በአድቬንቲስት ታሪክ ውስጥ ስለ ሮም ምልክት የተነሱትን ሌሎች ታሪካዊ ክርክሮች ጋር አንድ ላይ ልያያዝ የምፈልገው የመጨረሻው ክርክር የዮኤል መጽሐፍ ነው። ያ ክርክር ከሴፕቴምበር 11, 2001 በኋላ ተከሰተ፣ እና የዚያን ዘመን ሁኔታዎች ሳይታሰቡ ጥቂት ረቂቅ ነጥቦች እጅግ በቀላሉ ሊያመልጡ ይችላሉ። እነዚያን ሁኔታዎች በትክክለኛው አውድ ለማኖር የሚለራይት ታሪክን መመልከት ያስፈልጋል። እ.ኤ.አ. ኦገስት 11, 1840 በራእይ ምዕራፍ ዘጠኝ፣ ቁጥር 15 ያለው የዘመን ትንቢት ተፈጸመ።
ሰዎችንም ሦስተኛውን ክፍል ይገድሉ ዘንድ ለአንድ ሰዓትና ለአንድ ቀንና ለአንድ ወርና ለአንድ ዓመት የተዘጋጁት አራቱ መላእክት ተፈቱ። ራእይ 9፥15።
ቁጥሩ “ሰዓትና ቀንና ወርና ዓመት” ማለት ሦስት መቶ ዘጠና አንድ ዓመትና አሥራ አምስት ቀን እንደሚሆን ይገልጻል። እነዚያ አራቱ መላእክት እስልምና ወደ ሥልጣን በወጣች ጊዜ ተወክለው ሮምን በመቃወም ጦርነት እንዳመጡ ያመለክታሉ፤ ይህም ከሐምሌ 27፣ 1449 ጀምሮ ነበር። የመነሻው ነጥብ የተወሰነው የሌላ የጊዜ ትንቢት ማለትም የአንድ መቶ አምሳ ዓመት መደረሻ ነጥብን በመጠቀም ነበር። የመጀመሪያው የአንድ መቶ አምሳ ዓመት የጊዜ ትንቢት በመጀመሪያው ወዮ ታሪክ ውስጥ ተቀምጦ ነበር፤ ይህም ደግሞ በራእይ ምዕራፍ ዘጠኝ ያለው አምስተኛው መለከት ነው። የአንድ መቶ አምሳ ዓመት ትንቢት በሐምሌ 27፣ 1449 በተፈጸመ ጊዜ፣ አሁን እየተመለከትነው ያለው የጊዜ ትንቢት ተጀመረ፤ ከዚያም ሦስት መቶ ዘጠና አንድ ዓመትና አሥራ አምስት ቀን በኋላ ትንቢቱ በነሐሴ 11፣ 1840 ተፈጸመ።
ዊልያም ሚለር የራእይ ዘጠኝ ኀይላትን እስልምናን እንደሚወክሉ ተረድቶ ነበር፤ እናም ከነሐሴ 11፣ 1840 ቀን በፊት ዮሳይያስ ሊች የተባለ አንድ ሚለራዊ በትንቢቱ ላይ ተመሥርቶ በ1840 ዓ.ም. የኦቶማን ልዕልና እንደሚያበቃ የሚገልጽ ትንበያ አቀረበ። ከነሐሴ 11፣ 1840 አሥር ቀን በፊት ሊች ትንበያውን ይበልጥ አበረታቶ እና አዘምኖ ትንቢቱ የሚፈጸምበትን ዓመት ብቻ ሳይሆን የትክክለኛውን ዓመት፣ ቀን እና ወር ጭምር ገለጸ። እህት ዋይት ክስተቱ በተፈጸመ ጊዜ የሊች ትንበያ በሚለራውያን የሃይማኖት ዓለም ላይ ስላሳደረው ተጽእኖ አስተያየት ትሰጣለች።
“በ1840 ዓመት ሌላ ድንቅ የትንቢት ፍጻሜ ሰፊ ፍላጎትን አነሳ። ከዚያ ሁለት ዓመት በፊት፣ ሁለተኛውን ምጽአት ከሚሰብኩ መሪ አገልጋዮች አንዱ የነበረው ዮስያስ ሊች፣ የራእይ 9 ማብራሪያ አሳትሞ የኦቶማን መንግሥት ውድቀትን ተነበየ። እንደ ስሌቱ፣ ይህ ኃይል... በ1840 ኦገስት 11 ቀን ሊገለበጥ ነበር፣ በዚያም ጊዜ በቆስጠንጢኖስ የኦቶማን ኃይል እንዲሰበር ሊጠበቅ ይችላል። እኔም ይህ እንደዚሁ እንደሚሆን እመኛለሁ።”
“በተገለጸው ጊዜ ራሱ፣ ቱርክ በአምባሳደሮቿ አማካኝነት የአውሮፓ ተባባሪ ኃያላንን ጥበቃ ተቀበለች፣ እንዲሁም ራሷን ከክርስቲያን ሕዝቦች ቁጥጥር በታች አኖረች። ይህ ክስተት ትንቢቱን በትክክል ፈጸመ። ይህ በታወቀ ጊዜ፣ ብዙ ሕዝብ ሚለርና ባልደረቦቹ የተቀበሉት የትንቢት ትርጓሜ መርሆዎች ትክክለኛነት እንዳለባቸው ተረዱ፣ ለአድቨንት ንቅናቄውም አስደናቂ ግፊት ተሰጠው። የትምህርትና የሥልጣን ሰዎች በመስበክም ሆነ አመለካከቶቹን በማተም ከሚለር ጋር ተባበሩ፣ ከ1840 እስከ 1844ም ሥራው በፍጥነት ተስፋፋ።” The Great Controversy, 334, 335.
