Article

# Китоби Дониёл — Шумораи наваду ҳашт

Татбиқи сегонаи Илёс ва доварии рӯзҳои охир: дарки марҳилаҳои тафтишотӣ ва иҷроиявӣ

Author

Jeff Pippenger

Published

February 29, 2024

Formats

PDF
Word
Song MP3

Татбиқи сегонаи Илёс нишон дод, ки дар рӯзҳои охир Илёсе дар оғози рӯзҳои охир ва дар анҷоми рӯзҳои охир хоҳад буд. «Рӯзҳои охир» рӯзҳои доварӣ мебошанд, ки тадриҷӣ буда, ба ду навъи доварӣ ҷудо мешавад. Доварии таҳқиқотӣ, ки дар оғози рӯзҳои охир оғоз гардид, ва доварии иҷроӣ, ки дар анҷоми рӯзҳои охир сурат мегирад. Татбиқи сегонаи Илёс пеш аз ҳама таърихи доварии иҷроиро муаррифӣ мекунад, ки аз қонуни якшанбеи ба зудӣ оянда оғоз меёбад.

Ҳукми тафтишотӣ танҳо ба онҳое маҳдуд аст, ки худро пайрави Худо будан эътироф кардаанд, пеш аз ҳама тавассути эътирофи мустақим, аммо ҳамчунин дар шумораи ками ҳолатҳо тавассути эътирофи ғайримустақими тарзи зиндагӣ.

> (Зеро на шунавандагони шариат назди Худо одил нестанд, балки иҷрокунандагони шариат сафед хоҳанд шуд. Зеро вақте ки халқҳо, ки шариат надоранд, ба табиат корҳои дар шариат бударо ба ҷо меоваранд, онҳо, ҳарчанд шариат надоранд, барои худ шариат мебошанд: онҳо нишон медиҳанд, ки амали шариат дар дилҳояшон навишта шудааст, дар ҳоле ки виҷдонашон низ шаҳодат медиҳад, ва андешаҳои онҳо якдигарро гоҳе айбдор ва гоҳе сафед мекунанд.) Румиён 2:13–15.

Ҳукми тафтишотӣ ду бахши асосӣ дорад, зеро он бо тафтиши зиндагии мурдагон (аз рӯзҳои Одам ба ин сӯ), ки иқрор менамуданд ба Худои ҳақиқӣ имон доранд, оғоз ёфт, ва 11 сентябри соли 2001 он ҷараёни «ҳукми тафтишотии зиндагон»-ро оғоз намуд. Ҳукми тафтишотӣ илова бар гузариш аз мурдагон ба зиндагон боз як бахши дигар низ дорад, зеро ҳукм аз хонаи Худо оғоз меёбад, ва дар айёми охир хонаи Худо Адвентизми Лаодикиявист. Ҳангоме ки ҳукми хонаи Худо дар қонуни якшанбеи наздикшаванда ба анҷом мерасад, он гоҳ галаи дигари Худо, ки дар он вақт дар Бобил ҳастанд, ҳукм карда мешаванд.

Ҳукми иҷроӣ ҷазои Худо бар онҳое мебошад, ки пешниҳоди наҷоти Ӯро рад карданд. Ҳукми иҷроӣ аз қонуни якшанбеи наздик оғоз меёбад. Он гоҳ Иёлоти Муттаҳида ҷоми ғазаби худро, ки ҳамчунин ҷоми замони озмоиши он мебошад, пур хоҳад кард, ва аз паси муртадии миллӣ харобии миллӣ хоҳад омад. Ҳар як миллат бар рӯи сайёраи замин намунаи Иёлоти Муттаҳидаро дар ҷорӣ кардани қонуни якшанбе пайравӣ хоҳад кард, ва ҳар яке аз он миллатҳо он гоҳ ҷомҳои худро пур карда, инчунин ба харобии миллӣ дучор хоҳанд шуд.

> «Ҳангоме ки Амрико, сарзамини озодии динӣ, бо Папагарӣ дар маҷбур сохтани виҷдон ва водор кардани мардум ба эҳтироми шанбеи козиб муттаҳид гардад, мардуми ҳар кишваре бар рӯйи замин ба пайравӣ аз намунаи вай бурда хоҳанд шуд». Testimonies, ҷилди 6, саҳ. 18.

