Article

# Таърихи пинҳони ояти чиҳил — рақами бисту панҷ

Ҳизқиёл рақами шашум

Author

Jeff Pippenger

Published

August 11, 2026

Formats

PDF
Word
Song MP3

Ман аз як порчае дар «Шаҳодатҳо» истифода бурдаам, ки дар иртибот бо таҷрибаи Ҳизқиёл, Ишаъё ва Юҳанно дар муқаддасгоҳ хатҳои гуногуни ҳақиқатро пешниҳод мекунад. Дар боби якуми Ваҳй Юҳанно баргашт, то овозеро, ки аз пушти сараш буд, бубинад.

> Ман дар Рӯҳ дар рӯзи Худованд будам, ва аз пушти сарам овози бузургеро, мисли садои карнай, шунидам, ки мегуфт: «Ман Алфа ва Омега, Аввал ва Охирам ҳастам; ва он чиро, ки мебинӣ, дар китобе бинавис ва ба ҳафт калисое ки дар Осиё ҳастанд, бифирист: ба Эфсӯс, ба Смирно, ба Перғомус, ба Тиётиро, ба Сардис, ба Филаделфия ва ба Лаодикия». Ва ман рӯй гардондам, то овозеро, ки бо ман сухан мегуфт, бубинам. Ва чун рӯй гардондам, ҳафт шамъдони тиллоиро дидам. Ваҳй 1:10–12.

Аз ҷазираи Патмос ва сипас ба муқаддасгоҳи осмонӣ, ки дар он ҷо Юҳанно рӯъёи Масеҳро мебинад, рӯъёе ки Хоҳар Уайт ба мо хабар медиҳад, ҳамон рӯъёест, ки Дониёл дар боби даҳуми китоби худ дида буд.

> «Дар он айём ман, Дониёл, се ҳафтаи пурра мотамдор будам. Нони лазиз намехӯрдам, гӯшт ва шароб ба даҳонам намедаромад, ва умуман худро равған намемолидам.... Сипас чашмони худро боло карда, нигаристам, ва инак, марде муайянро дидам, ки либоси катонӣ дар бар дошт ва камараш бо тиллои ноби Ӯфоз баста шуда буд. Бадани ӯ низ мисли забарҷад буд, ва рӯяш чун намуди барқ, ва чашмонаш мисли чароғҳои оташ, ва дастонаш ва пойҳояш ба ранги мисли биринҷи сайқалёфта, ва овози суханонаш мисли овози анбӯҳе буд» (Дониёл 10:2–6).

> «Ин тавсиф ба он чизе монанд аст, ки Юҳанно ҳангоми ошкор шудани Масеҳ бар ӯ дар ҷазираи Патмос дода буд. На камтар аз Шахсияте чун Писари Худо ба Дониёл зоҳир шуд. Худованди мо бо фариштаи дигари осмонӣ меояд, то ба Дониёл биомӯзонад, ки дар рӯзҳои охир чӣ воқеъ хоҳад шуд». Sanctified Life, 49.

Нӯҳ ояти аввал муайян мекунанд, ки чӣ гуна Ваҳйи Исои Масеҳ андаке пеш аз анҷоми муҳлати имтиёзи инсонӣ кушода мешавад. Ин ваҳй аз ҷониби Худо ба Исо дода шуд, Исо онро ба Ҷабраил дод, Ҷабраил бошад онро ба Юҳанно дод ва ба Юҳанно супориш дода шуд, ки ин паёмро ба ҳафт калисо бифиристад. Ишаъё дар боби шашум супориши худро барои анҷом додани ҳамин кор гирифт, ва Ҳизқиёл низ дар бобҳои дуюм ва сеюм ҳамин амрро дарёфт кард. Юҳанно ҳангоме ки супориши худро мегирад, зиндонист; Ҳизқиёл ва Дониёл асирон дар Бобиланд, ва Ишаъё дар давраи таърихи подшоҳи шарири Яҳудо, Оҳоз, зиндагӣ мекунад.

> «Дар миёни он чархҳо чархҳое буданд, дар тартибе чунон мураккаб, ки дар назари аввал ба Ҳизқиёл чунин менамуд, ки ҳамаашон дар ошуфтагӣ қарор доранд. Аммо ҳангоме ки ба ҳаракат медаромаданд, бо дақиқии зебо ва дар ҳамоҳангии комил ҳаракат мекарданд. Мавҷудоти осмонӣ ин чархҳоро ба пеш меронданд, ва болотар аз ҳама, бар тахти пурҷалоли ёқути кабуд, Он Ҷовидон менишаст; ва гирдогирди тахт камони рангоранги иҳотакунанда буд, ки рамзи файз ва муҳаббат аст. Ҳизқиёл, аз ҷалоли саҳнаи саҳмгин мағлуб гардида, бар рӯи худ афтод, вақте овозе ба ӯ фармуд, ки бархезад ва каломи Худовандро бишнавад. Сипас ба ӯ паёми ҳушдор барои Исроил дода шуд». Testimonies, 751.

