Ang “yawi” nga nagrepresentar sa gubat sa Nineveh diha sa Pinadayag 9 natuman pinaagi sa usa ka kasaysayan nga mipahinabo ug usa ka mahinungdanong pagbalhin, nga sa pagkatinuod mao gayod ang gibuhat sa usa ka yawi. Ang akong pangangkon mao nga ang gubat sa Nineveh dili lamang mao ang historikal nga yawi nga nagtimaan sa pagsaka sa Islam, kondili nga kini usab usa ka propetikanhong yawi. Ang propetikanhong mga dinamika niana nga gubat maoy nagdala sa tanang mga linya sa mga gingharian sa tagna sa Biblia, sumala sa gipahimutang diha sa Daniel ug Pinadayag, ngadto sa pagkatakdo sa ikanapulog-usa nga kapitulo sa Daniel. Sa pagbuhat niini, gitugotan niini nga kining tanan nga mga gingharian managpamatuod ngadto sa katapusang unom ka bersikulo sa Daniel 11, ug labaw pa ka mahinungdanon—sa pagbukas sa gitago nga kasaysayan sa gawas sa bersikulo 40.
Ug ihatag ko kanimo ang mga yawi sa gingharian sa langit; ug bisan unsa ang imong gapuson dinhi sa yuta pagagapuson sa langit; ug bisan unsa ang imong hubaron dinhi sa yuta pagahubaron sa langit. Mateo 16:19.
Ang Pagpagawas ug Pagbangon sa Gingharian ni Mohammed
Ang gubat sa Nineve sa 627 maoy nagtimaan sa sinugdanan sa kataposang napulo ka tuig sa gahom sa Persia nga napildi pinaagi sa limbong panggubat sa Roma, inubanan sa yamog sa pagtagana sa Dios. Kini maoy nagtimaan sa punto sa pagbalhin diin ang mga panon Islamiko ni Mohammed misugod sa pagbangon. Gikuha sa maong gubat ang usa ka pagpugong nga anaa kaniadto, usa ka pagpugong nga sa teorya magpadayon unta, kon ang Roma ug ang Persia kapwa nagpabilin sa ilang kusog. Wala kana mahitabo sa bisan hain kanila.
Pagpugong ug Pagpagawas
Sa mahulagwayong representasyon sa Islam, atong makita ang pagpugong ug pagbuhi sa Islam sukad pa sa pinakaunang pagpaila sa Kasulatan, sa dihang gidasig ni Sarah si Abraham sa pagpugong kang Hagar ug Ismael.
Ug si Sarai miingon kang Abram, Ang akong kasaypanan anha kanimo: gihatag ko ang akong ulipon nga babaye sa imong sabakan; ug sa pagkakita niya nga siya nanamkon, ako gitamay sa iyang mga mata: ang Ginoo maoy maghukom sa taliwala nako ug nimo. Apan si Abram miingon kang Sarai, Tan-awa, ang imong ulipon nga babaye anaa sa imong kamot; buhata kaniya sumala sa maayong pagtan-aw mo. Ug sa pagmalupigon ni Sarai kaniya, siya mikalagiw gikan sa iyang atubangan. Genesis 16:5, 6.
Bisan sa wala pa kadtong hitabo, ang hinungdan nga si Hagar gipaila sa asoy nga propetiko mao nga ang Ginoo “nagpugong” kang Sara sa pagbaton ug anak.
Karon si Sarai, nga asawa ni Abram, wala makaanak kaniya ug mga anak; ug siya may usa ka ulipong babaye, usa ka Ehiptohanon, nga ginganlan si Hagar. Ug si Sarai miingon kang Abram, Tan-awa karon, gipugngan ako sa Ginoo sa pagpanganak; ako nangamuyo kanimo, sulod ngadto sa akong ulipon nga babaye; tingali makabaton ako ug mga anak pinaagi kaniya. Ug si Abram namati sa tingog ni Sarai. Genesis 16:1, 2.
Ang “yawe” sa Pinadayag 9 nga gihatag kang Mohammed, ug nga sa ulahi natuman pinaagi sa gubat sa Nineveh, nagrepresentar sa pagtangtang sa “pagpugong” batok sa Islam sa bisan unsang takna sa kasaysayan sa tagna.
“Ang mga manulonda nagapugong sa upat ka mga hangin, nga gihulagway ingon sa usa ka masuk-anong kabayo nga nagapangita sa pagbuhi sa iyang kaugalingon ug pagdalagan ibabaw sa nawong sa tibuok yuta, nga nagadala ug kalaglagan ug kamatayon sa iyang agianan.” Manuscript Releases, bolyum 20, 217.
Ang “pagsaka ug pagkapukan” sa gingharian ni Mohammed gihulagway, dili kaayo ingon nga usa ka pagsaka ug usa ka pagkapukan, kondili ingon nga usa ka ‘pagpagawas’ ug usa ka ‘pagpugong’. Sa dihang ang Islam pagapagawason sa paagi nga profetiko, ang maong pagpagawas gihulagway pinaagi sa gubat sa Nineveh.
Ang mga Kaalaot Lamang
Sa pito ka mga trumpeta, ang mga trumpeta lamang sa kaalaotan sa Islam ang naglangkob sa kasaysayan ingon nga usa ka makanunayong gahum sukad sa una nilang pagsulod ngadto sa profetikong kasaysayan hangtod sa panapos sa pagsulay. Ang unang upat ka mga trumpeta nga gidala batok sa kasadpang Roma nagrepresentar kang Odoacer, Genseric, Atilla nga Hun, ug Alaric, sa ingon nagtimaan sa upat ka providensyal nga mga gahum sa paghukom sa ulahing mga adlaw; apan ang ilang modernong katugbang dili usa ka tuwirang kaliwat niadtong upat ka karaang mga gahum. Dili ingo niana ang mga trumpeta sa kaalaotan. Sa dihang ang Islam misulod na sa kasaysayan, kini nagpadayon sa usa ka tuwirang linya sa pagpagawas ug pagpugong hangtod nga kini hingpit nang mapagawas sa panapos sa pagsulay. Uban sa mga trumpeta sa kaalaotan, ang “yawi” sa ‘pagpagawas’ gimarkahan pinaagi sa gubat sa Nineveh.
