Article

# Panium — On dokuzynjy san

Beýikler: Antiochus, Konstantin we Ahyrky Prezident

Author

Jeff Pippenger

Published

March 1, 2026

Formats

PDF
Word
Song MP3

Daniel 11-iň onunjy aýatyndan on altynjy aýatyna çenli bölümleri dogry bölmegiň açary, otuz ýyldan gowrak mundan ozal, 1996-njy ýylda, “The Time of the End” žurnaly neşir edilende ulanylan esasy pygamberlik goşundylarynda tapylýar. Otuz ýyl soň, Reb 1831-nji ýylda Millerit habarynyň resmileşdirilişi ýaly, başga bir pygamberlik habarynyň hem resmileşdirilmelidigini aýan etdi. Bu otuz ýylyň omega taryhynda resmileşdirilmeli habar, Josiah Litch arkaly aňladylşy ýaly, Yslam baradaky öňki habaryň düzedilmegi, hem-de Samuel Snow arkaly aňladylşy ýaly, ýapyk gapy baradaky düzedilen habar hökmünde görkezilýär; bu bolsa on gyz baradaky tymsalyň nyşanydyr. Mesihiň Öz höküm işini tamamlap barýarka synag möhletiniň tapgyrlaýyn ýapylýan gapylary baradaky duýduryş bilen utgaşýan Yslam baradaky habar yglan ediler. Bu habar ikitaraplaýyn bolup, içerki hem daşarky çyzyga eýedir; olar hem öz gezeginde 2023-nji ýylyň 31-nji dekabrynda Isa Mesihiň aýan bolşy ýaly, pygamberlik möhürden çykarylanda hemişe bolup geçýän üç basgançakly synag işiniň ilkinji iki ädimini aňladýar.

“Ahyrzaman Wagt” žurnaly, soňky zamanyň wagtynda, ýagny 1989-njy ýylda möhüri açylan, Danieliň on birinji babyndaky soňky alty aýatda görkezilişi ýaly, Amerika üçin geljegiň esasy synyny öz içine alýar. Bu žurnal otuz ýyl bäri jemgyýetçilik ýazgylarynda bar bolup geldi, emma onuň esasy temalarynyň biriniň, aýratyn-da Ukrainada, kommunizm bilen katolikçiligiň täsiri astyndaky buthanalaryň arasyndaky dini göreşdigini hiç kim görmedi. 1989-njy ýyldaky şol dini söweş, Ptolemeý we Uzziýa tarapyndan Iýerusalimdäki ybadathanada olaryň ikisiniň hem görkezýän pitnesinde şekillendirilişi ýaly, Putiniň dini ýykylşynyň çägini düşündirýär. Iýerusalimdäki ybadathana Ptolemeýiň däl-de, Uzziýanyň ybadathanasydy. Putin bilen Zelenskiý bir ybadathanany iki dürli ýol bilen haramlaýarlar: biri müsürli hökmünde, beýlekisi bolsa ýehudy hökmünde.

1989-njy ýylda günortanyň patyşasyna garşy göreşen ybadathana Katolik ybadathanasydy. Näme üçin beýle bolmasyn? Fransiýanyň ateizmi 1798-nji ýylda demirgazygyň patyşasyna ölüm ýarasyny ýetirdi, şonuň üçin papalyk ateizmiň, aýratyn-da Ukrainada, Katolik ybadathanasyna garşy uzak wagtlap dowam eden yzarlamasyndan ar almazmy? Has-da möhümi, Ukraina baradaky bu aýdyň şaýatlyk 1996-njy ýylda çykan, 1989-njy ýylyň taryhy barada dünýewi taryhçylara salgylanýan bir neşirden gelip çykdy. Indi Reb kyrkynjy aýatyň gizlin taryhyny açyp görkezýän wagtynda, Rafiýa söweşiniň we onuň yzky netijeleriniň pygamberlik hem-de taryhy çägini üpjün etmek üçin iki pravoslaw ybadathananyň arasyndaky göreşe yşarat etdi, hem-de Ol otuz ýyl ozal neşir edilen The Time of the End žurnalynda zerur düşünjeleri eýýäm ýerleşdiripdi.

Napoleonyň synmagy Leniniň, Staliniň we Sowet Soýuzynyň ulgamynyň kem-kemden synmagy bilen gabat gelýär. Pygamberlikdäki günorta patyşalyk paýtagtyny Russiýa geçirende, 1917-nji ýylda iki sany uly ynkylap boldy. Birinjisi, patyşa agdarylan wagtynda “Rus ynkylaby” diýlip atlandyrylýan hadysadyr; soňra şol ýylyň dowamynda onuň yzysüre Bolshevik ynkylaby bolup geçdi, bu bolsa 1917-nji ýyldan 1922-nji ýyla çenli dowam eden raýat urşuna getirdi. 1922-nji ýylda Sowet Soýuzy döredildi.

Ruhy günortanyň patyşasy hökmünde Russiýanyň başlangyjy iki ädimli rewolýusiýany aňladýardy; ol raýat urşuna, soňra bolsa ýurtlaryň bir konfederasiýasynyň emele gelmegine alyp bardy. Sowet Soýuzynyň dargamagy hem iki ädimli boldy: onuň başlangyjy 1989-njy ýylyň 9-njy noýabrynda Berlin diwarynyň ýykylmagy bilen başlap, soňra 1991-nji ýylyň 31-nji dekabrynda Sowet Soýuzynyň dargamagyna getirip ýetirdi. Russiýanyň, ýagny günortanyň patyşasynyň, soňky hökümdary hökmünde Wladimir Putin ilkinji rus hökümdary — Wladimir Lenin arkaly tipologik taýdan öňden görkezilipdi.

Wladimir “beýik ýolbaşçy” diýmekdir, Putin bolsa “ýol” diýmekdir. Lenin “beýik derýa” diýmekdir, emma Wladimir Lenin öz hakyky adyny — Wladimir Iliç Uljanowdygyny — gizlemek üçin Lenin adyny saýlap aldy. Iliç “Ylýasyň ogly” diýmekdir, Uljanow bolsa “ýaş Ylýasyň ogly” diýmekdir.

