Didto na kita sa tunga-tunga sa upat ka mga reperensiya sa karaang Israel, ingon nga kaliwatan sa “mga halas nga malala” diha sa miaging artikulo. Sa Mateo, si Juan ug si Jesus parehong nagtawag sa mga Fariseo ug mga Saduceo nga kaliwatan sa mga halas nga malala. Si Juan nagrepresentar sa sinugdanan sa usa ka proseso sa pagsulay nga mailhan diha sa iyang pagtudlo nga si Jesus, nga mosunod kaniya, magahinlo gayud sa hingpit sa Iyang giukan. Gidugangan ni Jesus ang proseso sa pagsulay ni Juan pinaagi sa paglakip sa proseso sa paghukom, sa dihang Iyang gihisgotan ang rayna sa Sheba ug ang Nineve. Ang paghukom mahitabo sa ikaupat nga kaliwatan, ug ang usa ka hugpong sa paghukom nagapadayag ingon nga mga serpiyente, kay ang ilang amahan mao ang yawa. Gidugang ni Jesus ang isyu sa ikaupat nga kaliwatan nga nangita ug ilhanan, sa dihang ang ilhanan anaa na sa dayag nga panan-aw.

Sa Mateo baynte-tres, gipadayag ang mga “kaalautan” batok sa mga Fariseo ug mga Saduceo, ug ang proseso sa pagsulay ug paghukom giusa na usab ngadto sa kataposang kaliwatan. Ang kapitulo baynte-dos nagaandam sa kahimtang alang sa mga kaalautan sa kapitulo baynte-tres.

Samtang nagkatigum ang mga Pariseo, gipangutana sila ni Jesus, nga nagaingon, Unsa man ang hunahuna ninyo mahitungod kang Cristo? Kinsang anak ba siya?

Sila miingon kaniya, Ang Anak ni David.

Siya miingon kanila, Nan unsa man nga si David, diha sa Espiritu, nagtawag kaniya nga Ginoo, sa pag-ingon: Ang Ginoo miingon sa akong Ginoo: Lingkod ka sa akong tuong kamot, hangtud nga himuon ko ang imong mga kaaway nga tumbanan sa imong mga tiil? Busa, kon si David nagtawag kaniya nga Ginoo, giunsa man nga siya iyang anak?

Ug walay bisan kinsa nga nakatubag kaniya bisan usa ka pulong, ni adunay bisan kinsa nga nangahas sukad niadtong adlawa sa pagpangutana pa kaniya ug dugang. Mateo 22:41–46.

Sa dihang ang pultahan nasirhan na alang sa bisan unsang dugang nga pakig-uban, si Jesus dayon nagpahayag ug walo ka mga kaalautan sa mosunod nga kapitulo. Sa bersikulo trese, ang kaalautan mao ang pagpanirado sa mga pultahan ngadto sa gingharian sa langit. Gikan sa mga pultahan sa Langit ginabubo ang ulahing ulan. Ang walo ka mga kaalautan mahitungod niadtong nag-angkon nga mag-abli sa pultahan nga walay tawo nga makaabli ug mosira sa pultahan nga walay tawo nga makasira. Sa panan-awon, gipakita kang Sister White kadtong wala misunod kang Cristo ngadto sa Labing Balaang Dapit nga nagpadala sa ilang mga pag-ampo ngadto sa walay sulod nga balaang dapit diin si Satanas, nga nagpakaaron-ingnon nga mao si Cristo, nagdumala kanila sa pagtuo nga ang tanan hapsay ra. Ila nang giabli pag-usab ang balaang dapit, ug gisira ang Labing Balaang Dapit.

“Daghan ang nagtan-aw uban sa kalisang sa binuhatan sa mga Judio sa ilang pagsalikway ug paglansang kang Cristo sa krus; ug samtang ilang basahon ang kasaysayan sa Iyang makauulaw nga pag-abuso, maghunahuna sila nga sila nahigugma Kaniya, ug nga dili unta nila Siya ilimod sama kang Pedro, ni ilansang Siya sa krus sama sa gibuhat sa mga Judio. Apan ang Dios nga nagabasa sa mga kasingkasing sa tanan, nagpasulay nianang gugma alang kang Jesus nga ilang giangkon nga ilang gibati. Ang tibuok langit nagtan-aw uban sa labing halalum nga interes sa pagdawat sa mensahe sa unang manulonda. Apan daghan nga nagaangkon nga nahigugma kang Jesus, ug nga nagpaagay ug mga luha samtang ilang basahon ang sugilanon sa krus, nagbiaybiay sa maayong balita sa Iyang pag-anhi. Imbis nga dawaton ang mensahe uban sa kalipay, ilang gipahayag nga kini usa ka limbong. Gidumtan nila kadtong mga nahigugma sa Iyang pagpakita ug gipagula sila gikan sa mga iglesia. Kadtong nagsalikway sa unang mensahe dili makabenepisyo gikan sa ikaduha; ni wala usab sila makabenepisyo pinaagi sa singgit sa tungang gabii, nga maoy pag-andam kanila sa pagsulod uban kang Jesus pinaagi sa pagtoo ngadto sa labing balaan nga dapit sa langitnong santuwaryo. Ug pinaagi sa ilang pagsalikway sa duha ka nahaunang mga mensahe, ilang gipangitngitan pag-ayo ang ilang salabutan hangtod nga wala na silay makita nga kahayag diha sa mensahe sa ikatulong manulonda, nga nagapakita sa dalan ngadto sa labing balaan nga dapit. Nakita ko nga maingon nga gilansang sa mga Judio si Jesus sa krus, mao usab nga gilansang sa mga nominal nga mga iglesia kining mga mensahe, ug busa wala silay kahibalo sa dalan paingon ngadto sa labing balaan, ug dili sila makabenepisyo pinaagi sa pagpangamuyo ni Jesus didto. Sama sa mga Judio, nga naghalad sa ilang walay kapuslanan nga mga halad, ilang gihalad ang ilang walay kapuslanan nga mga pag-ampo ngadto sa lawak nga gibiyaan na ni Jesus; ug si Satanas, nga nalipay sa maong paglimbong, nagkuha ug relihiyosong dagway, ug nagadala sa mga hunahuna niining mga nagaangkon nga mga Cristiano ngadto sa iyang kaugalingon, nga nagabuhat uban sa iyang gahum, sa iyang mga timaan ug bakak nga mga katingalahan, aron igapos sila pag-ayo diha sa iyang lit-ag.” Early Writings, 258–261.