Nicomedia ug Hulyo 27, 1299
Husto nga giila sa mga payunir ang Hulyo 27, 1299 isip sinugdanan sa usa ka gatos ug kalim-an ka tuig nga natapos niadtong Hulyo 27, 1449, nga maoy misugod sa tulo ka gatos ug kasiyaman ug usa ka tuig ug napulo ug lima ka adlaw nga natapos niadtong Agosto 11, 1840.
Sa miaging artikulo atong giila ang paglikos gikan sa 1333 hangtod sa 1337 nga gipahamtang sa Nicomedia ni Sultan Orhan Gazi (anak ni Osman I, ang magtutukod sa Ottoman Beylik), sa dihang iyang gilikosan ang mahinungdanong lungsod-Byzantine sa Nicomedia. Kini nga paglikos mao ang kataposan sa gubat batok sa Nicomedia nga nasugdan sa iyang amahan nga si Osman. Ang usa ka gatus ug kalim-an ka tuig sa Pinadayag 9:10 nagsugod niadtong Hulyo 27, 1299, ug ingon nga sinugdanan sa usa ka tagna, ang kasaysayan nga may kalabutan nianang petsa sa pagsugod kinahanglan timan-an. Si Osman I (magtutukod sa dinastiyang Ottoman) mao ang amahan ni Sultan Orhan Gazi, nga niadtong Hulyo 27, 1299 nakab-ot ang mahinungdanong sayong kadaugan batok sa Imperyong Byzantine sa Gubat sa Bapheus nga didto sa rehiyon sa Nicomedia, duol sa siyudad sa Nicomedia; usa ka labing mahinungdanong lungsod nga kapitolyo sa kasaysayan sa Roma ug sa unang bahin sa kasaysayang Byzantine.
Amahan ug Anak
Niadtong Hulyo 27, 1299, gipildi sa mga pwersa ni Osman ang usa ka kasundalohan sa Byzantine nga gipangulohan sa usa ka lokal nga gobernador. Ang maong gubat giisip nga usa sa unang dagkong malampusong independente nga mga kadaugan militar ni Osman human siya nagsugod na sa pagkonsolida sa gahum sa Bithynia (amihanan-kasadpang Anatolia). Kini nagtimaan sa usa ka mahinungdanong lakang sa transisyon gikan sa usa ka gamay nga Turkish beylik (prinsipadong tribo) ngadto sa usa ka mitumaw nga gahum nga sa ulahi mohagit ug modaug sa mga teritoryo sa Byzantine. Kana nga petsa nagtimaan sa sinugdanan sa usa ka panahon sa pagtubo alang sa Islam nga sa katapusan misangpot sa pagkatukod sa Imperyong Ottoman sa pagkapukan sa Constantinople niadtong 1453. Gigamit ni Osman ang mga manggugubat nga ghazi (mga manlulusob sa utlanan nga gimotibar sa Islam), ug didto nagsugod ang pagkaporma sa mga manggugubat sa utlanang ghazi ngadto sa usa ka mas organisado nga kasundalohan nga anam-anam nga naugmad gikan kang Osman ug dayon ngadto sa iyang anak nga si Orhan. Lakip sa ubang mahinungdanong mga bahin sa kabilin ni Osman mao nga kini nagtugot sa Islam sa pagpabilin sa katungod sa yuta, sukwahi sa pakiggubat sa mga manggugubat nga ghazi, kansang walay kahusay nga mga taktika sa kalit nga pag-atake ug dayong pag-atras nagbilin kanila lamang sa mga inagaw gikan sa ilang mga kadaugan, apan dili gayud og bisan unsang teritoryo.
Niadtong Hulyo 27, 1299, gisugdan ni Osman ang usa ka kampanya sa dapit sa Nicomedia, ug katloan ug upat ka tuig sa ulahi ang iyang anak nagsugod ug upat ka tuig nga paglikos batok sa ulohang siyudad nga Nicomedia. Ang amahan sa sinugdanan ug ang anak sa katapusan. Ang gubat nagsugod batok sa dapit nga girepresentar ingon Nicomedia ug natapos sa pagkabihag sa Nicomedia, ang ulohang siyudad sa maong dapit, ang Nicomedia. Gikan sa 1299 hangtod sa 1337 maoy usa ka yugto nga katloan ug walo ka tuig, ug sa pinasikad sa tagna ang gidaghanon nga “katloan ug walo” nagsimbolo sa usa ka pagtindog.
Karon tumindog kamo, miingon ako, ug taboki ninyo ang sapa sa Zered. Ug mitabok kami sa sapa sa Zered. Ug ang gilay-on sa panahon sukad sa among paggikan sa Kadeshbarnea hangtod sa among pagtabok sa sapa sa Zered, katloan ug walo ka tuig; hangtod nga ang tibook kaliwatan sa mga lalaking manggugubat nangahanaw gikan sa taliwala sa panon, sumala sa gipanumpa ni Jehova kanila. Deuteronomio 2:13, 14.
Ang usa ka gatos ug kalim-an ka tuig gikan sa Hulyo 27, 1299 hangtod sa Hulyo 27, 1449 nagrepresentar sa yugto nga mitultol ngadto sa pagkatukod sa Ottoman Empire sa ikaduhang kaalaotan sa Pinadayag kapitulo nueve. Ang katloan ug walo ka tuig sa hinay-hinay nga pagpanakop sa Nicomedia nagsugod sa usa ka amahan (Osman) ug natapos sa iyang anak nga lalaki (Orphan). Ang maong yugto naghulagway sa unang lakang sa usa ka padayonng pagbangon sa usa ka prinsipalidad nga tribo ngadto sa usa ka emperyo.
Ang usa ka gatus ug kalim-an ka tuig gikan sa Hulyo 27, 1299 hangtod sa Hulyo 27, 1449, naglakip ug upat ka tuig nga paglikos nga nagtimaan sa katapusan sa katloan ug walo ka tuig. Ang sinugdanan sa pagsakop sa Nicomedia gihimo sa amahan nga si Osman, ug ang katapusan natuman pinaagi sa usa ka upat ka tuig nga paglikos gikan sa 1333 hangtod sa 1337; usa ka paglikos nga gipahigayon sa anak ni Osman.