Ýoldaky beýik rus ýolbaşçysy, miladydan öňki 217-nji ýylda bolan Rafia söweşi bilen şekillendirilen taryhda, Russiýanyň ilkinji ýolbaşçysy tarapyndan öňden nyşanlanypdy; ol Wladimir Lenin hökmünde güýçli derýanyň beýik ýolbaşçysydy, emma öz adyny gizledi. At häsiýetiň nyşanydyr, we Wladimiriň iki adyny gizlemegi, “Hudaý Ýehowadyr” diýmegi aňladýan Ylýas bilen şekillendirilýän häsiýetiň ýerine, syýasy pikirlenmäniň beýik derýasyny saýlan bir häsiýeti görkezýär. Ateizmiň köki Hudaýy inkär etmekdir, we ateizm günortanyň patyşasynyň baş aýratynlyklaryndan biridir. Leniniň ikinji we üçünji berlen atlary Ylýasy we onuň ogluny nygtaýar, we Russiýanyň günortanyň patyşasy hökmünde soňy Rafia söweşinde ýeňiş gazanan Ptolemeý IV bilen şekillendirilýär; emma miladydan öňki 200-nji ýylda Antiýoh Panium söweşinde gaýdyp gelende, şol wagt Ptolemeýiň bäş ýaşly ogly höküm sürýärdi. Leniniň iki asyl ady Ylýasy we onuň ogluny görkezýär hem-de Ptolemeý we onuň ogly bilen laýyk gelýär. Ylýas we onuň çagalaryna berlen habar soňky günlerde, “Rebbiň beýik hem gorkunç gününden” biraz öň ýüze çykýar; Rafia we Panium söweşleri hem şol ýerde ýerleşýär.

> Ine, Rebbiň beýik hem gorkunç güni gelmezden ozal, men size pygamber Ylýasy ibererin. Ol atalaryň ýüregini çagalaryna, çagalaryň ýüregini hem atalaryna öwrer, ýogsam Men gelip, ýeri nälet bilen uraryn. Malaky 4:5, 6.

Uziýanyň we Ptolemeýiň şaýatlygy Daniýel 11:11-de özara gabat gelýär, we Uziýa öz gozgalaňyndan hem-de heýwere keseline uçrandygyndan soň on bir ýyl ýaşady; emma Ptolemeý jemi on ýedi ýyl höküm sürdi, bu bolsa 11-nji aýat bilen 15-nji aýatyň arasyndaky söweşleriň aralygyndaky ýyllaryň sany bilen birdir. B.e.ö. 457-nji ýylda başlanan 250 ýyllyk pygamberlik, şol iki söweşiň ortasynda — Rafiiýadan on ýyl soň we Paniýumdan ýedi ýyl öň — b.e.ö. 207-nji ýylda tamamlandy. Ptolemeý IV-niň häkimiýeti b.e.ö. 221-nji ýylda başlady, ol bolsa b.e.ö. 204-nji ýylda aradan çykdy; şonuň üçin Ptolemeýiň on ýedi ýyly Rafiiýadan Paniýuma çenli bolan on ýedi ýyl bilen bir çyzyk däldir. Şeýle hem olar Nerondan başlap 64-nji ýylda başlan we 313-nji ýylda tamamlanan 250 ýyllyk pygamberligiň jemlenişi bilen görkezilen şol bir on ýedi ýyl hem däldir. 313-nji ýyldan 321-nji ýylda kabul edilen ilkinji ýekşenbe kanunyna çenli sekiz ýyl bardy, ondan ýene dokuz ýyl soň bolsa, 330-njy ýylda Konstantin patyşalygy gündogara we günbatara böldi.

Örän golaý geljekde Putin bilen Russiýa Ukrainany ýeňerler we on ikinji aýatda görkezilen taryhda Ptolemeý bilen Uzzýanyň yzyndan gidilen ädimler gaýtadan başlar. Bibliýadaky iki şaýat Putiniň ahyrky krizisini ybadathana bilen döwlet krizisinde ýerleşdirýär. Olaryň pitnesi Iýerusalimdäki ybadathanada ýüze çykdy; şeýlelikde, Uzzýanyň ybadathanasy we dini pygamberlik salgysynyň nokady hökmünde kesgitlenýär.

Zelenskiý, ýagny “ýaşyl” diýmegi aňladýar, Ýewropa Bileleşiginiň we Birleşen Milletler Guramasynyň globalist býurokratlarynyň gurjagy bolup, olaryň globalist gün tertibi ene ýeriňe sežde edýän ýaşyl syýasy hereket tarapyndan ýerlikli beýan edilýär. Zelenskiýniň aktýor bolmagy ýerliklidir, çünki ol başga güýçleriň wekili ekendigi aç-açan görünýär, hem-de onuň adynyň “ýaşyl” diýmegi aňlatmagy adamzadyň taryhynyň küşt tagtasyndaky hereketlerine ugur berýän syýasy pelsepäni kesgitleýär. Zelenskiý üçin mat örän golaýdadyr.

Şu ahyrzamanyň taryhynda Uziýanyň we Ptolemeýiň pitnesi ýene bir gezek gaýtadan sahnalaşdyrylar, emma Ptolemeý (Putin) Panium söweşinden dört ýyl öň öldi, günorta patyşasynyň soňky hökümdary bolsa, parahor we ukypsyz regentleriň yzygiderli hatary tarapyndan dolandyrylýan bäş ýaşly çaga bilen şekillendirilýär.

Ptolemeý V b. e. öň 204-nji ýylda tagta çykan wagtynda (atasynyň syrly ölüminden soň) bary-ýogy 5–6 ýaşlar töweregindedi, we onuň hökümdarlygy döwründe Ptolemeý patyşalygy ukypsyz ýa-da korrumpirlenen regentlikleriň birgiden tapgyrlary sebäpli ysmaz ýagdaýa düşdi. Ilkinji regentlik b. e. öň 204–202-nji ýyllarda boldy; bu döwür Ptolemeý IV-niň ölüminiň gizlenmeginden we onuň ejesi Arsinoe III-niň öldürilmeginden soň başlady. Ptolemeý IV-niň döwründe uzak wagtlap hyzmat eden ministr, köşgüň söýgüli adamy Sosibius we Ptolemeý IV-niň hökman aýaly Agathocleanyň dogany Agathocles özlerini regent diýip yglan etdiler. Olar özlerini hossar edýän wesýetnamany ýasadylar ýa-da şony öňe sürdüler, ýaş patyşany Agathocleanyň we onuň maşgalasynyň gözegçiligine berdiler hem-de bolup biljek garşydaşlary arassaladylar. Sosibius irki dolandyryşyň ep-esli bölegini öz üstüne aldy.

