The Book of Joel and The Laodicean Seventh-day Adventist Church - Number Four

Yeşaya iyirmi səkkizdə “Yeruşəlim”i idarə edən “rişxəndçi adamlar” “Efrayimin sərxoşları” və “təkəbbür tacı” kimi təsvir olunurlar. “Tac” rəhbərliyi, “təkəbbür” isə şeytani xarakteri təmsil edir.

Sərxoşlar, Allahın izzət “tacı” olan qalıq (“qalığı”) ilə qarşılaşdırılır; çünki axırıncı yağış zamanı Rəbb, Onun çarmıxda “lütf padşahlığını” bərqərar etməsi ilə timsallaşdırıldığı kimi, Öz “izzət padşahlığını” bərqərar edir. Çarmıxdakı lütf padşahlığı bazar qanunu vaxtındakı izzət padşahlığını timsallaşdırır. Axırıncı yağış 11 Sentyabrda, yüz qırx dörd min nəfərin möhürlənməsi və dirilərin mühakiməsi başladığı zaman başlandı.

Vəhy kitabındakı dörd külək, Yeşaya tərəfindən də şərq küləyinin günü saxlanılmış sərt bir külək kimi təsvir olunur; necə ki, Vəhy kitabının çəkişmə doğuran dörd küləyi dörd mələk tərəfindən cilovlanmışdır. Bacı Uayt tərəfindən bu dörd külək “qopmağa can atan qəzəbli at” kimi, “ölüm və viranəlik” gətirən qüvvə olaraq müəyyən edilir. Dörd külək tədricən sərbəst buraxılır: əvvəlcə 11 sentyabr hadisələri ilə başlayaraq, sonra bazar günü qanunu zamanı böyük ölçüdə gücləndirilərək, nəhayət insanın sınaq müddəti başa çatdıqda tamamilə azad edilir.

Allahın sirrinin tamamlanmasını elan edən yeddinci şeypur, eyni zamanda üçüncü vaydır; o, İslamın azad buraxıldığı və sonra 11 sentyabrdan sonrakı dövrdə George W. Bush tərəfindən peyğəmbərcəsinə cilovlandığı 11 sentyabr hadisəsində peyğəmbərcəsinə çalındı. İslamın anası, İsmailin anası Həcər, cilovlama və azad buraxılmanın bir rəmzidir. O, Saranın vasitəsilə İbrahimlə nəsil artırmaq üçün Sara tərəfindən azad buraxıldı, sonra isə qısqanclıq üzündən Sara tərəfindən cilovlandı və bu, Həcərin qaçıb getməsinə səbəb oldu; nəhayət, mələk Həcəri qaçmaqdan saxladı və ona geri qayıtmağı söylədi. İshaqın doğulmasından sonra Həcərlə Saranın çəkişməsi davam etdi, nəhayət İbrahim kənizi qovdu və bununla onun üzərinə başqa bir cilov qoymuş oldu.

İslamın dörd mələyi Vəhy kitabının doqquzuncu fəslinin on beşinci ayəsindəki üç yüz doxsan bir il və on beş günlük peyğəmbərlik dövrünün əvvəlində sərbəst buraxıldı və sonra 11 avqust 1840-cı ildə cilovlandı.

Üçüncü vayın İslamı 11 Sentyabrda hücum etmək üçün buraxıldıqdan sonra, George W. Bush terrorizmə qarşı dünya miqyaslı müharibəsinə başladı və İslamın üzərinə bir cilov qoydu. İslamın simvolu olan İsmailin ilk xatırlanması, İsmailin nəsillərinin hər bir insana qarşı olacağını və hər bir insanın da onlara qarşı olacağını bildirir.

İslam dünyanın sonunda “hər kəsin əli”nin əleyhinə olacağı qüvvədir və İslam da hər kəsin əleyhinə olacaqdır; necə ki, bu gün bu, tam surətdə yerinə yetməkdədir. Peyğəmbərlik rəmzi kimi İslamın xüsusi işi dünya müharibəsini meydana gətirməkdir. Bu mövzu İlyasın, Vəftizçi Yəhyanın hekayəsi ilə təsdiqlənir və Vəhy kitabında “millətlərin qəzəblənməsi” kimi təqdim olunur.

