Daniyel kitabının birinci fəsli, dördüncü fəsillə üst-üstə qoyulduqda, 1798-ci ildən 1844-cü ilə qədər birinci və ikinci mələklərin tarixini təmsil edir. Həmin tarixdə Daniyel kitabının möhürü açıldı və açılan hissə yeddinci, səkkizinci və doqquzuncu fəsillər idi. “Sətir üstünə sətir” prinsipi ilə birinci, dördüncü, sonra isə yeddincidən doqquzuncuya qədər olan fəsillər birinci mələyin Millerçi hərəkatının tarixini nümayiş etdirir.
Həmin tarixdə (1798-dən 1844-ə qədər) Adventizmin təməl həqiqətləri bərqərar edildi və həmin həqiqətlər nəhayət 1843-cü il pioner cədvəlində təmsil olundu. Daniel kitabının ikinci fəslindəki Navuxodonosorun surəti cədvəldədir. Danielin yeddinci və səkkizinci fəsillərinin görüntüləri cədvəldədir. Səkkizinci fəslin “gündəlik”i, eləcə də Levililər iyirmi altıncı fəslin “yeddi vaxt”ı orada təmsil olunmuşdur. Vəhy kitabının doqquzuncu fəslində təqdim olunduğu kimi, İslamın üç Vay hökmü də oradadır. Allah dəfələrlə əvvəlcədən xəbərdarlıq etmişdi ki, həmin təməl həqiqətlər hücuma məruz qalacaq.
“Qoy Sion divarları üzərində Allahın gözətçiləri kimi duranlar xalqın qarşısındakı təhlükələri öncədən görə bilən adamlar olsunlar,—həqiqətlə yanlışı, salehliklə haqsızlığı bir-birindən ayıra bilən adamlar.
“Xəbərdarlıq verilmişdir: 1842, 1843 və 1844-cü illərdə gələn xəbərdən bəri üzərində bina etdiyimiz iman təməlini sarsıdacaq heç bir şeyin daxil olmasına yol verilməməlidir. Mən bu xəbərdarlıqda idim və o vaxtdan bəri Allahın bizə verdiyi işığa sadiq qalaraq dünyanın qarşısında dayanmışam. Biz hər gün ciddi dua ilə Rəbbi axtararaq, işıq diləyərək ayaqlarımızın qoyulduğu platformadan ayaqlarımızı çəkməyi düşünmürük. Sizcə, Allahın mənə verdiyi işıqdan mən imtina edə bilərəmmi? O, Əbədi Qaya kimi olmalıdır. Verildiyi vaxtdan bəri mənə yol göstərmişdir.” Review and Herald, 14 aprel 1903.
Torpaq fırçası adamının işi, yəni Allahın son gün xalqının iştirakı ilə yerinə yetirilməli olan iş, Yeşaya tərəfindən də təsvir edilir; o, son gün xalqını və onların görməyə çağırıldıqları işi müəyyənləşdirərkən bunu göstərir, çünki son günlər yetişməzdən əvvəl təməllərin yanlışlıq altında basdırılması təyin olunmuşdu.
Səndən olanlar qədim viranəlikləri bərpa edəcəklər; sən çox nəsillərin təməllərini yenidən qaldıracaqsan; və sənə “uçulmuş yerləri təmir edən”, “yaşamaq üçün yolları bərpa edən” deyiləcək. Yeşaya 58:12.
“Qədim xarabalıqlar” bütpərəstlik və papalığa məxsus olan iki viranedici qüvvə ilə əlaqəli doktrinal həqiqətlərə işarə edir. Bütpərəstliyin iki viranedici qüvvəsini papalığın izləməsi, William Millerin təqdim etdiyi hər bir peyğəmbərlik üçün istifadə etdiyi çərçivə idi.
Onlar qədim xarabalıqları yenidən quracaq, əvvəlki viranəlikləri bərpa edəcək və viran qalmış şəhərləri, bir çox nəsillərin viranəliklərini təmir edəcəklər. Yeşaya 61:4.
Çərçivə kimi təqdim edilən peyğəmbərlik quruluşu, həmin iki gücün tarixidir və qarşılıqlı münasibətidir. “Yaşamaq üçün yolları bərpa etmək” Millerin çərçivəsinin bərpasıdır; bu çərçivə onun yuxusunda torpaq fırçası olan adamın işi ilə təmsil olunmuşdu. Yeşaya, əvvəlki viranəliklərin bərpasını müəyyənləşdirmək üçün Ezranın və Babildən qayıdıb Yerusəlimi təmir edənlərin tarixini nümunə kimi istifadə etdi.
