And God was with the lad; and he grew, and dwelt in the wilderness, and became an archer. Genesis 21:20.
Allah oğlanla idi; o böyüdü, səhrada yaşadı və oxatan oldu. Yaradılış 21:20.
Ishmael became an archer, which is a symbol of warfare, and a symbol of the executive judgment which is brought against Rome.
İsmayıl oxatan oldu; bu, müharibənin rəmzidir və Romaya qarşı icra olunan hökmün də rəmzidir.
The voice of them that flee and escape out of the land of Babylon, to declare in Zion the vengeance of the Lord our God, the vengeance of his temple. Call together the archers against Babylon: all ye that bend the bow, camp against it round about; let none thereof escape: recompense her according to her work; according to all that she hath done, do unto her: for she hath been proud against the Lord, against the Holy One of Israel. Jeremiah 50:28, 29.
Babildən, öz yurdundan qaçıb canını qurtaranların səsi Sionda Rəbbimiz Allahın qisasını, Onun məbədinin qisasını bildirmək üçün ucalır. Oxçuları Babilin üzərinə toplayın; ey kamanı çəkənlərin hamısı, onun ətrafında ordugah qurun; ondan heç kəs qaçıb qurtulmasın; onun əməlinə görə əvəzini verin; etdiyi hər şeyə görə siz də ona elə edin; çünki o, Rəbbə, İsrailin Müqəddəsinə qarşı təkəbbür göstərmişdir. Yeremya 50:28, 29.
The archers recompense Babylon according to her work, and that recompense begins at the soon-coming Sunday law, with the second voice of Revelation chapter eighteen, when the progressive executive judgment of Babylon begins.
Oxatanlar Babilə onun əməli üzrə əvəzini verirlər və bu əvəz tezliklə gələcək bazar günü qanunu ilə, Vəhy kitabının on səkkizinci fəslindəki ikinci səslə başlayır; həmin vaxt Babilin mərhələli icraedici mühakiməsi başlanır.
And I heard another voice from heaven, saying, Come out of her, my people, that ye be not partakers of her sins, and that ye receive not of her plagues. For her sins have reached unto heaven, and God hath remembered her iniquities. Reward her even as she rewarded you, and double unto her double according to her works: in the cup which she hath filled fill to her double. How much she hath glorified herself, and lived deliciously, so much torment and sorrow give her: for she saith in her heart, I sit a queen, and am no widow, and shall see no sorrow. Revelation 18:4–7.
Və mən göydən başqa bir səs eşitdim ki, deyirdi: Ey Mənim xalqım, ondan çıxın ki, onun günahlarına şərik olmayasınız və onun bəlalarından sizə də çatmasın. Çünki onun günahları göyə qədər yetişmişdir və Allah onun təqsirlərini yada salmışdır. Ona, sizinlə rəftar etdiyi kimi rəftar edin və əməllərinə görə ona ikiqat əvəz verin; doldurduğu camda ona ikiqat doldurun. Özünü nə qədər ucaltdısa və nə qədər zövq-səfa içində yaşadısa, ona o qədər əzab və qəm verin; çünki o, ürəyində deyir: “Mən bir kraliça kimi taxtda oturmuşam, dul deyiləm və əsla qəm görməyəcəyəm.” Vəhy 18:4–7.
Ishmael and his mother Hagar had been restrained from inheriting the right of the first born, and were cast out. Thus, jealousy became the prophetic motivation of Islam, and warfare their prophetic occupation. The first mention includes the restraint imposed upon Ishmael and his mother by Sarah, and their “restraint” became a primary prophetic characteristic of Islam throughout God’s Word, and history. Ishmael’s descendants were to be wild men, whose hand was against every man, and their wild attribute is represented by the wild Arabian ass, of the horse family. Thus, the Islamic warfare of the first and second woes, is represented as warriors riding upon angry horses.
İsmayıl və anası Həcər ilk oğulluq haqqını miras almaqdan məhrum edilmiş və qovulmuşdular. Beləliklə, qısqanclıq İslamın peyğəmbərlik yönlü təhrikedici amili, müharibə isə onun peyğəmbərlik yönlü məşğuliyyəti oldu. İlk xatırlatma, Saranın İsmayıl və anası üzərinə qoyduğu məhdudiyyəti ehtiva edir və onların “məhdudlaşdırılması” Allahın Kəlamı boyunca və tarix ərzində İslamın başlıca peyğəmbərlik xüsusiyyətinə çevrildi. İsmayılın nəslinin vəhşi adamlar olacağı, əlinin hər kəsə qarşı olacağı bildirilmişdi və onların vəhşi xisləti at cinsindən olan vəhşi ərəb eşşəyi ilə təmsil olunur. Beləliklə, birinci və ikinci vayın İslami müharibəsi qəzəbli atlar minən döyüşçülər kimi təsvir olunur.