“Son yağış”ın yağdığı “günlər”də Məsih, Daniel kitabında təsvir olunduğu kimi, Öz izzət səltənətini qurur.

Məsihin Öz izzət səltənətini qurduğu “günlərdə”, Məsihin “tacı” olan izzət sahibləri, “təkəbbür tacını” taxan sərxoşlarla qarşılaşdırılır. Habakkukun yazılması və “lövhələr” üzərində aydın şəkildə bəyan edilməsi gərəkən “görümü”, Adventizmin təməl həqiqətlərinin tarixi şahidliyini canlı surətdə təsvir edir. Habakkukun şəhadətində Yoelin iki sinfi — ya “təkəbbür”ə, ya da “izzət”ə aid olanlar — imanla bəraət qazanan bir sinif və ya təkəbbürlə yüksəldilən bir sinif kimi təqdim olunur. İkinci fəslin dördüncü ayəsi bu iki sinfə müraciət edir və onlar Fərisey ilə Vergi Yığanın klassik misalına paralellik təşkil edir. Vergi Yığan bəraət qazanmış halda evinə getdi, Fəriseyin isə “canı” “doğru deyil”, çünki o, “yuxarı qaldırılmışdır”.

Növbəti ayədə Habakkuk qəlbləri təkəbbürlə yüksəlmiş olan sinfi sərxoş kimi müəyyən edir və bununla da Yeşayanın və Habakkukun sərxoşlarını “təkəbbür”lə əlaqələndirir.

Yadda saxlamağa dəyər ki, Habaqquq kitabındakı bu ayələr təkcə Millerçi tarixdə yerinə yetməmişdi, həm də onların yerinə yetməsi həm Ellen Uaytın, həm də Adventizmin erkən öncüllərinin ümumi müzakirə mövzusu olmuşdur. Millerçi tarixin dördüncü ayəsində təmsil olunan imanla bəraət qazananlar, həm ləngimə vaxtını, həm də Babilin süqutunu elan edən ikinci mələyin xəbərinin gəlişini qeyd edən ilk məyusluq böhranına tab gətirənlər idi. Millerçilər həmin sınaq tarixinin daxilində belə başa düşürdülər ki, tarixən protestant olmuş əvvəlki əhd xalqı Babilin qızlarına çevrilmişdi. Həmin protestantlar, əhd xalqını təmsil edən Sardis kilsəsi ilə təmsil olunan protestantlar idi; çünki onların “adı” var idi ki, bu da həm xasiyyətin, həm də əhd münasibətinin rəmzidir, lakin onlar ölü idilər.

1844-cü ilin 19 aprel tarixində başlayıb sonradan 22 oktyabrda başa çatan sınaq prosesində — sınaqdan keçməyənlər qürurla yüksəldildilər; və əgər biz beşinci ayədən sonrakı ayələri oxusaq, insan qürurunun səciyyəsi orada papal təkəbbürün və özünüucaltmanın bir nümunəsi ilə əyani şəkildə göstərilmişdir. Bu, iyirminci ayədə belə bir bəyanla sona yetir ki, Rəbb Öz müqəddəs məbədindədir; qoy bütün yer üzü sükut etsin.

Habakkukun ikinci fəslinin ikinci ayəsi 19 aprel 1844-cü ilin ilk məyusluğunu göstərir və fəsil iyirminci ayə ilə başa çatır; bu ayə Rəbbin Öz məbədinə qəflətən gəldiyi 22 oktyabr 1844-cü ili aydın şəkildə göstərir.

Üçüncü və dördüncü ayələr, ikinci ayədən iyirminci ayəyədək olan sınaq prosesində — 19 aprel 1844-dən 22 oktyabr 1844-ədək olan sınaq prosesində — meydana çıxan iki sinfi müəyyən edir. Dördüncü ayədən on doqquzuncu ayəyədək, Vəhy kitabının on səkkizinci fəslindəki mələyin 11 sentyabrda enişindən sonra gələn tarixi nəzərə alan on dördüncü ayə istisna olmaqla, papalıq hakimiyyətinə müraciət edilir.

