Biz Danielin son görüntüsü üzərindəki nəzərdən keçirməmizə Alfa və Omeqa ilə təmsil olunan prinsipi tətbiq etməklə başlayırıq; bu prinsip Onun həmişə sonu başlanğıcla eyniləşdirdiyini göstərir. Buna görə də, Danielin son görüntüsünün lap ilk ayəsində Daniel olan Belteşassar, həmin eyni görüntünün son hissəsində də təmsil olunmalı idi. Biz müəyyən etmişik ki, Belteşassar birinci ayədəki “şey” sözü ilə təmsil olunan peyğəmbərlik tarixinin “çazon”unu, yəni görüntüsünü anlayan son günlərin Allahın əhd xalqını təmsil edir. Peyğəmbərlik tarixinin həmin görüntüsü Levililər iyirmi altıdakı “yeddi zaman”dır ki, bu da iki min beş yüz iyirmi ilə bərabərdir. Belteşassar həmçinin birinci ayədəki “görüntü”nü də anlayır; bu, Məsihin qəfil zühurunu təmsil edən iki min üç yüz illik “mareh” görüntüsüdür.
On ikinci fəsildə Daniel birinci mələyin hərəkatını, eləcə də üçüncü mələyin hərəkatını təmsil edir, çünki hər iki hərəkat on bakirə məsəlini yerinə yetirir. On ikinci fəsildə Millerçi hərəkatın bir hissəsi olan ən azı beş həqiqət vardır; bunlar üçüncü mələyin hərəkatının da yaşamalı və anlamalı olduğu həqiqətləri təmsil edir. Hər iki hərəkat on bakirə məsəlini yerinə yetirir və hər iki hərəkatın müdrik bakirələrindən həmin peyğəmbərlik həqiqətini anlamaq tələb olunur. Hər iki hərəkat Millerin dərk etməyə yönəldildiyi ilk peyğəmbərlik həqiqətini, Levililər iyirmi altının “yeddi vaxtı” ilə təmsil olunduğu kimi, anlamalıdır. Digər üç paralel təcrübə və anlayış fəsilin son bir neçə ayəsində tapılır.
Gündəlik qurban götürüldüyü və viranə qoyan iyrənclik qurulduğu vaxtdan etibarən min iki yüz doxsan gün olacaqdır. Nə bəxtiyardır o kəs ki, gözləyib min üç yüz otuz beş günə yetişər. Lakin sən sona qədər öz yolunla get; çünki sən rahatlıq tapacaqsan və günlərin sonunda öz qismətində duracaqsan. Daniel 12:11–13.
Vəhy kitabında Allahın qalıq xalqı üç əsas peyğəmbərlik xüsusiyyətinə malikdir. Onlar Allahın əmrlərinə riayət edir, İsanın imanına sahibdirlər və Peyğəmbərlik Ruhunu müdafiə edirlər.
O mənə dedi: Yaz: Quzunun toy ziyafətinə çağırılanlar nə bəxtiyardırlar. Və mənə dedi: Bunlar Allahın həqiqi kəlamlarıdır. Mən ona səcdə etmək üçün ayaqları üstünə yıxıldım. O isə mənə dedi: Sakın belə etmə: mən səninlə və İsanın şahidliyinə malik olan qardaşlarınla birlikdə bir qulamam; Allaha səcdə et; çünki İsanın şahidliyi peyğəmbərlik ruhudur. Vəhy 19:9, 10.
Millerçilər düzgün başa düşürdülər ki, Daniel kitabında “gündəlik” bütpərəstliyi təmsil edirdi və “gündəliyin” “götürüldüyü vaxt” 508-ci il idi. Bu həqiqəti rədd etmək “İsanın şəhadətinin” səlahiyyətini rədd etməkdir; çünki o şəhadət “Peyğəmbərlik Ruhudur” və Peyğəmbərlik Ruhu Millerçilərin “gündəlik” barədə anlayışlarında haqlı olduqlarını açıq şəkildə göstərir.
