Ha Tupã oĩ vaʼekue mitãkariaýndi; haʼe okakuaa, oiko pe desiértope, ha oiko peteĩ huʼy mondohára. Génesis 21:20.
Ismael oiko peteĩ arquéro ramo, upéva ha’e peteĩ ta’anga ñorairõ rehegua, ha avei peteĩ ta’anga pe huísio ejecutívo rehegua ojejapóva Róma rehe.
Pe sapukái umi okañýva ha ojehekýiva Babilóniagui, omombeʼu hag̃ua Siónpe ñandejára Tupã Jehová venganza, ivenganza itemplorã. Pehenói umi huʼyhaʼãngakuaápe Babilonia rehe: mayma peẽ peityvaʼekue pe huʼy, peñemoĩ hag̃ua hese ijerére; ani peteĩve toñehẽ chugui: pemeʼẽ chupe hembiapokuére; opa mbaʼe haʼe ojapovaʼekueicha, pejapo chupe upéicha avei: haʼe niko oñembotuicha Jehová rehe, Israel Santo rehe. Jeremías 50:28, 29.
Umi hu’yva mbohetaháva ombojevýi Babilóniape hembiapokuére he’iháicha, ha upéva ñemboyke ñepyrũ oñepyrũ pe léi domingo og̃uahẽ pya’évape, pe mokõiha ñe’ẽ Revelación kapítulo dieciocho-pe guive, upe jave oñepyrũvo Babilonia rehe pe huísio ejecutivo progresivo.
Ha ahendu ambue peteĩ ñeʼẽ ambue yvágagui, heʼíva: Pesẽ chugui, che retãyguakuéra, ani hag̃ua peẽ peike hendive ipekádo-kuérape, ha ani hag̃ua peẽ pehupyty umi mbaʼasy vai oguerútavagui. Pórke ipekádo-kuéra oguahẽ yvága peve, ha Tupã imanduʼa hembiapo vaikuére. Pembojevy chupe avei haʼe ombojevy haguéicha peẽme, ha pemokõi jevy chupe mokõi hag̃uáicha hembiapokuéra rehehápe: pe kárape haʼe omyenyhẽ hague, pemyenyhẽ chupe mokõi jevy. Mbovyete peve haʼe omombaʼe hag̃ua ijupe, ha oikove porãiterei hague, upéicha avei pemeʼẽ chupe jehasa asy ha ñembyasy; pórke heʼi ipyʼapýpe: Aguapy mburuvicha kuñáramo, ndahaʼéi hag̃ua viúda, ha arakaʼeve ndachechamoʼãi ñembyasy. Apocalipsis 18:4–7.
Ismael ha Hagar, isy túva, ojejoko hag̃ua ani hag̃ua ohupyty pe derecho ta’ýra ypykue rehegua, ha oñemosẽ okápe. Péicha, envidia oiko chugui pe motivación profética Islam rehegua, ha ñorairõ katu pe hembiapo profético. Pe ñe’ẽpy oje’eha peteĩha oguereko upe jejoko oñemoĩva Ismael ha isy ári Sarah rupive, ha upe “jejoko” oiko peteĩ característica profética tenondegua Islam rehegua opa Tupã Ñe’ẽ pukukue ha tembiasakue rupi. Ismael ñemoñarekuéra va’erã kuri kuimba’e ka’aguyguaicha, ipo oĩva opavave rehe, ha iñañáva ha ikaañy rekotee ojehechauka pe mburika arábigo salvaje rupive, kavaju ñemoñare pegua. Péicha, pe ñorairõ islam rehegua pe peteĩha ha mokõiha ñembyasýpe, ojehechauka ñorairõhára kuéra ramo oĩva kavaju pochy ári.