Millerçi tarixində ikinci mələyin sınaq prosesi zamanı iki sinif ibadət edənlər formalaşdı və bundan sonra 22 oktyabr 1844-cü il böhranında özünü göstərdi. Mətndəki pislərin xarakteri papalığın xarakteridir və həmin sınaq dövründə sadiq Millerçilər, ikinci mələyin xəbəri ilə uyğun olaraq, Millerçi xəbəri rədd etmələri vasitəsilə protestant kilsəsinin Romanın qızlarına çevrildiyini elan etməyə gəldilər. 19 aprel tarixində başlayıb 22 oktyabrda başa çatan mübahisə, xarakterin ya Belşassar kimi Babilin şərabını içən məğrur bir kəs olaraq, ya da Belşassarın qarşısında duran Daniel kimi imanla saleh sayılan biri olaraq aşkara çıxdığı yerdir. Bu mübahisə, üçüncü mələyin xəbəri ilə əlaqəli əbədi həqiqətlərə dünyanı oyadan dramatik hadisələrin cərəyan etdiyi yerdir. Sərxoş olanla saleh sayılanın qarşı-qarşıya qoyulması, dünyanın məsələlər barədə necə işıqlandırıldığına dair dəlilin konteksti daxilində verilir: “Çünki sular dənizi örtdüyü kimi, yer üzü də Rəbbin izzətinin biliyi ilə dolacaqdır.” Bu işıqlandırma 11 sentyabrda başladı.

Habakkukun ikinci fəslində təmsil olunan tarixin sonunda Rəbb 22 oktyabr 1844-cü ildə qəflətən Öz məbədinə gəldi. O, bunu Daniel səkkizin on dördüncü ayəsində Palmoni olaraq bəyan etdiyi peyğəmbərliyin yerinə yetməsi ilə etdi.

Müqəddəs Kitab təqviminin yeddinci ayının onuncu günündə, hansı ki, 1844-cü ildə onuncu ayın iyirmi ikinci gününə təsadüf edirdi, Həbəqquq 2:20 yerinə yetdi və Məsihin səmavi məbəddəki xidmətində bir dövri dəyişikliyi müəyyən edən “fəsil və ayə”də simvolik “220” rəqəmi görünür. Yüz qırx dörd minin peyğəmbərlik xarakteristikalarından biri budur ki, onlar Quzunu hara getsə, Onun ardınca gedənlərdir. Məsihə tabe olmaq, Onun Kəlamında Onun ardınca getmək deməkdir.

Onun Kəlamında “220” rəqəmi ilahiliklə bəşəriyyətin birləşməsini simvolik surətdə təmsil edir və Məsihin məhz həmin tarixdə başladığı iş Onun ilahiliyini bəşəriyyətlə birləşdirməsi işi idi. 1844-cü ildə onuncu ayın iyirmi ikinci günündə, yaxud simvolik olaraq iyirmi ikinin onla vurulmasının “220”yə bərabər olması ilə (22 X 10 = 220), başqa sözlə desək, simvolik olaraq “220”yə bərabər olan məhz həmin tarixdə, Məsih təhqiqat mühakiməsinə başlamaq üçün müqəddəs yerdən Ən Müqəddəs Yerə keçdiyi zaman Habaqquq “2:20” yerinə yetdi.

Palmoni, Möhtəşəm Say, Adventizmin mərkəzi sütunu olan “sual və cavab”ın daxilində dayanır və adventistlərin əksəriyyəti bu həqiqətdən tamamilə bixəbərdir.

Daniel kitabının səkkizinci fəslinin on üçüncü və on dördüncü ayələri on üçüncü ayədə verilən və on dördüncü ayədə cavablandırılan bir sualı ifadə edir. İbranicə “Palmoni” sözü on üçüncü ayədə “o müəyyən müqəddəs” kimi tərcümə olunmuşdur və Məsihin həmin xüsusi adı “Möcüzəli Sayıcı” və ya “Sirlərin Sayıcısı” mənasını verir.

