Article

# Ìwé Dáníẹ́lì – Nọ́mbà Méjìlélógún náà silẹ

Àwọn Àkókò Méje ti Nebukadinésárì: Àṣọ Àrán Àsọtẹ́lẹ̀ kan tí ń Ṣí Ìbọ̀rìṣà, Ètò Pápá, àti Orílẹ̀-Èdè Amẹ́ríkà Payá

Author

Jeff Pippenger

Published

December 21, 2023

Formats

PDF
Word
Song MP3

Àmì Nebukadinésárì ní orí kẹrin jẹ́ ohun ìyanu. “Ìgbà méje” rẹ̀ ṣe àfihàn àwọn àkókò àkókò tí ẹ̀sìn abọ̀rìṣà (ìrúbọ àìtẹ́síwájú), àti ẹ̀sìn póòpù (ìrékọjá ìparun), fi tẹ̀ tẹ́ńpìlì mímọ́ àti ogun náà mọ́lẹ̀.

> Nígbà náà ni mo gbọ́ ẹni mímọ́ kan ń sọ̀rọ̀, ẹni mímọ́ mìíràn sì sọ fún ẹni mímọ́ kan náà tí ń sọ̀rọ̀ pé, Yóò pẹ́ tó mélòó kan ni ìran náà yóò fi jẹ́ nípa ẹbọ àìmọ́júmọ́, àti ẹ̀ṣẹ̀ ìparun náà, láti fi ibi mímọ́ àti ogun náà fún ìtẹ̀mọ́lẹ̀ ní abẹ́ ẹsẹ̀? Danieli 8:13.

Ìtẹ̀mọ́lẹ̀ “ibi mímọ́ àti ogun náà méjèèjì,” tí a ṣe àkíyèsí rẹ̀ nínú ẹsẹ̀ kẹtàlá, ṣàpẹẹrẹ “àkókò méje” tí ó jẹ́ èyí ìkẹyìn nínú ìbínú Ọlọ́run méjì; àti “àkókò méje” Nebukadinésári ń ṣàpẹẹrẹ “àkókò méje” tí ó jẹ́ èyí àkọ́kọ́ nínú àwọn ìbínú Ọlọ́run, ṣùgbọ́n a ṣàfihàn àwọn méjèèjì gẹ́gẹ́ bí ìlà kan náà ní ti àsọtẹ́lẹ̀.

> Èmi yóò sì nà òkùn ìwọ̀n Samaria sórí Jerusalẹmu, àti òrùlé ìwọ̀n ilé Ahabu; èmi yóò sì nu Jerusalẹmu bí ènìyàn ti ń nu àwo, nípa mímu un nu, àti nípa yíyí i padà sílẹ̀. 2 Kings 21:13.

Dáníẹ́lì orí kẹjọ, àti ẹsẹ̀ kẹtàlá, ń tọ́ka sí ìlà kejì ìbínú Ọlọ́run, gẹ́gẹ́ bí a ti mú un wá sórí ìjọba gúúsù Júdà, tí ó bẹ̀rẹ̀ ní ọdún 677 BC. “Àkókò méje” Nebukadinésárì ń ṣojú fún ìlà ìbínú àkọ́kọ́ Ọlọ́run, gẹ́gẹ́ bí a ti mú un wá sórí ìjọba àríwá Ísírẹ́lì, tí ó bẹ̀rẹ̀ ní ọdún 723 BC. “Àkókò méje” Nebukadinésárì ń ṣojú fún ẹgbẹ̀rún kan, ọ̀ọ́dúnrún méjìlélọ́gọ́ta ọdún tí ẹ̀sìn abọ̀rìṣà fi tẹ ibi mímọ́ àti ogun náà mọ́lẹ̀, lẹ́yìn èyí ni ẹgbẹ̀rún kan, ọ̀ọ́dúnrún méjìlélọ́gọ́ta ọdún tí ẹ̀sìn póòpù fi tẹ ibi mímọ́ àti ogun náà mọ́lẹ̀.