Atalarımızın günlərindən bu günədək böyük bir təqsir içində olmuşuq; və öz günahlarımıza görə biz, padşahlarımız və kahinlərimiz ölkələrin padşahlarının əlinə təslim edilmişik: qılınca, əsarətə, talana və üz qaralığına, necə ki, bu gün də belədir. İndi isə qısa bir müddət üçün Allahımız Rəbb tərəfindən bizə lütf göstərilmişdir ki, xilas olub qalan bir qalıq buraxılsın və bizə Onun müqəddəs məkanında bir mıx verilsin; ta ki Allahımız gözlərimizi işıqlandırsın və əsarətimizdə bizə bir az dirçəliş versin. Çünki biz qul idik; buna baxmayaraq, Allahımız əsarətimizdə bizi tərk etmədi, əksinə, Fars padşahlarının gözündə bizə mərhəmət göstərdi ki, bizə dirçəliş versin, Allahımızın evini bərpa etsin, onun xarabalıqlarını təmir etsin və Yəhudada və Yerusəlimdə bizə bir hasar versin. Ezra 9:7–9.
Ezra və Yerusəlimi bərpa edənlər “qalığı” təmsil edirlər; onlar “yaşamaq üçün yolları” bərpa edənlərdir və Ezra-nın istinad etdiyi Levililər iyirmi altıncı fəsildəki duanın kontekstində işi yerinə yetirənlər məhz onlardır: “atalarımızın günlərindən bu günə qədər böyük bir təqsir içində olmuşuq; və öz təqsirlərimizə görə biz, padşahlarımız və kahinlərimiz ölkələrin padşahlarının əlinə, qılınca, əsirliyə, qarətə və üz qaralığına təslim edilmişik.” Onun istinad etdiyi “gün”, axır günlərin “qalığının” yaşamaq üçün yolları bərpa etdiyi “gün”dür.
Ezranın qalığı üç gün yarımın sonunda dirildilən iki şahiddir və Danielin doqquzuncu fəsildə göstərdiyi kimi, Levililər iyirmi altı duasını yerinə yetirir. Ezra və onun əməkdaşları sürgündən qayıdıb Yerusəlimi yenidən qurduqda, onlar Millerin cəvahiratlarını bərpa etmək işini timsal edirdilər; bu isə Millerin təməl həqiqətlərinin bərpası işidir. Bu səbəbdən, Millerin işinin çərçivəsini anlamaq zəruridir.
“Həvarilər möhkəm bir təməl üzərində, əbədi Qaya üzərində qurdular. Onlar bu təmələ dünyadan yonub çıxardıqları daşları gətirdilər. İnşaatçılar maneəsiz zəhmət çəkmədilər. Onların işi Məsihin düşmənlərinin müqaviməti üzündən son dərəcə çətinləşdirilmişdi. Onlar yalançı təməl üzərində quranların fanatizmi, qərəzi və nifrəti ilə mübarizə aparmalı idilər. Kilsənin inşaatçıları kimi çalışanların çoxunu Nehemya günlərində divarı tikən inşaatçılara bənzətmək olardı; onlar haqqında belə yazılmışdır: “Divarı tikənlər, yük daşıyanlar və yükləyənlərdən hər biri bir əli ilə iş görür, o biri əli ilə isə silah tuturdu.” Nehemya 4:17.” Həvarilərin İşləri, 596.
Yeşayanın hər iki parçasında görüləcək iş, bir çox nəsillərin təməllərini və viranələrini bərpa etməkdir. Yeşaya, zahiri iş vasitəsilə təsvir olunmuş mənəvi bir işi müəyyən edir. Təməllər qorunmalı idi, lakin bunun əvəzinə onlar nəhayət saxta ləl-cəvahiratdan ibarət yalançı bir təməl tərəfindən tamamilə ört-basdır edildi. Yeşayanın müəyyən etdiyi şəxslər, hərfi kərpic və daşları deyil, Millerçilərin təməl həqiqətlərini bərpa edirlər. Həmin həqiqətlərin rəmzi, müqəddəs məkanı və ordunu “yeddi dəfə” tapdalayıb viran qoyan iki viranedici qüvvə haqqında Millerin çərçivəsidir.
Həmin bərpa işi “bünövrələri” və “bir çox nəsillərin viranəliklərini” yenidən ucaltmaq kimi təsvir olunur və buradan bir az, oradan bir az olmaqla, peyğəmbərlik üzərinə peyğəmbərlik gətirən metodologiya vasitəsilə təməl həqiqətlərin bərpa edilməsinə dair peyğəmbərlik işini ifadə edir. Bünövrələrin və viranəliklərin yenidən bərqərar edilməsi işi, Habakkuk kitabının ikinci fəslinin iki lövhəsi olan 1843 və 1850-ci il pioner cədvəllərində təmsil olunan ilkin həqiqətləri təqdim etmək və müdafiə etmək işidir. Və bu iş “sətir üzərinə sətir” olan son yağış metodologiyası ilə həyata keçirilir. Bu, Millerin yuxusundakı saxta cəvahiratlarla təmsil olunduğu kimi, saxta bir bünövrəni qoruyub saxlamaq istəyənlərin mübahisəsi içində Yeremyanın qədim yollarına qayıtmaq işidir.
