Article

# Doniyor Kitobi — Bir Yuz Qirqinchi

Oxirgi Va’da: Rabbiyning Kuni oldidan Ilyosning vazifasini ochib berish

Author

Jeff Pippenger

Published

March 16, 2024

Formats

PDF
Word
Song MP3

Eski Ahdning oxirgi va’dasi shuki, Egamizning buyuk va dahshatli kuni kelishidan oldin Ilyos keladi.

> Qulim Musoning qonunini yodda tutinglar; uni Men Xorebda butun Isroil uchun, nizomlaru hukmlar bilan birga, unga amr qilgan edim. Mana, Egamizning buyuk va dahshatli kuni kelishidan oldin Men sizlarga Ilyos payg‘ambarni yuboraman. U otalarning qalbini bolalarga, bolalarning qalbini esa otalariga qaytaradi; toki Men kelib, yerni la’nat bilan urmayin. Malaki 4:4–5.

“Egamizning buyuk va dahshatli kuni”dan oldin keladigan Ilyos — yakka bir xabarchi, shuningdek o‘sha xabarchi e’lon qiladigan xabar bilan bog‘liq harakatdir. Shunday ekan, yuborilgan Ilyos — Hanox va Ilyos timsol qilganidek, o‘limni tatib ko‘rmaydigan bir yuz qirq to‘rt ming kishidir. Ular yaqin orada keladigan yakshanba qonuni paytida bayroq singari ko‘tariladiganlardir.

Oxirgi kun Ilyosi Yahyo Cho‘mdiruvchi orqali ham ifodalangan edi, biroq Yahyo bir yuz qirq to‘rt mingni ifodalamagan. U harakatga qo‘shilib, oxirgi kun xabarchisining xabarini qabul qiladiganlarni ifodalagan; ular esa yaqinlashib kelayotgan yakshanba qonuni bilan boshlanib, Mikoil o‘rnidan turadigan va papalik unga yordam beruvchi hech kim bo‘lmagan holda o‘z nihoyasiga yetadigan yakshanba qonuni inqirozi soatida papalik tomonidan o‘ldiriladi.

Ilyos Karmel tog‘ida, Yahyo esa Hirodning ziyofat zalida tasvirlangan. Bu ikki tarixiy guvoh Vahiy kitobining yettinchi bobida tasvirlangan Xudoning oxirgi kunlardagi xalqining ikki guruhini aniqlab beradi. Bir yuz qirq to‘rt ming va buyuk olomon Karmel tog‘i hamda Hirodning tug‘ilgan kun ziyofatiga muvofiq keladi. Bu ikki bashoratli yo‘nalish Vahiy o‘n yettinchi bobdagi yetti boshdan bo‘lgan sakkizinchi boshning unsurlarini sinchiklab aniqlash uchun ishonchli tayanch nuqtasini taqdim etadi; bunday bashoratli tafsilotlar Muqaddas Kitob bashoratining oltinchi shohligining so‘nggi harakatlarida oxirgi prezident — ya’ni yettita orasidan bo‘lgan sakkizinchi prezident — qanday qilib va nima sababdan Qo‘shma Shtatlarning buyuk diktatoriga aylanishini ravshanlashtirish uchun yetarlidir.

Yakshanba qonuni e’lon qilinganida, uch tomonlama ittifoq amalga oshadi.

> “Papalik institutini Xudoning qonunini buzgan holda majburan joriy etuvchi farmon orqali, xalqimiz o‘zini solihlikdan butunlay uzib qo‘yadi. Protestantizm o‘z qo‘lini jarlik uzra cho‘zib, Rim hokimiyatining qo‘lini ushlaganida, qa’r ustidan uzanib, Spiritizm bilan qo‘l siqishganida, shu uch tomonlama ittifoqning ta’siri ostida mamlakatimiz o‘z Konstitutsiyasining protestant va respublika boshqaruvi sifatidagi har bir tamoyilini rad etganida hamda papalikning yolg‘onlari va aldovlarini yoyish uchun sharoit yaratganida, ana shunda biz bilishimiz mumkinki, Shaytonning ajoyib faoliyati uchun vaqt kelgan va oxir yaqin.” Testimonies, 5-jild, 451.