Islam ha’e hína pe ama riregua marandu, ha upévare iporãiterei umi mbohapy ñembyasýva tohechauka mbohapy línea profética específica, pe ama riregua rape ha’ére “línea ári línea”. Oñembojoajúramo umi característica profética mokõi línea tenondegua rehegua, umíva omopyenda pe mbohapyha ñembyasy línea. Umi mbohapy línea profética ohechauka pe período oñembotýhápe umi cien cuarenta y cuatro mil. Umi mbohapy línea ohechauka pe período oñeñohẽhápe pe ama riregua, pe ama riregua oñepyrũma oñemongarai hag̃ua michĩmi pe mbohapyha Ñembyasy oguahẽrõ guare 11 de septiembre de 2001-pe.
“Oky kyvy riregua hoʼátava hína Tupã tavayguakuéra ári. Peteĩ ánhel ipuʼakapáva oguejýtava yvágagui, ha opa yvy omyesakãmbátava iñemimbipa reheve.” Review and Herald, 21 de abril de 1891.
Pe período oñeselláva rehegua avei ojehechauka pe período oñepyrũva 11 jasypoapy 1840-pe ha opa pe ánhel mbohapyha oguahẽvo 22 jasypa 1844-pe. Upéva pe período avei ojehechauka Habacuc kapítulo mokõihápe. Pe tembiasakue Millerita omboaje Habacuc kapítulo mokõi, ha upéicha ojapóvo oñepyrũ pe ánhel oguejy ramo 11 jasypoapy 1840-pe, ha opa pe ánhel mbohapyha oguahẽvo 22 jasypa 1844-pe.
Habacuc kapítulo mokõi he’i pe visión paha gotyo, pe visión “ñe’ẽtaha”. Revelación kapítulo pa, versíkulo mbohapy-pe, ánhel osapukái (oñe’ẽ) peteĩ ñe’ẽ hatãme, ha 1844 jasypa 22-pe pe mismo ánhel oñe’ẽ mbarete (oñe’ẽ) he’ívo “aravo ndaiporimo’ãvéimaha”. Habacuc ñangarekohára, kapítulo mokõi versíkulo peteĩme, oĩ 1840 jasypoapy 11-pe, upérõgui umi ñangarekohára omopu’ã iñe’ẽnguéra.
Pe ñe’ẽvaipe 1888-pe, pe Hermana White ohechauka hag̃ua orrepresentaha pe ánhel Apocalipsis dieciochopegua omyesakã vaʼekue yvy pukukue Ijotýpe, umi ñangarekohára (Jones ha Waggoner) omopuʼã ij“ayvu” trompétaicha, ohechauka hag̃ua Tupã retãme hembiapo vaikuekuéra, pórke imarandu haʼe vaʼekue pe marandu Laodiceápe guarã. Ára 11 jasyporundy 2001-pe, ojehechauka vaʼekue 1888 rembiasakue rupi, Ñandejára ogueraha jey Itavayguakuéra ára pahapeguápe Jeremías rape yma guarépe, upépe umi ñangarekohára noñehendúi vaʼekue. Pe ánhel oguejyha ohechauka profétikamente umi ñangarekohára oguahẽha.
Pe “ñe'ẽ” oguahẽva’ekue 11 jasypoapy 1840-pe, oñeme’ẽ umi ñangarekohára rupive, ha Jeremíaspe oñembo'ejeýkuri heta ojevýrõ ijerovia ha ojerovia Tupãre iñembotavy rire, upéicharõ ha’e oikóta Tupã jurúramo. Pe visión oñemoĩ mboyve hag̃ua arekue, ipahápe oguahẽrõ guare 22 jasypa 1844-pe, “ñe'ẽ.” Habacuc arandukápe mokõiha kapítulo pe época, oñekumplíva historia Millerita-pe, ohechauka pe período oñesella hag̃ua umi cien cuarenta y cuatro mil.
Tekotevẽterei ojekuaa hag̃ua Ágosto 11, 1840 guive peve Octubre 22, 1844, ohechauka hag̃ua pe ñemboty guasu umi cien cuarenta y cuatro mil rehegua, ha upéva hína pe ára pukukue oñeñohẽhápe pe ama paha. Tekotevẽterei, pe marandu ama paha rehegua ojekuaa vaʼerã pe metodología “línea ári línea” rupive. Pe período especial haʼéva pe ñemboty guasu umi cien cuarenta y cuatro mil rehegua, oñerrepresenta jey jey umi línea profética-pe, ha péicha avei oiko Habacuc mokõipe, pe ermána White ombojoja hag̃ua directamente oñekumpli hague historia Millerita-pe. Haʼe avei omboʼe jey jey historia Millerita ojejeyha umi cien cuarenta y cuatro mil rembiasakuepe.