Islam is the message of the latter rain, and it is only fitting that the three woes represent three specific prophetic lines, for the methodology of the latter rain is “line upon line.” When the prophetic characteristics of the first two lines are brought together, they establish the line of the third woe. All three prophetic lines illustrate the period of the sealing of the one hundred and forty-four thousand. Those three lines represent the period of the pouring out of the latter rain, for the latter rain began to sprinkle when the third Woe arrived on September 11, 2001.
İslam son yağışın mesajıdır və üç vayın üç xüsusi peyğəmbərlik xəttini təmsil etməsi tamamilə münasibdir, çünki son yağışın metodologiyası “sətir üstünə sətir”dir. İlk iki xəttin peyğəmbərlik xüsusiyyətləri bir araya gətirildikdə, onlar üçüncü vayın xəttini müəyyən edir. Hər üç peyğəmbərlik xətti yüz qırx dörd minin möhürlənməsi dövrünü təsvir edir. Bu üç xətt son yağışın tökülməsi dövrünü təmsil edir, çünki son yağış üçüncü Vay 11 sentyabr 2001-ci ildə gəldikdə çiləməyə başladı.
“The latter rain is to fall upon the people of God. A mighty angel is to come down from heaven, and the whole earth is to be lighted with his glory.” Review and Herald, April 21, 1891.
“Son yağış Allahın xalqının üzərinə yağmalıdır. Qüdrətli bir mələk göydən enməlidir və bütün yer üzü onun izzəti ilə nurlanmalıdır.” Review and Herald, 21 aprel 1891.
The period of the sealing was also represented by the period that began on August 11, 1840 and ended with the arrival of the third angel on October 22, 1844. That period of time was also represented in Habakkuk chapter two. The Millerite history fulfilled Habakkuk chapter two, and in so doing it began when the angel descended on August 11, 1840, and it ended when the third angel arrived on October 22, 1844.
Möhürlənmə dövrü həmçinin 11 avqust 1840-cı ildə başlanıb 22 oktyabr 1844-cü ildə üçüncü mələyin gəlişi ilə başa çatan dövrlə də təmsil olunurdu. Həmin zaman dövrü Habakkuk kitabının ikinci fəslində də təmsil olunmuşdur. Millerçi tarix Habakkuk kitabının ikinci fəslini yerinə yetirdi və bunu etməklə o, mələyin 11 avqust 1840-cı ildə enməsi ilə başladı və üçüncü mələyin 22 oktyabr 1844-cü ildə gəlişi ilə başa çatdı.
Habakkuk chapter two identifies that at the end of the vision, the vision would “speak.” In verse three of Revelation chapter ten, the angel cried (spoke) with a loud voice, and on October 22, 1844 the same angel swore (spoke) that “time should be no longer.” Habakkuk’s watchman in verse one of chapter two, is located at August 11, 1840, for it is then that the watchmen lift up their voices.
Habakkuk kitabının ikinci fəsli göstərir ki, görüntünün sonunda həmin görüntü “danışacaq”. Vəhy kitabının onuncu fəslinin üçüncü ayəsində mələk uca səslə qışqırdı (danışdı), və 22 oktyabr 1844-cü ildə həmin mələk and içdi (danışdı) ki, “artıq vaxt olmayacaq”. Habakkukun ikinci fəslinin birinci ayəsindəki gözətçi 11 avqust 1840-cı ildə yerləşir, çünki məhz o zaman gözətçilər öz səslərini ucaldırlar.
In the rebellion of 1888, which Sister White identifies as representing the angel of Revelation eighteen that was to lighten the earth with His glory, the watchmen (Jones and Waggoner) lifted up their “voices” as a trumpet, to show God’s people their transgressions, for their message was the message to Laodicea. On September 11, 2001, which was typified by the history of 1888, the Lord led His last day people back to Jeremiah’s old paths, where the watchmen were not hearkened to. The descent of the angel marks the prophetic arrival of the watchmen.
1888-ci ilin üsyanında, Bacı Uaytın yer üzünü Onun izzəti ilə işıqlandırmalı olan Vəhy 18-in mələyini təmsil etdiyini bildirdiyi həmin hadisədə, gözətçilər (Cons və Vaqqoner) Allahın xalqına onların təqsirlərini göstərmək üçün öz “səslərini” şeypur kimi ucaltdılar, çünki onların xəbəri Laodikiyaya olan xəbər idi. 11 sentyabr 2001-ci ildə, hansı ki, 1888-ci ilin tarixi ilə əvvəlcədən nümunələndirilmişdi, Rəbb Öz axır gün xalqını yenidən Yeremyanın qədim yollarına apardı; orada gözətçilərə qulaq asılmamışdı. Mələyin enməsi gözətçilərin peyğəmbərlik üzrə gəlişini göstərir.
The “voice” that arrived on August 11, 1840, was delivered through the watchmen, and Jeremiah was told that if he would return to his faith and trust in God after his disappointment that he would become God’s mouth. When the vision that had tarried finally arrived on October 22, 1844, it “spoke.” The period of Habakkuk chapter two, which was fulfilled in Millerite history, illustrates the period of the sealing of the one hundred and forty-four thousand.