“Düşmən qardaş və bacılarımızın düşüncələrini bu son günlərdə ayaqda dura biləcək bir xalqı hazırlamaq işindən yayındırmağa çalışır. Onun sofistik mülahizələri zehinləri bu dövrün təhlükələrindən və vəzifələrindən uzaqlaşdırmaq üçün düşünülmüşdür. Onlar Məsihin Öz xalqı üçün Yəhyaya vermək məqsədilə göydən gətirdiyi nuru heçə sayırlar. Qarşımızda duran səhnələrin xüsusi diqqətə layiq olacaq qədər əhəmiyyətli olmadığını öyrədirlər. Onlar səmavi mənşəli həqiqəti təsirsiz edir və Allahın xalqını keçmiş təcrübəsindən məhrum edərək onun yerinə yalançı bir elm verirlər.
“‘Rəbb belə deyir: Yollarda durun, baxın və qədim cığırları soruşun: yaxşı yol hansıdırsa, onda yeriyin.’ Yeremya 6:16.
“Heç kəs imanımızın təməllərini söküb qoparmağa cəhd etməsin — o təməllər ki, işimizin başlanğıcında Kəlamın dua ilə araşdırılması və vəhy vasitəsilə qoyulmuşdur. Son əlli il ərzində biz bu təməllər üzərində bina qurmaqda olmuşuq. İnsanlar elə güman edə bilərlər ki, yeni bir yol tapmışlar və qoyulmuş olandan daha möhkəm bir təməl qoya bilərlər. Lakin bu, böyük bir aldanışdır. Qoyulmuş olandan başqa heç kəs başqa bir təməl qoya bilməz.
“Keçmişdə çoxları yeni bir iman qurmağa, yeni prinsiplər təsis etməyə girişmişlər. Lakin onların qurduğu nə qədər dayandı? O tezliklə yıxıldı, çünki Qaya üzərində təməl qoyulmamışdı.
“İlk şagirdlər insanların sözləri ilə qarşılaşmalı deyildilərmi? Onlar yalan nəzəriyyələrə qulaq asmalı, sonra isə hər şeyi yerinə yetirdikdən sonra möhkəm dayanaraq belə deməli deyildilərmi: «Heç kəs qoyulmuş olandan başqa bir təməl qoya bilməz»? 1 Korinflilərə 3:11.
“Beləliklə, biz etimadımızın başlanğıcını axıra qədər sarsılmaz saxlamağa borcluyuq. Güc dolu sözlər Allah və Məsih tərəfindən bu xalqa göndərilmişdir; onları nöqtə-nöqtə dünyadan çıxarıb indiki həqiqətin aydın nuruna gətirmişdir. Müqəddəs odla toxunmuş dodaqlarla Allahın qulları bu xəbəri bəyan etmişlər. İlahî kəlam elan olunmuş həqiqətin həqiqiliyinə Öz möhürünü vurmuşdur.” Testimonies, cild 8, 296, 297.
“Axır günlərdə dayanacaq bir xalqı hazırlamaq işi” Yezekelin otuz yeddinci fəsildəki iki peyğəmbərliklə əlaqəli olan işdir. Bir xəbər Yeşayanın səhradakı səsi vasitəsilə çatdırılır və Yezekelin birinci xəbəri Sodom və Misir şəhərinin küçəsində üç gün yarım ölü qalmış olanları bir araya gətirir. Sonra onlar anlayırlar ki, on bakirə məsəlində Matta tərəfindən göstərilən ləngimə vaxtında olublar. Daha sonra onlar Yeremyaya verilən, əgər qayıtmaq istəyirlərsə, qiymətli olanı murdardan ayırmaq çağırışını eşidirlər. Onlar həmçinin Danielin doqquzuncu fəsildəki duasını indiki həqiqət kimi tanıyırlar. Buna görə də, əgər və nə zaman onlar Müjdənin şərtlərini qəbul edib yerinə yetirməklə qayıtmağı seçsələr, onda Yezekelin ikinci xəbərini alırlar və ayaqları üstə duran qüdrətli bir ordu olurlar.
“Axır günlərdə dayanacaq bir xalqı hazırlamaq işi” “sətir üstə sətir” olan son yağış metodologiyası vasitəsilə həyata keçirilir. Bu iş 1843 və 1850-ci il pioner cədvəllərində təmsil olunan Millerçi həqiqətlərin bərpa edilməsi işini ehtiva edir. Həmin iki cədvəl Habakkukun iki lövhəsidir və onlar bir-birinin üzərinə qoyulmalıdır (sətir üstə sətir); belə etməklə, bu iki cədvəl son günlərdə çirk fırçası olan adam tərəfindən bərpa olunmalı olan təməl həqiqətləri təmsil edir.
