Article

# Ìwé Dáníẹ́lì - Nọ́mbà Ọ̀kan Ọgọ́rùn-ún àti Mẹ́tàdínlógún

Ìṣípayá Òfin Ọjọ́ Àìkú Tí Ń Bọ̀ Láìpẹ́: Ìtúpalẹ̀ Àpẹẹrẹ ti Àmì Láti Sá

Author

Jeff Pippenger

Published

March 5, 2024

Formats

PDF
Word
Song MP3

Arábìnrin White fi òfin Àìkú tí ń bọ̀ láìpẹ́ hàn gẹ́gẹ́ bí “àmì” náà, èyí tí a ṣàpẹẹrẹ rẹ̀ nípasẹ̀ àwọn ọmọ-ogun Róòmù tí wọ́n yí Jerúsálẹ́mù ká ní ọdún 66, àti ní ṣíṣe bẹ́ẹ̀, ó fi irú ẹgbẹ́ ènìyàn kan hàn tí ó ní ojú tí kì í rí, àti etí tí kì í gbọ́.

> “Aìnípẹ́kun ń nà síwájú wa. Aṣọ-ikele náà fẹ́rẹ̀ẹ́ jẹ́ kó yí sílẹ̀. Àwa tí a dúró ní ipò pàtàkì, tó kún fún ojúṣe yìí, kí ni à ń ṣe, kí ni à ń ronú lé lórí, tí a fi dì mọ́ ìfẹ́ onímọ́tara-ẹni-nìkan wa sí ìtura, nígbà tí àwọn ọkàn ń ṣègbé yíká wa? Ṣé ọkàn wa ti di àìnífẹ̀ẹ́ pátápátá bí? Ṣé a kò lè nímọ̀lára tàbí lóye pé iṣẹ́ kan wà tí a ní láti ṣe fún ìgbàlà àwọn ẹlòmíràn? Ẹ̀yin ará, ṣé ẹ wà nínú ẹgbẹ́ àwọn tí, bí wọ́n tilẹ̀ ní ojú, wọn kò rí, tí, bí wọ́n tilẹ̀ ní etí, wọn kò gbọ́? Ṣé lásán ni Ọlọ́run fi fún yín ní ìmọ̀ ìfẹ́ rẹ̀? Ṣé lásán ni Ó ti rán ìkìlọ̀ léraléra sí yín? Ṣé ẹ gbàgbọ́ nínú àwọn ìkéde òtítọ́ àìnípẹ́kun nípa ohun tí ó fẹ́rẹ̀ẹ́ dé sórí ayé, ṣé ẹ gbàgbọ́ pé àwọn ìdájọ́ Ọlọ́run ń rọ̀ lórí àwọn ènìyàn, ṣùgbọ́n ẹ ṣì lè jókòó ní ìtura, ní ìrònú àìṣiṣẹ́, láìbikítà, ẹ̀yin onífẹ̀ẹ́ ayé?”

> “Kì í ṣe àkókò yìí fún àwọn ènìyàn Ọlọ́run láti máa fi ọkàn wọn mọ́ ohun ayé tàbí láti kó ìṣúra wọn jọ sínú ayé. Àkókò náà kò jìnnà, nígbà tí, gẹ́gẹ́ bí àwọn ọmọ-ẹ̀yìn ìjọ àkọ́kọ́, a ó fi agbára mú wa láti wá ibi ìsádi sí àwọn ibi ahoro àti ibi ìdákẹ́jẹ tí kò ní ènìyàn. Gẹ́gẹ́ bí ìdótì Jérúsálẹ́mù tí àwọn ọmọ-ogun Romu ṣe jẹ́ àmì ìkìlọ̀ fún sá àsálà sí àwọn Kristẹni ilẹ̀ Jùdíà, bẹ́ẹ̀ ni gbígba agbára sí ọwọ́ orílẹ̀-èdè wa nínú àṣẹ tí ń fi sábáàtì ti póòpù múlẹ̀ yóò jẹ́ ìkìlọ̀ fún wa. Nígbà náà ni yóò jẹ́ àkókò láti fi àwọn ìlú ńlá sílẹ̀, gẹ́gẹ́ bí ìmúrasílẹ̀ fún fífi àwọn ìlú kékeré sílẹ̀ fún àwọn ilé ìgbèríko ní àwọn ibi ìpamọ́ láàárín àwọn òkè.” Testimonies, volume 5, 464.