Sa dihang natapos ang usa ka gatus ug kalim-an ka tuig niadtong Hulyo 27, 1449, si Constantino XI, ang emperador sa Bizantino, o ang kataposang Constantino sa sidlakang Roma, nangayo ug pagtugot gikan sa mga Turko aron makalingkod sa trono. Gikan nianang petsaha hangtod sa pagkapildi sa Constantinople upat ka tuig ang milabay. Kining upat ka tuig natapos sa paglikos sa Constantinople, ug si Constantino nga kataposan namatay sulod sa maong paglikos. Ang pagtungha sa Islam gilarawan pinaagi sa unang katloan ug walo ka tuig sa tagna sa usa ka gatus ug kalim-an ka tuig, nga miabut sa kinapungkayan diha sa upat ka tuig nga paglikos. Sa dihang natapos ang usa ka gatus ug kalim-an ka tuig, ang Islam mitungha ngadto sa kahimtang diin ang sidlakang Roma gipaubos sa gahum nga anaa na sa mga Turko niadtong panahona. Gikan sa pagpaubos niadtong Hulyo 27, 1449, upat ka tuig ang miagi paingon sa pagkapukan sa sidlakang Roma sa dihang ang Constantinople nakuha pinaagi sa usa ka paglikos. Ang katapusan sa unang katloan ug walo ka tuig gimarkahan sa usa ka paglikos, ug ang pagtukod sa Imperyong Otomano gimarkahan usab sa usa ka paglikos.
38 ug 40
Ang gidaghanon nga katloan ug walo ingon nga usa ka simbolo sumala sa gipahimutang ni Moises sa Deuteronomio, nga nagrepresentar sa kataposang katloan ug walo ka tuig sa paghukom sa kap-atan ka tuig nga paglatagaw sa kamingawan. Busa, ang gidaghanon nga katloan ug walo, ingon nga usa ka simbolo, adunay kalabutan sa gidaghanon nga kap-atan. Si Osman miilog sa teritoryo sa Nicomedia niadtong Hulyo 27, 1299, ug katloan ug walo ka tuig sa ulahi ang iyang anak miilog sa kaulohang siyudad sa maong teritoryo. Ang teritoryo ug ang kaulohang siyudad kapuwa Nicomedia. Giila sa mga historyador kining gubat ingon nga nahaunang lakang sa “duha” ka mga lakang nga nagtimaan sa labing sinugdanan sa pagtindog sa Imperyong Ottoman. Ang ikaduhang lakang nga giila sa kasaysayan mao ang gubat sa Nicaea niadtong 1301. Didto ang amahan nga si Osman miilog sa teritoryo nga gitawag ug Nicaea, ug niadtong 1331, katloan ka tuig sa ulahi, ang iyang anak miilog sa kaulohang siyudad, nga ginganlan ug Nicaea, usa ka kanhing Romanhong kaulohang siyudad.
Maylabot sa 1299 ug sa gubat sa Nicomedia, isip nahaunang lakang sa duha ka lakang, ang ikaduhang lakang miabot duha ka tuig ang milabay sa 1301. Ang 1299 usa ka simbolo sa traynta’y otso, ug duha ka tuig ang milabay (kap-atan), ang teritoryo sa Nicaea gikuha sa amahan. Ang mga kalabutan sa traynta’y otso ug kap-atan sa karaang Israel nga mitindog aron sa pagkuha sa yutang saad girepresentahan diha sa Hulyo 27, 1299 ug 1301. Kadtong unang duha ka lakang sa pagtindog sa Islam gimarkahan sa mga kampanyang militar nga nagsugod sa amahan nga nagdaog sa teritoryo ug sa anak nga nagdaog sa kaulohan sa teritoryo sa katapusan. Sa dihang nahulog ang duha ka kaulohan, nahulog sila pinaagi sa usa ka paglikos. Ang duha ka kaulohan sa usa ka panahon mga kaulohan sa sidlakang Roma.
Ang Hulyo 27, 1299 ug 1301 moabot sa ilang konklusyon niadtong Agosto 11, 1840, nga nagrepresentar sa kasaysayan sa 1838, sa dihang si Litch unang nagmantala sa iyang panglantaw ug tagna mahitungod sa tagna sa tulo ka gatus ug kasiyaman ug usa ka tuig ug napulog lima ka adlaw nga sa katapusan matuman niadtong Agosto 11, 1840. Ang duha ka mga lakang sa pagbangon alang sa mga Millerita mao ang mga tuig 1838 ug 1840.
“Sa tuig 1840 laing talagsaong katumanan sa tagna maoy nagpukaw sa halapad nga pagtagad. Duha ka tuig sa wala pa niini, si Josiah Litch, usa sa mga nag-unang ministro nga nagwali sa Ikaduhang Pag-anhi, mipatik ug usa ka paghubad sa Pinadayag 9, nga nagtagna sa pagkapukan sa Imperyong Otomano. Sumala sa iyang mga kalkulasyon, kini nga gahum mapukan ‘sa A.D. 1840, sa usa ka panahon sulod sa bulan sa Agosto;’ ug pipila lamang ka adlaw sa wala pa matuman kini siya misulat: ‘Kon tugotan nga ang nahaunang yugto, 150 ka tuig, natuman gayod sa hingpit sa wala pa si Deacozes mikayab sa trono pinaagi sa pagtugot sa mga Turko, ug nga ang 391 ka tuig ug kinse ka adlaw nagsugod sa pagtapos sa nahaunang yugto, kini matapos sa ika-11 sa Agosto, 1840, sa dihang ang gahum Otomano sa Constantinople mapaabot nga mabungkag. Ug kini, nagatoo ako, hikaplagan nga mao gayod ang kahimtang.’—Josiah Litch, sa Signs of the Times, ug Expositor of Prophecy, Agosto 1, 1840.
“Sa tukmang panahón nga gitakda, ang Turkeya, pinaagi sa iyang mga embahador, midawat sa panalipod sa nagpakig-alyadong mga gahum sa Uropa, ug sa ingon gibutang ang iyang kaugalingon ilalom sa pagkontrolar sa mga Cristianhong nasod. Ang hitabo mituman sa tagna sa tukmang paagi. Sa dihang nahibaloan kini, daghang mga tawo nangkombinsir sa pagkahusto sa mga prinsipyo sa paghubad sa tagna nga gisagop ni Miller ug sa iyang mga kauban, ug usa ka kahibulongang kusog ang gihatag sa kalihokan sa pag-anhi. Ang mga tawo nga may kinaadman ug kahimtang miduyog kang Miller, kapin sa pagwali ug sa pagmantala sa iyang mga panglantaw, ug sukad sa 1840 hangtod sa 1844 ang buluhaton miabot sa madali.” The Great Controversy, 334, 335.
