Article

# Ìwé Dáníẹ́lì — Ọgọ́rùn-ún kan àti mọ́kàndínlọ́gọ́rùn-ún nọmba ọkan

Àwọ̀n Àsà Ọ̀rọ̀ Àsọtẹ́lẹ̀ ti Danieli 11: Ìṣípayá Ìdípọ̀ Ìṣòro Ìgbà Trump àti Àkọ́kọ́ sí Òfin Ọjọ́ Àìkú

Author

Jeff Pippenger

Published

April 21, 2024

Formats

PDF
Word
Song MP3

Ní ìtumọ̀ tí ó tọ́, ẹsẹ̀ mẹ́wàá títí dé mẹ́tàlélógún nínú orí kọkànlá Danieli, gbogbo wọn bá ìtàn ìkọ̀kọ̀ ti ẹsẹ̀ ogójì nínú orí kan náà mu. Ẹsẹ̀ ogójì ní ìtàn ọdún 1989 títí dé ẹsẹ̀ kọ́kànlélógójì. Ẹsẹ̀ kìn-ín-ní àti kejì ti orí kọkànlá bẹ̀rẹ̀ ní 1989, wọ́n sì ń tọ́ka sí ìpolongo àkọ́kọ́ Donald Trump fún ipò ààrẹ ní 2015 títí dé 2020, nígbà tí a jí ìdìbò náà kúrò lọ́wọ́ Trump nípasẹ̀ ẹranko àìgbàgbọ́ nínú Ọlọ́run. Ẹsẹ̀ méjèèjì wọ̀nyí ń tọ́ka sí ìjàkadì tí ó bẹ̀rẹ̀ nígbà tí Trump “ru gbogbo ilẹ̀ Gíríìkì sókè.”

Ìpolongo ìdìbò Trump bẹ̀rẹ̀ ogun kan tí ó tẹ̀síwájú jálẹ̀ gbogbo àkókò ìjọba àkọ́kọ́ rẹ̀. Ilé Aṣòfin Aṣojú ṣe ìfìyàjẹni kàn án ní Oṣù Kejìlá ọdún 2019, lẹ́yìn náà wọ́n tún ṣe bẹ́ẹ̀ ní ọjọ́ kẹtàlá, Oṣù Kínní, ọdún 2020. Ní àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ méjèèjì náà, Ilé Aṣòfin Gíga kọ àwọn ìsapá Ilé Aṣòfin Aṣojú sílẹ̀. Síbẹ̀, òun nìkan ni ààrẹ kan ṣoṣo nínú ìtàn Orílẹ̀-Èdè Amẹ́ríkà tí wọ́n ti fi ẹ̀sùn àìtọ́ kàn lé lórí lẹ́ẹ̀mejì. A ti ru ẹ̀mí ìṣọ̀kan àgbáyé sókè.

> Nísinsin yìí, èmi yóò sì fihàn ọ ní òtítọ́. Wò ó, àwọn ọba mẹ́ta mìíràn yóò tún dìde ní Páṣíà; ẹni kẹrin yóò sì pọ̀ ní ọrọ̀ ju gbogbo wọn lọ lọ́nà jíjìnà: àti nípa agbára rẹ̀ nínú ọrọ̀ rẹ̀, yóò ru gbogbo ènìyàn sókè sí ilẹ̀ ọba Gíríìkì. Dáníẹ́lì 11:2.

Gẹ́gẹ́ bí ó ti rí pẹ̀lú ẹsẹ̀ ogójì, ẹsẹ̀ kejì fi ìtàn aṣíná kan sílẹ̀ láti inú ìpolongo àkọ́kọ́ Trump àti àsìkò ìjọba rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí ààrẹ, èyí tí ó parí ní January 20, 2021. Láti ọjọ́ náà ní ọdún 2021 títí dé ẹsẹ̀ kẹta, níbi tí a ti fi Alexander the Great hàn gẹ́gẹ́ bí ààmì Àjọ Ìṣọ̀kan Orílẹ̀-Èdè (ìjọba keje nínú àsọtẹ́lẹ̀ Bíbélì), ìtàn láti ìbẹ̀rẹ̀ ìjọba ọdún 2021 títí dé òfin Sunday, níbi tí a ti dá ìṣọ̀kan mẹ́tẹ̀ẹ̀ta náà sílẹ̀, dúró fún ìtàn aṣíná. Àwọn ìtàn aṣíná ti ẹsẹ̀ ogójì àti ẹsẹ̀ kejì, méjèèjì ń tọ́ sí, wọ́n sì parí ní òfin Sunday.

Ẹsẹ̀ kẹwàá tún mú wa padà sí àkókò ìparí ní ọdún 1989, gẹ́gẹ́ bí ẹsẹ̀ kìn-ín-ní ṣe ṣe pẹ̀lú, àwọn méjèèjì sì ń tọ́ka sí ìparí ẹ̀rí gidi ti ẹsẹ̀ ogójì, bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé ìtàn ṣì wà láàárín ìparí tí ó wà nínú ẹsẹ̀ ogójì àti òfin Ọjọ́ Àìkú tí ń bọ̀ ní kánkán. Ju kíkàn tọ́ka sí 1989 lọ, ẹsẹ̀ kẹwàá di kọ́kọ́rọ́ tí ó mú àwọn ẹlẹ́rìí mẹ́ta jọ sí ìtàn ẹsẹ̀ ogójì, èyí tí ó bá iṣẹ́ póòpù àti agbára aṣojú rẹ̀, Orílẹ̀-Èdè Amẹ́ríkà, mu nínú pípá Soviet Union kúrò ní ọ̀nà ní 1989. Àwọn ẹlẹ́rìí mẹ́ta wọ̀nyí fi ìlànà pàtàkì kan múlẹ̀ nínú àtòjọ àsọtẹ́lẹ̀ ti ẹsẹ̀ ogójì láti 1989 títí dé òfin Ọjọ́ Àìkú.

