የትንቢት መንፈስ፡ የእኩለ ሌሊት ጩኸት

የማብራሪያ ቃል

በቅርቡ፣ በድረ-ገጻችን ላይ የተወከሉት የተለያዩ ቋንቋዎች ውስጥ እንዲተረጎም የዕንባቆም ሁለት ጽላቶች የተሰኘውን ጽሑፍ ለማስፈር ዝግጅት ጀመርን። የተነገረ ትምህርትን ወደ የተጻፈ ቅርጽ መቀየር፣ አንድ ሰው እነዚህን የተነገረ ትምህርት ወደ የተጻፈ ቅርጽ ለመለወጥ ሊያልፍባቸው የሚገቡትን ሁሉንም ውስብስብ ደረጃዎች ካላወቀ በቀር ሊታሰብ ከሚችለው ይልቅ እጅግ የበለጠ ከባድ ሥራ ነው፤ ከዚህም ጋር የተያያዙትን፣ በመጨረሻም ይህን ይዘት በድረ-ገጹ ላይ ወዳሉት የተለያዩ ቋንቋዎች ውስጥ ለመተርጎም የሚኖሩትን አስፈላጊ ችግሮች ጨምሮ። ከዘጠና አምስቱ ትምህርቶች መካከል የመጀመሪያውን የቅጂ አርትዖት ገና ጀመርን፣ እናም እኛ ደግሞ ልናልፍበት የሚገባን ሌላ አንድ ውስብስብ ደረጃ እንዳለ ተገነዘብሁ። ይህም ይህ መልእክት ከ1989 ዓ.ም. ጀምሮ እስከ አሁኑ ታሪካችን ድረስ በደረጃ በደረጃ ከተገነባበት እድገት ጋር የተያያዘ ነው።

ከአሥራ አምስት ዓመታት ገደማ በፊት በቀረቡት አቀራረቦች ውስጥ በእውቀት መጀመሪያ ሁኔታቸው የነበሩ እውነቶች ነበሩ። ከእነዚያ እውነቶች መጀመሪያው እኔ ማብራራት ያለብኝ በሚለራዊት ታሪክ ውስጥ የሁለተኛው መልአክ መድረስ ነው። በዚያን ጊዜ የተረዳሁት ሁለተኛው መልአክ የደረሰው የፕሮቴስታንት ቤተ ክርስቲያናት በሚለር የመጀመሪያውን መልአክ መልእክት ማቅረብ ላይ በሮቻቸውን መዝጋት ሲጀምሩ፣ ከ1843 ዓመት መጠናቀቅ ጋር ተያይዞ ነበር። ዊሊያም ሚለር 1843 ዓመት በማርች 22, 1843 እንደሚጀምር እና በማርች 22, 1844 እንደሚያበቃ የሚያመለክት ብሎ ያመነበትን የዘመን ቆጠራ ላይ ይሠራ ነበር። በመጨረሻ በሁለቱ ቅዱሳን ሰሌዳዎች ላይ የተቀመጡት ሦስቱ ትንቢቶች በ1843 ዓመት ውስጥ እንደሚፈጸሙ አስቦ ነበር፣ እናም ያ ዓመት በማርች 22, 1844 እንደሚያበቃ ያምን ነበር። በሁለት ነጥቦች ተሳስቶ ነበር።

የዳንኤል አሥራ ሁለት 1335 ቀናት፣ የዘሌዋውያን ሀያ ስድስት “ሰባት ዘመናት” 2520 ዓመታት፣ እና የዳንኤል ስምንት 2300 ቀናት የሚናገሩት ሦስቱ ትንቢቶች በ1844 መጋቢት እንደሚፈጸሙ በሚለር ተረድተው ነበር። ከዚያ በኋላ ጌታ ሳሙኤል ስኖውን መርቶ ትንቢቶቹ በ1843 ሳይሆን በ1844 እንደሚፈጸሙ እንዲረዳ ብቻ ሳይሆን አደረገው። ስኖው ሚለር ሲጠቀምበት ያልነበረውን የቀራይት የዘመን አቆጣጠር ተግባራዊ አደረገ። ሚለር ደግሞ ዓመቱን ከጸደይ እስከ ጸደይ በሚመሠርተው የረቢያዊ/በእኩለ ዓመት መሠረት የተመሠረተ የዘመን አቆጣጠር ሲጠቀም ነበር።

ሐባቁቅ የሁለቱን ጽላቶች ስናቀርብ በነበርንበት ጊዜ፣ ይህን ታሪካዊ እውነታ አልተረዳንም ነበር፤ እንዲሁም ሚለር ያሳለፈውን ልምምድ በመጠቀም መጋቢት 22, 1844 የሁለተኛው መልአክ መምጣትና የመዘግየቱ ዘመን መጀመር መሆኑን እንለይ ነበር። የዚያ መልአክ መምጣት ፕሮቴስታንቶች ሚለር ያቀረበውን የመጀመሪያውን መልአክ መልእክት በጣሉበት ጊዜ ጋር እንደሚመሳሰል ተረድቻለሁ፣ አሁንም ይህንኑ እረዳለሁ፤ እናም የሚከተለው ክፍል ለእኔ የመጠቀሻ ነጥብ ነበር።

የበሮች መዘጋት ለሚለር መልእክት የተደረገው መዘጋት የመጀመሪያው መልአክ መካድ መጀመሪያን እንደሚያመለክት ተረድቻለሁ፤ እንዲሁም ከሚለር የራቢናዊ/የእኩለ ሌሊት መሠረት ያለውን የዘመን ቆጠራ አስተያየት ጋር በመስማማት፣ 1844 ማርች 22 የ1843 መጨረሻን እንደሚያመለክት ገመትሁ። ሚለር በ1842 ዓ.ም. በጁን ወር በፖርትላንድ ያቀረበው አቀራረብ በእውነቱ በመጨረሻ በ1844 ኤፕሪል 18 የተፈጸመን ቀስ በቀስ የሆነ መካድ የሚለይ የመንገድ ምልክት ነው፤ ነገር ግን በእነዚያ አቀራረቦች ጊዜ ሳሙኤል ስኖው የካራኢት የዘመን ቆጠራ አተገባበር እንደተጠቀመ አልተገነዘብንም።

ቅጂ-ማስተካከያ ለመጀመሪያ ጊዜ የጀመርንበትን የመጀመሪያ አቀራረብ ላይ፣ በዚያን ጊዜ የተመዘገበው ነገር አሁን ከምናስተምረው ጋር የሚጋጭ እንደሚመስል ማየት ጀመርሁ። ይጋጫልም አይጋጫልምም። ይህ በቀላሉ በሁለተኛው መልአክ ቀስ በቀስ መምጣት ላይ የተሰጠ አጽንኦት ነው፤ እንዲሁም ይህ መልእክት በደረጃ በደረጃ እየተፈታ መሄዱን የሚያሳይ ምሳሌ ነው፥ እንደ ሚለራውያን ታሪክም እንዲሁ ነበር። ይህ የማብራሪያ ማስታወሻ፣ እኛ ኤፕሪል 19, 1844ን የመጀመሪያው የሚለራውያን ቅር መሰኘት እንደሆነ በመለየታችን እና ቀደም ሲል በተስተማረው ላይ ተሰናክለው የነበሩትን ሊያስተካክል ይገባል።