1840-cı il avqustun 11-də gələn “səs” gözətçilər vasitəsilə çatdırıldı və Yeremyaya deyilmişdi ki, əgər o, məyusluğundan sonra imanına qayıdıb Allaha güvənərsə, Allahın ağzı olacaqdır. Ləngimiş olan görüntü nəhayət 1844-cü il oktyabrın 22-də gəldikdə, o, “danışdı.” Millerçi tarixində yerinə yetmiş Habakkuk kitabının ikinci fəslinin dövrü yüz qırx dörd minin möhürlənməsi dövrünü təsvir edir.
It is essential, to recognize that August 11, 1840 through to October 22, 1844, illustrates the sealing of the one hundred and forty-four thousand, which is the period where the latter rain is poured out. It is essential for the latter rain message is to be identified by the methodology of “line upon line.” The special period which is the sealing of the one hundred and forty-four thousand is repeatedly represented in the prophetic lines, and this is so in Habakkuk two, which Sister White directly identifies as being fulfilled in Millerite history. She also repeatedly teaches that Millerite history is repeated in the history of the one hundred and forty-four thousand.
11 avqust 1840-dan 22 oktyabr 1844-ə qədər olan dövrün yüz qırx dörd minin möhürlənməsini, yəni axır yağışın töküldüyü dövrü nümayiş etdirdiyini dərk etmək vacibdir. Bu vacibdir, çünki axır yağış xəbəri “sətir üzərinə sətir” metodologiyası ilə müəyyən edilməlidir. Yüz qırx dörd minin möhürlənməsi olan bu xüsusi dövr peyğəmbərlik xətlərində təkrar-təkrar təsvir olunur və bu, Habakkuk 2-də də belədir; Sister White bunu birbaşa Miller hərəkatının tarixində yerinə yetmiş kimi müəyyən edir. O, həmçinin dəfələrlə öyrədir ki, Miller hərəkatının tarixi yüz qırx dörd minin tarixində təkrarlanır.
“Interwoven with prophecies which they had regarded as applying to the time of the second advent was instruction specially adapted to their state of uncertainty and suspense, and encouraging them to wait patiently in the faith that what was now dark to their understanding would in due time be made plain.
Onların ikinci gəliş vaxtına aid saydıqları peyğəmbərliklərlə iç-içə, onların qeyri-müəyyənlik və intizar halına xüsusi surətdə uyğunlaşdırılmış təlim var idi; bu təlim onları iman içində səbirlə gözləməyə ruhlandırırdı ki, indi onların anlayışı üçün qaranlıq olan şey öz vaxtında aydın ediləcəkdir.
“Among these prophecies was that of Habakkuk 2:1–4: ‘I will stand upon my watch, and set me upon the tower, and will watch to see what He will say unto me, and what I shall answer when I am reproved. And the Lord answered me, and said, Write the vision, and make it plain upon tables, that he may run that readeth it. For the vision is yet for an appointed time, but at the end it shall speak, and not lie: though it tarry, wait for it; because it will surely come, it will not tarry. Behold, his soul which is lifted up is not upright in him: but the just shall live by his faith.’
“Bu peyğəmbərliklər arasında Habaqquq 2:1–4-də olan da var idi: ‘Mən gözət yerimdə dayanacağam, qüllənin üstünə çıxacağam və Onun mənə nə deyəcəyini, məzəmmət olunduğum zaman nə cavab verəcəyimi görmək üçün gözləyəcəyəm. Rəbb mənə cavab verib dedi: Vəhyı yaz və onu lövhələr üzərində aydın et ki, onu oxuyan qaça bilsin. Çünki vəhy hələ təyin olunmuş vaxt üçündür; lakin axırda o danışacaq və yalan deməyəcək: gecikirmiş kimi görünsə də, onu gözlə; çünki o, hökmən gələcək, gecikməyəcək. Bax, qürurlanmış adamın canı onun içində doğru deyil; amma saleh öz imanı ilə yaşayacaqdır.’”
“As early as 1842 the direction given in this prophecy to ‘write the vision, and make it plain upon tables, that he may run that readeth it,’ had suggested to Charles Fitch the preparation of a prophetic chart to illustrate the visions of Daniel and the Revelation. The publication of this chart was regarded as a fulfillment of the command given by Habakkuk. No one, however, then noticed that an apparent delay in the accomplishment of the vision—a tarrying time—is presented in the same prophecy. After the disappointment, this scripture appeared very significant: ‘The vision is yet for an appointed time, but at the end it shall speak, and not lie: though it tarry, wait for it; because it will surely come, it will not tarry. . . . The just shall live by his faith.’