Ìtòlẹ́sẹẹsẹ ìsọtẹ́lẹ̀ ìtàn nípa ogun láàárín ọba àríwá kan àti ọba gúúsù kan, pẹ̀lú pé ọba àríwá yóò kún-ún bò ó sì kọjá lọ, ni a mọ̀ sí ní ẹsẹ̀ ogójì, àti pẹ̀lú ní ẹsẹ̀ mẹ́wàá.

Àkópọ̀ àsọtẹ́lẹ̀ ìtàn náà ni a fi ẹ̀rí gírámà kún un pé “ṣíṣàn kọjá àti ìkún-omi tí ń bò kọjá”, nípasẹ̀ ọba àríwá sí ọba gúúsù, ni gbolóhùn Hébérù kan náà pátápátá nínú ẹsẹ̀ méjèèjì, gẹ́gẹ́ bí ó ti rí nínú ẹlẹ́rìí kẹta tí a rí nínú Isaiah orí kẹjọ, àti ẹsẹ̀ kẹjọ.

Nínú ẹsẹ̀ mẹ́wàá, ọba àríwá, “yóò dájúdájú wá, yóò sì ṣàn bò, yóò sì kọjá,” àti nínú ẹsẹ̀ ogójì, ọba àríwá, “yóò ṣàn bò, yóò sì ré kọjá.” Nínú Isaiah orí kẹjọ, ẹsẹ̀ kẹjọ, ọba àríwá náà “yóò ṣàn bò, yóò sì kọjá lọ.” Àwọn ọ̀rọ̀ mẹ́tẹ̀ẹ̀ta wọ̀nyí jẹ́ Hébérù kan náà pátápátá tí a túmọ̀ sí ní ìyàtọ̀ díẹ̀, bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé a pa ìtumọ̀ kan náà mọ́. Ọba gúúsù nínú ẹsẹ̀ mẹ́wàá ni Íjíbítì Ptolemy, ṣùgbọ́n nínú ẹsẹ̀ ogójì ọba gúúsù ni Íjíbítì ti ẹ̀mí, ọba àìgbàgbọ́ nínú Ọlọ́run, Soviet Union; àti nínú Isaiah, ìjọba gúúsù Júdà ni ọba gúúsù. Ní ìbámu pẹ̀lú èyí, ọba àríwá ni Ilẹ̀ Ọba Seleucid, lẹ́yìn náà ni póòpù, àti nínú Isaiah ó jẹ́ Asiria.

Nínú méjì nínú àwọn ẹsẹ̀ mẹ́ta tí ó bá ara wọn mu, ibi tí ìkọlù ọba àríwá ti parí ni a fi hàn ní pàtó. Nínú ẹsẹ̀ kẹwàá ó parí sí “ibi-olódì,” èyí tí ó ní ìmúṣẹ̀ nínú ìtàn nígbà tí àwọn Seleucid dá ìpolongo wọn dúró ní ààlà Ejibiti, nítorí Ọ̀rọ̀ àsọtẹ́lẹ̀ náà ti fi hàn pé ọba àríwá “yóò sì dájúdájú wá, yóò sì ṣàn kọjá, yóò sì ré kọjá: lẹ́yìn náà yóò padà, a ó sì ru ú sókè, àní títí dé ibi-olódì rẹ̀.” “Ibi-olódì” náà dúró fún Ejibiti, èyí tí í ṣe olú ìjọba wọn.

Nínú Isaiah mẹ́jọ, Sennakeribu “yóò gba Júdà kọjá; yóò sì kún-ún bò, yóò sì tàn kọjá, yóò dé àní dé ọrùn.” “Olú-ìlú”, “ọba” àti “orí” jẹ́ gbogbo wọn àmì àfihàn tí a lè fi rọ́pò ara wọn, tí a sì ti fi ẹlẹ́rìí méjì múlẹ̀ nínú ìpínrọ̀ náà gan-an níbi tí Sennakeribu ti gòkè lọ sí Jérúsálẹ́mù.

> Nítorí orí Síríà ni Damásíkù, orí Damásíkù sì ni Résínì; àti pé láàárín ọdún márùndínlọ́gọ́ta, a ó fọ Éfúrámù tú, kí ó má bàa jẹ́ ènìyàn mọ́. Orí Éfúrámù sì ni Samáríà, orí Samáríà sì ni ọmọ Remálià. Bí ẹ̀yin kò bá gbàgbọ́, dájúdájú a kì yóò fìdí yín múlẹ̀. Isaiah 7:8, 9.