Ìjọba Póòpù jẹ́ kìkì ẹ̀sìn kèfèrí tí a fi ìjẹ́wọ́ ẹ̀sìn Kristẹni bò. “Ẹ̀sìn kèfèrí tí a ti ṣe batisimu sí,” bí a ti lè wí. Kò sí ohun kan nínú Kátólíìkì tí ó ṣojú fún Kristi tàbí fún ẹ̀sìn Kristẹni. Ayé kọ́ òtítọ́ náà nínú ìtàn Àwọn Ọjọ́ Òkùnkùn, ṣùgbọ́n láti ọdún 1798, ayé ti gbàgbé e. Ipápà ní ọkàn kan náà pẹ̀lú ẹ̀sìn kèfèrí. Ẹ̀sìn náà àti àwọn ààtò ìsìn rẹ̀ jẹ́ ọ̀kan náà pátápátá. Ìdájọ́ “àkókò méje” ti Nebukadinésari ní í ṣe pẹ̀lú fífún un ní ọkàn ẹranko. Ọkàn ẹranko tí a fi fún un ni ọkàn tí ó ṣojú fún ẹ̀sìn kèfèrí, yálà ẹ̀sìn kèfèrí ní gbangba ni tàbí ẹ̀sìn kèfèrí tí a fi ẹ̀wù bò ní irú Kátólíìkì. Sister White fi hàn pé dragoni inú Ìfihàn orí kejìlá jẹ́ Satani, ṣùgbọ́n ní ìtumọ̀ kejì, ó jẹ́ Róòmù kèfèrí.

> “Nítorí náà, bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé ejò ńlá náà, ní ìtumọ̀ àkọ́kọ́, dúró fún Sátánì, síbẹ̀, ní ìtumọ̀ kejì, ó jẹ́ ààmì Romu abọ̀rìṣà.” The Great Controversy, 439.

Ẹranko tí Nebukadinésari ṣojú fún ní “àkókò méje,” ni ẹranko náà ti dragoni fún ọjọ́ ẹgbẹ̀rún kan ó lé ọgọ́ta, lẹ́yìn náà sì ni ẹranko ti Kátólíìkì fún ọjọ́ ẹgbẹ̀rún kan mìíràn ó lé ọgọ́ta. Ní òpin àwọn ọjọ́ wọ̀nyẹn Nebukadinésari jẹ́ àpẹẹrẹ ti Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà, èyí tí ní ìkẹyìn jẹ́ wòlíì èké. Ní ti àsọtẹ́lẹ̀, Nebukadinésari ṣojú fún dragoni, ẹranko náà, àti wòlíì èké, àwọn tí wọ́n jẹ́ agbára onírú mẹ́ta tí ó dá Babiloni ẹ̀mí pọ̀, tí wọ́n sì ń darí ayé lọ sí Amágẹdónì. Nebukadinésari ṣojú fún Babiloni gidi, àti ní ṣíṣe bẹ́ẹ̀ ni a lò ó gẹ́gẹ́ bí àpẹẹrẹ ti gbogbo àwọn agbára mẹ́tẹ̀ẹ̀ta tí ó dá Babiloni ẹ̀mí ti ọjọ́ ìkẹyìn pọ̀.

Láti lè mọ àpẹẹrẹ àfihàn tí a ṣẹ̀ṣẹ̀ dá sílẹ̀ yìí, ó ṣe pàtàkì láti kọ́kọ́ fi Nebukadinésárì sí ipò rẹ̀ ní ọdún 1798, nígbà tí a tún ìjọba rẹ̀ mú padà bọ̀ sípò ní òpin “àkókò méje.” A ó fi àmì-ọ̀nà yìí múlẹ̀ nínú orí kẹrin ìwé Dáníẹ́lì, kí a tó bẹ̀rẹ̀ sí í tẹ̀síwájú nínú orí náà ní ọ̀nà tí ó ní ètò síi.

Ní “àkókò ìkẹyìn” ní ọdún 1798, a ṣí ìwé Dáníẹ́lì sílẹ̀, ìwé náà sì nígbà náà mú ète rẹ̀ ṣẹ nípa fífi ìmọ́lẹ̀ tí ń pọ̀ sí i hàn, èyí tí yóò dánwò, wẹ̀ mọ́, tí yóò sì mú kí àwọn ẹlẹ́sin méjì yàtọ̀ hàn gbangba. Ìṣíṣílẹ̀ ìwé Dáníẹ́lì sílẹ̀ fi àmì ìbẹ̀rẹ̀ ìlànà ìdánwò ìpele mẹ́ta tí ó dá lórí àwọn òtítọ́ tí a fi hàn ní àkókò náà.

> Ó sì wí pé, Máa lọ ní ọ̀nà rẹ, Dáníẹ́lì: nítorí a ti pa àwọn ọ̀rọ̀ náà mọ́, a sì ti fi èdìdì dì wọ́n títí di àkókò ìkẹyìn. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ ni a ó sọ di mímọ́, a ó sì mú wọn funfun, a ó sì dán wọn wò; ṣùgbọ́n àwọn ènìyàn búburú yóò máa hùwà búburú: kò sì sí ẹni kankan nínú àwọn ènìyàn búburú tí yóò yé e; ṣùgbọ́n àwọn ọlọ́gbọ́n ni yóò yé e. Dáníẹ́lì 12:9, 10.