Ang bersikulo katorse maoy usa ka kaalautan tungod sa paglamoy sa mga balay sa mga balo ug sa hataas nga mga pag-ampo. Ang kaalautan sa bersikulo kinse alang sa paghimo sa ilang mga kinabig nga duruha ka pilo nga mga anak sa impiyerno kaysa kanila. Ang mga bersikulo disisais hangtod baynte dos naghisgot sa mga daotan nga nanumpa pinaagi sa templo.

“Kini dili mga pulong ni Sister White, kondili mga pulong sa Ginoo, ug ang Iyang mensahero maoy naghatag niini kanako aron ihatag ko kaninyo. Gitawag kamo sa Dios nga dili na magpadayon sa pagbuhat nga supak sa Iyang katuyoan. Daghang pagtulon-an ang gihatag mahitungod sa mga tawo nga nag-angkon nga mga Cristohanon apan nagapadayag sa mga kinaiya ni Satanas, nga sa espiritu, pulong, ug buhat nagapugong sa pag-uswag sa kamatuoran, ug sa pagkatinuod nagsunod sa dalan diin si Satanas maoy nagamando kanila. Sa ilang pagkagahi sa kasingkasing ilang giilog ang kagamhanan nga sa walay paagi ila, ug nga dili nila angay gamiton. Miingon ang dakong Magtutudlo, ‘Akong lumpagon, lumpagon, lumpagon.’ Ang mga tawo nagaingon sa Battle Creek, ‘Ang templo sa Ginoo, ang templo sa Ginoo mao kami,’ apan nagagamit sila ug komon nga kalayo. Ang ilang mga kasingkasing wala mapahumok ug mapainubsanon pinaagi sa grasya sa Dios.” Manuscript Releases, volume 13, 222.

Sa bersikulo beinte-trés ug beinte-kuwatro, ang kaalautan tungod sa pagpasagad sa hustisya, kalooy, ug pagkamatinud-anon. Ang bersikulo beinte-singko ug beinte-sais mahitungod sa pagpakaaron-ingnon sa paglimpyo sa gawas sa kopa, apan dili sa sulod.

“‘Ania kanato kining bahandi,’ mipadayon ang apostol, ‘diha sa mga kolon nga yutaon, aron ang pagkahalangdon sa gahum mamahimong iya sa Dios, ug dili iya kanamo.’ Ang Dios unta makapahibalo sa Iyang kamatuoran pinaagi sa mga anghel nga walay sala, apan dili kini maoy Iyang laraw. Gipili Niya ang mga tawo, mga tawo nga ginapalibotan sa kaluyahon, ingon nga mga galamiton sa pagpatuman sa Iyang mga katuyoan. Ang bililhong bahandi gibutang diha sa mga kolon nga yutaon. Pinaagi sa mga tawo ang Iyang mga panalangin igatugyan ngadto sa kalibutan. Pinaagi kanila ang Iyang himaya modan-ag ngadto sa kangitngit sa sala.” Acts of the Apostles, 330.

Unya ang mga bersikulo baynte-siete ug baynte-otso nagaila sa mga daotan ingon nga mga pinaputing lubnganan, nga nagdugtong kang Shebna sa Isaias kapitulo baynte-dos diin si Shebna nagapahitaas tungod sa kahibulongang lubnganan nga iyang ginahimo, apan dili gayod siya mahimutang niana, kay igasalibay siya sa Dios gikan sa Iyang baba ngadto sa halayong kapatagan. Ang halayong kapatagan girepresentahan sa lubnganan sa bakakon nga propeta sa Bethel nga maoy hinungdan nga ang masupilon nga propeta ilubong sa maong lubnganan. Unya ang ikawalong kaalautan nagaingon:

Alaut kamo, mga escriba ug mga Pariseo, mga mapagpakaaron-ingnon! kay gitukod ninyo ang mga lubnganan sa mga propeta, ug gidayandayanan ang mga lubnganan sa mga matarong, Ug nagaingon, Kon kami didto pa sa mga adlaw sa among mga amahan, dili unta kami makig-ambit uban kanila sa dugo sa mga propeta. Busa kamo sa inyong kaugalingon mga saksi, nga kamo mao ang mga anak niadtong mipatay sa mga propeta. Pun-a ninyo, nan, ang takus sa inyong mga amahan.

Kamong mga halas, kamong kaliwatan sa mga bitin nga malala, unsaon ninyo pag-ikyas gikan sa silot sa impiyerno?

Busa, ania karon, nagapadala ako kaninyo ug mga propeta, ug mga manggialamon, ug mga escriba: ug ang uban kanila inyong pagapatyon ug ilansang sa krus; ug ang uban kanila inyong latiguhon sulod sa inyong mga sinagoga, ug pagalutoson sila gikan sa lungsod ngadto sa lungsod: Aron sa ibabaw ninyo moabut ang tanang matarong nga dugo nga naula sa ibabaw sa yuta, sukad sa dugo ni Abel nga matarong hangtud sa dugo ni Zacarias nga anak ni Barachias, nga inyong gipatay sa taliwala sa templo ug sa halaran.

Sa pagkatinuod ako magaingon kaninyo, Kining tanan nga mga butanga moabut sa ibabaw niining kaliwatana. Mateo 23:29–36.