Ang prediksyon ni Litch sa ’38 ug ang iyang gitul-id nga panan-aw sa ’40 naglakip sa iyang katapusang pahayag, nga iyang gisulat niadtong Agosto 1, napulo ka adlaw sa wala pa ang gitul-id nga prediksyon. Ang pagkatuman sa maong prediksyon mao ang nakapakombinsi sa kalibutan mahitungod sa husto nga pamaagi sa biblikanhong tagna. Ang katloan ug walo ka tuig nga nagtimaan sa pagtindog sa karaang Israel naglakip sa duha ka tuig sukad sa pagtabok sa Dagat nga Mapula hangtod sa unang pagsukol didto sa Kadesh.
Tungod kay silang tanan nga mga tawo nga nakakita sa akong himaya ug sa akong mga milagro nga akong gibuhat didto sa Egipto ug sa kamingawan, ug misulay kanako karon niining napulo ka higayon, ug wala mamati sa akong tingog; sa pagkatinuod dili nila makita ang yuta nga akong gipanumpaan sa ilang mga amahan, ni may usa man kanila nga nakapasuko kanako ang makakita niini. Numeros 14:22, 23.
Kana nga pagrebelde giila ingon nga kataposan sa napulo ka mga pagsulay. Ang duha ka tuig nga panahon sa pagsulay nga may napulo ka mga pagsulay, inubanan sa katloan ug walo ka tuig didto sa kamingawan, nagtimaan sa 1838 ug 1840, ug ang 1840 naglangkob sa usa ka panahon nga napulo ka adlaw.
Ug ang sinugdanan sa pag-uswag sa Islam uban kang Osman niadtong Hulyo 27, 1299 nagsugod sa usa ka yugto nga katloan ug walo ka tuig nga matapos pinaagi sa upat ka tuig nga paglikos niadtong 1337. Ang Hulyo 27, 1299 mao ang una sa duha ka mga lakang nga giila sa mga historyador ingon nga sinugdanan sa pagbangon sa Imperyong Ottoman, ug ang ikaduhang lakang mao ang 1301. Ang duha ka mga lakang sa mga gubat sa Nicomedia ug Nicaea niadtong 1299 ug 1301 naghulagway sa 1838 ug 1840. Ang sinugdanan sa tagna naghulagway sa katapusan.
Ang Nicomedia ug Nicaea kapwa sa makadiyot nagserbi ingong mga kaulohan sa sidlakang Roma sa tagsa nilang kasaysayan. Siyempre, ang Constantinople sa ulahi mao ang nahimong kaulohan sa sidlakan niadtong 330 hangtod 1453. Ang Nicomedia ug Nicaea naghulagway sa pagkapukan sa Constantinople; silang tanan nangapukan tungod sa mga paglikos sa Islam nga nagtimaan sa kataposan sa usa ka kampanya diin ang Islam unang mikontrol sa yutaing sakop ug human niana gisakop ang kaulohan nga siyudad.
Ang unang paglikos sulod sa upat ka tuig gikan sa 1333 hangtod sa 1337 naghulagway sa upat ka tuig gikan sa 1449 hangtod sa 1453 sa dihang ang tagna natapos. Tulo ka gatus ug kasiyam ug usa ka tuig ug napulo ug lima ka adlaw sa ulahi, ang Islam gipugngan samtang ang mga Millerite “mitindog” ilalom sa gahum sa tagna nga girepresentahan diha sa mga kinaiya nga “katloan ug walo ug kap-atan,” maingon sa girepresentahan sa alpha nga kasaysayan sa kasaysayan sa Hulyo 27, 1299 ug Hulyo 27, 1449. Ang pagbangon sa Islam ug ang pagbangon sa mga mensahero sa Dios sa katapusang mga adlaw girepresentahan pinaagi sa usa ka numerikal nga simbolo nga gitukod pinaagi sa numerikal nga relasyon sa 38 ug 40.
Sa Ezekiel treynta’y-siyete, ang Islam mao ang mensahe sa hangin sa sidlakan nga ginaginhawaan ngadto sa mga patay ug mamala nga mga bukog aron sila makatindog ingon nga usa ka gamhanang kasundalohan. Sa pag-abot sa mensahe ni Ezekiel, nagsugod ang pagbangon, maingon sa nahitabo sa kasaysayan sa mga Millerite sa 1838 ug 1840. Kining mensahe miabot niadtong 9/11, ug sa hapit na moabot nga balaod sa Dominggo kadtong mga bukog motindog ingon nga usa ka gamhanang kasundalohan. Ang pagpatindog sa kasundalohan sa Dios ingon nga madaugong iglesia sa ulahing mga adlaw gihulagway pinaagi sa 1838 ug 1840. Ang 9/11 ngadto sa balaod sa Dominggo gihulagway pinaagi sa 1840 ngadto sa 1844, apan kini usab naghulagway sa yugto gikan sa Disyembre 31, 2023 ngadto sa mga fireball sa Nashville.
Silangang Roma
Gikan sa pagbahin sa imperyo pinaagi kang unang Constantino (ang Bantogan), hangtod sa ulahing Constantino, nagrepresentar kini sa propetikong kasaysayan sa sidlakang Roma. Busa ang propetikong yugto gimarkahan sa usa ka propetiko o simbolikong amahan ug usa ka anak, ingon sa girepresentahan sa ilang ngalan, bisan walay tuwirang kaliwatan sa dugo tali kang Constantino nga Bantogan ug Constantino nga ikanapulog-usa. Ang nahauna ug ang naulahi nga Constantino girepresentahan usab sa pagpanagna ingon nga mga simbolo sa alpha ug omega, ug ang amahan (alpha) nagpili sa Constantinople ingon nga ulohang siyudad, ug ang anak (omega) namatay sa paglikos sa dihang ang Constantinople mihunong na sa pagkahimong ulohang siyudad. Ang propetikong yugto sa sidlakang Roma gimarkahan sa nahauna ug sa naulahi nga Constantino. Ang yugto sa 150 ka tuig nga nagsugod niadtong Hulyo 27, 1299, naglakip ug usa ka yugto sa 38 ka tuig ug matapos pinaagi sa usa ka paglikos sulod sa 4 ka tuig. Kana nga paglikos maoy tipo sa 1449 hangtod sa 1453. Ang kampanya sa Nicomedia nagsugod sa pagdaug sa usa ka teritoryo ug natapos sa pagdaug sa ulohang siyudad sa maong teritoryo. Sama sa nahauna ug sa naulahi nga Constantino, ang pagdaug sa Nicomedia nagsugod sa usa ka amahan (ang nahauna) ug natapos sa usa ka anak (ang naulahi).