Ellen Uayt on dördüncü ayənin Adventizmin mərkəzi sütunu və təməli olduğunu müəyyənləşdirərkən, ilahi vurğunu bu iki ayənin sual və cavabı üzərinə qoyur; bu isə tələb edir ki, Möcüzəli Sayıcı kimi Məsih əsas istinad nöqtəsi olsun. Bacı Uayt hər hansı bir mətn parçasının mərkəzi həqiqəti kimi Məsihə baxmağın əhəmiyyətini təkrar-təkrar vurğulamışdır və on üçüncü və on dördüncü ayələrdə Məsihin birbaşa zühuru vardır — “o müəyyən müqəddəs,” — ki, o da Palmonidir.

Adventizm 1863-cü ildə Levililər iyirmi altıdakı “yeddi vaxt”ı rədd etdikdə, onlar Palmoniyə gözlərini yumdular; çünki sual və cavabın peyğəmbərlik quruluşu Musanın “yeddi vaxt”ı ilə Danielin “iki min üç yüz gün”ü arasındakı münasibətə əsaslanır. Musanın “yeddi vaxt”ı, yaxud iki min beş yüz iyirmi il, və Danielin “iki min üç yüz axşam və səhər”i, yaxud iki min üç yüz il arasındakı peyğəmbərlik münasibəti zaman vasitəsilə təsbit olunur; zaman isə rəqəmlərlə təmsil edilir və Ecazkar Sayıcı Adventizmin mərkəzi sütunu olan sual ilə cavabın məhz mərkəzində dayanır. Josephusun yazılarını oxumuş olanlar, ola bilsin, onun Allah tərəfindən yaradılmış iki xüsusi şeyi müəyyən edən məntiqi dəlillərini xatırlayarlar. Bunlardan biri ibrani dili, digəri isə ölçülə bilən zaman idi ki, bu da öz növbəsində riyaziyyatı zəruri edir.

On üçüncü ayə “Nə vaxta qədər?” deyə soruşur. Ayə “nə vaxt” deyə soruşmur, “nə vaxta qədər?” deyə soruşur. Sualın müddətlə bağlı olması (nə vaxta qədər?) və ya müəyyən bir zaman nöqtəsi ilə bağlı olması (nə vaxt?) onu düzgün başa düşmək üçün əsas əhəmiyyət daşıyır. On dördüncü ayədəki sualın cavabı ya müəyyən bir zaman nöqtəsini, ya da bir zaman müddətini və bəlkə də hər ikisini göstərir; lakin cavab nə olursa-olsun, o, mütləq on üçüncü ayədəki sualın kontekstində yerləşdirilməlidir. Kəlamı düzgün bölmək, yaxud başqa sözlə, on dördüncü ayənin cavabını düzgün anlamaq üçün sualın kontekstini düzgün başa düşmək tələb olunur. Bu, “nə vaxt”dır, yoxsa “o zaman”?

Efrayimin sərxoşları qeyri-müəyyən şəkildə öyrədirlər ki, on dördüncü ayə zaman daxilində bir nöqtəni müəyyən edir; onlar bu nöqtəni 22 oktyabr 1844-cü il kimi müəyyənləşdirirlər və bunu etdikdə, çox mümkündür ki, indicə The Great Controversy əsərindən sitat gətirdiyimiz parçaya istinad etsinlər; lakin Allahın Kəlamı heç vaxt dəyişmir və heç vaxt uğursuz olmur. “Nə vaxta qədər” sualı zaman daxilində bir nöqtəni deyil, müddəti müəyyən edir. 22 oktyabr 1844-cü il təhqiqat hökmü dövrünü başlatdı və həmin işlə bağlı həqiqətlər əbədi Müjdəni təmsil edir və sadəcə onun başlandığı tarixdən qat-qat daha mühümdür.

