоне хоҳанд шуд, ки ақли худро аз даст додаанд.

There is an unsealing of the work of the scornful men that rule the people in Jerusalem in the last days. That unsealing was illustrated in Miller’s dream, when Miller prayed and then there was a door opened. It takes place just before he closed his eyes for a moment, identifying the very end of the sealing process of the one hundred and forty-four thousand. The opening of a door identifies a change of dispensations, and at that point the Laodicean movement of the third angel transitions into the Philadelphian movement of the third angel.

Дар рӯзҳои охир кори мардони истеҳзокунандае, ки бар мардум дар Ерусалим ҳукмронӣ мекунанд, ошкор мегардад. Он ошкоршавӣ дар хоби Миллер тасвир шудааст, вақте ки Миллер дуо кард ва сипас даре кушода шуд. Ин воқеа андаке пеш аз он ба амал меояд, ки ӯ чашмонашро барои як лаҳза пӯшид, ва ҳамин тавр анҷоми комилан ниҳоии раванди муҳргузории саду чилу чаҳор ҳазорро муайян месозад. Кушода шудани даре ивазшавии давраҳои тадбироти илоҳиро нишон медиҳад, ва дар он нуқта ҳаракати Лаодикияи фариштаи сеюм ба ҳаракати Филаделфияи фариштаи сеюм мегузарад.

In the passage in Isaiah, there is a summary of the evil work of the drunkards of Ephraim, who are the men who “should have stood as faithful guardians.” The summary is expressed as, “‘Surely your turning of things upside down shall be esteemed as the potter’s clay; for shall the work say of him that made it, He made me not? or shall the thing framed say of him that framed it. He had no understanding?’”

Дар он порчаи Ишаъё, хулосаи кори шариронаи мастони Эфроим оварда шудааст, ки онҳо ҳамон мардоне мебошанд, ки «бояд ҳамчун посбонони амин истода мебуданд». Ин хулоса чунин баён шудааст: «Ба яқин, вожгун сохтани шумо чун гили кулол ҳисоб карда хоҳад шуд; зеро оё асар дар бораи офаринандаи худ хоҳад гуфт: Ӯ маро насохтааст? ё оё он чи сохта шудааст, дар бораи созандаи худ хоҳад гуфт: Ӯ ҳеҷ фаҳме надошт?»

Miller’s identification of “the daily,” as either the religion of paganism or pagan Rome is ultimately a symbol of Satan, for Satan and pagan Rome are both represented as the dragon.

Муайян кардани «қурбонии доимӣ»-и Миллер, хоҳ ҳамчун дини бутпарастӣ ва хоҳ ҳамчун Руми бутпарастӣ, дар ниҳоят рамзи Шайтон мебошад, зеро ҳам Шайтон ва ҳам Руми бутпарастӣ ҳар ду ҳамчун аждаҳо муаррифӣ шудаанд.

> “Thus while the dragon, primarily, represents Satan, it is, in a secondary sense, a symbol of pagan Rome.” The Great Controversy, 439.

> «Пас, ҳарчанд аждаҳо, пеш аз ҳама, намояндаи Шайтон аст, вай, ба маънои дуюмдараҷа, рамзи Руми бутпараст мебошад». «Муборизаи Бузург», 439.

Speaking of the men who rule Jerusalem in the last days, Sister White states: “Some are becoming imbued with the darkness that prevails, and are setting the truth aside for error. The day pointed out by prophecy is come. Jesus Christ is not understood. Jesus Christ is to them a fable.” In 1901, a leader of Adventism from Germany began to introduce apostate Protestantism’s false view of “the daily” in the book of Daniel. That view identifies that “the daily” represents Christ’s sanctuary work, or some variation of that thought. I say some variation for there have been different emphasis placed upon the falsehood through the history that followed 1901, but those false views always manifest a conclusion that “the daily” represents some type of Christ’s work.