Ète wòlíì ti ṣíṣí ìwé náà tí ó ní ìwé Dáníẹ́lì àti ìwé Ìfihàn pẹ̀lú ni láti dán ìran tí ó wà láàyè ní àkókò ìtàn tí a ṣí ìwé náà wò. Nínú Dáníẹ́lì orí kejìlá, a tọ́ka sí àsọtẹ́lẹ̀ àkókò mẹ́ta. Èkínní ni ẹgbẹ̀rún ọdún kan, igba ọdún méjì, àti ọgọ́ta ọdún, nígbà tí a ó tú agbára àwọn ènìyàn mímọ́ ká.

> Ṣùgbọ́n ìwọ, Dáníẹ́lì, pa ọ̀rọ̀ náà mọ́, kí o sì fi èdìdì dì ìwé náà títí di àkókò òpin: ọ̀pọ̀ yóò máa lọ káàkiri, ìmọ̀ yóò sì pọ̀ sí i. Nígbà náà ni èmi Dáníẹ́lì wò, sì kíyèsí i pé, wò ó, àwọn mìíràn méjì dúró nibẹ̀, ọ̀kan níhà yìí etí odò náà, èkejì sì níhà kejì etí odò náà. Ọ̀kan sì sọ fún ọkùnrin tí ó wọ aṣọ ọ̀gbọ̀, ẹni tí ó wà lórí omi odò náà pé, Yóò pẹ́ tó mélòó kan sí òpin àwọn ohun àgbàyanu wọ̀nyí? Mo sì gbọ́ ọkùnrin tí ó wọ aṣọ ọ̀gbọ̀ náà, ẹni tí ó wà lórí omi odò náà, nígbà tí ó gbé ọwọ́ ọ̀tún rẹ̀ àti ọwọ́ òsì rẹ̀ sókè sí ọ̀run, tí ó sì fi ẹni tí ó wà láàyè títí láé búra pé, yóò jẹ́ fún àkókò kan, àwọn àkókò, àti ìdajì kan; àti pé nígbà tí yóò bá ti mú un ṣẹ láti tú agbára àwọn ènìyàn mímọ́ ká, gbogbo nǹkan wọ̀nyí yóò parí. Dáníẹ́lì 12:4–7.

Àwọn àkókò àsọtẹ́lẹ̀ méjì yòókù nínú orí kejìlá jẹ́ ẹgbẹ̀rún kan ó lé igba [291] ọjọ́ àti ẹgbẹ̀rún kan ó lé ọ̀ọ́dúnrún mẹ́ta [1,335] ọjọ́.

> Mo sì gbọ́, ṣùgbọ́n mi ò yé e: nígbà náà ni mo wí pé, Olúwa mi, kí ni yóò jẹ́ òpin àwọn nǹkan wọ̀nyí? Ó sì wí pé, Máa lọ ní ọ̀nà rẹ, Dáníẹ́lì: nítorí a ti pa àwọn ọ̀rọ̀ náà mọ́, a sì ti fi èdìdì dì wọ́n títí di àkókò òpin. Ọ̀pọ̀ yóò di mímọ́, a ó sì sọ wọ́n di funfun, a ó sì dán wọn wò; ṣùgbọ́n àwọn ènìyàn búburú yóò ṣe búburú: kò sì sí ẹnìkan nínú àwọn ènìyàn búburú tí yóò yé e; ṣùgbọ́n àwọn ọlọ́gbọ́n yóò yé e. Láti àkókò tí a ó ti mú ẹbọ ojoojúmọ́ kúrò, tí a ó sì gbé ohun ìríra tí ń mú ìdahoro kalẹ̀ ró, ọjọ́ ẹgbẹ̀rún kan ó lé igba [1,290] ni yóò wà. Alábùkún fún ẹni tí ó dúró tì, tí ó sì dé ọjọ́ ẹgbẹ̀rún kan ó lé ọ̀ọ́dúnrún mẹ́ta-dín-lọ́gbọ̀n [1,335]. Dáníẹ́lì 12:8–12.