ለዚህ ክስተት የሰጠችው ድጋፍ በአመታት ውስጥ በላኦዲቅያዊ ሰባተኛ ቀን አድቬንቲስቶች በተለያዩ መንገዶች ደጋግሞ ጥቃት ተፈጽሞበታል። እንደ “ሰባቱ ዘመኖች” እና “የዕለት ተዕለት” ጉዳይ ሁሉ፣ ይህንን እውነት መወጋት በሁለቱ ቅዱሳን ጽላቶች ላይ እንደተወከሉት መሠረቶች እንዲሁም የትንቢት መንፈስን ሥልጣን መካድ ነው። ሰይጣን በዚህ ታሪክ ላይ ያለውን መተማመን ለማጥፋት የሠራበት ምክንያት ብዙ ገጽታዎች ያሉት ነው።
የሊች ትንቢታዊ ትንበያ “ሚለር የተቀበላቸውን የትንቢት ትርጓሜ መርሆች” ተጠቅሞ ነበር። ሚለር ስለ ትንቢታዊ ጊዜ ክፍል ልዩ ግንዛቤ ተሰጥቶት ነበር፤ እናም የሚለር መልእክት በትንቢታዊ ጊዜ ላይ የተመሠረተ መሆኑን የሚጠራጠሩ ማንኛውም ሰዎች፣ ይህ እውነት እንደሆነ ለማረጋገጥ የ1843 እና የ1850 የአቅኚዎችን ገበታዎች ብቻ ማጥናት ያስፈልጋቸዋል። ከኦገስት 11፣ 1840 በፊት፣ የሚለርን ስለ ክርስቶስ መመለስ የሰጠውን ትንበያ የሚቃወሙ ሰዎች፣ ክርስቶስ መቼ እንደሚመለስ ለመረዳት ትንቢታዊ ጊዜ መጠቀም እንደማይቻል ይከራከሩ ነበር። መልእክቱንና ሥራውን ለመቃወምም፣ ሰው ቀኑንም ሆነ ሰዓቱን እንደማያውቅ የሚናገረውን የመጽሐፍ ቅዱስ ቃል ብዙ ጊዜ ይጠቀሙ ነበር።
ስለዚያ ቀንና ሰዓት ግን ከአባቴ ብቻ በቀር ማንም አያውቅም፤ በሰማይ ያሉ መላእክትም እንኳ አያውቁትም። ነገር ግን የኖኅ ዘመን እንደነበረ፥ እንዲሁም የሰው ልጅ መምጣት ይሆናል። ከጥፋት ውኃ በፊት ባሉት ቀናት ኖኅ ወደ መርከብ እስከገባበት ቀን ድረስ እየበሉ እየጠጡ፥ እየተጋቡ ሴቶችንም ለትዳር እየሰጡ እንደነበሩ፥ የጥፋት ውኃም መጥቶ ሁሉን እስኪወስዳቸው ድረስ እንዳላወቁ፥ እንዲሁም የሰው ልጅ መምጣት ይሆናል። በዚያን ጊዜ ሁለት በእርሻ ይሆናሉ፤ አንዱ ይወሰዳል፥ ሌላውም ይቀራል። ማቴዎስ 24፥36–40።
ይህ ክፍል ቢኖርም፣ ሚለራውያን ትንቢታቸውን ለመደገፍ በቂ የመጽሐፍ ቅዱስ ማስረጃ አግኝተው ቀጠሉ፣ እናም በኋላ በእህት ዋይት የተለየ መርህ መሠረት አድርገው ሠሩ።
“‘ቀኑንና ሰዓቱን ማንም አያውቅም’ የሚለው ቃል የምጽአት እምነትን በሚክዱ ሰዎች እጅግ አብዝቶ ወደ ፊት የሚቀርብ ክርክር ነበር። መጽሐፉም እንዲህ ይላል፦ ‘ስለዚያ ቀንና ሰዓት ግን ማንም አያውቅም፥ የሰማይ መላእክትም አያውቁም፥ ከአባቴ ብቻ በቀር።’ ማቴዎስ 24፡36። ጌታን ይጠባበቁ የነበሩት ሰዎች ስለዚህ ጽሑፍ ግልጽና የተስማማ መግለጫ ሰጥተው ነበር፤ ተቃዋሚዎቻቸውም እርሱን በስሕተት እንዴት እንደ ተጠቀሙበት በግልጽ ተገልጦ ነበር። እነዚህ ቃላት ክርስቶስ ከቤተ መቅደሱ ለመጨረሻ ጊዜ ከወጣ በኋላ በደብረ ዘይት ላይ ከደቀ መዛሙርቱ ጋር ባደረገው ያ የማይረሳ ውይይት ውስጥ የተነገሩ ነበሩ። ደቀ መዛሙርቱም፦ ‘የመምጣትህና የዓለምም ፍጻሜ ምልክቱ ምንድር ነው?’ ብለው ጠይቀው ነበር። ኢየሱስም ምልክቶችን ሰጥቶ፦ ‘ይህን ሁሉ ባያችሁ ጊዜ እርሱ ቀርቦአል፥ በደጆችም ላይ ነው ብላችሁ እወቁ’ አለ። ቁጥር 3፣ 33። የአዳኙ አንዱ ንግግር ሌላውን የሚያፈርስ አድርጎ ሊወሰድ አይገባም። ምንም እንኳ የመምጣቱን ቀንና ሰዓት ማንም ባያውቅም፥ መቼ እንደ ቀረበ እንድናውቅ ተምረናል፣ ይህንም እንድናደርግ ተጠይቀናል። ከዚህ በላይም ማስጠንቀቂያውን ችላ ማለት፣ ምጽአቱ መቼ እንደ ቀረበ ማወቅን መከልከል ወይም ቸል ማለት፣ በኖኅ ዘመን የኖሩት ሰዎች ጥፋት ውኃው መቼ እንደሚመጣ እንዳላወቁ ለእኛም እንዲሁ አጥፊ እንደሚሆን ተምረናል። በዚያውም ምዕራፍ ውስጥ ያለው ታማኙንና ያልታመነውን ባሪያ የሚያነፃፅር፣ ‘ጌታዬ መምጣቱን ያዘገያል’ ብሎ በልቡ የሚናገረውንም ፍርድ የሚገልጥ ምሳሌ፣ ክርስቶስ የመምጣቱን መጠበቅና ማስተማር ላይ የሚገኙትን፣ እንዲሁም የሚክዱትን በምን መልኩ እንደሚመለከታቸውና እንዴት እንደሚከፍላቸው ያሳያል። ‘እንግዲህ ትጉ’ ይላል። ‘ጌታው በመጣ ጊዜ እንዲህ ሲያደርግ የሚያገኘው ያ ባሪያ ብፁዕ ነው።’ ቁጥር 42፣ 46። ‘እንግዲህ ካልተጋህ፥ እንደ ሌባ እመጣብሃለሁ፥ በምንም ሰዓት እንደምመጣብህም አታውቅም።’ ራእይ 3፡3።” ታላቁ ተጋድሎ፣ 370።
በሊች ትንቢታዊ ትንበያ ሲፈጸም፣ “ትምህርትና ማዕረግ ያላቸው ሰዎች በመስበክም ሆነ በእርሱ አመለካከቶች ህትመት ላይ ከሚለር ጋር ተባበሩ፣ እናም ከ1840 እስከ 1844 ድረስ ሥራው በፍጥነት ተስፋፋ።” የሚለር መልእክት ኃይል ያገኘው የትንቢት ትርጓሜ መርሆቹ ትክክለኛ መርሆች እንደሆኑ ሲረጋገጡ ነበር። ለጊዜው ትንቢት ፍጻሜ ምላሽ ሆኖ፣ የሚለር መርህ መረጋገጡ ብቻ ሳይሆን፣ ብዙዎችም በዚያን ጊዜ ወደ ሚለራዊው እንቅስቃሴ ተቀላቀሉ፤ ነገር ግን በትንቢታዊ አስፈላጊነቱ የተለየው የተረጋገጠው ከሚለር መርሆች መካከል ዋናው መርህ መሆኑ ነበር። እንዲሁም፣ ይህ መረጋገጥ የተፈጸመው በሶስቱ ወዮች መካከል የሁለተኛው የሆነ ትንቢትን በመተግበር መሆኑ ነው፤ እነርሱም ደግሞ አምስተኛው፣ ስድስተኛው እና ሰባተኛው መለከት ናቸው።
የሚለር መልእክት ኃይል መቀበሉ የሚለራዊው የተሐድሶ እንቅስቃሴ እጅግ ጠቃሚ ከሆኑት የመንገድ ምልክቶች አንዱ ሆነ። ይህ በኢየሱስ ጥምቀት አስቀድሞ ተመስሎ ነበር። ይህም የቀድሞው ቃል ኪዳን ሕዝብ (ፕሮቴስታንቶች) የመጨረሻ ፈተና ሂደት መጀመሩን አመለከተ። ይህም ሰይጣን በአጠቃላይ በሚለራዊው እንቅስቃሴና መልእክት ላይ ያደረገው ጥቃት ዋና ትኩረት ሆነ።
“ሰይጣን በአእምሮ ውስጥ ጥርጣሬን ለማስነሣት ስለ እግዚአብሔር ሕዝብ ያለፉት ታላላቅ የታሪክ ጉዞዎች ማንኛውንም ጥያቄ ማስነሣት ከቻለ፣ ይህ ለሰይጣናዊ ግርማው ደስታ ያሰኘዋል እና በእግዚአብሔር ፊት በደል ነው። ጌታ በኃይልና በታላቅ ክብር ወደ ዓለማችን በቅርቡ ስለሚመጣ የሚነገረው ወሬ እውነት ነው፤ እናም በ1840 ዓ.ም. በእርሱ መታወጅ ላይ ብዙ ድምፆች ተነሥተው ነበር።” Manuscript Releases, volume 9, 134.