İbrani dili qrammatikası aydındır və həmin eyni məna King James Version-a tərcümə edilmişdir. Qrammatika sualı açıq şəkildə müddət kontekstində yerləşdirməklə kifayətlənmir, həm də “nə vaxta qədər” sualı Müqəddəs Kitab peyğəmbərliyinin bir rəmzidir. Bir neçə şahid əsasında göstərilə bilər ki, rəmz olaraq “nə vaxta qədər” sualı 11 sentyabr tarixindən Bazar günü qanununa qədər olan tarixi təmsil edir. Palmoni və Yoelə qayıtmazdan əvvəl, əvvəlcə “nə vaxta qədər” rəmzini nəzərdən keçirəcəyik.

Yeşaya kitabının altıncı fəslinin üçüncü ayəsində mələklər yer üzünün Allahın izzəti ilə dolu olduğunu bəyan edirlər.

Bacı Uayt Vəhy 18-dəki mələyin enişini üçüncü ayədəki mələklərlə əlaqələndirir.

Yeşaya 9/11-dədir və o, görmək və eşitmək istəməyən Laodikeyalı bir xalqa 9/11 xəbərini nə vaxta qədər təqdim etməli olduğunu soruşur: “Nə vaxta qədər?” Ona deyilirdi ki, şəhərlər viran edilənədək səbir və qətiyyətlə davam etməlidir; şəhərlərin məhvi isə bazar qanunu ilə başlayır, o zaman ki, milli dönüklüyün ardınca milli fəlakət gəlir.

9/11 zamanı, yer üzü Allahın izzəti ilə işıqlandığı vaxt, Yeşaya axırıncı yağış xəbərini təqdim etmək üçün məsh olunur və o soruşur: ürəkləri kökəlmiş insanlara 9/11 xəbərini nə vaxta qədər təqdim etməlidir? Cavab belədir: bazar qanununa “qədər”, o zaman ki, “ölkənin ortasında böyük bir tərk etmə” olacaq. “Böyük tərk etmə” Laodikeya Adventizmi tərəfindən həyata keçirilir; Yeşaya iyirmi ikinci fəsildə onları Şevna kimi təqdim edir.

Laodikeya Adventizmi Bazar günü qanunu zamanı həqiqəti tərk edir və orada, Daniel kitabının on birinci fəslinin qırx birinci ayəsində təsvir olunduğu kimi, “yıxılır”.

Yeşaya “nə vaxta qədər” deyə soruşduqda, ona deyilən budur ki, Daniel on birinci fəslin qırx birinci ayəsindəki “çoxları”nın Şənbəni və Allahı tərk etdikləri zaman “devriləcəkləri” Bazar günü qanununa qədər bu xəbəri Adventizmə çatdırsın. O zaman, Müqəddəs Kitabın bütün kitablarının qovuşduğu və sona çatdığı Vəhy kitabında təmsil olunduğu kimi, onlar Rəbbin ağzından qusulub atılacaqlar; orada Yeşaya iyirmi ikinci fəsildə Şebna “uzaq bir ölkəyə top kimi” “şiddətlə” atılaraq “uzaqlara” “kənarlaşdırılır”.

Həmin zaman dövründə, “onda bir” (yəni onda bir pay) kimi təmsil olunan qalıq “qayıdar”; bu parçadakı həmin qalıq, yarpaqları töküldükdə özündə qalan “maddə”si olan ağaclara bənzədilir. Peyğəmbərlik rəmziyyatında “yarpaqlar” iman etirafını təmsil edir. Adventizm bazar qanununa gəlib Allahın Şənbəsinin yerinə həftənin birinci gününü qəbul etdikdə, onlar “iman etirafı” yarpaqlarını tökəcək və artıq Allahın yeddinci gün Şənbəsini qoruyub saxladıqlarını iddia etməyəcəklər.

Bazar qanunu zamanı, Laodikeyalı Adventizmin Allahın əhd xalqı olduqlarına dair etirafı aradan qalxır, çünki onlar ölüm əhdinin nişanını qəbul edir və həyat əhdinin möhürünü rədd edirlər. Sonra onlar etiraf yarpaqlarını üzərlərindən atırlar və nəzərə gətirilən şey, Yeşaya ilə təmsil olunan bir qalıqdır; həmin qalıq 11 Sentyabrda köhnə yollara “qayıtdı”, sonra (Yeşaya) öz pozulmuş təcrübəsini dərk etdikdə torpağa qədər alçaldıldı və bundan sonra qurbangahın üstündən götürülmüş bir közlə paklandı. Sister White bizə bildirir ki, qurbangahdan götürülən köz paklanmanı təmsil edir, lakin paklanma sadəcə olaraq közün Yeşayanın dodaqlarına toxunması ilə həyata keçirilən şeydir.

