Article

# Ìwé Dáníẹ́lì - Nọ́ńbà Mẹ́rìndínlógójì

Ìsinmi àti Ìtùnú-sí-mímúpadà

Author

Jeff Pippenger

Published

January 10, 2024

Formats

PDF
Word
Song MP3

> Ta ni yóò kọ́ ìmọ̀? Ta ni yóò sì mú lóye ẹ̀kọ́? Àwọn tí a ti gba lẹ́nu ọmú kúrò, tí a sì ti fà kúrò lẹ́gbẹ̀ẹ́ ọmú. Nítorí àṣẹ gbọ́dọ̀ wà lórí àṣẹ, àṣẹ lórí àṣẹ; ìlà lórí ìlà, ìlà lórí ìlà; díẹ̀ níhìn-ín, díẹ̀ níbẹ̀: Nítorí pẹ̀lú ètè tí ń ta ahọ́n àti pẹ̀lú ahọ́n mìíràn ni yóò fi bá àwọn ènìyàn yìí sọ̀rọ̀. Àwọn tí ó bá sọ fún pé, Èyí ni ìsinmi tí ẹ̀yin lè fi mú ẹni àárẹ̀ sinmi; èyí sì ni ìtura: síbẹ̀ wọn kò fẹ́ gbọ́. Ṣùgbọ́n ọ̀rọ̀ Olúwa jẹ́ fún wọn àṣẹ lórí àṣẹ, àṣẹ lórí àṣẹ; ìlà lórí ìlà, ìlà lórí ìlà; díẹ̀ níhìn-ín, díẹ̀ níbẹ̀; kí wọn lè máa lọ, kí wọn sì ṣubú sẹ́yìn, kí a sì fọ́ wọn, kí a dẹ́kùn mú wọn, kí a sì dì wọ́n. Nítorí náà, ẹ gbọ́ ọ̀rọ̀ Olúwa, ẹ̀yin ọkùnrin ẹlẹ́gàn, tí ń ṣe olórí àwọn ènìyàn yìí tí ń bẹ ní Jerusalẹmu. Nítorí ẹ ti sọ pé, A ti bá ikú dá májẹ̀mú, pẹ̀lú ọ̀run àpáàdì sì ni àwa wà ní àdéhùn; nígbà tí ìnira tí ń kún bí ìkún-omi bá kọjá, kì yóò dé bá wa: nítorí a ti fi irọ́ ṣe ibi ìsádi wa, lábẹ́ èké sì ni a fi pa ara wa mọ́: Nítorí náà, báyìí ni Oluwa Ọlọ́run wí pé, Wò ó, èmi fi òkúta kan sí Sioni fún ìpìlẹ̀, òkúta àyẹ̀wò, òkúta ìgún iyebíye, ìpìlẹ̀ tí ó dájú: ẹni tí ó bá gbàgbọ́ kì yóò yára. Èmi yóò sì fi ìdájọ́ ṣe okùn ìwò, àti òdodo ṣe òjé ìwọ̀n: yìnyín yóò sì gbá ibi ìsádi irọ́ kúrò, omi yóò sì bo ibi ìpamọ́ náà. A ó sì fòpin sí májẹ̀mú yín pẹ̀lú ikú, àdéhùn yín pẹ̀lú ọ̀run àpáàdì kì yóò dúró; nígbà tí ìnira tí ń kún bí ìkún-omi bá kọjá, nígbà náà ni a ó tẹ̀ yín mọ́lẹ̀ nípasẹ̀ rẹ̀. Isaiah 28:9–18.

Ní ọdún 1863, àwọn ènìyàn ẹlẹ́gàn tí ń ṣàkóso Jerúsálẹ́mù bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ ìlọsíwájú kan láti bo àwọn iyebíye Miller mọ́lẹ̀, kí wọ́n sì fi owó ẹ̀yà àrò àti àwọn ohun iyebíye èké rọ́pò wọn. Nípa ṣíṣe bẹ́ẹ̀ ni wọ́n “dá májẹ̀mú pọ̀ mọ́ ikú,” wọ́n “fi irọ́ ṣe” “ibi ààbò” wọn, wọ́n sì “fi ara pamọ́” “lábẹ́ èké.” Ṣùgbọ́n a ó fi ìránṣẹ́ ọjọ́ ìkẹyìn ti “ìsinmi” àti ti “ìtùnú” dán wọn wò, èyí tí Pétérù sọ nípa rẹ̀ nínú ìwé Ìṣe Àwọn Àpọ́sítélì.

> Ṣùgbọ́n àwọn nǹkan wọ̀nyí, tí Ọlọ́run ti fi ẹnu gbogbo àwọn wòlíì rẹ̀ fihàn tẹ́lẹ̀ pé Kírísti yóò jìyà, bẹ́ẹ̀ ni ó ti mú un ṣẹ. Nítorí náà, ẹ ronúpìwàdà, kí ẹ sì yípadà, kí a lè pa ẹ̀ṣẹ̀ yín rẹ́ kúrò, nígbà tí àwọn àkókò ìtura yóò ti ọ̀dọ̀ Olúwa dé; àti pé yóò rán Jésù Kírísti, ẹni tí a ti kéde rẹ̀ fún yín tẹ́lẹ̀: ẹni tí ọ̀run gbọ́dọ̀ gbà títí di àwọn àkókò ìmúpadàbọ̀sípò ohun gbogbo, tí Ọlọ́run ti sọ nípasẹ̀ ẹnu gbogbo àwọn wòlíì mímọ́ rẹ̀ láti ìbẹ̀rẹ̀ ayé. Nítorí Mósè nítòótọ́ sọ fún àwọn baba pé, Wòlíì kan ni Olúwa Ọlọ́run yín yóò jí dìde fún yín láàárín àwọn arákùnrin yín, bí èmi; òun ni kí ẹ máa gbọ́ nínú ohun gbogbo, ohunkóhun tí yóò bá sọ fún yín. Yóò sì ṣẹlẹ̀ pé, gbogbo ọkàn tí kò bá fetí sí wòlíì náà, a ó pa á run kúrò láàárín àwọn ènìyàn. Béẹ̀ ni, gbogbo àwọn wòlíì láti ọwọ́ Sámúẹ́lì àti àwọn tí ó tẹ̀lé e lẹ́yìn, iye gbogbo àwọn tí ó ti sọ̀rọ̀, wọ́n sì ti sọ àsọtẹ́lẹ̀ nípa àwọn ọjọ́ wọ̀nyí pẹ̀lú. Ìṣe 3:18–24.