Biroq bu tasvirda bir ketma-ketlik bor, va o ketma-ketlik ilhomlangan Kalomning mavzusidir. Bu farmon chiqarilganda sodir bo‘ladigan voqeadir; u bir ma’noda yakka hodisa bo‘lsa-da, aslida voqealarning nihoyatda ehtiyotkorlik bilan tartiblangan ketma-ketligidir. “Farmon” paytida Amerika Qo‘shma Shtatlari Muqaddas Kitob bashoratining oltinchi shohligi bo‘lishdan to‘xtaydi; bu esa yettinchi shohlik aynan o‘sha yerda boshlanishini anglatadi, biroq yettinchi shohlik o‘z shohligini maxluqqa berishga rozi bo‘ladi. Soxta payg‘ambar mag‘lub etilganda, ajdaho o‘z o‘rnini egallaydi va darhol o‘z shohligining yarmini maxluqqa beradi.

Karmel tog‘ida Baalning to‘rt yuz ellik nafar payg‘ambari, shuningdek Samariyada Izebelning dasturxonidan taom yeb yurgan butazorning to‘rt yuz nafar payg‘ambari bor edi.

> Endi esa odam yuborib, butun Isroilni Karmel tog‘iga mening oldimga to‘pla, shuningdek, Izabelning dasturxonidan taom yeyayotgan Baalning to‘rt yuz ellik payg‘ambarini va butazorlarning to‘rt yuz payg‘ambarini ham. 3 Shohlar 18:19.

Ilyos Karmel tog‘idagi qarama-qarshilikni munozara sifatida belgilaydi; bu nafaqat haqiqiy Xudo kim ekani haqidagi masala edi, balki haqiqiy payg‘ambar kim ekani ustidagi munozara ham edi.

> So‘ng Ilyos xalqqa dedi: “Men, faqat men yolg‘iz, Egamizning payg‘ambari bo‘lib qoldim; Baalning payg‘ambarlari esa to‘rt yuz ellik kishidir.” 3 Shohlar 18:22.

Ilyosning qurbonligi osmondan tushgan olov tomonidan yondirib yuborilgach, u so‘ng o‘z qo‘llari bilan Baalning to‘rt yuz ellik payg‘ambarini qatl etdi.

> Shunda Ilyos ularga dedi: “Baalning payg‘ambarlarini tutib olinglar; ulardan birortasi ham qochib qutulmasin”. Ularni tutib oldilar; Ilyos esa ularni Qishon soyiga tushirib borib, o‘sha yerda o‘ldirdi. 3 Shohlar 18:40.

Ba’al soxta erkak xudo edi; va hali ham Izabel bilan birga bo‘lib, Samariya shahrida uning dasturxonidan oziqlanayotgan to‘rt yuz nafar butazor payg‘ambarlari ayol ma’buda Ashtorotning payg‘ambarlari edilar. Ayol ma’buda Ilyosning Karmil tog‘idagi payg‘ambarlarni qirib tashlashidan omon qoldi.

> “Tog‘ ustidagi xalq ko‘rinmas Xudo oldida dahshat va haybat ichra sajda qiladi. Ular Osmondan yuborilgan yorqin, yondiruvchi olovga qaray olmaydilar. Ular o‘z murtadliklari va gunohlari sabab yondirib yuborilishdan qo‘rqadilar. Ular tog‘ uzra jaranglab, pastdagi tekisliklargacha dahshatli ravshanlik bilan aks-sado bergan bir ovozda shunday faryod qiladilar: «Egamiz — Xudodir; Egamiz — Xudodir». Nihoyat Isroil uyg‘onadi va aldovdan xalos bo‘ladi. Ular o‘z gunohlarini va Xudoni naqadar qattiq tahqirlaganlarini ko‘radilar. Ularning g‘azabi Baal payg‘ambarlariga qarshi qo‘zg‘aladi. Axab va Baalning ruhoniylari Yahovaning qudratining ajoyib namoyon bo‘lishiga dahshatli vahima ichida guvoh bo‘ldilar. Yana, hayratga soluvchi amr so‘zlari bilan, Ilyosning xalqqa aytgan ovozi eshitiladi: «Baal payg‘ambarlarini tutinglar; ulardan birortasi ham qochib ketmasin». Va xalq Ilyosning so‘ziga itoat etishga tayyor edi. Ular o‘zlarini yo‘ldan ozdirgan soxta payg‘ambarlarni tutib oldilar va ularni Kishon soyiga olib bordilar; u yerda Ilyos o‘z qo‘li bilan bu butparast ruhoniylarni o‘ldirdi”. Review and Herald, October 7, 1873.

