Pe umiẽ reformatorio remimbo’e rehegua ha’e peteĩ clave oñentende hag̃ua Apocalipsis 10-pe “umi poapy árandu guasu”. “Umi poapy árandu guasu” ohechauka tembiasakue mba’éichapa oñemombarete raka’e pe marandu peteĩha ange rehegua, agosto 11, 1840 guive pe Jevy’ỹ Guasu peve, octubre 22, 1844-pe. Pe kapítulo 10 ome’ẽ mbohapy testígo hyepypegua ijehegui, oipytyvõ hag̃ua ko entendimiento.

“Pe movimiento adventista ary 1840–44 ha’e va’ekue peteĩ jehechauka hechapyrãva Tupã pokatu rehegua; pe ánhel peteĩha marandu ogueraha va’ekue opaite tenda misionéro rehe ko yvy ape ári, ha oĩ va’ekue ambue tetãnguérape pe tuichavéva interés religioso ojehecha va’ekue oimeraẽ tetãme pe Reforma siglo dieciséis-gua guive; hákatu ko’ã mba’e ohasáta pe movimiento mbarete guasúpe oúva pe ñe’ẽmondo pahápe pe ánhel mbohapyha guive.” The Great Controversy, 611.

Pe ánhel peteĩha marandu ogueraha hag̃ua ko yvy ape ári guive ary 1840 rire. Uriah Smith omombe’u pe pioneer-kuéra ñemyesakã, ojoajúva Hermana White ndive. Smith ohechakuaa pe ánhel peteĩha oguahẽ hague ary 1798-pe ha ohechauka ha’e hague pe ánhel peteĩha oguejýva ary 1840-pe. Smith ha umi pioneer-kuéra ndohechakuaái kuri pe iñambueha apytépe peteĩ marandu oguahẽ hag̃ua ha pe imbaretekuéra oñeme’ẽ hag̃ua. Smith he’i porã porã, pe ánhel Apocalipsis mokõipa gua omoĩrõ guare peteĩ ipy para ári ha ambue yvy ári, upéva ohechauka hague pe marandu ojegueraháva ko yvy ape ári.

“Upévare, ary, ary 1798-pe opa pe jejoko oĩ vaʼekue anítei hag̃ua oñemombeʼu Cristo ára hiʼaguĩha; 1798-pe oñepyrũ ára paha, ha ojeipeʼa pe sello pe lívro michĩvagui. Upéva guive, upévare, pe ánhel Apocalipsis 14-gua osẽ omombeʼu hag̃ua Ñandejára juicio aravo oguahẽma hague; ha upéicha avei upe guive pe ánhel kapítulo 10-gua oñemboʼy y ári ha yvy ári, ha oñeʼẽ jehérõ reheve ndaiporimoʼãveha tiempo. Iñemoĩ peteĩchagua hag̃ua ndaikatúi oĩ porandu; ha opa umi argumento oservíva oñemoĩ hag̃ua peteĩme, upéicha avei ipyahúva ambuévape g̃uarã. Natekotevẽi jaike koʼápe mbaʼeveichagua argumento-pe jahechauka hag̃ua ko generación koʼag̃agua ohechaha koʼã mokõi profesía ñembyahýi. Pe advento ñemombeʼúpe, koʼýte 1840 guive 1844 peve, oñepyrũ iñemoañete ha hekopete opa mbaʼe reheve. Ko ánhel ñemoĩ, peteĩ ipy y ári ha ambue yvy ári, ohechauka iñemombeʼu tuichakue y rupi ha yvy rupi. Ko mensaje ojejapórire peteĩ tetã añoite rehe g̃uarã, ikatúne vaʼerãmoʼã pe ánhel oñemoĩ yvy ári añoite. Péro haʼe oguereko peteĩ ipy y ári, upévare ikatu ñambohovái iñemombeʼu ohasataha pe océano ha og̃uahẽta opa tetã ha umi división iñambuéva ko yvy ape ári; ha ko ñemoĩmbyre oñemombareteve pe Advento ñemombeʼu, ymave oñeñeʼẽ haguéicha, og̃uahẽ hague opa estación misionera ko yvy ape ári. Hetave ko mbaʼe rehe kapítulo 14 guýpe.” Uriah Smith, Thoughts on Daniel and the Revelation, 521.