Ҳукми иҷроия низ ба ду қисм ҷудо мешавад. Аз қонуни якшанбе дар Иёлоти Муттаҳида то баста шудани муҳлати имтиҳони инсон, вақте ки Микоил бармехезад, довариҳои Худо бо раҳм омехтаанд; аммо вақте ки Микоил бармехезад, ғазаби Худо, чунон ки дар фурӯ рехтани ҳафт балои охирин тасвир ёфтааст, ҳеҷ раҳме дар бар надорад. Дар давраи буҳрони қонуни якшанбе, ҳукмҳои иҷроия бар одамон ва миллатҳо бо раҳм омехта хоҳанд буд, зеро ҳанӯз баъзеҳо дар Бобил хоҳанд буд, ки он вақт ба онҳо имконият дода мешавад, то фарқи байни ибодати Шанбе ва якшанберо дарк намоянд.

> «Кош, ки мардум вақти тафтиши худро бидонанд! Бисёр касоне ҳастанд, ки то ҳол ҳақиқати озмоишкунандаи барои ин замонро нашунидаанд. Бисёр касоне ҳастанд, ки Рӯҳи Худо бо онҳо мубориза мебарад. Вақти довариҳои ҳалокатбори Худо вақти раҳмат барои онҳост, ки фурсате барои омӯхтани он чи ҳақиқат аст, надоштаанд. Худованд бо меҳрубонӣ ба онҳо назар хоҳад кард. Дили пур аз раҳмати Ӯ ба ҳаяҷон меояд; дасти Ӯ ҳанӯз барои наҷот додан дароз аст, дар ҳоле ки дар барои онҳое баста мешавад, ки нахостанд дохил шаванд.»

> «Раҳмати Худо дар сабри дарозмуддати Ӯ зоҳир мегардад. Ӯ довариҳои Худро бозмедорад ва интизор аст, то ки паёми огоҳӣ ба ҳамаи мардум расонида шавад. Оҳ, агар қавми мо масъулиятеро, ки бар дӯши онҳо гузошта шудааст, барои расонидани охирин паёми раҳмат ба ҷаҳон чунон ки бояд, эҳсос мекарданд, чӣ кори аҷибе ба анҷом мерасид!» Testimonies, volume 9, 97.

«Замони довариҳои харобиовари Худо замони раҳмат барои онҳое аст, ки ҳеҷ фурсате надоштаанд, то биомӯзанд, ки ҳақиқат чист». Ин ду «замон» ҳамзамон оғоз меёбанд, вақте ки «дар баста мешавад» бар рӯи адвентистони Лаодикия, «ки намехостанд дохил шаванд».

> «Ман дидам, ки шанбеи муқаддас девори ҷудокунанда миёни Исроили ҳақиқии Худо ва беимонон аст ва хоҳад буд; ва шанбе он масъалаи бузург аст, ки дилҳои муқаддасони азизи интизоркунандаи Худоро муттаҳид месозад. Ва агар касе имон оварда, шанберо нигоҳ дорад ва баракатеро, ки ҳамроҳи он аст, қабул намояд, ва сипас онро тарк карда, ҳукми муқаддасро вайрон кунад, ӯ дарвозаҳои Шаҳри Муқаддасро бар зидди худ хоҳад баст, ҳамон қадар яқин, ки Худое ҳаст, ки дар осмони боло ҳукмронӣ мекунад. Ман дидам, ки Худо фарзандоне дорад, ки шанберо на мебинанд ва на нигоҳ медоранд. Онҳо нуреро, ки дар бораи он буд, рад накарда буданд. Ва дар оғози вақти тангӣ мо аз Рӯҳулқудс пур шудем, ҳангоме ки берун рафта, шанберо ба таври пурратар эълон мекардем. Ин калисо ва адвентистони исмиро ба ғазаб овард, зеро онҳо наметавонистанд ҳақиқати шанберо рад кунанд. Ва дар ин вақт ҳамаи баргузидагони Худо равшан диданд, ки ҳақ бо мост, ва онҳо берун омаданд ва бо мо таъқиботро таҳаммул карданд». A Word to the Little Flock, 18, 19.

Дар ҳангоми наздик омадани қонуни якшанбе дар баста мешавад, ва ҳамин тавр даврае, ки пеш аз қонуни якшанбе меояд, «замони» «тафаққуди» қавми Худо мегардад.