> Ва ман овози Худовандро шунидам, ки мегуфт: «Киро бифиристам, ва кист, ки барои мо биравад?» Он гоҳ ман гуфтам: «Инак, ман ҳозирам; маро бифирист». Ишаъё 6:8.

> «Ин рӯъё ба Ҳизқиёл дар замоне дода шуд, ки зеҳни ӯ аз пешогоҳиҳои тира пур буд. Ӯ замини падарони худро вайрону хароб хобида медид...»

> «Ҳамчунин, ҳангоме ки Худо мехост ба Юҳаннои маҳбуб таърихи калисоро барои асрҳои оянда ошкор намояд, Ӯ ба вай, бо ошкор сохтани “Касе монанди Писари Одам”, ки дар миёни шамъдонҳо қадам мезад ва он ҳафт калисоро рамзӣ ифода мекарданд, итминоне аз таваҷҷуҳ ва ғамхории Наҷотдиҳанда нисбат ба қавми Худ бахшид. …»

> «Ин дарсҳо барои манфиати моанд. Мо бояд имони худро бар Худо устувор нигоҳ дорем, зеро андак пеши рӯи мо замоне истодааст, ки ҷони одамонро хоҳад озмуд. …»

> «Мо бар остонаи рӯйдодҳои бузург ва пурвиқор қарор дорем. Нубувват бо суръат ба иҷро мерасад. Худованд назди дар аст. Ба наздикӣ пеши назари мо даврае кушода хоҳад шуд, ки барои ҳамаи зиндагон аҳаммияти фарогиру такондиҳанда хоҳад дошт. Ихтилофҳои гузашта аз нав зинда хоҳанд шуд; ихтилофҳои нав ба миён хоҳанд омад. Манзараҳое, ки дар ҷаҳони мо бояд ба вуқӯъ пайванданд, ҳанӯз ҳатто ба хобу хаёли касе наомадаанд. Шайтон ба воситаи василаҳои инсонӣ амал мекунад. Онҳое ки кӯшиш доранд Конститутсияро тағйир диҳанд ва қонуне ба даст оваранд, ки риояи рӯзи якшанберо маҷбурӣ гардонад, андак дарк мекунанд, ки натиҷаи он чӣ хоҳад буд. Буҳрон айни ҳол бар сари мост.»

> «Аммо бандагони Худо дар ин буҳрони бузург набояд ба худ такя кунанд. Дар рӯъёҳое ки ба Ишаъё, ба Ҳизқиёл ва ба Юҳанно дода шуданд, мо мебинем, ки осмон то чӣ андоза бо воқеаҳое ки бар замин рӯй медиҳанд, зич пайваст аст ва ғамхории Худо нисбат ба онҳое ки ба Ӯ содиқанд то чӣ андоза бузург аст. Ҷаҳон бе Ҳоким нест. Барномаи воқеаҳои оянда дар дасти Худованд аст. Ҷалолати Осмон сарнавишти халқҳо, ҳамчунон ки корҳои калисои Худро, дар ихтиёри Худ нигоҳ медорад. …»

> «Дар рӯъёи Ҳизқиёл Худо дасти Худро зери болҳои каррубиён дошт. Ин барои он аст, ки ба хизматгорони Худ таълим диҳад, ки қуввати илоҳӣ аст, ки ба онҳо муваффақият мебахшад. Ӯ бо онҳо амал хоҳад кард, агар онҳо бадкирдориро канор гузошта, дар дил ва зиндагӣ пок гарданд. »

> «Нури дурахшоне, ки миёни махлуқоти зинда бо тезии барқ ҳаракат мекунад, суръатеро ифода менамояд, ки бо он ин кор дар ниҳоят ба сӯи анҷомёбӣ пеш хоҳад рафт. …»

> «Эй бародарон, ҳоло вақти мотам ва навмедӣ нест, вақти таслим шудан ба шакку беимонӣ нест. Масеҳ ҳоло Наҷотдиҳандае нест, ки дар қабри нави Юсуф бошад, бо санги бузург баста ва бо мӯҳри румӣ мӯҳр зада шуда бошад; мо Наҷотдиҳандаи эҳьёшударо дорем. Ӯ Подшоҳ аст, Худованди лашкарҳост; Ӯ дар миёни каррубиён нишастааст; ва дар миёни низоъ ва ошӯби халқҳо Ӯ ҳанӯз қавми Худро нигаҳ медорад. Ӯ, ки дар осмонҳо ҳукмронӣ мекунад, Наҷотдиҳандаи мост. Ӯ ҳар озмоишро чен мекунад. Ӯ оташи кӯраеро, ки бояд ҳар ҷонро бисанҷад, назорат мекунад. Вақте ки истеҳкомҳои подшоҳон фурӯ рехта хоҳанд шуд, вақте ки тирҳои ғазаби Худо дилҳои душманони Ӯро сӯрох хоҳанд кард, қавми Ӯ дар дасти Ӯ дар амон хоҳанд буд». Шаҳодатҳо, ҷилди 5, 752–754.