Síríà ni orílẹ̀-èdè náà, Damasíkù sì ni ìlú-olú rẹ̀, Resini sì ni ọba, ìlú-olú àti ọba náà sì jẹ́ àwọn àmì tí a lè fi rọ́pò ara wọn. Ìlú-olú àti ọba náà ni àwọn méjèèjì jẹ́ “orí.” Nígbà tí Sennakeribu gòkè dé “ọ̀run” Juda, ó wá sí Jerusalẹmu, ó sì dúró, nítorí pé ó dúró ní “orí,” èyí tí “ọ̀run” ń gbé ró. Nígbà tí àwọn Selẹusidì wá sí ogun lòdì sí Ptolemi wọ́n dúró ní “odi-olodi,” “odi-olodi” náà sì ni orílẹ̀-èdè Ejibiti.

Ẹsẹ̀ kẹwàá ti Dáníẹ́lì mọ́kànlá, àti ẹsẹ̀ kẹjọ ti Aísáyà mẹ́jọ, nínú àyíká àwọn ẹsẹ̀ kẹjọ àti kẹsàn-án ti orí keje ti Aísáyà, dúró gẹ́gẹ́ bí ẹlẹ́rìí méjì tí ó fi hàn pé, nígbà tí ọba àríwá nínú ẹsẹ̀ ogójì ti Dáníẹ́lì mọ́kànlá “kún-ún bò ó sì kọjá” ọba gúúsù ní ọdún 1989, orí náà, ìyẹn orílẹ̀-èdè tí ó jẹ́ olú-ìlú ìjọba gúúsù (Rọ́ṣíà), ṣì dúró.

“Ààbò olódi” ti ẹsẹ̀ kẹwàá ni kọ́kọ́rọ́ sí ìdánimọ̀ Ogun Yukiréníà tó ń lọ lọ́wọ́lọwọ́, àti pẹ̀lú òtítọ́ náà pé Rọ́ṣíà yóò ṣẹ́gun. Síbẹ̀, ìṣàfilọ́lẹ̀ àsọtẹ́lẹ̀ tí ó fi òtítọ́ yìí múlẹ̀ ní ìbáṣepọ̀ tààrà pẹ̀lú, ó sì dá lélẹ̀ pátápátá lórí, gan-an àwọn ẹsẹ̀ kan náà tí a ṣí sílẹ̀ fún Hiram Edson, tí a tẹ̀ jáde nínú àwọn àpilẹ̀kọ Review and Herald ní ọdún 1856. Àwọn àpilẹ̀kọ náà ṣe ìdánimọ̀ “àkókò méje” ti Lefitiku mẹ́rìndínlọ́gbọ̀n.

Láti oṣù Keje ọdún 2023, Kìnìún ẹ̀yà Júdà ti fi hàn láti inú àwọn ẹsẹ̀ wọ̀nyí gan-an pé, àwọn àsọtẹ́lẹ̀ méjèèjì ti ẹgbẹ̀rún méjì ẹ̀ẹ́dẹ́gbẹ̀ta ọdún marún-ún-lẹ́ẹ̀dógún [2,520] sí àwọn ìjọba àríwá àti gúúsù, kì í ṣe àkókò ìtúká nìkan ni wọ́n ń ṣàpẹẹrẹ, ṣùgbọ́n wọ́n tún ń ṣàfihàn iṣẹ́ Kristi gan-an nínú mímú ìṣọ̀kan Ìwà-Ọlọ́run pọ̀ mọ́ ẹ̀dá ènìyàn ṣẹ. Nínú ìṣípayá yẹn, a fi hàn pé “orí” ni ìwà ènìyàn tí ó ga jù. “Orí” ni “odi-ìpamọ́” nínú tẹ́ńpìlì ènìyàn, èyí tí Sister White ń pè ní odi-olódì ọkàn. Odi-olódì jẹ́ odi-ìpamọ́.

Nítorí náà, a ti fi ìdí rẹ̀ múlẹ̀ pé “odi agbára” tí ó wà ní Dáníẹ́lì orí kọkànlá ẹsẹ̀ mẹ́wàá, tún ń ṣojú “odi agbára” inú kan pẹ̀lú. Nígbà tí ogun náà (ìta) bẹ̀rẹ̀ ní Ukraine ní ọdún 2014, ìfarawọlé àwọn ẹ̀kọ́ èṣù tí ó ti “ilẹ̀ ìsàlẹ̀” wá àti láti Wales (inú) ni a mú wá sínú ìṣísẹ̀ Future for America, àti pé ìlànà ìdìdì náà ti dé ìgbésẹ̀ míràn. Ní ọdún 2020, a pa ìwo Republikani àti ìwo Pùròtẹ́sítántì méjèèjì ní àwọn òpópónà ìlú ńlá náà, níbi tí a ti kan Oluwa wa mọ́ àgbélébùú pẹ̀lú.

Ní ọdún 2020, Donald Trump ti kùnà nínú ìpolongo kejì rẹ̀ fún ipò ààrẹ, àti àkókò ìdádúró àwọn wúńdíá mẹ́wàá ti dé. Ní ọdún 2022, Trump bẹ̀rẹ̀ ìpolongo kẹta rẹ̀ fún ipò ààrẹ ní ọ̀nà ìlànà, àti pé ìpolongo ààrẹ àkọ́kọ́ rẹ̀ tí ó ṣàṣeyọrí dúró fún ti ìkẹyìn rẹ̀. Ní ọdún 2023, “ohùn kan láti aginjù” bẹ̀rẹ̀ sí í sọ̀rọ̀ sí àwọn egungun gbígbẹ tí ó ti kú.