Karmil tog‘i Amerika Qo‘shma Shtatlarida tez orada keladigan Yakshanba qonunini timsollaydi. Aynan o‘sha paytda bir yuz qirq to‘rt mingning bayrog‘i (Ilyos orqali timsollangan) ko‘tariladi. Aynan o‘sha yerda haqiqiy protestant shoxi, Samariyada bo‘lib, Izabelning taomini yeyayotgan soxta protestant shoxiga qarama-qarshi ravishda, aniq namoyon bo‘ladi. Aynan o‘sha yerda Karmil tog‘igacha cherkov va davlatning har ikkisining ham shoxiga aylangan Respublikachi shox Muqaddas Kitob bashoratining oltinchi shohligi sifatida o‘z nihoyasiga yetadi. Shundan so‘ng esa Axab, uning o‘n qismli millati va Samariyada yashirinib yurgan, murtad protestantlar bilan birga ziyofat qilayotgan Izabel qoladi. Oltinchi shohlik tugaydi, va shundan keyin yomg‘ir cheksiz mo‘l-ko‘llik bilan yog‘adi.

Hirodning tug‘ilgan kun ziyofatida, Suvga cho‘mdiruvchi Yahyo orqali ifodalangan Ilyos, qutqarilish yoki o‘limni kutib, Rim qamoqxonasida turibdi. Aldov raqsini ijro etadigan Baal payg‘ambarlari yo‘q, faqat Izabelning qizi Salome bor. Hirod va uning shohona do‘stlari Bobil sharobidan mastdirlar, chunki uning tug‘ilgan kuni ham Yakshanba qonunini ifodalaydi, va barcha xalqlar 2001-yil 11-sentabrda, yaqin orada keladigan Yakshanba qonunidan ancha oldin, Bobil sharobini icha boshladilar.

> Shundan keyin men osmondan tushib kelayotgan yana bir farishtani ko‘rdim; uning qudrati buyuk edi, va yer uning ulug‘vorligidan yorishdi. U baland ovoz bilan qattiq nido qilib dedi: “Buyuk Bobil yiqildi, yiqildi, va jinlarning maskaniga, har qanday nopok ruhning makoniga hamda har bir nopok va jirkanch qushning qafasiga aylandi. Chunki barcha xalqlar uning zinokorligining g‘azab sharobidan ichdilar, yer yuzining shohlari u bilan zino qildilar, va yerning savdogarlari uning hashamatining mo‘l-ko‘lligi tufayli boyib ketdilar”. Vahiy 18:1–3.

Bu uch oyat Nyu-Yorkning ulkan binolari — egizak minoralar — Xudoning bir teginishi bilan qulatilganida amalga oshdi.

> “Endi esa men Nyu-Yorkni suv to‘lqini supurib ketadi, deb e’lon qilganman degan gap kelmoqda? Men buni hech qachon aytmaganman. Men u yerda qavatma-qavat qad ko‘tarayotgan ulkan binolarga qarab: ‘Rabbiy yer yuzini qattiq larzaga keltirish uchun qo‘zg‘alganda, qanday dahshatli manzaralar yuz beradi! Shunda Vahiy 18:1–3 dagi so‘zlar bajo bo‘ladi’, deganman. Vahiyning o‘n sakkizinchi bobining barchasi yer yuziga kelayotgan narsalar haqida ogohlantirishdir. Ammo Nyu-York ustiga xususan nima kelishi haqida menga berilgan alohida nur yo‘q; faqat shuni bilamanki, bir kun u yerdagi ulkan binolar Xudoning qudrati burib ag‘darishi va ostin-ustin qilishi bilan qulatiladi. Menga berilgan nurga ko‘ra, men bilamanki, dunyoda halokat bor. Rabbiydan chiqqan bir so‘z, Uning qudratli kuchining bir tegishi — va bu ulkan inshootlar qulab tushadi. Dahshatliligi tasavvurimizga sig‘maydigan manzaralar yuz beradi.” Review and Herald, 1906-yil 5-iyul.