Upat ka tuig
Usa ka upat ka tuig nga paglikos sa pangunang yugto sa usa ka gatos ug kalim-an ka tuig nga nagdala ngadto sa upat ka tuig sukad sa pagpaubos kang Constantine nga kataposan niadtong 1449 hangtod sa 1453, sa dihang ang Constantinople gilikosan ug napukan. Ang panagna sa panahon sa ikaduhang kaalaut nga nagrepresentar sa tulo ka gatos ug kasiyaman ug usa ka tuig ug napulo ug lima ka adlaw nagsugod niadtong Hulyo 27, 1449, ug natapos niadtong Agosto 11, 1840. Kana nga petsa nagtimaan sa sinugdanan sa usa ka upat ka tuig nga yugto nga gitawag ni Sister White nga mahimayaong pagpadayag sa gahum sa Dios.
“Ang manulonda nga naghiusa sa pagpahibalo sa mensahe sa ikatulong manulonda mao ang pagadan-aganon niya sa iyang himaya ang tibook nga yuta. Dinhi gitagna ang usa ka buluhaton nga may kalapad nga tibuok-kalibotan ug dili kasagarang gahum. Ang kalihokan sa Advento sa 1840–44 maoy mahimayaong pagpadayag sa gahum sa Dios; ang mensahe sa nahaunang manulonda gidala ngadto sa matag estasyon sa misyon sa kalibotan, ug sa pipila ka mga nasod may labing dakung relihiyosong pagtagad nga nasaksihan sa bisan unsang yuta sukad sa Repormasyon sa ikanapulog-unom nga siglo; apan kining tanan malabwan sa gamhanang kalihokan ilalom sa katapusang pasidaan sa ikatulong manulonda.” The Great Controversy, 611.
Ang Islam gipugngan niadtong Agosto 11, 1840 ug dihay usa ka upat-ka-tuig nga yugto nga nahiuyon sa pagbubo sa Espiritu Santo sa Pentecostes, ug usab sa pagkanaog sa gamhanang manulonda sa Pinadayag 18, sa dihang ang “dagkong mga bilding” sa New York gihampak sa Islam sa ikatulong kaalautan niadtong 9/11. Ang 9/11 nagtimaan sa sinugdanan sa panahon sa pagpatik sa usa ka gatus kap-atan ug upat ka libo. Ang pagpatik maoy usa ka yugto sa panahon, ug ang katapusan sa maong yugto sa pagpatik nagbaton sa mga kinaiya sa sinugdanan sa maong yugto. Sa dihang si Cristo mikanaog niadtong 9/11, siya nahimong hulagway ni Miguel nga mokanaog aron banhawon ang duha ka mga saksi niadtong Disyembre 31, 2023, sa dihang nagsugod ang katapusang yugto sa pagpatik.
Ang yawi nga mao ang gubat sa Nineve nagrepresentar sa nagkalainlaing mga pagpagawas sa Islam, nga magapukan sa sidlakang Roma sa tuig 1453. Sulod sa usa ka gatos ug kalim-an ka tuig sa “lima ka bulan” sa bersikulo napulo, ang sinugdanan ug ingon man ang katapusan naglangkob sa usa ka yugto nga upat ka tuig. Kining duha ka yugto nga upat ka tuig may kalabutan sa pagtapos sa tulo ka gatos ug kasiyaman ug usa ka tuig ug napulo ug lima ka adlaw, nga nagtimaan sa usa ka yugto nga upat ka tuig gikan sa 1840 ngadto sa 1844 sa dihang si Cristo mopasanag sa “tibuok yuta pinaagi sa iyang himaya.” Sa 1844, ang propetikong panahon mihunong na sa pagamit, kay ang panahon mamahimo nang “panahon wala na.”
Ug nanumpa pinaagi kaniya nga buhi hangtod sa kahangtoran, nga mao ang nagbuhat sa langit ug sa mga butang nga anaa niini, ug sa yuta ug sa mga butang nga anaa niini, ug sa dagat ug sa mga butang nga anaa niini, nga wala nay panahon. Pinadayag 10:6.
1333 hangtod 1337, 1449 hangtod 1453, 1840 hangtod 1844
Kadtong tulo ka mga linya sa upat-ka-tuig nga mga yugto nahiuyon sa panahon sa pagtimri gikan sa 9/11 hangtod sa balaod sa Dominggo, ug nahiuyon usab kini sa fractal gikan sa 9/11 hangtod sa balaod sa Dominggo nga girepresentar gikan sa Disyembre 31, 2023 hangtod nga ang Islam pag-usab buhian aron ihatud ang mga kalayo nga bola sa Nashville.
Ang propetikong fractal gikan sa Disyembre 31, 2023 ngadto sa mga fireball sa Nashville gipatin-aw pinaagi sa tulo ka upat-ka-tuig nga propetikong mga yugto nga tanan nagkahisubay sa panahon sa pagsilyo gikan sa 9/11 ngadto sa balaod sa Domingo. Busa, upat ka mga saksi ang nagtimaan sa kasaysayan gikan sa Disyembre 31, 2023 hangtod sa pag-atake sa Nashville, ug ang gubat sa Nineve mao ang “yawe” alang sa matag usa niining mga saksi. Ang 1333, 1449, 1840 ug 9/11 silang tanan mga punto sa pagbalhin—mga “yawe.”
“Adunay mga pagtulon-an nga angay tun-an gikan sa kasaysayan sa nangagi; ug ang pagtagad gitawag ngadto niini, aron ang tanan makasabut nga ang Dios nagabuhat karon sa mao gihapong mga pamaagi nga Iyang gigamit sa kanunay. Ang Iyang kamot makita sa Iyang buhat ug sa taliwala sa mga nasod karon, sa mao lamang nga paagi ingon sa kanunay sukad nga ang ebanghelyo unang gimantala kang Adan didto sa Eden.