Ang mga serpiyente, nga mao ang kaliwatan sa mga bitin, ginahukman diha sa maong pahayag. Sa maong pahayag, ang paghukom wala ibasi sa mga saksi sa rayna sa Sheba ug sa Ninevah, kondili sa dugo ni Abel hangtod kang Zacarias. Ang ikaupat nga kaliwatan, nga mao ang mga bitin, ginahukman pinaagi sa duha ka mga saksi gikan sa gawasnong kasaysayan sa karaang Israel ug duha ka mga saksi gikan sa sulodnong kasaysayan sa karaang Israel. Ang Lucas kapitulo tres mao ang katapusan sa upat ka mga reperensiya bahin sa mga bitin sa ikaupat ug katapusang kaliwatan, ug kini yano lamang nga kaparis sa Mateo kapitulo tres. Upat ka mga reperensiya nga nagaila nga sa panahon sa katapusang paghukom sa balay sa Dios, sa panahon sa ikaupat nga kaliwatan, usa ka pundok magapadayag sa ilang kinaiya ingon nga mga anak nga lalake ug mga anak nga babaye ni Satanas, ug ang laing pundok, ingon nga mga anak nga lalake ug mga anak nga babaye sa Dios. Ang proseso sa pagsulay nga nagasugod sa panagbulag magsugod sa dihang ang mensahero nga nagaandam sa dalan alang sa Mensahero sa Pakigsaad mopatugbaw sa iyang tingog didto sa kamingawan.

Sa sagradong panapton sa Kasulatan, ang mga ngalan dili lamang mga timaan kondili hinanaling mga panagna—ikaduhang mga awit nga ginakanta ilalom sa nawong sa kasaysayan, nga nagpadayag sa kasingkasing sa pagtubos. Sa dihang ang mga kahulogan sa mga kaliwat gikan kang Adan hangtod kang Noe hapsayon ngadto sa usa ka pahayag, kini nagamugna ug usa ka mensahe nga nagatugbang sa kasaysayan nga girepresentahan sa kagikanan. Ang Adan nagakahulogan ug “tawo,” ug ang Set nagakahulogan ug “gitudlo.” Ang Enos nagakahulogan ug “mortal” (ubos sa kamatayon), ug ang Kenan nagakahulogan ug “kasubo.” Pinaagi sa “pagdayeg/panalangin sa Dios” (Mahalalel), ang Langit “mokunsad” (Jared). Mikunsad ang Langit ingon nga “ang pinahinungdan o dinihogan” (Enoc), nga nagpamatuod sa mensahe sa paghukom pinaagi sa iyang anak nga si Matusalem (“sa dihang siya mamatay, kini ipadala”). Ang iyang kamatayon mao unta ang kinatumyan sa usa ka “makagagahum” nga pagbubo sa Balaang Espiritu, nga girepresentahan ni Lamec (ginhawa) nga miduyog kang Matusalem maingon nga ang Midnight Cry miduyog sa ikaduhang manulonda. Si Matusalem mao ang ikaduhang manulonda ug si Lamec mao ang Midnight Cry nga miabut sa kinatumyan diha sa lunop ni Noe.

Sa mas mubo pang paglitok, ang mga ngalan nagpahayag: “Ang tawo gitakda nga mamatay, nailalom sa kasubo ug kamatayon, ingon nga sangpotanan sa unang Adan; apan pinaagi sa panalangin sa Dios, si Cristo naghalad sa Iyang kaugalingon aron manaug, nga nagamantala sa paghukom pinaagi sa Iyang kamatayon sa krus, nga gisundan sa gamhanang pagbubo sa Balaang Espiritu.”

Kining napulo ka ngalan naglangkob sa mensahe sa ebanghelyo samtang nagsubay sa kasaysayan sa yuta sukad sa paglalang hangtod sa ulahing ulan, nga nagatapos sa Ikaduhang Pag-anhi. Kining simbolismo, nga natago sa mga ngalan, nakakaplag sa iyang katugbang diha sa Pinadayag. Gipresentar sa Genesis ang alpha nga kagikanan, ug ang 144,000 sa Pinadayag 7 nagapakita sa omega nga katumanan diha sa pinatikan nga salin.

Ang Juda nagpasabot ug “pagdayeg,” ang Ruben nagpasabot ug “tan-awa, usa ka anak nga lalaki,” ang Gad nagpasabot ug “maayong kapalaran/pananghugpong,” ang Aser nagpasabot ug “malipayon/binulahan,” ug ang Naftali nagpasabot ug “pagpakigbisog.” Ang Manases nagpasabot ug “hinungdan sa pagkalimot,” ang Simeon nagpasabot ug “pagkadungog,” ang Levi nagpasabot ug “nadugtong/nahiusa,” ang Issacar nagpasabot ug “ganti,” ang Zabulon nagpasabot ug “kadungganan/puy-anan,” ang Jose nagpasabot ug “pagdugang,” ug ang Benjamin nagpasabot ug “anak sa tuong kamot.”

Kadtong nagsunod sa Leon sa banay ni Juda mao ang mga anak sa Dios, nga gipanalanginan sa maayong kapalaran samtang sila moagi sa usa ka pagsulay nga pamaagi sa pakigbisog uban sa Dios, maingon kang Jacob. Pinaagi niini nga pakigbisog, ang ilang mga sala hikalimtan diha sa proseso sa pagkabalaan nga mamugna pinaagi sa pagpaminaw sa Pulong sa Dios, nga sa baylo nagbugkos kanila kang Cristo diha sa usa ka relasyon sa pakigsaad. Ang ilang ganti mao ang pagpuyo nga may dungog uban kang Cristo sa Iyang trono, nga galingkod sa langitnong mga dapit samtang gigamit sila sa Dios aron sa pagpadaghan sa Iyang gingharian—sa pagtawag sa dakong panon gikan sa Babilonia ingon nga mga anak sa Iyang too nga kamot.

Ang unom ka mga anak nga lalaki ni Lea mao sila si Reuben, Juda, Simeon, Levi, Issacar, ug Zabulon. Ang iyang sulugoon nga babaye nga si Zilpa, kansang ngalan nagpasabot ug “mahumot nga tulo,” may duha ka anak nga lalaki—si Gad ug si Aser. Ang duha ka anak nga lalaki ni Raquel mao sila si Jose ug Benjamin. Ang sulugoon nga babaye ni Raquel nga si Bilha nagpasabot ug “maulawon o mahadlokon,” ug ang iyang mga anak nga lalaki mao sila si Dan ug Neftali. Sa pagtagna, ang kagikan dinhi naghatag ug pipila ka mga linya nga pagatagdon. Dili sama sa alpha ug sa napulo ka kaliwatan diha sa Genesis kapitulo cinco, ang omega adunay napulog-duha ka mga kaliwat, uban sa iyang kaugalingong piho nga mga baryableng mapanagnaon. Sa usa ka gatus ug kap-atan ug upat ka libo, si Dan wala hisgoti ug si Manases mipuli sa iyang igsoon nga si Efraim.