> Чӣ гуна шумо мегӯед: Мо хирадманд ҳастем, ва шариати Худованд бо мост? Инак, албатта беҳуда онро навиштаанд; қалами котибон беҳуда аст. Хирадмандон шарманда шудаанд, ба даҳшат афтода, гирифта шудаанд; инак, онҳо каломи Худовандро рад кардаанд; пас дар онҳо чӣ ҳикмате ҳаст? Бинобар ин, занони онҳоро ба дигарон хоҳам дод, ва киштзорҳошонро ба касоне ки онҳоро мерос хоҳанд гирифт; зеро ҳар яке, аз хурд то бузург, ба тамаъ дода шудааст; аз набӣ то коҳин ҳар яке ба дурӯғ амал мекунад. Зеро онҳо захми духтари қавми Маро сабук-саҳлона шифо дода, мегӯянд: Сулҳ, сулҳ; ҳол он ки сулҳе нест. Оё вақте ки зишткорӣ карданд, шарманда шуданд? Не, онҳо ҳеҷ шарманда нашуданд, ва ҳатто сурхрӯй ҳам натавонистанд шуд; бинобар ин онҳо дар миёни афтодагон хоҳанд афтод; дар вақти боздиди онҳо сарнагун хоҳанд шуд, мегӯяд Худованд. Ирмиё 8:8–12.

Чунон ки бо Исроили қадим буд, ҳамон тавр бо Исроили муосир низ ҳаст: ҳарду нобуд мешаванд, зеро вақти тафаққуди Худоро бар худ надонистанд. Замони тафаққуди Худо барои адвентизми Лаодикия аз 11 сентябри соли 2001 оғоз ёфт ва дар қонуни якшанбеи наздик фарооянда ба анҷом мерасад.

> Ва ҳангоме ки Ӯ наздик омад, шаҳрро дид ва бар он гирист, ва гуфт: «Кош, ту низ, ақаллан дар ҳамин рӯзи худ, он чиро, ки ба сулҳи ту тааллуқ дорад, мешинохтӣ! Лекин акнун ин аз чашмони ту пинҳон шудааст. Зеро рӯзҳое бар ту хоҳанд омад, ки душманонат гирди ту хандақ хоҳанд канд, туро аз ҳар тараф иҳота хоҳанд кард ва муҳосира хоҳанд намуд; ва туро бо замин яксон хоҳанд кард, ва фарзандонатро дар миёни ту; ва дар ту як сангро бар санги дигар боқӣ нахоҳанд гузошт, зеро ту вақти тафаққуди худро нашинохтӣ». Луқо 19:41–44.

Дар вақти ташрифи Худо, доноён ва нодонон барои абад аз ҳам ҷудо мешаванд.

> «Мо медонем, ки адвентистони рӯзи ҳафтум, ки тақдис наёфтаанд, гарчанде ки дониши ростиро доранд, аммо худро бо аҳли ҷаҳон пайвастаанд, аз имон тамоман рӯй хоҳанд гардонд ва ба рӯҳҳои фиребанда гӯш хоҳанд дод. Душман бо хушнудӣ барои онҳо васвасаҳо пеш хоҳад гузошт, то онҳоро барангезад, ки бар зидди қавми Худо ҷанг баранд. Аммо онҳое ки ҳақиқӣ ва устуворанд, дар Худо сипари қавӣ ва пуриқтидор хоҳанд дошт». Manuscript Releases, volume 7, 186.

Замони дидорбинии онҳо 11 сентябри соли 2001 оғоз ёфт, чунон ки замони дидорбинӣ бар калисоҳои протестантӣ 11 августи соли 1840 ба таври рамзӣ нишон дода шуда буд, ва ҳамчунин чунон ки замони дидорбинӣ барои Исроили қадим оғоз гардида буд, вақте ки Рӯҳулқудс ҳангоми таъмиди Масеҳ нозил шуд.