Peter tọ́ka sí i pé gbogbo àwọn wòlíì sọ̀rọ̀ nípa àwọn àkókò ìtùnú àti òjò ìkẹyìn, àti pé Isaiah ń ṣàlàyé irú ẹgbẹ́ ènìyàn tí ó kọ̀ láti gba àwọn àkókò ìkẹyìn yìí ti ìtùnú, tí ó ṣẹlẹ̀ ní ìparí ìdájọ́ ìwádìí, nígbà tí a ń pa ẹ̀ṣẹ̀ rẹ́ kúrò pátápátá, tí òjò ìkẹyìn sì ń rọ̀. Ní àkókò náà, irú ẹgbẹ́ tí wọ́n ti dá májẹ̀mú ikú sílẹ̀ tí Isaiah ń tọ́ka sí, gẹ́gẹ́ bí Peter ṣe sọ, “a ó pa wọ́n run kúrò láàárín àwọn ènìyàn.” Sister White máa ń sọ̀rọ̀ léraléra nípa àkókò gangan yìí ti ìsinmi àti ìtùnú Isaiah.

> “Áńgẹ́lì tí ó darapọ̀ mọ́ ìkéde iṣẹ́ ìránṣẹ́ áńgẹ́lì kẹta ni yóò fi ògo rẹ̀ tànmọ́lẹ̀ sí gbogbo ayé. A ti sọ iṣẹ́ kan tẹ́lẹ̀ níhìn-ín tí ìtòbi rẹ̀ yóò kárí ayé, tí agbára rẹ̀ sì yóò jẹ́ aláìlọ́wọ́gbà. Ìṣísẹ̀ ìbọ̀wá 1840–44 jẹ́ ìfarahàn ológo ti agbára Ọlọ́run; a gbé iṣẹ́ ìránṣẹ́ áńgẹ́lì àkọ́kọ́ dé ibi iṣẹ́ ìhìnrere gbogbo ní ayé, àti ní àwọn orílẹ̀-èdè kan, ìfẹ́ sí ẹ̀sìn pọ̀ jù lọ tí a ti rí ní ilẹ̀ kankan láti ìgbà Àtúnṣe ti ọ̀rúndún kẹrìndínlógún; ṣùgbọ́n gbogbo wọ̀nyí ni a óò ju kọjá lọ nípasẹ̀ ìṣísẹ̀ alágbára lábẹ́ ìkìlọ̀ ìkẹyìn ti áńgẹ́lì kẹta.

> “Iṣẹ́ náà yóò jọ ti Ọjọ́ Pẹ́ńtẹ́kọ́sì. Gẹ́gẹ́ bí a ti fi ‘òjò ìbẹ̀rẹ̀’ fúnni, nínú ìtújáde Ẹ̀mí Mímọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ ìhìnrere, láti mú kí irúgbìn iyebíye náà hù sókè, bẹ́ẹ̀ náà ni a ó fi ‘òjò ìkẹyìn’ fúnni ní ìparí rẹ̀ fún ìgbá pípọn ikórè. ‘Nígbà náà ni a ó mọ̀, bí a bá tẹ̀síwájú láti mọ Olúwa: ìjàde Rẹ̀ ti pèsè bí àárọ̀; yóò sì tọ̀ wá wá bí òjò, bí òjò ìkẹyìn àti òjò ìbẹ̀rẹ̀ sí ilẹ̀ ayé.’ Hosea 6:3. ‘Nítorí náà, ẹ yọ̀, ẹ̀yin ọmọ Síónì, kí ẹ sì yọ̀ nínú Olúwa Ọlọ́run yín: nítorí Ó ti fi òjò ìbẹ̀rẹ̀ fún yín níwọ̀ntúnwọ̀nsì, yóò sì mú kí òjò sọ̀kalẹ̀ wá fún yín, òjò ìbẹ̀rẹ̀, àti òjò ìkẹyìn.’ Joel 2:23. ‘Ní àwọn ọjọ́ ìkẹyìn, ni Ọlọ́run wí, Èmi yóò tú nínú Ẹ̀mí Mi sórí gbogbo ẹran-ara.’ ‘Yóò sì ṣẹlẹ̀ pé, ẹnikẹ́ni tí yóò pe orúkọ Olúwa ni a ó gbà là.’ Acts 2:17, 21.”