Nínú àwọn ẹsẹ̀ náà, a mẹ́nu kàn sí “àkókò ìkẹyìn” lẹ́ẹ̀mejì, a sì ṣàlàyé rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí àkókò tí a óò yọ èdìdì kúrò lórí àwọn ọ̀rọ̀ Dáníẹ́lì. Àwọn ọ̀rọ̀ tí ó jẹ́ kókó-ọ̀rọ̀ nípa yíyọ èdìdì kúrò lórí wọn ní “àkókò ìkẹyìn” ni àwọn àkókò àsọtẹ́lẹ̀ mẹ́ta wọ̀nyí: ẹgbẹ̀rún kan ó lé ọgọ́ta (àkókò kan, àwọn àkókò, àti ìdajì), ẹgbẹ̀rún kan ó lé ọgọ́rùn-ún mẹ́sàn-án, àti ẹgbẹ̀rún kan ọ̀ọ́dúnrún mẹ́ta ó lé márùn-ún-dín-lọ́gbọ̀n. Méjì nínú àwọn àkókò mẹ́ta náà ni a ṣàlàyé gẹ́gẹ́ bí “ọjọ́.” Méjì nínú àwọn mẹ́ta náà parí ní 1798, èkejì sì parí ní ìparí pátápátá ọdún 1843. Ní ìparí pátápátá ọdún 1843 ni, nítorí ẹsẹ̀ náà wí pé, “alábùkún fún ẹni tí ó dúró, tí ó sì dé…”

Ọ̀rọ̀ náà pé, “ó ń bọ̀,” túmọ̀ sí pé ó kan. Nítorí náà, alábùkún ni ẹni tí ó dúró de, tí ó sì tún kan ọjọ́ kìn-ín-ní ọdún 1844. Àkókò ìdádúró nínú òwe àwọn wúńdíá mẹ́wàá bẹ̀rẹ̀ ní ìdánilójú tí ó kọ́kọ́ bàjẹ́ nínú ìtàn àwọn Millerite, ìdánilójú tí ó sì bàjẹ́ dé ní ọjọ́ ìkẹyìn gidi-gidi ti ọdún 1843, ọjọ́ ìkẹyìn gidi-gidi ti ọdún 1843 sì kan ọjọ́ kìn-ín-ní gidi-gidi ti ọdún 1844. Ìbùkún ìdúró bẹ̀rẹ̀ nígbà tí àkókò ìdádúró bẹ̀rẹ̀ ní ìdánilójú àkọ́kọ́ tí ó bàjẹ́.

Ọ̀pọ̀lọpọ̀ nǹkan míì wà láti ṣàlàyé nínú àwọn ẹsẹ̀ wọ̀nyí, ṣùgbọ́n kókó tí à ń ronú lórí rẹ̀ níbí ni ipa àsọtẹ́lẹ̀ ti Dáníẹ́lì. Ète ìwé Dáníẹ́lì, tí Dáníẹ́lì dúró fún nínú ìpínrọ̀ náà, ni láti mú ìlànà ìdánwò ọlọ́sọ̀ mẹ́ta jáde nígbà tí a bá tú èdìdì ìwé náà sílẹ̀. A sọ fún Dáníẹ́lì pé kí ó máa lọ ní ọ̀nà rẹ̀ títí di àkókò òpin, nígbà tí a óò tú èdìdì ìwé náà sílẹ̀. Ìparí orí náà tẹnumọ́ ohun tí yóò ṣẹlẹ̀ nígbà tí àkókò òpin bá dé.

> Ṣùgbọ́n ìwọ, máa lọ ní ọ̀nà rẹ títí di ìgbẹ̀yìn: nítorí ìwọ yóò sinmi, ìwọ yóò sì dìde ní ipò ti ìpín rẹ ní ìgbẹ̀yìn àwọn ọjọ́. Dáníẹ́lì 12:13.

Ìwé Dáníẹ́lì yóò dúró ní ipò tirẹ̀ ní òpin àwọn ọjọ́ àsọtẹ́lẹ̀ Dáníẹ́lì.

> “Nígbà tí Ọlọ́run bá fi iṣẹ́ àkànṣe kan lé ènìyàn lọ́wọ́ láti ṣe, ó gbọdọ̀ dúró ní ipò àti àyè tirẹ̀ gẹ́gẹ́ bí Dáníẹ́lì ti ṣe, ní ìmúrasílẹ̀ láti dáhùn sí ìpè Ọlọ́run, ní ìmúrasílẹ̀ láti mú ète Rẹ̀ ṣẹ.” Manuscript Releases, volume 6, 108.

Ní àkókò òpin ní ọdún 1798, Dáníẹ́lì dúró ní ipò tirẹ̀, èyí tí a sọ ní ẹsẹ̀ kẹtàlá gẹ́gẹ́ bí “ní òpin àwọn ọjọ́ náà.” Òpin ìkó Nébúkádínésárì lọ sí ìgbèkùn fún “ìgbà méje” ń tọ́ka sí 1798, nítorí pé ó parí “ní òpin àwọn ọjọ́ náà.”