Axır günlərdə yerə atılan qurbangahın “kömürləri”, Vəhy kitabının səkkizinci fəslinin ilk beş ayəsində yeddinci və son möhür açıldıqda yerə atılan kömürlərdir. Yeşaya, və buna görə də yüz qırx dörd min, kömürün dodaqlarına toxunması ilə təmizlənirlər, lakin “kömür” bir ismarışdır. Mələyin əlindən kitabı götürüb yedikləri zaman o, onların dodaqlarına toxunur.

“Qayıdan” və qalıq (artıq) olanlar palıd və terebint ağacları kimi təmsil olunurlar; və necə ki, Məsih “ağacı əxlaqi keyfiyyətlərlə təchiz etmiş və onu ilahi həqiqətin şərhçisi etmişdi”, Yeşayanın ağacları da “maddə” ilə təmsil olunan “əxlaqi keyfiyyəti” öz daxilində daşıyırlar. Maddə ağaclarla qalır, hətta yalnız zahiri etirafın yarpaqları olanlar kənara atıldıqda belə. “Müqəddəs toxum” həmin “maddə”dir və Məsih peyğəmbərliyin “müqəddəs toxumu”dur. Qalıq kimi təmsil olunan və altıncı fəsildə Yeşayanın özü ilə də təmsil edilən həmin ağaclar insanları, buna görə də bəşəriyyəti təmsil edir, müqəddəs toxum isə ilahiliyi təmsil edir. Beləliklə, Yeşaya 6 Adventizmin 11 sentyabrdan bazar qanununadək təmizlənməsini müəyyən edir və Yeşayanın həmin peyğəmbərlik tarixinə verdiyi təfərrüatların hamısı onun “nə vaxta qədər” sualı ilə təmsil olunur. Yeşaya üçün “nə vaxta qədər” sualının cavabı 11 sentyabrdan bazar qanununadək idi.

11 avqust 1840, 11 sentyabrın timsalı idi və 11 avqust 1840-dan 22 oktyabr 1844-ə qədər uzanan peyğəmbərlik tarixi ərzində İlyas ilə İzebelin peyğəmbərləri arasında Karmel dağındakı döyüş baş verdi. Nəhayət, Baalın peyğəmbərlərinin yalançı peyğəmbərlər olduğu aşkara çıxarıldı və onlar İlyas tərəfindən edam edildi, lakin qarşıdurmanın lap əvvəlində İlyas bu sualı verdi: “nə vaxta qədər” siz iki fikir arasında tərəddüd edəcəksiniz.

İlyas 11 avqust 1840-cı ildədir; o nəsildən soruşur ki, Millerit xəbəri doğrudurmu, yoxsa yalandır? Bu, Yeşaya 6-da olduğu kimi, Laodikeyaya verilən başqa bir xəbərdir.

1840–1844-cü illərin sınaq tarixində İlyasın xəbərini rədd edən protestantlar Romanın qızlarına çevrildilər və protestantlığın mantiyasını Millerçi Adventizmə təslim etdilər. Yeşaya və İlyasla birlikdə, “nə vaxta qədər” sualının 11 sentyabrda başlayan və bazar qanunu ilə başa çatan tarixin rəmzi olduğuna şəhadət edən iki şahidimiz vardır. Millerçi tarixdə 11 avqust 1840, 11 sentyabra uyğun gəlir, və 22 oktyabr 1844, bazar qanununa uyğun gəlir. Göydən od enib İlyasın təqdimini yandırıb-yaxanda, on iki daşın hamısı təqdim ilə birlikdə işıqlandırıldı; beləliklə, yüz qırx dörd min nəfər işıqlandırılmış daşlar kimi təsvir olunan bir bayraq olaraq işarələndi. Bundan sonra yalançı peyğəmbərlər İlyas tərəfindən öldürüldü, necə ki, Birləşmiş Ştatlar da, yalançı peyğəmbər olaraq, bazar qanununda altıncı səltənət kimi öldürülür.