Ang alpha nga talaan sa kaliwatan sa Genesis nahiuyon sa omega nga talaan sa kaliwatan sa Revelation, kay ang Genesis nagaila sa balaan nga buhat ni Cristo diha sa kaluwasan, ug ang Revelation nagaila niadtong mga, diha sa omega nga katumanan nianang alpha nga panagna, hingpit nga nagtuman sa mismong saad ug panagna nga gipahayag diha sa alpha nga panagna.

Ang paggamit niining duha ka mga linya sagad himoon sa mga teologo, apan dili gayud uban sa panglantaw sa pamaagi nga linya ibabaw sa linya. Ang duha ka mga talaan sa kaliwatan diha sa Genesis ug Pinadayag naghatag ug duha ka mga saksi nga ang Dios nagsulti sa ikaduhang lebel. Ang usa ka pinulongan mao ang sinulat nga pagpamatuod sumala sa pagkarekord niini, ug ang ikaduhang linya sulod nianang pagpamatuod gipadayag diha sa simbolikong lebel. Ang mga teologo kasagarang dili na molapas pa sa pang-ibabaw nga mga pagtan-aw mahitungod sa mensahe nga gipaabot pinaagi sa mga kahulogan sa mga ngalan sa Genesis ug Pinadayag. Ilang giisip ang ilang nakita ingon nga usa ka kabag-ohan nga mas nagsulti mahitungod sa ilang kaugalingong tawhanong kaalam, ingon sa gipakita sa ilang mapinasudlong balaang pagpaarang-arang nga makakita sa metapora sulod sa mga kahulogan sa mga ngalan. Wala gayud nila makita ang mensaheng gipahimutang diha sa napulog-duha ka mga anak nga lalake ni Ismael. Dili nila husto nga makita ang mga talaan sa kaliwatan ni Jesus diha sa Mateo ug Lucas. Dili nila makita ang mga talaan sa kaliwatan sa kataposang pito ka mga hari sa Juda, ug ang kataposang pito ka mga hari sa Israel, ang unang pito ka mga hari sa Juda o ang unang pito ka mga hari sa Israel.

Sa dihang nagaingon ako nga dili sila makakita, ang akong gipasabot mao nga kon mangutana ka sa Google kon adunay mga pagpanudlo mahitungod niining mga kagikanan, ang tubag mao ang “oo,” alang sa kang Adam hangtod kang Noe sa Genesis, ug “oo” alang sa usa ka gatus ug kap-atan ug upat ka libo. Apan ila ba nga gigamit ang napulo ka kaliwat ni Abram sa Genesis onse niining paagiha? Dili. Ila ba nga gigamit ang kagikanan ni Cain ug ang kagikanan ni Seth? Oo, apan hilabihan ka layo sa tinuod nga kahulogan, nga daw anaa sila sa laing hilisgutan. Sa walay duhaduha ilang hisgotan ang mga kagikanan ni Cristo sa Mateo ug Lucas, apan sa makausa pa, nasipyat sila pag-ayo sa tukma. Ngano nga mahinungdanon man kana, mangutana ka? Tungod kay tuyo ko nga mohatag ug kinatibuk-ang pagtan-aw niining mga propetikong linya sa mga kagikanan, ug gusto ko nga matin-aw gikan pa sa sinugdan nga naningkamot ako sa pag-ila sa kahinungdanon sa ikaupat nga kaliwatan ingon nga simbolo sa biblikanhong propesiya. Ang kinatibuk-ang pagtan-aw niining mga kagikanan makatabang niana nga bahin, apan mahimo kining kapakyasan sa katungdanan ni bisan kinsa, kon ilang hunahunaon nga ang yano nga kinuptan sa niining mga butanga nga mosunod mao na ang tanan nga angay masabtan mahitungod niining mga linya sa mga kagikanan.

Human sa talaan sa kagikan ni Adan hangtod kang Noe, atong makita ang duha ka linya sa mga genealogiya diha sa mga kapitulo upat ug lima sa Genesis. Kining duha ka linya girepresentahan sa mga kaliwat ni Cain ug sa mga kaliwat ni Seth. Dili sama sa talaan sa kagikan ni Adan hangtod kang Noe nga nagrepresentar ug napulo ka mga kaliwat, ang linya ni Seth ug ni Cain parehong nag-ila ug walo ka mga kaliwat. Tungod niini, angay silang pagtrataron ingon nga duha ka mga yugto nga tag-upat. Si Seth ug si Cain mga simbolo sa tugon, ug si Cain nagrepresentar niadtong anaa sa Isaias beynte-otso ug beynte-nwebe nga naghimo ug tugon sa kamatayon, nga pagawagtangon sa nag-awas nga hampak. Sila mao kadtong nagatukod sa ilang mga balay ibabaw sa balas. Kadtong nagatukod ibabaw sa Bato naghimo ug tugon sa kinabuhi, ingon sa girepresentahan diha sa unang Pedro, kapitulo dos, ingon niadtong nakatilaw nga ang Ginoo maayo, ug mao ang “pinili nga kaliwatan.” Ang “daghan” nagatukod ibabaw sa balas, apan ang “pipila” pinili.

Ang kagikanan ni Cain maoy usa ka masupilon nga tingog diha sa simponiya sa mga ngalan, kay ang mga ngalan nagrepresentar sa himaya sa tawo nga kawang, nga nagdala ngadto sa walay tumong nga paglatagaw, human nga gisilotan sa langit. Sa pagsalikway sa pasidaan, ang kaliwatan ni Cain nag-angkon ug mini nga pagka-Dios, nga gitabonan sa mapanimaslon nga gahum sa tawo, nga girepresentahan sa mga arte sa katawhan, nga naghulma ug usa ka kulturang puthaw; matahum, apan malupigon, ug walay paglaom ang kaparrasan. Kining kataposang pahayag maoy usa ka kinatibuk-ang pagtan-aw sa mensahe diha sa walo ka kaliwatan ni Cain nga nakuha gikan sa mga ngalan.