> Ní òpin àwọn ọjọ́ náà, èmi Nebukadinésárì gbé ojú mi sókè sí ọ̀run, ìmọ̀ràn mi sì padà sọ́dọ̀ mi, mo sì bùkún fún Ẹni Gíga Jùlọ, mo yìn ín, mo sì bu ọlá fún un tí ó wà láàyè títí láé, ẹni tí ìjọba rẹ̀ jẹ́ ìjọba ayérayé, tí ìjọba rẹ̀ sì ń bẹ láti ìran dé ìran: Gbogbo àwọn olùgbé ayé sì ni a kà sí asán; ó sì ń ṣe gẹ́gẹ́ bí ìfẹ́ rẹ̀ nínú ogun ọ̀run, àti láàárín àwọn olùgbé ayé: kò sì sí ẹni tí ó lè dá ọwọ́ rẹ̀ dúró, tàbí kí ó wí fún un pé, Kí ni ìwọ ń ṣe? Ní àkókò kan náà, ọgbọ́n inú mi padà sọ́dọ̀ mi; àti fún ògo ìjọba mi, ọlá àti ìmọ́lẹ̀ mi padà sọ́dọ̀ mi; àwọn agbani-nímọ̀ràn mi àti àwọn ọlọ́lá mi sì wá sọ́dọ̀ mi; a sì fi mí múlẹ̀ nínú ìjọba mi, ọlá-àṣẹ tí ó tayọ sì tún kún fún mi. Ní báyìí, èmi Nebukadinésárì yìn, mo gbé ga, mo sì bu ọlá fún Ọba ọ̀run, ẹni tí gbogbo iṣẹ́ rẹ̀ jẹ́ òtítọ́, tí ọ̀nà rẹ̀ sì jẹ́ ìdájọ́: àwọn tí ń rìn nínú ìgbéraga sì ni ó lè rẹ̀ wálẹ̀. Danieli 4:34–37.

Ọ̀rọ̀ náà “ìkẹyìn àwọn ọjọ́” dúró fún àkókò òpin ní ọdún 1798. Nígbà náà ni a fi Nebukadnessari múlẹ̀ nínú ìjọba rẹ̀, èyí tí kì í ṣe ìtàn àwọn ẹranko ti ẹ̀sìn abọ̀rìṣà àti ti papacy mọ́. Ní àkókò yẹn, Nebukadnessari dúró fún ènìyàn tí ó yí padà pátápátá, àti nípa bẹ́ẹ̀ ó tún dúró fún ẹranko ilẹ̀ nínú àsọtẹ́lẹ̀ Bíbélì tí ó bẹ̀rẹ̀ sí í jọba ní ọdún 1798, ó sì bẹ̀rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí ọ̀dọ́-àgùntàn, bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé a ti pinnu rẹ̀ láti sọ̀rọ̀ nígbẹ̀yìn-ò-pin gẹ́gẹ́ bí ejò ńlá. Ó dúró fún ẹranko ilẹ̀ tí yóò jọba fún ọdún àpẹẹrẹ mẹ́ẹ̀ẹ́dọ́gbọ̀n gẹ́gẹ́ bí ìmúṣẹ Isaiah ogún-mẹ́ta, gẹ́gẹ́ bí ìjọba gidi rẹ̀ ṣe jọba fún ọdún gidi mẹ́ẹ̀ẹ́dọ́gbọ̀n. Àmì-ìtumọ̀ náà “ní ìdìpọ̀ tí kò sí àyè kankan fún àríyànjiyàn.”

Nebukadnessari dúró gẹ́gẹ́ bí ìjápọ̀ àsọtẹ́lẹ̀ láàárín agbára mẹ́ta tí a ṣàpẹẹrẹ nínú Ìfihàn orí kejìlá àti kẹtàlá. Níbẹ̀ ni a ti dá wọn mọ̀ sí ejò ńlá náà, ẹranko tí ó gòkè láti inú òkun, àti ẹranko tí ó gòkè láti ilẹ̀. Nínú Ìfihàn orí kẹrìnlá [Correction: orí kẹrìndínlógún] ni a ti dá wọn mọ̀ sí agbára mẹ́ta tí ń darí ayé lọ sí Amágẹdọni. “Àkókò méje” Nebukadnessari so gbogbo àwọn ẹranko mẹ́tẹ̀ẹ̀ta wọ̀nyẹn pọ̀, nítorí Bábílónì gidi jẹ́ àpèjúwe Bábílónì ẹ̀mí, àti ìlà àsọtẹ́lẹ̀ kan náà tí ó wà nínú ìwé Dáníẹ́lì ni a tún gbé kalẹ̀ nínú ìwé Ìfihàn, nítorí àwọn ìwé méjèèjì ń mú ara wọn dé pípé.