Upévare, pe versíkulo peteĩva kapítulo diez-pe ohechauka agosto 11, 1840, upe jave opa haguére pe supremasía otomana oñe’ẽháicha pe profecía he’ihápe Apocalipsis nueve-pe. Hermana White he’i:

“Áño 1840-pe ambue cumplimiento profético hechapyrãite omokyre’ỹ ipyahúva heta tapichápe. Mokõi áño mboyve, Josiah Litch, peteĩva umi ministro tenondegua omyasãiva pe segundo advenimiento, omoherakuã peteĩ exposición Apocalipsis 9 rehegua, opredesíva pe Imperio Otomano ho’ataha. He’ikuaa hag̃uáicha, ko mbarete oñembyaíta... “11 jasypoapy 1840-pe, araka’e pe poder otomano Constantinopla-pe ikatu oñeha’arõ oñembyai hag̃ua. Ha kóva, che aguerovia, ojehechataha añetehápe péicha.”

“Pe aravoitépe ojehechaukáva, Turquía, umi hembiguái rupi, omoneĩ umi tetã joaju Europa-guápe oñangareko hag̃ua hese, ha upéicha omoĩ ijehe umi tetã cristiana poguýpe. Ko mba’e oikóva ombohovái hendaitépe pe profecía. Ojekuaávo upéva, hetaiterei tapicha oguerovia Miller ha iñirũnguéra omopyenda hague añetete hag̃ua umi principio profético remyesakãme oiporúva, ha peteĩ py’a guasu hechapyrãva oñeme’ẽ pe jeju hag̃uáicha movimiento-pe. Kuimba’e arandu ha mba’eporãme ijyvatevéva ojoaju Miller ndive, mokõivéva opredika ha opublikávo hemiandu, ha 1840 guive 1844 peve tembiapo pya’e oñemyasãi.” The Great Controversy, 334, 335.

Pe versíkulo peteĩha kapítulo diez-pegua ha’e 1840, ha pe versíkulo diez-pe jahecha Juan-pe oñembyasy asýva 22 de octubre 1844-pe. Juan ohechauka umi ogueraha vaʼekuépe pe marandu pe lívro michĩgui ko múndope, ha upéi oñandu hag̃ua pe ñembyasy ro’y asýva 22 de octubre 1844-pe. Pe versíkulo peteĩ guive pe versíkulo diez peve ohechauka tembiasakue 1840 guive 1844 peve. Upéva hína peteĩ testígo hyepypegua kapítulo diez ryepýpe.

Ambue testígo ha’e Juan, ho’úva pe lívro michĩva, ha iporã he’ẽva ijurúpe; upéva orrepresenta iñemboguata pe marandu 11 de agosto de 1840-pegua rehe, ha upéi oiko chyryry ipy’apýpe pe Tuicha Ñembotavy 22 de octubre de 1844-pe.

Ha che ajapyhy pe kuatia’i pe ánhel po-gui, ha’u hag̃ua; ha che jurúpe he’ẽ eícha; ha ha’upyrépe, che rye oiko ro’ỹ. Apocalipsis 10:10.