Доварии иҷроиявӣ он гоҳ оғоз меёбад, ки Иёлоти Муттаҳида дар қонуни якшанбеи ба зудӣ фарорасанда косаи муҳлати имтиҳонии худро пур мекунад, ки ҳамзамон он вақтест, ки калисои адвентистии Лаодикия низ косаи худро пур кардааст. Доварӣ аз хонаи Худо оғоз меёбад, ва косаи муҳлати имтиҳонӣ барои ҳар ду шохи фосидшудаи Иёлоти Муттаҳида пур мегардад. Шохи фосидшудаи протестантизм, ки пештар бо калисои адвентистии Лаодикия муаррифӣ шуда буд, он гоҳ аз байн меравад, ва ҳаракати Филаделфияи фариштаи сеюм он гоҳ шохи ҳақиқии протестантизм ва Ерусалими рӯҳонӣ мегардад, ки ҳамчун парчам боло бардошта мешавад. Дар он лаҳза Ерусалим аз калисои мубориз ба калисои зафарманд табдил меёбад.

Доварии иҷроӣ оғоз меёбад ҳамроҳ бо вақти довариҳои ҳалоккунандаи Худо, ки он ҳамчунин вақти раҳмат барои рамаи дигари Худо мебошад, ки ҳанӯз дар Бобил аст. Он вақте оғоз меёбад, ки вақти боздиди Худо бар Адвентизми Лаодикиё ба поён мерасад. Доварии иҷроӣ ба сӯи Ҳафт Балои Охирин пеш меравад, ки дар он ҷо довариҳо дигар бо раҳмат омехта нестанд, ва пас аз он Исо бозмегардад.

Ҳангоми бозгашти Исо, ҳазорсола (як ҳазор сол)-и Ваҳй боби бистум муайян месозад, ки Шайтон бар замини вайроншуда баста мешавад, танҳо бо фариштагони исёнгаре, ки дар ҳамла бар зидди Худо иштирок карда буданд.

> Ва дидам фариштаеро, ки аз осмон нозил мешуд ва калиди вартаи беҳад ва занҷири бузурге дар даст дошт. Ва ӯ аждаҳоро, он мори қадимиро, ки Иблис ва Шайтон аст, дастгир кард ва ӯро барои ҳазор сол баст; ва ӯро ба вартаи беҳад андохта, дари онро бар ӯ баст ва бар ӯ мӯҳр гузошт, то ки дигар халқҳоро фиреб надиҳад, то даме ки ҳазор сол ба анҷом расад; ва баъд аз он лозим аст, ки ӯ барои муддати кӯтоҳе раҳо карда шавад. Ваҳй 20:1–3.

Дар давоми он ҳазор сол наҷотёфтагон нисбат ба гумроҳшудагоне, ки ҳанӯз дар қабрҳои худ хуфта, интизори анҷоми довариҳои инфиродии худ ҳастанд, доварии таҳқиқотӣ ба ҷо хоҳанд овард. Наҷотёфтагон ҳаёт ва вазъиятҳои гумроҳшудагонро, аз ҷумла Шайтон ва фариштагони ӯро, баррасӣ хоҳанд кард, то муайян намоянд, ки дар анҷоми он ҳазор сол кадоме сазовори ҷазои бузургтар аст.

> Ва ман тахтҳоро дидам, ва бар онҳо нишастанд, ва доварӣ ба онҳо дода шуд; ва ҷонҳои онҳоеро дидам, ки барои шаҳодати Исо ва барои каломи Худо сарашон бурида шуда буд, ва онҳое ки на ҳайвонро ва на сурати онро парастиш карда буданд, ва на нишони онро бар пешониҳояшон ё бар дастҳояшон қабул карда буданд; ва онҳо зинда шуданд ва бо Масеҳ ҳазор сол подшоҳӣ карданд. Ваҳй 20:4.

Бинобар ин, ҳазорсола доварии таҳқиқотиро дар бар мегирад, ки ҳангоме ки он ба анҷом мерасад, доварии ниҳоии иҷроиро ба амал меоварад, вақте ки мурдагони шарир эҳё карда мешаванд, ва Шайтон, ки он гоҳ бар ҳамаи онҳо комилан ҳукмронӣ дорад, шариронро бовар мекунонад, ки ба Ерусалим ҳамла кунанд, ки дар поёни ҳазор сол аз осмон фуруд меояд. Ҳангоме ки шарирон ҳамлаи худро оғоз мекунанд, оташ аз осмон фуруд меояд ва доварии ниҳоии иҷроӣ ба анҷом мерасад.