Дар бораи мардоне, ки дар рӯзҳои охир Ерусалимро ҳукмронӣ мекунанд, хоҳар Уайт чунин мегӯяд: «Баъзеҳо ба зулмоте, ки ҳукмфармост, фаро гирифта мешаванд ва ҳақиқатро барои гумроҳӣ канор мегузоранд. Рӯзе, ки нубувват ба он ишора кардааст, фаро расидааст. Исои Масеҳ фаҳмида намешавад. Исои Масеҳ барои онҳо афсона аст». Соли 1901 як пешвои адвентизм аз Олмон оғоз намуд, ки назари бардурӯғи протестантизми муртадро дар бораи «ҳамешагӣ» дар китоби Дониёл ҷорӣ созад. Он назар бар он аст, ки «ҳамешагӣ» кори муқаддасгоҳи Масеҳро ифода мекунад, ё ягон шакли дигари ҳамин андеша. Ман мегӯям ягон шакли дигар, зеро дар тӯли таърихе, ки пас аз соли 1901 пайравӣ намуд, ба ин дурӯғ таъкидҳои гуногун дода шудаанд, вале он назарҳои бардурӯғ ҳамеша ба чунин хулоса меоянд, ки «ҳамешагӣ» ягон навъи кори Масеҳро ифода мекунад.

The jewel that was the doctrine of “the daily,” which Miller identified as a satanic symbol, in the Adventism of the last days, is a symbol of Christ. When introduced in 1901, very few accepted the view that “the daily” was a symbol of Christ, and not a symbol of Satan, but by the 1930’s the jewel of the doctrine of “the daily,” which Miller had dug out of the vein of truth found in 2 Thessalonians, chapter two, was rejected as had the “seven times” of Leviticus twenty-six been rejected in 1863. Somewhere in the history of 1863 unto the 1930’s Adventism had changed leaders, without recognizing it.

Гавҳаре, ки таълимоти «доимӣ» буд, ва Миллер онро ҳамчун рамзи шайтонӣ муайян карда буд, дар адвентизми айёми охир рамзи Масеҳ аст. Вақте ки он дар соли 1901 пешниҳод гардид, бисёр кам касон ин назарро қабул карданд, ки «доимӣ» рамзи Масеҳ аст, на рамзи Шайтон; аммо то солҳои 1930‑ум гавҳари таълимоти «доимӣ», ки Миллер онро аз раги ҳақиқате, ки дар 2 Таслӯникиён, боби ду, ёфта мешавад, берун кашида буд, рад карда шуд, ҳамон тавре ки «ҳафт замон»-и Ибодот бисту шаш дар соли 1863 рад гардида буд. Дар ҷое дар ҷараёни таърихи аз соли 1863 то солҳои 1930‑ум, адвентизм, бидуни он ки инро дарк намояд, роҳбарони худро иваз карда буд.

> “Brethren, I see your peril, and again I ask, Do you who err make any effort to correct the wrong? Souls may be stumbling along, walking in darkness, because you have not made straight paths for your feet. If you are in positions of trust, I appeal the more earnestly to you, for your own souls’ sake and for the sake of those who look to you as guides, repent before God for every mistake made, and confess your error.

> «Эй бародарон, ман хатари шуморо мебинам, ва боз мепурсам: оё шумо, ки хато мекунед, барои ислоҳ кардани нодурустӣ ягон кӯшише ба харҷ медиҳед? Ҷонҳо мумкин аст пеш по хӯрда раванд, дар торикӣ қадам зананд, зеро шумо барои пойҳои худ роҳҳои рост накардаед. Агар шумо дар мақомҳои эътимод бошед, ман ба шумо боз ҳам ҷиддитар муроҷиат менамоям: ба хотири ҷони худи шумо ва ба хотири онҳое ки ба шумо ҳамчун роҳнамоён менигаранд, барои ҳар иштибоҳе ки содир кардаед, дар назди Худо тавба кунед ва хатои худро эътироф намоед.»