“Umi profesía reheve, haʼekuéra omoĩvaʼekue mokõiha jeju ára rehe ojeporutaha ramo, oĩ vaʼekue avei ñemboʼe ha mboʼepy oñemboheko porãva iñemondýi ha pyʼa mokõi hag̃ua, ha omokyreʼỹva chupekuéra ohaʼarõ hag̃ua paciencia reheve jeroviápe, koʼág̃a iñypytũva iñentendimientópe ojekuaáta hag̃ua hesakã porã itiempoitépe.”
Umi profesía apytépe oĩ vaʼekue Habacuc 2:1–4 pegua: “Che añemoĩta che ñangarekoha ári, ha añemboʼýta torre ári, ha amañáta ahecha hag̃ua mbaʼépa Haʼe heʼíta chéve, ha mbaʼépa ambohováita añemoñeʼẽ jave. Upéi Ñandejára chembohovái ha heʼi: Ehai pe visión, ha emoĩ hesakã porã hag̃ua tablakuéra ári, ikatu hag̃uáicha odipara pe omoñeʼẽva. Pe visión niko gueteri peteĩ ára oñemohendapývape g̃uarã, ha ipahápe oñeʼẽta, ha ndijapumoʼãi; imbegue ramo jepe, ehaʼarõ chupe; haʼe katu katuete ou hag̃uére, ndahiʼaréi moʼãi. Péina ápe, pe oñembotuicháva ijehegui ndorekói tekojoja ipype; ha pe hekojojáva oikovéta ijerovia rupi.”
“1842-pe guive voi, ko profesía ome'ẽva pe dirección ‘ehai pe visión, ha emyesakã porã yvyraroguekuéra ári, ikatu hag̃uáicha odipara pe omoñe'ẽva’ekue’, omokyre'ỹ Charles Fitch-pe ombosako'i hag̃ua peteĩ ta'anga profesiagua ohechaukáva hag̃ua Daniel ha Apocalipsis-pegua visiónkuéra. Ko ta'anga ñemoherakuã ojehechakuaa peteĩ ñemohu'ãramo pe mandamiento Habacuc ome'ẽva'ekue. Upéicharõ jepe, avave ndohechakuaái upe jave pe misma profesíape oĩha peteĩ ojekuaávaicha ñembotapykuemi pe visión ñekumplimientópe — peteĩ aravo oha'arõva. Pe ñembyasy rire, ko Escritura ojehecha tuicha he'isévaicha: ‘Pe visión gueteri oĩ peteĩ ára oñemoĩmava'erã hag̃ua, ha ipahápe oñe'ẽta, ha ndijapumo'ãi: ikatu hag̃uáicha ipukúrõ, eha'arõ hese; añetehápe ou hag̃uáicha, oúta, ndopytareimo'ãi.... Pe hekojoja oikovéta ijerovia rupive.’”
“Peteĩ parte Ezequiel profesía-gui avei oiko vaʼekue mbarete ha pyʼaguapy yvypóra ogueroviáva-pe ĝuarã: ‘Ha Ñandejára ñeʼẽ ou chéve, heʼívo: Yvypóra raʼy, mbaʼépa upe ñeʼẽnga peẽ pejapóva Israel retãme, peje hag̃ua: Ohasa meme ára, ha opa visión ndojehúi? Upévare ere chupekuéra: Péicha heʼi Ñandejára Tupã.... Hiʼag̃uíma umi ára, ha opa visión rembiapo.... Che añeʼẽta, ha upe ñeʼẽ che haʼétava oikóta; ndoñembohasavemoʼãi.’ ‘Israel róga heʼi: Pe visión haʼe ohecháva hína heta ára rire ĝuarã, ha haʼe oprofetisa umi ára mombyryguáre. Upévare ere chupekuéra: Péicha heʼi Ñandejára Tupã; Ndaiporimoʼãvéima che ñeʼẽnguéra oñembohasáva, ha upe ñeʼẽ che haʼéva oikóta.’ Ezequiel 12:21–25, 27, 28.” The Great Controversy, 391–393.