Látin ẹsẹ̀ kẹtàlá títí dé ẹsẹ̀ kẹ́ẹ̀ẹ́dógún ni wọ́n ti mú ìtàn náà tẹ̀síwájú lẹ́yìn ogun Ukrainia tí Putin jagun, bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé ìṣẹ́gun náà kì yóò ṣe àǹfààní fún un, gẹ́gẹ́ bí Rọ́ṣíà ṣe tún ìtàn Napoleon Bonaparte ṣe.

Ìgbèkùn Napoleon àti òpin rẹ̀ ni a ṣàpẹẹrẹ rẹ̀ nípasẹ̀ ìgbèkùn àti òpin ọba Ussiah, ẹni tí a kò fi ìṣẹ́gun ogun rẹ̀ fún ní agbára pẹ̀lú, àti ẹni tí ó tún ṣàfihàn ṣáájú Ptolemy IV ti ẹsẹ̀ kọkànlá àti kejìlá, tí a kò sì fi ìṣẹ́gun ogun wọn fún àwọn méjèèjì ní agbára. Ussiah àti Ptolemy IV jọ wá láti rú ẹbọ nínú tẹ́ńpìlì, a sì dí àwọn méjèèjì lọ́wọ́ láti ṣe bẹ́ẹ̀. A fi ẹ̀tẹ̀ kọlu ọba Ussiah ní iwájú orí rẹ̀ bí ó ti ń gbìyànjú láti ṣe bẹ́ẹ̀. Àmì tí ó wà ní iwájú orí rẹ̀ kì í ṣe pé ó ṣojú àmì ẹranko náà nìkan, ṣùgbọ́n ó tún jẹ́ àpẹẹrẹ ọba gúúsù àkọ́kọ́ ní ọdún 1989, ẹni tí ó tún wọ inú irú ìgbèkùn kan nígbà tí òun (Gorbachev) fi Soviet Union sílẹ̀ láti di ara United Nations. Gẹ́gẹ́ bí ó ti rí pẹ̀lú ọba Ussiah, Gorbachev ní àmì pàtàkì kan ní iwájú orí rẹ̀. Ọba Ussiah, ọba Ptolemy IV, Napoleon àti Gorbachev gbogbo wọn jọ ń ṣàpẹẹrẹ òpin Putin. Gbogbo àwọn mẹ́rẹ̀ẹ̀rin náà jẹ́ àwọn ọba gúúsù tí wọ́n mú ìdílé ọba kálukú tíwọn wá sí òpin, èyí tí ó ń ṣàpẹẹrẹ òpin Rọ́ṣíà Putin.

Lẹ́yìn náà, ẹsẹ̀ kẹtàlá sí kẹẹ́ẹ̀ẹ́dógún ṣí ẹ̀rí tí ó bẹ̀rẹ̀ ní ọdún 200 BC sílẹ̀, ó sì jẹ́ àpẹẹrẹ àkókò kẹta àti ìkẹyìn Donald Trump, ẹni tí ó dúró fún ìwo Republikani. Ẹsẹ̀ kẹrìnlá fi àmì ìgbà tí ipò póòpù ti bẹ̀rẹ̀ sí í kọ orin àgbèrè rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí aṣẹ́wó Tire hàn, ẹsẹ̀ kẹẹ́ẹ̀ẹ́dógún sì dá ìlà ìwo Pùròtẹ́sítáǹtì apẹ̀yìndà mọ́ ìtàn àwọn Maccabees. Àwọn ẹsẹ̀ mẹ́tẹ̀ẹ̀ta náà ní àwọn ìlà àsọtẹ́lẹ̀ mẹ́ta nínú.

Ìtàn àwọn Maccabees kò farapamọ́ bí ìpẹ̀yà ẹsẹ̀ kejì títí dé ẹsẹ̀ kẹta, tàbí bí ìpẹ̀yà ẹsẹ̀ ogójì títí dé ẹsẹ̀ kọkànlélógójì, ṣùgbọ́n ìlà náà jẹ́, ní kéré tán, ohun tí kò ṣeé mọ̀ dájú ní ìwádìí àkọ́kọ́. Síbẹ̀, nínú ìtàn àsọtẹ́lẹ̀ tí ó jẹ́ díẹ̀ láìṣe kedere yẹn ni a ti gbé àdéhùn àwọn Júù pẹ̀lú Róòmù kalẹ̀, ó sì ń fi ìdásílẹ̀ àwòrán ẹranko náà hàn. Ìdásílẹ̀ àwòrán ẹranko náà ni a tún ṣe àpẹẹrẹ rẹ̀ nínú ìtàn tí ó farapamọ́ ti Danieli orí kejì, níbi tí Nebukadinésárì ti lá àlá kan, èyí tí kò lè rántí, tí a sì béèrè pé kí Danieli túmọ̀ sí lábẹ́ ìhalẹ̀ ikú, láìmọ àlá náà. Àdúrà Danieli àti àwọn akíkanjú mẹ́ta náà nínú orí kejì dúró fún àdúrà fún ìmọ́lẹ̀ láti òde, tí ó ń ṣàfikún sí àdúrà Danieli nínú orí kẹsàn-án fún ìyípadà inú.