Bir yerə gətirildikdə, sətir üzərinə sətir, onlar 1843 cədvəlindəki səhvi müəyyən edir; bu səhv sonradan 1850 cədvəlində düzəldildi. Bir cədvəl kimi (sətir üzərinə sətir) nəzərdən keçirildikdə isə, onlar həm Allahın xalqının təcrübəsini, həm də yeddi ildırımın gizli tarixini təmsil edirlər; çünki birlikdə onlar birinci məyusluğu, gecikmə vaxtını, Gecəyarısı Fəryadını, 22 oktyabr 1844-cü ili və böyük məyusluğu təsvir edirlər.
Bu, yeddi gurultunun gizli tarixi olan ilk məyusluq, Gecəyarısı Fəryadı və böyük məyusluqdur. Bu, həqiqətin quruluşudur, çünki həqiqət İbrani dilindəki “həqiqət” sözünün ilk və son hərfinin həmin tarixin ilk və son məyusluğu ilə eyni olmasına əsaslanır. Orta və on üçüncü hərf, Gecəyarısı Fəryadının ismarıcını rədd edənlərdə təmsil olunduğu kimi, üsyanın rəmzidir. İki cədvəl bir araya gətirildikdə, onlar kirli fırça adamı tərəfindən bərpa olunmalı olan Millerçilərin peyğəmbərlik həqiqətlərinə dair iki şahid təqdim edir, lakin onlar eyni zamanda yüz qırx dörd minin təcrübəsini timsallaşdıran təcrübəni də müəyyən edir.
Nişan olmaq üçün çağırılmış olanlar (yüz qırx dörd min) 18 iyul 2020-ci ildə ilk məyusluqları ilə üzləşdilər, sonra isə 2023-cü ilin iyulunda çöldə fəryad edən bir səsdən onlara bir xəbər təqdim olundu. Həmin səs onları geri qayıtmağa çağırırdı.
Yeddi ildırımın gizli tarixinin məhz bu məqamında üsyan zahir olacaq, çünki növbəti yol nişanı torpaq fırçası olan adamın cəvahiratları toplayıb sandığa atdığı vaxtdır. O zaman onlar on qat daha parlaq işıq saçırlar. Həmin anda Miller oyadıldı. Bakirələr (Miller) oyandıqda artıq çox gec olur. Bir çox nəsillərin viran qalmış yerlərinin bərpası iki şahidin iştirak etməli olduğu bir işdir. Həmin iş indi həyata keçirilir.
Ulai çayı ilə bağlı görüntü ilə təmsil olunan, Daniel kitabının yeddinci, səkkizinci və doqquzuncu fəsillərindəki peyğəmbərliklərə dair William Millerin çərçivəsi bütpərəstliyin və papalığın iki viranedici hakimiyyəti idi; Future for America üçün çərçivə isə bütpərəstlikdir (əjdaha), onun ardınca papalıq (vəhşi heyvan) və dönük Protestantlıq (yalançı peyğəmbər) gəlir. Hər iki çərçivəni təsbit edən açar həvari Paulun yazılarıdır. Həvari Paul qədim İsraili ruhani İsrail ilə birləşdirən peyğəmbərlik səsi idi. İman gətirməzdən əvvəl Paulun adı Saul idi; bu ad “seçilmiş” və ya “irəli sürülmüş” mənasını verir.
Paul digər xalqlara həvari olmaq üçün seçilmişdi və o, başqa şeylərlə yanaşı, Əhdi-Ətiqi dərk etməsinə görə seçilmişdi. Əhdi-Cədidin böyük hissəsini qələmə alaraq, Əhdi-Cədid müəllifləri arasında Əhdi-Ətiqi Paul kimi anlayan başqa heç kəs yox idi. O, Müjdəni digər xalqlara təqdim etməkdə öncülük etmək üçün seçilmişdi, lakin o, həm də Əhdi-Ətiqin peyğəmbərlik tarixləri ilə çarmıx dövründən sonra gələn peyğəmbərlik tarixi arasındakı əlaqəni təsbit etmək üçün seçilmişdi. Paulun şahidliyi olmasaydı, Millerçilərin peyğəmbərlik anlayışı da, Future for America-nın anlayışı da mövcud olmazdı. Məhz hərfi İsrailin Allahın seçilmiş xalqı kimi boşandığı həmin tarixin içində, Paul qədim İsrailin — hərçənd o zaman Allahdan boşanmışdı — ruhani İsrailin peyğəmbərlik tarixinin rəmzi olduğunu müəyyən etmək üçün seçilmişdi. Birinci və üçüncü mələyin hərəkatları üçün zəruri olan peyğəmbərlik qaydaları əsas etibarilə həvari Paulun yazılarına əsaslanır.