Ang kaliwatan ni Seth nagtubag sa kaliwatan ni Cain pinaagi sa grasya. Diha sa kahuyang sa tawo nga gitagana alang sa katawhan, kadtong nanawag sa Dios ang ilang kasubo pagailisan ug pagdayeg sa dihang ang langit mokunsad. Sa matinumanong paglakaw sa dalan nga mosaka ngadto sa himaya, sulod sa usa ka panahon sa pagsulay, hangtod sa singgit sa “paglaum,” moabot ang kapahulayan pinaagi sa mga tubig sa kaluwasan. Kining ulahing pahayag maoy usa ka kinatibuk-ang paghulagway sa mensahe sa walo ka mga kaliwatan ni Seth nga gikuha gikan sa mga ngalan.

Ang hinungdan sa pagbahin sa walo ka mga kaliwatan ngadto sa duha ka hugpong nga may upat ka mga kaliwatan gitukod sa unang lakang sa tugon, sa dihang ang tagna mahitungod sa pagkaulipon didto sa Egipto giila nga 400 ka tuig ug usab nga ang 400 ka tuig matapos sa ikaupat nga kaliwatan. Sa dihang ang pagpamatuod ni Pablo iapil sa tagna sa alpha nga tugon, kini nagpatungha ug duha ka mga yugto nga tag 215 ka tuig nga gilangkoban ug upat ka mga kaliwatan sa matag yugto. Ang walo ka mga kaliwatan, sulod sa 430 ka tuig, nagrepresentar ug duha ka mga yugto nga tag 215 ka tuig. Ang unang yugto girepresentahan sa maayong Paraon nga nakaila kang Jose. Human sa 215 ka tuig, may mitungha nga bag-ong Paraon, nga wala makaila kang Jose. Unya misugod ang sunod nga hugpong sa upat ka mga kaliwatan.

Ang walo ka kaliwatan nga gibahin nga patas ngadto sa duha ka yugto, nga tin-awng gimarkahan isip iyang kaugalingong yugto nga upat ka kaliwatan, nagpalig-on sa pag-aplikar sa walo ka kaliwatan ni Cain ug ni Seth sa samang paagi. Sa dihang himoon kana nga pag-aplikar, makita nimo ang walo ka kaliwatan ni Seth nga mitakdo sa walo ka kaliwatan ni Cain. Si Cain nagrepresentar sa kadaghanan nga modawat sa marka sa mananap, ug si Seth nagrepresentar sa pipila nga modawat sa timri sa Dios. Si Cain mao ang ilhanan sa katawhan, ug si Seth mao ang ilhanan sa katawhan nga gihiusa sa Pagka-Dios sulod sa konteksto sa pakigsaad ni Noe, samtang ang linya ni Jose ug ni Moises anaa sa konteksto sa pakigsaad ni Abram.

Unya sa kapitulo onse, ang kagikanan sa piniling katawhan gihulagway pinaagi sa napulo ka mga ngalan gikan kang Shem hangtod kang Abram. Ang kapitulo onse mao ang sugilanon sa tore sa Babel, apan usab ang kagikanan sa piniling katawhan, ingon sa girepresentahan ni Abraham. Ang kapitulo onse nagpaila sa usa ka piniling katawhan nga mosulod sa usa ka tulo-ka-pilo nga pakigsaad uban sa Dios. Ang ikatulo ug kataposang lakang mao ang paghalad kang Isaac sa kapitulo baynte-dos. Ang kapitulo “onse” mao ang alpha nga sinugdanan ug ang kapitulo “baynte-dos” mao ang omega nga katapusan. Ang pagtuo nga gikinahanglan aron madungog ang tingog sa Dios diha sa kahulogan sa mga ngalan, dili lahi sa pagtuo nga gikinahanglan aron madungog ang Iyang tingog diha sa pag-ihap sa Iyang Pulong. Usa ka paggamit sa usa ka kagikanan nga wala tagda sa mga teologo, mao ang kagikanan ni Ishmael, ang simbolo sa Islam.

Ug kini mao ang mga ngalan sa mga anak nga lalaki ni Ismael, sumala sa ilang mga ngalan, sumala sa ilang mga kaliwatan: ang kamagulangang anak ni Ismael, si Nebajoth; ug si Kedar, ug si Adbeel, ug si Mibsam, Ug si Mishma, ug si Dumah, ug si Massa, Si Hadar, ug si Tema, si Jetur, si Naphish, ug si Kedemah: Kini mao ang mga anak nga lalaki ni Ismael, ug kini mao ang ilang mga ngalan, sumala sa ilang mga lungsod, ug sumala sa ilang mga kuta; napulog-duha ka mga principe sumala sa ilang mga nasud. Genesis 25:13–16.

Sa dihang ang mga kahulugan niining napulog-duha ka mga ngalan ipahimutang ngadto sa usa ka pahayag, kini mabasa ingon niini: “Sa propetikanhong paagi ang mga kaliwat ni Ismael usa ka mabungahong maitum ug panit nga katawhan nga bantog ingon nga mga manggugubat, apan sa kasaysayan ug sa propesiya sila nasubo niadtong Agosto 11, 1840 ug pagkahuman niadto niadtong Septiyembre 11, 2001. Gitawag sila nga mga anak sa sidlakan sa biblikanhong kasaysayan. Sila naggikan sa Arabia diin gipatubo ang mahumot nga mga panakot nga gigamit sa mga serbisyo sa santuwaryo sa mga Hebreohanon. Ang pulong nga “mga mamumuno” nakuha gikan sa kasaysayan sa Islam ug nagrepresentar sa kamatayon nga gidala diha sa kahilom. Sa panahon sa mga Krusada ang Islam misalibot, milikos ug milibut sa Katolikong Uropa, apan ang ilang misunod nga pagpugong nagtimaan sa pag-abot sa makaparepreskong kahimtang sa 1840 hangtod 1844, ug usab gikan sa 9/11 hangtod sa krisis sa balaod sa Domingo. Ang mga kahulugan sa napulog-duha ka mga ngalan sa mga anak ni Ismael tanan girepresentahan sa nag-unang pahayag pinaagi sa mga pulong nga giimprinta sa maisog nga tipo.