Hələ 1842-ci ildə bu peyğəmbərlikdə verilən “görməni yaz və onu lövhələr üzərində aydın et ki, onu oxuyan qaça bilsin” göstərişi Çarlz Fiçə Danielin və Vəhyin görüntülərini izah etmək üçün peyğəmbərlik cədvəlinin hazırlanmasını təklif etmişdi. Bu cədvəlin nəşri Habakuka verilən əmrinin yerinə yetməsi kimi qəbul edilirdi. Lakin o zaman heç kəs həmin peyğəmbərlikdə elə həmin mətnin içində görüntünün yerinə yetməsində zahiri bir gecikmənin — bir ləngimə vaxtının — də təqdim olunduğunu görməmişdi. Məyusluqdan sonra bu Müqəddəs Yazı çox əhəmiyyətli göründü: “Çünki görmə hələ təyin olunmuş vaxt üçündür, lakin sonunda danışacaq və yalan söyləməyəcək; geciksə də, onu gözlə; çünki o, mütləq gələcək, yubanmayacaq.... Saleh isə öz imanı ilə yaşayacaq.”
“A portion of Ezekiel’s prophecy also was a source of strength and comfort to believers: ‘The word of the Lord came unto me, saying, Son of man, what is that proverb that ye have in the land of Israel, saying, The days are prolonged, and every vision faileth? Tell them therefore, Thus saith the Lord God. . . . The days are at hand, and the effect of every vision. . . . I will speak, and the word that I shall speak shall come to pass; it shall be no more prolonged.’ ‘They of the house of Israel say, The vision that he seeth is for many days to come, and he prophesieth of the times that are far off. Therefore say unto them, Thus saith the Lord God; There shall none of My words be prolonged any more, but the word which I have spoken shall be done.’ Ezekiel 12:21–25, 27, 28.” The Great Controversy, 391–393.
Yezekelin peyğəmbərliyinin bir hissəsi də imanlılar üçün güc və təsəlli mənbəyi idi: “Rəbbin sözü mənə gəldi və dedi: Ey bəşər oğlu, İsrail torpağında aranızda dolaşan bu məsəl nədir ki, deyirsiniz: Günlər uzanır, hər görüntü isə boşa çıxır? Buna görə onlara de: Xudavənd Rəbb belə deyir.... Günlər yaxındır və hər görüntünün yerinə yetməsi də.... Mən danışacağam, dediyim söz də həyata keçəcək; artıq o, daha uzanmayacaq.” “İsrail nəsli deyir: Onun gördüyü görüntü çox uzaq günlər üçündür, o, çox uzaq zamanlar haqqında peyğəmbərlik edir. Buna görə onlara de: Xudavənd Rəbb belə deyir; Mənim sözlərimdən heç biri artıq uzanmayacaq, lakin dediyim söz yerinə yetəcək.” Yezekel 12:21–25, 27, 28.” Böyük Mübarizə, 391–393.
The Millerites not only saw themselves fulfilling the parable of the ten virgins, and Habakkuk chapter two, but they were also led to see that the history where they were fulfilling these prophecies, was also Ezekiel’s identification of that very same history, where “the effect of every vision,” was to be fulfilled. The line of history that represents the sealing of the one hundred and forty-four thousand is where the effect of every vision is fulfilled!
Millerçilər özlərini yalnız on bakirə məsəlinin və Habakkukun ikinci fəslinin yerinə yetirilməsi kimi görmürdülər, həm də onları belə görməyə yönəltdilər ki, bu peyğəmbərlikləri yerinə yetirdikləri tarix həm də Yezekelin məhz həmin eyni tarixi müəyyənləşdirməsidir; orada “hər görüntünün təsiri” yerinə yetiriləcəkdi. Yüz qırx dörd min nəfərin möhürlənməsini təmsil edən tarix xətti, hər görüntünün təsirinin yerinə yetirildiyi yerdir!
The lines which represent the period of the latter rain and the sealing of the one hundred and forty-four thousand are brought together to establish that prophetic history invariably possess the signature of Alpha and Omega.
Son yağış və yüz qırx dörd min nəfərin möhürlənməsi dövrünü təmsil edən xətlər, peyğəmbərlik tarixinin dəyişməz surətdə Alfa və Omeqanın imzasını daşıdığını təsbit etmək üçün bir araya gətirilir.
Millerite history begins with the voice of the angel of Revelation ten, and ends with the same voice. September 11, 2001 begins with the first voice of Revelation chapter eighteen, and ends with the second voice of Revelation chapter eighteen. Habakkuk chapter two, begins with the voice of the watchmen, and ends with the voice of Jeremiah’s watchman. The first woe begins with Mohammed, and ends with Mohammed II. The second woe begins with the release of the four angels of Islam and ends with the restraint of Islam.
Millerçi tarix Vəhyin onuncu fəslindəki mələyin səsi ilə başlayır və eyni səs ilə başa çatır. 11 sentyabr 2001 Vəhyin on səkkizinci fəslinin birinci səsi ilə başlayır və Vəhyin on səkkizinci fəslinin ikinci səsi ilə başa çatır. Habaqquq kitabının ikinci fəsli gözətçilərin səsi ilə başlayır və Yeremiyanın gözətçisinin səsi ilə başa çatır. Birinci vay Məhəmmədlə başlayır və II Məhəmmədlə başa çatır. İkinci vay İslamın dörd mələyinin azad edilməsi ilə başlayır və İslamın cilovlanması ilə başa çatır.