በሴፕቴምበር 11 ቀን 2001 ሦስተኛው ወዮ ወደ ትንቢታዊ ታሪክ ገባ። ይህ ክስተት በ1989 የተጀመረው የሦስተኛው መልአክ እንቅስቃሴ የተቀበለውን ዋና የትንቢት ትርጓሜ መርህ አረጋገጠ። ለዚያ የተሐድሶ እንቅስቃሴ መልእክተኛ መጀመሪያ የተገለጠለት እውነት በ1989 የተገለጠ ሲሆን፣ እርሱም የዳንኤል አሥራ አንድ የመጨረሻዎቹ ስድስት ቁጥሮች አልነበረም። ይልቁንም ሁሉም የተሐድሶ እንቅስቃሴዎች እርስ በርሳቸው ትይዩ እንደሚሄዱ እና የመቶ አርባ አራት ሺህ እንቅስቃሴ ባህርያትን—እርሱም የሦስተኛው መልአክ እንቅስቃሴ ነው—ለመለየት ሲባል መስመር በላይ መስመር በማድረግ አንድ ላይ መቀርብ እንዳለባቸው የሚያስተምር እውነት ነበር። ከመቼውም ጊዜ ጀምሮ በሕዝብ ፊት ያቀረብሁት የመጀመሪያ አቀራረብ በ1994 ወይም ምናልባት በ1995 በአንድ የካምፕ ስብሰባ ላይ ነበር። ያ አቀራረብ ስለ ዳንኤል አሥራ አንድ የመጨረሻዎቹ ስድስት ቁጥሮች አልነበረም፤ ስለ ትይዩ የሚሄዱ የተሐድሶ መስመሮች ነበር።
የሦስተኛው ወዮ የእስልምና ትንቢት በ2001 ዓ.ም. መስከረም 11 በተፈጸመ ጊዜ፣ ከ1840 ዓ.ም. ነሐሴ 11 ጋር ተመሳሳይነት አሳየ። በ1840 ዓ.ም. የመጀመሪያውና የሁለተኛው ወዮ ትንቢት የሚለራውያንን መልእክት አጸና፤ እንዲሁም በ2001 ዓ.ም. መስከረም 11 የሦስተኛው ወዮ ትንቢት የFuture for Americaን መልእክት አጸና። የዚያ እውነታ መገንዘብ ቀደም ሲል በዋናነት አንድ ግለሰብ ብቻ በነበረበት ንቅናቄ ውስጥ ብዙ ሕዝብን አስገባ። ከዚያም የንቅናቄው መልእክትና መልእክተኛው ጥቃት ሥር መጡ፤ እንዲሁም የ1840 ታሪክ በተከተሉት አስርተ ዓመታት ሁሉ በሰይጣናዊ ጥቃት ትኩረት ማዕከል ሆኖ እንደነበረ በተመሳሳይ።
በFuture for America እንቅስቃሴ ውስጥ የተቀላቀሉት ሰዎች የዚያ ታሪክ መልእክተኛ የሰበሰባቸውን የትንቢት ትርጓሜ ደንቦች ተቀበሉ። ከእነዚያ ደንቦች አንዱ፣ ምናልባትም ከእነዚያ ደንቦች ሁሉ እጅግ ጠቃሚው፣ የትንቢት ሶስት እጥፍ ተፈጻሚነት ነበር እና ነው። መልእክተኛው አንዳንድ የትንቢት እውነቶች በሶስት የተለዩ ፍጻሜዎች ላይ እንደሚገለጹ መረዳት ጀመረ። የሚለራውያን ታሪክ በአንድ መቶ አርባ አራት ሺህ ታሪክ ውስጥ እንደሚደገም በማመን፣ ነሐሴ 11, 1840 መስከረም 11, 2001 ን እንደሚወክል ታየ፣ እንዲሁም ሌሎቹ ቅዱሳን የተሃድሶ መስመሮች ደግሞ ያ እጅግ ተመሳሳይ የምልክት ነጥብ እንዳላቸው ታወቀ።
ለእያንዳንዱ ቅዱስ የተሃድሶ መስመር በሦስተኛው መልአክ መስመር ውስጥ መደገሙን የሚያሳየው ማስረጃ ከይሁዳ ነገድ አንበሳ ዘንድ ተገለጠ። እንዲሁም፣ የሚለራውያን ታሪክ የአሥሩ ድንግል ምሳሌን ቃል በቃል እንደፈጸመ ሁሉ፣ የFuture for America ታሪክም እንዲሁ መሆኑ ታየ።
“እኔ ብዙ ጊዜ ወደ አሥሩ ድንግል ምሳሌ እጠቀማለሁ፤ ከእነርሱም አምስቱ ጥበበኛዎች ነበሩ፣ አምስቱም ሰነፎች። ይህ ምሳሌ በፊደል ሁሉ ተፈጽሞአል እናም ይፈጸማል፤ ምክንያቱም ለዚህ ዘመን ልዩ ተግባራዊነት አለውና፣ እንዲሁም እንደ ሦስተኛው የመልአኩ መልእክት ተፈጽሞአል፣ እናም እስከ ዘመኑ ፍጻሜ ድረስ የአሁኑ እውነት ሆኖ መኖሩን ይቀጥላል።” Review and Herald, August 19, 1890.
