Gabriel came to Daniel after he had come to understand the seventy years of captivity of the prophecy of Jeremiah, and the oath and curse of Moses.

Si Gabriel mianhi kang Daniel human nga nasabtan na niya ang kapitoan ka tuig sa pagkabinihag sumala sa tagna ni Jeremias, ug ang panumpa ug tunglo ni Moises.

In the first year of his reign I Daniel understood by books the number of the years, whereof the word of the Lord came to Jeremiah the prophet, that he would accomplish seventy years in the desolations of Jerusalem. . . . Yea, all Israel have transgressed thy law, even by departing, that they might not obey thy voice; therefore the curse is poured upon us, and the oath that is written in the law of Moses the servant of God, because we have sinned against him. And he hath confirmed his words, which he spake against us, and against our judges that judged us, by bringing upon us a great evil: for under the whole heaven hath not been done as hath been done upon Jerusalem. As it is written in the law of Moses, all this evil is come upon us: yet made we not our prayer before the Lord our God, that we might turn from our iniquities, and understand thy truth. Therefore hath the Lord watched upon the evil, and brought it upon us: for the Lord our God is righteous in all his works which he doeth: for we obeyed not his voice. Daniel 9:2, 11–14.

Sa nahaunang tuig sa iyang paghari, ako si Daniel nakasabut pinaagi sa mga basahon sa gidaghanon sa mga tuig, mahitungod niini ang pulong sa Ginoo miabut kang Jeremias nga propeta, nga Iyang tumanon ang kapitoan ka tuig sa pagkabiniyaan sa Jerusalem.... Oo, ang tibook Israel nakalapas sa Imong Kasugoan, bisan pa pinaagi sa pagtalikod, aron sila dili managpatalinghug sa Imong tingog; busa ang tunglo gibubo ibabaw kanamo, ug ang panumpa nga nahisulat sa Kasugoan ni Moises nga alagad sa Dios, tungod kay kami nakasala batok Kaniya. Ug Iyang gipamatud-an ang Iyang mga pulong nga Iyang gipamulong batok kanamo, ug batok sa among mga maghuhukom nga naghukom kanamo, pinaagi sa pagpahatud ibabaw kanamo ug dakung kadautan: kay sa ilalum sa tibook langit wala pa mahitabo ang sama sa nahitabo ibabaw sa Jerusalem. Sumala sa nahisulat sa Kasugoan ni Moises, kining tibook nga kadautan miabut kanamo: bisan pa niana wala kami mag-ampo sa atubangan sa Ginoo nga among Dios, aron kami motalikod gikan sa among mga kasal-anan, ug makasabut sa Imong kamatuoran. Busa ang Ginoo nagbantay sa kadautan, ug gipahatud kini ibabaw kanamo: kay ang Ginoo nga among Dios matarung sa tanan Niyang mga buhat nga Iyang ginabuhat; kay wala kami magpatalinghug sa Iyang tingog. Daniel 9:2, 11–14.

The word that Daniel used that is translated as “the oath,” is the same word Moses used that is translated as “seven times,” in Leviticus twenty-six. Sister White informs us that in chapter nine, Daniel was seeking to understand the relationship of Jeremiah’s period of seventy years and the period of twenty-three hundred years. Gabriel had been commanded in chapter eight to make Daniel understand the vision of the twenty-three hundred days, and Gabriel is finishing his work when he returns in chapter nine, and informs Daniel to mentally separate the two visions that have been the theme of chapters, seven, eight and also nine. Those two visions are the theme of the “increase of knowledge” that was unsealed in 1798.

Ang pulong nga gigamit ni Daniel nga gihubad nga “ang panumpa,” mao ra usab ang pulong nga gigamit ni Moises nga gihubad nga “pito ka pilo,” sa Levitico 26. Gipahibalo kita ni Sister White nga sa ikasiyam nga kapitulo, si Daniel nangita sa pagsabot sa kalabutan tali sa yugto ni Jeremias nga kapitoan ka tuig ug sa yugto nga duha ka libo ug tulo ka gatus ka tuig. Si Gabriel gisugo na sa ikawalong kapitulo sa pagpahimo kang Daniel nga makasabot sa panan-awon sa duha ka libo ug tulo ka gatus ka mga adlaw, ug gitapos ni Gabriel ang iyang buluhaton sa iyang pagbalik sa ikasiyam nga kapitulo, ug gipahibalo si Daniel sa paglain sa hunahuna sa duha ka mga panan-awon nga nahimong tema sa mga kapitulo pito, walo, ug usab siyam. Kining duha ka mga panan-awon mao ang tema sa “pagdugang sa kahibalo” nga giablihan pag-usab niadtong 1798.

Jeremiah’s seventy years and the “curse” of Moses are both symbols of the “seven times,” as represented by Moses’ “oath,” but Gabriel is going to present the breakdown of the period of twenty-three hundred years. It can only be rightly divided when the relation of the vision (“chazon”) of the trampling down, and the vision (“mareh”) of the appearance are rightly divided. Gabriel began by identifying that a probationary period of four hundred and ninety years was given for the Jews. That period was the same as the four hundred and ninety year period of rebellion which had produced the seventy years of captivity.