Takmynan biziň eýýamymyzdan öň 202-nji ýylda bir üýtgeşme ýüze çykdy; şol wagt Agatokl agalyk ediji regent boldy, ýöne ahlaksyzlygy we dolandyryşdaky başarnyksyzlygy sebäpli giňden ýigrenilýärdi. Aleksandriýadaky halk gozgalaňy onuň mähelle tarapyndan rehimsizlik bilen linç edilmegine getirdi, munuň bilen oglan-patyşa diňe at boýunça razylyk bildirdi. Ondan soňky regentler Peluziumyń häkimi Tlepolem, soňra bolsa Aristomen boldy. Biziň eýýamymyzdan öň 200-nji ýylda bolan Paniý söweşiniň wagtyna çenli patyşalyk regentleriň we köşk geňeşçileriniň şeýle nobatlaýyn tapgyrynyň astyndady.

Panium söweşinde Ptolemeý güýçlerine meýdanda Ptolemeý V-niň özi däl-de, eýsem regentligiň döwründe bellenen hakyna tutma serkerde, Etoliýaly general Skopas ýolbaşçylyk etdi. Ýaş patyşanyň hakyky gözegçiligi ýokdy — kararlar, harby strategiýa we patyşalygyň umumy ejizligi regentleriň hereketsizliginden, içerki gozgalaňlardan (meselem, ýerli müsürli gozgalaňlaryndan) hem-de köşk içindäki dildüwşüklerden gelip çykýardy. Bu durnuksyzlyk Antioh III Beýige Paniumda Skopasy aýgytly ýeňmäge mümkinçilik berdi we ol Koile-Siriýany, şol sanda Ýahudany hem, Ptolemeýleriň gözegçiliginden hemişelik ele geçirdi.

Taryhçylar Ptolemeý IV-iň ölümine zäherlenmegiň sebäp bolan bolmagynyň ähtimallygyny ara alyp maslahatlaşýarlar; bu ýagdaý Wladimir Lenin, Iosif Stalin, şeýle hem günortanyň şa zenany Kleopatra baradaky taryhy çaklamalaryň hem bir bölegidir. Putin Ukrain urşunda üstün çykýar, emma soňra onuň heläkligi öňki Sowet Soýuzynyň Ukraina buthanasy bilen ozal eýe bolan gözegçilik ediji gatnaşyklaryny durmuşa geçirmek isleginden başlanýar; bu gatnaşyk 1989-njy ýylda aradan aýrylanda, ol demirgazygyň patyşasynyň günortanyň patyşasynyň üstünden gazanan ýeňşiniň nyşany bolupdy.

Ukraina Gündogar slaw prawoslawlygynyň beşigidir. Beýik Wladimiriň çokundyrylmagy 988-nji ýylda Kiýewde bolup geçdi. Konstantinopol ýykylanyndan soň, Moskwa özüni ähli rus ýerleriniň, şol sanda Ukrainanyň hem öz “kanoniki çägi” hökmünde kanuny mirasdüşeri we ruhy howandary edip görkezmek bilen, soňra “Üçünji Rim” diýen ada eýe bolandygyny öňe sürdi.

Moskwa Patriarhaty Ukrainany hemişe “Bir halk, bir iman” diýen şygar bilen ruhy taýdan Russiýadan aýrylmaz hasap edip geldi; bu jümle Putiniň özüniň hem gaýta-gaýta ulanan sözidir. Ukraina, aýratyn-da 2014/2022-nji ýyllardan bäri, Moskwanyň gözegçiligini hakyky ruhy enelik hökmünde däl-de, eýsem kolonial we imperiýaçylyk agalygy hökmünde barha köp kabul edýär. 2026-njy ýylyň fewral aýynyň ýagdaýyna görä, biri-biri bilen bäsleşýän iki prawoslaw gurluş bar. Şolaryň biri 2019-njy ýyldan bäri Konstantinopolyň Ähliumumy Patriarhy Varfolomeýden garaşsyz bolan Ukrainanyň Prawoslaw Ybadathanasydyr. Kiýewde Ukrainanyň Prawoslaw Ybadathanasy hakykatdan-da milli ybadathana hasaplanýar.

Okyjy, seresap boluň: Ukrainanyň Pravoslaw Çerkwesi Ukrain Pravoslaw çerkwesinden başga bir çerkwedir. Ukrain Pravoslaw çerkwesi Russiýanyň Pravoslaw çerkwesi bilen baglanyşyklydyr, we şu sebäpli Zelenskiý oňa hüjüm edip gelýär. Watikan eýýäm başlan Zelenskiýiň hüjümlerine garşy çykýar, emma on ikinji aýatyň Putiniň gozgalaňy onuň Rafiadaky ýeňşinden soň gelýär we entek geljekdedir.

Ukrain prawoslaw ybadathanasy taryhy taýdan Moskwanyň ybadathanalyk gurluşy bilen baglanyşykly bolupdy. 2022-nji ýyldaky çozuşdan soňky ýagdaýda Ukrain prawoslaw ybadathanasy 2022-nji ýylyň maýynda doly özbaşdaklygyny yglan etdi, emma Ukrainanyň döwlet derňewleri (DESS) onuň kanoniki we hukuk taýdan Moskwa bilen baglanyşykly bolmagynda galýandygyny gaýta-gaýta öňe sürdüler. Ukraina 2024-nji ýylyň awgustynda (Zelenskyy tarapyndan gol çekilen) Rus prawoslaw ybadathanasy («hüjümçi döwlet») bilen baglanyşykly islendik dini gurluşy gadagan edýän kanun kabul etdi. Ukrain prawoslaw ybadathanasyna gatnaşyklary doly üzmek ýa-da onuň Kiýew Metropoliýasynyň kazyýet karary bilen ýatyrylmagy howpuna duçar bolmak buýruldy. 2025-nji ýylyň ahyryna we 2026-njy ýylyň başyna çenli Ukrain prawoslaw ybadathanasyna degişli dowam edýän reýdler, Ukrain prawoslaw ybadathanasyna geçirilen parishler (2022-nji ýyldan bäri 1,300-den gowrak), kazyýet işleri hem-de BMG-niň bilermenleriniň Ukrain prawoslaw ybadathanasy babatynda din azatlygy bilen bagly aladalar barada duýduryşlary dowam edip gelýär.