Ang napulog-duha ka mga ngalan sa kaliwatan ni Ismael nagrepresentar ug napulog-tulo, kon iapil si Ismael sa talaan. Ang napulog-tulo mao ang simbolikong gidaghanon sa “pagrebelde,” nga mao ang gibuhat ni Hagar, nga maoy hinungdan nga gitugotan ni Abraham si Hagar ug si Ismael nga mapapahawa. Gigamit ni Pablo kana nga hitabo sa paghulagway sa pagpapahawa sa karaang Israel ingon nga katawhan sa tugon sa Dios, sa samang higayon nga Iyang gitukod ang usa ka tugon uban sa Iyang Kristohanong pangasaw-onon.

Kay nahisulat man, nga si Abraham may duha ka anak nga lalake, ang usa pinaagi sa ulipong babaye, ug ang usa pinaagi sa gawasnon nga babaye. Apan siya nga gikan sa ulipong babaye natawo sumala sa unod; apan siya nga gikan sa gawasnon nga babaye pinaagi sa saad. Kining mga butanga usa ka alegorya; kay kini mao ang duha ka pakigsaad: ang usa gikan sa bukid sa Sinai, nga nagapanganak ngadto sa pagkaulipon, nga mao si Agar. Kay kining Agar mao ang bukid sa Sinai sa Arabia, ug nagakahisama sa Jerusalem nga anaa karon, ug siya anaa sa pagkaulipon uban sa iyang mga anak. Apan ang Jerusalem nga anaa sa itaas gawasnon, nga mao ang inahan natong tanan. Kay nahisulat man, Pagmaya ka, ikaw nga apuli nga wala manganak; suminggit ka ug tuwaw, ikaw nga wala magbati sa kasakit sa pagpanganak: kay ang biniyaan adunay labi pang daghang mga anak kay kaniya nga adunay bana. Karon kita, mga igsoon, sama kang Isaac, mga anak sa saad. Apan maingon niadtong panahona, siya nga natawo sumala sa unod naglutos kaniya nga natawo sumala sa Espiritu, mao man usab karon. Bisan pa niana, unsa ang giingon sa Kasulatan? Papahawaa ang ulipong babaye ug ang iyang anak nga lalake: kay ang anak sa ulipong babaye dili mahimong manununod uban sa anak sa gawasnon nga babaye. Busa, mga igsoon, dili kita mga anak sa ulipong babaye, kondili sa gawasnon. Galacia 4:22–31.

Si Ismael mao ang usa ka simbolo sa Islam, ug si Hagar, ang inahan ni Ismael, mao ang simbolo sa iglesia sa tugon sa kamatayon. Si Isaac mao ang simbolo sa Kristiyanidad, ug si Sarah mao ang simbolo sa iglesia sa tugon sa kinabuhi. Tungod niini, si Ismael may napulog-duha ka mga anak nga lalaki, kay ang napulog-duha usa ka simbolo sa katawhan sa tugon sa Dios, ug ang Islam usa ka peke sa katawhan sa tugon sa Dios.

Adunay duha ka mga talaan sa kaliwatan ni Cristo diha sa mga Ebanghelyo. Ang usa anaa sa Mateo ug ang lain anaa sa Lucas.

Ug si Jacob nanganak kang Jose nga bana ni Maria, nga kaniya natawo si Jesus, nga ginganlan ug Cristo. Busa ang tanang kaliwatan sukad kang Abraham hangtod kang David napulo ug upat ka mga kaliwatan; ug sukad kang David hangtod sa pagkabihag ngadto sa Babilonia napulo ug upat ka mga kaliwatan; ug sukad sa pagkabihag ngadto sa Babilonia hangtod kang Cristo napulo ug upat ka mga kaliwatan. Karon ang pagkatawo ni Jesu-Cristo mao kini: Sa dihang ang iyang inahan nga si Maria napangasawa na kang Jose, sa wala pa sila mag-ipon, hingkaplagan siya nga nagsabak pinaagi sa Espiritu Santo. Mateo 1:16–18.

Ang kaliwatan ni Mateo nag-ila sa tulo ka managsama nga mga yugto nga napulog-upat, nga naglangkob sa usa ka yugto nga kap-atan ug duha. Si Cristo mao ang omega sa kasaysayan sa tugon diha sa kalambigitan kang Moises ingon nga alpha sa kasaysayan sa tugon. Gitagna ni Moises nga si Cristo mahimong “sama kaniya.” Si Moises may tulo ka yugto nga kap-atan ka tuig sulod sa iyang kinabuhi nga usa ka gatos ug kaluhaan ka tuig. Ang matag yugto nga kap-atan ka tuig sa kinabuhi ni Moises, sa dihang ibutang linya ibabaw sa linya, matapos sa Kadesh, usa ka simbolo sa 1863 ug sa balaod sa Domingo. Ang tulo ka yugto ni Cristo matapos kang David, sa pagkabinihag sa Babilonia, ug kang Cristo nga nagpamatuod sa tugon pinaagi sa Iyang dugo didto sa krus. Si David nagrepresentar sa pagpataas sa iglesia nga madaugon sa balaod sa Domingo, ug ang ikaduhang linya nag-ila sa mga buang nga ulay nga gidala ngadto sa Babilonia, sa balaod sa Domingo. Ang ikatulong yugto matapos sa krus, nga sa makausa pa, nagatipolohiya sa balaod sa Domingo diin si Cristo nagpamatuod sa tugon ni Abraham uban sa usa ka gatos ug kap-atan ug upat ka libo ug sa tugon ni Noe uban sa dakung panon.

Makapahibulong gayod kon unsay masabtan sa dihang kining duha ka linya ipatong ang usa ibabaw sa usa. Ang usa ka gatus ug kaluhaan ka tuig ni Moises nagdugtong sa 120 ka tuig ni Noe, ug ang kap-atan ug duha ka mga kaliwatan ni Cristo nagdugtong sa paghari sa anticristo sulod sa kap-atan ug duha ka simbolikong mga bulan sa balaod sa Domingo.

Ug ang Ginoo miingon, Ang akong espiritu dili magpabiling makigbisog sa tawo sa gihapon, kay siya usab unod lamang: apan ang iyang mga adlaw mahimong usa ka gatus ug kaluhaan ka tuig. Genesis 6:3.