Yaqinda keladigan Yakshanba qonuni Vahiy kitobining o‘n sakkizinchi bobidagi ikkinchi ovoz bilan ifodalanadi va u Ahobning Karmil tog‘ini hamda Hirodning tug‘ilgan kun ziyofatini ifodalaydi. Hirodiya, ya’ni Izabel ham, xuddi Izabel Karmil tog‘ida bo‘lmaganidek, Hirodning mastona ziyofatida hozir emas. Yakshanba qonunigacha u, Muqaddas Kitob bashoratining oltinchi shohligi bo‘lgan yer hayvonining hukmronligidagi ramziy yetmish yil davomida unutilgan edi. Izabel 1798 va 1799-yillarda o‘limli yarasini qabul qilganida, oltinchi shohlik (Amerika Qo‘shma Shtatlari) Muqaddas Kitob bashoratining oltinchi shohligi sifatidagi muddatini boshladi. Oltinchi shohlik yakun topgach, u yana qaytadi, qo‘shiqlarini kuylashni boshlaydi va yer yuzidagi barcha xalqlar bilan zino qiladi.

Uning zino va sharob haqidagi qo‘shiqlari bashoratli tarzda 2001-yil 11-sentabrda boshlangan edi, biroq bu shunchaki tayyorgarlik davri edi; xuddi u ilk bor taxtni egallagan paytdagi 508-yildan 538-yilgacha bo‘lgan o‘ttiz yil bilan ifodalanganidek. Yakshanba qonunigacha, oltinchi shohlik Ilyosning qo‘llari bilan o‘ldiriladigan vaqtgacha, u Samariyada yashirin bo‘lib kelgan. O‘sha paytda Yahyo payg‘ambar uning zindonida saqlanmoqda bo‘lib, yo najotni, yo o‘limni kutmoqda.

Hirod va uning oliyjanob do‘stlari Bobil sharobidan mast edilar; o‘sha paytda Hirodiyaning (Izabelning) qizi Salome o‘zining nihoyatda vasvasaga soluvchi raqsini ijro etdi va Hirod o‘zining shahvoniy hamda qarindosh-urug‘chilikka zid nafsiy istaklarini namoyon qildi. U o‘z o‘gay qizining jinsiy ishoralariga butunlay mahliyo bo‘lib, unga shohligining yarmigacha taklif qildi.

> Va qulay bir kun kelganda, Hirod o‘zining tug‘ilgan kunida amaldorlari, mingboshilari va Jalilaning ulug‘ kishilari uchun bir ziyofat berdi; va o‘sha Hirodiyaning qizi kirib, raqs tushib, Hirodga hamda u bilan birga o‘tirganlarga ma’qul bo‘lgach, podshoh qizga dedi: “Mendan nima tilasang, so‘ra, men senga beraman.” Va unga qasam ichib dedi: “Mendan nimaiki so‘rasang, hatto shohligimning yarmigacha bo‘lsa ham, senga beraman.” Shunda u tashqariga chiqib, onasiga dedi: “Nima so‘ray?” Onasi esa dedi: “Suvga cho‘mdiruvchi Yahyoning boshini.” Va u darhol shoshilganicha podshohning oldiga kirib, so‘rab dedi: “Suvga cho‘mdiruvchi Yahyoning boshini hoziroq bir laganda menga berishingni istayman.” Podshoh nihoyatda qayg‘uga tushdi; ammo qasami sababli va u bilan birga dasturxonda o‘tirganlar sababli uni rad etishni istamadi. Va podshoh darhol bir jallodni yuborib, uning boshini olib kelishni buyurdi; u borib, zindonda uning boshini kesdi, va boshini bir laganda keltirib qizga berdi; qiz esa uni onasiga berdi. Mark 6:21–28.