The methodology that is the latter rain is Isaiah’s “line upon line” methodology, and the lines that are brought together to identify and establish the message of the latter rain invariably contain the signature of Alpha and Omega. The first woe of Revelation chapter nine, begins with Mohammed and ends with Mohammed II. The period is divided into two types of warfare, the first being disorganized attacks upon Rome that began in earnest with Abubakar, and then a period of one hundred and fifty years where the first organized warfare of Islam was accomplished.
Axırıncı yağış olan metodologiya Yeşayanın “sətir üstə sətir” metodologiyasıdır və axırıncı yağışın xəbərini müəyyən edib təsbit etmək üçün bir araya gətirilən sətirlər dəyişməz olaraq Alfa və Omeqanın imzasını daşıyır. Vəhy kitabının doqquzuncu fəslindəki birinci vay Məhəmmədlə başlayır və II Məhəmmədlə başa çatır. Bu dövr iki növ müharibəyə bölünür: birincisi, Əbubəkr ilə ciddi şəkildə başlamış Romaya qarşı nizamsız hücumlar, sonra isə İslamın ilk təşkilatlanmış müharibəsinin həyata keçirildiyi yüz əlli illik bir dövr.
The one hundred and fifty years is represented by the time prophecy of “five months”. The second woe also possesses a time prophecy which is three hundred and ninety-one years and fifteen days. Therefore, since the prophetic structure of the first and second woes identify the ending with the beginning, it contains a division between the sealing, and a specific period of time, The sealing process is represented at the beginning of the history of the first woe, and it is represented at the ending of the second woe.
Yüz əlli il “beş ay” zaman peyğəmbərliyi ilə təmsil olunur. İkinci vay da üç yüz doxsan bir il və on beş gündən ibarət olan bir zaman peyğəmbərliyinə malikdir. Buna görə də, birinci və ikinci vayların peyğəmbərlik quruluşu sonu başlanğıcla eyniləşdirdiyindən, bu, möhürlənmə ilə müəyyən bir zaman dövrü arasında bir bölgünü ehtiva edir. Möhürlənmə prosesi birinci vayın tarixinin əvvəlində təmsil olunur və ikinci vayın sonunda təmsil olunur.
What follows the sealing of verse four, in the first woe, is the “five months” (one hundred and fifty years). The five months is identified twice, once in verse five and again in verse ten. What precedes the sealing process of August 11, 1840 to October 22, 1844 in the second woe is the prophecy of the “hour, day, month, and year” (three hundred and ninety-one years and fifteen days), of verse fifteen. Together in one continuous line the fifth and sixth trumpets begin and end with an illustration of the sealing process.
Dördüncü ayənin möhürlənməsindən sonra, birinci vayda, “beş ay” (yüz əlli il) gəlir. Beş ay iki dəfə müəyyən edilir: bir dəfə beşinci ayədə və yenə onuncu ayədə. İkinci vayda 11 avqust 1840-dan 22 oktyabr 1844-ə qədər olan möhürlənmə prosesindən əvvəl gələn isə on beşinci ayədəki “saat, gün, ay və il” (üç yüz doxsan bir il və on beş gün) peyğəmbərliyidir. Beşinci və altıncı şeypurlar birlikdə, bir fasiləsiz xətt üzrə, möhürlənmə prosesinin bir təsviri ilə başlayır və onun bir təsviri ilə başa çatır.
As two lines, applied “line upon line” they identify a beginning and ending marked by Mohammed the first and Mohammed the second. “Line upon line,” they identify two distinct periods in each line, that is produced by each line possessing a time prophecy. In the history of the first woe, Islam was to “hurt” Rome, and in the second woe, it was to “kill” Rome. The first woe was a warfare of spears, swords and arrows, and the second woe introduced gunpowder as the weaponry.
İki xətt olaraq, “sətir üstünə sətir” tətbiq edildikdə, onlar birinci Məhəmməd və ikinci Məhəmməd ilə işarələnmiş bir başlanğıcı və sonu müəyyənləşdirirlər. “Sətir üstünə sətir” olaraq, onlar hər bir xətdə iki fərqli dövrü müəyyənləşdirirlər; bu isə hər bir xəttin zaman peyğəmbərliyinə malik olması ilə meydana gəlir. Birinci vayın tarixində İslam Romanı “incitməli” idi, ikinci vayda isə Romanı “öldürməli” idi. Birinci vay nizələrin, qılıncların və oxların müharibəsi idi, ikinci vay isə silahlanma vasitəsi kimi barıtı meydana gətirdi.
“VERSE 10. And they had tails like unto scorpions, and there were stings in their tails: and their power was to hurt men five months. 11. And they had a king over them, which is the angel of the bottomless pit, whose name in the Hebrew tongue is Abaddon, but in the Greek tongue hath his name Apollyon.