Ang kapitoan ka tuig ni Jeremias ug ang “tunglo” ni Moises parehong mga simbolo sa “pito ka panahon,” sumala sa girepresentahan sa “panumpa” ni Moises, apan si Gabriel magapresentar sa pagbahinbahin sa yugto sa duha ka libo ug tulo ka gatus ka tuig. Mahimo lamang kini nga husto nga bahinon kon ang kalabutan sa panan-awon (“chazon”) sa pagyatak paubos, ug ang panan-awon (“mareh”) sa pagpakita husto usab nga bahinon. Nagsugod si Gabriel pinaagi sa pag-ila nga usa ka yugto sa pagsulay nga upat ka gatus ug kasiyaman ka tuig gihatag alang sa mga Judio. Kadtong yugtoa mao ra ang sama nga yugto nga upat ka gatus ug kasiyaman ka tuig sa pagsukol nga maoy nakapamunga sa kapitoan ka tuig nga pagkabinihag.

The word “determined” in verse twenty-four addresses the period from the going forth of the third decree in 457 BC, until the stoning of Stephen in 34 AD, but the word “determined” in verses twenty-six and twenty-seven is identifying the desolating powers of paganism and papalism.

Ang pulong “gitino” diha sa bersikulo baynte-kuwatro nagtumong sa yugto sukad sa pagpagula sa ikatulong sugo niadtong 457 BC, hangtod sa pagbato kang Esteban niadtong 34 AD, apan ang pulong “gitino” diha sa mga bersikulo baynte-sais ug baynte-siyete nag-ila sa mga makapahimong biniyaan nga gahum sa paganismo ug papalismo.

And after threescore and two weeks shall Messiah be cut off, but not for himself: and the people of the prince that shall come shall destroy the city and the sanctuary; and the end thereof shall be with a flood, and unto the end of the war desolations are determined. And he shall confirm the covenant with many for one week: and in the midst of the week he shall cause the sacrifice and the oblation to cease, and for the overspreading of abominations he shall make it desolate, even until the consummation, and that determined shall be poured upon the desolate. Daniel 9:26, 27.

Ug sa tapos na ang kan-uman ug duha ka semana ang Mesiyas pagapatyon, apan dili alang sa iyang kaugalingon; ug ang katawohan sa prinsipe nga moabot magalaglag sa siyudad ug sa balaang puloy-anan; ug ang katapusan niini mahiuban sa usa ka baha, ug hangtod sa katapusan sa gubat ang mga pagkalaglag gitino na. Ug iyang lig-onon ang tugon uban sa daghan sulod sa usa ka semana; ug sa taliwala sa semana iyang pahunongon ang halad ug ang halad-nga-kalooy, ug tungod sa pagkatag sa mga dulumtanan himoon niya kini nga mingaw, bisan hangtod sa katapusang paghuman, ug kadtong gitino ibubo sa binayaan. Daniel 9:26, 27.

Gabriel informs Daniel that “after” the “Messiah” was “cut off” the “people of the prince that shall come shall destroy the city and the sanctuary.” Pagan Rome destroyed the “city and sanctuary” in the siege that lasted exactly three and a half years from the year 66 to 70 AD. Gabriel identifies that “the end of the war” would be “with a flood,” and that the war would consist of “desolations.” The war that was accomplished against Jerusalem and the sanctuary was the trampling down that was accomplished by paganism and papalism. The pagan power that would destroy Jerusalem in the beginning was Babylon, but the pagan power that would destroy it after the Messiah was crucified was pagan Rome. But the war against the sanctuary and host was accomplished by two desolating powers, and the second of the two desolating powers in the Scriptures is the papacy.

Gipahibalo ni Gabriel kang Daniel nga “human” ang “Mesiyas” “pagaputlon” ang “mga tawo sa principe nga moabot magalaglag sa siyudad ug sa balaang puloy-anan.” Gilaglag sa pagano nga Roma ang “siyudad ug ang balaang puloy-anan” diha sa paglikos nga milungtad sa tukmang tulo ka tuig ug tunga gikan sa tuig 66 hangtod 70 AD. Gipaila ni Gabriel nga “ang katapusan sa gubat” mahitabo “uban sa usa ka lunop,” ug nga ang gubat maglangkob sa “mga kalaglagan.” Ang gubat nga natuman batok sa Jerusalem ug sa balaang puloy-anan mao ang pagyatak nga natuman pinaagi sa paganismo ug papalismo. Ang pagano nga gahum nga molaglag sa Jerusalem sa sinugdan mao ang Babilonia, apan ang pagano nga gahum nga molaglag niini human malansang sa krus ang Mesiyas mao ang pagano nga Roma. Apan ang gubat batok sa balaang puloy-anan ug sa panon natuman pinaagi sa duha ka mga gahum nga nagalaglag, ug ang ikaduha sa duha ka mga gahum nga nagalaglag diha sa Kasulatan mao ang kapapahan.

The papacy is the power represented as the “overflowing scourge,” it is the power in verse forty of Daniel eleven, that “overflows and passes over.” The trampling down of Jerusalem that began with Babylon, and continued with the iron nation that spoke dark sentences as represented by Moses in Deuteronomy, was followed by the papacy. Until the end of the trampling down “desolations” were “determined.” In verse twenty-seven, Christ confirms the covenant with many for one week. In the middle of that week, the earthly sacrificial system would cease as Christ began his high priestly ministry in the sanctuary in heaven. Because of the Jews’ disobedience during the probationary time that had been cut off for them, the sanctuary and city were again to be made desolate.