Umi Millerita ndaha’éi añoite ohechakuaa hikuái ijehe oikóramo pe parábola umi diez virgen rehegua ha Habacuc kapítulo mokõi-pe, síno avei oñembohape hikuái ohechakuaa hag̃uáicha pe tembiasakue, upépe ha’ekuéra omohu’ãhína ko’ã profesía, ha’eha avei Ezequiel ohechauka porãva upe tembiasakue peteĩchaguaite, upépe “opa visión rembiapo,” oñekumpli va’erã. Pe línea de historia ohechaukáva pe sellado umi ciento cuarenta y cuatro mil rehegua, upépe opa visión rembiapo oñekumpli!
Umi línea ohechaukáva pe ama paha aravo ha pe sellamiento umi cien cuarenta y cuatro mil rehegua oñembyaty oñemopyendávo hag̃ua pe tembiasakue profética tapiaite oguerekoha pe firma Alpha ha Omega rehegua.
Millerita rembiasakue oñepyrũ pe ánhel Apocalipsis kapítulo diez-pegua ñe’ẽme, ha opa upeichaite ñe’ẽme. 11 jasyporundy ary 2001 oñepyrũ Apocalipsis kapítulo dieciocho ñe’ẽ peteĩháme, ha opa Apocalipsis kapítulo dieciocho ñe’ẽ mokõiháme. Habacuc kapítulo mokõi oñepyrũ ñangarekohára kuéra ñe’ẽme, ha opa Jeremías ñangarekohára ñe’ẽme. Pe ñembyasy peteĩha oñepyrũ Mahoma reheve, ha opa Mahoma II reheve. Pe ñembyasy mokõiha oñepyrũ Islam irundy ánhel jepe’ápe ha opa Islam jejokópe.
Pe metodología ha'éva pe ama yky rehegua ha'e Isaías “línea sobre línea” metodología, ha umi línea oñembyatyva'erã ojehechakuaa ha oñemopyenda hag̃ua pe ama yky rehegua marandu, tapiaite oguereko Alpha ha Omega rehegua techaukaha. Pe peteĩha aña guasu, Apocalipsis kapítulo nueve-pe, oñepyrũ Mohammed ndive ha opa Mohammed II ndive. Pe ára pukukue oñemboja'o mokõiichagua ñorairõme, pe peteĩha ha'évo ñorairõ vai'ỹregua Roma rehe oñepyrũ mbarete hag̃uáicha Abubakar rupive, ha upéi oúvo peteĩ periodo cien cincuenta ary pukukue, upépe oñemohu'ã Islam pegua peteĩha ñorairõ oñemohenda porãva.
Peteĩsa po suku ára oñeteĩmby pe marandu ára rehegua “po jasy”. Pe mokõiha ñembyasy avei oguereko peteĩ marandu ára rehegua ha’éva mbohapysa poapy peteĩ ary ha peteĩsa po ára. Upévare, peteĩcha pe marandu apytu’ũguapy rehegua pe ñembyasy peteĩha ha mokõiha ohechauka hag̃ua ipaha iñepyrũ ndive, oguereko peteĩ ñemboja’o pe ñemboty hag̃ua sapy’a, ha peteĩ aravo poravopyre apytépe. Pe ñemboty hag̃ua sapy’a rape ojehechauka pe ñembyasy peteĩha rembiasakue ñepyrũme, ha ojehechauka pe mokõiha ñembyasy pahápe.