“Sonra mən ‘Gündəlik’lə əlaqədar olaraq gördüm ki, ‘qurban’ sözü insan hikməti tərəfindən əlavə edilmişdir və mətnə aid deyildir; və Rəbb hökm saatı fəryadını edənlərə bunun doğru baxışını vermişdir. 1844-dən əvvəl, birlik mövcud olduğu zaman, demək olar ki, hamı ‘Gündəlik’in doğru baxışı üzərində birləşmişdi; lakin 1844-dən bəri, qarışıqlıq içində, başqa baxışlar qəbul edilmiş və bunun ardınca qaranlıq və qarışıqlıq gəlmişdir.” Review and Herald, 1 noyabr 1850.
Millerçilər başa düşürdülər ki, 538-ci ildə papalığın hakimiyyətə yüksəlişinə qarşı bütpərəstliyin müqaviməti 508-ci ildə aradan qaldırılmışdı. Millerçilər haqlı idilər, lakin onların anlayışı məhdud idi. Birinci ayədə Belteşassar ilə təmsil olunan Allahın axır gün xalqı görəcək ki, 508-ci ildən 538-ci ilə qədər olan dövr, Məsihin vəftizi zamanı qüvvətləndirilməsindən əvvəl gələn həyatındakı otuz illik hazırlıqla timsal olunan peyğəmbərlik dövrünü təmsil edir. Onlar görəcəklər ki, bu peyğəmbərlik dövrü həmçinin 1776-cı ildən 1798-ci ilə qədər olan peyğəmbərlik dövrünü də təmsil edir və bu üç dövrün hamısı 11 sentyabr 2001-ci ildə başlamış və yaxınlaşmaqda olan bazar günü qanunu ilə başa çatan yüz qırx dörd minin möhürlənmə vaxtını təmsil edir.
On ikinci fəsildə Daniel Millerçiləri və Belteşassarın təmsil etdiklərində təkrar olunmalı olan beş mühüm həqiqəti və təcrübəni təmsil edir. Millerçilərin üçüncü həqiqəti və təcrübəsi “‘gündəlik’ barədə düzgün baxışdır; ... hökm saatı fəryadını səsləndirənlərə Rəbb ... bunu verdi.” Həmin həqiqəti rədd etmək Ellen Uaytın yazılarını, yəni Peyğəmbərlik Ruhunu rədd etməkdir. Millerçilərin və üçüncü mələyin xəbərçilərinin dördüncü həqiqəti və təcrübəsi min üç yüz otuz beş illik peyğəmbərlikdir; bu peyğəmbərlik “gündəlik”in götürüldüyü il olan 508-ci ildə başlamışdır.
508-ci ildən başlayaraq, min üç yüz otuz beş il sizi 1843-cü ilə gətirir, lakin sadəcə 1843-cü ilə deyil; çünki peyğəmbərlik əslində 1843-cü ilin lap son gününü dəqiq göstərir, belə ki, orada deyilir: “Nə bəxtiyardır o kəs ki, gözləyir və min üç yüz otuz beş günə çatır.” “Çatır” kimi tərcümə edilən ivrit sözü “naga”dır və “toxunmaq” və ya “əllərini üzərinə qoymaq” mənasını verir. Buna görə də peyğəmbərlik belə deməkdir: “Nə bəxtiyardır o kəs ki, gözləyir və” 1843-cü ilə toxunur və ya onun üzərinə əl qoyur.
Millerçi tarixində gözləməyin xeyir-duası, ilk məyusluğu yaşamış, lakin ləngiyən görüntünü gözləmiş o müdrik bakirələr üçün idi. Millerçilər on bakirə məsəlində və Habaqquq kitabının ikinci fəslindəki peyğəmbərliyin yerinə yetməsində “ləngiyən görüntü”nü gözlədikləri zaman xeyir-dua aldılar. Həmin ləngimə vaxtında onlar sonra gördülər ki, məsəl özü onlar vasitəsilə yerinə yetir və axırda görüntü “danışacaq”. Onların ləngimə vaxtı və məyusluğu, iki min üç yüz ilin 1843-cü ildə başa çatacağına dair yanlış müəyyənləşdirməyə əsaslanırdı, halbuki görüntü əslində 1844-cü il üçün idi. Onların məyusluğu, 1843-cü il Məsihin qayıdışı olmadan sona çatdıqda yaranmış təcrübələrinə əsaslanırdı. Onların məyusluğu və bundan sonra gözləməyi seçənlər üzərinə bəyan edilən xeyir-dua, bütövlükdə, 1844-cü ilə “toxunan” və ya “çatan” 1843-cü ilin məhz son gününə əsaslanırdı.