Чор шоҳиди Китоби Муқаддас ба ин воқеият шаҳодат медиҳанд, ки паёми Ваҳйи Исои Масеҳ ба он шахсоне дода мешавад, ки таҷрибаҳои ин набиро дар қудсхона тимсол мекунанд. Маҳз ҳангоме ки мо ба қудсхонаи осмонӣ ворид мешавем, он паёмеро дарёфт менамоем, ки барои эълон кардани он таъйин гардидаем. «Оташи кӯра», ки «ҳар ҷон»-ро меозмояд, ҳамон кӯраи Малокии сеюм аст.

> Лекин кист метавонад рӯзи омадани Ӯро таҳаммул кунад? Ва кист ҳангоми зоҳир шудани Ӯ устувор бимонад? Зеро Ӯ мисли оташи поккунандаи заргар ва мисли собуни шустушӯйгарон аст. Ва Ӯ ҳамчун поккунанда ва софкунандаи нуқра хоҳад нишаст; ва Ӯ писарони Левиро пок хоҳад кард ва онҳоро мисли тилло ва нуқра соф хоҳад намуд, то ки онҳо барои Худованд қурбоние дар ростӣ тақдим намоянд. Он гоҳ қурбонии Яҳудо ва Ерусалим барои Худованд мақбул хоҳад буд, чунон ки дар рӯзҳои қадим ва мисли солҳои пешин. Малокӣ 3:2–4.

Гудозгар медонад, ки нуқра ҳамон гоҳ ба миқдори дурусти вақт дар кӯра будааст, ки он чунон пок гардад, ки рӯи худи гудозгарро инъикос намояд. Ин воқеият дар бораи он ки нуқра дар замонҳои қадим чӣ гуна тоза карда мешуд, бо феъли сабабии «marah», ки Дониёл дар боби даҳум дид, мутобиқат дорад. Дар ин рӯзҳои охир Худованд қавми Худро ба муқаддасгоҳ мебарад, то довталабонро барои қисми нишони яксаду чилу чор ҳазор будан имтиҳон, пок ва поксозӣ намояд. Дар ин давраи вақт, «Ӯ бо» мо «кор хоҳад кард», «агар» мо «шароратро дур кунем ва дар дил ва зиндагӣ пок гардем». Бархе, чунон ки дар Дониёл 10, аз он таҷриба мегурезанд, вале онҳое ки, бо Дониёл рамз ёфтаанд, рӯъёи ойинаи бузурги ваҳйи Исои Масеҳро мебинанд, тибқи он чи Ишаъё нишон медиҳад, лабҳояшон бо ангиште аз қурбонгоҳ ламс карда хоҳад шуд ва онҳо пок ва омода хоҳанд гардид, то паёме ҳам ба калисои муртад ва сипас ба ҷаҳон бирасонанд.

Ин паём ба он ҷонҳои амин дар муқаддасгоҳ пешниҳод карда мешавад. Ибодатнома 23, ҳангоме ки бо мавсими Пантикост мутобиқ гардонида мешавад, барои ин тарҳрезӣ шудааст, ки Сандуқи аҳдро дар Қудси қудсҳо инъикос намояд. Бо имон, сохтори паёмҳои ин боб се аломати роҳро дар дохили таърихи муқаддас муайян мекунад, ки дар он озмоиши кӯра ба анҷом мерасад. Ба таври илоҳан амиқ — сохтори нубувватии боби бисту се ба донишҷӯи нубувват имкон медиҳад, ки Ҳизқиёлро дар ояти якуми боби якум ҷой диҳад.

> Ва дар соли сиюм, дар моҳи чорум, дар рӯзи панҷуми моҳ, вақте ки ман дар миёни асирон назди наҳри Хебор будам, осмонҳо кушода шуданд, ва ман рӯъёҳои Худоро дидам. Дар рӯзи панҷуми моҳ, ки соли панҷуми асирии подшоҳ Еҳӯёкин буд. Ҳизқиёл 1:1, 2.

Ҳамчун коҳин дар замони муҳргузории саду чиҳилу чаҳор ҳазор, Ҳизқиёл дар соли сиюми давраи ҳабдаҳуми юбилей қарор дорад, панҷ сол пеш аз сеюмин аз се муҳосираи Ерусалим аз ҷониби Набукаднасар дар соли 587 то милод. Соли сиюм дар ин оят сӣ сол пас аз бузургтарин эҳёи таърихи Аҳди Қадим аст, ва он дар рӯзи панҷуми соли панҷум мебошад; ба ин тартиб, рақами панҷ бар шаҳодати Ҳизқиёл гузошта мешавад. Дар ду ояти оғозин мо мебинем, ки сӣ як бор муайян шудааст ва рақами панҷ се бор зикр мегардад. Дар сохтори Левиён бисту се, ки бо мавсими Пантикост мувофиқ гардонда шудааст, озмоиши дуюм, ки бо сӣ ифода мешавад, то иди карнайҳо мерасад; панҷ рӯз то сууди Масеҳ, сипас панҷ рӯз то рӯзи кафорат, ва баъдан панҷ рӯз то аломати роҳ, ки ҳам борони аввалин (Пантикост) ва ҳам борони охирин (Хаймаҳо)-ро ифода мекунад. Сохтор сӣ-ро пеш меорад, ва пас аз он се марҳилаи панҷ. Ҳизқиёл дар маъбад аст ва сохтори Левиён бисту се Киштӣ аст.