Watikan Ukrain prawoslaw buthanasynyň islendik mejbury dargadylmagyna aç-açan garşy çykdy. Russiýa we Putin muny kanoniki prawoslawiýanyň açyk-aýdyň yzarlanmagy hökmünde häsiýetlendirýärler hem-de islendik parahatçylyk gepleşiklerinde “Rus prawoslaw ybadathanalaryny” goramagy açyk talap edip goýýarlar. Rus wagyz-nesihaty yzygiderli ýagdaýda Ukrain prawoslaw buthanasyny hem-de oňa garşy Ukrain döwletiniň hüjümlerini “nasizm” diýip baglanyşdyrýar we muny özleriniň “denasifikasiýa” esaslandyrmasynyň bir bölegi hökmünde görkezýär.

Putin tutanýerlilik bilen “ybadathana girer” we tutuş ukrain prawoslawyýasynyň üstünden doly ruhy hökmürowanlygy talap eder; tutuş ukrain buthana gurluşyny gaýtadan Moskwanyň tabynlygyna salmaga çalşyp, özüni rus prawoslaw dünýäsiniň kanuny ruhy baştutany hökmünde ykrar etmegi talap eder.

Bu, Ptolemeýiň Iň Mukaddes Ýere girmegine takyk meňzeşdir; şol bir wagtda Uziýa bolsa hoşboý ysly tütetgi ýakmaga synanyşýan Zelenskiýdir. Ptolemeýiň pitnesi Iň Mukaddes Ýerde boldy, Uziýanyňky bolsa mukaddes ýerde boldy. Günorta patyşasy, “serhet çyzygynyň” ýeňşi bilen hyjuwa münüp, nasizmiň wekiliýetiň üsti bilen amala aşyrylýan güýjüni soňlandyrandan soň, diňe din älemine degişli bolan ýere el urup, onuň çäginden aşýar. Şondan soň duýdansyz, ylahy takdyr arkaly bir peseldiliş geler, Putin bolsa sahnadan aýrylar (edil Ptolemeý IV-niň b.e. öň 204-nji ýylda ölşi ýaly). “Gowşak mirasdüşerler döwri” diýilýän güýç boşlugyndan soň, demirgazyk patyşasy has uly güýç bilen gaýdyp geler we 15-nji aýatda häzirki zaman Paniý söweşinde üstün çykar.

## On ýedi

On ýedi ýyl Rafa bilen Paniýumyň söweşleriniň biri-birine goşulýan taryhynda üç gezek duş gelýär, setir üstüne setir. Milanyň permanyndan başlap, imperiýanyň gündogar we günbatar tagtlarynyň nikanyň üsti bilen birleşdirilen wagtyndan, patyşalygyň bölünip, 330-njy ýylda aýrylyşan wagtyna çenli on ýedi ýyl. Başlanyşy hem tamamlanşy on ýedi ýyl bolan bu döwürler biri-biri bilen baglanyşykly başga iki pygamberlik döwrüniň ýol bellikleridir. Nerondan başlap, miladynyň 64-nji ýylynda Beýigi Konstantiniň taryhynda tamamlanan yzarlama döwri bellige alynýar. Neronyň yzarlama döwründen Konstantin tarapyndan aňladylýan ylalaşyga geçiş Smyrna ýygnagyndan Pergamos ýygnagyna geçişi kesgitleýär. 313-nji ýyl we Milanyň permany Smyrna ýygnagynyň soňuny görkezýär, on ýedi ýyllyk döwrüň soňy bolsa 330-njy ýyldyr; bu hem Daniýel 11:24-däki üç ýüz altmyş ýyllyk pygamberligiň berjaý bolmagydy.

> Ol asuda, hatda welaýatyň iň hasylly ýerlerine-de girer; ol öz atalarynyň-da, atalarynyň atalarynyň-da etmän gelen işini eder; olaryň arasynda ol oljany, talaňy we baýlygy paýlar; hawa, ol belli bir wagta çenli gala-berk ýerleriň garşysyna öz niýetlerini düzer. Daniel 11:24.

313-nji ýyldan we Milan permanyndan başlanýan on ýedi ýyl, bir pygamberligiň amal bolmagy bilen başlap, başga bir pygamberligiň amal bolmagy bilen tamamlanýar. Başlangyjy bellän ilkinji pygamberlik amal bolşy, Smyrna ýygnagyndan Pergamos ýygnagyna geçişi görkezýär; şol on ýedi ýylyň soňuny bellän pygamberlik bolsa, Rimiň gündogar we günbatar Rim bolup bölünmegini görkezýär. Bu on ýedi ýyl, belli bir anyk on ýedi ýyllyk yglan arkaly däl-de, eýsem pygamberlik taryhy arkaly kesgitlenýär. Ikinji ýygnagyň üçünji ýygnakdan bölünmeginiň alfasy, 360 ýyllyk wagt pygamberliginiň amal bolmagynda imperiýanyň gündogar we günbatar bolup bölünmegi bilen sazlaşýardy. Şol iki pygamberlik on ýedi ýyllyk döwri berkidýär, we on ýediniň ygtybarly pygamberlik nyşany bolandygyny görkezmek üçin, olar iki ýa-da üç şaýadyň güwäligi esasynda kanuny pygamberlik döwri hökmünde berkidilmelidir.

Şol şaýatlar miladydan öňki 457-nji ýylda başlanan başga bir 250 ýyllyk döwürde hem bar. Şol senede Daniel 8:14-däki 2,300 ýyllyk pygamberlik başlady. Miladydan öňki 457-nji ýyl pygamberlik başlangyç nokady bolup, berkidilen pygamberlik ýolbelgisidir. Ondan 250 ýyl geljege uzaldanyňda, seni miladydan öňki 207-nji ýyla getirýär; bu bolsa Rafia bilen Panium söweşleriniň arasyndaky taryhdyr. Rafia bilen Panium söweşlerini biri-birinden aýryp bolmaz, çünki olaryň ikisine-de Beýik Antiýoh gatnaşýar. Miladydan öňki 217-nji ýylda bolan Rafia söweşinden miladydan öňki 200-nji ýylda bolan Panium söweşine çenli on ýedi ýyl geçýär. 2,300 ýyllyk pygamberlik başynda dispensasiýanyň üýtgemegini görkezýär, ýagny üçünji perman Ýahudanyň milli özygtyýarlygyny dikeldende; soňunda hem dispensasiýanyň üýtgemegi bolup, Mesih mukaddes ýerden Iň Mukaddes Ýere geçdi. Miladydan öňki 207-nji ýyl Ýahudýa üstündäki Müsür hökümdarlygynyň dispensasiýa taýdan üýtgäp, şöhratly ýurt üstündäki Selewkiler dispensasiýasyna geçmegini aňladýar. Şöhratly ýurt üstündäki Selewkiler gözegçiliginiň dispensasiýasy miladydan öňki 167-nji ýylda Makkabeýleriň gozgalaňyny döretdi.