Nebukadinésárì dúró fún ọdún 1798 gẹ́gẹ́ bí ìsopọ̀ àsọtẹ́lẹ̀ láàárín dragoni, ẹranko náà, àti wòlíì èké. Ọdún 1798 ni “àkókò ìkẹyìn” fún ìhìnrere áńgẹ́lì àkọ́kọ́ àti ìtàn àwọn ọmọ-ẹ̀yìn Miller. A darí William Miller láti gbé gbogbo ìlànà àsọtẹ́lẹ̀ rẹ̀ kalẹ̀ lórí ìmọ̀ rẹ̀ nípa dragoni ti ẹ̀sìn kèfèrí àti ẹranko ti Kátólíìkì, ṣùgbọ́n kò rí Orílẹ̀-Èdè Amẹ́ríkà gẹ́gẹ́ bí ẹranko ilẹ̀ àti wòlíì èké. Ó lè rí ìtàn tí ó ṣáájú “àkókò ìkẹyìn” ní 1798, ṣùgbọ́n ọjọ́ iwájú ṣì wà ní ọjọ́ iwájú. Ní “àkókò ìkẹyìn” ní 1989, nígbà náà ni a ó sì mọ gbogbo agbára mẹ́tẹ̀ẹ̀ta náà.

Ìṣípayá ìmọ̀ wòlíì nípa dragoni àti ẹranko náà ní ọdún 1798 ni a ṣàfihàn nípasẹ̀ Odò Ulai nínú orí kẹje, kẹjọ àti kẹsàn-án. Ìṣípayá ìmọ̀ wòlíì nípa dragoni, ẹranko náà àti wòlíì èké ní ọdún 1989 ni a ṣàfihàn nípasẹ̀ Odò Hiddekel nínú orí kẹwàá, kọkànlá àti kejìlá. Nebukadinésári dúró fún ìṣísẹ̀ áńgẹ́lì àkọ́kọ́ tí ó dé ní ọdún 1798, ó sì jẹ́ àpẹẹrẹ Bẹliṣásári, ẹni tí ó dúró fún ìṣísẹ̀ áńgẹ́lì kẹta tí ó dé ní ọdún 1989. Nítorí ìdí yìí, àlá kejì Nebukadinésári, nínú orí kẹrin, dúró fún ìránṣẹ́ áńgẹ́lì àkọ́kọ́.

“Àkókò méje” Nebukadinésári parí ní “àkókò òpin” ní ọdún 1798, pẹ̀lú dídé ìfẹ̀sẹ̀yìnjú ìkìlọ̀ ìdájọ́ tí ń bọ̀. Ní “òpin àwọn ọjọ́ náà,” ó jẹ́ ọkùnrin tí a yí padà sí ìgbàgbọ́, nípa bẹ́ẹ̀ ó ń ṣojú fún ìwo Oloṣèlú Olómìnira ti ẹranko ayé, nígbà tí ó dàbí ọ̀dọ́-àgùntàn. Ní àkókò kan náà, ó tún ń ṣojú fún ìwo Alátẹnumọ́lẹ̀ Filadẹlfia ti ẹranko ayé.

Gẹ́gẹ́ bí ọba àkọ́kọ́ ti Bábílónì, ó jẹ́ àpẹẹrẹ Belṣásárì, ọba ìkẹyìn ti Bábílónì. Ìdájọ́ rẹ̀ ni a ti fi ìdájọ́ Nimródù ṣàpẹẹrẹ, ó sì tún fi ìdájọ́ Belṣásárì ṣàpẹẹrẹ. Ìdájọ́ rẹ̀ dúró fún ìṣíṣí ìdájọ́ ìwádìí ní October 22, 1844.

> Nebukadinésari ọba, sí gbogbo ènìyàn, orílẹ̀-èdè, àti èdè, tí ń gbé ní gbogbo ayé; Kí àlàáfíà yín pò si i. Mo rò pé ó yẹ kí n fi àwọn àmì àti iṣẹ́ ìyanu tí Ọlọ́run Ọ̀gá-ògo ṣe sí mi hàn. Bí àwọn àmì rẹ̀ ti tóbi tó! àti bí iṣẹ́ ìyanu rẹ̀ ti lágbára tó! ìjọba rẹ̀ jẹ́ ìjọba àìnípẹ̀kun, àti ìṣàkóso rẹ̀ ń bẹ láti ìran dé ìran. Èmi Nebukadinésari wà ní ìsinmi nínú ilé mi, mo sì ń ṣe rere nínú ààfin mi: mo rí àlá kan tí ó mú kí n bẹ̀rù, àti àwọn ìrònú lórí ibùsùn mi àti àwọn ìran inú orí mi dá mi lójú. Danieli 4:1–5.