በዚህ ተከታታይ ጥናት ውስጥ የዕንባቆምን ሁለት ሰንጠረዦች—የ1843 እና የ1850 ሰንጠረዦች—በረዥም ጊዜ ውስጥ እንመለከታለን። በመጀመሪያ የእኩለ ሌሊት ጩኸትን በተገቢው ቦታ እናኖራለን። እንደተጠቀሰው፣ የመጀመሪያዎቹ አቀራረቦች ከዚህ መልእክት ጋር ለተዋወቁ ሰዎች በብዙ ክፍል የክለሳ ይሆናሉ፤ ነገር ግን ለዚህ መልእክት አዲስ በሆኑ ሰዎች ሊጠና የሚችል ተከታታይ ጥናት እያዘጋጀን ስለሆነ፣ ለእነርሱ አንዳንድ መሠረታዊ ሐሳቦችን መዘርጋት አለብን። ከእኩለ ሌሊት ጩኸት እንጀምራለን፣ ትኩረታችንንም በኤለን ዋይት የመጀመሪያ ራእይ ውስጥ በሚገኝ አንድ ገጽታ ላይ እናደርጋለን። ከChristian Experience and Teachings ገጽ 57 የመጀመሪያውን አንቀጽ እናንብብ።

እነዚህ ከእህት ዋይት ጋር ልባቸው የተጣመረ እነዚህ አምስት ሴቶች፣ የእግዚአብሔርን ኃይል ማንኛውንም መገለጥ አይቃወሙም ነበር። በተለይም፣ ሁሉም ሴቶች ነበሩ፣ ቤተ ክርስቲያንንም ይወክላሉ፤ እንዲሁም አምስት ነበሩ፣ ይህም እንደ አምስቱ ጥበበኛ ደናግል ሊታይ ይችላል። ይህ በቀላሉ አንድ ምልከታ ብቻ ነው።

በዚህ የመጀመሪያ አቀራረብ፣ ጥቂት ነጥቦችን ካስመሠረትን በኋላ፣ በዲሴምበር 1844 የተካሄደውን የአድቬንቲስቶች የሎው ሃምፕተን ጉባኤ እንመለከታለን። በዚህ ጉባኤ አንዳንድ ሚለራውያን ተሰበሰቡ፣ ዊሊያም ሚለርም የእኩለ ሌሊት ጩኸትን ግንዛቤ አልተቀበለም። እዚህ ያለው አመክንዮ ይህ ራእይ፣ ለሁላችንም ቢሆንም፣ በተለይ ግን ለዊሊያም ሚለር ነበር የተሰጠው።

በዚያው ወር ውስጥ ዊልያም ሚለር በኋላቸው ያለውን ብርሃን—የእኩለ ሌሊት ጩኸት—ካደ፤ ይህም ከመንገዱ ወደ ታች ወዳለው የክፉዎች ዓለም እንዲወድቅ ያደርገው ነበር። የዚህን አንድምታ እንመረምራለን። ታሪካዊ ማስረጃ እንደሚያሳየው፣ ሚለርያውያን ሁሉ የአሥሩን ደናግል ምሳሌ እየፈጸሙ መሆናቸውን ያምኑ ነበር፤ ይህም በመካከላቸው የተለመደ ዕውቀት ነበር። ዊልያም ሚለር የእኩለ ሌሊት ጩኸት ምን እንደሆነ ግንዛቤ እንደነበረው እናሳያለን። ሚለር የእኩለ ሌሊት ጩኸት የዳንኤል 8:14 እና የራእይ 14:6-9 የፍርድ ሰዓት መልእክት እንደሆነ ያምን ነበር። በ1830ዎቹ መጀመሪያ መስበክ የጀመረው መልእክት የእኩለ ሌሊት ጩኸት፣ “እነሆ፥ ሙሽራው ይመጣል” እንደሆነ፣ እናም ኢየሱስ እንደ ሙሽራ ወደ ዓለም እየመጣ መሆኑን ያምን ነበር።

ለአብዛኛው የሚለራውያን ታሪክ ጊዜ፣ እነርሱ የአሥሩን ደናግል ምሳሌ እየፈጸሙ እንዳሉ ያምኑ ነበር፤ ነገር ግን የእኩለ ሌሊት ጩኸት እነርሱ ሲያውጁ የነበረውን መልእክት እንደሚገልጽ ያስቡ ነበር። ሆኖም፣ በ1844 የበጋ ወራት አዲስና ትክክለኛ ግንዛቤ ተገለጠ፤ የእኩለ ሌሊት ጩኸት የሰባተኛው ወር እንቅስቃሴ ነበር፣ እናም ኢየሱስ በሰባተኛው ወር በአሥረኛው ቀን እንዲመጣ ይጠበቅ ነበር። ይህ እውነተኛው የእኩለ ሌሊት ጩኸት ነበር። ሚለር በ1844 ዲሴምበር እውነተኛውን የእኩለ ሌሊት ጩኸት በእምቢታ በተቀበለ ጊዜ፣ የ1844 የበጋን ታሪክ እየጣለ ነበር፣ እናም ይህ ከ1830ዎቹ ጀምሮ የነበረው አጠቃላይ መልእክት ብቻ ነው ወደሚል ቀድሞው አቋሙ እየተመለሰ ነበር። የእኩለ ሌሊት ጩኸትን እንቅስቃሴ መረዳት እጅግ ወሳኝ ነው። 2520ን ሚለራውያን እንደተረዱት ካልተረዳችሁት፣ የእኩለ ሌሊት ጩኸትን መረዳት አትችሉም። የእኩለ ሌሊት ጩኸትንም ሚለራውያን እንደተረዱት መረዳት ካልቻላችሁ፣ ከመንገዱ ወድቃችሁ ወደ ታች ወዳለው ክፉ ዓለም ትገባላችሁ።

በዚህ አቀራረብ፣ ዛሬ በአድቬንቲዝም በግልጽ የሚከለከሉ በሰንጠረዡ ላይ ያሉ አንዳንድ እውነቶችን እንጀምራለን። የሰባተኛው ቀን አድቬንቲስት ቤተ ክርስቲያን የመጽሐፍ ቅዱስ ምርምር ተቋም እና አብዛኞቹ አድቬንቲስት ስነ መለኮት ምሁራን 2520ን ይክዳሉ። ስንቀጥል ይህን በመጽሐፍ ቅዱስ መሠረት እንመለከተዋለን፤ ነገር ግን በመጀመሪያ ኤለን ዋይት 2520ን ሙሉ በሙሉ እንደምትደግፍ እናሳያለን። ተቋሙ እና አብዛኞቹ ስነ መለኮት ምሁራን ስለ “ዴይሊ” የአቅኚዎቹን ግንዛቤም ይክዳሉ። “ዴይሊ” አረማዊነት ነው የሚለውን የአቅኚዎቹን ግንዛቤ መካድ የትንቢትን መንፈስ መካድ መሆኑን እናሳያለን። ተቋሙ ደግሞ ስለ መለከቶቹ—አምስተኛውና ስድስተኛው መለከት—የአቅኚዎቹን ግንዛቤ በአደባባይ ይክዳል። ስለ መለከቶቹ የአቅኚዎቹን ግንዛቤ መካድ የትንቢትን መንፈስ መካድ መሆኑን በማሳየት እንጀምራለን።