Neronyň 250 ýyllyk döwri Beýik Konstantiniň taryhy bilen tamamlanýar, iki söweşiň arasynda jemlenýän 250 ýyl bolsa Beýik Antiohusyň taryhydyr. Rafia söweşinde Ptolemeý IV Beýik Antiohusy ýeňdi, we Ptolemeý on ýedi ýyl hökümdarlyk etdi. Iki 250 ýyllyk döwrüň hem içinde aýratyn bir on ýedi ýyllyk döwür bar. Ikisi hem BEÝIK diýlip tanalýan bir hökümdaryň taryhynda tamamlanýar. Iki 250 ýyllyk döwrüň ikisi hem öňünden berkidilen pygamberlik ýolbelgisinde başlanýar we olaryň ikisi hem öňünden berkidilen pygamberlik ýolbelgisinde tamamlanýar.

Amerikanyň Birleşen Ştatlary 1776-njy ýylyň 4-nji iýulynda başlady we 250 ýyl soň sizi 2026-njy ýylyň 4-nji iýulyna getirýär; şol wagtda Amerikany “beýik” etmäge çalyşýan hökmünde tanalýan Donald Tramp şol 250 ýyly bellär. Miladydan öňki 457-nji ýyldan başlan 250 ýyl ýaly, 2026-njy ýyl hem häzirki zaman Rafýa we Paniý söweşleriniň, ýagny Ukrain we Üçünji Jahan Urşy diýlip tanalýan taryhynyň ortasynda jemlenýär. Günorta patyşanyň hökümranlygy, ilkinji ýekşenbe kanunynyň döwri we Rafýa söweşinden Paniý söweşine çenli döwür — bularyň her biri şol bir pygamberlik taryhy bilen baglanyşykly bolan on ýedi ýyldan ybarat üç döwri berýär. 250 ýyldan ybarat üç döwür şol bir pygamberlik taryhlarynda bir wagtda gelip ýetýär. 250 ýyldan ybarat bu üç döwür Donald Tramp bilen baglanyşykly taryh bilen utgaşýan pygamberlik hakykatynyň üç ugruny berkidýär; ol Beýik Konstantin ýa-da Beýik Antioh hökmünde şekillendirilýär.

250 ýyllyk üç çyzyk ahyrky günleriň üç dürli, emma biri-birini doldurýan beýanyny berýär. Neronyň çyzygy ylalaşyga gelmegiň on ýedi ýyllyk taryhyny görkezýär; bu taryh haýwanyň şekiliniň emele gelmeginiň pygamberlik aýratynlyklaryny kämil suratda beýan edýär.

> Reb maňa haýwanyň şekiliniň synag möhleti tamamlanmazdan öň emele getiriljekdigini aýdyň görkezdi; çünki ol Hudaýyň halky üçin beýik synag bolar we olaryň ebedi ykbaly şonuň arkaly çözüler. Seniň garaýşyň şonça-da bulaşyk we biri-birine laýyk gelmeýän zatlaryň garyndysy welin, az adamlar aldanaýmasa.

> “Ylham 13-de bu mesele aç-açan beýan edilýär; [Ylham 13:11–17, sitata getirilýär].”

> “Bu, Hudaýyň halkynyň möhürlenmezinden öň geçmeli synagydyr. Onuň kanunyny berjaý etmek we galp bir sabady kabul etmekden ýüz öwürmek arkaly Hudaýa wepadarlygyny subut edenleriň hemmesi Reb Hudaý Ýehowanyň baýdagy astynda durar we diri Hudaýyň möhürini alar. Asmandan gelip çykan hakykaty ret edip, ýekşenbe sabadyny kabul edýänler bolsa, haýwanyň nyşanyny alarlar.” Manuscript Releases, 15-nji tom, 15.

Haýwanyň şekili ybadathana bilen döwletiň utgaşmasydyr, bu gatnaşykda bolsa dolandyryş ybadathananyň elindedir. Konstantiniň butparazlygy hristiançylyk bilen birleşdirmäge synanyşmakdaky barlyşygy soňky günleriň ylalaşygynyň nusgawy mysalydyr.

> “Birleşen Ştatlarda häzir dowam edýän hereketlerde, ybadathananyň edaralaryna we däp-dessurlaryna döwletiň goldawyny üpjün etmek üçin, protestantlar papistleriň yzyna düşýärler. Üstesine-de, olar papalyga Protestant Amerikada Köne Dünýäde ýitiren hökümrowanlygyny täzeden ele almak üçin gapyny açýarlar. Bu herekete has-da uly ähmiýet berýän zat bolsa, göz öňünde tutulýan esasy maksadyň ýekşenbe gününe eýerilmegini mejbury etmekdigidir — Rimiň özünden gözbaş alan we onuň öz häkimiýetiniň alamaty diýip öňe sürýän bir däbi. Protestant ybadathanalaryna aralaşyp, olary papalygyň özlerinden öň ýerine ýetiren şol bir ýekşenbe güni beýgeltmek işini etmäge alyp barýan zat, papalygyň ruhudyr — dünýä däp-dessurlaryna uýmagyň ruhy, Hudaýyň buýruklaryndan ýokarda ynsan däplerine tagzym etmegiň ruhy.”

> Eger okyjy ýakyn wagtda ýüze çykjak göreşde ulanylajak güýçlere düşünmek islese, onuň etmegi gerek bolan zat diňe geçmiş asyrlarda şol bir maksady amala aşyrmak üçin Rimiň ulanan serişdeleriniň ýazgysyny yzarlamakdyr. Eger ol papistler bilen protestantlaryň birleşip, olaryň taglymatlaryny ret edýänler bilen nähili çemeleşjekdiklerini bilmek islese, goý, Rimiň Sabata we ony goraýjylara garşy ýüze çykaran ruhuny görsün.