Òfin Ọjọ́-Àìkú tí ó sún mọ́lé ní Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà ni àmì ìkìlọ̀ (àmì), “láti fi àwọn ìlú ńlá sílẹ̀, gẹ́gẹ́ bí ìmúrasílẹ̀ fún fífi àwọn ìlú kékeré sílẹ̀ fún àwọn ilé ìfarapamọ́ ní àwọn ibi ìpamọ́ra láàárín àwọn òkè.” Adventismu Laodikea kò mọ̀ púpọ̀ pé ìṣòro òfin Ọjọ́-Àìkú ní Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà ń mú “àmì” tí a sọ nípa rẹ̀ nínú The Great Controversy ṣẹ. A ti ṣe àfihàn rẹ̀ nípasẹ̀ “àmì” náà ní ìbẹ̀rẹ̀ ọdún mẹ́ta àtààbọ̀. “Àmì” náà tí ó ṣẹ nígbà ìdótì àkọ́kọ́ sí Jerúsálẹ́mù tí a mú wá ní ọdún 66, sì jẹ́ àpẹẹrẹ “àsíà” tí a gbé sókè nígbà òfin Ọjọ́-Àìkú tí ó sún mọ́lé.

Ìparun gidi ti Jerúsálẹmu ni Títùsì ṣe ní ọdún 70 AD, àti pé a ti kọ́kọ́ ṣàpẹẹrẹ ìdótì Títùsì nínú ìdótì Cestius ní ọdún 66 AD, nítorí Jésù máa ń fi ìbẹ̀rẹ̀ ohun kan hàn gẹ́gẹ́ bí àpèjúwe òpin ohun náà. Ìdótì àkọ́kọ́ ti Cestius ni “àmì” ìsálọ́ tí Jésù ti fi fún wọn, kì í ṣe ìdótì Títùsì. Ọ̀kan jẹ́ ìdótì ní ìbẹ̀rẹ̀, èkejì sì jẹ́ ìdótì ní òpin.

> “Kò sí Kristẹni kan ṣoṣo tí ó ṣègbé nínú ìparun Jerusalẹmu. Kristi ti fi ìkìlọ̀ fún àwọn ọmọ-ẹ̀yìn Rẹ̀ tẹ́lẹ̀, gbogbo àwọn tí ó sì gba ọ̀rọ̀ Rẹ̀ gbọ́ ń ṣọ́ra de àmì tí a ti ṣèlérí. ‘Nígbà tí ẹ bá rí Jerusalẹmu tí àwọn ọmọ-ogun yí ká,’ ni Jesu wí, ‘nígbà náà ni kí ẹ mọ̀ pé ìdahoro rẹ̀ ti súnmọ́ tòsí. Nígbà náà ni kí àwọn tí ó wà ní Judea sá lọ sí àwọn òkè; kí àwọn tí ó wà láàrín rẹ̀ sì jáde kúrò.’ Luku 21:20, 21. Lẹ́yìn tí àwọn ará Romu lábẹ́ Cestius ti yí ìlú náà ká, wọ́n fi ìyàlẹ́nu sílẹ̀ kúrò nínú ìdótì náà nígbà tí ohun gbogbo dà bí ẹni pé ó rọrùn fún ìkọlù kíákíá lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀. Àwọn tí a dìde mọ́ inú ìlú náà, tí wọ́n ti sọ ireti ìfaradà aṣeyọrí nù, fẹ́rẹ̀ẹ́ fi ara wọn léwọ̀n, nígbà tí jagunjagun Romu náà yọ ọmọ-ogun rẹ̀ kúrò láìsí ìdí tí a lè rí kedere kankan. Ṣùgbọ́n ìtọ́jú àánú Ọlọ́run ń darí ìṣẹ̀lẹ̀ lọ fún ire àwọn ènìyàn Tirẹ̀. A ti fi àmì tí a ṣèlérí náà hàn fún àwọn Kristẹni tí ń dúró de e, nísinsin yìí sì ni ànfàní wà fún gbogbo àwọn tí ó bá fẹ́, láti ṣègbọràn sí ìkìlọ̀ Olùgbàlà. A darí ìṣẹ̀lẹ̀ lọ bẹ́ẹ̀ gẹ́gẹ́ pé bẹ́ẹ̀ ni àwọn Júù tàbí àwọn ará Romu kò lè dí ìsá àwọn Kristẹni lọ́wọ́. Nígbà tí Cestius padà sẹ́yìn, àwọn Júù jáde láti Jerusalẹmu, wọ́n sì lé ọmọ-ogun rẹ̀ tí ń fà sẹ́yìn náà; bí àwọn agbára méjèèjì ṣe wà ní fífi gbogbo agbára wọn ṣiṣẹ́ bẹ́ẹ̀, àwọn Kristẹni ní ànfàní láti kúrò ní ìlú náà. Ní àkókò yẹn pẹ̀lú, a ti tún mú ilẹ̀ náà kúrò lọ́wọ́ àwọn ọ̀tá tí ó lè ti gbìyànjú láti dí wọ́n mú lójú ọ̀nà. Ní àkókò ìdótì náà, àwọn Júù péjọ sí Jerusalẹmu láti pa Àjọ̀dún Àgọ́ Mímọ́ mọ́, bẹ́ẹ̀ ni àwọn Kristẹni káàkiri ilẹ̀ náà lè sá lọ láìsí ìdènà kankan. Láìjẹ́ kí àkókò lọ, wọ́n sá lọ sí ibi ààbò—ìlú Pella, ní ilẹ̀ Perea, lẹ́bàá Jordani.” The Great Controversy, 30.