> “Iṣẹ́ ńlá ti ìhìnrere kì yóò parí pẹ̀lú ìfihàn agbára Ọlọ́run tí ó kéré ju èyí tí ó samisi ìbẹ̀rẹ̀ rẹ̀ lọ. Àwọn àsọtẹ́lẹ̀ tí a mú ṣẹ ní ìtàǹkálẹ̀ òjò àkọ́kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ ìhìnrere, ni a ó tún mú ṣẹ nínú òjò ìkẹ́yìn ní ìparí rẹ̀. Èyí ni ‘àwọn àkókò ìtura’ tí àpọ́sítélì Peteru ń retí síwájú nígbà tí ó sọ pé: ‘Ẹ̀yin náà, ẹ ronúpìwàdà, kí ẹ sì yípadà, kí a lè pa ẹ̀ṣẹ̀ yín rẹ́, nígbà tí àwọn àkókò ìtura yóò bá ti wá láti ọ̀dọ̀ Olúwa; òun yóò sì rán Jésù.’ Ìṣe 3:19, 20.” The Great Controversy, 611.

Ìdánwò náà dá lórí ìlànà ti òjò ìkẹyìn, gẹ́gẹ́ bí a ti fi í hàn gẹ́gẹ́ bí “ìlà lórí ìlà.” A ń fi iṣẹ́ ìránṣẹ́ ìdánwò náà ránṣẹ́ nípasẹ̀ àwọn olùṣọ́ tí wọ́n jẹ́ ti “ahọ́n mìíràn,” tí a sì fi wọ́n ṣàpẹẹrẹ gẹ́gẹ́ bí ẹni tí wọ́n ní “ètè tí ń ta gbólóhùn.” Ìṣẹ́ ìránṣẹ́ ìdánwò ti òjò ìkẹyìn ni a ó fi ránṣẹ́ nípasẹ̀ àwọn olùṣọ́ tí a kò tíì kọ́ nínú ìlànà ìṣe ti Pùròtẹ́sítántì tí ó ti yapa sí òtítọ́ àti ti Kátólíìkì, èyí tí Adventism ti gbà mọ́ra jálẹ̀ gbogbo ìtàn ìṣọ̀tẹ̀ rẹ̀.

> “Àkókò náà kò jìnnà mọ́ tí ìdánwò yóò dé bá gbogbo ọkàn. A ó sì fi ààmì ẹranko náà lé wa lọ́rùn. Àwọn tí wọ́n ti ń tẹ̀síwájú lójú ọ̀nà díẹ̀díẹ̀ ní fífi ara wọn jọ̀wọ́ fún ohun tí ayé ń béèrè, tí wọ́n sì ń bá àṣà ayé mu, wọn kì yóò rí i gẹ́gẹ́ bí ohun líle láti fi ara wọn jọ̀wọ́ fún àwọn aláṣẹ, dípò kí wọ́n fi ara wọn sábẹ́ ẹ̀gàn, ẹ̀sín, ìhalẹ̀ ìmúṣẹ̀wọ̀n, àti ikú. Ìjà náà wà láàárín àwọn àṣẹ Ọlọ́run àti àwọn àṣẹ ènìyàn. Ní àkókò yìí ni a ó yà wúrà kúrò nínú ẹ̀gbin inú ìjọ. Ìwà-bí-Ọlọ́run tòótọ́ ni a ó fi hàn gbangba pé ó yàtọ̀ sí ìrísí rẹ̀ àti dídán asán rẹ̀. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìràwọ̀ tí a ti mọ̀rírì nítorí ìmólẹ̀ rẹ̀ yóò nígbà náà ṣókùnkùn. Àgbẹ̀ bí awọsánmà ni a ó gbé kúrò lọ lórí afẹ́fẹ́, àní láti àwọn ibi tí a ti ń rí bíi pé ilẹ̀ ìpakà alikama ọlọ́rọ̀ nìkan ni ó wà. Gbogbo àwọn tí wọ́n gbé ara wọn wọ àwọn ọ̀ṣọ́ ibi mímọ́, ṣùgbọ́n tí wọn kò wọ òdodo Kristi, ni a ó fi hàn nínú ìtìjú ìhòòhò ara wọn.”

> “Nígbà tí a bá gé àwọn igi tí kò ní èso lulẹ̀ gẹ́gẹ́ bí ẹni tí ń dí ilẹ̀ lọ́wọ́, nígbà tí a bá yà ọ̀pọ̀lọpọ̀ arákùnrin èké sọ́tọ̀ kúrò lọ́dọ̀ àwọn tòótọ́, nígbà náà ni a ó fi àwọn ẹni ìkọ̀kọ̀ hàn ní gbangba, wọn yóò sì pẹ̀lú hósánà darapọ̀ mọ́ abẹ́ àsíá Kristi. Àwọn tí wọ́n ti jẹ́ aláìgboyà tí wọn kò sì ní ìgbẹ́kẹ̀lé ara wọn yóò kéde ara wọn ní gbangba fún Kristi àti fún òtítọ́ Rẹ̀. Àwọn aláìlera jùlọ àti àwọn aṣiyèméjì nínú ìjọ yóò dàbí Dafidi—ní ìfẹ́ láti ṣe, àti láti gbójúgbóyà. Bí òru ṣe túbọ̀ jinlẹ̀ fún àwọn ènìyàn Ọlọ́run, bẹ́ẹ̀ ni àwọn ìràwọ̀ yóò túbọ̀ tàn kedere. Sátánì yóò fi ìnúnibíni líle bá àwọn olóòótọ́; ṣùgbọ́n, ní orúkọ Jésù, wọn yóò jáde ju àwọn ajagunṣẹ́gun lọ. Nígbà náà ni ìjọ Kristi yóò fara hàn pé ó ‘lẹ́wà bí òṣùpá, ó mọ́ bí oòrùn, ó sì bani lẹ́rù bí ogun tí ó ní àsíá.’”