> “Patyşa permanlary, umumy geňeşler we dünýewi häkimiýet tarapyndan goldanylýan ybadathana düzgünnamalary butparaz baýramyň hristian dünýäsinde hormatly orna eýe bolmagyna getirýän ädimler boldy. Ýekşenbe gününi berjaý etmegi mejbury eden ilkinji jemgyýetçilik çäresi Konstantin tarapyndan çykarylan kanun boldy. (A.D. 321) Bu perman şäher ilatynyň ‘günüň mukaddes gününde’ dynç almagyny talap edýärdi, emma oba adamlaryna oba hojalyk işlerini dowam etdirmäge rugsat berýärdi. Aslynda butparaz häsiýetli bolan bu kanun, onuň hristiançylygy diňe ady boýunça kabul etmeginden soň imperator tarapyndan ýerine ýetirildi.” The Great Controversy, 574.

Ýekşenbe kanunyna getirip çykaran we ýene-de getirer bolan ylalaşyga eglişik etmegiň ösüşi, 313-den 330-njy ýyla çenli on ýedi ýyllyk döwür bilen, şol taryhyň ortasy hökmünde 321-nji ýyldaky ilkinji Ýekşenbe kanuny arkaly şekillendirilýär. Başynda gündogar bilen günbataryň nikasy bardy, ahyrynda bolsa gündogar bilen günbataryň aýrylyşygy boldy. Ilkinji Ýekşenbe kanuny pitneçiligi aňladýan orta bellikdir; edil ýewreý elipbiýiniň on üçünji harpy, onuň öňünden birinji harp, yzyndan bolsa elipbiýiň ýigrimi ikinji we soňky harpy gelende, ýewreý dilindäki “hakykat” sözüni emele getirişi ýaly. Başdaky nika we ahyrdaky aýrylyşyk alfa harpynyň omega harpy bilen ylalaşykda durýandygyny görkezýär. Nero bilen başlanan 250 ýyllyk döwür Mesihiň golýazmasyny göterýär we ol soňky günlerde häzirki hakykatyň bir meselesi barada sözleýär.

Miladydan öňki 457-nji ýylda başlanýan 250 ýyllyk döwür, Rafiýadan Paniuma çenli bolan on ýedi ýyllyk döwrüň içinde durýan Antiohus Beýigiň aňladýan döwlet ussatlygyny nygtaýar. Biz muny döwlet ussatlygy hökmünde düşünýäris, çünki miladydan öňki 457-nji ýylda 2,300 ýyllyk bir pygamberlik hem başlandy. Ol 2,300 ýyl, Hudaýyň gutulyş işini beýan edýän içki pygamberlik çyzygydyr, bu hem ybadathana ussatlygynyň bir nyşany bilen gabat gelýär. Nerondan başlanan 250 ýyllyk döwürden tapawutlylykda, miladydan öňki 457-nji ýylda başlanýan döwür, Amerikany, soňra bolsa dünýäni beýik etmäge çalyşýan iň soňky amerikan prezidentiniň syýasy ornuna ýüzlenýär, ol bolsa müň ýyllyk parahatçylykdan ybarat altyn döwür baradaky ýalňyş katolik düşünjesini wagyz edýär.

Ylhamyň on üçünji bapyndaky ýer haýwany bolan Amerikanyň Birleşen Ştatlarynyň 250 ýyly, urşuň arasynda başlan ýeriňde tamamlanýan, Mukaddes Kitabyň pygamberlikdäki altynjy patyşalygynyň netijesini kesgitleýär. Taryhyň ýeňijileri, saklanyp galýan taryh ýazgysyny kesgitleýärler. Globalist aždarha tarapyndan güýçlendirilýän Demokratlar häzirki bidüzgünçiligi rewolýusiýa hökmünde görýärler, we diňe söz bilen çäklenip, hiç hili hereket etmeýän Respublikanlar bolsa häzirki bu taryhy raýat urşy hökmünde görýärler. Demokratlar Mukaddes Kitabyň pygamberligindäki аждарhanyň wekilleridir, Respublikanlar bolsa dinden ýüz öwren protestantlar hökmünde görkezilýär, ýa-da Ylhamda, on altynjy bapda Ýahýanyň sözleri bilen aýdylanda, olar ýalan pygamberdir. Amerikanyň Birleşen Ştatlary rewolýusiýa urşy bilen başlapdy, we ol rewolýusiýa urşy bilen hem tamamlanýar. Respublikan partiýa raýat urşy bilen başlapdy, we olar hem raýat urşy bilen tamamlanýarlar. Respublikanlar, Demokratlaryň rewolýusiýa diýip atlandyrýan raýat urşuny görýärler.

Trump, soňky Respublikan prezident hökmünde, Graždan urşunyň daşky taryhynda ýüze çykan ilkinji Respublikan prezidentiň pygamberlik häsiýetlerine eýedir. Linkolnyň daşky Graždan urşy, şeýle hem Işaýanyň ýedinji bap, sekizinji aýatdaky pygamberliginiň 1863-nji ýylda — azat ediş jarnamasynyň hut şol ýylynda — tamamlanan içki taryhydy. Iki partiýanyň arasyndaky tapawut ilkinji we düýpli pygamberlik ýörelgesidir. Bu, Kain bilen Habilden başlapdy; olar Mesihiň döwründe bir Habili öldürmeli bolan Kainiň iki topary hökmünde saddukeýler we fariseýler tarapyndan wekilleşdirilipdi.

Fariseýler bilen Saddukiler, dürli sebäpler boýunça-da bolsa, özleriniň Mesihini haça çüýlemäge razy bolanlary aňladýar; emma her ýagdaýda-da bu bir ylalaşykdy. Fariseýler kanuny goldaýandyklaryny ykrar edýärdiler, emma Respublikanlar ýaly, ony goldamaýardylar. Fariseýler asyl ylahy kanuny goldaýandyklaryny ykrar edýärdiler, emma kanuny özleriniň galplykdan doly mantygy arkaly teswir edýärdiler. Fariseýler üçin Asyl Kanun näme bolsa, Respublikanlar üçin hem Konstitusiýa şoldur — hut özleriniň goldaýandyklaryny öňe sürýän, emma goldamaýan şol Konstitusiýasy. Saddukiler Hudaýyň güýjüni ret edýärdiler, hem-de Fariseýlerden kiçi bir mezhep bolsalar-da, Mesihiň döwründe Ýahudyýanyň dini we syýasy meýdanyna Saddukiler gözegçilik edýärdiler. Demokratlar hem Respublikanlardan has kiçi bir mezhepdir, şeýle bir kiçi welin, häkimiýetde galmak üçin aldawa ýüz urmaly bolýarlar; emma olar häkimiýetde galýarlar, çünki hemmeler üçin deň adalaty goldaýandyklaryny ykrar edýän garşydaşlary özleriniň goldaýandyklaryny öňe sürýän kanunyň ýörelgelerini durmuşa geçirmek üçin hiç zat etmeýärler.