Ìlà ìdílé àwọn Maccabees bá àṣírí ìkọ̀kọ̀ tí ó wà nínú Dáníẹ́lì orí kejì mu. Àṣírí Dáníẹ́lì kejì ń pèsè ẹ̀rí àkọ́kọ́ ti àsọtẹ́lẹ̀ sí àlọ́-ìjìnlẹ̀ àsọtẹ́lẹ̀ ti ẹ̀dá kẹjọ lára àwọn méje, èyí tí ó ń ṣèrànwọ́ sí ìfihàn àjíǹde àwọn ẹlẹ́rìí méjèèjì nínú Ìfihàn orí kọkànlá. Àjíǹde àwọn ẹlẹ́rìí méjèèjì, ní ìbáṣepọ̀ pẹ̀lú ẹ̀dá kẹjọ lára àwọn méje, fi ìdí rẹ̀ múlẹ̀ pé nínú ìtàn afiwe ti àwọn Millerites àti ẹgbẹ̀rún lọ́nà ẹgbẹ̀rún mẹ́rìnlélọ́gọ́rin, ìyípadà padàsẹ́yìn ti àwọn Millerites sí Laodicea bá ìyípadà ẹgbẹ̀rún lọ́nà ẹgbẹ̀rún mẹ́rìnlélọ́gọ́rin láti Laodicea sí Philadelphia mu.

Ìlà àìmọ̀ye ti àwọn Maccabees àti àlá aṣínà Nebukadinésárì ni a fi èdìdì dì ní pàtó títí di lẹ́yìn ìgbésẹ̀ ìjíǹde àwọn ẹlẹ́rìí méjì bẹ̀rẹ̀ ní ọdún 2023. A tú èdìdì wọn sílẹ̀ díẹ̀ kí wákàtí “ìṣẹ̀lẹ̀ ilẹ̀ ńlá” tó dé, èyí tí ó jẹ́ ààmì ìparí àkókò àánú fún àwọn Adventist Ọjọ́ Keje. Ìdánwò tí àwọn Adventist wọ̀nyẹn gbọ́dọ̀ borí kí wọ́n tó gba èdìdì Ọlọ́run, àti kí àkókò àánú tó parí, ni ìdánwò tí ó ní í ṣe pẹ̀lú ìdásílẹ̀ ère ẹranko náà.

Ìlà àwọn Makkabi, àlá aṣínà Nebukadnessari, àdììtú ti ẹ̀kẹjọ tí ó jẹ́ ọ̀kan nínú àwọn méje, àti àwọn ìwo méjì ti ẹranko ilẹ̀ ayé, gbogbo wọn ń kópa nínú ìlànà ìdánwò tí a mú ṣẹ nígbà tí a dá àwòrán ẹranko náà sílẹ̀. Ìmọ̀nà àwọn ìlà wọ̀nyí gẹ́gẹ́ bí òtítọ́ tí ó jẹ́ ní ọ̀nà wòlíì kan “àwọn òtítọ́ tí a fi pamọ́,” ni ó ń fi hàn pé àwọn ni àwọn òtítọ́ tí Kìnnìún ẹ̀yà Júdà ń ṣí èdìdì wọn sílẹ̀ nísinsin yìí.

Ìṣípayá ìdánimọ̀ àwọn ẹlẹ́rìí méjì náà, tí wọ́n dúró fún àwọn ìwo Olómìnira àti Pùròtẹ́sítáǹtì ti ẹranko ayé náà nínú Ìfihàn orí kẹtàlá, pẹ̀lú òtítọ́ pé ìwo kọ̀ọ̀kan ń bá èkejì rẹ̀ lọ ní ìbámu, àti pẹ̀lú pé ìwo kọ̀ọ̀kan náà ní ẹ̀dá inú méjì, ni ó samisi ìbẹ̀rẹ̀ ìṣípayá Ìfihàn Jésù Kristi. Òtítọ́ tí a ti ṣípayá náà ní pẹ̀lú ìṣípayá ìtàn aṣínà àwọn àrá méje, àti pẹ̀lú ìtumọ̀ ọ̀rọ̀ Hébérù náà “Òtítọ́.”

Nígbà tí a mọ̀ pé àkókò ìkẹyìn nínú ààrá méje náà dúró fún àwọn àmì ọ̀nà mẹ́ta ti ìbànújẹ àkọ́kọ́, tí ìhìnrere igbe Àárín Òru sì tẹ̀ lé e, tí ó sì wá parí pẹ̀lú ìbànújẹ ńlá náà, ní ìbámu pẹ̀lú ọ̀rọ̀ Heberu náà “Òtítọ́,” ìfihàn tí ó fi ọjọ́ Kejìlá 18, 2020 sí àmì, èyí tí í ṣe ìmúṣẹ pípé ti ìhìnrere igbe Àárín Òru tí ń ṣamọ̀nà sí òfin Ọjọ́ Ìsinmi, ni a sì fi ìdí rẹ̀ múlẹ̀ nígbà náà.

A ti ti dá àwọn àrá méje mọ̀ ṣáájú oṣù Keje, 2023 gẹ́gẹ́ bí ìtàn afiwe ti ìṣípò àwọn áńgẹ́lì àkọ́kọ́ àti ìṣípò áńgẹ́lì kẹta, ṣùgbọ́n àkókò ìkẹyìn tó ní ìgbésẹ̀ mẹ́ta náà kò tíì jẹ́ pé ní àkókò yẹn a ti kà á sí àkókò pàtó kan tí a ṣojú rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí àwọn àrá méje. Ní báyìí tí ìmúmọ̀ yẹn ti fi ìdásílẹ̀ múlẹ̀, “Òtítọ́.”