“Adunay mga yugto nga maoy mga puntong panibag-o sa kasaysayan sa mga nasud ug sa iglesia. Sa pagdumala sa Dios, sa dihang moabut kining nagkalainlaing mga krisis, ang kahayag alang nianang panahona igahatag. Kon kini dawaton, adunay espirituhanong pag-uswag; kon kini isalikway, mosunod ang espirituhanong pagkunhod ug kapildihan. Ang Ginoo, diha sa Iyang pulong, nagpadayag sa mapangusganong buluhaton sa ebanghelyo ingon nga kini gihimo kaniadto, ug pagabuhaton sa umalabot, bisan hangtod sa katapusang panagbangi, sa diha nga ang satanikong mga galamhan mohimo sa ilang katapusang kahibulongang lihok.” Bible Echo, Agosto 26, 1895.
Nicomedia
Human mahimong emperador niadtong 284, sa 293, gipili ni Diocletian ang Nicomedia isip sidlakang kaulohan sa Imperyong Romano sa dihang iyang legal nga gibahin ang imperyo ngadto sa Sidlakan ug Kasadpan, ug gitukod ang sistema sa Tetrarkiya. Ang Nicomedia nagsilbi nga pangunang administratibo ug militar nga kaulohan sa Sidlakan sulod sa pipila ka dekada. Gigamit kini ni Constantine the Great isip usa ka basehanan sa wala pa siya modesisyon sa pagtukod sa bag-ong kaulohan sa duol nga Byzantium (nga iyang ginganlan pag-usab nga Constantinople niadtong 330). Bisan human ang Constantinople nahimong pangunang kaulohan, ang Nicomedia nagpabiling usa ka dakong sentrong rehiyonal, nga estratehikong nahimutang sa sidlakang baybayon sa Dagat sa Marmara. Busa, bisan tuod dili kini ang permanente nga kaulohan sama sa Roma o Constantinople, ang Nicomedia opisyal nga gitudlo isip sidlakang kaulohan sa usa ka mahinungdanong yugto sa pagbalhin sa kasaysayan sa Roma. Sa sinugdanan sa usa ka gatus ug kalim-an ka tuig, usa ka kaulohan sa sidlakang Roma nadaug, ug sa katapusan niini, usa ka kaulohan sa sidlakang Roma nadaug. Ang duha ka pagdaug naglakip ug paglibot.
Diocletian
Si Emperador Diocletian opisyal nga naghimo sa Nicomedia nga sidlakang kaulohan sa Imperyong Romano sa dihang iyang gipatuman ang sistema sa Tetrarkiya niadtong 293. Ang sistema sa Tetrarkiya gilangkob sa usa ka kasadpang ug sidlakang pagkabahin sa imperyo; ang sidlakan ug kasadpan may usa ka senior nga emperador (Augusti) ug usa ka junior nga emperador (Caesar) aron maporma ang gidaghanong upat nga girepresentahan sa pulong nga “tetrarkiya.”
Alpa ug Omega
Si Diocletian mao ang simbolong omega sa iglesia sa Smyrna, ug si Nero mao ang simbolong alpha. Si Constantino nga Bantugan mao ang simbolong alpha sa iglesia sa Pergamos, ug si Justinian mao ang simbolong omega.
Ang “legal” nga pagkabahin sa Roma ngadto sa sidlakan ug kasadpan (nga wala molungtad) natuman pinaagi kang Diocletian, ug ang matagnaong pagkabahin sa Roma ngadto sa sidlakan ug kasadpan natuman pinaagi kang Constantine. Sa sulod sa kasaysayan sa ikaduhang simbolikong iglesia sa paglutos, nga girepresentahan sa Smyrna, ang Roma legal nga gibahin ngadto sa sidlakan ug kasadpan; ug sa kasaysayan sa ikatulong simbolikong iglesia sa pagkompromiso, nga girepresentahan sa Pergamos, ang Roma matagnaong gibahin ngadto sa sidlakan ug kasadpan. Ang 293 mao ang alpha ug ang 330 mao ang omega, ug niadtong Mayo 11, 330, si Constantine the Great mipahinungod sa Constantinople isip kaulohan sa Imperyo.
Ang legal nga pagkabahin nga gipahigayon ni Diocletian niadtong 293 nabungkag tungod sa gubat sibil nga misunod hangtod sa Edict of Milan sa tuig 313, sa dihang si Constantine sa sidlakan ug si Licinius sa kasadpan nagpagula sa Edict of Milan, nga naghatag ug legal nga pag-ila sa Kristiyanidad, ug sa tinuod maoy nagtapos sa Tetrarchy—ang sistema sa upat ka nagkahiusang mga magmamando nga nahugno ngadto sa usa ka panagbisog tali sa duha ka nag-unang gahom (si Constantine sa Kasadpan ug si Licinius sa Sidlakan). Ang legal nga pagkabahin, nga nagdala sa usa ka pagkahugno, nagrepresentar sa usa ka kaluhaan ka tuig nga yugto gikan sa pagkabahin ngadto sa pagkabahin, ug ang duha ka mga pagkabahin maoy nagpasangpot sa pagkahugno sa sistema.
Ang iglesya sa Smyrna nagsugod kang Nero sa 64, sa dihang ang dakong sunog sa Roma gigamit ni Nero aron paglutos sa mga Cristohanon, nga giakusahan ni Nero nga maoy nagsugod sa sunog. Si Nero nagtimaan sa sinugdanan sa paglutos ug naghulagway sa katapusang paglutos sa ulahing mga adlaw. Kana nga katapusang paglutos magapadayon hangtod sa pagtapos sa probation, sa dihang ang gahum sa pagkapapa moabut sa iyang katapusan nga walay bisan kinsa nga motabang. Busa, ang unang yugto sa paglutos nagsugod pinaagi sa pagsunog sa Roma ug natapos pinaagi sa pagsunog sa Roma.
Ug ang napulo ka sungay nga imong nakita sa mananap, kini magadumot sa bigaon, ug magahimo kaniya nga biniyaan ug hubo, ug pagakan-on nila ang iyang unod, ug pagasunogon siya sa kalayo. Pinadayag 17:16.