የራእይ 10 ሰባቱ ነጐድጓዶች ከ1840 ኦገስት 11 እስከ 1844 ኦክቶበር 22 ድረስ ያለውን የሚለራውያን ልምምድ፣ እንዲሁም ከ2001 ሴፕቴምበር 11 ጀምሮ እስከ በቅርቡ የሚመጣው የእሁድ ሕግ ድረስ ያለውን ታሪክ ለመለየት እንደሚጠቁሙ ታወቁ።
“ለዮሐንስ የተሰጠው ልዩ ብርሃን፣ በሰባቱ ነጐድጓዶች የተገለጸው፣ በመጀመሪያውና በሁለተኛው መልአክ መልእክቶች ሥር የሚፈጸሙ ክስተቶችን የሚገልጽ ነበር....”
“እነዚህ ሰባቱ ነጎድጓዶች ድምፃቸውን ከነገሩ በኋላ፣ ስለ ታናሹ መጽሐፍ ለዳንኤል እንደ መጣለት ትእዛዝ ለዮሐንስም መጣ፤ ‘ሰባቱ ነጎድጓዶች የተናገሩትን ነገሮች አትምታቸው።’ እነዚህ በቅደም ተከተላቸው የሚገለጡ ወደፊት የሚሆኑ ክስተቶችን ይመለከታሉ።” The Seventh-day Adventist Bible Commentary, volume 7, 971.
የሦስተኛው መልአክ እንቅስቃሴ ከመጀመሪያውና ከሁለተኛው መልአክ እንቅስቃሴ ጋር በትይዩ እንደሚሄድ እህት ዋይት በቀጥታ እንደተናገረች ታውቋል።
እግዚአብሔር የራእይ 14 መልእክቶችን በትንቢት መስመር ውስጥ ስፍራቸውን ሰጥቶአቸዋል፣ ሥራቸውም እስከዚህ ምድር ታሪክ ፍጻሜ ድረስ ሊቋረጥ አይገባውም። የመጀመሪያውና የሁለተኛው መልአክ መልእክቶች አሁንም ለዚህ ዘመን እውነት ናቸው፣ ከዚህም በኋላ ከሚከተለው ጋር በትይዩ ሊሄዱ ይገባቸዋል። ሦስተኛው መልአክ ማስጠንቀቂያውን በታላቅ ድምፅ ያውጃል። “ከዚህ በኋላ፥” ዮሐንስ አለ፥ “ታላቅ ሥልጣን ያለው ሌላ መልአክ ከሰማይ ሲወርድ አየሁ፣ ምድርም በክብሩ በራች።” በዚህ ብርሃን ማብራት ውስጥ፣ የሦስቱም መልእክቶች ብርሃን አንድ ሆኖ ተቀላቅሎአል። The 1888 Materials, 803, 804.
የመጀመሪያውና የሁለተኛው መላእክት እንቅስቃሴ ከሦስተኛው መልአክ እንቅስቃሴ ጋር በትይዩ ይሄዳል። የመጀመሪያውንና የሁለተኛውን መልአክ እንቅስቃሴ ኃይል የሰጠው ትንቢት፣ የመጀመሪያውና የሁለተኛው ወዮ የዘመን ትንቢት ፍጻሜ በመሆኑ ኃይል አግኝቶ ነበር፤ እንዲሁም የሦስተኛው መልአክ እንቅስቃሴ ኃይል ያገኘው በሦስተኛው ወዮ ትንቢት ፍጻሜ ነበር።
እንደ 1840 ዓ.ም. ነሐሴ 11 መልእክቱ የFuture for America እንደ ተረጋገጠበት ጊዜ፣ “ብዙ ሕዝብ በFuture for America የተቀበሉት የትንቢት ትርጓሜ መርሆች ትክክለኛነት እንዳለባቸው ተረጋገጡ፤” እንዲሁም “ለአድቬንት እንቅስቃሴ ድንቅ ጉልበት ተሰጠው።” “ዕውቀትና ስፍራ ያላቸው ሰዎች” ከFuture for America ጋር “በመስበክም ሆነ በማተምም” የFuture for America ትንቢታዊ መልእክት ተባበሩ። መስከረም 11፣ 2001 የትንቢት ፍጻሜ እንደ ሆነ በግልጽ ያረጋገጠው የFuture for America ልዩ መርህ “የትንቢት ሶስቴ ተፈጻሚነት” ነበር።