Pe versíkulo diez ohechauka pe tembiasakue tee 1840 guive 1844 peve peteĩ versíkulo-pe. Péva hína mokõiha testígo hyepypegua ko kapítulo ryepýpe ohechaukáva “siete trueno” ohechauka hague upe tembiasakue. Hermana White ma voi omombe’u porãma “siete trueno” orepresenta hague peteĩ ñemohesakã guasu umi mba’e oikova’ekue peteĩha ha mokõiha ánhel marandu guýpe. Pe mokõiha ánhel marandu opa kuri pe ñembyasy guasúpe, upévare “siete trueno” orepresenta upe tembiasakueete voi. Mbohapy testígo hyepypegua omombaretéva pe añetegua, pe tembiasakue 11 jasypoapy 1840 guive pe Ñembyasy Guasu 22 jasypa 1844 peveha pe tembiasakue profetika oñemomba’eguasúva Apocalipsis kapítulo diez-pe.

Upéi, pe versíkulo pahápe, “siete truénos” rehegua añetegua ndive oñemoĩ peteĩ tembiapoukapy oñepresenta hag̃ua pe marandu ha pe historia voi ojejapo jey vaʼerãha.

Ha he'i chéve: Reñemoñe'ẽva'erã jey heta tavayguakuéra, tetãnguéra, ñe'ẽnguéra ha mburuvichakuéra renondépe. Apocalipsis 10:11.

Pe siete trueno ohechauka hína pe oñepyrũha Adventismo, ha oñepyrũvo pe marandu ojeipe’áva’ekue “paha ára”pe oñemombarete jave, ohechaukáta Adventismo paha, pe marandu ojeipe’áva’ekue ary 1989-pe oñemombaretétahápe pe oguejy rupi, ndaha’éi Apocalipsis 10 pegua ánhel rupive, síno pe ánhel oguejýva Apocalipsis 18-pe rupive. Pe ánhel Apocalipsis 18 pegua oguejy va’ekue septiembre 11, 2001-pe ha ko’ág̃a ñande jahupytymbotaitéma pe jehupytyjey histórico 1840 guive 1844 peve paha.

Koʼã ñeñangareko kapítulo diez rehegua oĩma áraeta pukukue pe dominio público-pe. Pe noñemoakãrapuʼãiva rakaʼe koʼág̃a peve haʼe hague, upe tembiasakue marangatu ndive oĩha ambue tembiasakue marangatu ipype oñemoingevaʼekue. Ko tembiasakue ojekuaa hag̃uáicha umi omoneĩva añónte pe principio Alfa ha Omega ombojekuaáva mbaʼe paha peteĩ mbaʼére oñembojoajuha iñepyrũ rehe. Pe tembiasakue oñemoingéva tembiasakue marangatu ryepýpe oñepyrũ peteĩ ñembyasy reheve ha opa pe Gran Desilusión-pe. Pe tembiasakue 1843 guive 1844 peve haʼe peteĩ línea especial tembiasakue rehegua oĩva hyepýpe, ha katu iñambuéva pe tembiasakue 1840 guive 1844 peve-gui. Sister White ha Cristo mokõivéva oñeʼẽ ko línea tembiasakue rehe.

“Mayma ñe’ẽmondo oñeme’ẽva’ekue 1840–1844 guive oñembopy’a guasuva’erã ko’ág̃a, oĩgui heta tapicha okañyva’ekue ijehegui. Umi ñe’ẽmondo ohova’erã opaite tupãópekuéra.

“Cristo he’i: ‘Ojehovasáva pene resa, ohechágui; ha pene apysa, ohendúgui. Añetehápe ha’e peẽme heta maranduhára ha kuimba’e hekojojáva ohechaseterei hague umi mba’e peẽ pehecháva, ha ndohechái; ha ohendusete hague umi mba’e peẽ pehendúva, ha nohendúi’ [Matt. 13:16, 17]. Ojehovasáva umi resa ohecháva’ekue umi mba’e ojehecháva’ekue 1843 ha 1844-pe.”