Ang kapapahan mao ang gahum nga gihulagway ingon nga “milapawng hampak”; kini mao ang gahum sa bersikulo kwarenta sa Daniel onse, nga “molapaw ug moagi ibabaw.” Ang pagtamakan sa Jerusalem nga nagsugod uban sa Babilonia, ug nagpadayon uban sa nasod nga puthaw nga nagsulti ug ngitngit nga mga pulong sumala sa gihulagway ni Moises diha sa Deuteronomio, gisundan sa kapapahan. Hangtud sa katapusan sa pagtamakan, ang mga “kagul-anan” “gitino na.” Sa bersikulo baynte-siyete, gipalig-on ni Cristo ang tugon uban sa daghan sulod sa usa ka semana. Sa tunga-tunga nianang semanaha, mohunong ang yutan-ong sistema sa mga halad tungod kay gisugdan ni Cristo ang Iyang ministeryo isip Labawng Saserdote didto sa balaang puloy-anan sa langit. Tungod sa pagkamasupilon sa mga Judio sulod sa panahon sa pagsulay nga gitakda alang kanila, ang balaang puloy-anan ug ang siyudad pagahimoon na usab nga biniyaan.

The verse says “for the overspreading of abominations he shall make it desolate, even until the consummation, and that determined shall be poured upon the desolate.” When the Jews finally filled their cup of probationary time to the brim, the city and sanctuary were to be desolate until the end of the war. At the “consummation” of the trampling down in 1798, it had been “determined” that the papacy would receive a deadly wound. Then the city and the sanctuary were to be restored and rebuilt, as typified when the Jews came out of literal Babylon under the three decrees.

Ang bersikulo nagaingon, “ug tungod sa pagkatag sa mga dulumtanan himuon niya kini nga biniyaan, bisan hangtod sa katumanan, ug kadtong gitino igabubo ibabaw sa biniyaan.” Sa dihang ang mga Judio sa katapusan mipuno sa ilang takna sa pagsulay hangtod sa ngilit, ang siyudad ug ang santuwaryo pagabiyaanon hangtod sa katapusan sa gubat. Sa “katumanan” sa pagyatak sa ubos niadtong 1798, “gitino” na nga ang pagka-papa makadawat ug samad nga makamatay. Unya ang siyudad ug ang santuwaryo igauli ug pagatukuron pag-usab, sumala sa gitipohan sa dihang ang mga Judio migula gikan sa literal nga Babilonia ubos sa tulo ka mga sugo.

Until the consummation of that war Jerusalem was to be trampled down by the papal power. The prophetic periods that make up the distinct periods within the twenty-three hundred years can only be understood correctly when the relation of the vision of trampling down of the seventy years is understood in connection with the vision of the restoration of the sanctuary and host. To reject the vision of the scattering of Moses curse is to reject the vision of the gathering. The vision of the seventy years is the vision of the scattering. The vision of the twenty-three hundred years is the vision of the gathering. The vision of the seventy years is the “chazon” vision of the scattering, and the vision of the twenty-three hundred years is the “mareh” vision of the gathering.

Hangtod sa pagtuman sa maong gubat, ang Jerusalem pagatamakan sa gahum sa pagka-papa. Ang mga panahon sa panagna nga naglangkob sa tagsa-tagsa ka mga yugto sulod sa duha ka libo ug tulo ka gatus ka tuig mahimong masabtan sa husto lamang sa dihang ang kalabutan sa panan-awon sa pagpanamastamas sa kapitoan ka tuig masabtan diha sa pagdugtong niini sa panan-awon sa pagpahiuli sa balaang puloy-anan ug sa panon. Ang pagsalikway sa panan-awon sa pagpatibulaag sa tunglo ni Moises mao ang pagsalikway sa panan-awon sa pagtigum. Ang panan-awon sa kapitoan ka tuig mao ang panan-awon sa pagkatibulaag. Ang panan-awon sa duha ka libo ug tulo ka gatus ka tuig mao ang panan-awon sa pagtigum. Ang panan-awon sa kapitoan ka tuig mao ang “chazon” nga panan-awon sa pagkatibulaag, ug ang panan-awon sa duha ka libo ug tulo ka gatus ka tuig mao ang “mareh” nga panan-awon sa pagtigum.

What therefore God hath joined together, let not man put asunder. Mark 10:9.

Busa, ang gihiusa sa Dios, ayaw pagbulaga sa tawo. Marcos 10:9.

The two visions have been prophetically joined together, and to reject one is to reject them both. This fact identifies that in spite of Adventism claiming that they uphold the twenty-three hundred year prophecy, they have rejected the central pillar of Adventism, as certainly as they rejected the “seven times” in 1863. Did not the Jews profess to keep the law of God? Did not ancient Israel profess to be looking for the Messiah? Profession is meaningless if it does not uphold the Word of God.

Ang duha ka panan-awon gitahi sa tingog sa pagpanagna aron mahimong usa, ug ang pagsalikway sa usa mao ang pagsalikway kanilang duha. Kining kamatuoran nagapaila nga bisan pa sa pag-angkon sa Adventismo nga ilang ginabantayan ang tagna sa duruha ka libo ug tulo ka gatus ka tuig, ilang gisalikway ang sentrong haligi sa Adventismo, maingon sa kasiguroan nga ilang gisalikway ang “pito ka mga panahon” niadtong 1863. Wala ba ang mga Judio mag-angkon nga ilang gitipigan ang balaod sa Dios? Wala ba ang karaang Israel mag-angkon nga sila nagapaabot sa Mesiyas? Ang pag-angkon walay kapuslanan kon kini dili magabarug sa Pulong sa Dios.