> “Àwọn irúgbìn òtítọ́ tí a ń fúnrúgbìn nípasẹ̀ iṣẹ́ ìránṣẹ́ ajíhìnrere yóò sì hù, yóò sì yọ̀, yóò sì so èso. Àwọn ọkàn yóò gba òtítọ́ tí yóò fara da ìpọ́njú, wọ́n yóò sì yin Ọlọ́run pé a kà wọ́n sí ẹni tí yóò jìyà nítorí Jésù. ‘Nínú ayé ẹ ó ní ìpọ́njú: ṣùgbọ́n ẹ mú inú yín dùn; èmi ti ṣẹ́gun ayé.’ Nígbà tí ìyọnu àkúnya yóò gba ilẹ̀ ayé kọjá, nígbà tí afẹ́fẹ́ ìfẹ́lẹ̀ yóò ń fọ ilẹ̀ ìpakà Jèhófà mọ́, Ọlọ́run yóò jẹ́ ìrànlọ́wọ́ fún àwọn ènìyàn Rẹ̀. A lè gbé àwọn àmì-ìṣẹ́gun Satani sókè gidigidi, ṣùgbọ́n ìgbàgbọ́ àwọn mímọ́ tí ó mọ́, tí ó sì jẹ́ mímọ́, kì yóò rẹ̀wẹ̀sì.”

> “Elijah mú Elisha kúrò níbi ìtúlẹ̀, ó sì ju aṣọ ìyàsímímọ́ rẹ̀ lé e lórí. A fi ìpè sí iṣẹ́ ńlá àti mímọ́ yìí hàn fún àwọn ènìyàn ẹ̀kọ́ àti ipò gíga; ìbá ṣe pé wọ́n jẹ́ kékeré ní ojú ara wọn, tí wọ́n sì fi gbogbo ìgbẹ́kẹ̀lé wọn lé Olúwa lórí, ì bá ti fi ọlá fún wọn láti ru àsíá Rẹ̀ lọ ní ìṣẹ́gun dé ibi àṣẹ́gun. Ṣùgbọ́n wọ́n yà ara wọn kúrò lọ́dọ̀ Ọlọ́run, wọ́n tẹ̀lé ipa ayé, Olúwa sì kọ̀ wọ́n sílẹ̀.

> “Ọ̀pọ̀ ènìyàn ti gbé ìmọ̀ sáyẹ́ǹsì ga, wọ́n sì ti pàdánù ojú wọn kúrò lórí Ọlọ́run ìmọ̀ sáyẹ́ǹsì. Kì í ṣe bẹ́ẹ̀ pẹ̀lú ìjọ ní àwọn àkókò mímọ́ jùlọ.

> “Ọlọ́run yóò ṣe iṣẹ́ kan ní ọjọ́ wa tí ìwọ̀nba díẹ̀ péré ni ó ń retí. Yóò gbé dìde, yóò sì gbéga láàárín wa àwọn tí a kọ́ nípa àmì-oróró Ẹ̀mí Rẹ̀ ju nípa ẹ̀kọ́ ìta ti àwọn ilé-ẹ̀kọ́ ìmọ̀ sáyẹ́ǹsì lọ. Kò yẹ kí a kẹ́gàn tàbí kí a dá àwọn ohun èlò wọ̀nyí lẹ́bi; Ọlọ́run ni ó ti pèsè wọn, ṣùgbọ́n wọn lè pèsè àwọn ìtọ́sí ìta nìkan. Ọlọ́run yóò fi hàn pé Kì í ṣe ẹni tí ó gbára lé àwọn ènìyàn ayé tí wọ́n kàwé, tí wọ́n sì kún fún ìgbéraga ara wọn.” Testimonies, volume 5, 81, 82.

“ìyà tí ń ṣàn kọjá ààlà” jẹ́ ààmì òfin Ọjọ́ Àìkú, èyí tí ó bẹ̀rẹ̀ ní wákàtí ìṣẹ̀lẹ̀ ilẹ̀-rírìń ńlá ti Ìfihàn mọ́kànlá. Ó ń ṣàfihàn àkókò ìdánwò òfin Ọjọ́ Àìkú tí ń lọ síwájú ní ìpele dé ìpele.

> “Àwọn orílẹ̀-èdè àjèjì yóò tẹ̀lé àpẹẹrẹ Orílẹ̀-Èdè Amẹ́ríkà. Bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé òun ni yóò ṣáájú, síbẹ̀ ìpọnjú kan náà yóò dé bá àwọn ènìyàn wa ní gbogbo apá ayé.” Testimonies, volume 6, 395.

Kété ṣáájú òfin Ọjọ́-ìsinmi, a gbá àwọn owó ayédèrú inú àlá Miller jáde nípasẹ̀ fèrèsé, gẹ́gẹ́ bí a ti ń tú àwọn Adventistì ti Laodicea jáde kúrò ní ẹnu Olúwa. Lẹ́yìn náà ni a gbé ìjọ náà sókè gẹ́gẹ́ bí àsíá, “ẹlẹ́wà bí òṣùpá, mímọ́ bí oòrùn, tí ó sì bani lẹ́rù bí ogun pẹ̀lú àsíá.” Ìhìnrere Isaiah tí ń jáde láti “ahọ́n mìíràn” àti “ètè tí ń ta lẹ́nu,” ṣàfihàn àwọn tí a gbé dìde tí a sì gbé ga, tí a sì fi ìfóróyìn Ẹ̀mí Rẹ̀ kọ́ dípò ìkẹ́kọ̀ọ́ òde láti ọ̀dọ̀ àwọn ilé-ẹ̀kọ́ onímọ̀ sáyẹ́ǹsì. Àwọn ọ̀mùtí Ephraim kùnà nínú ìdánwò “ìlà lórí ìlà,” nítorí ọgbọ́n àwọn ọlọ́gbọ́n wọn ti ṣègbé. Àsọtẹ́lẹ̀ ti di fún wọn bí ìwé tí a fi èdìdì dì.