Ìfihàn Jesu Kristi ni a tú sílẹ̀ díẹ̀ kí àkókò ìdánwò tó parí, ó sì ní àwọn ẹlẹ́rìí méjì ti Ìfihàn orí kejìlá. Ìfihàn Jesu Kristi ní ìtàn àṣírí ti ààrá méje náà. Ìfihàn Jesu Kristi ní àdììtú náà pé, “ẹ̀kẹjọ jẹ́ ti àwọn méje,” èyí sì tún ń fi ìyípadà àwọn Millerite sí Laodicea hàn, pẹ̀lú ìyípadà tó jọra ti ọgọ́rùn-ún méjìlélógójì ẹgbẹ̀rún sí Filadelfia. Ẹ̀kẹjọ tí ó jẹ́ ti àwọn méje náà tún dúró gẹ́gẹ́ bí ìfihàn àsọtẹ́lẹ̀ ti ìdánwò ère ẹranko náà, nítorí pé ìwo Republikani àti ìwo Pùròtẹ́sítáǹtì méjèèjì dé ìparí wọn nígbà tí ìwo Republikani mú ère ẹranko náà jáde ní ọ̀nà òṣèlú, ní ìyàtọ̀ sí, àti ní àríyànjiyàn pẹ̀lú, ìwo Pùròtẹ́sítáǹtì tòótọ́ tí ń dá ère Kristi sílẹ̀, tí a sì gbé wọn sókè nígbà náà gẹ́gẹ́ bí àsíá.

Àwọn òtítọ́ wọ̀nyí bẹ̀rẹ̀ sí í tú ìdìdì wọn ní òpin oṣù Keje, ọdún 2023, àti pé gbogbo àwọn òtítọ́ wọ̀nyí ń ṣàpẹẹrẹ ìtàn àsọtẹ́lẹ̀ tí a ti mú ṣẹ ní inú ìtàn ìkọ̀kọ̀, èyí tí í ṣe “apá yẹn nínú àsọtẹ́lẹ̀ Dáníẹ́lì tí ó ní ìbáṣepọ̀ pẹ̀lú àwọn ọjọ́ ìkẹyìn.”

Nítorí náà, a ní àkójọpọ̀ àsọtẹ́lẹ̀ kan ti ìtàn ìkọ̀kọ̀ ẹsẹ̀ ogójì, láti àkókò òpin ní ọdún 1989, títí dé òfin Ọjọ́ Àìkú ti ẹsẹ̀ kọkànlélógójì tí ó jẹ́ kí a lè fi ẹsẹ̀ kìíní àti kejì ti Danieli orí kọkànlá lé e lórí. Lẹ́yìn náà, a lè fi ẹsẹ̀ mẹ́wàá sí mẹ́ẹ̀ẹ́dógún sínú ìlà kan náà. Lẹ́yìn náà, a lè mú ìlà àwọn Maccabees tí, ní ìmọ̀ tó péye, bẹ̀rẹ̀ ní ẹsẹ̀ kẹtàlá tí ó sì ń bá a lọ títí dé ẹsẹ̀ kẹtàlélógún sínú ìlà kan náà. A sì tún lè mú ìlà àwọn ẹlẹ́rìí méjì ti Ìfihàn orí kọkànlá, ẹsẹ̀ keje sí kejìlá, sínú ìlà kan náà. Pẹ̀lú àwọn ẹlẹ́rìí méjì ti Danieli àti Ìfihàn, a ní àkójọpọ̀ ti ìtàn ìkọ̀kọ̀ ẹsẹ̀ ogójì.

Ní ọdún 1989, Àjọ Soviet ni ìṣọ̀kan kan láàárín ipápà àti ọmọ-ogun aṣojú rẹ̀, Orílẹ̀-Èdè Amẹ́ríkà, gbá kúrò. Nígbà tí Gorbachev tú Àjọ Soviet ká, àkókò òpin dé fún ẹgbẹ̀rún ọgọ́rùn-ún méjìlélógójì [ọkẹ́rìnlá-dín-lọ́gọ́rin] náà. Ronald Reagan ni ọba àsọtẹ́lẹ̀ àkọ́kọ́ ti Orílẹ̀-Èdè Amẹ́ríkà láti àkókò òpin; Reagan, Repọ́blíkànì Pùròtẹ́sítáǹtì apẹ̀yìndà tí ọba Darius dúró fún, ni Kírúsì tẹ̀ lé, lẹ́yìn náà àwọn ọba mìíràn mẹ́ta, lẹ́yìn èyí sì ni ọba ọlọ́rọ̀ kẹrin.

Ọba Sírúsì ṣojú fún Bush àkọ́kọ́, ẹni tí ń jẹ́wọ́ ara rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí olùfẹ́ ẹgbẹ́ Republikani tí ó jẹ́ alágbáyé, ẹni tí Clinton, alágbáyé ti ẹgbẹ́ Démókíràtì, tẹ̀ lé, ẹni tí Bush ìkẹyìn, olùfẹ́ ẹgbẹ́ Republikani tí ń jẹ́wọ́ ara rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí alágbáyé, tẹ̀ lé, ẹni tí Obama, alágbáyé Mùsùlùmí ti ẹgbẹ́ Démókíràtì, tẹ̀ lé, ẹni tí ó sì tẹ̀ lé e ni ààrẹ ọlọ́rọ̀ jùlọ nínú gbogbo wọn, Donald Trump, Republikani Pùròtẹ́sítáǹtì apẹ̀yìndà.