Таърих шаҳодат медиҳад, ки Ҳизқиёл дар он нуқта панҷ сол пеш аз муҳосираи рамзие қарор дорад, ки ба анҷом расида, қонуни якшанбеи ба зудӣ омадаро, чунон ки бо вайроншавии Ерусалим ифода шудааст, тимсол мекунад. Шумораи «панҷ», ҳамчунон ки шумораи сӣ, унсури асосии тарҳи боби бисту сеюми Левӣ аст.

Дар ин мақолаҳо нишон дода шудааст, ки ҳангоме ки бисту ду ояти аввали боб бо бисту ду ояти охирини он мувофиқ гардонда мешаванд, ва сипас ин ду хатти бисту дуоятӣ якҷоя бо мавсими Пантикост мувофиқ гардонда мешаванд, раванди санҷиши сесатҳа, ки оташи кӯраи Малокӣ мебошад, ба таври равшан тасвир меёбад. Ин се қадам дар қадамҳои якум ва сеюм алфа ва омегаеро дар бар доранд, ки аз як силсилаи чаҳор аломати марҳилавӣ иборат буда, як қадамро намояндагӣ мекунанд.

Фисҳ, ки баъдан Иди нони фатир меояд, баъдан қурбонии навбари ҷав, сипас «панҷ» рӯз то поёни Иди нони фатир. Ин чор аломат озмоиши аввалро ташкил медиҳанд, ва Исо ҳамеша анҷомро бо ибтидо тасвир мекунад; озмоиши сеюм низ аз чор аломат таркиб ёфтааст: Иди карнайҳо, сипас суъуди Масеҳ, баъдан Рӯзи кафорат, ва пас аз панҷ рӯз расидани ҳам Пантикост ва ҳам Хаймаҳо. Пантикост рамзи борони аввал аст ва Хаймаҳо рамзи борони охир. Дар намунаи Ибодатнома, боби бисту сеюми Аҳди Лавӣ, ҳам Пантикост ва ҳам Хаймаҳо мувофиқат мекунанд.

> Пас, эй фарзандони Сион, шодмон бошед ва дар Худованд Худои худ хурсандӣ намоед; зеро Ӯ ба шумо борони аввалро ба андоза додааст, ва барои шумо боронро фурӯ хоҳад фиристод, борони аввал ва борони охирро дар моҳи аввал. Юил 2:23.

Раванди ниҳоии имтиҳон ва поксозӣ 31 декабри соли 2023 оғоз ёфт. Аввалин имтиҳон, имтиҳони бунёдӣ буд, ки ба воситаи ҷанҷоли «ғоратгарони қавми ту» рамзӣ гардида буд; ҳамин ҷанҷол гурӯҳеро, ки қаблан бо ноумедии 18 июли соли 2020 озмуда шуда буданд, ҷудо кард.

> «Дар таърих ва нубувват Каломи Худо муборизаи тӯлонӣ ва идомадори миёни ҳақиқат ва гумроҳиро тасвир мекунад. Он мубориза ҳанӯз идома дорад. Он чи буд, боз такрор хоҳад шуд. Баҳсҳои кӯҳна аз нав зинда хоҳанд гашт, ва назарияҳои нав пайваста падид хоҳанд омад. Аммо қавми Худо, ки дар эътиқоди худ ва дар иҷрои нубувват дар эълони паёмҳои фариштаи якум, дуюм ва сеюм нақш доштаанд, медонанд, ки мавқеи онҳо куҷост. Онҳо таҷрибае доранд, ки аз тиллои ноб гаронбаҳотар аст. Онҳо бояд мисли сахра устувор биистанд ва ибтидои эътимоди худро то ба анҷом устувор нигоҳ доранд». Manuscript Releases, volume 1, 47.

Дар Ибодот бисту сеюм санҷиши аввал бо таркиби нубувватии се воқеа тасвир мешавад, ки пас аз панҷ рӯз бо анҷоми иди нони фатир ба пайванд меояд. Фисҳ рӯзи аввал буд, иди нони фатир рӯзи дувум буд, ва қурбонии навбари ҳосил рӯзи севум буд. Пас аз панҷ рӯз иди нони фатир ба анҷом расид. Сохтори нубувватии нахустини се санҷиш ҳамчунин дар санҷиши севум ва ниҳоӣ низ муаррифӣ шудааст. Дар он роҳи сеюм, ки аз се аломати роҳ ва пас аз он як аломати дигар иборат аст, иди карнайҳо рӯзи аввал аст, ва сууди Масеҳ пас аз панҷ рӯз воқеъ мешавад, сипас рӯзи каффора пас аз панҷ рӯзи дигар фаро мерасад, баъд аз он пас аз панҷ рӯзи дигар ҳам Пантикост ва ҳам иди Хаймаҳо қонуни якшанбеи наздикомадаро нишон медиҳанд, ки дар китоби Ҳизқиёл ҳамчун ҳалокати Ерусалим муаррифӣ шудааст.