Ìdótì Jerúsálẹ́mù lábẹ́ Cestius ní ọdún 66 mú “àmì” ìkìlọ̀ náà ṣẹ, èyí tí Kristi ti kọ sílẹ̀ fún àwọn Kristẹni ti ìtàn náà; ṣùgbọ́n ìdótì ti Titu ní ọdún 70 Lẹ́yìn Kristi kò pèsè “àmì” kankan láti sá. Nínú ìdótì náà kò sí Kristẹni kankan tí ó ṣẹ́kù nínú ìlú náà, àti ìdótì ìkẹyìn náà yọrí sí ìparun Jerúsálẹ́mù; nínú ìparun Jerúsálẹ́mù náà, “kò sí Kristẹni kankan tí ó ṣègbé,” nítorí àwọn Kristẹni ti sá ní ìbẹ̀rẹ̀ ìtàn náà.

> “Àwọn agbára àwọn Júù, tí wọ́n ń lé Cestius àti ọmọ-ogun rẹ̀ lẹ́yìn, kọlu ẹ̀yìn wọn pẹ̀lú ìbínú líle tó bẹ́ẹ̀ gẹ́ẹ́ tí ó fi hàn pé ìparun pátápátá ń halẹ̀ mọ́ wọn. Pẹ̀lú ìṣòro ńlá ni àwọn ará Róòmù fi lè ṣe ìyípadà padà wọn. Àwọn Júù sá bọ́ láìfẹ́ẹ̀ ní àdánù kankan, wọ́n sì pẹ̀lú ìkógun wọn padà wá sí Jerusalẹmu nínú ìṣẹ́gun. Síbẹ̀, àṣeyọrí tí ó dà bíi ẹni pé ó dára yìí kò mú nǹkan kan wá fún wọn bí kò ṣe ibi. Ó fi ẹ̀mí ìdúró ṣinṣin aláìgbọ́wọ̀ yẹn sí wọn lòdì sí àwọn ará Róòmù, èyí tí kò pẹ́ rárá tí ó sì mú ìbànújẹ́ tí a kò lè sọ jáde wá sórí ìlú tí a ti dá lẹ́bi náà.

> “Àwọn àjálù tí ó burú gidigidi ni ó ṣubú lórí Jerusalẹmu nígbà tí Títùsì tún bẹ̀rẹ̀ ìdótì rẹ̀. A ti yí ìlú náà ká ní àkókò Ìrékọjá, nígbà tí àràádọ́ta ọ̀kẹ́ àwọn Júù ti péjọ sínú odi rẹ̀.” The Great Controversy, 31.

Láti àjọ̀dún Àgọ́ ní ọdún 66 títí dé Ìrékọjá ní ọdún 70 jẹ́ ọdún mẹ́ta àtààbọ̀, èyí tí ní ti àsọtẹ́lẹ̀ jẹ́ ẹgbẹ̀rún kan ó lé ọgọ́ta ọjọ́. Láti ọdún 66 títí dé ọdún 70, Róòmù abọ̀rìṣà tẹ tẹ́ńpìlì náà àti ogun náà mọ́lẹ̀, gẹ́gẹ́ bí Róòmù póòpù ṣe tẹ ìlú mímọ́ náà mọ́lẹ̀ fún oṣù méjìlélógójì láti ọdún 538 títí dé 1798.