Günüň astynda täze hiç zat ýokdur, we Birleşen Ştatlardaky iki syýasy partiýa pygamberlik meýdanynyň bir bölegi bolşy ýaly, öň Fariseýler bilen Saddukeýler hem şol meýdanyň bir bölegi bolupdylar. Elbetde, bu pygamberlik ugry boýunça başga-da köp meňzeşlikler bardyr, ýöne diňe mukaddeslige garşy, duşman bolsalar-da, birleşýän iki haram güýjüň pygamberlik taýdan gatnaşyklaryny göreniňde, şonda Ptolemeý bilen Uzziaha dogry nurda garaýarsyň. Günorta patyşalarynyň ikisi-de şol bir ybadathanada gurbanlyk hödürlemäge synanyşdylar, emma Müsürden bolan Ptolemeý aždarha häkimiýetini — Demokratlary aňladýar. Uzziah bolsa, Iudeýanyň patyşasy hökmünde şanly ýurduň ýolbaşçysydyr; ol dinden çykan protestantçylyk, ýa-da ýalan pygamberdir — Respublikanlar.

Aždarhanyň ýalan pygamber bilen bolan gatnaşygy Karmel dagynda nusgawy görnüşde görkezilýär. Şol dagda Ahab aždarhany, Izebeliň Baal bilen Aştarotyň pygamberleri bolsa Iliýa garşy duran ýalan pygamberleri aňladýardy. Izebel bolan haýwan heniz hem Samariýada sahnanyň aňyrsyndady. Ýalan pygamber bilen birleşen aždarha haçda butparaz Rim bilen ýehudylaryň birleşmeginde hem görkezildi; edil şonuň ýaly-da, ýekşenbe kanunynda Demokratlar bilen Respublikanlaryň birleşmegi hem şeýle bolar. Birleşen güýjüň düzüm bölekleri ýer haýwanynyň respublikan şahy içinde Demokratlar bilen Respublikanlar arkaly görkezilýär. Şol iki mukaddes däl syýasy güýç Kabyla arkaly görkezilýär, Habylyň nesli hem iki esse bölünişige eýedir.

Habylyň nesli, Kabylyň daşky nesline bolan gatnaşykda içki nesildir we ol gyzlaryň iki topary arkaly şekillendirilýär. Amerikanyň Birleşen Ştatlary bolan ýer haýwanynyň protestant şahyrynyň ösüşi, 1798-nji ýylda — Amerikanyň Birleşen Ştatlary Mukaddes Kitabyň pygamberlikleriniň altynjy şalygy bolanda — Sardis ýygnagyndan başlap gelýän dini arassalanmalaryň bir yzygiderliligi arkaly şekillendirilýär. Sardis diri diýlip at gazanan, emma öli bolan bir ýygnakdy. 1798-nji ýyla çenli papalyk ybadathanasyndan aýrylyp çykan protestant mezhepleri eýýäm Rime dolanyp barýardy. Mesihçilere ilkinji gezek Antiohiýada «Mesihçi» diýip at berildi.

> Şägirtler ilkinji gezek Antakyýada hristianlar diýip atlandyryldy. Bu at olara berildi, sebäbi olaryň wagyzynyň, öwredişiniň we söhbetleriniň esasy mowzugy Mesihdi. Olar yzygiderli Onuň ýer ýüzündäki hyzmatynyň günlerinde bolup geçen wakalary ýatlaýardylar; şol günlerde Onuň şägirtleri Onuň şahsy huzury bilen bereketlenipdiler. Olar hiç ýadamazdan Onuň taglymatlary we şypa beriji gudratlary barada durup geçýärdiler. Dodaklary titreýän we gözleri ýaşdan doly halda olar Onuň bagdaky jebirini, dönüklik edilşini, sud edilşini we jezalandyrylyşyny, duşmanlarynyň Oňa ýetiren masgarasyna we azabyna nähili sabyrlylyk hem-de pesgöwünlilik bilen çydaýşyny, hem-de Oňa yzarlama edenler üçin nähili Hudaýa mahsus rehimdarlyk bilen doga edişini gürrüň berýärdiler. Onuň direlişi we göge göterilişi, hem-de ýykylyp günä düşen adam üçin Araçy hökmünde gökde alyp barýan işi olaryň şatlyk bilen durup geçýän mowzuklarydy. Olar Mesihi wagyz edip, doga-dileglerini Onuň arkaly Hudaýa ýetirýändikleri üçin, butparazlaryň olary hristianlar diýip atlandyrmagy örän ýerlikliydi.

> “Olara Hristian adyny beren Hudaýdy. Bu patyşaçylyk adydyr; ol Mesih bilen birleşýänleriň ählisine berilendir. Ýakup soňra hut şu ad hakda şeýle ýazdy: ‘Baýlar sizi sütem astyna salmaýarlarmy we sizi kazyýet orunlarynyň öňüne çekmeýärlermi? Çagyrylýan şol hormatly ada küfür etmeýärlermi?’ Ýakup 2:6, 7. Petrus hem şeýle yglan etdi: ‘Eger kimdir biri Hristian hökmünde jebir çekýän bolsa, goý utanmasyn; gaýtam, şu sebäp bilen Hudaýa şöhrat getirsin.’ ‘Eger siz Mesihiň ady üçin ýazgarylsaňyz, bagtlysyňyz; çünki şöhratyň we Hudaýyň Ruhy üstüňizde mesgen tutýandyr.’ 1 Petrus 4:16, 14.” Resullaryň Işleri, 157.