> Ва ҳангоме ки ҳазор сол ба анҷом расад, шайтон аз зиндони худ раҳо хоҳад шуд, ва берун хоҳад рафт, то халқҳоеро, ки дар чор гӯшаи заминанд, яъне Ҷуҷ ва Моҷуҷро, фиреб диҳад ва онҳоро барои ҷанг ҷамъ оварад; шумораи онҳо мисли реги баҳр аст. Ва онҳо бар паҳнои замин боло шуданд ва урдугоҳи муқаддасон ва шаҳри маҳбубро иҳота карданд; ва оташе аз ҷониби Худо аз осмон фуруд омад ва онҳоро фурӯ бурд. Ваҳй 20:7–9.

Гарчанде ки сеқабатаи татбиқоти Илёс ва он паёмбаре, ки роҳро барои Паёмбари Аҳд омода месозад, то ногаҳон ба маъбади Худ биёяд, бо ҳам зич алоқаманданд, тафовути хизмати онҳо дар ин нукта мушоҳида мешавад, ки Илёс пеш аз ҳама кори он паёмбар ва ҳаракатеро, ки бо паёми он паёмбар вобаста аст, муайян мекунад; ва ин ҳама дар давоми доварии иҷроӣ, ки бо қонуни рӯзи якшанбеи ба наздикӣ оянда оғоз меёбад, анҷом меёбад. Он паёмбаре, ки роҳро барои Паёмбари Аҳд омода месозад, пеш аз ҳама кореро муайян мекунад, ки дар давоми доварии таҳқиқотӣ анҷом меёбад. Адвентизми Лаодикиягӣ вақти аёдати худро намедонад, ки он як давраи муайяни довариро ифода мекунад.

Онҳо паёми «ҳақиқати ҳозира»-ро низ, ки дар вақти тафаққуди онҳо мавъиза мешавад, намефаҳманд. Аз онҳо талаб карда мешуд, ки ҳам доварӣ ва ҳам паёми он рӯзҳоро бишиносанд. Ҳамчунин аз онҳо талаб карда мешуд, ки фиристодаи он давраи замонро бишиносанд. Дар кӯрии Лоудикиёии худ онҳо ба паёми соат муқобилат мекунанд, вақти тафаққуди худро бо паёми «сулҳ ва амният» инкор менамоянд, ва дар бораи он ки фиристодаи баргузидаи он давра кист, номуайянанд. Ин ҳақиқат дар шаҳодати Илёси дуюм, ки Яҳёи Таъмиддиҳанда буд, ба таври равшан муайян гардида буд.

Яҳудиён медонистанд, ки нубувват омадани паёмрасонеро муайян карда буд, ва Исо бевосита таълим дод, ки Яҳё ҳамон паёмрасоне буд, ки бояд меомад.

> Зеро ҳамаи анбиё ва шариат то Яҳё нубувват карданд. Ва агар шумо хоҳед онро бипазиред, вай Илёс аст, ки бояд меомад. Ҳар кӣ гӯшҳо барои шунидан дорад, бишнавад. Матто 11:13–15.

Дар худи анҷоми давраи тафаққуди онҳо (замоне дар таърихи Масеҳ, ки қонуни қарибулвуқӯи якшанберо намунавор нишон медиҳад), ҳангоме ки Масеҳ бар салиб овезон буд, яҳудиён гумон мебурданд, ки оё Илёс акнун хоҳад омад, то Исоро наҷот диҳад. Агар онҳо паёмовареро, ки мебоист барои Паёмовари Аҳд омода созад, ки он вақт Аҳдро бо хуни Худ тасдиқ мекард, нашинохтанд, онҳо наметавонистанд Масеҳи худро бишносанд. Аз адвентизми Лоадиқия дар рӯзҳои охир талаб карда мешавад, ки доварии худро, ки ҳамон замони тафаққуди онҳост, бидонад. Аз онҳо талаб карда мешавад, ки паёми он давраи замонро бишносанд, ва ҳамчунин талаб карда мешавад, ки паёмовари баргузидаи он замонро бишносанд. Исёни соли 1888, ки 11 сентябри соли 2001-ро намояндагӣ мекард, дар ҳангоме воқеъ шуд, ки фариштаи боби ҳаждаҳуми Ваҳй фуруд омад. Исёнгарони соли 1888 аз эътирофи паёмоварони баргузидаи он таърихе, ки рӯзҳои охирро намунавор нишон медод, сар печиданд.

Мо ин омӯзишро дар мақолаи навбатӣ идома хоҳем дод.