> Ṣùgbọ́n àgbàlá tí ó wà níta tẹ́ńpìlì náà, fi sílẹ̀, má sì ṣe wíwọ̀n rẹ̀; nítorí a ti fi í fún àwọn aláìkọlà: ìlú mímọ́ náà ni wọn yóò sì tẹ̀ mọ́lẹ̀ fún oṣù méjìlélógójì. Ìfihàn 11:2.

Mejeeji Róòmù abọ̀rìṣà àti Róòmù pòòpù tẹ Jerusalẹmu mọ́lẹ̀ fún ẹgbẹ̀rún kan, ọgọ́rùn-ún méjì, àti ọgọ́ta ọjọ́ (ọdún), báyìí ni wọ́n ṣe fi hàn pé Róòmù ìgbà òde òní yóò tẹ Jerusalẹmu ẹ̀mí ti àwọn ọjọ́ ìkẹyìn mọ́lẹ̀ fún àkókò àpẹẹrẹ ti ẹgbẹ̀rún kan, ọgọ́rùn-ún méjì, àti ọgọ́ta ọjọ́. Àkókò àpẹẹrẹ náà yóò bẹ̀rẹ̀ ní òfin Ọjọ́ Àìkú tí ń bọ̀ láìpẹ́ ní Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà, nígbà tí a bá mú ọgbẹ́ ikú náà lára dà.

> Mo sì rí ọ̀kan nínú àwọn orí rẹ̀ bí ẹni pé a ti ṣá a ní ọgbẹ́ tí yóò pa á; a sì wo ọgbẹ́ ikú rẹ̀ sàn: gbogbo ayé sì yà á lẹ́nu lẹ́yìn ẹranko náà. Wọ́n sì bọ̀wọ̀ fún dragoni náà tí ó fi agbára fún ẹranko náà: wọ́n sì bọ̀wọ̀ fún ẹranko náà, wí pé, Ta ni ó dàbí ẹranko náà? ta ni ó lè bá a jagun? A sì fi ẹnu kan fún un tí ń sọ ohun ńláńlá àti ọ̀rọ̀-òdi sí Ọlọ́run; a sì fi agbára fún un láti máa bá a lọ fún oṣù méjìlelógójì. Ìfihàn 13:3–5.

Oṣù méjìlélógójì àpẹẹrẹ ti inúnibíni pápà jẹ́ “wákàtí” ìpẹ̀yà òfin Ọjọ́ Àìkú. “Wákàtí” náà bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú “àmì” kan (àsíá), ó sì parí pẹ̀lú “àwọn àmì.” “Àmì” àsíá náà nígbà òfin Ọjọ́ Àìkú yóò mú kí àwọn Kristẹni kankan tí ó ṣì wà ní Babiloni sá lọ sí òkè mímọ́ ológo náà tí a ti gbé ga sókè ju àwọn òkè kéékèèké yòókù lọ.

> Yóò sì ṣẹlẹ̀ ní ọjọ́ ìkẹyìn pé, a ó fi òkè ilé Olúwa múlẹ̀ lórí òkè ńlá, a ó sì gbé e ga ju àwọn òkè kéékèèké lọ; gbogbo orílẹ̀-èdè yóò sì máa ṣàn wá sí i. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ ènìyàn yóò sì lọ, wọn yóò sì wí pé, Ẹ wá, ẹ jẹ́ kí a gòkè lọ sí òkè Olúwa, sí ilé Ọlọ́run Jékọ́bù; yóò sì kọ́ wa nípa ọ̀nà rẹ̀, a ó sì máa rìn ní ipa ọ̀nà rẹ̀: nítorí láti Sioni ni òfin yóò ti jáde, àti ọ̀rọ̀ Olúwa láti Jerusalẹmu. Isaiah 2:2, 3.

Ìsálọ kúrò ní àwọn ìlú nígbà ìkéde tí ń fi ìjọ́sìn ọjọ́ Àìkú lélẹ̀ ni a ṣe àpẹẹrẹ rẹ̀ nípasẹ̀ ìsálọ àwọn Kristẹni ní ọdún 66, àti ìsálọ ìjọ ní ọdún 538 tí ó sá lọ sínú aginjù.