በሁለቱም የተቀደሱ ሰንጠረዦች ላይ እንደተወከለው፣ ከመልእክቱን ያስተማሩት ሰዎች የተጻፈው ምስክርነት ጋር በመያዝ፣ የእስልምናን ስለ መጀመሪያውና ስለ ሁለተኛው ወዮ ያለውን መሠረታዊ አመለካከት በምንቀበል ጊዜ፣ ከመጀመሪያው ወዮ ጋር የተያያዙ የተለዩ ትንቢታዊ ባህርያትን፣ እንዲሁም ከሁለተኛው ወዮ ጋር የተያያዙ ባህርያትን እናውቃለን። መጽሐፍ ቅዱስ እውነት በሁለት ምስክሮች ምስክርነት እንደሚጸና ደጋግሞ በተለያዩ መንገዶች ያስተምራል። የመጀመሪያው ወዮ ትንቢታዊ ባህርያት፣ ከሁለተኛው ወዮ ትንቢታዊ ባህርያት ጋር በመደመር፣ የሦስተኛውን ወዮ ትንቢታዊ ባህርያት ያቋቁማሉ። የእስልምና ሦስት እጥፍ መተግበሪያ የሦስተኛው ወዮ መምጣትን በመስከረም 11, 2001 በመለየት እጅግ የተለየ ስለሆነ፣ ማስረጃውን ለማየት አለመቻል አይቻልም፤ ሆኖም አብዛኞቹ ዓይናቸውን በማዝጋት መምረጥን ይመርጣሉ።
የትንቢት ሦስትዮሽ ተግባራዊነት ሦስተኛው ወዮ በ2001 ዓ.ም. መስከረም 11 መድረሱን በጽኑ አረጋግጦ ነበር። በዚያን ጊዜም ደንቡ በቀጥታ ከሁለተኛው መልአክ መልእክት ጋር የተያያዘ መሆኑ ታየ፤ ይህም በሚለራውያን ዘመን እንዲሁም በአንድ መቶ አርባ አራት ሺህ ዘመን መንፈስ ቅዱስ የሚፈስስበት ወቅት ነው። ሁለቱም ታሪኮች የአሥሩ ደናግል ምሳሌ ፍጻሜ ናቸው፤ በምሳሌውም ውስጥ የእኩለ ሌሊት ጩኸት መልእክት ጥበበኞችና ሰነፎች መለያየታቸው የሚገለጥበት ቦታ ነው፣ እንዲሁም የሁለተኛው መልአክ መልእክት ኃይል የሚቀበልበት ቦታ ነው።
“የሁለተኛው መልአክ መልእክት ሊያበቃ በቀረበ ጊዜ፣ ከሰማይ የሚወጣ ታላቅ ብርሃን በእግዚአብሔር ሕዝብ ላይ ሲያበራ አየሁ። የዚህ ብርሃን ጨረሮች እንደ ፀሐይ የበሩ ይመስሉ ነበር። እንዲሁም የመላእክት ድምፆች፣ ‘እነሆ፥ ሙሽራው ይመጣል፤ እርሱን ለመገናኘት ውጡ!’ ሲሉ ሰማሁ።”
“ይህ ለሁለተኛው መልአክ መልእክት ኃይል ሊሰጥ የነበረው የእኩለ ሌሊት ጩኸት ነበር። ተስፋ የቆረጡትን ቅዱሳን ለማንቃትና በፊታቸው ላለው ታላቅ ሥራ ለማዘጋጀት መላእክት ከሰማይ ተልከው ነበር። ከሰዎች ሁሉ ይበልጥ ብዙ ተሰጥዖ ያላቸው ሰዎች ይህን መልእክት መጀመሪያ የተቀበሉት አልነበሩም። መላእክት ወደ ትሑታንና የተቀደሱ ሰዎች ተልከው፣ ‘እነሆ፥ ሙሽራው ይመጣል፤ እርሱን ልትቀበሉ ውጡ!’ ብለው ጩኸቱን እንዲያሰሙ ገፋፉአቸው።” Early Writings, 238.
በመጀመሪያውና በሁለተኛው መልአክ ታሪክ ውስጥ፣ መንፈስ ቅዱስ መፍሰሱ የሚፈጸመው የእኩለ ሌሊት ጩኸት ከሁለተኛው መልአክ መልእክት ጋር በመተባበሩ ነው። ይህም በሦስተኛው መልአክ ታሪክ ውስጥ ይደገማል።
“መላእክት ከሰማይ የወረደውን ኃያል መልአክ ሊረዱት ተልከው ነበር፤ እኔም በሁሉም ስፍራ የሚሰሙ የሚመስሉ ድምፆችን ሰማሁ፣ ‘የእርስዋ ኃጢአት ተካፋዮች እንዳትሆኑ፣ ከመቅሰፍቶቿም እንዳትቀበሉ፣ ሕዝቤ ሆይ፣ ከእርስዋ ውጡ፤ ኃጢአቶቿ እስከ ሰማይ ድረስ ደርሰዋልና፣ እግዚአብሔርም ዓመፃዎቿን አስታውሶአል’ የሚሉ። ይህ መልእክት በ1844 የእኩለ ሌሊት ጩኸት ከሁለተኛው መልአክ መልእክት ጋር እንደተቀላቀለ ሁሉ፣ ለሦስተኛው መልእክት እንደ ተጨመረበት እና ከእርሱ ጋር እንደተባበረ የሚመስል ነበር። የእግዚአብሔር ክብር በታጋሾቹና በሚጠባበቁት ቅዱሳን ላይ አረፈ፣ እነርሱም በፍርሃት ሳይሸማቀቁ የመጨረሻውን ጥብቅ ማስጠንቀቂያ ሰጡ፤ የባቢሎንን ውድቀት አወጁ፣ የእግዚአብሔርንም ሕዝብ ከእርስዋ እንዲወጡ ጠሩ፤ ይህም ከእርስዋ አስፈሪ ፍርድ እንዲያመልጡ ነበር።” Spiritual Gifts, volume 1, 195.