> Зеро Худованд Худои Исроил ба ман чунин гуфт: «Ҷоми шароби ин ғазабро аз дасти Ман бигир ва ҳамаи халқҳоро, ки туро назди онҳо мефиристам, аз он бинӯшон. Ва онҳо хоҳанд нӯшид, ва мутазалзил хоҳанд шуд, ва девона хоҳанд гашт, аз боиси шамшере ки Ман дар миёни онҳо хоҳам фиристод». Пас ҷомро аз дасти Худованд гирифтам ва ҳамаи халқҳоро, ки Худованд маро назди онҳо фиристода буд, нӯшонидам: яъне Ерусалим, ва шаҳрҳои Яҳудо, ва подшоҳонаш, ва миронашро, то онҳоро харобазор, ва ҳайрат, ва масхара, ва лаънат гардонад; чунон ки имрӯз аст; Фиръавн подшоҳи Миср, ва бандагонаш, ва миронаш, ва тамоми қавмаш; ва тамоми қавмҳои омехта, ва ҳамаи подшоҳони замини Утс, ва ҳамаи подшоҳони замини фалиштиён, ва Ашқалӯн, ва Азза, ва Иқрӯн, ва бақияи Ашдӯд, Адӯм, ва Мӯоб, ва банӣ-Аммӯн; ва ҳамаи подшоҳони Тир, ва ҳамаи подшоҳони Сидӯн, ва подшоҳони ҷазираҳое ки он тарафи баҳр мебошанд; Дадон, ва Таймо, ва Бӯз, ва ҳамаи онҳое ки дар кунҷҳои дурдаст мебошанд; ва ҳамаи подшоҳони Арабистон, ва ҳамаи подшоҳони қавмҳои омехтае ки дар биёбон сокинанд; ва ҳамаи подшоҳони Зимрӣ, ва ҳамаи подшоҳони Элом, ва ҳамаи подшоҳони Модай; ва ҳамаи подшоҳони шимол, дур ва наздик, яке бо дигаре, ва ҳамаи мамолики ҷаҳон, ки бар рӯи замин мебошанд; ва подшоҳи Шешак баъд аз онҳо хоҳад нӯшид. Бинобар ин, ба онҳо бигӯ: “Худованди лашкарҳо, Худои Исроил, чунин мегӯяд: Бинӯшед, ва маст шавед, ва қай кунед, ва биафтед, ва дигар барнахезед, аз боиси шамшере ки Ман дар миёни шумо хоҳам фиристод”. Ва чунин хоҳад шуд, ки агар онҳо аз гирифтани ҷом аз дасти ту барои нӯшидан саркашӣ кунанд, он гоҳ ба онҳо бигӯ: “Худованди лашкарҳо чунин мегӯяд: Шумо ҳатман хоҳед нӯшид. Зеро инак, Ман аз шаҳре ки ба номи Ман хонда шудааст, оғоз мекунам, то бало оварам; ва оё шумо тамоман беҷазо хоҳед монд? Беҷазо нахоҳед монд; зеро Ман шамшерро бар ҳамаи сокинони замин хоҳам хонд”, мегӯяд Худованди лашкарҳо. Пас ту бар зидди ҳамаи онҳо ҳамаи ин суханонро нубувват намо ва ба онҳо бигӯ: “Худованд аз аъло наъра хоҳад зад ва аз маскани муқаддаси Худ овози Худро хоҳад баровард; Ӯ бар маскани Худ бо қувват наъра хоҳад зад; мисли онҳое ки ангурро поймол мекунанд, бар ҳамаи сокинони замин нидо хоҳад кард. Ғулғула то ақсои замин хоҳад расид; зеро Худованд бо халқҳо даъво дорад, Ӯ бо ҳар башар муҳокима хоҳад кард; шариронро ба шамшер хоҳад супурд”, мегӯяд Худованд. Худованди лашкарҳо чунин мегӯяд: “Инак, бало аз халқе ба халқе дигар хоҳад рафт, ва гирдбоди азиме аз канораҳои замин бархоста хоҳад шуд. Ва кушташудагони Худованд дар он рӯз аз як канори замин то канори дигари замин хоҳанд буд; барои онҳо нола нахоҳанд кард, ва онҳоро ҷамъ нахоҳанд намуд, ва дафн нахоҳанд кард; онҳо чун саргин бар рӯи замин хоҳанд шуд». Ирмиё 25:15–33.

Back to Articles