Vahiy kitobining o‘n sakkizinchi bobidagi birinchi ovoz 2001-yil 11-sentabrda yangradi, ikkinchi ovoz esa yaqin orada keladigan yakshanba qonuni vaqtida yangraydi. Yuhanno kitobining oltinchi bobida tasvirlangan tarixda, 2001-yildagi birinchi ovoz Masihning O‘z shogirdlariga U Osmonning haqiqiy Nonidir, shu bois ular Uning tanasini yeb, Uning qonini ichishlari kerakligini bildirgan ovozi edi. O‘sha davr Jalilada boshlandi va Yuhanno kitobining OLTINCHI bobi, OLTMISH OLTINCHI oyatida Undan yuz o‘girgan shogirdlarining ajratib tashlanishi bilan yakunlandi. O‘sha tarix Jalilada taomga doir sinov bilan boshlandi va papaning ismining soni bilan timsollangan, ya’ni OLTI, OLTI, OLTI bo‘lgan hayvonning tamg‘asi majburan joriy etilishi bilan tugadi. Jalila “burilish nuqtasi” degan ma’noni anglatadi, va 2001-yil 11-sentabr bashoratli “burilish nuqtasi” (Jalila) edi, Hirodning tug‘ilgan kuni esa Jalila rahbariyati bilan bog‘liq edi. Vahiy kitobining o‘n sakkizinchi bobining boshlang‘ich ovozi ham, Vahiy 18 ning yakuniy ovozi ham burilish nuqtasi bo‘lgan Jalila orqali ifodalangan.

> “O‘tgan tarixdan o‘rganilishi lozim bo‘lgan saboqlar bor; va barchaning Xudo hozir ham U har doim qanday ish tutgan bo‘lsa, xuddi o‘sha yo‘l bilan ish yuritishini anglab yetishi uchun e’tibor ana shularga qaratilmoqda. Uning qo‘li bugun ham O‘z ishida va xalqlar orasida ko‘rinadi, xuddi xushxabar ilk bor Adanga, Eden bog‘ida, e’lon qilinganidan buyon doimo ko‘rinib kelganidek.

> “Xalqlar va jamoat tarixida burilish nuqtalari bo‘lgan davrlar mavjud. Xudoning ilohiy irodasida, bu turli inqirozli pallalar yetib kelganda, ayni o‘sha vaqt uchun nur beriladi. Agar u qabul qilinsa, ruhiy taraqqiyot yuz beradi; agar u rad etilsa, uning ortidan ruhiy tanazzul va halokat keladi. Rabbimiz O‘z Kalomida xushxabarning jangovar faoliyatini — u o‘tmishda qanday olib borilgan bo‘lsa va kelajakda, hatto shaytoniy kuchlar o‘zlarining so‘nggi hayratlanarli harakatini amalga oshiradigan yakuniy to‘qnashuvgacha qanday olib borilishini — ochib bergan.” Bible Echo, August 26, 1895.

2001-yildagi Jalila va tez orada keladigan yakshanba qonuni davridagi Jalila keyingi yomg‘irning nuri qachon to‘kilishini aniqlab beradi. 2001-yilda bu o‘lchov bilan berilgan to‘kilish edi, ammo ikkinchi ovozda u o‘lchovsiz to‘kiladi; bu Ilyos Baal payg‘ambarlarini o‘ldirgandan keyin yuz bergan ulkan to‘kilish orqali ifodalanadi, bu esa Hirodning tug‘ilgan kunidagi ziyofatda sodir bo‘lgan. Hirodning tug‘ilgan kuni Muqaddas Kitob bashoratidagi yettinchi shohlikning tug‘ilishini ko‘rsatadi; u darhol undan oldingi shohlikning o‘limidan keyin keladi. Qo‘shma Shtatlar 1798-yilda, beshinchi shohlikning o‘limi chog‘ida hukmronlik qila boshladi, va Baal payg‘ambarlarining o‘limi paytida yettinchi shohlikning tug‘ilgan kuni yetib kelgan bo‘ladi. O‘sha yettinchi shohlik Axabning shimoldagi o‘n qismli shohligi orqali, shuningdek butparast Rimning shimoliy o‘n qismli shohligining vakili bo‘lgan Hirod orqali tasvirlanadi.