Дар миёни анҷоми иди нони фатир ва иди карнайҳо сӣ рӯз вуҷуд дорад, ки на танҳо рамзи коҳинро ифода мекунанд, балки ҳамчунин озмоиши дуюми се озмоишеро, ки дар дохили тасвири Илоҳӣ муаррифӣ шудаанд.

Таъмиди Масеҳ се нишонаҳои сеюми Фисҳ, нони бехамиртуруш ва навбари ҳосилро ба тасвир меорад, зеро ин се нишона марг, дафн ва эҳёи Масеҳро ифода мекунанд. Ин се қадам, ки баъд аз онҳо панҷ рӯз то қадами чорум меояд, бо анҷоми иди нони бехамиртуруш намояндагӣ мешавад. Таъмид ин се қадамро дар як лаҳзаи кӯтоҳ нишон медиҳад, вақте ки Юҳанно Масеҳи худро таъмид дод. Идҳои баҳорӣ ин се қадамро ҳар яке бо фосилаи як рӯз аз ҳам ҷудо мекунанд, ва идҳои тирамоҳӣ ин се қадамро бо фосилаи панҷ рӯз аз ҳам ҷудо мекунанд.

Вақте ки мо озмоиши аввалини идҳои баҳориро ҳамчун як таркиби се аломати роҳ, ки пас аз панҷ рӯз аз пайи онҳо як аломати роҳ меояд, татбиқ менамоем; ва сипас идҳои тирамоҳиро ҳамчун се аломати роҳ, ки пас аз панҷ рӯз аз пайи онҳо як аломати роҳ меояд, татбиқ менамоем, он гоҳ як сохтори нубувватӣ барқарор мегардад, ки аз як аломати роҳи алфа иборат аст: се аломати роҳ бо пайомади панҷ рӯз, ки баъд аз он сӣ рӯз меояд, ва озмоиши сеюми идҳои тирамоҳӣ ҳамчун як аломати роҳи се, ки пас аз панҷ рӯз идома меёбад,—ин сохтор озмоиши аввалро ҳамчун фарогири умумии панҷ рӯз нишон медиҳад, ки пас аз он озмоиши дуюми сӣ-рӯза меояд, ки то ба аломати роҳи сеюми панҷрӯза мерасад. Панҷ ба иловаи сӣ, ба иловаи панҷ, чиҳил мешавад (5 + 30 + 5 = 40).

Баъди таъмиди Масеҳ дарҳол чиҳил рӯз фаро расид, ки бо се озмоиш анҷом ёфт. Дар сохтори боби бисту сеюми Ибодатнома, дар пайвастагӣ бо мавсими Пантикост, бисёр чизҳои бештарро метавон мушоҳида кард, аммо дар сатҳи дигар ин боб Сандуқро дар Қудси Ақдас таҷассум менамояд.

Идҳои баҳорӣ ва тирамоҳӣ дар Левиён бисту се дар миёни ду шанбе ҷой дода шудаанд. Он ду шанбе ду карруби соябонро намояндагӣ мекунанд, ва аломатҳои роҳи мавсими Пантикост, ки бо Левиён бисту се мутобиқанд, сандуқ ва ду карруби соябонро намояндагӣ мекунанд. Ҳизқиёл дар боби як ба муқаддасгоҳ бурда мешавад, ва ҳангоме ки ӯ ба он ҷо бурда мешавад, ӯ панҷ рӯз пеш аз муҳосира қарор дорад, ки ба харобии Ерусалим меоварад ва ба таври намунавӣ қонуни якшанбеи ба зудӣ ояндаро ифода мекунад. Қонуни якшанбе дар Левиён бисту се бо Пантикост ва Хаймаҳо намояндагӣ шудааст. Ҳизқиёл дар соли сиюм аст, ва сӣ давраи дувуми се озмоишест, ки оташи кӯраи Малокӣ се-ро ташкил медиҳанд. Озмоиши дувум бо сӣ рӯз намояндагӣ шудааст, ҳамон тавре ки Ҳизқиёл дар соли сиюми даври ҳафтдаҳуми Юбилей қарор дорад, ки аз Фисҳи Бузурги Юшиё оғоз ёфта буд, чунон ки таърихнигорон онро меноманд. Ҳизқиёл панҷ сол пеш аз муҳосираест, ки ҳаждаҳ моҳ давом кард, ва ӯ дар маъбад аст, ки миёнаи се озмоиши ниҳоист, ки бақияро пок ва тоза мекунад. Петрус дар Қайсарияи Филиппӣ (Панийум) буд, низ дар миёни се озмоиш, чунон ки Панийум (Қайсарияи Филиппӣ), кӯҳи Тағйири сурат ва салиб онро намояндагӣ мекунанд.