Yeşaya 6, 11 sentyabrdan Bazar qanununa qədər Allahın xalqı arasında bir sınaq, paklanma və təmizlənmə prosesini vurğulayır. İlyas Allahın xalqının Laodikeya münasibətinə müraciət edir, lakin eyni zamanda həqiqi və yalançı peyğəmbər arasındakı fərqə və nəticə etibarilə həqiqi və ya yalançı ismarıca dair dəlil də təqdim edir. Beləliklə, 11 avqust 1840-cı ildən başlayıb 22 oktyabr 1844-cü ildə sona çatan dövrdə Sardis mərhələsinin protestantlarının üzərinə peyğəmbərlik sınağı gətirildi və Karmel dağındakı odun iki sinfə bölünmə yaratdığı kimi, 1844-cü ildə də iki sinif zahir oldu. Sınaq prosesində olan bu siniflərdən biri tezliklə “keçmiş” əhd xalqına çevriləcək olan xalq idi, digər sinif isə Allahın 22 oktyabr 1844-cü ildə əhd bağlayacağı Millerçi Adventizm idi. Sınaq və bölünmə dövrü bağın hekayəsidir, çünki Sardis protestantizmi mürtəd protestantizm rolunu yerinə yetirməyə başladığı məhz həmin nöqtədə Millerçi Adventizmin həqiqi peyğəmbər olduğu göstərildi. Necə ki, Baalın peyğəmbərləri yalançı kimi ifşa olundular, eləcə də keçmiş əhd xalqı da ifşa edildi və sonra Millerçilər tərəfindən Romanın bir qızı kimi müəyyən edildi. Karmel dağının hekayəsi, həmçinin həmin tarixin Millerçilərin zamanında yerinə yetməsi, Yeşaya 6-ya dair ikinci bir şahid təqdim edir ki, “nə vaxta qədər” sualı 11 sentyabrdan Bazar qanununa qədər olan zaman dövrünün rəmzidir.

“nə vaxta qədər” şəklindəki rəmzi sualın peyğəmbərlik Kəlamında ilk dəfə qaldırıldığı məqam, Musanın dövründə Misirlilərin üzərinə gələn səkkizinci bəladır. Səkkizinci bəla “çəyirtkələrdir” (İslamın rəmzi) və onlar “şərq küləyi” ilə (İslamın rəmzi) gətirilir.

Əvvəlcə “İbranilərin Rəbbi Allah” soruşur: “Nə vaxta qədər Mənim qarşımda özünü aşağı tutmaqdan boyun qaçıracaqsan?” sonra isə fironun qulları yenidən firondan soruşdular: “Bu adam nə vaxta qədər bizə tələ olacaq?” Bu sual səkkizinci bəla zamanı verilir və bu, bir neçə səbəbə görə 9/11 ilə uyğunlaşır. Onuncu bəla ilkdoğanların öldürülməsidir; bu, çarmıxla uyğunlaşır və onun ardınca Qırmızı dəniz kənarındakı məyusluq gəlir; ilham bunu çarmıxda şagirdlərin məyusluğu ilə uyğunlaşdırır ki, bu da 1844-cü ildə Millerçilərin böyük məyusluğu ilə uyğunlaşır. Bu üç şahidin hamısı bazar qanunu ilə uyğunlaşır. Onuncu bəla bazar qanunudur və ondan iki bəla əvvəl səkkizinci bəla “çəyirtkələri” “şərq küləyi” ilə gətirdi. “Çəyirtkələr” bütün yer üzünü bürüdü, necə ki, İslam bu gün məcburi immiqrasiya vasitəsilə öz qaranlığını yayaraq bütün dünyanı sarsıdır. “Səhra çəyirtkəsi”nin latınca adı “locusta migratoria”dır; bu, təbii aləmdə miqrasiya kimi təcəssüm olunan İslamın immiqrasiya yolu ilə yayılmasını təmsil edir.