The Millerites eventually identified October 22, 1844, as the termination of the period of twenty-three hundred days, but their understanding was limited. It was not until after the great disappointment that light came concerning the heavenly sanctuary and Christ’s appearance in the Most Holy Place on that date. Not until after that date, did they see the third angel’s message and the law of God.

Sa ulahi, giila sa mga Millerita ang Oktubre 22, 1844, ingon nga katapusan sa yugto sa duruha ka libo ug tulo ka gatus ka adlaw, apan limitado ang ilang pagsabot. Human lamang sa dakong kapakyasan miabut ang kahayag mahitungod sa langitnong santuwaryo ug sa pagpakita ni Cristo sa Labing Balaang Dapit niadtong maong petsa. Human lamang nianang petsaha nila nakita ang mensahe sa ikatulong manulonda ug ang balaod sa Dios.

The Lord intended to increase the prophetic light associated with the twenty-three hundred years, and in 1856, he opened the door to further light, and over the next seven years Adventism closed that door. It was not until after September 11, 2001, that the Lord led students of prophecy back to Hiram Edson’s articles, and the light of the “seven times,” once again began to increase.

Gituyo sa Ginoo nga padak-on ang propetikong kahayag nga may kalabutan sa duruha ka libo ug tulo ka gatus ka tuig, ug niadtong 1856, Iyang giablihan ang pultahan ngadto sa dugang pang kahayag, ug sulod sa misunod nga pito ka tuig ang Adventismo maoy nagsira nianang pultahana. Hangtod lamang pagkahuman sa Septiyembre 11, 2001, nga ang Ginoo nangulo sa mga estudyante sa propesiya pabalik sa mga artikulo ni Hiram Edson, ug ang kahayag sa “pito ka mga panahon,” sa makausa pa, misugod sa pagdugang.

Refusing to see the relation between the twenty-three hundred year prophecy and the prophecy of twenty-five hundred and twenty years, Adventism came to understand October 22, 1844 in a stunted and incomplete fashion.

Tungod sa pagdumili sa pagtan-aw sa kalambigitan tali sa tagna sa duha ka libo ug tulo ka gatus ka tuig ug sa tagna sa duha ka libo ug lima ka gatus ug kaluhaan ka tuig, nasabtan sa Adventismo ang Oktubre 22, 1844 sa usa ka pinutol ug dili hingpit nga paagi.

Once S. S. Snow locked-in the date for the crucifixion, the date of October 22, 1844, was ascertained.

Sa dihang gihuptan na ni S. S. Snow sa piho ang petsa sa paglansang sa krus, natino ang petsa nga Oktubre 22, 1844.

Know therefore and understand, that from the going forth of the commandment to restore and to build Jerusalem unto the Messiah the Prince shall be seven weeks, and threescore and two weeks: the street shall be built again, and the wall, even in troublous times. And after threescore and two weeks shall Messiah be cut off, but not for himself: and the people of the prince that shall come shall destroy the city and the sanctuary; and the end thereof shall be with a flood, and unto the end of the war desolations are determined. And he shall confirm the covenant with many for one week: and in the midst of the week he shall cause the sacrifice and the oblation to cease, and for the overspreading of abominations he shall make it desolate, even until the consummation, and that determined shall be poured upon the desolate. Daniel 9:25–27.

Busa hibaloi ug sabta, nga sukad sa paggula sa sugo sa pagpahiuli ug sa pagtukod pag-usab sa Jerusalem hangtod sa Mesiyas nga Prinsipe adunay pito ka semana, ug kan-uman ug duha ka semana: ang dalan pagatukoron pag-usab, ug ang kuta, bisan pa sa mga panahon sa kagul-anan. Ug tapus sa kan-uman ug duha ka semana pagalaglagon ang Mesiyas, apan dili alang sa iyang kaugalingon: ug ang katawhan sa prinsipe nga moanhi magalaglag sa siyudad ug sa balaang puloy-anan; ug ang katapusan niini maanaa uban sa usa ka baha, ug hangtod sa katapusan sa gubat ang mga pagkalaglag gitino na. Ug iyang lig-onon ang tugon uban sa daghan sulod sa usa ka semana: ug sa taliwala sa semana iyang pahunongon ang halad ug ang halad-nga-inihalad, ug tungod sa pagkatabon sa mga dulumtanan himoon niya kini nga biniyaan, bisan hangtod sa hingpit nga katumanan, ug kana nga gitino igaula ibabaw sa biniyaan. Daniel 9:25–27.

The Millerites recognized the correct date for the crucifixion and then the end of the period of twenty-three hundred years was identified. The “cutting off of the Messiah” in “the midst of the week” in which Christ confirmed “the covenant” because of the Jews filling their cup of probationary time to the top, as represented by the “overspreading of Abominations”, was also identified. The cross became the historical waymark that was essential in the recognition of the message of the Midnight Cry.

Giila sa mga Millerita ang husto nga petsa sa paglansang sa krus, ug unya nailhan ang katapusan sa yugto sa duha ka libo ug tulo ka gatus ka tuig. Ang “pagputol sa Mesiyas” sa “taliwala sa semana” diin gikompirma ni Cristo “ang tugon” tungod kay ang mga Judio mipuno sa ilang kupa sa panahon sa pagsulay hangtod sa kinatumyan, ingon sa girepresentahan sa “pagkaylap sa mga Dulumtanan,” nailhan usab. Ang krus nahimong maong makasaysayanong timailhan nga mahinungdanon sa pag-ila sa mensahe sa Tungang Gabii nga Singgit.