Дар соли 592 то милод Ҳизқиёл ба таври фавқуттабиӣ «гунг» гардонида мешавад ва фақат ҳангоме сухан мегӯяд, ки Худо даҳони ӯро мекушояд. Ин ҳолат то суқути Ерусалим дар соли 585/6 то милод идома меёбад. Худо ӯро водор карда буд, ки ҳангоми оғоз ёфтани муҳосира, дар он рӯзе ки «матлуби» «чашмони» ӯ мурд, сухан гӯяд, вале ба ӯ иҷозат дода нашуд, ки озодона сухан гӯяд, то даме ки Ерусалим — «матлуби» «чашмони» Исроил — суқут накарда буд. Суқути Ерусалим рамзи қонуни якшанбеи ба зудӣ оянда аст, ва маҳз дар ҳамин ҷо падари Яҳёи Таъмиддиҳанда, коҳини навбати ҳаштум, ки ҳангоми хизмат дар маъбад гунг гардонида шуда буд, ки он ҷо Ҳизқиёл низ (дар рӯъё) буд, инчунин тақрибан нуҳ моҳ гунг гардонида шуд. Дар рӯзи ҳаштум пас аз таваллуди Яҳё, вақте ки Яҳё хатна карда мешуд, ба ӯ иҷозат дода шуд, ки сухан гӯяд. Ду набӣ, ки ҳангоми будан дар муқаддасгоҳ гунг гардонида шуданд. Севвумин набие, ки ҳангоми дидани Масеҳ дар муқаддасгоҳ гунг гардонида шуд, Дониёл буд. Дар боби даҳум, Дониёл дар муқаддасгоҳ аст, ва ҳамон тавре ки бори дувум аз се бор ламс карда мешавад, ӯ гунг гардонида мешавад. Дар нуқтаи миёна Дониёл гунг гардонида мешавад.

> Ва ҳангоме ки ӯ чунин суханонро ба ман гуфт, ман рӯи худро сӯи замин фурӯ овардам ва гунг шудам. Ва инак, касе, монанди шабоҳати писарони одамизод, ба лабонам даст расонд; он гоҳ даҳонамро кушодам ва сухан гуфтам ва ба он касе ки пеши ман меистод, гуфтам: Эй хоҷаи ман, аз ин рӯъё дардҳоям бар ман баргаштааст, ва ман қуввате дар худ нигоҳ надоштаам. Doniyol 10:15, 16.

## Суханронӣ

Рамзгузории «сухан гуфтан» ба таври равшан дар қонуни наздикояндаи якшанбе зоҳир мегардад, вақте ки Иёлоти Муттаҳида мисли аждаҳо сухан мегӯяд, хари Билъом сухан мегӯяд, ва рӯъёи Ҳабаққуқ сухан мегӯяд ва дурӯғ намегӯяд. Он се пайғамбари гунге, ки ҳангоми дар муқаддасгоҳ будан гунг гардонида мешаванд, дар вақти харобии Ерусалим сухан мегӯянд. Дар мавриди Закарё, ӯ сухан мегӯяд, то муайян созад, ки номи нави писараш дуруст аст; ва ба ин васила филаделфиёнеро намунаворӣ мекунад, ки ба онҳо номи нав дода мешавад.

> Ғолибро Ман сутуне дар маъбади Худои Худ хоҳам гардонид, ва ӯ дигар ҳеҷ гоҳ аз он ҷо берун нахоҳад рафт; ва бар ӯ номи Худои Худ, ва номи шаҳри Худои Худ, яъне Ерусалими навро, ки аз осмон аз ҷониби Худои Худ нозил мешавад, хоҳам навишт; ва низ бар ӯ номи нави Худро хоҳам навишт. Ваҳй 3:12.

Ба Закариё лавҳае дода шуд, то насаби нави хонаводагии Яҳёро бинависад.

> Ва чунин воқеъ шуд, ки дар рӯзи ҳаштум барои хатна кардани кӯдак омаданд; ва ӯро ба номи падараш Закариё номиданӣ буданд. Аммо модараш ҷавоб дода, гуфт: Не, балки ӯ бояд Юҳанно номида шавад. Ва ба вай гуфтанд: Аз хешовандони ту ҳеҷ касе бо ин ном нест. Ва ба падараш бо ишора фаҳмонданд, ки ӯ мехоҳад вайро чӣ ном ниҳанд. Пас ӯ лавҳаи навиштан талабида, навишт: Номи ӯ Юҳанност. Ва ҳама дар ҳайрат монданд. Ва дарҳол даҳонаш кушода шуд ва забонаш воз гардид, ва ӯ сухан гуфта, Худоро ҳамду сано мегуфт. Луқо 1:59–64.

Номи нави Юҳанно бо калисои Филаделфия мувофиқат мекунад, ва номи Закарё бо Лоадикия мувофиқат мекунад, чунонки ин дар беимонии Закарё ба паёми фариштаи сеюм намояндагӣ шудааст. Ҳамаи анбиё ба айёми охир муроҷиат мекунанд, ва айёми охир таърихи фариштаи сеюм аст. Пас, фариштае ки паёмро овард, бояд ҳамон фариштаи сеюм бошад. Закарё қабул накард, ки бифаҳмад, ки Худованд аз калисои адвентистони рӯзи ҳафтуми Лоадикиягӣ хоҳад гузашт. Дар бораи барқароршавии овоз дар ин анбиё боз чизҳои бештаре ҳаст, ки гуфта шавад, аммо мо ба сӯи фаҳмиши хати нубувватии Йӯшиё идома хоҳем дод.