Ní ọdún 2014, Ogun Ukréníà láàárín Rọ́ṣíà àti ọmọ-ogun aṣojú Nazi ti póòpù bẹ̀rẹ̀, nígbà tí ọmọ-ogun aṣojú àtijọ́ ti póòpù náà (Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà), ń pèsè ìtìlẹ́yìn fún ọmọ-ogun aṣojú Ukréníà. Ní ọdún 2014, àwọn aṣojú dragoni wọ inú ìṣípò Future for America lọ ní àṣírí, àti ní ọdún 2015, Donald Trump bẹ̀rẹ̀ èyí àkọ́kọ́ nínú àwọn ìpolongo ààrẹ mẹ́ta tí yóò parí. Ó ṣẹ́gun nínú ìpolongo àkọ́kọ́ rẹ̀, ṣùgbọ́n a jí ìpolongo àárín rẹ̀, àti nínú ìpolongo ìkẹyìn rẹ̀ yóò tún ṣẹ́gun. Ní ọdún 2020, ìwo Republikani gba ọgbẹ́ ikú bí a ti jí ìdìbò náà, àti ìwo Pírótẹ́sítáǹtì tòótọ́ gba ọgbẹ́ ikú nípa kíkéde àsọtẹ́lẹ̀ èké kan, tí a mú wá ní apá kan nípasẹ̀ ìwọ̀lé àṣírí tí ó bẹ̀rẹ̀ ní 2014, tí ó sì jí ìránṣẹ́ náà nípasẹ̀ ìfihàn onírúurú àwọn ìlò àsọtẹ́lẹ̀ èké.

Ní ọdún 2020, ìdìbò kan àti ìránṣẹ́ àsọtẹ́lẹ̀ kan ni wọ́n jí, a sì pa ìwo méjèèjì ní àpẹẹrẹ nípasẹ̀ àwọn aṣojú ejò ńlá náà. Wọ́n jí ìdìbò náà nípasẹ̀ àjọṣepọ̀ alápapọ̀ méjì ti àwọn alágbáyé tí wọ́n jẹ́wọ́ ara wọn gẹ́gẹ́ bí Republikani àti ti àwọn Démókíràtì alágbáyé, pẹ̀lú àtìlẹ́yìn ilé-iṣẹ́ ìròyìn ìpolongo alágbáyé kan àti àwọn oníṣòwò alágbáyé. Wọ́n sì jí ìránṣẹ́ náà nípasẹ̀ ọmọbìnrin kékeré kan tí kò tíì ṣègbéyàwó láti ìsàlẹ̀ ayé, àti ọmọkùnrin kékeré kan tí ó ti kọ̀ sílẹ̀ láti Wales, tí ète wọn tí ó farasin jẹ́ láti mú àtẹ̀jáde ètò àwọn oníbálòpọ̀ akọ-sí-akọ wá, kí wọ́n sì gbé e ga, àti láti tọrọ àforíjì lọ́dọ̀ “ọkùnrin ẹ̀ṣẹ̀.” Olórí Future for America ni ó ru gbogbo ẹ̀bi fún ìfọ̀wọ́bọ̀ satani yìí, nítorí pé ojúṣe rẹ̀ ni láti dáàbò bo ìṣísẹ̀ náà, ṣùgbọ́n ó yara fẹ́ jẹ́ kí àwọn ìránṣẹ́ aláìsọ di mímọ́ gba ipò olórí. Donald Trump ni ó jẹ̀bi ìdìbò tí wọ́n jí náà, nítorí àwọn tí ó yàn láti jẹ́ kí wọ́n wà nínú àyíká agbára inú rẹ̀ ni wọ́n mọ̀ọ́mọ̀ ń ba iṣẹ́ tí ó ti gbé kalẹ̀ jẹ.

Ní ọdún 2022, Donald Trump bẹ̀rẹ̀ ìpolongo kẹta rẹ̀, àti ní 2023 “ohùn ẹni tí ń ké ní aginjù” bẹ̀rẹ̀ sí í ránṣẹ́ sí àwọn ìjọ. Láìpẹ́ yìí, “òkúta” kan (“èyí tí mo túmọ̀ sí gẹ́gẹ́ bí àwọn tí wà ní òde “òtítọ́ ìsinsin yìí” tí wọ́n ké jáde”) ẹni tí ó ṣeé ṣe kó jẹ́ ọkàn tí ó lágbára jù lọ nínú àyíká òṣèlú ìsinsin yìí ní pápá gbangba, sọ àwọn òtítọ́ kan tí ó jinlẹ̀ gidigidi. Orúkọ rẹ̀ ni Victor Davis Hanson, àti bí o bá ń tọ́pinpin àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ tí ń ṣẹlẹ̀ ní àyíká rẹ, tí o sì ń fi àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ wọ̀nyí wé àwọn àsọtẹ́lẹ̀ Ọ̀rọ̀ Rẹ̀, nígbà náà Victor Davis Hanson jẹ́ ọ̀kan nínú àwọn “òkúta,” tí ń tún gan-an ìránṣẹ́ náà sọ, èyí tí mo ní ìrètí pé ìwọ ń kẹ́kọ̀ọ́.