Àlá náà mú kí Nebukadinésárì bẹ̀rù, àti pé àwòrán ìṣàpẹẹrẹ inú àlá náà dúró fún ìhìnrere àìnípẹ̀kun ti áńgẹ́lì àkọ́kọ́, èyí tí ó pàṣẹ fún ènìyàn láti “bẹ̀rù Ọlọ́run.”

> Mo sì rí áńgẹ́lì mìíràn tí ń fò ní àárín ọ̀run, ó sì ní ìhìnrere àìnípẹ̀kun láti wàásù fún àwọn tí ń gbé lórí ilẹ̀ ayé, àti fún gbogbo orílẹ̀-èdè, àti ẹ̀yà, àti ahọ́n, àti ènìyàn, Ní sísọ pẹ̀lú ohùn ńlá pé, Ẹ bẹ̀rù Ọlọ́run, kí ẹ sì fi ògo fún un; nítorí pé wákàtí ìdájọ́ rẹ̀ dé: kí ẹ sì jọ́sìn ẹni tí ó dá ọ̀run, àti ayé, àti òkun, àti àwọn orísun omi. Ìfihàn 14:6, 7.

Ìhìn rere àìnípẹ̀kun jẹ́ ìránṣẹ́ ìgbésẹ̀ mẹ́ta; ìgbésẹ̀ àkọ́kọ́, gẹ́gẹ́ bí a ti ṣàpẹẹrẹ rẹ̀ nínú áńgẹ́lì àkọ́kọ́, ni láti bẹ̀rù Ọlọ́run; ìgbésẹ̀ kejì ni láti fún un ní ògo; ìgbésẹ̀ kẹta sì ni a ṣàfihàn nípasẹ̀ wákàtí ìdájọ́ rẹ̀. “Ògo” ń ṣàpẹẹrẹ ìwà, àti “ẹ jẹ́ kí a sọ̀ kalẹ̀ lọ” kejì nínú ìtàn ìṣọ̀tẹ̀ Nimrodu ni ibi tí a ti ṣàyẹ̀wò ìwà ìlú náà àti ilé-ìṣọ́ náà. Ó jẹ́ ìdájọ́ ìwádìí. Ìpapọ̀ ìjọ àti ìpínlẹ̀ ni àwòrán ẹranko náà, àti ìgbésẹ̀ kejì Nimrodu ni ní fífi àwòrán ẹranko náà hàn gbangba, ṣùgbọ́n ìgbésẹ̀ kejì ti ìhìn rere àìnípẹ̀kun ń mú ìyìnwó ìwà Ọlọ́run jáde, kì í ṣe ti Nimrodu.

Ìbẹ̀rù Nebukadnessari jẹ́ àpẹẹrẹ ìdánwò àkọ́kọ́, gẹ́gẹ́ bí ìyàn Danieli láti má jẹ oúnjẹ Bábílónì rí, nítorí Danieli bẹ̀rù Ọlọ́run. Áńgẹ́lì àkọ́kọ́ dé sínú ìtàn ní ọdún 1798, lẹ́yìn náà a sì fún un ní agbára ní August 11, 1840. Àlá Nebukadnessari fi dídé ìránṣẹ́ àkọ́kọ́ hàn ní àkókò òpin ní ọdún 1798.

> Mo rí àlá kan tí ó mú kí n bẹ̀rù, àwọn ìrònú lórí ibùsùn mi àti àwọn ìran inú orí mi sì da mí láàmú. Nítorí náà mo pa àṣẹ pé kí wọ́n mú gbogbo àwọn ọlọ́gbọ́n Babeli wá síwájú mi, kí wọ́n lè fi ìtumọ̀ àlá náà hàn mí. Nígbà náà ni àwọn aláfọ̀ṣẹ, àwọn awòràwọ̀, àwọn ara Kaldea, àti àwọn oníṣẹ́ àfọ̀ṣẹ wọlé wá; mo sì sọ àlá náà níwájú wọn; ṣùgbọ́n wọn kò fi ìtumọ̀ rẹ̀ hàn mí. Ṣùgbọ́n ní ìkẹyìn Danieli wọlé wá síwájú mi, ẹni tí orúkọ rẹ̀ ń jẹ́ Belteshassar, gẹ́gẹ́ bí orúkọ ọlọ́run mi, àti nínú ẹni tí ẹ̀mí àwọn ọlọ́run mímọ́ wà: níwájú rẹ̀ ni mo sì sọ àlá náà, ní pé, Ìwọ Belteshassar, olórí àwọn aláfọ̀ṣẹ, nítorí mo mọ̀ pé ẹ̀mí àwọn ọlọ́run mímọ́ ń bẹ nínú rẹ, àti pé kò sí àṣírí kankan tí ń da ọ láàmú, sọ fún mi àwọn ìran àlá mi tí mo ti rí, àti ìtumọ̀ rẹ̀. Danieli 4:5–9.