On bakirə məsəlininin yerinə yetməsi olaraq ilk məyusluğun təcrübəsi, Belteşassarla təmsil olunanlarda dərk edilir və təkrarlanır. Belteşassarla təmsil olunanların tanıyacağı beşinci həqiqət və təcrübə budur ki, “günlərin sonunda” Daniel “öz payında duracaqdır”.
“Daniel möhür qaldırıldıqdan və həqiqət nuru onun görüntüləri üzərinə saçıldıqdan bəri öz payı üzərində dayanmaqdadır. O, son günlərdə anlaşılmalı olan şahidliyi daşıyaraq öz payı üzərində dayanır.” Sermons and Talks, cild 1, 225, 226.
Millerçilər, 1798-ci ildə Daniel kitabı açıldıqda ondan gələn biliyin artması ilə həyata keçirilən təmizlənmə prosesini yaşadılar. Beltəşassar ilə təmsil olunanlar isə 1989-cu ildə Daniel kitabı açıldıqda ondan gələn biliyin artması ilə həyata keçirilən təmizlənmə prosesini yaşayacaqlar. Onlar həmçinin anlayacaqlar ki, Daniel kitabının yüz qırx dörd minin möhürlənməsində xüsusi bir məqsədi vardır.
“Allah bir insana yerinə yetirməsi üçün xüsusi bir iş verdikdə, o, Daniel kimi öz payında və mövqeyində durmalı, Allahın çağırışına cavab verməyə və Onun məqsədini yerinə yetirməyə hazır olmalıdır.” Manuscript Releases, cild 6, 108.
Keçmiş Laodikiyalılar kimi, Belteşassarın təmsil etdikləri anlayacaqlar ki, son dirçəliş eyni kitab olan Daniel və Vəhy kitabları vasitəsilə həyata keçirilir.
“Daniel və Vəhy kitabları daha yaxşı başa düşüldükdə, imanlılar tamamilə fərqli bir dini təcrübəyə malik olacaqlar... Vəhy kitabının öyrənilməsindən şübhəsiz başa düşüləcək bir məqam budur ki, Allah ilə Onun xalqı arasındakı əlaqə yaxın və qətidir.” The Faith I Live By, 345.
Keçmiş Laodikeyalılar olaraq, onlar öz Laodikeyalı vəziyyətlərini dərk etmiş olacaq, ruhən quru sümüklər vadisi qədər ölü olduqlarını anlayacaq və özlərinin ölü və həlak olmuş vəziyyəti barədəki açıq-aydın şəhadətə cavab olaraq, birinci dərəcəli prioritet kimi diri olmağa ehtiyac duyduqlarını anlayacaqlar.
“Aramızda həqiqi möminliyin dirçəlişi bütün ehtiyaclarımızın ən böyüyü və ən təxirəsalınmazıdır. Bunu axtarmaq bizim ilk işimiz olmalıdır.” Selected Messages, book 1, 121.
Müqəddəs Kitabın vədi budur ki, axtaran hər kəs tapacaq və Müqəddəs Ruh da onları zəruri oyanışı yaradanın məhz Daniel və Vəhy kitabları olduğunu anlamağa yönəldəcək.
“Biz bir xalq olaraq bu kitabın bizim üçün nə ifadə etdiyini anladığımız zaman, aramızda böyük bir oyanış görünəcək.” Testimonies to Ministers, 113.
On ikinci fəsildə təqdim edildiyi kimi, Danielin son görümünün sonu, son görümün birinci ayəsində Beltəşassar ilə təmsil olunan Allahın axır günlərdəki əhd xalqını meydana gətirən təcrübəni müəyyənləşdirir. Orada Daniel, Beltəşassar ilə təmsil olunaraq, həm iki min üç yüz ilin daxili görümünü, həm də iki min beş yüz iyirmi ilin xarici görümünü anlayır. O, “şeyi” və “görümü” anlayır. O, chazon görümünü və mareh görümünü anlayır. O, müqəddəs məkanın və ordunun tapdalanmasını, həmçinin müqəddəs məkanın və ordunun bərpasını anlayır. O, həm Ulay çayı, həm də Hiddekel çayı görümlərini anlayır.