> “Ọlọ́run fẹ́ kí a máa kẹ́kọ̀ọ́ àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ tí ń ṣẹlẹ̀ yí wa ká, kí a sì fi wọ́n wé àwọn àsọtẹ́lẹ̀ ọ̀rọ̀ rẹ̀, kí a lè mọ̀ pé a ń gbé ní àwọn ọjọ́ ìkẹyìn. A fẹ́ àwọn Bíbélì wa, a sì fẹ́ mọ ohun tí a kọ sínú wọn. Akẹ́kọ̀ọ́ àsọtẹ́lẹ̀ tí ó ní ìsapá yóò rí èrè àwọn ìfihàn òtítọ́ tí ó ṣe kedere, nítorí Jésù wí pé, ‘Ọ̀rọ̀ rẹ ni òtítọ́.’” Signs of the Times, October 1, 1894.

Nínú ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nuwò kan tí @FreyjaTarte fi sílẹ̀ lórí X.com, Hanson bẹ̀rẹ̀ nípa pípa ọ̀rọ̀ rẹ̀ jáde pé, “Wọ́n [àwọn Democrat] wo Trump gẹ́gẹ́ bí amúnimújẹ ẹ̀jẹ̀.” Ó sì tẹ̀síwájú nípa ṣíṣàlàyé ìbẹ̀rù àwọn Democrat nípa kí a tún dìbò yan Donald Trump lẹ́ẹ̀kansi. Mi ò ní ìdí kankan láti gbà pé Hanson mọ̀ pé gẹ́gẹ́ bí Ìfihàn orí kejìlá, a jí Trump dìde (gẹ́gẹ́ bí amúnimújẹ ẹ̀jẹ̀), àti pé nígbà tí èyí ṣẹlẹ̀, àwọn tí wọ́n ti yọ̀ tẹ́lẹ̀ nínú ikú rẹ̀ yóò kún fún ìbẹ̀rù. Síbẹ̀, èyí ni ohun tí ó ṣàfihàn nínú gbogbo àlàyé rẹ̀.

> Lẹ́yìn ọjọ́ mẹ́ta àtààbọ̀, Ẹ̀mí ìyè láti ọ̀dọ̀ Ọlọ́run wọ inú wọn; wọ́n sì dúró lórí ẹsẹ̀ wọn; ẹ̀rù ńlá sì bà àwọn tí wọ́n rí wọn. Ìṣípayá 11:11.

A ó máa bá ìkẹ́kọ̀ọ́ yìí lọ nínú àpilẹ̀kọ tó kàn.

> “A ti dé àsìkò tí a sọ tẹ́lẹ̀ nínú àwọn Ìwé Mímọ́ wọ̀nyí. Àkókò ìkẹyìn ti dé, a sì ti ṣí àwọn ìran àwọn wòlíì sílẹ̀, àti pé àwọn ìkìlọ̀ wọn tí ó kún fún ìbẹ̀rù ń tọ́ka wa sí wíwá Oluwa wa nínú ògo gẹ́gẹ́ bí ohun tí ó ti sún mọ́lé.”

> “Àwọn Júù túmọ̀ ọ̀rọ̀ Ọlọ́run ní ọ̀nà tí kò tọ́, wọ́n sì lò ó ní ìlò tí kò bófin mu, wọn kò sì mọ àkókò ìbẹ̀wò wọn. Àwọn ọdún iṣẹ́-ìránṣẹ́ Kristi àti ti àwọn àpọ́sítélì Rẹ̀,—àwọn ọdún ìkẹyìn oore-ọ̀fẹ́ iyebíye sí àwọn ènìyàn àyànfẹ́ náà,—ni wọ́n fi lò nínú ìdìtẹ láti pa àwọn ìránṣẹ́ Oluwa run. Àwọn ìfẹ́-ọkàn ayé mú wọn lọ́kàn pátápátá, ìpèsè ìjọba ti ẹ̀mí sì dé bá wọn lásán. Bákan náà lónìí, ìjọba ayé yìí ń gba ọkàn ènìyàn, wọn kì í sì í kíyè sí àwọn àsọtẹ́lẹ̀ tí ń yára ṣẹ, àti àwọn àmì ìjọba Ọlọ́run tí ń bọ̀ wá kánkán.”

> “‘Ṣùgbọ́n ẹ̀yin, ará, kò sí nínú òkùnkùn, kí ọjọ́ náà lè bá yín lójijì bí olè. Ẹ̀yin gbogbo ni ọmọ ìmọ́lẹ̀, àti ọmọ ọ̀sán: àwa kì í ṣe ti òru, tàbí ti òkùnkùn.’ Bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé a kò gbọdọ̀ mọ wákàtí ìpadàbọ̀ Olúwa wa, a lè mọ ìgbà tí ó bá súnmọ́. ‘Nítorí náà, ẹ má ṣe jẹ́ kí a sùn, gẹ́gẹ́ bí àwọn ẹlòmíràn; ṣùgbọ́n ẹ jẹ́ kí a máa ṣọ́nà, kí a sì máa wà ní ìfarabalẹ̀.’ 1 Tẹsalóníkà 5:4-6.” Ìfẹ́ Ọ̀pọ̀ Ìran, 235.

Back to Articles