## Чархи Юшиё

Мо давраи ҳабдаҳуми Юбилейро, ки аз Фисҳи Юшиё дар соли 622 то милод оғоз ёфт, баррасӣ намудем, аммо силсилаи Юшиё хеле пештар аз соли 622 то милод оғоз меёбад. Исёни Исроил, ки Шоулро ҳамчун аввалин подшоҳи Исроил ба тахт овард, чиҳил солеро нишон дод, ки подшоҳ Шоул ҳукмронӣ хоҳад кард; пас аз он чиҳил соле, ки подшоҳ Довуд ҳукмронӣ хоҳад кард; ва пас аз он чиҳил соле, ки Сулаймон ҳукмронӣ хоҳад кард. Рад кардани Худо, ки то он дараҷа пайғамбар Самуилро озурда сохт, дар соли 1097 то милод рух дод ва як силсилаи пешгӯёнаи исёнро оғоз мекунад, ки назди салиб ба анҷом расид, вақте ки яҳудиён эълон карданд, ки онҳо подшоҳе ҷуз Қайсар надоранд.

> Аммо онҳо фарёд бароварданд: «Ӯро дур кун, ӯро дур кун, ӯро маслуб намо». Пилотус ба онҳо гуфт: «Оё Подшоҳи шуморо маслуб намоям?» Саркоҳинон ҷавоб доданд: «Мо ҷуз қайсар подшоҳе надорем». Юҳанно 19:15.

Дар соли 1097 се подшоҳ ҳар яке чиҳил сол подшоҳӣ мекарданд, то ба вафоти Сулаймон дар соли 977 то милод, вақте ки он гоҳ подшоҳӣ ба шимол ва ҷануб тақсим шуд.

> Ва баъд аз он онҳо подшоҳ хостанд; ва Худо ба онҳо Шоул, писари Қис, марде аз қабилаи Бинёмин, ба муддати чиҳил сол дод. Аъмол 13:21.

> Довуд сӣсола буд, вақте ки ба подшоҳӣ оғоз намуд, ва чил сол подшоҳӣ кард. Дар Ҳебрӯн бар Яҳудо ҳафт солу шаш моҳ подшоҳӣ намуд; ва дар Ерусалим сию се сол бар тамоми Исроил ва Яҳудо подшоҳӣ кард. 2 Подшоҳон 2:4, 5.

Подшоҳии Сулаймон дар соли 971 то милод оғоз ёфт; таҳкурсии Маъбад дар соли чоруми подшоҳии Сулаймон (967 то милод) гузошта шуд. Сохтмон ҳафт сол давом кард (3 Подшоҳон 6:37–38), ва Маъбад дар моҳи ҳаштум, дар соли ёздаҳуми Сулаймон, ба анҷом расид. Тақдиси расмӣ дар моҳи ҳафтум (моҳи Этаним), дар айёми Иди Хаймаҳо, баргузор гардид (3 Подшоҳон 8; 2 Вақоеънома 5–7). Подшоҳон, Маъбад ва миллат ҳар яке дар таърих бо як давраи чаҳорсаду навадсола муаррифӣ шудаанд, ки ба таври равшан як давраи нубувватиро дар робита ба ё подшоҳон, ё Маъбад, ё миллат нишон медиҳад.

Дониёл дар соли 607 то милод ба асорат бурда шуд, гарчанде ки аксарияти хронологҳои Китоби Муқаддас соли 605 то милодро муайян мекунанд. Сабти таърихӣ бояд бо шаҳодати нубувватӣ мувофиқат кунад, ва рамзшиносии рӯйдодҳое, ки дар хатти таърих, ки бо хоҳиши подшоҳ дар соли 1097 то милод оғоз меёбад, ба таври таърихӣ ишора шудаанд, бар чандин шоҳиди нубувватӣ тақозо менамояд, ки соли 607 то милод татбиқи дуруст аст, на соли 605 то милод. Соли 607 то милод поёни чорсаду навад солро дар хатти подшоҳон нишон медиҳад, аммо он ҳамчунин яке аз се намояндагии асосии ҳафтод солро, ки дар он хатт рух медиҳанд, оғоз мекунад. Соли 607 то милод поёни ҳафтод солеро нишон медиҳад, ки бо асорати Менашшеҳ дар соли 677 то милод оғоз ёфта буд. Нахустин намояндагии рамзи чорсаду навад сол (ки дар он хатт се шоҳид дорад) дар ҳамон ҷое ба анҷом мерасад, ки яке аз се шоҳиди ҳафтод сол поён меёбад ва шоҳиди дигари ҳафтод сол оғоз мешавад; сохтори математикӣ, сарфи назар аз андешаест, ки Дониёл дар соли 605 то милод ба асорат бурда шудааст, ба соли 607 то милод шаҳодат медиҳад.