Doqquzuncu bəla hiss oluna bilən bir qaranlıq idi.

Karmel dağı və İlyas vasitəsilə təmsil olunan “nə vaxta qədər” rəmzində, göydən od endiyi zaman üzə çıxan bir fərq vardır. İlyasın Allahı, Baalın edə bilmədiyini etdi. Millerçi tarixində bu fərq süquta uğramış Sardisçi Protestantlıq ilə Millerçi Adventizm arasında qoyuldu. Musada isə bu fərq qaranlıqla işıq arasında idi. İbrani evlərində işıq var idi. Yeşaya bizə daha sonra bildirir ki, Musanın xəttində işığı olmayanlar — ki, bunlar həm də İlyas tərəfindən məhv edilənlərdir və Millerçi zaman dövründə Protestantlıq örtüsünü itirənlərdir — elə bir “xalq”dır ki, “doğrudan eşidər, amma anlamaz; və doğrudan görər”, “amma dərk etməz.” Sonra bu xalq barəsində belə bir bəyan verilir: “Bu xalqın ürəyini kökəlt, qulaqlarını ağırlaşdır və gözlərini yum; ta ki, gözləri ilə görməsinlər, qulaqları ilə eşitməsinlər, ürəkləri ilə anlamasınlar, dönməsinlər və sağalmasınlar.”

İşi görməyə hazır, lakin qulaq asmayacaq olanlara vəz etmək tapşırığı qarşısında əzilib-qalan Yeşaya “o zaman dedi”: “Ya Rəbb, nə vaxta qədər?”

Misirin on bəlasının son üçü 9/11-dən Bazar qanununadək olan üç addıma şəhadət verir. 11 avqust 1840-cı ildə birinci mələyin xəbəri qüvvətləndirildi, 19 aprel 1844-cü ildə isə ikinci mələk gəldi və 12–17 avqust tarixlərində Exeter düşərgə toplantısında qüvvətləndirildi; üçüncü mələk isə 22 oktyabr 1844-cü ildə gəldi. Üçüncü mələk Bazar qanunu ilə uyğunlaşır və buna görə də üçaddımlı bir prosesi müəyyən edir; çünki birinci və ikinci olmadan üçüncü ola bilməz.

Misirin onuncu bəlası ilham vasitəsilə çarmıx və onunla əlaqəli sonrakı məyusluqla uyğunlaşdırılmışdır. Buna görə də onuncu bəla üçüncü xəbərdir; peyğəmbərlik zərurətinə görə ondan əvvəl birinci və ikinci xəbər gəlməlidir. 9/11-də Rəbb Firondan soruşdu: “nə vaxta qədər”, və dərhal bundan sonra Fironun qulluqçuları da soruşdular: “nə vaxta qədər”. Musa Allahın “nə vaxta qədər” sualını Firona çatdırdıqdan sonra və qulluqçular Musanın sualını Firona təkrarlamazdan dərhal əvvəl, Musa bir dönüş nöqtəsini belə qeyd edir: “üzünü çevirib Fironun yanından çıxdı”. Çıxış 10:6.

11 Sentyabr peyğəmbərlik xarakterli dönüş nöqtəsi idi; bu, Musanın şərq küləyi ilə gələn çəyirtkə bəlasını göndərdiyi zamanla əvvəlcədən obrazlı şəkildə göstərilmişdi.

Növbəti bəla, hansı sinfə aid olduğundan asılı olaraq, ya qaranlıq, ya da işıq hasil etdi. 11 sentyabr “millətlərin və kilsənin tarixində bir dönüş nöqtəsi” idi. Həmin anda Allahın xalqı geri dönməyə və qədim yollarda yeriməyə çağırıldı, lakin onlar həmin yollarda yeriməkdən imtina etdilər və şeypurun səsinə qulaq asmadılar. İlyasdan sonra qaranlıqla işıq arasında bir ayrılıq həyata keçirildi və Musa soruşdu: “nə vaxta qədər?” O, həmin parçada daha sonra belə bildirir:

“nə vaxta qədər” mövzusunu növbəti məqalədə davam etdirəcəyik.