Uban sa talaan sa kaliwatan diha kang Mateo, nga naghatag ug paghatag sa kadako sa tugon ni Abraham, ang talaan sa kaliwatan ni Cristo, sumala sa gipadayag ni Lucas, moabot paingon sa paglalang mismo, sa ingon naghatag ug paghatag sa kadako sa tugon sa kinabuhi nga gilapas ni Adan didto sa Eden. Ang talaan sa kaliwatan ni Lucas nagsugod kang Jesus, ug mobalik paatras pinaagi sa Iyang kaliwatan hangtod kang Adan, nga giila ingon nga anak sa Dios. Ang linya matapos sa hingpit nga ikaduhang Adan, ug nagsugod kini sa hingpit nga unang Adan. Gikan sa unang Adan ngadto sa ikaduhang Adan gipadayag ingon nga 77 ka mga kaliwatan.

Ang mga talaan sa kaliwatan diha sa Kasulatan nagrepresentar ug mga linya sa kamatuoran. Karon pa lang atong nailhan ang pipila niini nga labaw pa kaayo sa gikinahanglang mga saksi aron mapalig-on ang usa ka kamatuoran. Ang mga linya sa kaliwatan naglangkob sa tingog sa kasaysayanong mga katumanan ug sa umaabot nga mga panagna, ug naglangkob usab kini sa tingog ni Palmoni, ang Makapahibulong nga Mag-iihap sa mga tinago, sanglit ang mga enigmatikong numero nga gipahimutang sulod sa maong mga linya naghatag ug ikaduhang tingog. Kining duha ka mga tingog madungog uban sa laing ikatulong tingog, ang tingog sa Makapahibulong nga Lingguwista, nga maoy nagbuhat ug nagadumala sa tanang butang, apil ang mga ngalan sa mga tawo, mga dapit, ug mga butang.

Sa dihang milingi si Juan aron makita ang tingog sa iyang likod, kini sama sa tingog sa daghang mga tubig, ug sa dihang si Daniel nakakita sa maong panan-awon, ang Iyang tingog mao ang tingog sa usa ka panon sa katawhan. Ang pangibabaw nga mensahe sa Kasulatan, ingon man ang mga ngalan nga makita diha sa mensahe, ug usab ang pag-ihap sulod sa mensahe, maoy tulo ka mga tingog sa usa ka pahayag. Sa dihang imong kuhaon ang usa ka linya uban sa tulo ka mga tingog ug ibutang kini ibabaw sa usa ka kaanggid nga linya, ang tulo ka mga tingog mahimong daghang mga tingog.

Ug migula ang usa ka tingog gikan sa trono, nga nagaingon, Dayega ninyo ang atong Dios, kamong tanan nga iyang mga ulipon, ug kamong nangahadlok kaniya, ang gagmay ug ang dagku. Ug nadungog ko ang daw tingog sa usa ka dakung panon, ug daw tingog sa daghang katubigan, ug daw tingog sa makusog nga mga dalugdog, nga nagaingon, Aleluya; kay ang Ginoong Dios nga Makagagahum sa tanan nagahari. Pinadayag 19:5, 6.

Ang pipila sa labing mahinungdanong mga talaan sa kaliwat makita diha sa mga hari sa Israel. Ang unang pito ka hari sa Israel, ang amihanang gingharian, nagatapos kang Ahab, Jezebel, ug Elias, sa ingon nagarepresentar sa balaod sa Domingo. Ang linya sa kataposang pito ka hari sa amihanang mga banay nagsugod sa balaod sa Domingo ug nagatapos sa pagsira sa tawhanong panahon sa pagsulay, sa dihang si Michael motindog diha sa Daniel 12. Ang unang pito ka hari sa Juda nagailustrar sa kasaysayan gikan sa balaod sa Domingo hangtod nga si Michael motindog, ug ang kataposang pito ka hari nagaila sa kasaysayan nga mosangpot ngadto sa balaod sa Domingo. Duha ka linya sa kaliwat, nga parehong nagbaton ug usa ka alpha nga kasaysayan ug usa ka omega nga kasaysayan. Ang alpha nga kasaysayan mao ang yugto gikan sa 9/11 ngadto sa balaod sa Domingo, ug ang omega nga yugto mao ang balaod sa Domingo hangtod sa pagsira sa panahon sa pagsulay. Ang unang pito ka hari sa Israel, nagahan-ay uban sa kataposang pito ka hari sa Juda; ug ang kataposang pito ka hari sa Israel, nagahanay uban sa unang pito ka hari sa Juda.

Magpadayon kita sa sunod nga artikulo.

“Magmalig-on Hangtod sa Katapusan”

“[Pinadayag 1:1, 2, gikutlo.] Ang tibuok Biblia maoy usa ka pinadayag; kay ang tanang pinadayag ngadto sa mga tawo moabot pinaagi kang Cristo, ug ang tanan nagasentro diha kaniya. Ang Dios namulong kanato pinaagi sa Iyang Anak, kang kinsa kita iya pinaagi sa paglalang ug pinaagi sa pagtubos. Si Cristo miadto kang Juan, nga gipahawa ug gitapon sa Isla sa Patmos, aron sa paghatag kaniya sa kamatuoran alang niining katapusang mga adlaw, aron ipakita kaniya kadtong mga butanga nga kinahanglan sa dili madugay mahitabo. Si Jesu-Cristo mao ang dakong tinugyanan sa langitnong pinadayag. Pinaagi kaniya kita adunay kahibalo mahitungod sa atong pagapaabuton sa panghimakak nga mga talan-awon sa kasaysayan niining yutaa. Gihatag sa Dios kini nga pinadayag kang Cristo, ug si Cristo mipahibalo sa mao gihapon kang Juan.”

Si Juan, ang hinigugmang tinun-an, mao ang pinili aron modawat niini nga pagpadayag. Siya mao ang ulahing nahibiling buhi sa unang mga piniling tinun-an. Ubos sa dispensasyon sa Bag-ong Tugon gipasidunggan siya maingon nga si propeta Daniel gipasidunggan ubos sa dispensasyon sa Daang Tugon.