Efesdäki ybadathana Mesihçi diýen ada eýe boldy; munuň yzysüre yzarlanýan Smyrnanyň ybadathanasy geldi; şondan soň bolsa Pergamosyň taryhynda ylalaşyk ybadathanasy peýda boldy. Papalyk tagta çykanda, bir aýralyk Hudaýyň hakyky ybadathanasyny çöldäki ybadathana hökmünde tanatdy. Rim ybadathanasy Týatira idi. Müň iki ýüz altmyş ýyllyk çöl döwri tamamlananda, Protestantçylyk ybadathanasy ýüze çykdy, we şol pursatdan başlap protestant şahy gudratly synaglaryň hem-de arassalamalaryň yzygiderli hatary arkaly görkezilýär.

Protestantizm 1517-nji ýylda Martin Lýuteriň gapynyň üstüne özüniň 95 tezisini çüýlände başlanýar, we “23” ýyl soň, 1540-njy ýylda, iýezuýt ordeni başlandy. 2013-nji ýylda Habakugyň Tablisalarynyň 95-nji we soňky tanyşdyrylyşy gapynyň üstüne çüýlendi, we 2013-nji ýylyň 13-nji martynda ilkinji iýezuýt papa tagta çykaryldy. Martin Lýuter hut şol taryhda papa Leo tarapyndan kiliseden çykaryldy. Özüňiz netije çykaryň…

1798-nji ýylda Sardis ybadathanasy özüni “Protestant” ady bilen atlandyrýandygyny öňe sürýärdi, emma Rime gaýdyp barmak bilen olar eýýäm öz atlaryny goldap saklamakda şowsuzlyga uçraýardylar. 1844-nji ýylda Millerit Adventizmi Protestantizmiň şamyny ele alanda, olar Ysraýylyň ilkinji patyşasy Ýarogbama garşy ýazgaryşy aňladýardylar; ol bolsa Hudaýyň Öz ybadathanasyny ýerleşdiren Ýahuda taýpasy bilen ganybir garyndaş bolan bir milletiň patyşasydy. Ýarogbam öz milletiniň ozalky gulçulygyny aňladýan dine esaslanyp, galp bir ulgamy döretdi. Ol hekaýa bilen bagly ähli pygamberlik ähmiýeti bilen haýwanyň şekilini galdyrmak arkaly Harunyň esas goýujy pitnesini gaýtalady. Emma Millerit Adventizmi öz bagyşlanyş gullugynda, hakyky ybadaty Hudaýyň ýaşaýan mukaddesligine gönükdirmekde dowam etmäge onuň islemeýändigini ýazgardy. Ýarogbam ybadatyň üns merkeziniň Beýtelde we Danda bolmagyny isledi; bu bolsa 1844-nji ýylda Mesihi Iň Mukaddes Ýere yzarlamakdan ýüz öwren Sardisdäkileri aňladýardy.

Millerçi Adventizm Rimiň dinine dolanmagy saýlap aldy we Milleriň habarynyň ret edilmegi arkaly ýalan pygamberler hökmünde paş edilen adamlaryň hut özleriniň taglymat taýdan getiren delillerini — ýedi döwrüň pygamberlik habaryny ret etmegini aklamak üçin — özlerine teologik ussatlar edip kabul etdi. Millerçi Adventizm, boýun egmedik pygamberde bolşy ýaly, Hudaýyň görkezmesine eýermek ýerine öz ýoluny saýlap aldy. Pygamberlik taryhynda Protestan reformasiýasyndan bäri parasatly we akmak gyzlaryň ähli synaglarynda hem-de elek-seljerişlerinde akmaklaryň saýlaýan ýoly, seni gutaran ýurduň ybadatyna dolanýan ýoldur; olaryň aýdyşy ýaly, “ähli ýollar Rime eltýär.” Ýeremiýanyň gadymy ýollaryndan başga ähli ýollar.

Protestant özgertmesi, Hudaýyň halkyny Wada Berlen Ýurda alyp çykmak üçin Musanyň Müsüre gaýdyp barmagy bilen öňden nusgalanan eken. Ýesirlik ýurdunyň daşyna çykarylandan soň, Hudaý Öz saýlanan halkyna Öz kanunyny bermegi maksat edinipdi. Musa we Protestant özgertmesiniň ugry boýunça, halas edilişden dessine soň gozgalaň ýüze çykdy. Hudaý Sardysy synady — diri ady bardygyny aýdýan, emma William Milleriň habarynyň döwrüne gelende öli bolan bir halky. 1844-nji ýylda iki arassalaýyş boldy: birinjisi, özlerini protestantlar diýip atlandyran, emma ölüdigi subut edilen Sardys ybadathanasynyň arassalanyşy; soňra bolsa şol ýylyň özünde, on gyz baradaky tymsalyň ýerine ýetmeginde, Milleritler hem arassalandy.

Demokratlar we Respublikanlar bilelikde Ylham kitabynyň on üçünji babyndaky ýer haýwanynyň respublikan şahasyny emele getirýän iki syýasy synpy aňladýar. Akylly we akylsyz gyzlar bolsa, bilelikde ýer haýwanynyň protestant şahasyny emele getirýän iki dini synpdyr. Akylly gyzlar ilkinji gezek Antakiýada berlen ady eýeleýärler. Akylly gyzlar mesihçilerdir, emma olar ady kabul etmek baradaky wada eýe bolan Filadelfiýalylardyr.

> Ýeňýäni Men Öz Hudaýymyň ybadathanasynda bir sütün ederin, ol indi daşyna hiç çykmaz; onuň üstüne Öz Hudaýymyň adyny, hem-de Öz Hudaýymyň şäheriniň adyny — ýagny, Öz Hudaýym tarapyndan gökden inýän täze Iýerusalimiň adyny — ýazaryn; onuň üstüne Öz täze adymy hem ýazaryn. Ylham 3:12.

Hudaý Öz halkyna ilkinji gezek «Mesihçi» diýen ady Antiokhiýada berdi; şeýle hem ýüz kyrk dört müňüň Laodikiýa hereketiniň ýüz kyrk dört müňüň Filadelfiýa hereketine öwrülýän taryhy, adyndan Antiokhiýa şäherine at berlen Beýik Antiokhyň taryhydyr, we ol Rafia bilen Panium söweşleriniň arasyndaky 250 ýyllyk döwrüň ahyrynda şekillendirilýär.

Biz bu meseleleri indiki makalada dowam etdireris.

Back to Articles