> Obìnrin náà sì sá lọ sí aginjù, níbi tí ó ní ibi tí Ọlọ́run ti pèsè sílẹ̀ fún un, kí wọn lè máa bọ́ ọ níbẹ̀ fún ẹgbẹ̀rún kan ó lé igba [200] àti ọgọ́ta ọjọ́. Ìfihàn 12:6.

Ìparun Jerusalẹmu láti ìgbà ìdótì àkọ́kọ́ títí dé ìdótì ìkẹyìn pé ọdún mẹ́ta àtààbọ̀, ṣùgbọ́n a fi ìránṣẹ́ ìkìlọ̀ nípa ìparun tí ń bọ̀ hàn fún ọdún méje, ọdún mẹ́ta àtààbọ̀ ṣáájú ìdótì àkọ́kọ́ àti ọdún mẹ́ta àtààbọ̀ lẹ́yìn rẹ̀.

> “Gbogbo àwọn àsọtẹ́lẹ̀ tí Kristi fi fúnni nípa ìparun Jerusalẹmu ni a mú ṣẹ ní pípé gẹ́gẹ́ bí a ti sọ wọn. Àwọn Júù rí òtítọ́ ọ̀rọ̀ ìkìlọ̀ Rẹ̀ ní ìrírí: ‘Pẹ̀lú ìwọ̀n tí ẹ fi ń wọn ni a ó fi tún wọn fún yín.’ Matteu 7:2.

> “Àwọn àmì àti àwọn iṣẹ́ ìyanu farahàn, wọ́n ń kéde àjálù àti ìparun. Ní àárín òru, ìmọ́lẹ̀ kan tí kì í ṣe ti àdánidá tàn lórí tẹ́ńpìlì àti lórí pẹpẹ náà. Lórí àwọsánmà ní ìwọ̀-oòrùn, a rí àwòrán àwọn kẹ̀kẹ́-ogun àti àwọn ọkùnrin ogun tí wọ́n ń kóra jọ fún ogun. Àwọn àlùfáà tí wọ́n ń ṣe iṣẹ́ ìsìn ní alẹ́ nínú ibi mímọ́ kún fún ìbẹ̀rù nítorí àwọn ohun àdììtú; ilẹ̀ mì tìtì, a sì gbọ́ ohùn púpọ̀ gan-an tí ń ké pé: ‘Ẹ jẹ́ kí a kúrò níhìn-ín.’ Ẹnubodè ńlá ti ìlà-oòrùn, tí ó wuwo tó bẹ́ẹ̀ tí ó fi ṣòro kí ogún ọkùnrin lè ti í, tí a sì fi àwọn ọ̀pá irin ńláńlá dì í mú ṣinṣin sínú pátákó òkúta líle, ṣí sílẹ̀ ní àárín òru láìsí ohun àfihàn kankan tí ó ṣí i.—Milman, The History of the Jews, ìwé 13.

> “Fún ọdún méje, ọkùnrin kan ń bá a lọ sókè-sílẹ̀ ní àwọn òpópónà Jerusalẹmu, ní kéde àwọn ègbé tí yóò bọ̀ wá sórí ìlú náà. Ní ọ̀sán àti ní òru ó máa ń kọ orin ìsìnkú ìbànújẹ́ rẹ̀ ní ohùn gíga pé: ‘Ohùn kan láti ìlà-oòrùn! ohùn kan láti ìwọ̀-oòrùn! ohùn kan láti ọ̀dọ̀ àwọn ẹ̀fúùfù mẹ́rin! ohùn kan sí Jerusalẹmu, àti sí tẹmpili! ohùn kan sí àwọn ọkọ ìyàwó àti àwọn ìyàwó! ohùn kan sí gbogbo àwọn ènìyàn!’—Ibid. Wọ́n fi ẹni àjèjì yìí sínú ẹ̀wọ̀n, wọ́n sì na án lọ́gàn, ṣùgbọ́n kò sí ẹdun kankan tí ó jáde kúrò lẹ́nu rẹ̀. Sí ẹ̀gàn àti sí ìkà, kò fi ìdáhùn mìíràn hàn bí kò ṣe pé: ‘Ègbé, ègbé ni fún Jerusalẹmu!’ ‘ègbé, ègbé ni fún àwọn olùgbé inú rẹ̀!’ Igbe ìkìlọ̀ rẹ̀ kò dáwọ́ dúró títí di ìgbà tí wọ́n pa á nínú ìdótì tí ó ti sọ tẹ́lẹ̀.” The Great Controversy, 29, 30.