“Ang pahimangno nga ipahibalo kang Juan maoy hilabihan ka mahinungdanon nga si Cristo mianhi gikan sa langit aron ihatag kini ngadto sa Iyang alagad, nga nagsugo kaniya sa pagpadala niini ngadto sa mga iglesia. Kining pahimangnoa mao ang angay mahimong tumong sa atong mabinantayon ug inampoong pagtuon; kay kita nagapuyo sa panahon nga ang mga tawo nga wala magpailalom sa pagtulon-an sa Balaang Espiritu magapasulod ug mini nga mga teoriya. Kining mga tawhana nanagbarug sa hataas nga mga dapit, ug sila adunay mga ambisyosong laraw nga pagatumanon. Naninguha sila sa pagpataas sa ilang kaugalingon, ug sa pag-usab sa tibuok kahimtang sa mga butang. Ang Dios naghatag kanato ug pinasahi nga pahimangno aron pagbantay kanato batok sa ingon nila. Gisugo Niya si Juan sa pagsulat sa usa ka basahon niadtong mga butang nga mahitabo sa katapusang mga talan-awon sa kasaysayan niining yutaa.”

“Human sa paglabay sa panahon, gitugyan sa Dios ngadto sa Iyang matinumanong mga sumusunod ang bililhong mga prinsipyo sa kamatuoran alang niining panahona. Kining mga prinsipyo wala ihatag niadtong walay bahin sa paghatag sa mga mensahe sa nahaunang ug sa ikaduhang manulonda. Gihatag kini ngadto sa mga mamumuo nga may bahin sa buluhaton sukad pa sa sinugdan.”

“Ang mga miagi niining mga kasinatian kinahanglan magpabiling lig-on sama sa usa ka bato ngadto sa mga prinsipyo nga naghimo kanato nga mga Seventh-day Adventists. Kinahanglan sila mahimong mga mamumuo nga kauban sa Dios, nga nagbugkos sa pagpamatuod ug nagtimaan sa Kasugoan taliwala sa Iyang mga tinun-an. Kadtong nakigbahin sa pagtukod sa atong buluhaton ibabaw sa patukoranan sa kamatuoran sa Biblia, kadtong nahibalo sa mga timaan sa dalan nga nagpakita sa husto nga agianan, kinahanglan pagailhon ingon nga mga mamumuo nga labing bililhon. Makasulti sila gikan sa personal nga kasinatian mahitungod sa mga kamatuoran nga gitugyan kanila. Kining mga tawhana dili motugot nga ang ilang pagtoo mausab ngadto sa pagkadili-matinoohon; dili sila motugot nga ang bandila sa ikatulong manulonda kuhaon gikan sa ilang mga kamot. Kinahanglan nilang kupotang malig-on ang sinugdanan sa ilang pagsalig hangtod sa katapusan.

“Ang Ginoo nagpahayag nga ang kasaysayan sa nangagi pagasublihon sa atong pagsulod sa panapusang buluhaton. Ang matag kamatuoran nga Iyang gihatag alang niining ulahing mga adlaw kinahanglan imantala ngadto sa kalibotan. Ang matag haligi nga Iyang gitukod kinahanglan lig-onon. Dili kita makabiya karon sa patukoranan nga gitukod sa Dios. Dili usab kita makasulod karon sa bisan unsang bag-ong organisasyon; kay kini magpasabot ug pagtalikod gikan sa kamatuoran.

“Ang buluhaton sa medikal nga misyonaryo kinahanglan hinloan ug putlion gikan sa tanang butang nga makapaluya sa pagtuo sa mga magtutuo diha sa nangaging kasinatian sa katawhan sa Dios. Ang Eden, ang matahom nga Eden, gipaubos pinaagi sa pagsulod sa sala. Anaa karon ang panginahanglan sa pagsubli sa kasinatian sa mga tawo nga adunay bahin sa pagpatukod sa atong buluhaton sa sinugdanan.

“Usahay magabasa kita sa mga pahibalo sa kamatayon sa bantugan nga mga tawo sa kalibutan. Miabot ang ilang takna sa kalit, daw sa usa ka pagpamilok. Daghan, nga gituohang anaa sa maayong panglawas, mamatay human sa usa ka kombira, o human sa paghimo ug hakog nga mga plano alang sa ilang kaugalingong pagbayaw. Mopadayon ang pulong, ‘Siya nahiusa na sa iyang mga dios-dios; pasagdi siya.’ Nagpasabot kini nga ang Ginoo dili na magabantay kaniya batok sa kadaot. Moabot ang kalit nga kamatayon, ug unsa man ang bili sa buluhaton sa iyang tibuok kinabuhi? Ang iyang kinabuhi nahimong kapakyasan. Ang kahoy mapukan tungod kay ang gahum nga nagpalig-on niini mibiya niini ngadto sa iyang halad nga mahitungod sa pagsimba sa mga dios-dios.

“Ang mga lalaki ug mga babaye nahingpit sa pagpangita ug butang nga ilang kalipayan. Ibaligya nila ang ilang mga kalag sa walay kapuslanan, ug kuhaon sa Dios ang Iyang mapailobong pag-agwanta. Gibilin sila ngadto sa ilang pinili.”

“Adunay mga tawo nga, samtang nag-angkon sa pagtuo sa karon nga kamatuoran, nagpaubos sa ilang pagtuo ug nagdumili sa paglakaw diha sa kahayag. Kinsa karon ang magabiya sa ilang hakog, kalibotanon nga mga prinsipyo? Kinsa karon ang maningkamot sa pag-ila sa bili sa kalag? Unsay kapuslanan sa usa ka tawo, kon maangkon niya ang tibuok kalibotan, ug mawad-an sa iyang kaugalingong kalag? O unsa man ang igahatag sa usa ka tawo puli sa iyang kalag? Gigutom ba ug giuhaw kamo sa tinapay sa kinabuhi ug sa tubig sa kaluwasan? Nakasabot ba kamo sa bili sa mga kalag nga alang kanila si Cristo namatay? Kadtong mga gilauman nga mga Kristohanon, nagakinabuhi ba sumala sa ilang giangkon nga pagtuo? Nakasinati ba sila sa bili sa kalag? Naningkamot ba sila sa paghinlo sa ilang mga kalag pinaagi sa pagkamasinugtanon ngadto sa kamatuoran?” Manuscript Releases, volume 20, 150, 151.