ዛሬ፣ አብዛኞቹ አድቬንቲስቶች ስለ 1290 እና 1335 ቢያንስ ድብልቅ እውቀት አላቸው። ስለ 1335 ያለው የመሥራቾቹ ግንዛቤ ከሌለ፣ በመጋቢት 22፣ 1844 የጀመረውን የመዘግየት ጊዜ ለመለየት ምንም መጽሐፍ ቅዱሳዊ ማስረጃ የለም። የመዘግየትን ጊዜ ሳይረዱ፣ የእኩለ ሌሊት ጩኸትን እንቅስቃሴ መረዳት አይቻልም። የእኩለ ሌሊት ጩኸትን ሳይረዱ፣ ሰው ከመንገዱ ወደ ታች ወዳለው ክፉ ዓለም ይወድቃል። እነዚህን እውነቶች በትንቢት መንፈስ ግልጽ ማረጋገጫ አኳያ በሰንጠረዡ ላይ እናሳያለን፤ ከዚያም ከእግዚአብሔር ቃል እንመርምራቸዋለን። ነገር ግን አስቀድሞ፣ የሚለራውያንን ታሪክ ምን እንደከበበው እና የእኩለ ሌሊት ጩኸትን ምን እንዳመጣው ማየት ያስፈልገናል።

ከUriah Smith የተጻፈው Thoughts on Daniel and Revelation ገጽ 521 ጀምረን፣ የሚለራይት ታሪክን ለማሳየት እና 1798ን ለመመልከት እንጀምራለን። Uriah Smith እንዲህ ይጽፋል፦ “የራእይ 10 ክስተቶች የዘመን ቅደም ተከተል፣ ይህ መልአክ ከራእይ 14 የመጀመሪያው መልአክ ጋር አንድ መሆኑ በሚያሳየው እውነታ የበለጠ ይረጋገጣል።” በራእይ 10፣ አንድ ኃያል መልአክ በእጁ የተከፈተ ትንሽ መጽሐፍ ይዞ ከሰማይ ይወርዳል። Ellen White ይህ ኃያል መልአክ ኢየሱስ ክርስቶስ መሆኑን፣ ያ ትንሽ መጽሐፍም የዳንኤል መጽሐፍ መሆኑን ታሳውቀናለች። በምዕራፍ አሥር መጨረሻ፣ ዮሐንስ ያን ትንሽ መጽሐፍ እንዲበላ ይነገረዋል፤ እርሱም በአፉ ጣፋጭ ነገር ግን በሆዱ መራራ ይሆናል። ዮሐንስ የሚለራይት ታሪክን ይወክላል፤ በዚያ የዳንኤል መልእክት ጣፋጭ ቢሆንም ወደ መራራ ተስፋ መቁረጥ ይመራል። እንደ ቀደምት አባቶች አስተምህሮ፣ የራእይ 10 ኃያል መልአክ የራእይ 14 የመጀመሪያው መልአክ ነው—ሁለቱም አንድ መልአክ ናቸው።

ብዙ ጊዜ በራእይ መጽሐፍ ውስጥ ስለ እነዚህ መላእክት በተለይ ጊዜ ለመስጠት አንጠነቀቅም፤ ነገር ግን ይገባናል። በራእይ 10 ያለው ብርቱ መልአክ ደግሞ ዊልያም ሚለር የራእይ 14 የመጀመሪያውን መልአክ ሥራ በመፈጸም፣ “እግዚአብሔርን ፍሩ ክብርም ስጡት፥ የፍርዱ ሰዓት መጥታለችና” የሚለውን የእኩለ ሌሊት ጩኸት እየፈጸመ ነበር ብሎ ያመነበት መልአክ ነው። “የፍርዱ ሰዓት” የሚለው ዳንኤል 8፥14ን ያመለክታል። እነዚህ መላእክት የተፈጸመውን ሥራ የተለያዩ ገጽታዎች ይለያያሉ።

ወደ ኡርያ ስሚዝ እንመለስ፦ “በራእይ 10 የተጠቀሱት ክስተቶች የዘመን ቅደም ተከተል በተጨማሪም ከዚህ እውነታ የተነሣ ይረጋገጣል፤ ይህ መልአክ ከራእይ 14 የመጀመሪያው መልአክ ጋር አንድ ነው።” እርሱም ምን እንደሚያገናኛቸው ያብራራል፤ ሁለቱም የሚያውጁት ልዩ መልእክት አላቸው፣ ሁለቱም አዋጃቸውን በታላቅ ድምፅ ያወጃሉ፣ ሁለቱም ፈጣሪን በሚመለከት ተመሳሳይ ቋንቋ ይጠቀማሉ፣ ሁለቱምም ጊዜን ያውጃሉ—አንዱ ጊዜ ከእንግዲህ ወዲህ እንዳይኖር ሲምል፣ ሌላው ግን የእግዚአብሔር ፍርድ ሰዓት መጥቶአል ብሎ ያውጃል። የራእይ 14፥6 መልእክት የፍጻሜው ዘመን መጀመር በዚህ ወገን ላይ ይገኛል።

ኡርያስ ስሚዝ የመጨረሻው ዘመን 1798 እንደሆነ ይገልጻል፤ የራእይ 14 መልእክትም ከዚያ በኋላ እንደሚመጣ ያስቀምጣል። እርሱም እንዲህ ይጽፋል፦ “ነገር ግን የራእይ 14፥6 መልእክት የመጨረሻው ዘመን መጀመሪያ ከተከሰተ በኋላ ባለው ወገን የተቀመጠ ነው። ይህ የእግዚአብሔር ፍርድ ሰዓት መጥቶአል የሚል አዋጅ ነው፤ ስለዚህም ተፈጻሚነቱ በመጨረሻው ትውልድ ላይ መሆን ይገባዋል። ጳውሎስ የፍርድ ሰዓት መጥቶአል ብሎ አልሰበከም። ሉተርና ባልደረቦቹም አልሰበኩትም። ጳውሎስ ስለሚመጣ ፍርድ፣ በያልተወሰነ ሁኔታ ወደፊት እንዳለ ሆኖ፣ ይከራከር ነበር፤ ሉተርም ከእርሱ ዘመን ቢያንስ ሶስት መቶ ዓመት ርቆ አስቀምጦታል። ከዚህም በላይ፣ ጳውሎስ እስከ የተወሰነ ጊዜ ድረስ የእግዚአብሔር ፍርድ ሰዓት መጥቶአል የሚል እንደዚህ ያለ ስብከት እንዳይኖር ቤተ ክርስቲያንን ያስጠነቅቃታል።” በ2 ተሰሎንቄ 2፥1-3 ጳውሎስ የክርስቶስ ቀን መቅረቡ ከመጀመሪያው መውደቅ ካልመጣ እና የኃጢአት ሰው ካልተገለጠ ድረስ አይደለም ይላል። ጳውሎስ የኃጢአት ሰውን፣ ትንሹን ቀንድ፣ ጳጳሳዊነትን ያስገባል፤ በ1798 የተፈጸመውን 1260 ዓመታት የቀጠለውን የበላይነቱን ዘመንም በሙሉ በማስጠንቀቂያ ይሸፍናል።