Ìbẹ̀rẹ̀ ìfihàn ìránṣẹ́ àkọ́kọ́ ní àsìkò òpin ní ọdún 1798, èyí tí a ṣàpẹẹrẹ rẹ̀ nípa ìbẹ̀rù Nebukadinésárì, jẹ́ àmì ìpìlẹ̀ àkókò tí a óò ṣí ìwé Dáníẹ́lì sílẹ̀.

> Ṣùgbọ́n ìwọ, Dániẹli, dì àwọn ọ̀rọ̀ náà, kí o sì fi èdìdì dì ìwé náà, títí di àsìkò òpin: ọ̀pọ̀lọpọ̀ yóò máa sáré kiri, ìmọ̀ yóò sì pò si i. … Ó sì wí pé, Máa lọ ní ọ̀nà rẹ, Dániẹli: nítorí a ti pa àwọn ọ̀rọ̀ náà mọ́, a sì ti fi èdìdì dì wọ́n títí di àsìkò òpin. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ ni yóò di mímọ́, a ó sì sọ wọ́n di funfun, a ó sì dán wọn wò; ṣùgbọ́n àwọn ènìyàn búburú yóò máa hù ìwà búburú: kò sì sí ẹni kankan lára àwọn ènìyàn búburú tí yóò lóye; ṣùgbọ́n àwọn ọlọ́gbọ́n yóò lóye. Danieli 12:4, 9, 10.

Nígbà tí a ṣí ìwé Dáníẹ́lì sílẹ̀ ní “àkókò ìkẹyìn”, a pe àwọn ènìyàn láti wá ṣe àyẹ̀wò ìlọsíwájú ìmọ̀ náà, ìpè náà sì yọrí sí ìfarahàn ẹgbẹ́ olùjọsìn méjì níkẹyìn. Ẹgbẹ́ kan kò lè yé e, ṣùgbọ́n ẹgbẹ́ kejì lè yé e. Àwọn ọlọ́gbọ́n Bábílónì, tí a ṣàfihàn gẹ́gẹ́ bí “àwọn alágbàwí, àwọn awòràwọ̀, àwọn ará Kálídíà, àti àwọn abòṣè”, kò lè yé e, ṣùgbọ́n Dáníẹ́lì yé e. “Àwọn ọlọ́gbọ́n” Bábílónì kò lè yé e, nítorí náà wọ́n dúró fún àwọn ẹni búburú. Dáníẹ́lì sì dúró fún àwọn ọlọ́gbọ́n.

A ó máa bá a lọ nínú Danieli orí kẹrin nínú àpilẹ̀kọ tí ó kàn.

> “Àwọn tí kò ṣe olóòótọ́ sí iṣẹ́ Ọlọ́run ń ṣàìní ìlànà; ìdí wọn kò ní irú àkóónú tí yóò mú wọn yan èyí tí ó tọ́ lábẹ́ gbogbo ipò. Àwọn ìránṣẹ́ Ọlọ́run gbọ́dọ̀ máa ní ìmọ̀lára ní gbogbo ìgbà pé wọ́n wà ní abẹ́ ojú Olúwa iṣẹ́ wọn. Ẹni tí ó wo àsè àbùkù mímọ́ Belshazzar wà ní gbogbo ilé-iṣẹ́ wa, nínú yàrá ìṣírò oníṣòwò, àti nínú ilé iṣẹ́ aládáni; ọwọ́ tí kò ní ẹ̀jẹ̀ náà sì ń kọ àkọsílẹ̀ àìbikita yín dájúdájú gẹ́gẹ́ bí ó ti kọ ìdájọ́ ẹlẹ́rùjẹ̀jẹ̀ ti ọba asọ̀rọ̀-òdì náà sílẹ̀. Ìdájọ́ Belshazzar ni a kọ sínú ọ̀rọ̀ iná pé, ‘A ti wọ̀ ọ́ lórí òṣùwọ̀n, a sì rí i pé o kù sí àìpé’; bí ẹ sì bá kùnà láti mú àwọn ojúṣe tí Ọlọ́run fi fún yín ṣẹ, ìdájọ́ yín yóò jẹ́ bẹ́ẹ̀ gẹ́gẹ́.” Messages to Young People, 229.

Back to Articles