“10-cu ayə. Onların əqrəblərə bənzər quyruqları var idi və quyruqlarında neştərlər var idi; onların qüdrəti insanlara beş ay zərər vermək idi. 11. Onların üzərində bir padşah var idi; o, dibsiz uçurumun mələyidir; onun ibrani dilində adı Abaddon, yunan dilində isə adı Apollyondur.”
“Thus far, Keith has furnished us with illustrations of the sounding of the first five trumpets. But we must now take leave of him, and proceed to the application of the new feature of the prophecy here introduced; namely, the prophetic periods.
“İndiyədək Keith bizə ilk beş şeypurun səsləndirilməsinə dair nümunələr təqdim etmişdir. Lakin indi ondan ayrılmalı və burada peyğəmbərliyə daxil edilən yeni cəhətin, yəni peyğəmbərlik dövrlərinin tətbiqinə keçməliyik.
“Their Power Was to Hurt Men Five Months.—1. The question arises, What men were they to hurt five months?—Undoubtedly the same they were afterward to slay (see verse 15); ‘The third part of men,’ or third of the Roman empire,—the Greek division of it.
“Onların qüdrəti insanlara beş ay zərər vermək idi.—1. Sual meydana çıxır: onlar beş ay ərzində hansı insanlara zərər verməli idilər?—Şübhəsiz, sonradan öldürməli olduqları elə həmin adamlara (bax: 15-ci ayə); ‘insanların üçdə bir hissəsinə’, yaxud Roma imperiyasının üçdə birinə,—onun yunan bölgüsünə.
“2. When were they to begin their work of torment? The 11th verse answers the question.
“2. Onlar öz əzabvermə işlərinə nə vaxt başlamalı idilər? 11-ci ayə bu suala cavab verir.
“(1) ‘They had a king over them.’ From the death of Mohammed until near the close of the thirteenth century, the Mohammedans were divided into various factions under several leaders, with no general civil government extending over them all. Near the close of the thirteenth century, Othman founded a government which has since been known as the Ottoman government, or empire, which grew until it extended over all the principal Mohammedan tribes, consolidating them into one grand monarchy.
“(1) ‘Onların üzərində bir padşah var idi.’ Məhəmmədin ölümündən etibarən on üçüncü əsrin sonlarına yaxınadək müsəlmanlar bir neçə rəhbərin başçılığı altında müxtəlif firqələrə bölünmüşdülər və onların hamısını əhatə edən ümumi mülki hakimiyyət mövcud deyildi. On üçüncü əsrin sonlarına yaxın Osman o vaxtdan bəri Osmanlı hökuməti və ya imperiyası kimi tanınan bir hakimiyyət qurdu; bu hakimiyyət getdikcə böyüyərək bütün başlıca müsəlman tayfaları üzərinə yayıldı və onları bir böyük monarxiya halında birləşdirdi.
“(2) The character of the king. ‘Which is the angel of the bottomless pit.’ An angel signifies a messenger, a minister, either good or bad, and not always a spiritual being. ‘The angel of the bottomless pit,’ or chief minister of the religion which came from thence when it was opened. That religion is Mohammedanism, and the sultan is its chief minister. ‘The Sultan, or grand Seignior, as he is indifferently called, is also Supreme Caliph, or high priest, uniting in his person the highest spiritual dignity with the supreme secular authority.’—World As It Is, p.361.
“(2) Padşahın xarakteri. ‘Dibsiz quyunun mələyi olan.’ Mələk bir xəbərçi, bir xidmətçi deməkdir, istər yaxşı, istər pis olsun, və həmişə ruhani varlıq demək deyildir. ‘Dibsiz quyunun mələyi,’ yaxud o quyu açıldıqda oradan çıxmış dinin baş xidmətçisi. Həmin din Məhəmmədçilikdir, və sultan onun baş xidmətçisidir. ‘Sultan, yaxud fərq qoyulmadan adlandırıldığı kimi böyük senyor, eyni zamanda Ali Xəlifə, yaxud baş kahindir; öz şəxsində ən yüksək ruhani ləyaqəti ən ali dünyəvi hakimiyyətlə birləşdirir.’—World As It Is, s.361.”
“(3) His name. In Hebrew, ‘Abaddon,’ the destroyer; in Greek, ‘Apollyon,’ one that exterminates, or destroys. Having two different names in two languages, it is evident that the character, rather than the name of the power, is intended to be represented. If so, as expressed in both languages, he is a destroyer. Such has always been the character of the Ottoman government.
“(3) Onun adı. İbranicədə ‘Abaddon’ — məhvedicidir; yunancada ‘Apollyon’ — məhv edən, yaxud dağıdandır. İki dildə iki müxtəlif ada malik olması göstərir ki, burada təqdim olunmaq istənən, həmin hakimiyyətin adından çox, onun xarakteridir. Əgər belədirsə, hər iki dildə ifadə olunduğu kimi, o, məhvedicidir. Osmanlı hökumətinin xarakteri həmişə belə olmuşdur.