Дар доираи он хатте ки давраи 490-соларо, вобаста ба подшоҳон, аз соли 1097 то милод то соли 607 то милод дар бар мегирад, ҳамчунин 490 соли дигар низ вуҷуд дорад — аз вақти тақдиси Ҳайкали Сулаймон то вақти тақдиси Ҳайкали баъд аз асорат аз ҷониби Заруббобил дар соли 516 то милод. Ин 490 сол аз 420 соле иборат аст, ки аз тақдиси Сулаймон дар соли ёздаҳуми подшоҳии ӯ оғоз мешавад, ва бо илова шудани 70 соле ки Ҳайкал дар айёми асорат харобу холӣ монд, дар маҷмӯъ 490 солро ташкил медиҳад. Фармони сеюми Артахшасто 59 сол баъд, дар соли 457 то милод, содир гардид ва оғози он 490 солро нишон медиҳад, ки барои қавми Худо «муайян» (буридашуда, Дониёл 9:24) шуда буд ва дар соли 34, ҳангоми сангсор шудани Истефанус, ба анҷом расид. Албатта, дар ин хатти нубувватӣ, ки аз осиёни бунёдӣ — яъне рад кардани Худо ва Рӯҳи Нубувват — дар соли 1097 то милод оғоз ёфта, замоне поён меёбад, ки Истефанус Масеҳро истода дар тарафи рости Худо дид, шоҳидони амиқи дигари зиёди хронологӣ низ ҳастанд. Дар дохили ин шаҳодат мо чархи нубувватии Юшиёро меёбем.

Ман мегӯям: «иртидоди бунёдӣ», зеро оғози ин хат муайян месозад, ки кай Исроил Худоро ҳамчун Подшоҳ рад кард, дар хоҳиши худ барои доштани подшоҳи дунявӣ; ва ҳамин тавр бунёди подшоҳии инсонии Исроилро нишонгузорӣ намуд. Ман инро ҳамчунин барои чархи Йӯшиё менависам, ки маънояш «бунёди Худо» аст, зеро он рамзи ҳам бунёд ва ҳам иртидоди бунёдии қавми Худо мебошад.

Вақте ки Сулаймон мурд ва дувоздаҳ қабила ба шимол ва ҷануб ҷудо шуданд, тақдиси низоми қалбакии ибодат аз ҷониби Ёробъом аз тарафи пайғамбари нофармон мазаммат карда шуд, ва мазаммати ӯ нубуввати омадани подшоҳе ба номи Юшиёро дар бар дошт. Дар замони иртидоди бунёдии Ёробъом ва даҳ қабилаи шимолӣ, нубуввати Юшиё ва эҳёи ӯ, ки бо Фисҳи Бузурги соли 622 то милод мушаххас мегардад, пешгӯӣ шуда буд. Он эҳё ба воситаи кашф шудани навиштаҳои Мусо ва эълони доварӣ бар қавми Худо ба сабаби иртидоди пайвастаи онҳо ба амал омад. Вақте ки суханони навиштаҳои Мусо ба подшоҳ Юшиё хонда шуданд, он бузургтарин эҳёи таърихи Аҳди Қадимро ба вуҷуд овард. Нубуввати таваллуд шудани кӯдаке дар оянда ба номи Юшиё ҳамчунин маҳкумияти нубувватии иртидоди бунёдиро, ки аз ҷониби пайғамбари нофармон бар зидди подшоҳ Ёробъом эълон шуда буд, дар бар мегирифт.

Лаънати Мусо, чунонки Дониёл онро меномад, ҳамон «ҳафт бор»‑и Ибодат 26 мебошад, ва он ба кашфиёти бунёдии Вилям Миллер табдил ёфт, ки рамзи ҳақоиқи бунёдии Адвентизм аст. Қувватёбии паёми Миллер дар 11 августи соли 1840 тавассути кори «Йӯшиё» Литч дар солҳои 1838 ва 1840 ба амал омад. Дар соли 1863 он бунёдҳо канор гузошта шуданд ва «ҳафт бор» на танҳо ба рамзи ҳақоиқи бунёдии миллериёни Филаделфия, балки ҳамчунин ба рамзи исёни миллеризми Лоодикия бар зидди он бунёдҳо табдил ёфт. Таърихи миллериёни фариштаи аввал ва дуюм дорои рамзшиносии «Йӯшиё» аст, ки дар таърихи саду чилу чаҳор ҳазор айнан, ҳарф ба ҳарф, такрор хоҳад шуд. Чархи Йӯшиё то ҷодугарии шоҳ Шоул бармегардад ва сипас то ба қай кардани калисои Адвентистони рӯзи ҳафтуми Лоодикия ҳангоми қонуни якшанбе мерасад. Чархи Йӯшиё дар Ҳизқиёл ҳоло ҳамчун авҷи муҳргузории саду чилу чаҳор ҳазор дар раванди кушода шудан қарор дорад.

Мо ин матлабҳоро дар мақолаи навбатӣ идома хоҳем дод.

Back to Articles