Ìparun ìkẹyìn ti Jerusalẹmu gidi ní ọdún 70 ni a ti ṣáájú pẹ̀lú “àwọn àmì àti àwọn iṣẹ́ ìyanu” tí ó fi “àjálù àti ìparun” hàn. Àwọn “àmì” ìkìlọ̀ náà ni a fihàn fún ọdún mẹ́ta àtààbọ̀ kí ìdótì àkọ́kọ́ tó bẹ̀rẹ̀, àti fún ọdún mẹ́ta àtààbọ̀ tí ó ṣamọ̀nà sí ìparun náà. “Àwọn àmì” náà (ní ọ̀pọ̀) tí ó fi ìparun tí ń bọ̀ hàn kì í ṣe “àmì” ìkìlọ̀ láti sá, bí kò ṣe ìkéde pé àkókò oore-ọ̀fẹ́ ti fẹ́rẹ̀ dé òpin.

Nínú títẹ Jerúsálẹ́mù ti ẹ̀mí mọ́lẹ̀ láti ọdún 538 sí 1798, “àmì” ìkìlọ̀ láti sá ni nígbà tí ìríra ìdahoro farahàn, nígbà tí “ẹni ẹ̀ṣẹ̀ náà” ti “ṣípayá,” gẹ́gẹ́ bí “ọmọ ìparun; ẹni tí ń tako, tí ó sì ń gbé ara rẹ̀ ga ju gbogbo ohun tí a ń pè ní Ọlọ́run lọ, tàbí tí a ń bọ̀; débi pé òun gẹ́gẹ́ bí Ọlọ́run jókòó nínú tẹ́ńpìlì Ọlọ́run, tí ó ń fi ara rẹ̀ hàn pé òun ni Ọlọ́run.”

> Nítorí náà, nígbà tí ẹ̀yin bá rí ohun ìríra ìparun náà, tí a sọ̀rọ̀ rẹ̀ láti ẹnu Dáníẹ́lì wòlíì, tí ó dúró ní ibi mímọ́, (ẹni tí ó bá kà á, kí ó yé e.) Matteu 24:15.

Nígbà tí àwọn Kristẹni ìtàn náà mọ “àmì” yẹn, wọ́n sá lọ sí aginjù fún ẹgbẹ̀rún kan, ọgọ́rùn-ún mẹ́ta, àti ọgọ́ta ọdún.

> “Ó béèrè ìjà gidi, ìjà ìdààmú, fún àwọn tí yóò jẹ́ olóòtítọ́ láti dúró ṣinṣin lòdì sí àwọn ẹ̀tàn àti ohun ìríra tí a fi aṣọ àlùfáà bo, tí a sì mú wọ inú ìjọ. A kò gba Bíbélì gẹ́gẹ́ bí ìlànà ìgbàgbọ́. A pe ẹ̀kọ́ òmìnira ẹ̀sìn ní àròsọ ìkọ̀lù sí ìgbàgbọ́, a sì kórìíra àwọn alátìlẹ́yìn rẹ̀, a sì sọ wọ́n di ẹni tí a lé kúrò.”

> “Lẹ́yìn ìjà gígùn àti líle kan, àwọn díẹ̀ olóòtítọ́ pinnu láti tú gbogbo ìṣọ̀kan wọn pẹ̀lú ìjọ apẹ̀yìndà náà ká bí ó bá ṣì kọ̀ láti gba ara rẹ̀ sílẹ̀ kúrò nínú irọ́ àti ìbọ̀rìṣà. Wọ́n rí i pé ìyapa jẹ́ dandan pátápátá bí wọ́n bá fẹ́ gbọ́ràn sí ọ̀rọ̀ Ọlọ́run. Wọ́n kò lè fi àṣìṣe tí yóò pa ọkàn ara wọn run farada, tàbí kí wọ́n fi àpẹẹrẹ kan lélẹ̀ tí yóò fi ìgbàgbọ́ àwọn ọmọ wọn àti àwọn ọmọ ọmọ wọn sínú ewu. Láti rí àlàáfíà àti ìṣọ̀kan gbà, wọ́n múra tán láti ṣe ohunkóhun tí yóò bá ìṣòtítọ́ sí Ọlọ́run mu gẹ́gẹ́ bí ìtẹ́wọ́gbà; ṣùgbọ́n wọ́n ní ìmọ̀lára pé àní àlàáfíà pàápàá yóò jẹ́ ohun tí a rà ní iye tí ó pọ̀ jù bí a bá fi ìlànà rúbọ fún un. Bí a bá lè rí ìṣọ̀kan gbà nípa fífi òtítọ́ àti òdodo ṣe àdéhùn nìkan, nígbà náà jẹ́ kí ìyàtọ̀ wà, àní ogun pẹ̀lú.” The Great Controversy, 45.