Bu tədqiqatı növbəti məqalədə davam etdirəcəyik.
“Allahın Kəlamının daha çox yaxından öyrənilməsinə ehtiyac vardır; xüsusilə də Daniel və Vəhy kitablarına, işimizin tarixində indiyədək heç vaxt olmadığı qədər diqqət yetirilməlidir. Bəzi mövzularda Roma hakimiyyəti və papalıq barədə daha az danışmalı ola bilərik; lakin Müqəddəs Ruhun ilhamı altında peyğəmbərlərin və həvarilərin yazdıqlarına diqqəti yönəltməliyik. Müqəddəs Ruh həm peyğəmbərliyin verilməsində, həm də təsvir olunan hadisələrdə məsələləri elə tənzim etmişdir ki, insan amili gözdən uzaq saxlanılsın, Məsihdə gizlənsin, göylərin Rəbbi Allah və Onun Qanunu isə ucaldılsın. Daniel kitabını oxuyun. Orada təsvir olunan padşahlıqların tarixini bənd-bənd yada salın. Dövlət adamlarına, şuralara, qüdrətli ordulara baxın və görün Allah insanların təkəbbürünü necə alçaltdı, bəşəri şöhrəti necə torpağa sərdi….”
“Danielin Allahdan aldığı nur xüsusilə bu son günlər üçün verilmişdi. Onun Şinarın böyük çayları olan Ulay və Hiddekel sahillərində gördüyü görüntülər indi yerinə yetməkdədir və əvvəlcədən xəbər verilmiş bütün hadisələr tezliklə baş verəcəkdir.
“Danielin peyğəmbərlikləri verildiyi zaman yəhudi xalqının vəziyyətini nəzərdən keçirin.
“Gəlin Müqəddəs Kitabın öyrənilməsinə daha çox vaxt ayıraq. Biz Kəlamı gərək olduğu kimi anlamırıq. Vəhy kitabı bizə orada ehtiva olunan təlimatı anlamaq barədə bir göstərişlə açılır. Allah bəyan edir: ‘Bu peyğəmbərliyin sözlərini oxuyan, eşidən və orada yazılanlara riayət edən nə bəxtiyardır; çünki vaxt yaxındır.’ Bir xalq olaraq bu kitabın bizim üçün nə məna daşıdığını anladığımız zaman, aramızda böyük bir dirçəliş görünəcəkdir. Onu araşdırmaq və öyrənmək barədə bizə verilən göstərişə baxmayaraq, onun öyrətdiyi dərsləri tam şəkildə anlamırıq.”
“Keçmişdə müəllimlər Daniel və Vəhy kitablarının möhürlü kitablar olduğunu bəyan etmişlər və xalq onlardan üz döndərmişdir. Görünən sirri bir çoxlarını onu qaldırmaqdan saxlayan pərdəni Allahın Öz əli Öz Kəlamının bu hissələrinin üzərindən götürmüşdür. Elə «Vəhy» adının özü də bunun möhürlü kitab olduğu iddiasına ziddir. «Vəhy» o deməkdir ki, mühüm bir şey aşkara çıxarılır. Bu kitabın həqiqətləri bu son günlərdə yaşayanlara ünvanlanmışdır. Biz müqəddəs şeylərin müqəddəs yerində pərdə qaldırılmış halda dayanırıq. Biz çöldə dayanmalı deyilik. Biz içəri girməliyik, laqeyd, ehtiramsız düşüncələrlə deyil, tələsik addımlarla deyil, əksinə ehtiram və Allah qorxusu ilə. Biz Vəhy kitabındakı peyğəmbərliklərin yerinə yetiriləcəyi vaxta yaxınlaşırıq….”
“Bizdə Allahın əmrləri və İsa Məsihin şəhadəti vardır; bu, peyğəmbərlik ruhudur. Allahın kəlamında əvəzsiz incilər tapılır. Bu kəlamı araşdıranlar zehinlərini aydın saxlamalıdırlar. Onlar yeməkdə və içməkdə heç vaxt pozulmuş ehtirasa uyunmamalıdırlar.