በ1798 ዓ.ም.፣ የክርስቶስ ቀን ቀርቦአል ብሎ ማወጅን የሚከለክለው ገደብ ተወገደ። የመጨረሻው ዘመን ተጀመረ፣ ማኅተሙም ከትንሹ መጽሐፍ ተወሰደ። ከዚያን ጊዜ ጀምሮ፣ የራእይ 14 መልአክ ወጥቶአል። ዩሪያ ስሚዝ እንዲህ ይላል፦ “ልታዩት ከፈለጋችሁ፣ ከ1798 ጀምሮ የመጀመሪያው መልአክ መልእክት ወጥቶአል። በ1798 ዓ.ም. የራእይ 14 የመጀመሪያው መልአክ በታሪክ ውስጥ ይደርሳል” — ይህ የአቅኚዎች ግንዛቤ ነው። “ከዚያን ጊዜ ጀምሮ፣ የራእይ 14 መልአክ የእግዚአብሔር ፍርድ ሰዓት መጥቶአል ብሎ አውጇል፣ የምዕራፍ አሥር መልአክም ደግሞ ጊዜ ከእንግዲህ ወዲህ እንዳይኖር እየማለ በባሕርና በምድር ላይ ቆሞአል። ማንነታቸው ጥርጥር የሌለበት ነው። አንዱን በየት እንደሚገኝ የሚያሳዩ ክርክሮች ሁሉ ለሌላውም ውጤታማ ናቸው። የአሁኑ ትውልድ የእነዚህን ሁለት ትንቢቶች ፍጻሜ እየተመለከተ ነው። በመምጣቱ ስብከት፣ በተለይም ከ1840 እስከ 1844 ድረስ፣ ሙሉና ዝርዝር ፍጻሜአቸው ጀመረ።”

ስሚዝ በ1840 እና 1844 ዓመታትን በራእይ 14 ያለውን የመጀመሪያውን መልአክ ከ1798 ጀምሮ እንደመጣ በመጠቀስ ይለያል፤ ነገር ግን መልእክቱ ኃይል የሚቀበልበትን 1840 ዓመትም ለመጀመሪያው መልአክ ያመለክታል። የምጽአቱ ስብከት ውስጥ፣ በተለይም ከ1840 እስከ 1844 ባለው ጊዜ፣ ሙሉ ፍጻሜያቸው መጀመር ጀመረ። መልአኩ አንድ እግሩን በባሕር ላይ እና ሌላውን በምድር ላይ ያቆመበት አቋም የአዋጁን ሰፊ ወሰን ያመለክታል። መልእክቱ ውቅያኖሱን ያቋርጥ ነበር እና ወደ ተለያዩ አሕዛብ ይዘረጋ ነበር፤ እንዲሁም የምጽአቱ አዋጅ በእውነት ወደ ዓለም ሁሉ ያሉ የሚሲዮን ጣቢያዎች ደረሰ። ከ1840 ጀምሮ፣ እንደ ኤለን ኋይት አባባል፣ የመጀመሪያው መልአክ መልእክት ወደ ዓለም ሁሉ የሚሲዮን ጣቢያዎች ተወሰደ። ይህም የተፈጸመው የኦቶማን ኢምፓየር መውደቅ ጋር የመጽሐፍ ቅዱስ ትንቢት የዓመት-ቀን መርህ ሲረጋገጥ ነበር። በዚህ ደረጃ ከዝርዝሮቹ ጋር አንነጋገርም፤ ነገር ግን ለሚለራይት ታሪክ እና ለእኩለ ሌሊት ጩኸት ተለዋዋጭ ኃይሎች መሠረታዊ መድረኩን እያዘጋጀን ነው።

በ1833 ዓ.ም. የከዋክብት መውደቅ ተፈጸመ። ኤለን ዋይት በ“The Great Controversy” ገጽ 333 እንዲህ ትላለች፦ ‘በ1833 ዓ.ም.፣ ሚለር የክርስቶስ ቅርብ ምጽአት ማስረጃዎችን በአደባባይ ማቅረብ ከጀመረ ከሁለት ዓመት በኋላ፣ አዳኙ የሁለተኛው ምጽአቱ ምልክቶች እንዲሆኑ የተስፋ የተሰጡት የመጨረሻዎቹ ምልክቶች ታዩ። ኢየሱስ እንዲህ አለ፦ “ከዋክብትም ከሰማይ ይወድቃሉ።” ማቴዎስ 24፥29። ዮሐንስም በራእይ የእግዚአብሔርን ቀን የሚያስቀድሙትን ትዕይንቶች በራእይ ሲመለከት እንዲህ ሲል አወጀ፦ “የሰማይ ከዋክብትም በብርቱ ነፋስ ስትናወጥ በለሱ ያልበሰሉትን ፍሬዎችዋን እንደምትጥል፥ እንዲሁ ወደ ምድር ወደቁ።” ራእይ 6፥13። ይህ ትንቢት እጅግ ግልጽና አስደናቂ ፍጻሜውን በ1833 ዓ.ም. ኖቬምበር 13 በተከሰተው ታላቅ የሜቲዮር ዝናብ ተቀበለ።’

የዊልያም ሚለር ምስክርነት እንዲህ ይናገራል፦

በ1833 የበጋ ወራት ሚለር መልእክቱን በሕዝብ ፊት በግልጽ ማቅረብ የጀመረው እንዲህ ነበር። በ1833 ዲሴምበር ወር የከዋክብት መውደቅ ለመልእክቱ ግርማና ክብደት ጨመረለት።

በ1840 ዓ.ም. ኤለን ዋይት ስለ ትንቢት አስደናቂ ፍጻሜ አስተያየት ትሰጣለች። ይህ ክፍል በትንቢት መንፈስ ጽሑፎች ውስጥ ብዙ ጊዜ ክርክር የሚነሣበት ሲሆን፣ አንዳንዶች ኡራያ ስሚዝ ይህን በThe Great Controversy ውስጥ አስገብቶታል ብለው ይከራከራሉ፤ ነገር ግን እነዚህ ክርክሮች መሠረተ ቢስ ናቸው። እርሷ ስለ 1840 ዓ.ም. ያመሩ የትንቢት ፍጻሜዎች ተከታታይነት፣ የከዋክብት መውደቅንና የጨለማውን ቀን ጨምሮ፣ ትናገራለች። እርሷ እንዲህ ትጽፋለች፦ “በ1840 ዓመት፣ ሌላ አስደናቂ የትንቢት ፍጻሜ ሰፊ ፍላጎትን አነሣ።”