Pe irundy pe ñemboty versíkulo irundy pegua rire, peteĩha ñembyasýpe, oĩ umi “po jasy” (sa’i ciento cincuenta ary). Umi po jasy oñemombe’u mokõive jey: peteĩ jey versíkulo po pe, ha ambue jey versíkulo pa pe. Umi mba’e oĩva pe ñemboty rape mboyve, ára 11 jasypoapy 1840 guive ára 22 jasypa 1844 peve, mokõiha ñembyasýpe, ha’e pe profesía “aravo, ára, jasy ha ary” rehegua (mbohapy ciento noventa y peteĩ ary ha paapy ára), versíkulo quince pegua. Oñondive peteĩ línea continua ryepýpe, pe trompéta poha ha poteĩha oñepyrũ ha opa peteĩ ta’anga rupive ohechaukáva pe ñemboty rape.
Mokõi línea ramo, ojeporuva “línea ári línea” ramo, ohechauka peteĩ ñepyrũ ha peteĩ paha ojehechakuaáva Mohammed peteĩha ha Mohammed mokõiha rehe. “Línea ári línea” rupive, ohechauka mokõi período iñambuéva káda línea-pe, upéva osẽgui káda línea oguerekoha peteĩ marandu ára rehegua. Peteĩha ñembyasýpe, Islam oikovaʼerã vaʼekue “ombohasa asy” Roma-pe; ha mokõiha ñembyasýpe katu, oikovaʼerã vaʼekue “ojuka” Roma-pe. Peteĩha ñembyasy vaʼekue peteĩ ñorairõ kyse puku, kyse ha huʼy rehegua; ha mokõiha ñembyasy ogueru vaʼekue pólvora tembiporu ñorairõrã ramo.
“VERSÍCULO 10. Ha oguereko hikuái huguái escorpión-icha, ha oĩ huguáipekuéra piku’a; ha ipoder oiko hag̃ua omoingy hag̃ua yvypórape cinco jasy pukukue. 11. Ha oreko hikuái peteĩ mburuvicha hi’árikuéra, ha’éva pe ánhel yvykua pypuku’ỹmegua, héra hebreo ñe’ẽme ha’e Abadón, ha griego ñe’ẽme katu héra hína Apolión.”
“Koʼág̃a peve, Keith omeʼẽ ñandéve taʼãngamýi umi po trompéta peteĩha guive pe poha peve oñehatãvo rehegua. Péro koʼág̃a tekotevẽ jaipeʼa chugui ñande rapykuéri, ha jasẽ ñañemboja hag̃ua pe mbaʼe pyahu ko profesía omoakãrapuʼãva koʼápe rehe; upéva hína, umi ára pukukue profesiagua.”
“Ikatupyry vaʼekue ombyaipa hag̃ua yvypórape po jasy pukukue.—1. Oñeporandu koʼápe: Mávapa umi kuimbaʼe haʼekuéra ombyaívaʼerã po jasy pukukue?—Añetehápe, umi peteĩchagua voi haʼekuéra upéi ojukávaʼerã (ehecha pe versíkulo 15); ‘Yvypórape mbohapyha pehẽngue’, térã mbohapyha pehẽngue pe império romano-gua, pe ijaʼo griego.”
“2. ¿Arakaʼepa oñepyrũ vaʼerãkuri hikuái hembiapo ñembohasa asy rehegua? Pe versíkulo 11 ombohovái pe porandu.
“(1) ‘Oreko rréi hi’ári.’ Mahoma omanóva guive, ha pe siglo pahapývo mbytépeguáicha pe siglo XIII, umi mahometano oñemboja’o opaichagua aty ha kuérape heta mburuvicha guýpe, ha ndorekói peteĩ gobierno civil guasu ojepyso hag̃ua hi’árikuéra opavave. Pe siglo XIII paha gotyo, Othman omopyenda peteĩ gobierno upéi ojekuaáva Gobierno Otomano térã imperio ramo, ha upéva okakuaa peve ojepyso hag̃ua opa umi trívu principal mahometano ári, ha ombojoaju chupekuéra peteĩ monarquía guasu añóntepe.”