In spite of the light located in the verses that produced such a powerful manifestation of God’s power, the Millerites never reached an understanding of those verses which was represented by Daniel’s desire to understand the relationship of the two visions. The week in which Christ confirmed the covenant was divided into two periods, which Sister White later identified as representing Christ’s personal ministry of three and a half years, followed by his ministry as represented by the disciples. They saw that the historical waymark of the cross became the anchor to ascertain the date of October 22, 1844, but they did not see that it also represented the center of two identical periods of three and a half years, and thus represented the “seven times,” which God through Moses called the “quarrel of his covenant.”

Bisan pa sa kahayag nga anaa sa mga bersikulo nga mipahinabo sa ingon ka gamhanang pagpakita sa gahum sa Dios, ang mga Millerite wala gayod makaabot sa pagsabot niadtong mga bersikulo nga girepresentahan sa tinguha ni Daniel nga masabtan ang relasyon sa duha ka mga panan-awon. Ang semana diin gikumpirma ni Cristo ang tugon gibahin ngadto sa duha ka mga yugto, nga sa ulahi giila ni Sister White nga nagrepresentar sa personal nga ministeryo ni Cristo nga tulo ka tuig ug tunga, nga gisundan sa iyang ministeryo ingon nga girepresentahan sa mga tinun-an. Ilang nakita nga ang makasaysayanong timaan sa krus nahimong angkla aron mahibal-an ang petsa sa Oktubre 22, 1844, apan wala nila makita nga kini usab nagrepresentar sa sentro sa duha ka magkaparehong yugto nga tulo ka tuig ug tunga, ug busa nagrepresentar sa “pito ka mga panahon,” nga gitawag sa Dios pinaagi kang Moises nga “panagbingkil sa iyang tugon.”

Then will I also walk contrary unto you, and will punish you yet seven times for your sins. And I will bring a sword upon you, that shall avenge the quarrel of my covenant: and when ye are gathered together within your cities, I will send the pestilence among you; and ye shall be delivered into the hand of the enemy. Leviticus 26:24, 25.

Nan ako usab molakaw batok kaninyo, ug silotan ko pa gayud kamo sa makapito tungod sa inyong mga sala. Ug dad-on ko ang espada ibabaw kaninyo, nga manimalos alang sa paglalis batok sa akong tugon; ug sa diha nga magkatigom kamo sulod sa inyong mga siyudad, ipadala ko ang kamatayon pinaagi sa sakit sa taliwala ninyo; ug igatugyan kamo ngadto sa kamot sa kaaway. Levitico 26:24, 25.

When Christ was confirming the covenant with many, it was the covenant that he had a quarrel over with the disobedient Jews. The “quarrel of his covenant,” began in 723 BC, when the Assyrians took the northern kingdom into captivity, and then for twelve hundred and sixty prophetic days, paganism trampled down literal Israel. That trampling down was then followed by another twelve hundred and sixty prophetic days, of papalism trampling down spiritual Israel.

Sa diha nga gipalig-on ni Cristo ang tugon uban sa daghan, mao kadto ang tugon nga tungod niini siya adunay pakigbingkil batok sa mga Judio nga masupilon. Ang “pakigbingkil sa iyang tugon” nagsugod niadtong 723 BC, sa diha nga gidala sa mga Asirianhon ang amihanang gingharian ngadto sa pagkabinihag, ug unya sulod sa usa ka libo duha ka gatus ug kan-uman ka manalagnong mga adlaw, gitamakan sa paganismo ang literal nga Israel. Ug kana nga pagtamak gisundan dayon sa laing usa ka libo duha ka gatus ug kan-uman ka manalagnong mga adlaw, sa pagyatak sa papado sa espirituwal nga Israel.

The prophetic week in which Christ confirmed the covenant, in fulfillment of the vision of twenty three hundred years, also represented the vision of twenty-five hundred and twenty years. The Millerites recognized enough of the prophecy of twenty-three hundred years to correctly proclaim the message of the Midnight Cry, but they chose to reject some of the light which Gabriel’s interpretation in chapter nine was meant to convey.

Ang mapanagnaong semana diin gipamatud-an ni Cristo ang tugon, sa katumanan sa panan-awon sa duha ka libo ug tulo ka gatus ka tuig, nagrepresentar usab sa panan-awon sa duha ka libo ug lima ka gatus ug kaluhaan ka tuig. Ang mga Millerita nakaila sa igo nga bahin sa tagna sa duha ka libo ug tulo ka gatus ka tuig aron sa husto nga pagmantala sa mensahe sa Singgit sa Tungang Gabhii, apan ilang gipili ang pagsalikway sa pipila sa kahayag nga gituyo sa paghubad ni Gabriel sa kapitulo siyam nga ipahayag.

Gabriel had instructed Daniel to rightly divide (mentally separate) the two visions, represented as “matter” and “vision,” and in fulfillment of that counsel Sister White informs us that this was the very burden of Daniel as he sought to understand the relation of the seventy weeks (a symbol of “seven times”), and the twenty-three hundred years.

Gitudloan ni Gabriel si Daniel nga hustong bahinon (sa hunahuna paglainon) ang duha ka panan-awon, nga girepresentahan ingon nga “butang” ug “panan-awon,” ug sa katumanan niana nga tambag gipahibalo kanato ni Sister White nga mao gayod kini ang bug-at nga kabalaka ni Daniel samtang iyang gipaningkamotan ang pagsabot sa kalabutan sa kapitoan ka semana (usa ka simbolo sa “pito ka panahon”), ug sa duha ka libo ug tulo ka gatos ka tuig.