“Əgər onlar bunu etsələr, beyin qarışacaq; yer üzünün tarixinin son səhnələri ilə bağlı olan şeylərin mənasını aşkara çıxarmaq üçün dərindən araşdırmağın gərginliyinə dözməyə qadir olmayacaqlar.
“Daniel və Vəhy kitabları daha yaxşı anlaşıldıqda, imanlılar tamamilə fərqli bir dini təcrübə yaşayacaqlar. Onlara göyün açıq qapılarından elə görüntülər veriləcək ki, ürək və zehin elə bir xarakterdən təsirlənəcəkdir ki, ürəyi pak olanlara mükafat olaraq veriləcək səadəti dərk etmək üçün hamının inkişaf etdirməli olduğu həmin xarakterdir.
“Rəbb Vəhy kitabında açıqlananları təvazökarlıq və həlimliklə anlamağa çalışanların hamısına xeyir-dua verəcəkdir. Bu kitab ölümsüzlüklə dolu və izzətlə zəngin olan o qədər çox şey ehtiva edir ki, onu oxuyub ciddiyyətlə araşdıranların hamısı ‘bu peyğəmbərliyin sözlərini eşidən və orada yazılanları yerinə yetirən’ kəslərə vəd olunmuş xeyir-duanı alırlar.”
Vəhyin tədqiqindən bir şey, şübhəsiz ki, anlaşılacaqdır — Allahla Öz xalqı arasındakı bağlılıq yaxın və qətidir.
Göylərin aləmi ilə bu dünya arasında heyrətamiz bir əlaqə görünür. Danielə açıqlanan şeylər sonradan Patmos adasında Yəhyaya verilən vəhylə tamamlandı. Bu iki kitab diqqətlə öyrənilməlidir. Daniel iki dəfə soruşdu: “Axıra qədər nə qədər vaxt olacaq?”
“‘Və mən eşitdim, lakin anlamadım; sonra dedim: Ey ağam, bu şeylərin sonu nə olacaq? O isə dedi: Get öz yolunla, Daniel; çünki bu sözlər axır zamanadək bağlı və möhürlüdür. Çoxları paklanacaq, ağardılacaq və sınaqdan keçiriləcək; lakin pislər pislik edəcəklər; və pislərdən heç biri anlamayacaq; amma müdriklər anlayacaqlar. Və gündəlik qurbanın aradan qaldırıldığı vaxtdan və viran qoyan iyrənclik qurulduğu vaxtdan etibarən min iki yüz doxsan gün olacaq. Nə bəxtiyardır o kəs ki, gözləyib min üç yüz otuz beş günə çatır. Amma sən axıra qədər öz yolunla get; çünki sən rahatlıq tapacaqsan və günlərin sonunda öz payında duracaqsan.’”
“Kitabı açan və bu son günlərdə nə olmalı olduğunu Yəhyaya vəhy edən Yəhuda qəbiləsinin Aslanı idi.
“Daniel axır zamanadək möhürlənmiş olan şəhadətini vermək üçün öz payında dayandı; həmin vaxt birinci mələyin xəbəri bizim dünyamıza bəyan edilməli idi. Bu məsələlər bu son günlərdə sonsuz dərəcədə mühümdür; lakin ‘çoxları təmizlənəcək, ağardılacaq və sınaqdan keçiriləcək,’ ‘pislər isə pislik edəcək; və pislərin heç biri başa düşməyəcək.’ Bu nə qədər doğrudur! Günah Allahın qanununun pozulmasıdır; və Allahın qanunu barəsində olan nuru qəbul etməyənlər birinci, ikinci və üçüncü mələklərin xəbərlərinin bəyanını başa düşməyəcəklər. Daniel kitabı Yəhyaya verilən vəhydə açılır və bizi bu yer üzünün tarixinin son səhnələrinə doğru aparır.
“Qardaşlarımız yadda saxlayacaqlarmı ki, biz son günlərin təhlükələri içində yaşayırıq? Vəhy kitabını Daniel kitabı ilə əlaqəli şəkildə oxuyun. Bu şeyləri öyrədin.” Testimonies to Ministers, 112–115.