“(2) Mburuvicha rekove. ‘Ha’éva pe yvykua pypuku’ỹre remimbou.’ Peteĩ ángel he’ise peteĩ marandu rerahaha, peteĩ ministro, iporãva térã ivaíva, ha ndaha’éi tapia peteĩ tekove espíritu rehegua. ‘Pe yvykua pypuku’ỹre remimbou’, térã pe ministro principal pe religión ou va’ekue upégui ojepe’árõ guare. Upe religión ha’e Mahometanismo, ha pe sultán ha’e imburuvicha guasu. ‘Pe Sultán, térã pe gran Seignior, ohenóiva chupekuéra peteĩcha, ha’e avei Califa Yvatevéva, térã pa’i guasu, ombojoajúva hete rehe pe tekombo’e yvateguavéva rekate’ỹ espiritual ha pe pokatu secular yvateguáva.’—World As It Is, p.361.
“(3) Héra réra. Hebréope, ‘Abaddon’, pe ñehundiha; griego-pe, ‘Apollyon’, pe oikovéva térã ombyaíva. Oguerekógui mokõi téra iñambuéva mokõi ñe’ẽme, hesakã porã pe ojehechaukaukátava ndaha’éi pe pokatu réra, síno hekove ha heko. Upéicha ramo, oñembo’éicha mokõivéva ñe’ẽme, ha’e peteĩ ñehundiha. Péichaite voi akóinte oĩ va’ekue pe gobierono otomano reko.”
“Ha araka’e Othman ojapo raka’e iñorairõ ñepyrũ va’ekue imperio griego rehe?—Gibbon he’iháicha, Decline and Fall, h.a., ‘Othman oike raẽ Nicomedia retãme 27 jasypokõiha árape, ary 1299-pe.’”
“Yvypóra oĩhaihára remimo’ãkue ojehupyty va’ekue pe ñemoĩ’ãgui pe ára pukukue oñepyrũva’erãha pe Tetãnguéra Otománo mburuvichakuéra renda ñemopyendápe; ha upéva katu hesakã porãha jejavy; pórke ndaha’éi añónte va’erãha oguereko hikuái peteĩ mburuvicha hi’ári kuéra, ha avei va’erãha ombohasa asy yvypórape cinco meses. Péro pe ára pukukue pe jehasa asy rehegua ndaikatúi oñepyrũ pe tormentador-kuéra peteĩha ñorairõ mboyve, upéva ha’éva, yma oje’e haguéicha, 27 de julio de 1299.”
“Pe cálculo oúva ko’ẽrõ, oñemopyenda hag̃ua ko ñepyrũha ári, ojapo ha omosarambi hag̃ua peteĩ tembiapépe hérava, Cristo Jeju Mokõiha, h.a., J. Litch rupive, ary 1838-pe.
“‘Ha ipoder orekóva ojapo hag̃ua vai umi kuñakarai rehe peteĩ cinco mes pukukue.’ Ko peve oñemyasãiva’ekue chupekuéra, ombohasa asy hag̃ua jepiveguáicha imondaha rupive, ha katu ndaha’éi políticamente ojuka hag̃ua chupekuéra. ‘Cinco mes,’ mbohapypa ára peteĩ mespe, ome’ẽ ñandéve cien cincuenta ára; ha ko’ã ára, ha’égui simbólicos, he’ise cien cincuenta ary. Oñepyrũvo julio 27, 1299-pe, umi cien cincuenta ary oguahẽ 1449 peve. Upe periodo pukukue javeve, umi turco-kuéra oñemoĩ peteĩ ñorairõ ha’etéva opa’ỹva ramo griego imperio ndive, ha upéicharõ jepe noñemomba’éi chupe. Ojapyhy hikuái ha oguereko heta provincia griega, ha katu upéicharõ jepe oñemantene independencia griega Constantinopla-pe. Péro 1449-pe, opaha umi cien cincuenta ary, oiko peteĩ ñemoambue, pe tembiasakue ojetopátava pe trompeta oúva guýpe.” Uriah Smith, Daniel and Revelation, 505–507.