“But when did Othman make his first assault on the Greek empire?—According to Gibbon, Decline and Fall, etc., ‘Othman first entered the territory of Nicomedia on the 27th day of July, 1299.’
“Bəs Osman Yunan imperiyasına qarşı ilk hücumunu nə vaxt etdi?—Gibbonun, Decline and Fall və s. əsərinə görə, «Osman ilk dəfə 1299-cu il iyulun 27-ci günü Nikomediya ərazisinə daxil oldu.»”
“The calculations of some writers have gone upon the supposition that the period should begin with the foundation of the Ottoman empire; but this is evidently an error; for they were not only to have a king over them, but were to torment men five months. But the period of torment could not begin before the first attack of the tormentors, which was, as above stated, July 27, 1299.
“Bəzi müəlliflərin hesablamaları bu dövrün Osmanlı imperiyasının əsasının qoyulması ilə başlamalı olduğu fərziyyəsi üzərində qurulmuşdur; lakin bu, açıq-aşkar bir səhvdir; çünki onların üzərində təkcə bir padşah olmayacaqdı, həm də onlar beş ay ərzində insanlara əzab verəcəkdilər. Ancaq əzabvermə dövrü əzab verənlərin ilk hücumundan əvvəl başlaya bilməzdi; bu isə, yuxarıda qeyd edildiyi kimi, 27 iyul 1299-cu il idi.
“The calculation which follows, founded on this starting-point, was made and published in a work entitled, Christ’s Second Coming, etc., by J. Litch, in 1838.
Bundan sonra gələn hesablamalar, bu başlanğıc nöqtəsinə əsaslanaraq, J. Litch tərəfindən 1838-ci ildə nəşr edilmiş “Məsihin İkinci Gəlişi” və s. adlı əsərdə aparılmış və dərc olunmuşdur.
“‘And their power was to hurt men five months.’ Thus far their commission extended, to torment by constant depredations, but not politically to kill them. ‘Five months,’ thirty days to a month, give us one hundred and fifty days; and these days, being symbolic, signify one hundred and fifty years. Commencing July 27, 1299, the one hundred and fifty years reach to 1449. During that whole period the Turks were engaged in an almost perpetual warfare with the Greek empire, but yet without conquering it. They seized upon and held several of the Greek provinces, but still Greek independence was maintained in Constantinople. But in 1449, the termination of the one hundred and fifty years, a change came, the history of which will be found under the succeeding trumpet.” Uriah Smith, Daniel and Revelation, 505–507.
“‘Onların hakimiyyəti insanlara beş ay zərər vermək idi.’ Onların tapşırığı burayadək uzanırdı: daimi talanlarla əzab vermək, lakin siyasi mənada onları öldürmək yox. ‘Beş ay’ — ayı otuz gün hesab etdikdə — yüz əlli gün edir; və bu günlər simvolik olduğuna görə, yüz əlli ili ifadə edir. 27 iyul 1299-cu ildən başlandıqda, yüz əlli il 1449-cu ilə çatır. Bütün bu müddət ərzində türklər Yunan imperiyası ilə, demək olar ki, fasiləsiz müharibə aparırdılar, lakin yenə də onu fəth etmirdilər. Onlar yunan vilayətlərinin bir neçəsini ələ keçirib saxladılar, amma yenə də Konstantinopolda yunan müstəqilliyi qorunub saxlanırdı. Lakin 1449-cu ildə, yüz əlli ilin başa çatmasında, bir dəyişiklik baş verdi; bunun tarixi növbəti şeypur altında veriləcəkdir.” Uriah Smith, Daniel and Revelation, 505–507.
Uriah Smith is citing Josiah Litch’s calculation of the one hundred and fifty years, which when concluded, represents a starting point for the three hundred and ninety-one year and fifteen-day prophecy in the next Trumpet. Commenting on Litch’s prediction concerning these two connected time prophecies Sister White recorded:
Uriya Smit Yoşiya Liçin yüz əlli ilin hesablamasına istinad edir; həmin dövr başa çatdıqda, növbəti Surda yer alan üç yüz doxsan bir il və on beş günlük peyğəmbərliyin başlanğıc nöqtəsini təşkil edir. Liçin bu bir-biri ilə əlaqəli iki zaman peyğəmbərliyi barədəki öncədən bildirişi haqqında Bacı Uayt belə qeyd etmişdir:
“In the year 1840 another remarkable fulfillment of prophecy excited widespread interest. two years before, Josiah Litch, one of the leading ministers preaching the second advent, published an exposition of Revelation 9, predicting the fall of the Ottoman Empire. According to his calculations, this power was to be overthrown . . . on the 11th of August, 1840, when the Ottoman power in Constantinople may be expected to be broken. And this, I believe, will be found to be the case.’