Bu səbəbdən, biz Paulun müəyyən etdiyi və iki viranedici qüvvənin çərçivəsi daxilində yerləşdirilmiş Millerçi ismarıcına təsir göstərən bəzi peyğəmbərlik prinsiplərini nəzərdən keçirəcəyik; bunu etməklə, həmin prinsiplərin üç viranedici qüvvənin çərçivəsinə necə təsir etdiyini də araşdıracağıq.
Bundan əlavə, ey qardaşlar, istəmirəm ki, bilməmiş olasınız ki, atalarımızın hamısı buludun altında idi və hamısı dənizdən keçdi; hamısı buludda və dənizdə Musaya vəftiz olundu; hamısı eyni ruhani yeməyi yedi; hamısı eyni ruhani içkini içdi; çünki onları müşayiət edən o ruhani Qayadan içirdilər; o Qaya isə Məsih idi. Lakin Allah onların çoxundan razı qalmadı; çünki onlar çöldə həlak oldular. İndi bu şeylər bizə nümunə oldu ki, onlar kimi biz də pis şeylərə tamah salmayaq. Onlardan bəziləri kimi bütpərəst də olmayın; necə ki yazılmışdır: “Xalq oturub yeyib-içdi və oynamağa qalxdı.” Nə də zinakarlıq edək, necə ki onlardan bəziləri etdi və bir gündə iyirmi üç min nəfər həlak oldu. Nə də Məsihi sınağa çəkək, necə ki onlardan bəziləri də Onu sınağa çəkdi və ilanlar tərəfindən məhv edildi. Nə də gileylənək, necə ki onlardan bəziləri də gileyləndi və məhvedici tərəfindən məhv edildi. Bütün bu şeylər onlara ibrət olaraq baş verdi; və əsrlərin sonu üzərinə gəlmiş olan bizlərə nəsihət olsun deyə yazıldı. 1 Korinflilərə 10:1–10.
On qısa ayədə Paul vəftiz ayininin Qırmızı dənizdən keçid zamanı əvvəlcədən simvollaşdırıldığını, qədim İsraili müşayiət edən Qayanın “ruhani Qaya” olduğunu və həmin Qayanın Məsih olduğunu göstərir. O, həmçinin bildirir ki, qədim İsrail axır günlərdə yaşayanlar üçün nümunə idi. Bu parça bir xəbərdarlıqdır və həqiqəti müdafiə edənlərlə həqiqətə qarşı çıxanlar arasında mübahisə mövzusudur. Adventist ilahiyyatçıları öyrədirlər ki, Paul sadəcə olaraq qədim İsrailin tarixlərinin axır günlərdə yaşayanların anlamalı olduqları əxlaqi dərsləri təsvir etdiyini göstərirdi, lakin onlar israr edirlər ki, Paul sözün həqiqi mənasında İsrailin tarixlərinin ruhani İsrail tərəfindən əslində təkrarlanacağını göstərmirdi. Sister White bu parçadan çox vaxt məhz Paulun nə demək istədiyini təsdiqləmək üçün istifadə edir.
“Qədim peyğəmbərlərin hər biri öz dövrləri üçün olduğundan daha çox bizim dövrümüz üçün danışmışdır; belə ki, onların peyğəmbərliyi bizim üçün qüvvədədir. ‘İndi bütün bu şeylər onlara nümunə olaraq baş verdi və dünyanın sonlarının gəlib çatdığı bizə nəsihət üçün yazıldı.’ 1 Korinflilərə 10:11. ‘Onlara vəhy olunmuşdu ki, onlar bu şeylərdə özlərinə deyil, bizə xidmət edirdilər; bu şeylər indi göydən göndərilmiş Müqəddəs Ruh vasitəsilə sizə Müjdəni təbliğ edənlər tərəfindən sizə bildirilmişdir; mələklər də bu şeylərə nəzər salmağı arzulayırlar.’ 1 Peter 1:12....”
“Müqəddəs Kitab öz xəzinələrini bu son nəsil üçün toplayıb bir araya gətirmiş və bağlamışdır. Əhdi-Ətiq tarixinin bütün böyük hadisələri və təntənəli vaqeələri bu son günlərdə kilsədə təkrarlanmışdır və təkrarlanmaqdadır.” Selected Messages, book 3, 338, 339.