በትንቢት ሦስት እጥፍ አተገባበር አንፃር፣ የሁለተኛው መልአክ መልእክት የትንቢትን ሦስት እጥፍ አተገባበር ይወክላል፤ ምክንያቱም በሁለቱም ታሪኮች ያለው መልእክት “ባቢሎን ሁለት ጊዜ ወድቃለች” የሚል ነው።
ከዚያም ሌላ መልአክ ተከተለ፥ እንዲህም አለ፤ ታላቂቱ ከተማ ባቢሎን ወደቀች፥ ወደቀች፤ ስለ ዝሙቷ ቍጣ ወይን አሕዛብን ሁሉ አጠጣችና። ራእይ 14፥8።
የራእይ ምዕራፍ አሥር ያለው ኃያል መልአክ በነሐሴ 11፣ 1840 ዓ.ም. የመጀመሪያውና የሁለተኛው ወዮ ትንቢት ፍጻሜ ጋር ወረደ፤ ይህንም በማድረጉ በመስከረም 11፣ 2001 የራእይ ምዕራፍ አሥራ ስምንት ያለው ኃያል መልአክ መውረድን ምሳሌ አደረገ። ያ ምድርን በክብሩ የሚያበራ መልአክ ከዚያ ማወጅ አደረገ።
እርሱም በኃይለኛ ድምፅ በብርቱ ጩኸት እንዲህ ሲል ጮኸ፤ ታላቂቱ ባቢሎን ወደቀች፥ ወደቀችም፤ የአጋንንትም ማደሪያ፥ የክፉ መንፈስም ሁሉ መጠለያ፥ የርኩስና የተጠላ ወፍም ሁሉ ማጥመጃ ሆነች። ራእይ 18፥2።
የአሥራ አራተኛው ምዕራፍ ሁለተኛው መልአክ መልእክትና የአሥራ ስምንተኛው ምዕራፍ ኃያሉ መልአክ መልእክት ባቢሎን ሁለት ጊዜ እንደ ወደቀች ይለያል፤ መልእክቱም የመጨረሻውን ዘመን ባቢሎን ይለያል። የመጨረሻውን ዘመን ባቢሎን ይለያል፤ ምክንያቱም ባቢሎን ከዚህ በፊት ሁለት ጊዜ የወደቀችው በናምሩድ ዘመንና በናቡከደነፆር እስከ ቤልሻፄር ዘመን ስለሆነ፣ በግምባሯ “ታላቂቱ ባቢሎን” ተብሎ የተጻፈባት የራእይ አሥራ ሰባት ጋለሞታ መውደቅ ያለውን ትንቢታዊ ባሕርይ ይመሠርታሉና። በመጨረሻው ዘመን ያለውን ያን የባቢሎን መውደቅ ለመለየት ከዚህ በፊት የነበሩት ሁለቱ የባቢሎን መውደቆች ሁለት ምስክሮች መሆን ያስፈልጋል፤ ምክንያቱም የመጨረሻው ዘመን መልእክት “ባቢሎን ወደቀች፥ ወደቀች” የሚል ነውና። ታላላቆቹ የኒው ዮርክ ከተማ ሕንፃዎች በእግዚአብሔር ንክኪ በተወረዱ ጊዜ፣ ኃያሉ መልአክ በወረደ ጊዜ፣ በአዋጁ የትንቢት ሶስት እጥፍ ተግባራዊነት ሕግን ይለያል። መስከረም 11 ቀን 2001 የእግዚአብሔር ትንቢታዊ ቃል ፍጻሜ እንደሆነ ያቋቋመው የትንቢት ሶስት እጥፍ ተግባራዊነት፣ የሦስቱ ወዮታዎች ሶስት እጥፍ ተግባራዊነት ነበር።
በዚያ ፍጻሜ ብዙዎች ከFuture for America እንቅስቃሴ ጋር ተቀላቀሉ፥ እናም Future for America የተጠቀመባቸውን የትንቢት ትርጓሜ መርሆች ተረጋግጠው ተቀበሉ። ነሐሴ 11፣ 1840 ተደገመ፤ በዚህም ድግግሞሹ የሚለርን ዋና ሕግ—በመጽሐፍ ቅዱስ ትንቢት አንድ ቀን አንድ ዓመትን ይወክላል የሚለውን—አላረጋገጠም፤ ምክንያቱም የFuture for America ዋና ሕግ የሚለርካውያን የመጀመሪያውና የሁለተኛው መላእክት መልእክቶች ታሪክ በሦስተኛው መልአክ እንቅስቃሴ ታሪክ ውስጥ እንደሚደገም የሚለው ነበር።