Uriah Smith oñe’ẽhína Josiah Litch remiandu rehe, pe papapy peteĩ ciento cincuenta ary rehegua, ha upéva oñemohu’ãvo, ohechauka peteĩ ñepyrũrã pe profesía mbohapy ciento noventa y peteĩ ary ha quince ára rehegua pe Trompéta oúva ryepýpe. Oñe’ẽvo Litch remiandu rehe ko’ã mokõi profesía ára rehegua ojoajúva rehe, Hermana White ohai va’ekue:
“Áño 1840-pe ojehu ambue profecía ñemohu’ã hechapyrãva ha omokyre’ỹ tuichaiterei pe interés. Mokõi áño mboyve, Josiah Litch, peteĩva umi tenondegua apytégui opredikáva pe mokõiha jeju, omoherakuã peteĩ ñe’ẽasa Apocalipsis 9 rehegua, opredesívo pe Imperio Otomano ho’a hag̃uáicha. Ipapapýpe he’iháicha, ko pu’aka ojeityva’erã... pe 11 jasypoapy 1840-pe, araka’eve ikatu hag̃uáicha oñeha’arõ pe pu’aka otomano Constantinopla-pe oñembyaipa hag̃ua. Ha kóva, che arovia, ojehechakuaáta añetehápe upéichaha.”
“Pe áraite ojehechakuaáva’ekue, Turkiakuéra, hembiguái rupi, omoneĩ umi tetã mbarete joajupyréva Europa-pegua ñangareko, ha upéicha omoĩ ijehe umi tetã kristiáno poguýpe. Pe mba’e oikóva ombohovái porãite pe marandu he’íva’ekue. Ojekuaávo upéva, heta tapicha oguerovia Miller ha umi irũnguéra ojapyhyva’ekue pe marandu arandukuaa rehegua añetegua, ha peteĩ mbarete guasu oñeme’ẽ pe jeju rehegua ñemongu’épe. Kuimba’ekuéra arandúva ha yvypóra herakuã guasúva ojoaju Miller ndive, mokõivéva oporombo’évo ha omoherakuãvo hembiandu, ha 1840 guive 1844 peve pe tembiapo pya’e oñemyasãi.” The Great Controversy, 334, 335.
Peteĩha ha mokõiha “ñembyasýpe” ojoaju mokõi profesía ára rehegua ojoajuporãva rupive. Peteĩha “ñembyasy” oñepyrũ peteĩ ta’ãngamýi rupive pe sellado rehegua, ha mokõiha “ñembyasy” opa agosto 11, 1840 guive pe trompéta poapyha ñehendu meve octubre 22, 1844-pe, upéva avei peteĩ ta’ãngamýi pe sellado rehegua. Iñepyrũ ha ipaha oguereko Alpha ha Omega firma, pórke, ojoguaháicha pe tembiasakue rehe Kristo omombarete haguépe pe ñe’ẽme’ẽ peteĩ semánape g̃uarã, pe ára pukukue oñemboja’o mokõi hendápe. Pe peteĩha ára pukukue oñepyrũ pe peteĩha Mahoma ndive, ha opa pe mokõiha Mahoma ndive. Pe mokõiha ára pukukue oñepyrũ “peteĩ ñe’ẽ osẽva umi irundy hatĩ pe altar óroguágui oĩva Tupã renondépe”, ha opa Cristo “ñe’ẽ” reheve, oñe’ẽjoávo “upe oikovéva opa ára g̃uarãre, omoheñóiva yvága, ha umi mba’e ipype oĩva, ha yvy, ha umi mba’e ipype oĩva, ha yguasu, ha umi mba’e ipype oĩva, ndaiporimo’ãvéimaha ára.”
Ñambojoapyta ko estudio pe artículo oútavape.
“Oimeraẽ porandu Satanás ikatúva omopuʼã akãme omoheñói hag̃ua mokõi pyʼa umi mbaʼe guasu yma guarere ojeguata hague tavayguakuéra Tupã rehegua, ombovyʼáta iñsãtãmeguápe, ha upéva hína peteĩ jepeʼa Tupã rovake. Marandu Ñandejára ou potaitéva puʼakápe ha tuicha mimbipápe ko ñande yvy ári, añete hína, ha ary 1840-pe heta ñeʼẽ oñemopuʼã ikuaaukápe hag̃ua.” Manuscript Releases, volúmen 9, 134.