Ìtàn náà, tí gẹ́gẹ́ bí Peteru ti sọ, gbogbo àwọn wòlíì láti ọjọ́ Samueli ti sọ̀rọ̀ nípa rẹ̀, ń pèsè oríṣiríṣi àpẹẹrẹ ti ìparun àwọn Adventist tí wọ́n kọ ìhìnrere òjò ìkẹ́yìn; ṣùgbọ́n kì í ṣe ikú ti ara ni wọ́n jìyà nígbà òfin Ọjọ́ Àìkú, bí kò ṣe ikú ti ẹ̀mí, èyí tí ìmọ̀ràn tòótọ́ pé wọ́n ti sọnù fún ayérayé ń bá a lọ, gẹ́gẹ́ bí a ti ṣàpẹẹrẹ rẹ̀ nínú àwọn wúńdíá òmùgọ̀, tí wọ́n nínú ìwé Amos jí sí òtítọ́ náà pé wọ́n ti sọnù.

> Kíyèsí i, àwọn ọjọ́ ń bọ̀, ni Oluwa Ọlọrun wí, tí èmi yóò sì rán ìyàn sí ilẹ̀ náà, kì í ṣe ìyàn àkàrà, bẹ́ẹ̀ ni kì í ṣe òùngbẹ omi, bí kò ṣe ti gbígbọ́ ọ̀rọ̀ Oluwa: Wọn yóò sì máa ṣàìrìn kiri láti òkun dé òkun, àti láti àríwá títí dé ìlà-oòrùn, wọn yóò sáré lọ síwájú sẹ́yìn láti wá ọ̀rọ̀ Oluwa, wọn kì yóò sì rí i. Ní ọjọ́ náà àwọn wúńdíá arẹwà àti àwọn ọ̀dọ́kùnrin yóò rẹ̀ nítorí òùngbẹ. Àwọn tí ń búra nípa ẹ̀ṣẹ̀ Samaria, tí wọ́n sì ń wí pé, Ọlọrun rẹ yè, ìwọ Dani; àti pé, Ọ̀nà Beerṣeba yè; àní, àwọn náà ni yóò ṣubú, wọn kì yóò sì tún dìde mọ́. Amos 8:11–14.

Lẹ́yìn tí ó ti tọ́ka sí àkókò òfin Ọjọ́ Àìkú pẹ̀lú ààmì “ìjìyà tí ń kún àkúnya,” Isaiah sọ̀rọ̀ sí ìbẹ̀rù àti àníyàn tí ń bá a lọ ti àwọn tí wọ́n dá májẹ̀mú pẹ̀lú ikú.

> A ó sì di májèmú yín pẹ̀lú ikú asán, àdéhùn yín pẹ̀lú ọ̀run àpáàdì kì yóò dúró; nígbà tí pàṣán tí ń kún-ún-kún-ún yóò bá kọjá lọ, nígbà náà ni yóò tẹ yín mọ́lẹ̀. Láti ìgbà tí yóò ti jáde ni yóò máa mú yín; nítorí ní òwúrọ̀ kọ̀ọ̀kan ni yóò máa kọjá lórí, lọ́sàn-án àti lóru: ìròyìn náà yóò sì jẹ́ ìdààmú lásán fún ẹni tí ó bá lóye rẹ̀. Isaiah 28:18, 19.

Nígbà náà ni ìmọ̀ ìtúmọ̀ ìbísí ìmọ̀ tí a ṣàfihàn nínú àwọn ọ̀ṣọ́ iyebíye Miller kò ní ṣeé rí mọ́, ṣùgbọ́n “ìtúmọ̀” ìròyìn ìdààmú òfin Ọjọ́-Àìkú tí ń tẹ̀síwájú yóò fi hàn pé a ti sọ májẹ̀mú wọn pẹ̀lú ikú di asán. Àwọn tí wọ́n ti fi ara wọn pamọ́ “lábẹ́ èké,” yóò sì mọ̀ nígbà náà pé “Olúwa Ọlọ́run” ti fi “òkúta kan sí Sioni fún ìpìlẹ̀, òkúta tí a dán wò, òkúta ìgún iyebíye, ìpìlẹ̀ pípa,” ṣùgbọ́n yóò ti pẹ́ jù. Àwọn èké tí wọ́n ti fi ara wọn pamọ́ sábẹ́ wọn bí wọ́n ṣe ń kọjá nípasẹ̀ ìtàn ni a ó sì gbá kúrò nígbà náà. Ọ̀pọ̀ nínú àwọn irọ́ tó hàn gbangba wọ̀nyí ni a lè fi ìrọ̀rùn mọ̀ nínú ìran Odò Ulai.