Ang iglesia sa Smyrna nagsugod kang Nero niadtong 64 sa dihang gigamit ni Nero ang dakong sunog sa Roma aron paglutos sa mga Kristohanon, nga gipasanginlan ni Nero nga maoy nagsugod sa maong sunog. Duha ka gatus ug kalim-an ka tuig sa ulahi, kini natapos niadtong 313 pinaagi sa Edict of Milan. Ang “edict” mao ang katapusan sa usa ka kaluhaan ka tuig nga yugto nga nagsugod sa legal nga pagbahin ni Diocletian, ug kini usab mao ang katapusan sa duha ka gatus ug kalim-an ka tuig sa Smyrna nga nagsugod kang Nero. Ang duha ka gatus ug kalim-an ka tuig sa paglutos nga girepresentahan sa iglesia sa Smyrna ug ni Nero naglakip sa napulo ka tuig sa labing mabangis nga paglutos nga gipahinabo ni Diocletian. Kana nga napulo ka tuig sa paglutos mao ang ulahing katunga sa kaluhaan ka tuig ni Diocletian nga nagsugod sa iyang legal nga pagbahin sa emperyo niadtong 293. Gikan sa legal nga pagbahin sa sidlakan ug kasadpan pinaagi ni Diocletian niadtong 293, nagsugod ang usa ka kaluhaan ka tuig nga yugto nga gilangkuban sa duha ka napulo-ka-tuig nga mga yugto.
Si Diocletian legal nga nagbahin sa imperyo ngadto sa sidlakan ug kasadpan, sa ingon naghulagway sa propetikong pagkabahin nga gihimo ni Constantine. Ang pagkabahin ni Diocletian mao ang sidlakan ug kasadpan, apan kini naglangkob sa duha ka magmamando sa sidlakan ug duha ka magmamando sa kasadpan: usa ka pangunang magmamando ug usa ka ikaduhang magmamando alang sa matag dapit. Niadtong Pebrero 23, 303, gi-isyu ni Diocletian ang una sa pipila ka mga “edicts” batok sa mga Kristohanon, nga nagtimaan sa pagsugod sa Dakong Paglutos, (nga gitawag usab nga Diocletianic Persecution), ang labing mabangis ug labing halapad nga paglutos sa mga Kristohanon sulod sa Romanhong Imperyo.
Ug sa manulonda sa iglesia sa Smyrna isulat mo; Kini nga mga butang nagaingon ang nahauna ug ang naulahi, nga namatay, ug buhi; Nahibalo ako sa imong mga buhat, ug kasakit, ug kakabos, (apan adunahan ka) ug nahibalo ako sa pagpasipala niadtong nagaingon nga sila mga Judio, ug dili, kondili mao ang sinagoga ni Satanas. Ayaw kahadlok sa bisan unsa sa mga butang nga imong pagaantuson: ania karon, ang yawa magatambog sa pipila kaninyo ngadto sa bilanggoan, aron kamo sulayan; ug magaangkon kamo ug kasakit sulod sa napulo ka adlaw: magmatinumanon ka hangtod sa kamatayon, ug ihatag ko kanimo ang purongpurong sa kinabuhi. Siya nga may igdulungog, pamatia niya ang giingon sa Espiritu ngadto sa mga iglesia; Siya nga makadaug dili gayud madaut sa ikaduhang kamatayon. Pinadayag 2:8–10.
Ang Dakong Paglutos nagpadayon ilalom sa mga manununod ni Diocletian (ilabina si Galerius) hangtod sa 313, sa dihang kini natapos pinaagi sa Edict of Milan. Si Nero mao ang alpha nga simbolo sa paglutos nga naghulagway kang Diocletian ingon nga omega nga paglutos sa maong propetikong yugto nga girepresentahan sa iglesia sa Smyrna. Ang paglutos natapos pinaagi sa usa ka politikal nga kaminyoon ug usa ka kasabutan tali ni Constantine sa sidlakan ug ni Licinius sa kasadpan. Niadtong Pebrero 313, si Constantine ug si Licinius nagkita sa Milan ug nagpagula sa Edict of Milan, nga mihatag ug relihiyosong pagtugot sa mga Kristohanon (ug sa uban) sa tibuok imperyo. Aron mapalig-on ang ilang politikal nga alyansa, si Licinius naminyo kang Constantia (katunga nga igsoon nga babaye ni Constantine) sa panahon o sa palibot niining panagtigom. Kining kaminyoon maoy usa ka klasiko nga Romanhong politikal nga alyansa—nga nagpatik sa kasabotan tali sa duha ka emperador ug mitabang sa temporaryong pagpalig-on sa imperyo human sa mga katuigan sa gubat sibil. Ang alyansa wala magdugay. Sa ulahi, si Constantine ug si Licinius naggubat batok sa usag usa, ug napildi ni Constantine si Licinius niadtong 324, ug nahimong bugtong magmamando.
Gikan kang Nero hangtod kang Constantine, natuman ang propetikong yugto sa Smyrna nga duha ka gatus ug kalim-an ka tuig; ug niadtong 313 nagsugod ang iglesia sa Pergamos, ang iglesia sa pagkompromiso, nga natapos uban sa iglesia sa Thyatira niadtong 538. Ang duha ka gatus ug kalim-an ka tuig sa Smyrna nagrepresentar sa usa ka yugto sa paglutos, ug sa pagtapos sa kinatibuk-ang yugto, ang paglutos ni Diocletian nagtuman sa “napulo ka adlaw” (napulo ka tuig) sa Pinadayag, diin ang labing mapintas nga yugto sa paglutos nagrepresentar sa usa ka fractal sa kinatibuk-ang yugto. Ang napulo ka tuig usa ka fractal sa duha ka gatus ug kalim-an ka tuig. Kining napulo ka tuig nagrepresentar sa omega sa paglutos ni Nero, ug sa ilang panapos, ang omega nga pagkabahin sa emperyo ngadto sa sidlakan ug kasadpan.
Kaminyoon ug Diborsyo
Ang Smyrna nagsugod sa pagsunog sa Roma niadtong 64 ug natapos duha ka gatus ug kalim-an ka tuig sa ulahi, niadtong 313, pinaagi sa Edict of Milan ug sa politikal nga kaminyoon sa sidlakan ug kasadpan. Ang napulo-ka-tuig nga fractal sa paglutos nagsugod niadtong 303 ug natapos niadtong 313 pinaagi sa Edict of Milan ug sa politikal nga kaminyoon sa sidlakan ug kasadpan. Ang kaluhaan ka tuig nga nagsugod sa legal nga pagkabahin sa sidlakan ug kasadpan niadtong 293 pinaagi kang Diocletian natapos niadtong 313 pinaagi sa politikal nga kaminyoon sa sidlakan ug kasadpan. Ang kasabutan sa kaminyoon niadtong 313 tali sa sidlakan ug kasadpan natapos sa diborsiyo niadtong 324, sa dihang gipildi ni Constantine si Licinius sa kasadpan ug nahimong bugtong magmamando sa Roma. Ang profetikanhong diborsiyo niadtong 324 miabot tulo ka tuig human sa unang balaod sa Domingo niadtong 321.