እርስዋ የምትጠቅሰው የመጽሐፍ ቅዱስ ትንቢትን ነው፤ የዮስያስ ሊች ብቻ የሰው ትንበያ አይደለም።

ዩሪያ ስሚዝ የራእይ 14 የመጀመሪያው መልአክ በ1798 እንደደረሰ ነግሮን ነበር፤ ነገር ግን እርሱ ከራእይ 10 መልአክ ጋር ያው መልአክ ነው። በራእይ 10 ውስጥ ዮሐንስ ትንሹን መጽሐፍ ከመልአኩ እጅ ወስዶ እንዲበላው ተነግሮታል፤ በአፉም ውስጥ ጣፋጭ ይሆንለታል። የሚለራውያን መልእክት በነሐሴ 11፣ 1840 ጣፋጭ ሆነ፤ ይህም የኦቶማን መንግሥት ውድቀት በመጽሐፍ ቅዱስ ትንቢት የዓመት-ቀን መርህ መሠረት ከተነበየ ሁለት ዓመታት በኋላ ነበር። ክስተቱ በትክክል ሲፈጸም፣ ሲያውጁት የነበረው መልእክት በአፋቸው ጣፋጭ ሆነ።

በ1840 ዓ.ም. ነሐሴ 11 መልእክቱ በአፋቸው ጣፋጭ ሆነ። ዮሐንስ ከወረደው መልአክ እጅ ትንሹን መጽሐፍ እንዲወስድ ተነግሮታል። መልአኩ በ1840 ዓ.ም. ነሐሴ 11 ይወርዳል፣ እናም ይህ የራእይ 10 መልአክ ከራእይ 14 የመጀመሪያው መልአክ ጋር አንድ ነው። የራእይ 14 መልአክ በ1798 በፍጻሜው ዘመን ይመጣል፣ ነገር ግን መልእክቱ በ1840 ኃይል ይሞላል። ኤለን ዋይት፣ ያ ክስተት በታወቀ ጊዜ፣ ብዙ ሰዎች ሚለርና ባልደረቦቹ የተቀበሉት የትንቢት ትርጓሜ መርሆች ትክክለኛነት እንዳላቸው ተረዱ ትላለች። ከ1930ዎቹ ጀምሮ፣ መነሻው በ1919 ቢሆንም በተለይ ግን በ1930ዎቹ፣ አድቬንቲዝም ሚለርና ባልደረቦቹ የተቀበሉትን የትንቢት ትርጓሜ ደንቦች—እነዚህም በማስረጃ ጥቅሶች ላይ የተመሠረተው የመጽሐፍ ቅዱስ ጥናት ዘዴ—ውድቅ አድርጓል።

ቀጣዩ ታሪካዊ መንገድ ምልክት በግንቦት 1842 የተዘጋጀው የ1843 ሰንጠረዥ ነው። ኤለን ዋይት እንዲህ ትላለች፦ “የ1843 ሰንጠረዥ በጌታ እጅ እንደ ተመራ አይቻለሁ፤ እርሱም ሊለወጥ እንደማይገባው፣ ቁጥሮቹ እርሱ እንደፈለገው እንደነበሩ፣ እናም ማንም እስከ እጁ ድረስ እስኪነሣ ድረስ ሊያየው እንዳይችል እጁ በአንዳንድ ቁጥሮች ውስጥ ያለውን ስህተት እንደ ሸፈነ አይቻለሁ።” ይህ ሰንጠረዥ በግንቦት 1842 የተዘጋጀ ትንቢታዊ መንገድ ምልክት ነው። በሰኔ 1842 የፕሮቴስታንት ቤተ ክርስቲያናት በሮቻቸውን መዝጋት ጀመሩ፣ ሁለተኛውም መልአክ ደረሰ።

ከ Testimonies, volume one, page 21፡- “በ1842 ዓ.ም. ሰኔ ወር ውስጥ ሚስተር ሚለር በፖርትላንድ፣ ሜን ውስጥ ባለው በካስኮ ስትሪት ቤተ ክርስቲያን ሁለተኛውን ተከታታይ ትምህርታዊ ንግግሮቹን ሰጠ። ጥቂቶችን ከሚቀሩ በስተቀር፣ የተለያዩ ሃይማኖታዊ ቤተ እምነቶች ቤተ ክርስቲያኖቻቸውን በሮች በሚስተር ሚለር ፊት ዘጉ።” ኤለን ኋይት እንደምታሳውቀን፣ እኛ እንደ ሰባተኛ ቀን አድቬንቲስት ክርስቲያኖች ከምክንያት ወደ ውጤት መመካከርን መማር ይገባናል። የፕሮቴስታንት ቤተ ክርስቲያናት በሮቻቸውን እንዲዘጉ ያደረገው ምክንያት የዚህ ሰንጠረዥ መግባት ነበር። ይህ ሰንጠረዥ በግንቦት ወር በተዋወቀ ጊዜ፣ የፕሮቴስታንት ቤተ ክርስቲያናት ሚለራውያን የተሳሳቱ እብዶች እንደሆኑ ወሰኑ።

የመጀመሪያው ብስጭት ቀጥሎ ይመጣል። ከ “ታላቁ ተጋድሎ” ገጽ 393፦

የመዘግየቱ ዘመን የመጀመሪያው ተስፋ መቁረጥ ነው፥ እርሱም በ1844 ማርች 22 ላይ ይመጣል። ሚለራውያን መጽሐፍ ቅዱሳዊውን የጊዜ ቆጠራ ተጠቅመው በ1843 የዓለም ፍጻሜ እንደሚሆን ይናገሩ ነበር። ነገር ግን ጌታ እስከዚያ ድረስ ባልመጣ ጊዜ፥ የመጀመሪያው ተስፋ መቁረጥ በ1844 ማርች 22 ላይ ተከሰተ። ይህ የመዘግየቱ ዘመን ነው።

ይህ በአሥሩ ደናግል ምሳሌ፣ በዕንባቆም 2 እና በዳንኤል 12 ውስጥ ያለው የመዘግየት ጊዜ ነው። ዳንኤል 12፥11 እንዲህ ይላል፤ “የዘወትሩም መሥዋዕት ከሚወገድበት ጊዜ ጀምሮ...” ቀደምት አባቶች በ508 ክሎቪስ ቪዚጎታውያንን ሲያሸንፍ አረማዊነት እንደ ተገታ ተረድተው ነበር። አረማዊነት ከተወገደበት ጊዜ ጀምሮ እና ጳጳሳዊነት ከተቋቋመ ጊዜ (ከሰላሳ ዓመት በኋላ በ538) 1290 ቀናት ይሆናሉ። የሚቀጥለው ቁጥር እንዲህ ይላል፤ “የሚጠብቅና ወደ አንድ ሺህ ሦስት መቶ ሠላሳ አምስት ቀናት የሚደርስ ብፁዕ ነው።” 508 ሲደመር 1335 1843 ይሆናል። “ወደ 1843 የሚደርስ ብፁዕ ነው።” 1335ዎቹ የመዘግየትን ጊዜ ይወስናሉ፤ “የሚጠብቅና ወደ 1843 የሚደርስ ብፁዕ ነው” በማለት። ኤለን ኋይት እንደምታደርገው የቀደምት አባቶችን ስለ “የዘወትሩ” ያላቸውን ግንዛቤ ብትደግፉ፣ ይህ ግልጽ ነው።