Àwọn ọmọlẹ́yìn Miller, ní ìbámu pẹ̀lú ìmọ̀ye wọn nípa Danieli orí kejì, mọ àwọn ìjọba tí ó wà nínú Danieli orí kẹjọ̀ sí àwọn ìjọba kan náà tí a ṣàfihàn nínú orí keje. Ìyàtọ̀ tó wà láàárín àwọn orí méjèèjì náà ni pé orí keje ń ṣàpẹẹrẹ àwọn àkójọpọ̀ ètò òṣèlú àwọn ìjọba náà, ṣùgbọ́n orí kẹjọ̀ ń ṣàpẹẹrẹ àwọn àkójọpọ̀ ẹ̀sìn àwọn ìjọba náà. Nítorí èyí ni a fi ṣe àfihàn Danieli orí kẹjọ̀ pẹ̀lú àwọn ọ̀rọ̀ ibi mímọ́.

Dáníẹ́lì orí kẹjọ, ń lo àwòrán ààmì ibi mímọ́ láti ṣàpẹẹrẹ àwọn ìjọba, ṣùgbọ́n gbogbo ààmì ibi mímọ́ tí a ṣàfihàn nínú orí náà ni a ti bàjẹ́; nípa bẹ́ẹ̀ a fi hàn pé ìyàtọ̀ wà láàárín ẹ̀sìn òtítọ́ ti Kristi àti ẹ̀sìn èké ti Sátánì. Àgbò jẹ́ ẹranko tí a máa ń lò gẹ́gẹ́ bí ọrẹ nínú ibi mímọ́ Ọlọ́run, ṣùgbọ́n gbogbo ọrẹ ibi mímọ́ gbọ́dọ̀ jẹ́ aláìlábùkù. Àgbò tó wà nínú orí kẹjọ kò tóótun láti lò gẹ́gẹ́ bí ọrẹ nínú ibi mímọ́ Ọlọ́run, nítorí pé àwọn ìwo náà kò dọ́gba.

> Nígbà náà ni mo gbé ojú mi sókè, mo sì rí i; sì wò ó, àgbò akọ kan dúró níwájú odò náà, ẹni tí ó ní ìwo méjì; àwọn ìwo méjèèjì náà sì ga; ṣùgbọ́n ọ̀kan ga ju èkejì lọ, èyí tí ó sì ga jù ni ó yọ jáde ní ìkẹyìn. Danieli 8:3.

A kì yóò jẹ́ kí àgbò tó ní iwo méjì tí gígùn wọn yàtọ̀ síra wá gẹ́gẹ́ bí ọrẹ ní ibi mímọ́ Ọlọ́run, ṣùgbọ́n ààmì náà kì í ṣe ti ẹ̀sìn òtítọ́ Ọlọ́run, bí kò ṣe ti ẹ̀sìn èké Satani, ìyẹn ẹ̀sìn kèfèrí. Ìjọba tí ó tẹ̀ lé e ni a ṣàpẹẹrẹ rẹ̀ pẹ̀lú ewúrẹ́, èyí tí í ṣe ọrẹ ibi mímọ́ pẹ̀lú, ṣùgbọ́n lẹ́ẹ̀kan sí i, a ti ba ewúrẹ́ náà jẹ́, nítorí tí ó ní iwo kan láàárín ojú rẹ̀, tí ó ṣàìní ìbámu pípé tí a ń béèrè fún nínú ọrẹ ibi mímọ́.

> Bí mo sì ṣe ń ronú lórí rẹ̀, kíyèsí i, ewúrẹ́ akọ kan sì ti ìwọ̀-oòrùn wá lórí ojú gbogbo ayé, kò sì fi ẹsẹ̀ kan ilẹ̀ rárá: ewúrẹ́ náà sì ní ìwo ńlá kan láàárín ojú rẹ̀. Danieli 8:5.

Ní ìkẹyìn, ìwo ewúrẹ́ akọ náà fọ́, ó sì mú ìwo mẹ́rin jáde, èyí tí ó tún jẹ́ kí ó má yẹ fún jíjẹ ẹbọ nínú ibi mímọ́ Ọlọ́run.

> Nítorí náà, akọ-ewúrẹ́ náà di títóbi gidigidi; ṣùgbọ́n nígbà tí ó lágbára, ìwo ńlá náà fọ́; ní ipò rẹ̀ sì ni mẹ́rin mìíràn tí ó ṣe pàtàkì hàn, síhà afẹ́fẹ́ mẹ́rin ọ̀run. Danieli 8:8.

Orí kẹjọ ìwé Dáníẹ́lì bẹ̀rẹ̀ láìka ìjọba Bábílónì sí pẹ̀lú àmì kan. Bábílónì, ìjọba àkọ́kọ́ nínú àsọtẹ́lẹ̀ Bíbélì, ni a ti fi ìdí rẹ̀ múlẹ̀ nípa ti Bíbélì lórí ẹlẹ́rìí méjì ti orí kejì àti orí keje; ṣùgbọ́n nínú orí kẹjọ ni a fi mọ̀ọ́mọ̀ pa Bábílónì mọ́, láti tẹnu mọ́ àbùdá àsọtẹ́lẹ̀ ti ipò póòpù, ní gbigba ọgbẹ́ ikú kan tí a mú láradá níkẹyìn. Ní àkókò láti ìgbà ọgbẹ́ ikú rẹ̀ títí di ìgbà tí a mú un láradá, ipò póòpù náà ni a fi pamọ́, tàbí a gbàgbé rẹ̀, ní ti àsọtẹ́lẹ̀. Ìfipamọ́ náà tún jẹ́ aṣojú nípasẹ̀ bí a ṣe yọ ìjọba Nebukadinésárì kúrò, tí a sì tún fi í padàbọ̀ lẹ́yìn náà.