Ang napulog-pito ka tuig gikan sa 313 hangtod sa 330 nagtimaan sa usa ka politikal nga kaminyoon, ug sa katapusan sa paglutos nga girepresentahan sa Smyrna ug ni Nero, ug sa sinugdanan sa iglesya sa pagkompromiso nga girepresentahan sa Pergamos. Ang sinugdanan sa Pergamos niadtong 313 sa maong kaminyoon, gisundan sa sinugdanan sa paglutos nga nagsugod sa unang balaod sa Domingo niadtong 321. Gisundan kini sa propetikong diborsiyo niadtong 324, nga nagdala sa sidlakan ug kasadpan ngadto sa usa ka emperyo ilalom ni Constantine. Unom ka tuig sa ulahi, niadtong 330, ang pagkabahin ngadto sa sidlakan ug kasadpan sa propetikong paagi gisubli. Ang napulog-pito ka tuig nagrepresentar sa alpha nga yugto sa iglesya sa Pergamos nga magapadayon hangtod nga ang iglesya sa Thyatira moabot sa propetikong kasaysayan niadtong 538. Kana nga alpha nga yugto magarepresentar sa usa ka omega nga kasaysayan sa katapusan sa yugto gikan sa 330 hangtod sa 538. Ang omega nga kasaysayan sa Pergamos nagrepresentar sa yugto sa 496, 508 ug 533.
Napulog Pito ka Tuig
Si Ptolemy sa gubat sa Raphia naghari sulod sa “napulog-pito ka tuig,” ug adunay “napulog-pito ka tuig” tali sa gubat sa Raphia ug sa gubat sa Panium. Kadtong napulog-pito ka tuig simbolikong nahiuyon sa napulog-pito ka tuig gikan sa 313 ngadto sa 330. Ang duha ka gatus ug kalim-an ka tuig ni Nero sa Smyrna mitultol ngadto sa unang napulog-pito ka tuig sa iglesia sa Pergamos, ug nagdugtong sa duha ka gatus ug kalim-an ka tuig nga nagsugod sa ikatulong sugo sa 457BC, ang sinugdanan sa 2300 ka tuig sa Daniel otso ug bersikulo katorse, ug mao ang patukoranan ug sentrong haligi sa Adventismo. Ang duha ka mga saksi sa duha ka gatus ug kalim-an ka tuig nahiuyon sa duha ka gatus ug kalim-an ka tuig sa ikaunom nga gingharian sa tagna sa Biblia nga nagsugod niadtong 1776 ug matapos niining tuiga sa 2026.
Ang mga payunir sa Adventismo wala makakita o makasabot sa napulog pito ka tuig gikan sa 313 hangtod sa 330, kay niadtong 1844 wala pa gani nila masabti ang isyu sa Igpapahulay sa ikapitong adlaw o sa adlaw sa adlaw. Apan ilang naila ang usa ka gatus ug kalim-an ka tuig sa bersikulo napulo sa Pinadayag siyam, ug kini nahimong sugdanan sa usa ka yugto nga miresulta sa tulo ka gatus ug kasiyaman ug usa ka tuig ug napulog lima ka adlaw nga natapos niadtong Agosto 11, 1840. Kana nga pagsabot nagpatungha sa usa ka gamhanang “pagpadayag sa gahum sa Dios.”
Ang mga payunir wala makaila sa ikaduhang yugto sa usa ka gatos ug kalim-an ka tuig diha sa Pinadayag 9. Ang ilang saligang pagsabot maoy pundasyon nga gitukoran sa “bag-ong kahayag” sa Pinadayag 9. Kana nga kahayag ginabuksan pinaagi sa “yawi” sa gubat sa Nineve. Kana nga “yawi” nagtugot sa usa ka tinun-an sa tagna sa pag-ila sa tanang mga gingharian sa tagna sa Biblia nga gilarawan sa Daniel ug sa Pinadayag. Ang Babilonia, Medo-Persia, Gresya, ang mga imperyo sa Seleucid ug Ptolemaic, ang gingharian ni Mohammed, ug labi pang mahinungdanon, gipadako niini ang imperyo sa Roma pinaagi sa pag-ila sa pagsaka ug pagkapukan dili lamang sa Roma, kondili usab sa mga gingharian sa sidlakang ug kasadpang Roma, ingon man sa Tinipong Bansa sa Amerika (ang mini nga manalagna), sa kapapahan (ang mapintas nga mananap), ug sa Nagkahiusang mga Nasod (ang dragon). Ang tanang pagsaka ug pagkapukan niining mga ginghariana nagpamatuod sa mga lihok sa dragon, sa mapintas nga mananap, ug sa mini nga manalagna nga sa katapusan magdala sa kalibotan ngadto sa Armagedon. Kana nga lihok gilarawan sulod sa katapusang unom ka bersikulo sa Daniel 11, ug ang sinugdanan niana nga lihok gilarawan sa tinagong kasaysayan sa bersikulo 40.
Ang gubat sa Nineveh naghatag sa propetikong punto sa reperensiya aron ipahaum ang mga pagpamatuod sa imperyo sa Roma, sa mga gingharian sa silanganan ug kasadpang Roma, ug sa papadong Roma diha sa han-ay sa mga hitabo sa kataposang panahon. Busa, ang gubat sa Nineveh mao ang yawi nga sa hingpit nagpasundayag sa nagkalainlaing propetikong pagpamatuod mahitungod sa Roma, ug sumala sa bersikulo katorse sa Daniel onse, ang Roma mao ang nagpatindog sa panan-awon. Ang yawi nga nagdala nianang mga linya sa paghiusa mao ang gubat sa Nineveh.
Sa sunod natong artikulo, sugdan na nato ang paghiusa sa miaging lima ka mga artikulo nga naghisgot sa mga alaut sa Pinadayag 9.