ይህን የበለጠ ለማብራራት፣ ኢሳይያስ 30፡18 እንዲህ ይላል፦ “ስለዚህም እግዚአብሔር ይጠብቃል።” በዚህ ስፍራ፣ ጌታ በአሥሩ ደናግል ምሳሌ ውስጥ ያለው ሙሽራ ነው፣ እርሱም ይዘገያል። “ስለዚህም ሙሽራው ይዘገያል ለእናንተ ጸጋ ያደርግ ዘንድ፣ ስለዚህም ምሕረት ያደርግላችሁ ዘንድ ከፍ ይላል፤ እግዚአብሔር የፍርድ አምላክ ነውና። እርሱን የሚጠብቁ ሁሉ ብፁዓን ናቸው።” ይህ ከዳንኤል 12፡12 ጋር ይስማማል፦ “የሚጠብቅና ወደ 1335 የሚደርስ ብፁዕ ነው።” ሙሽራው በመጋቢት 22፣ 1844 ይዘገያል። ከመጀመሪያው ተስፋ መቁረጥ ወደ መድረስ እና ከዚያ በኋላ መጠበቅ ጋር የተያያዘ በረከት አለ። ወደዚህ ስትደርሱ፣ መጠበቅ ይገባችኋል። ምንን እየጠበቃችሁ ነው? ዕንባቆም 2፡3 እንዲህ ይላል፦ “ራእዩ ገና ለተወሰነው ጊዜ ነውና፤ በፍጻሜውም ይናገራል እንጂ አይዋሽም፤ ቢዘገይም ጠብቀው።” ወደ 1335 መድረስ ያለው በረከት፣ ጌታ የእኩለ ሌሊት ጩኸትን የሚፈጽምበት ወደዚህ ታሪክ መድረስ ያለው በረከት ነው።

ከ Early Writings ገጽ 238፡- “የሁለተኛው መልአክ መልእክት መጨረሻ አካባቢ፣ ከሰማይ የመጣ ታላቅ ብርሃን በእግዚአብሔር ሕዝብ ላይ ሲያበራ አየሁ። የዚህ ብርሃን ጨረሮች እንደ ፀሐይ የሚያበሩ ይመስሉ ነበር፣ እናም መላእክት ‘እነሆ፥ ሙሽራው ይመጣል’ ብለው ሲጮኹ ሰማሁ።” ይህ ለሁለተኛው መልአክ መልእክት ኃይል የሚሰጥ የእኩለ ሌሊት ጩኸት ነበር። አቅኚዎቹ የመጀመሪያው መልአክ መልእክት በ1798 እንደደረሰ ነገር ግን በ1840 በኦቶማን ኢምፓየር መፍረስ ኃይል እንደተሰጠው ተረድተው ነበር። ሁሉም መልእክቶች በአንድ የጊዜ ነጥብ ላይ ይደርሳሉ፣ ከዚያም በኋላ ኃይል ይሰጣቸዋል። ሁለተኛው መልአክ መልእክት መጋቢት 22 ቀን 1844 የደረሰው ፕሮቴስታንት ቤተ ክርስቲያናት በሚለራዊት መልእክት ላይ በሮቻቸውን በዘጉበት ጊዜ ነው። የእኩለ ሌሊት ጩኸት ለሁለተኛው መልአክ መልእክት ኃይል ይሰጣል። ሦስተኛው መልአክ መልእክት ጥቅምት 22 ቀን 1844 ይደርሳል፣ እናም የራእይ 18 ኃያል መልአክ ከእርሱ ጋር በሚቀላቀልበት ጊዜ ኃይል ይሰጠዋል። እያንዳንዱ መልእክት በታሪክ ውስጥ ይደርሳል፣ ከዚያም በኋላ ኃይል ይሰጠዋል። ይህን መረዳት አስፈላጊ ነው።

የእኩለ ሌሊት ጩኸት ለሁለተኛው መልአክ መልእክት ኃይል ሰጠ። የተስፋ የቆረጡትን ቅዱሳን ለማንቃትና በፊታቸው ላለው ታላቅ ሥራ ለማዘጋጀት መላእክት ከሰማይ ተልከው መጡ። ከፍተኛ ችሎታ ያላቸው ሰዎች ይህን መልእክት ለመጀመሪያ ጊዜ የተቀበሉት አልነበሩም። ዊሊያም ሚለር ይህን መልእክት ለመጀመሪያ ጊዜ የተቀበለው አልነበረም፤ ከዚህ በተቃራኒው እርሱ የተቀበለው ከሁሉ በኋላ ነበር። መልእክቱን በመረዳት ከሁሉ የበለጠ ችሎታ ያለው እርሱ ሲሆን፣ ሳሙኤል ስኖው ግን የመጀመሪያው ነበር። ቀደም ሲል በሥራው መሪነት የነበሩት ይህን ለመቀበልና ጩኸቱን ለማጠናከር እገዛ ለማድረግ ከሁሉ በኋላ ነበሩ። በታሪክ መሠረት፣ የእኩለ ሌሊት ጩኸትን መልእክት የተቀበለ የመጨረሻው ሰው ዊሊያም ሚለር ነበር።

ከ “The Great Controversy,” 376፡-

በአሁኑ ዘመን በአድቬንቲስት ቤተ ክርስቲያን ውስጥ ይህን መልእክት በቤተ ክርስቲያንም ሆነ በግል ቤቶች ውስጥ እንኳ እንዳይማር የሚከለክሉ መሪዎች በዚህ ስፍራ በሚለር እንቅስቃሴ ውስጥ አስቀድመው ተመስለው ተገልጠዋል።

ከኤልደር ዳምስቴግት መጽሐፍ፣ Foundation of Seventh-day Adventist Message and Mission መሠረት፣ ሚለር የዳንኤል 8፡14 እና የራእይ 14 የመጀመሪያው መልአክ አዋጅ የእኩለ ሌሊት ጩኸት—‘እነሆ፥ ሙሽራው ይመጣል’—እንደሆነ ያምን ነበር። ይህ መልእክት የክርስቶስን ዳግም ምጽአት እንደሚለይ ያምን ነበር። ሚለር ታሪኩ በሙሉ የእኩለ ሌሊት ጩኸት እንደሆነ ያስብ ነበር፣ ነገር ግን ኤለን ዋይት የእኩለ ሌሊት ጩኸቱ በተወሰነ ወቅት እንደተፈጸመ ትናገራለች። ሳሙኤል ስኖው የእርሱን ትምህርት ‘እውነተኛው የእኩለ ሌሊት ጩኸት’ ብሎ ሰየመው፣ ይህም የእኩለ ሌሊት ጩኸቱ አጠቃላይ መልእክቱ ነው ከሚለው የሚለራውያን ትምህርት ለመለየት ነበር።