Köhnə Əhd tarixinin “böyük hadisələri və ciddi gedişatları son günlərdə kilsədə təkrarlanmışdır və təkrarlanmaqdadır”, — Bacı Uayt ayələrdə Paulun mənasını belə xülasə edir. Paulun qədim İsraili həqiqi İsrailin tarixini rəmzi surətdə təsvir edən bir nümunə kimi müəyyənləşdirməsini sarsıtmaq cəhdində Şeytan bu peyğəmbərlik prinsipinə qarşı iki əsas hücumu irəli sürmüşdür. Birincisi, artıq qeyd etdiyim kimi, Paulun sadəcə həmin tarixlərin əxlaqi dərsləri təmsil etdiyini söylədiyi iddiasıdır. Bu yalan təlim yarıhəqiqətdir, yarıhəqiqət isə əsla həqiqət deyildir. Doğrudur ki, qədim İsrailin tarixindən çıxarıla bilən əxlaqi dərslər son günlərdə yaşayanların xeyrinədir; lakin bundan həmin tarixlərin həm də təkrar olunacaq hadisələrin təsviri olduğunu inkar etmək üçün istifadə edildikdə, bu, həqiqəti inkar etmək məqsədi daşıyan yarıhəqiqətə çevrilir.
“İndi Allahın xalqının qarşısında ya xeyir-dua, ya da lənət durur — əgər onlar dünyadan çıxıb ayrılsalar və təvazökar itaət yolunda yerisələr, xeyir-dua; əgər səmanın uca tələblərini ayaq altına alan bütpərəstlərlə birləşsələr, lənət. Üsyankar İsrailin günahları və təqsirləri qeyd edilmiş və bu mənzərə bizə bir xəbərdarlıq olaraq təqdim olunmuşdur ki, əgər biz onların qanunsuzluq nümunəsini təqlid etsək və Allahdan uzaqlaşsaq, onlar kimi mütləq süqut edəcəyik. ‘İndi bütün bunlar onlara ibrət olaraq baş verdi; və əsrlərin sonunun gəlib çatdığı bizlərə nəsihət üçün yazıldı.’” Testimonies, cild 1, 609.
Bir həqiqət başqa bir həqiqəti inkar etmək üçün istifadə olunmamalıdır; çünki belə edildikdə, Allahın həqiqəti yalana çevrilir.
“Xilaskarının bir kəlamı digərini etibarsız etmək üçün istifadə olunmamalıdır.” The Great Controversy, 371.
Qədim İsrailin tarixinin yalnız əxlaqi dərsləri təmsil etdiyi barədə təlim, çox vaxt Adventist ilahiyyatçıları tərəfindən Allahın peyğəmbərlik Kəlamını məhv etmək üçün istifadə olunur və bu, Allahın xalqını yalanı qəbul etməyə aldatmaq məqsədilə hazırlanmış əfsanələr məcmusuna daxil edilən yarımhəqiqətlərdən biridir; onların qəbul etdikləri həmin yalan isə həvari Paulun yazılarında müəyyən edilir.
Qədim İsrailin tarixinin müasir İsrailin tarixini təsvir etdiyi prinsipinə qarşı irəli sürülən digər əsas hücum əks-islahat dövrünün gedişində yezuitlər tərəfindən uydurulmuşdur və bu, qədim İsrailin tarixinin təkrarlandığı fikri ilə razılaşmaqdan ibarətdir. Yezuit yalanı budur ki, tarix ruhani surətdə deyil, hərfi surətdə təkrar olunur. Bu yalan ona görə uydurulmuşdur ki, Romanın papasının Müqəddəs Kitab peyğəmbərliyindəki antixrist olduğu həqiqətinin anlaşılmasının qarşısı alınsın; çünki bu təlim son günlərdə bir antixristin olduğu həqiqətini qəbul edir, lakin antixristin ruhani bir qüvvə ilə deyil, hərfi bir qüvvə ilə təmsil olunduğunu iddia edir. O halda, Vəhy on yeddidə alnında sirli Babil yazılmış olan fahişə, bu gün İraq olan hərfi Babil torpağında meydana çıxan bir fahişə olardı.
“Sözün dərkində çaşqınlığa düşənlər, anti-Məsihin mənasını görməyənlər, şübhəsiz ki, özlərini anti-Məsihin tərəfində qoyacaqlar.” Kress Collection, 105.
Papa real bir şəxsdir, real bir gücü (Katolik kilsəsini) təmsil edir, lakin o və onun təşkilatı peyğəmbərlik baxımından hərfi Babil ilə eyniləşdirilmişdir və yalnız Məsihə qarşı olanın mövzusu hərfi bir nümunənin ruhani yerinə yetməsi kimi ortaya qoyulduqda düzgün şəkildə müəyyən edilə bilər. Paul bildirdi ki, hərfi İsrail ruhani İsraili təsvir edir, lakin onun irəli sürdüyü bu, yeni bir peyğəmbərlik həqiqəti deyildi, çünki onun anlayışı ümumən Əhdi-Ətiqə əsaslanırdı və onun şahidliyi də məhz orada öz əsasını tapır.