Adventism’s rejection of the “seven times,” placed them in a position where they could not understand that the first period of four hundred and ninety years, which was cut off from the twenty-three hundred years, represented the rebellion of the covenant that Moses identifies as the “quarrel of his covenant”.

Ang pagsalikway sa Adventismo sa “pito ka panahon” nagbutang kanila sa kahimtang diin dili nila masabtan nga ang unang yugto sa upat ka gatus ug kasiyaman ka tuig, nga giputol gikan sa duha ka libo ug tulo ka gatus ka tuig, nagrepresentar sa pagrebelde batok sa tugon nga giila ni Moises ingon nga ang “pakigbingkil sa iyang tugon”.

They were also prevented from recognizing that the crucifixion in the midst of the week did more than simply identify the date, for it identified the very center of Christ’s quarrel with Israel’s disobedience with the blood of the covenant. They were blind to the fact that the blood that was shed for many at the cross, that was confirming his covenant, was also confirming the covenant set forth in Leviticus twenty-five and twenty-six.

Gipugngan usab sila sa pag-ila nga ang paglansang sa krus sa taliwala sa semana dili lamang nagtimaan sa petsa, kay kini nagtimaan sa mismong sentro sa pakiglalis ni Cristo batok sa pagkamasupilon sa Israel pinaagi sa dugo sa tugon. Nabuta sila sa kamatuoran nga ang dugo nga giula alang sa daghan didto sa krus, nga nagpamatuod sa iyang tugon, nagpamatuod usab sa tugon nga gipahayag diha sa Levitico 25 ug 26.

Ancient Israel took upon themselves a covenant where they defined the covenant as their proclamation “that all that the Lord has said, we will do,” totally unaware that the covenant which Christ was offering required that His law be written upon the heart. Their pharisaical definition of the terms of the covenant prevented them from understanding and accepting the true covenant.

Ang karaang Israel mikuha sa ibabaw sa ilang kaugalingon ug usa ka tugon diin ilang gihubit ang tugon ingon sa ilang pagpahayag nga “ang tanan nga giingon sa Ginoo among buhaton,” nga walay hingpit nga kaamgo nga ang tugon nga gitanyag ni Cristo nagkinahanglan nga ang Iyang kasugoan maisulat diha sa kasingkasing. Ang ilang Farisaikanhong paghubad sa mga termino sa tugon nakababag kanila sa pagsabot ug pagdawat sa matuod nga tugon.

Modern Israel has defined the blood of the cross in the midst of the week in terms which cause the same blindness for modern Israel that was upon ancient Israel when they rejected the Messiah and proclaimed they had no king but Caesar.

Gihulagway sa modernong Israel ang dugo sa krus sa taliwala sa semana sa mga pulong nga maoy hinungdan sa maong pagkabuta sa modernong Israel, sama sa dihang diha kini sa karaang Israel sa ilang pagsalikway sa Mesiyas ug sa ilang pagmantala nga wala silay laing hari gawas kang Cesar.

Modern Israel is blind to the fact that the history which Gabriel outlined for Daniel not only includes the confirmation of the covenant, but also the scattering that is brought upon those who reject that covenant, for the verses identify that pagan Rome (the prince that was to come), would destroy the city and the sanctuary, and that unto the end of the war (which trampled down the sanctuary and the host) “desolations,” in the plural, were determined.

Ang modernong Israel buta sa kamatuoran nga ang kasaysayan nga gilatid ni Gabriel kang Daniel dili lamang naglakip sa pagpalig-on sa tugon, kondili usab sa pagkatibulaag nga ipahinabo ibabaw niadtong mosalikway nianang tugona; kay ang mga bersikulo nagpakita nga ang paganong Roma (ang prinsipe nga moabot) magalaglag sa siyudad ug sa balaang puloy-anan, ug nga hangtod sa katapusan sa gubat (nga nagyatak sa balaang puloy-anan ug sa panon) ang “mga pagkabiniyaan,” sa daghang porma, gitino.

In the history where Christ shed his blood to confirm the covenant with many, the two desolating powers of pagan and papal Rome are specifically identified. The blood shed upon the cross is what Christ brings into the heavenly sanctuary, and is a symbol of His work represented by the “mareh” vision of twenty-three hundred years. That history is woven in with the history of the “chazon” vision of twenty-five hundred and twenty years, as represented by the two desolating powers that would trample down the sanctuary and the host.

Sa kasaysayan diin gipaula ni Cristo ang Iyang dugo aron lig-onon ang pakigsaad uban sa daghan, ang duruha ka makalaglag nga gahum sa paganong Roma ug sa papadong Roma espesipikong giila. Ang dugo nga naula sa krus mao ang gidala ni Cristo ngadto sa langitnong santuwaryo, ug usa ka simbolo sa Iyang buluhaton nga girepresentahan sa panan-awon sa “mareh” nga may kalabotan sa duha ka libo ug tulo ka gatus ka tuig. Kana nga kasaysayan nalambigit sa kasaysayan sa panan-awon sa “chazon” nga may kalabotan sa duha ka libo ug lima ka gatus ug baynte ka tuig, sumala sa girepresentahan sa duruha ka makalaglag nga gahum nga moyatak paubos sa santuwaryo ug sa panon.