Ní ìsúnmọ́ ìparí ẹgbẹ̀rún ọdún kan, ọgọ́ta méjì àti ọgọ́ta ọdún ìnúnibíni ti pòòpù, àwọn “àmì” wà (ní ọ̀pọ̀), àti gẹ́gẹ́ bí ó ti rí pẹ̀lú àwọn “àmì” ní òpin ẹgbẹ̀rún ọjọ́ kan, ọgọ́ta méjì àti ọgọ́ta ọjọ́ tí Róòmù aláìgbọ́ràn fi tẹ Jerúsálẹ́mù gidi mọ́lẹ̀; àwọn “àmì” wọ̀nyẹn kì í ṣe àmì láti sá.

> “Olùgbàlà ń fi àwọn àmì ìbọ̀wá Rẹ̀ hàn, ó sì tún ju bẹ́ẹ̀ lọ, Ó dá àkókò náà múlẹ̀ nígbà tí àkọ́kọ́ nínú àwọn àmì wọ̀nyí yóò farahàn pé: ‘Lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀ lẹ́yìn ìpọ́njú ọjọ́ wọ̀nyẹn ni a ó mú kí oòrùn ṣókùnkùn, òṣùpá kì yóò sì fi ìmọ́lẹ̀ rẹ̀ hàn, àwọn ìràwọ̀ yóò sì ti ọ̀run ṣubú, a ó sì mì agbára àwọn ọ̀run: nígbà náà ni àmì Ọmọ ènìyàn yóò farahàn ní ọ̀run: nígbà náà ni gbogbo ẹ̀yà ilẹ̀ ayé yóò ṣọ̀fọ̀, wọn yóò sì rí Ọmọ ènìyàn tí ń bọ̀ lórí àwọsánmà ọ̀run pẹ̀lú agbára àti ògo ńlá. Yóò sì rán àwọn angẹli Rẹ̀ pẹ̀lú ohun ipè ńlá, wọn yóò sì kó àwọn àyànfẹ́ Rẹ̀ jọ láti inú ẹ̀fúùfù mẹ́rin, láti ìpẹ̀kun ọ̀run kan dé ìpẹ̀kun kejì.’”

> “Ní òpin inúnibíni pàtàkì ti póòpù, Kristi sọ pé, òòrùn yóò ṣókùnkùn, òṣùpá kì yóò sì fi ìmọ́lẹ̀ rẹ̀ hàn. Lẹ́yìn náà, àwọn ìràwọ̀ yóò ṣubú láti ọ̀run. Ó sì wí pé, ‘Ẹ kọ́ àpèjúwe igi ọ̀pọ̀tọ́; Nígbà tí ẹ̀ka rẹ̀ bá ṣì rọ̀, tí ó sì bẹ̀rẹ̀ sí í rú ewé, ẹ mọ̀ pé òòrùn ìgbà ẹ̀rùn ti súnmọ́: bẹ́ẹ̀ gẹ́gẹ́ ni ẹ̀yin pẹ̀lú, nígbà tí ẹ bá rí gbogbo nǹkan wọ̀nyí, ẹ mọ̀ pé Ó súnmọ́ tòsí, àní ní ẹnu-ọ̀nà.’ Matteu 24:32, 33, ààlà.”

> “Kristi ti fi àwọn àmì ìbọ̀ wá Rẹ̀ hàn. Ó kéde pé a lè mọ̀ nígbà tí Ó bá súnmọ́ tòsí, àní ní ẹnu-ọ̀nà. Ó sọ nípa àwọn tí wọ́n rí àwọn àmì wọ̀nyí pé, ‘Ìran yìí kì yóò kọjá lọ, títí gbogbo nǹkan wọ̀nyí yóò fi ṣẹ.’ Àwọn àmì wọ̀nyí ti hàn. Ní báyìí a mọ̀ dájú pé ìbọ̀ wá Oluwa ti súnmọ́. ‘Ọ̀run àti ayé yóò kọjá lọ,’ ni Ó wí, ‘ṣùgbọ́n ọ̀rọ̀ Mi kì yóò kọjá lọ.’” The Desire of Ages, 631, 632.