İsrailin Padşahı və onun Xilaskarı, Ordular Rəbbi belə deyir: Mən birinciyəm və Mən axıram; Məndən başqa Allah yoxdur. Mənim kimi kim çağıracaq, bunu bəyan edəcək və Mənim üçün qaydaya salacaq, Mən qədim xalqı təyin etdiyimdən bəri? Gəlməkdə olan şeyləri və gələcək olanları qoy onlara göstərsinlər. Qorxmayın, dəhşətə düşməyin; Məgər o vaxtdan bunu sənə bildirmədimmi və bəyan etmədimmi? Siz Mənim şahidlərimsiniz. Məndən başqa Allah varmı? Bəli, başqa Allah yoxdur; Mən heç birini tanımıram. Yeşaya 44:6–8.
Biz, Paul kimi, Məsihin şahidləri olmalıyıq ki, Alfa və Omeqa yalnız qədim İsraili deyil, Müqəddəs Kitabdakı bütün qədim xalqı da axır günlərdə yaşayanların üzərinə gələcək “şeyləri” göstərmək üçün simvollar olaraq təyin etmişdir. Paul Əhdi-Ətiqin bilicisi idi və o, hərfi və ruhani İsrailin idarəçilik dövrləri arasında peyğəmbərlik baxımından birləşdirici həlqə olmaq üçün yetişdirilmişdi. Son zamanda, 1798-ci ildə, eləcə də 1989-cu ildə biliyin artmasını anlayanlara yol göstərən məhz onun yazıları idi.
Qədim hərfi Babil, şərqin qədim övladları, qədim Misir, qədim Yunanıstan və qədim Midiya-Fars imperiyası dünyanın sonunda mövcud olan ruhani qüvvələrin simvollarıdır. Qədim simvollar sonra gələn ruhani gerçəkliyi əvvəlcədən ifadə edən hərfi reallıqdır və onu təmsil edirlər. Pavel hətta o qədər irəli gedir ki, hərfi Adəmin ruhani Adəmi (yəni Məsihi) simvolizə etdiyini bildirir.
Beləcə də yazılmışdır: Birinci insan Adəm yaşayan can oldu; sonuncu Adəm isə həyat verən ruh oldu. Lakin əvvəl olan ruhani deyildi, təbii olan idi; sonra isə ruhani olan gəldi. Birinci insan torpaqdandır, torpaqdan olma; ikinci insan isə göydən olan Rəbbdir. Torpaqdan olana necədirsə, torpaqdan olanlar da elədir; göydən olana necədirsə, göydən olanlar da elədir. Və biz torpaqdan olanın surətini daşıdığımız kimi, göydən Olanın surətini də daşıyacağıq. 1 Korinflilərə 15:45–49.
Pavel birinci və sonuncu Adəmlə bağlı çox dərin dərslər öyrədir, lakin biz sadəcə onun bu parçada çox aydın şəkildə irəli sürdüyü prinsipi müəyyən edirik; o belə deyir: “əvvəl ruhani olan deyil, təbii olan idi; sonra isə ruhani olan.” Pavelin burada “təbii” adlandırdığı hərfi olan əvvəl gəlir, ruhani olan isə sonra. Hərfi İsrail əvvəl idi və təbii idi, ruhani İsrail isə “sonra” gəlir.
Hərfi Babil ruhani Babilin önündə gəlir. Paulun yazılarında vurğulanan növbəti mühüm məqam, hərfidən ruhaniliyə keçidin tətbiq olunmalı olduğu tarixdəki nöqtədir. Bu, peyğəmbərlikdə hərfidən ruhaniliyə keçidin müəyyən edildiyi çarmıx dövrüdür.
Çünki siz hamınız Məsih İsaya iman vasitəsilə Allahın övladlarısınız. Çünki Məsihə vəftiz olunmuş nə qədəriniz varsa, Məsihi geyinmisiniz. Nə Yəhudi var, nə Yunan; nə qul var, nə azad; nə kişi var, nə qadın; çünki siz hamınız Məsih İsada birsiniz. Əgər siz Məsihə məxsussunuzsa, deməli, İbrahimin nəslisiniz və vədə görə varislərsiniz. Qalatiyalılara 3:26–29.
Doğum haqqınızın nə olduğu əhəmiyyət kəsb etmir; siz Məsihi qəbul etdiyiniz anda və qəbul etdiyiniz təqdirdə, İbrahimin nəslinə çevrilirsiniz. Siz cismani İsrail deyilsiniz; siz ruhani İsrailsiniz. Cismanidən ruhaniyə keçid xaç idi. Paul bəşəriyyəti iki sinfə ayırır. Hər sinfin öz əhdi vardır, hər biri İbrahimin nəslindəndir. Hər birinin öz ailəsini və əhdini təmsil edən bir şəhəri vardır. Hər kəs ya cismani Adəmin, ya da ruhani Adəmin oğludur.