“1840-cı ildə peyğəmbərliyin daha bir diqqətəlayiq yerinə yetməsi geniş maraq oyatdı. İki il əvvəl, ikinci gəlişi vəz edən aparıcı xidmətçilərdən biri olan Josiah Litch, Vəhy 9-un bir şərhini nəşr edərək Osmanlı İmperiyasının süqutunu qabaqcadan bildirmişdi. Onun hesablamalarına görə, bu gücün devrilməsi... 11 avqust 1840-cı ildə baş verməli idi; o zaman Konstantinopoldakı Osmanlı hakimiyyətinin qırılacağı gözlənilə bilər. Və mən inanıram ki, məhz belə olduğu aşkar ediləcəkdir.”
“At the very time specified, Turkey, through her ambassadors, accepted the protection of the allied powers of Europe, and thus placed herself under the control of Christian nations. The event exactly fulfilled the prediction. When it became known, multitudes were convinced of the correctness of the principles of prophetic interpretation adopted by Miller and his associates, and a wonderful impetus was given to the advent movement. Men of learning and position united with Miller, both in preaching and in publishing his views, and from 1840 to 1844 the work rapidly extended.” The Great Controversy, 334, 335.
“Məhz göstərilmiş vaxtda Türkiyə öz səfirləri vasitəsilə Avropanın müttəfiq dövlətlərinin himayəsini qəbul etdi və beləliklə özünü xristian xalqlarının nəzarəti altına qoydu. Bu hadisə qabaqcadan deyilmiş xəbəri tam dəqiqliklə yerinə yetirdi. Bu məlum olduqda, çoxluqlar Millerin və onun əməkdaşlarının qəbul etdikləri peyğəmbərlik təfsiri prinsiplərinin doğruluğuna əmin oldular və advent hərəkatına heyrətamiz bir təkan verildi. Təhsilli və mövqeli adamlar həm onun baxışlarını təbliğ etməkdə, həm də nəşr etdirməkdə Millerlə birləşdilər və 1840-cı ildən 1844-cü ilədək bu iş sürətlə genişləndi.” The Great Controversy, 334, 335.
The first and second woes are connected by two interconnected time prophecies. The first woe, begins with an illustration of the sealing and the second woe, ends with the history of August 11, 1840 until the sounding of the seventh trumpet on October 22, 1844, which is also an illustration of the sealing. The beginning and ending bear the signature of Alpha and Omega, because, as with the history in which Christ confirmed the covenant for a week, the period is divided into two parts. The first period begins with the first Mohammed, and ends with the second Mohammed. The second period begins with “a voice from the four horns of the golden altar which is before God,” and it ends with the “voice” of Christ, swearing “by him that liveth for ever and ever, who created heaven, and the things that therein are, and the earth, and the things that therein are, and the sea, and the things which are therein, that there should be time no longer.”
Birinci və ikinci vay bir-biri ilə əlaqəli olan iki zaman peyğəmbərliyi ilə bağlıdır. Birinci vay möhürlənmənin bir təsviri ilə başlayır və ikinci vay 11 avqust 1840-cı il tarixindən 22 oktyabr 1844-cü ildə yeddinci şeypurun səslənməsinədək olan tarixlə başa çatır ki, bu da möhürlənmənin bir təsviridir. Başlanğıc və son Alfa ilə Omeqanın imzasını daşıyır, çünki Məsihin əhdi bir həftə üçün təsdiq etdiyi tarixdə olduğu kimi, bu dövr də iki hissəyə bölünür. Birinci dövr birinci Məhəmmədlə başlayır və ikinci Məhəmmədlə başa çatır. İkinci dövr “Allahın hüzurunda olan qızıl qurbangahın dörd buynuzundan gələn bir səslə” başlayır və Məsihin “səsi” ilə sona yetir; O, “əbədi-əzəli yaşayan, göyü və onda olan şeyləri, yeri və onda olan şeyləri, dənizi və onda olan şeyləri yaradanın adına and içərək” bildirir ki, “artıq zaman olmayacaqdır.”
We will continue this study in the next article.
Biz bu tədqiqatı növbəti məqalədə davam etdirəcəyik.
“Any question that Satan can arouse in the mind to create doubt in regard to the grand history of the past travels of the people of God will please his satanic majesty and is an offense to God. The tidings of the Lord’s soon coming in power and great glory to our world is truth, and in 1840 many voices were raised in its proclamation.” Manuscript Releases, volume 9, 134.
“Allahın xalqının keçmiş səfərlərinin böyük tarixi ilə bağlı şübhə yaratmaq üçün Şeytanın ağılda oyada biləcəyi hər hansı sual onun şeytani əzəmətini məmnun edəcək və Allaha qarşı təhqirdir. Rəbbin qüdrət və böyük izzətlə dünyamıza tezliklə gələcəyi haqqında xəbər həqiqətdir və 1840-cı ildə onun bəyan edilməsində çoxlu səslər ucaldı.” Manuscript Releases, cild 9, 134.