1840 ዓመት እንደ ሰይጣናዊ ግርማው የተለየ ጥቃት ከሆነ፣ ሲስተር ዋይትም ሰይጣንን እንዲሁ እንደምትለው፣ የ2001 ሴፕቴምበር 11 ታሪክም ደግሞ ለተመሳሳይ ጥቃት የተጋለጠ መሆኑ በራሱ ግልጽ የሆነ ነገር ይመስላል። ስለዚህ፣ የግሎባሊስቶችን ወይም የየሱኢቶችን ወይም የCIAን ወይም የቡሽ ቤተሰብን ወይም የእነዚህን ኃይሎች አንዳንድ ጥምረት ሚና የሚያመለክቱ የሴራ ንድፈ ሐሳቦችን እናገኛለን። እነዚያ ንድፈ ሐሳቦች፣ ምንም እንኳ አንዳንድ የእውነት ንጥረ ነገሮችን ቢይዙም፣ የኒው ዮርክ ከተማን ታላላቅ ሕንፃዎች ያወደቀው የእግዚአብሔር ንክኪ እንደነበረ ያለውን ሐሳብ ለማስተባበል የተዘጋጁ ናቸው፤ በዚህም ከመቶ አርባ አራት ሺህ እንቅስቃሴ ታሪክ ውስጥ ሦስተኛው ወዮ መግባቱ ተመልክቷል።
“እኔ ኒው ዮርክ በግዙፍ የባሕር ማዕበል እንዲጠረግ ተናግሬአለሁ የሚለው ቃል አሁን ይመጣልን? ይህን ፈጽሞ አላልኩም። በዚያ ቦታ ታላላቅ ሕንፃዎች ደረጃ በደረጃ እየተነሡ ሳይ፣ ‘ጌታ ምድርን እጅግ ለማናወጥ በሚነሣበት ጊዜ ምን ያህል አስፈሪ ትዕይንቶች ይከናወናሉ! ከዚያም የራእይ 18:1–3 ቃላት ይፈጸማሉ’ ብዬ ተናግሬአለሁ። የራእይ አሥራ ስምንተኛው ምዕራፍ ሙሉ በሙሉ በምድር ላይ ሊመጣ ስላለው ነገር ማስጠንቀቂያ ነው። ነገር ግን በኒው ዮርክ ላይ ሊመጣ ስላለው ነገር በተለይ የተሰጠኝ ብርሃን የለኝም፤ ነገር ግን አንድ ቀን በዚያ ያሉት ታላላቅ ሕንፃዎች በእግዚአብሔር ኃይል መመለስና መገልበጥ እንደሚወድቁ አውቃለሁ። ከተሰጠኝ ብርሃን የተነሣ ጥፋት በዓለም ውስጥ እንዳለ አውቃለሁ። ከጌታ አንድ ቃል፣ ከእርሱም ኃያል ኃይሉ አንድ ንክኪ ብቻ እነዚህ ግዙፍ ሕንፃዎች ይወድቃሉ። እኛ ልናስብ የማንችለው አስፈሪነት ያላቸው ትዕይንቶች ይከናወናሉ።” Review and Herald, July 5, 1906.
የሴራ ንድፈ ሐሳቦች፣ እውነት ፈጽሞ ባይኖራቸውም ወይም ከፊል እውነቶችን ቢይዙም፣ በዚያ ቀን የተከሰቱትን ክስተቶች ያመጣው የእግዚአብሔር የአቅርቦት ሥራ እንደ ነበረ ያለውን እውነት ሁሉ ያዳክማሉ። እነዚያ የተለያዩ የሴራ ንድፈ ሐሳቦች በእውነት ላይ ከእንቅስቃሴው ውጭ የተሰነዘረ የሰይጣን ጥቃት ናቸው፤ ነገር ግን እርሱ እውነቱን ከእንቅስቃሴው ውስጥም ለማዳከም ሠርቷል። ከእነዚህ ውስጣዊ ጥቃቶች አንዱ የተመሠረተው የዮኤል መጽሐፍ ርዕሰ ጉዳይ ሮም መሆኗን በመካድ ላይ ነው።
በሚቀጥለው ጽሑፍ ውስጥ ያንን ክርክር እንመለከታለን።
የፈቱኤል ልጅ ወደ ኢዮኤል የመጣው የእግዚአብሔር ቃል። እናንተ ሽማግሌዎች፥ ይህን ስሙ፤ እናንተም የምድሩ ነዋሪዎች ሁሉ፥ አድምጡ። ይህ በዘመናችሁ ሆኖአልን? ወይስ በአባቶቻችሁ ዘመን? ይህን ለልጆቻችሁ ንገሩ፤ ልጆቻችሁም ለልጆቻቸው ይንገሩ፤ ልጆቻቸውም ለሌላ ትውልድ ይንገሩ። አንበጣ የተወውን ቅጭል በልቶታል፤ ቅጭልም የተወውን ደግሞ የሚበላ አንበጣ በልቶታል፤ ያም የተወውን ደግሞ ዝንብ በልቶታል። እናንተ ሰካራሞች፥ ንቁና አልቅሱ፤ የወይን ጠጅ ጠጪዎች ሁሉ፥ ስለ አዲሱ የወይን ጠጅ ዋይ በሉ፤ ከአፋችሁ ተቈርጦአልና። ብርቱና ቍጥር የሌለው ሕዝብ በምድሬ ላይ ወጥቶአልና፤ ጥርሶቹ የአንበሳ ጥርሶች ናቸው፥ መንጋጋዎቹም የታላቅ አንበሳ መንጋጋዎች ናቸው። ኢዮኤል 1፥1–6።