Çünki yazılmışdır ki, İbrahimin iki oğlu var idi: biri kənizdən, o biri isə azad qadından. Lakin kənizdən olan bədənə görə doğulmuşdu; azad qadından olan isə vədə görə idi. Bunlar məcazi məna daşıyır; çünki bunlar iki əhddir: biri Sina dağından olub köləlik üçün doğurur; bu, Həcərdir. Çünki bu Həcər Ərəbistanda olan Sina dağıdır və indiki Yerusəlimə uyğun gəlir; o da öz övladları ilə birlikdə köləlikdədir. Amma yuxarıdakı Yerusəlim azaddır; o, hamımızın anasıdır. Çünki yazılmışdır: “Sevin, ey doğmayan qısır qadın; hayqır və fəryad et, ey doğum ağrısı çəkməyən; çünki tənha qalanın övladları, əri olan qadının övladlarından daha çoxdur”. İndi isə, qardaşlar, biz İshaq kimi vədin övladlarıyıq. Lakin o zaman bədənə görə doğulan Ruhə görə doğulana necə zülm edirdisə, indi də eləcədir. Bununla belə, Müqəddəs Yazı nə deyir? “Kənizi və onun oğlunu qov; çünki kənizin oğlu azad qadının oğlu ilə birgə varis olmayacaqdır”. Beləliklə, qardaşlar, biz kənizin deyil, azad qadının övladlarıyıq. Qalatiyalılara 4:22–30.
Xaç dövründə qədim hərfi olanlar müasir ruhani olanların simvollarına çevrildi. Həvari Paul bu əsas peyğəmbərlik həqiqətlərini aydınlaşdırdı; məhz bunlar Uilyam Millerə bütün peyğəmbərlik nəticələrini üzərində qurduğu iki viranedici qüvvənin çərçivəsini müəyyən etməyə imkan verdi. Həvari Paulun yerinə yetirdiyi həmin iş Future for America-nın bütün peyğəmbərlik nəticələri üçün çərçivə təşkil edən üç viranedici qüvvəni müəyyən edir.
Millerin Daniel kitabında “gündəlik” ifadəsinin bütpərəst Romanı təmsil etdiyini kəşf etməsinə əsaslanan anlayış çərçivəsi, yeddi, səkkiz və doqquzuncu fəsillərdəki Ulai çayı görüntüsünün bilginin artmasını təmsil etməsi ilə bağlı idi. O, bu kəşfi Paulun Saloniklilərə ikinci məktubunda etmişdi. Bu anlayış, son günlərdə Yeddinci Gün Adventistlərinin üzərinə güclü aldanışın gəlməsinə səbəb olan peyğəmbərlikdəki “yalan”la əlaqəli şəkildə müəyyən edilən əsas həqiqətdir.
Növbəti məqalədə Ulai çayı görüntüsü ilə təmsil olunan bilik artımı ilə bağlı araşdırmamızı, Millerin Paulun məktubunda nəyi dərk etdiyini nəzərdən keçirərək davam etdirəcəyik.
“Zahirin altını görən, bütün insanların ürəklərini oxuyan Şəxs böyük nur almış olanlar haqqında belə deyir: “Onlar öz əxlaqi və ruhani hallarına görə nə iztirab çəkirlər, nə də heyrətə gəlirlər.” Bəli, onlar öz yollarını seçmişlər və canları öz iyrəncliklərindən zövq alır. “Mən də onların aldanışlarını seçəcəyəm və qorxduqları şeyi başlarına gətirəcəyəm; çünki Mən çağıranda heç kəs cavab vermədi; Mən danışanda onlar qulaq asmadılar; əksinə, gözlərimin önündə pislik etdilər və Mənim bəyənmədiyim şeyi seçdilər.” “Allah onlara qüvvətli azğınlıq göndərəcək ki, yalana inansınlar”, çünki “xilas olsunlar deyə həqiqət sevgisini qəbul etmədilər”, “əksinə, haqsızlıqdan zövq aldılar.” Yeşaya 66:3, 4; 2 Saloniklilərə 2:11, 10, 12.
“Səmavi Müəllim soruşdu: «Ağlı bundan da güclü hansı aldatma yoldan çıxara bilər ki, siz düzgün təməl üzərində qurduğunuzu və Allahın işlərinizi qəbul etdiyini sanasınız, halbuki əslində bir çox şeyi dünyəvi siyasətə uyğun olaraq icra edir və Yehovaya qarşı günah edirsiniz? Ah, bu böyük bir aldadılışdır, valehedici bir yanılmadır; bir zamanlar həqiqəti tanımış olan insanlar təqvalılığın ruhunu və qüdrətini onun zahiri surəti ilə səhv saldıqları zaman; özlərini varlı, sərvətlə artmış və heç nəyə ehtiyacı olmayan hesab etdikləri halda, əslində hər şeyə möhtac olduqları zaman bu yanılma zehnə hakim olur.»” Testimonies, 8-ci cild, 249, 250.