Orí kẹjọ ìwé Dáníẹ́lì bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú ààmì tààrà kan ti ìjọba kejì nípa fífi àgbò ọ̀dàn hàn gẹ́gẹ́ bí aṣojú ìjọba Mẹ́dò-Pérṣíà, èyí tí ewúrẹ́ tí ó ti bàjẹ́, tí ó ń ṣojú fún ìjọba Gíríìsì, tẹ̀ lé. Lẹ́yìn náà, láti inú ọ̀kan nínú afẹ́fẹ́ mẹ́rin tí àwọn ìwo mẹ́rin ti Gíríìsì ti fọ́nká sí, Dáníẹ́lì rí ìwo kékeré kan tí ó ń ṣojú fún ìjọba kẹrin, ìyẹn ti Róòmù. Ìwo kékeré náà ń ṣojú fún àwọn ìpele méjèèjì ti Róòmù, tí a ti ṣàfihàn nínú ẹsẹ̀ mẹ́rin. A ń ṣojú fún Róòmù kèfèrí nípasẹ̀ ìwo kékeré náà nínú akọ-abo ọkùnrin, àti fún Róòmù póòpù nípasẹ̀ ìwo kékeré náà nínú akọ-abo obìnrin.

> Láti inú ọ̀kan nínú wọn sì ni ìwo kékeré kan ti jáde, èyí tí ó sì di ńlá gidigidi sí ìhà gúúsù, àti sí ìhà ìlà-oòrùn, àti sí ilẹ̀ ẹlẹ́wà náà. Ó sì di ńlá, àní títí dé ogun ọ̀run; ó sì sọ díẹ̀ nínú ogun náà àti díẹ̀ nínú àwọn ìràwọ̀ náà sọ́dọ̀ ilẹ̀, ó sì tẹ̀ wọ́n mọ́lẹ̀. Bẹ́ẹ̀ ni, ó gbé ara rẹ̀ ga àní títí dé ọba ogun náà, àti nípasẹ̀ rẹ̀ ni a ti mú ẹbọ ojoojúmọ́ kúrò, a sì wó ibi mímọ́ rẹ̀ lulẹ̀. A sì fi ogun kan fún un láti dojú kọ ẹbọ ojoojúmọ́ nítorí ìrékọjá; ó sì ju òtítọ́ sílẹ̀; ó sì ṣe gẹ́gẹ́ bí ó ti fẹ́, ó sì ṣàṣeyọrí. Danieli 8:9–12.

Iwo kékeré ti Róòmù tí ó wọ ìtàn náà wá nínú ẹsẹ̀ kẹsàn-án, ni a ṣàfihàn rẹ̀ ní ìpèdè akọ, lẹ́yìn náà nínú ẹsẹ̀ kẹwàá, a tún ṣàfihàn iwo kékeré náà ní ìpèdè abo; lẹ́yìn náà nínú ẹsẹ̀ kọkànlá, a ṣàfihàn iwo kékeré náà ní ìpèdè akọ; àti pé nínú ẹsẹ̀ kejìlá, a tún ṣàfihàn iwo kékeré náà lẹ́ẹ̀kan sí i ní ìpèdè abo.

Orí kẹjọ ìwé Dáníẹ́lì fi ìjọba àkọ́kọ́ pamọ́, lẹ́yìn náà a fi àwọn ìjọba méjì tí ó tẹ̀lé e hàn gẹ́gẹ́ bí àwọn ẹranko ibi mímọ́ tí a ti bàjẹ́, a sì fi ìjọba kẹrin hàn gẹ́gẹ́ bí ìwo. A ti ba ìwo náà jẹ ní ti àsọtẹ́lẹ̀, nítorí ó farahàn bí ọkùnrin, lẹ́yìn náà bí obìnrin, lẹ́yìn náà bí ọkùnrin, lẹ́yìn náà sì tún bí obìnrin.

> Obìnrin kò gbọdọ̀ wọ ohun tí ó jẹ́ ti ọkùnrin, bẹ́ẹ̀ ni ọkùnrin kò gbọdọ̀ wọ aṣọ obìnrin: nítorí gbogbo àwọn tí ń ṣe bẹ́ẹ̀ jẹ́ ìríra sí Olúwa Ọlọ́run rẹ. Deuteronomi 22:5.

Ìfarahàn akọ ti ìwo kékeré ti Róòmù aláìsìn, wà ní ẹsẹ̀ kẹ́sàn-án àti kọkànlá, nígbà tí ìfarahàn abo ti ìwo kékeré ti Róòmù papal, wà ní ẹsẹ̀ kẹwàá àti kejìlá. A mọ akọ tàbí abo ìwo kékeré náà nípa fífi ọ̀rọ̀ Dáníẹ́lì yẹ̀ wò ní ìpele ọ̀rọ̀ ìbílẹ̀, ohun tí Miller kò lè rí, nítorí pé Cruden’s Concordance nìkan ni ó lò, Cruden’s Concordance sì kò pèsè ìmọ̀ kankan nípa èdè ìpilẹ̀ṣẹ̀. Àwọn olùtumọ̀ Bíbélì King James mọ ìyípadà láàárín akọ àti abo tó ń ṣẹlẹ̀ káàkiri àwọn ẹsẹ̀ mẹ́rin náà, wọ́n sì pa àwọn akọ-abo náà mọ́ nínú apá ọ̀rọ̀ náà, bí o bá mọ ohun tí o yẹ kí o wá.