> “If you indulge stubbornness of heart, and through pride and self-righteousness do not confess your faults, you will be left subject to Satan’s temptations. If when the Lord reveals your errors you do not repent or make confession, his providence will bring you over the ground again and again. You will be left to make mistakes of a similar character, you will continue to lack wisdom, and will call sin righteousness, and righteousness sin. The multitude of deceptions that will prevail in these last days will encircle you, and you will change leaders, and not know that you have done so.” Review and Herald, December 16, 1890.

> «Агар шумо ба якравии дил дода шавед ва ба сабаби ғурур ва худодурўғинӣ гуноҳҳои худро эътироф накунед, шумо зери васвасаҳои Шайтон боқӣ хоҳед монд. Агар ҳангоме ки Худованд хатоҳои шуморо ошкор мекунад, тавба накунед ва иқрор нанамоед, инояти тадбиргаронаи Ӯ шуморо бозу боз аз ҳамон роҳ хоҳад гузаронд. Шумо вогузошта хоҳед шуд, то хатоҳое аз ҳамин гуна содир намоед; шумо ҳамчунон аз ҳикмат маҳрум хоҳед монд ва гуноҳро адолат, ва адолатро гуноҳ хоҳед хонд. Бисёрии фиребҳое, ки дар ин рӯзҳои охир ғолиб хоҳанд шуд, шуморо иҳота хоҳанд кард, ва шумо роҳбарони худро иваз хоҳед кард, бе он ки бидонед, ки чунин кардаед». Review and Herald, December 16, 1890.

The scornful men that rule over the people of Jerusalem, who are men “in positions of trust,” will “call sin righteousness and righteousness sin,” and “Surely your turning of things upside down shall be esteemed as the potter’s clay; for shall the work say of him that made it, He made me not? or shall the thing framed say of him that framed it. He had no understanding?’” In the progressive rebellion over the four generations of Adventism, those who are positions of trust change leaders, and don’t know it. They do not know it, for they progressively and consistently rejected evidence of their errors. In that progressive rebellion “the wisdom of their wise men shall perish, and the understanding of their prudent men shall be hid.”

Мардони тамасхуромезе, ки бар қавми Уршалим ҳукмронӣ мекунанд ва «дар мақомҳои эътимод» қарор доранд, «гуноҳро адолат ва адолатро гуноҳ хоҳанд хонд», ва «ҳатман вожгун сохтани чизҳо аз ҷониби шумо мисли гили кулол ҳисоб карда хоҳад шуд; зеро оё сохта ба он ки онро сохтааст, хоҳад гуфт: Ӯ маро насохтааст? ё оё он чи ба шакл оварда шудааст, ба он ки онро ба шакл овардааст, хоҳад гуфт: Ӯ фаҳм надошт?’» Дар исёни тадриҷӣ дар тӯли чор насли адвентизм, онҳое ки дар мақомҳои эътимод ҳастанд, роҳбаронро иваз мекунанд, ва инро намедонанд. Онҳо инро намедонанд, зеро ба таври тадриҷӣ ва пайваста далелҳои хатоҳои худро рад кардаанд. Дар он исёни тадриҷӣ «ҳикмати ҳакимони онҳо нобуд хоҳад шуд, ва фаҳмиши хирадмандони онҳо пинҳон хоҳад гардид.»

They will turn things upside down, and call sin righteousness and righteousness sin. The symbol of this rebellion is the doctrine of “the daily,” which for Miller was a satanic symbol, and which Adventism today identifies as a symbol of Christ. What once was the anchor that established the framework of William Miller’s prophetic applications, is now become a symbol of the drunkenness of the scornful men that rule over the people of Jerusalem. The symbolism associated with “the daily,” in the book of Daniel shone bright as the sun when recognized in Miller’s casket at the beginning of Adventism, but in the last days that truth shines ten times brighter, for the number ten is a symbol of a test, and for ancient Israel the tenth test was the final test.