በመንፈሳዊነታቸው ከፍ ያሉት መልእክቱን በመጀመሪያ ተቀበሉ፤ ከዚያም ቀደም ሲል በሥራው መሪነት የነበሩት ለመቀበል በመጨረሻ ደረሱ እና ጩኸቱን በማበረታታት እገዛ አደረጉ። ከ1833 ጀምሮ ሥራውን የመራው ዊልያም ሚለር፣ በ1844 ኦገስት የእኩለ ሌሊት ጩኸት መልእክት በመጣ ጊዜ ከእርሱ ጋር ለመታገል ተገደደ። ከቤተ ክርስቲያናት መለየት ላይ እርግጠኛ አልነበረም፤ እንዲሁም ስለ እኩለ ሌሊት ጩኸት ለብዙ ዓመታት ሌላ ግንዛቤ ሲያስተምር ነበር።

ዊልያም ሚለር እንዲህ ብሎ ጻፈ፦

በግንቦት 1842 የ1843 ሰንጠረዥ ታተመ፣ ወንድሞችም ሚለርን በአቀራረቡ ውስጥ ያለውን “if” እንዲያስወግድ ነገሩት።

ሚለር እንዲህ ሲል ጻፈ፦ “በ1843 ዓመት ውስጥ፣ ከጋዜጣውና ከአንዳንድ መድረኮች በእኔና ከእኔ ጋር ተባባሪ በነበሩት ላይ እጅግ ከባድ የሆኑ ውግዘቶች ተደረጉብን። ዓላማዎቻችን ተወረሩ፣ መርሆዎቻችን በተሳሳተ መልኩ ቀረቡ፣ ባህርያችንም ተነቀፈ።” ጊዜ አለፈ፣ እናም 1844 ማርች 21 ጌታ ሳይገለጥ አለፈ። ቅሬታው እጅግ ታላቅ ነበር፣ ብዙዎችም ከእነርሱ ጋር ከዚያ በኋላ አልተጓዙም። ከዚህ በፊት፣ ከ1840 ጀምሮ፣ በግምት 200,000 ሚለራውያን ነበሩ፤ ነገር ግን በዚህ ደረጃ 50,000 ብቻ ቀርተው ነበር።

የእርሱ የታተመው ጊዜ ከአለፈ በኋላ፣ ሚለር ስለ ትክክለኛው ዘመን ያጋጠመውን ተስፋ መቁረጥ አመነ፣ ነገር ግን እምነቱን ጠብቆ ቆየ። እርሱ እስከ ሰባተኛው ወር ንቅናቄ ድረስ በ1844 የበጋ ወቅት በምዕራብ ያደርገውን ሥራ ቀጠለ። ለዚህ ንቅናቄ ያደረገው ማንኛውም ተሳትፎ፣ ከዚያ አስራ ስምንት ወር ቀደም ብሎ ስለ የሙሴ ሕግ ሥርዓቶች ወደ ያ ወር እንደሚያመለክቱ የጻፈውን ደብዳቤ ብቻ ነበር። እነዚያ ርእሶች እንዲህ ባለ መልኩ እንደሚጠቀሙባቸው፣ ወይም በእንዲህ ያለ ማስረጃ ማመን የመዳን ፈተና እንደሚሆን አልጠበቀም ነበር። እርሱ ከ1844 ጥቅምት 22 ሁለት ወይም ሦስት ሳምንት በፊት ድረስ ከዚህ ንቅናቄ ጋር ኅብረት አልነበረውም። ሚለር በ1844 ጥቅምት 6 ለሂምስ በጻፈው ደብዳቤ እንዲህ አለ፦ “በሰባተኛው ወር ውስጥ ከዚህ በፊት አይቼው የማላውቀውን ክብር አያለሁ... አሁን ግን የጌታ ስም ይባረክ፤ ለረጅም ጊዜ የጸለይሁለትን ነገር፣ ነገር ግን እስከ ዛሬ ድረስ ያላየሁትን፣ በመጻሕፍት ውስጥ ውበት፣ ስምምነት፣ መስማማት አያለሁ። ጌታን አመስግኚ፣ ነፍሴ ሆይ። ወንድም ስኖው፣ ወንድም ስቶርስ፣ እና ሌሎችም፣ ዓይኖቼን በመክፈታቸው ለሆነው መሣሪያነታቸው ይባረኩ። ቤት ልደርስ ተቃርቤአለሁ። ክብር፣ ክብር፣ ክብር፣ ክብር።”

ከዚያ በኋላ ሚለር የ“መካከለኛው ሌሊት ጩኸት”ን እንደ ጽንፈኝነት በመጥራት ዳግመኛ ተመለከተው። ዳምስቲግት እንደሚገልጸው፣ ስኖው የ“መካከለኛው ሌሊት ጩኸት” መልእክት መሠረታዊ አጠቃላይ አቀራረቡን ከሚለር ቀደምት ሥራ አግኝቶ ነበር።

የስኖው ስሌቶች፣ በ1844 ዓ.ም. መጋቢት ወር የታተሙት፣ እስከ 1844 ዓ.ም. ነሐሴ 12–17 በተካሄደው የኤክሴተር ካምፕ ስብሰባ ድረስ እምብዛም ትኩረት አላስነሱም። በዚያ ስፍራ፣ ክርስቶስ የሚመለስበት ትክክለኛ ቀን በሚል የቀረበው የእርሱ መግለጫ ብዙ ሚለርአውያንን አነቃቃ፣ የሚስዮናዊ ጥረታቸውንም እስከ ጫፍ አደረሰው። የሰጡት ምላሽም “የሰባተኛው ወር ንቅናቄ” ተብሎ ታወቀ። ምንም እንኳ የሚለርአውያን መሪዎች መጀመሪያ ላይ ተጠራጣሪዎች ቢሆኑም፣ የተጠበቀው ክስተት ከመድረሱ ጥቂት ሳምንታት በፊት ከንቅናቄው ጋር ተቀላቀሉ፣ የስኖውም አመለካከቶች እንዲታተሙና እንዲደገፉ ፈቀዱ።

ጆሴፍ ቤትስ ከኤክሴተር የሰፈር ስብሰባው በኋላ በባቡር ሰረገሎች ውስጥ ሲያልፍ፣ “እነሆ፥ ሙሽራው ይመጣል!” ብለው የሚደጋገሙ ድምፆችን እንደሰማ ተናገረ። ይህ እንቅስቃሴ በሁለት ወራት ውስጥ መላውን ዩናይትድ ስቴትስ አናወጠ፣ እናም በ1844 ጥቅምት 22 ወደ ታላቁ ተስፋ መቁረጥ አመራ።