Àwọn atúmọ̀-èdè náà mọ ìyàtọ̀ tó wà láàárín ìwo kékeré akọ àti ìwo kékeré abo nínú ẹsẹ̀ kẹ́sàn-án sí kejìlá, wọ́n sì fi ọ̀rọ̀ náà “it” hàn gẹ́gẹ́ bí àfihàn ìyàtọ̀ náà. A lò ọ̀rọ̀ náà “it” fún ìwo kékeré náà nígbà tí ó bá wà nínú ìṣe abo rẹ̀. Wo Daniẹli orí kẹjọ, ẹsẹ̀ kẹwàá:

> Ó sì di ńlá, àní títí dé ogun ọ̀run; ó sì sọ díẹ̀ nínú ogun náà àti nínú àwọn ìràwọ̀ sílẹ̀ lórí ilẹ̀, ó sì tẹ̀ wọ́n mọ́lẹ̀. Danieli 8:10.

Ó “di ńlá,” ó sì “ta [ẹni kan] lulẹ̀,” bẹ́ẹ̀ ni ó fi dá idánimọ̀ iwo kékeré náà gẹ́gẹ́ bí obìnrin náà múlẹ̀. Ẹsẹ̀ kejìlá sọ pé:

> A sì fi ogun ogun fún un lòdì sí ẹbọ ojoojúmọ́ nítorí ìrékọjá; ó sì ju òtítọ́ sẹ́lẹ̀; ó sì ṣe bẹ́ẹ̀, ó sì ṣàṣeyọrí. Danieli 8:12.

Nínú ẹsẹ̀ kejìlá, a ti fi ọ̀rọ̀ náà “òun” kún un, ṣùgbọ́n kò ṣàfihàn ìwo kékeré náà ní tòótọ́, nítorí pé a ti tọ́ka sí ìwo kékeré náà lẹ́ẹ̀mejì nínú ẹsẹ̀ náà gẹ́gẹ́ bí “ó,” nípa bẹ́ẹ̀ ó ń ṣojú abo. Ó hàn gbangba pé àwọn atúmọ̀ èdè náà mọ ìyàtọ̀ akọ-abo tí Dáníẹ́lì ṣe, ṣùgbọ́n wọn kò dájú nípa ohun tí Dáníẹ́lì ní lọ́kàn, wọ́n sì gbìyànjú láti sọ ìwo kékeré náà nínú ẹsẹ̀ náà di akọ nípa ṣíṣe àfikún ọ̀rọ̀ tí wọ́n fi sínú ìtẹ̀sí “òun,” ṣùgbọ́n èyí kò ní ìdásílẹ̀ nínú àwọn ọ̀rọ̀ gangan Dáníẹ́lì. Àwọn ọ̀rọ̀ rẹ̀ ń fi hàn pé ìwo kékeré náà jẹ́ abo, àti pé “ó” (ìwo kékeré abo náà) ju òtítọ́ sílẹ̀, àti pé “ó” (ìwo kékeré abo náà) ṣe iṣẹ́, ó sì ṣàṣeyọrí.

Nínú ẹsẹ̀ kẹsàn-án, ọ̀rọ̀ náà “ìwo kékeré kan” wà ní akọ-abo, ó sì ń ṣàpẹẹrẹ Róòmù abọ̀rìṣà. Ó jáde láti ọ̀kan nínú “ẹ̀fúùfù mẹ́rin” tí Ìjọba Gíríìkì ti túká sí. Nínú ẹsẹ̀ náà, gẹ́gẹ́ bí ìtàn ṣe fi hàn, Róòmù abọ̀rìṣà ṣẹ́gun agbègbè ilẹ̀ mẹ́ta ní àgbègbè, bí ó ti ń gba ipò rẹ̀ lórí ìtẹ́ ayé.

> Láti inú ọ̀kan nínú wọn sì ni iwo kékeré kan jáde, èyí tí ó dàgbà jù lọ síhà gúúsù, àti síhà ìlà-oòrùn, àti sí ilẹ̀ ẹlẹ́wà náà. Danieli 8:9.

Nínú ẹsẹ̀ kọkànlá (èyí tí ó jẹ́ ibi kan pàtàkì jùlọ tí àríyànjiyàn nípa “ìrúbọ ojoojúmọ́” ti rí ọ̀kan nínú àwọn pápá ìjà àkọ́kọ́ rẹ̀), a ṣàfihàn ìwo kékeré náà gẹ́gẹ́ bí “òun,” “rẹ̀” àti “tiẹ̀.”

> Bẹ́ẹ̀ ni, ó gbé ara rẹ̀ ga títí dé ọ̀dọ̀ ọba ogun náà, àti nípasẹ̀ rẹ̀ ni a ti mú ẹbọ ojoojúmọ́ kúrò, a sì sọ ibi mímọ́ rẹ̀ lulẹ̀. Danieli 8:11.

A ó tẹ̀síwájú pẹ̀lú ìkẹ́kọ̀ọ́ yìí nínú àpilẹ̀kọ tí ó tẹ̀lé.

> “Gbogbo ìlànà nínú ọ̀rọ̀ Ọlọ́run ní ipò tirẹ̀, gbogbo òtítọ́ sì ní ìtumọ̀ àti ìbáṣepọ̀ tirẹ̀. Àti pé gbogbo ètò náà ní ìparí pátápátá, nínú àkànṣe rẹ̀ àti nínú ìmúṣẹ rẹ̀, ń jẹ́rìí sí Olùkọ̀wé rẹ̀. Irú ètò bẹ́ẹ̀ kò sí ọkàn kankan bí kò ṣe ti Aláìlópin tí ó lè lóye rẹ̀ tàbí dá a.” Education, 123.

Back to Articles