Nígbà tí “ọdún mẹ́ta àtààbọ̀ tí a fi ń tẹ Jerúsálẹ́mù mọ́lẹ̀” lábẹ́ Róòmù ti póòpù ń bọ sí òpin, ọ̀wọ̀n àwọn “àmì” kan wà, tí wọ́n fi ìbọ̀wá Kristi hàn, tí wọ́n sì ṣílẹ̀ ìtàn àwọn Míléráítì. Ìtàn àwọn Míléráítì yóò tún ṣe ní àwọn ọjọ́ ìkẹyìn dé ọ̀rọ̀ kọ̀ọ̀kan. Àwọn “àmì” wọ̀nyẹn, tí ó hàn “ní ìparí inúnibíni ńlá ti póòpù,” ni a ti fi ojú àpẹẹrẹ hàn tẹ́lẹ̀ nínú àwọn “àmì” tí ó farahàn bí ọdún mẹ́ta àtààbọ̀ ìtẹ̀mọ́lẹ̀ Jerúsálẹ́mù láti ọdún 66 sí 70 lábẹ́ Róòmù aláìgbàgbọ́ ṣe ń parí. Nítorí náà, lórí ẹ̀rí àwọn ẹlẹ́rìí méjì, “àmì” kan yóò wà ti àsíá náà tí a gbé sókè ní wákàtí ìṣẹ̀lẹ̀ ilẹ̀ ńlá, èyí tí í ṣe àmì ìkìlọ̀ láti sá nínú ìtàn Róòmù òde-òní, àti pé “àmì” púpọ̀ náà yóò tún wà, ní ọ̀pọ̀, tí yóò ṣẹlẹ̀ ní ìparí àkókò inúnibíni ti Róòmù òde-òní ní àwọn ọjọ́ ìkẹyìn.

A ó tẹ̀síwájú pẹ̀lú ìkẹ́kọ̀ọ́ yìí nínú àpilẹ̀kọ tí ó kàn.

> “Ka orí kẹrìnlélógún (21) nínú ìwé Lúùkù. Nínú rẹ̀ ni Kristi ti fi ìkìlọ̀ yìí fún wa pé, ‘Ẹ máa ṣọ́ra fún ara yín, kí ọkàn yín má bàa di ẹrù nígbàkigbà nítorí àjẹkùjẹ, àti ọ̀mùtí, àti àníyàn ayé yìí, kí ọjọ́ náà má sì ṣe dé bá yín lójijì láìròyìn. Nítorí bí ìdẹkùn ni yóò ṣe dé sórí gbogbo àwọn tí ń gbé lórí ojú gbogbo ilẹ̀ ayé. Nítorí náà ẹ máa ṣọ́nà, ẹ sì máa gbàdúrà nígbà gbogbo, kí a lè kà yín sí ẹni tí ó yẹ láti sá gbogbo nǹkan wọ̀nyí kúrò, àti láti dúró níwájú Ọmọ ènìyàn’ (Lúùkù 21:34–36).”

> “Àwọn ààmì àwọn àkókò ń ṣẹ ní ayé wa, síbẹ̀, a ṣàpẹẹrẹ àwọn ìjọ lápapọ̀ gẹ́gẹ́ bí ẹni tí wọ́n ń sùn. Ṣé a kò ní gba ìkìlọ̀ láti inú ìrírí àwọn wúńdíá aṣiwèrè, tí nígbà tí ìkéde náà dé pé, ‘Kíyèsi i, ọkọ ìyàwó ń bọ̀; ẹ jáde lọ pàdé rẹ̀,’ wọ́n rí i pé wọn kò ní òróró nínú àwọn fìtílà wọn? Nígbà tí wọ́n sì lọ rà òróró, ọkọ ìyàwó wọlé lọ sí àsè ìgbéyàwó pẹ̀lú àwọn wúńdíá ọlọ́gbọ́n, a sì ti ilẹ̀kùn. Nígbà tí àwọn wúńdíá aṣiwèrè dé ibi gbọngàn àsè náà, wọ́n gba ìkọ̀sílẹ̀ tí wọn kò retí. Olúwa àsè náà sọ pé, ‘Èmi kò mọ yín.’ A fi wọ́n sílẹ̀ níta lórí òpópónà òfo, nínú òkùnkùn biribiri òru.” Manuscript Releases, volume 15, 229.

Back to Articles