ዳምስቴግ በ1844 ዓ.ም. ዲሴምበር 28–29 በሎው ሃምፕተን ስለተካሄደው የአድቬንቲስቶች ጉባኤ፣ ሃይምስና ሚለር የተሳተፉበትን፣ አስተያየት ይሰጣል። ሃይምስ ቅዱሳንን ማጽናናት፣ የክርስቲያንን ዓለም ማንቃት፣ እና ለኃጢአተኞች መዳንን ማወጅ አሳስቦ ነበር። ከጥቂት ሳምንታት በኋላ የአድቬንት ፕሬስ እንደገና ሥራ ጀመረ፣ ሃይምስም የመዳን በር ክፍት መሆኑን አወጀ። ሚለር ቀስ በቀስ እጅግ ጽኑ የሆነውን የተዘጋ በር ጽንሰ-ሐሳብ ትቶ፣ ወደ መጀመሪያው ስለ እኩለ ሌሊት ጩኸት ያለው አመለካከት ተመለሰ። በዚያውም ወር ኤለን ኋይት የመጀመሪያ ራእይዋን ተቀበለች፤ በእርሱም የእኩለ ሌሊትን ጩኸት የሚክዱ ከመንገዱ ላይ እንደሚወድቁ ታየ። ያ ራእይ ለሌላ ማንኛውም ሰው እንደነበረ ሁሉ ለዊልያም ሚለርም ነበር።

ከEarly Writings፣ ገጽ 257፡

በዚህ አውድ ውስጥ የሦስተኛው መልአክ መልእክት ሰንበት ነው። ሚለር ወደ ሰማይ ብርሃን ሲዘነብል፣ እነዚህ ሰዎች አእምሮውን ከእርሱ ለማራቅ ዕቅድ ያዘጋጁ ነበር። የሰው ተጽእኖ በጨለማ ውስጥ አቆየው፣ እውነትንም የሚቃወሙት መካከል ተጽእኖውን አስቀጠለ። በመጨረሻ ሚለር ድምፁን በሰማይ ብርሃን—በሰንበት—ላይ አነሣ። ተስፋ መቁረጡን የሚያብራራለትን እና በኋለኛው ጊዜ ላይ ብርሃንና ክብር የሚያፈስስበትን መልእክት ለመቀበል አልቻለም። ከመለኮታዊ ጥበብ ይልቅ በሰው ጥበብ ተደገፈ። በሥራ ድካምና በዕድሜ ተሰብሮ ስለነበር፣ ከእውነት የከለከሉትን ያህል ተጠያቂ አልነበረም። ኃጢአቱ በእነርሱ ላይ ይወርዳል። ሚለር የሦስተኛውን መልአክ ብርሃን ሊያይ ቢችል ኖሮ፣ ብዙ ነገሮች ተብራርተውለት ነበር። ነገር ግን ወንድሞቹ ለእርሱ ያላቸውን ፍቅር እጅግ ጥልቅ መሆኑን ስለሚናገሩ፣ ከእነርሱ ፈጽሞ ሊለይ እንደማይችል አሰበ። እግዚአብሔር በሞት ኀይል ሥር እንዲወድቅ ፈቀደ፣ ከእውነትም ከሳቡት ሰዎች ተሰውሮ በመቃብር ውስጥ አኖረው። ሙሴ ወደ ተስፋይቱ ምድር ከመግባቱ በፊት እንደተሳሳተ፣ እንዲሁም ሚለር ወደ ሰማያዊቱ ከነዓን ሊገባ በቅርብ ሳለ ተሳሳተ። ይህን እንዲያደርግ ሌሎች መሩት፤ ስለዚህም ሌሎች መለስ ይሰጡበታል። ነገር ግን መላእክት የዚህን የእግዚአብሔር አገልጋይ ክቡር ትቢያ ይጠብቃሉ፥ በመጨረሻውም መለከት ድምፅ ወደ ፊት ይወጣል።

በመደምደሚያ፣ ዊልያም ሚለር በዓለም መጨረሻ ያሉ ሰባተኛ ቀን አድቬንቲስቶችን ይወክላል። የኤለን ዋይት የመጀመሪያ ራእይ ከራሷ ዘመን ይልቅ ለዘመናችን ይበልጥ ነው። በዓለም መጨረሻ፣ ሰባተኛ ቀን አድቬንቲስቶች የእኩለ ሌሊት ጩኸትን ብርሃን ይክዳሉ። የእኩለ ሌሊት ጩኸት ብርሃን ሊገባ የሚችለው ይህን ታሪክ በመረዳት ብቻ ነው። የመጀመሪያው ተስፋ መቁረጥ በተሳሳተ ምክንያት በዚያ የነበሩትን ከሚለራውያን እንቅስቃሴ አጥርቶ ሕዝቡንም ወደ ቅድስተ ቅዱሳን የሚመራቸውን የፈተና ልምምድ እንዲገጥሙ አዘጋጀ። ወደ መጀመሪያው ተስፋ መቁረጥ የሚደርሱት ሰዎች እስከ ጥቅምት 22፣ 1844 ድረስ ቢጠብቁ ብቻ ቡሩካን ናቸው። ይህ ጊዜ እግዚአብሔር ወደ ቅድስተ ቅዱሳን የሚሰበስበውን ሕዝብ ለማፍራት በእርሱ የተዘጋጀ ነው። የእኩለ ሌሊት ጩኸትን መቃወምና ከመንገዱ መውደቅ ይህን ሁሉ ታሪክ መካድ ነው።

ዊልያም ሚለር ሦስት ስህተቶች አደረገ፣ እኛም ሁልጊዜ በሦስት ፈተናዎች እንፈተናለን። የመጀመሪያው ስህተቱ በ1844 ዲሴምበር የእኩለ ሌሊት ጩኸትን መክደዱ ነበር። ሁለተኛው ስህተቱ ከእግዚአብሔር ይልቅ ሰዎችን መስማቱ ነበር፣ ይህም ወደ ሦስተኛው ስህተቱ መርቶታል፤ እርሱም ሰንበትን መክደድ ነበር። በዓለም መጨረሻ፣ ሰባተኛ ቀን አድቬንቲስቶች የእኩለ ሌሊት ጩኸትን ታሪክና ወደ አሮጌዎቹ መንገዶች እንዲመለሱ የሚጠራውን ጥሪ ይክዳሉ፣ ምክንያቱም መሪዎቻቸውን ያዳምጣሉና። ይህን በማድረጋቸውም ራሳቸውን ለአውሬው ምልክት ያዘጋጃሉ፤ መጀመሪያው ከእኩለ ሌሊት ጩኸት መልእክትና ታሪክ ጋር ባላቸው ግንኙነት የሚጀምረውን የሚለርን ሦስት ደረጃ የፈተና ሂደት እየደገሙ ነው።

ከመጀመሪያው ተስፋ መቁረጥ እስከ ሁለተኛው ተስፋ መቁረጥ ድረስ ያለውን ታሪክ የሚመለከቱ ትንቢቶች ሁለት ብቻ ናቸው፤ 2300 ቀናት (“ራእዩ ቢዘገይም ጠብቀው”) እና 2520። 2520ን መጥላት የእኩለ ሌሊት ጩኸትን መጥላት ነው። የእኩለ ሌሊት ጩኸትን መጥላት ወደ ታች ወዳለው ወደ ክፉ ዓለም ከሚወስደው መንገድ መውደቅ ነው።

በሚቀጥለው ትምህርት ይህን ጉዳይ የበለጠ በዝርዝር እንመለከታለን።