> Va sen hayvon ustida ko‘rgan o‘nta shox — o‘shalar fohishadan nafratlanadilar, uni xarob va yalang‘och qiladilar, uning etini yeydilar va uni olovda kuydiradilar. Chunki Xudo O‘z irodasini bajarishlari uchun, bir fikrda bo‘lishlari uchun va Xudoning so‘zlari bajo bo‘lgunicha o‘z saltanatlarini hayvonga berishlari uchun buni ularning yuraklariga soldi. Va sen ko‘rgan ayol yer yuzidagi shohlar ustidan hukmronlik qiladigan o‘sha buyuk shahardir. Vahiy 17:16–18.

Hirod Salomaga qilgan qasamini bajarishga va unga Yuhannoning boshini berishga rozi bo‘ladi; uning qasami esa shohligining yarmigacha bo‘lgan ulush sifatida ifodalangan edi. Birlashgan Millatlar Tashkilotining o‘n shohi, fohishadan nafratlanishlariga qaramay, o‘zlarining yettinchi shohligini avvalgi yetti boshdan bo‘lgan sakkizinchi boshga berishga rozi bo‘ladilar. Ular butunjahon miqyosidagi Davlatning uning butunjahon Cherkovi bilan birlashtirilishiga asoslangan bir shohlikka rozi bo‘ladilar. Ammo nikoh inglizcha nikoh emas, balki lotincha nikohdir, chunki ularning nikohi “ayol”ning “shohlar ustidan” hukmronlik qilishi orqali ifodalangan. Lotincha nikohda oila erkakning emas, ayolning familiyasini saqlab qoladi va bu ikkiyoqlama nikohning nomi bashoratli rivoyatning muhim unsuridir.

> “Shohlar, hukmdorlar va voliylar o‘zlariga dajjolning tamg‘asini qo‘yib oldilar va ular avliyolar bilan — Xudoning amrlarini tutadigan va Iso imoniga ega bo‘lganlar bilan — urush qilish uchun boradigan ajdar sifatida tasvirlanganlar.” Testimonies to Ministers, 38.

Biz bu tadqiqotni keyingi maqolada davom ettiramiz.

> Yahudo va Quddus haqida Omoz o‘g‘li Ishayo ko‘rgan kalom. Oxirgi kunlarda shunday bo‘ladiki, Egamiz uyining tog‘i tog‘larning cho‘qqisida mustahkam o‘rnatiladi va tepaliklardan baland ko‘tariladi; barcha xalqlar unga oqib keladilar. Ko‘p xalqlar borib shunday deydilar: Kelinglar, Egamizning tog‘iga, Yoqub Xudosining uyiga chiqaylik; U bizga O‘z yo‘llarini o‘rgatadi, biz esa Uning so‘qmoqlarida yuramiz. Chunki Qonun Siyondan chiqadi, Egamizning kalomi esa Quddusdan.... O‘sha kunda yetti ayol bir erkakdan ushlab: Biz o‘z nonimizni yeymiz, o‘z kiyimimizni kiyamiz; faqat sening noming bilan atalaylik, sharmandaligimizni bizdan olib tashla, deydilar. O‘sha kunda Egamizning novdasi go‘zal va ulug‘vor bo‘ladi, yerning mevasi esa Isroildan qutulib qolganlar uchun a’lo va chiroyli bo‘ladi. Shunday bo‘ladiki, Siyonda qolgan va Quddusda omon qolgan kishi muqaddas deb ataladi, ya’ni Quddusda tiriklar qatoriga yozilgan har bir kishi; Egamiz hukm ruhi va yondiruvchi ruh bilan Sion qizlarining nopokligini yuvib tashlaganida va Quddusning qonini uning o‘rtasidan tozalaganida. Ishayo 2:1–3, 4:1–4.

Back to Articles