Онҳо ҳама чизро чаппа мегардонанд ва гуноҳро адолат, ва адолатро гуноҳ меноманд. Рамзи ин шӯриш таълимоти «рӯзона» аст, ки барои Миллер рамзи шайтонӣ буд, ва имрӯз Адвентизм онро ҳамчун рамзи Масеҳ мешиносад. Он чизе ки як замон такягоҳе буд, ки чаҳорчӯби татбиқоти пешгӯёнаи Вилям Миллерро барпо месохт, ҳоло ба рамзи мастии мардони истеҳзокоре табдил ёфтааст, ки бар қавми Ерусалим ҳукмронӣ мекунанд. Рамзшиносии марбут ба «рӯзона» дар китоби Дониёл, вақте ки дар тобути Миллер дар оғози Адвентизм шинохта шуд, мисли офтоб дурахшон буд; аммо дар айёми охир он ҳақиқат даҳ баробар равшантар медурахшад, зеро адади даҳ рамзи озмоиш аст, ва барои Исроили қадим озмоиши даҳум озмоиши ниҳоӣ буд.

Modern Pharisees have “attributed” “the works of Christ” “to satanic agencies” identifying paganism as “the holy power of God.”

Фарисиёни муосир «аъмоли Масеҳ»-ро «ба қувваҳои шайтонӣ нисбат додаанд», ва бутпарастиро ҳамчун «қудрати муқаддаси Худо» муаррифӣ кардаанд.

> “The Pharisees sinned against the Holy Ghost. Their talent of speech was used to abuse the world’s Redeemer, and the recording angel wrote their words in the books of heaven. They attributed to satanic agencies the holy power of God, manifested in the works of Christ. They could not evade His wonderful works, or attribute them to natural causes, so they said, ‘They are the works of the devil.’ In unbelief they spoke of the Son of God as a human being. The works of healing done before them, works which no man had done or could do, were a manifestation of the power of God, but they charged Christ with being in league with hell. Stubborn, sullen, ironhearted, they determined to close their eyes to all evidence, and thus they committed the unpardonable sin.” Manuscript Releases, volume 4, 360.

> «Фарисиён бар Рӯҳи Муқаддас гуноҳ карданд. Истеъдоди суханварии худро барои таҳқири Наҷотдиҳандаи ҷаҳон ба кор бурданд, ва фариштаи сабткунанда суханони онҳоро дар китобҳои осмон навишт. Онҳо қуввати муқаддаси Худоро, ки дар аъмоли Масеҳ зоҳир мегардид, ба қувваҳои шайтонӣ нисбат доданд. Онҳо наметавонистанд аъмоли аҷоиби Ӯро инкор кунанд ё онҳоро ба сабабҳои табиӣ мансуб доранд; бинобар ин гуфтанд: “Инҳо аъмоли иблисанд.” Дар беимонӣ онҳо дар бораи Писари Худо чун дар бораи як инсони оддӣ сухан гуфтанд. Аъмоли шифое, ки дар пеши назари онҳо анҷом ёфт, аъмоле ки ҳеҷ инсон ҳаргиз накарда буд ва наметавонист бикунад, зуҳури қудрати Худо буд; аммо онҳо Масеҳро муттаҳам карданд, ки бо дӯзах ҳамдаст аст. Саркаш, тирарӯй ва сангдил, онҳо қарор доданд, ки чашмони худро бар ҳама далелҳо бибанданд, ва ҳамин тавр гуноҳи нобахшиданиро содир карданд». Manuscript Releases, volume 4, 360.

We will continue our consideration of the increase of knowledge, that was unsealed in the movement of the first angel, in the next article.

Мо баррасии афзоиши донишро, ки дар ҳаракати фариштаи аввал кушода гардид, дар мақолаи навбатӣ идома хоҳем дод.

Back to Articles