The truths which were represented in Miller’s dream as jewels shone as bright as the sun, but they were incomplete. In the last days, when the Midnight Cry is repeated to the very letter, those very jewels will be cast into the new, larger casket by the “dirt brush Man”, and they will then shine ten times brighter than they originally did. They become the test of the final Midnight Cry message. Those jewels were specifically identified by the two witnesses prophesied by Habakkuk, as tables. When the two tables of the 1843 and 1850 pioneer charts are laid upon each other “line upon line”, Miller’s jewels are specifically identified, and in so doing those jewels represent the message of the final Midnight Cry.

Ang mga kamatuoran nga girepresentar diha sa damgo ni Miller ingon nga mga hiyas misidlak nga mahayag sama sa adlaw, apan dili pa kini hingpit. Sa kataposang mga adlaw, sa dihang ang Tunga-tungang Gabii nga Singgit pagausabon gayud sumala sa matag letra, kadtong maong mga hiyas igasalibay ngadto sa bag-o, mas dako nga baul sa “Tawo nga may brush sa hugaw,” ug unya mosidlak sila nga napulo ka pilo nga mas mahayag kay sa ilang orihinal nga kahimtang. Mahimo silang pagsulay sa mensahe sa kataposang Tunga-tungang Gabii nga Singgit. Kadtong mga hiyas piho gayud nga giila sa duha ka mga saksi nga gitagna ni Habakkuk, ingon nga mga lamesa. Sa dihang ang duha ka mga lamesa sa 1843 ug 1850 nga mga tsart sa mga payunir ipahimutang ibabaw sa usag usa “linya ibabaw sa linya,” ang mga hiyas ni Miller piho gayud nga maila, ug sa pagbuhat niana, kadtong mga hiyas nagrepresentar sa mensahe sa kataposang Tunga-tungang Gabii nga Singgit.

Most of the truths upon the two charts illustrate prophecies that were fulfilled prior to 1844, such as the identification of the beasts of Daniel seven and eight. The image of Daniel two is represented. The argument over whether it is Rome or Antiochus Epiphanes which establishes the vision is there. The first disappointment and the tarrying time of Habakkuk and the ten virgins is there. The arrival of the third angel is there, as is the heavenly sanctuary. “The daily” as a symbol of paganism is there. And of course, the three Woes of Islam are there. When brought together the charts represent an illustration of the “increase of knowledge” that takes place when the Lion of the tribe of Judah unseals a prophetic truth.

Kadaghanan sa mga kamatuoran diha sa duha ka mga tsart naghulagway sa mga propesiya nga natuman sa wala pa ang 1844, sama sa pag-ila sa mga mananap sa Daniel 7 ug 8. Ang hulagway sa Daniel 2 gipakita usab. Anaa didto ang lalis kon ang Roma ba o si Antiochus Epiphanes maoy nagpahimutang sa panan-awon. Anaa didto ang unang kasagmuyo ug ang panahon sa paglangan sa Habakkuk ug sa napulo ka mga ulay. Anaa didto ang pag-abot sa ikatulong manulonda, maingon man ang langitnong balaang puloy-anan. Ang “ang adlaw-adlaw” isip usa ka simbolo sa paganoismo anaa usab didto. Ug siyempre, anaa didto ang tulo ka mga Kaalaotan sa Islam. Sa dihang gihiusa, ang mga tsart nagrepresentar sa usa ka hulagway sa “pagdugang sa kahibalo” nga mahitabo sa dihang ang Leon sa banay ni Juda mobukas sa selyo sa usa ka kamatuorang propetiko.

As we wind down our consideration of the vision of the Ulai River as the symbol of the prophetic knowledge that was unsealed at the time of the end in 1798, which increased to make up the jewels in the new, larger casket of William Miller’s dream, we will revisit the Millerite truths which were incomplete in their history. Some were left in an incomplete state because of the time in history in which the Millerites were living, and others were left incomplete through the disobedience of those who refused to keep up with the advancing light of the third angel.

Samtang ginahinayhinayan nato ang pagtapos sa atong paghisgot mahitungod sa panan-awon sa Suba sa Ulai isip simbolo sa propetikong kahibalo nga giablihan sa panahon sa katapusan niadtong 1798, nga mitubo aron maporma ang mga mutya sulod sa bag-o, mas dako nga kahon sa damgo ni William Miller, atong balikan ang mga kamatuoran sa Millerite nga dili pa hingpit sa ilang kasaysayan. Ang uban gibiyaan sa dili pa hingpit nga kahimtang tungod sa panahon sa kasaysayan diin nagpuyo ang mga Millerite, ug ang uban nahibiling dili hingpit tungod sa pagkamasupilon niadtong mga midumili sa pagpadayon uban sa nagauswag nga kahayag sa ikatulong manulonda.

We will continue these things in the next article.

Padayonon nato kining mga butanga sa sunod nga artikulo.

“Those whom God has sent with a message are only men, but what is the character of the message which they bear? Will you dare to turn from, or make light of, the warnings, because God did not consult you as to what would be preferred? God calls men who will speak, who will cry aloud and spare not. God has raised up his messengers to do his work for this time. Some have turned from the message of the righteousness of Christ to criticize the men and their imperfections, because they do not speak the message of truth with all the grace and polish desirable. They have too much zeal, are too much in earnest, speak with too much positiveness, and the message that would bring healing and life and comfort to many weary and oppressed souls, is, in a measure, excluded; for just in proportion as men of influence close their own hearts and set up their own wills in opposition to what God has said, will they seek to take away the ray of light from those who have been longing and praying for light and for vivifying power. Christ has registered all the hard, proud, sneering speeches spoken against his servants as against himself.

“Ang mga gipadala sa Dios uban sa usa ka mensahe mga tawo lamang, apan unsa man ang kinaiya sa mensahe nga ilang gidala? Mangahas ba kamo sa pagtalikod gikan, o sa pagpaubos sa bili, sa mga pasidaan, tungod kay ang Dios wala mokonsulta kaninyo kon unsa ang pagapilion? Ang Dios nagtawag ug mga tawo nga mosulti, nga mosinggit sa makusog ug dili mopugong. Ang Dios nagpatindog sa iyang mga sinugo aron buhaton ang iyang buluhaton alang niining panahona. Ang uban mitalikod gikan sa mensahe sa pagkamatarong ni Cristo aron sa pagsaway sa mga tawo ug sa ilang mga kakulian, tungod kay dili nila isulti ang mensahe sa kamatuoran uban sa tanang grasya ug kahapsay nga gitinguha. Sobra ang ilang kadasig, hilabihan ang ilang kaseryoso, mosulti sila uban sa hilabihang kasigurohan, ug ang mensahe nga unta magadala ug kaayohan ug kinabuhi ug paglipay sa daghang gikapuyan ug gidaugdaug nga mga kalag, sa usa ka sukod, gisalikway; kay sa tukma nga gidaghanon nga ang mga tawo nga may impluwensya mosira sa ilang kaugalingong mga kasingkasing ug ipabarog ang ilang kaugalingong mga kabubut-on sa pagsupak sa gisulti sa Dios, maninguha sila sa pagkuha sa sidlak sa kahayag gikan kanila nga dugay nang nangandoy ug nagaampo alang sa kahayag ug alang sa makapalagsik nga gahum. Girekord ni Cristo ang tanang mapintas, mapahitas-on, ug mapinatuyangong mga pulong nga gisulti batok sa iyang mga sulugoon ingon nga gisulti batok sa iyang kaugalingon.”

“The third angel’s message will not be comprehended, the light which will lighten the earth with its glory will be called a false light, by those who refuse to walk in its advancing glory. The work that might have been done, will be left undone by the rejecters of truth, because of their unbelief. We entreat of you who oppose the light of truth, to stand out of the way of God’s people. Let Heaven-sent light shine forth upon them in clear and steady rays. God holds you to whom this light has come, responsible for the use you make of it. Those who will not hear will be held responsible; for the truth has been brought within their reach, but they despised their opportunities and privileges. Messages bearing the divine credentials have been sent to God’s people; the glory, the majesty, the righteousness of Christ, full of goodness and truth, have been presented; the fullness of the Godhead in Jesus Christ has been set forth among us with beauty and loveliness, to charm all whose hearts were not closed with prejudice. We know that God has wrought among us. We have seen souls turn from sin to righteousness. We have seen faith revived in the hearts of the contrite ones. Shall we be like the lepers that were cleansed who went on their way, and only one returned to give glory to God? Let us rather tell of his goodness, and praise God with heart, with pen, and with voice.” Review and Herald, May 27, 1890.

“Ang mensahe sa ikatulong manulonda dili masabtan, ug ang kahayag nga modan-ag sa kalibotan pinaagi sa iyang himaya pagatawgon nga bakak nga kahayag sa mga nagdumili sa paglakaw diha sa nagauswag nga himaya niini. Ang buluhaton nga unta mahimo na, mapabilin nga dili mabuhat tungod sa mga nagsalikway sa kamatuoran, tungod sa ilang pagkadili-matinoohon. Kami nagaampo kaninyo nga mosupak sa kahayag sa kamatuoran, nga mohawa sa agianan sa katawohan sa Dios. Tugoti nga ang kahayag nga gipadala gikan sa Langit modan-ag ibabaw kanila sa matin-aw ug makanunayon nga mga silaw. Gihuptan kamo sa Dios, kaninyo nga giabotan niining kahayag, nga may katungdanan sa paagi sa inyong paggamit niini. Ang mga dili mamati pagahuptan nga may tulubagon; kay ang kamatuoran gidala na sulod sa ilang maabut, apan ilang gitamay ang ilang mga kahigayonan ug mga pribilehiyo. Ang mga mensahe nga nagadala sa langitnong mga timailhan sa pagkamatuod gipadala ngadto sa katawohan sa Dios; ang himaya, ang pagkahalangdon, ang pagkamatarong ni Cristo, nga puno sa kaayo ug kamatuoran, gipadayag; ang kapuno sa pagka-Dios diha kang Jesu-Cristo gipahimutang sa among taliwala uban sa katahom ug kahalangdon, aron madani ang tanan kansang mga kasingkasing wala mapiyong tungod sa pagpihig. Nasayud kita nga ang Dios naglihok sa among taliwala. Nakita nato ang mga kalag nga mitalikod gikan sa sala ngadto sa pagkamatarong. Nakita nato ang pagtoo nga nabuhi pag-usab sa mga kasingkasing sa mga mahinulsolon. Mahimo ba kita nga sama sa mga sanlahon nga gilimpyohan nga mipadayon na lamang sa ilang dalan, ug usa lamang ang mibalik aron sa paghatag himaya sa Dios? Hinuon, atong isugilon ang iyang kaayo, ug dayegon ang Dios uban sa kasingkasing, uban sa pluma, ug uban sa tingog.” Review and Herald, Mayo 27, 1890.