“Pe marandu oñeme’ẽma. Ha ndaipóri vaʼerã ñembotavy jejapo jey hag̃ua pe marandu, pórke pe ára rechaukaha-kuéra oñekumplíma ohóvo; pe tembiapo paha ojejapopa vaʼerã. Peteĩ tembiapo tuicha oñemboguata vaʼerã sapyʼaitépe. Pyaʼeite Ñandejára omanda hag̃uáicha oñemeʼẽta peteĩ marandu okakuaáva hag̃ua hatã osapukái peve. Upéi Daniel opuʼãta ilótepe, omeʼẽ hag̃ua itestimonio.” Manuscript Releases, volúmen 21, 437.

“Proféta ha kuimba’e hekojojáva ohechase vaʼekue umi mbaʼe” “ojecha vaʼekue 1843 ha 1844-pe.” Jesús oñeʼẽ ko tembiasakue marangatu rehe mokõi evangeliope, ha katu káda ñeʼẽmbyre oĩ vaʼekue peteĩ contexto iñambuévape.

Ha’e oñe’ẽ heta mba’e chupekuéra parávola rupive, he’ívo: Péina, peteĩ ñemitỹhára osẽ oñemitỹ hag̃ua; ha oñemitỹ aja, umi ta’ỹi oĩva’ekue peteĩva ho’a tape ykére, ha umi guyra ou ha ho’u. Ambuekuéra katu ho’a itatýva ári, ndahetái hag̃uére yvy; ha pya’e okakuaa, ndahypýigui pe yvy. Ha kuarahy osẽ vove, haku rupi ojehapypa; ha ndoguerekóigui hapo, ipiru. Ambue ta’ỹi katu ho’a ñuatĩ apytépe; ha umi ñuatĩ okakuaa ha ojopy chupekuéra. Péro ambuekuéra ho’a yvy porãme, ha ogueru yva, peteĩ cienkue, ambue sesentakue, ambue treinta. Pe oguerekóva apysa ohendu hag̃ua, tohendu. Upéi umi temimbo’e oñemboja hese ha he’i chupe: Mba’érepa reñe’ẽ chupekuéra parávola rupive? Ha’e ombohovái ha he’i chupekuéra: Peẽme ningo oñeme’ẽ peikuaa hag̃ua yvagagua Reino ñemimbykuéra, péro chupekuéra noñeme’ẽi. Oimeraẽ oguerekóvape, oñeme’ẽvéta ha oguerekóta hetave; péro pe ndoguerekóivagui, jepe pe oguerekóva, ojeipe’áta chugui. Upévare añe’ẽ chupekuéra parávola rupive; ohechávo ndohechái hag̃ua, ha ohendúvo nohendúi hag̃ua, ni noikũmbýi hag̃ua. Ha hesekuéra oñekumpli Isaías profesía, he’íva: Pehendúta katu, ha ndapeikũmbymo’ãi; ha pehecháta katu, ha ndapehechakuaamo’ãi. Ko tetãygua korasõ niko hatãmbaitéma, ha ijapysa ndaikatuvéi ohendu porã, ha hesakuéra ombotypa; ani hag̃ua araka’eve ohecha hesa kuéra rupive, ha ohendu ijapysa rupive, ha oikũmby ikorasõme, ha ojevy, ha che amonguera chupekuéra. Péro ovy’aite pende resa, ohecha haguére; ha pende apysa, ohendu haguére. Añetehápe ha’e peẽme, heta proféta ha kuimba’e hekojojáva oipota va’ekue ohecha umi mba’e pehecháva, ha ndohechái; ha ohendu umi mba’e pehendúva, ha nohendúi. Mateo 13:3–17.

Jesús, en Mateo, al hablar acerca del efecto de la Palabra de Dios y al llamar a los hombres a “oir”, identifica que los laodicenses que rechazan el mensaje que los profetas desearon ver, fueron representados en Isaías capítulo seis. Future for America ha presentado repetidamente Isaías seis en el contexto del 11 de septiembre de 2001, porque con el ataque del islam en esa fecha descendió el ángel poderoso de Apocalipsis dieciocho y alumbró la tierra con su gloria. Todos los profetas concuerdan entre sí, y en el versículo tres de Isaías seis hallamos la referencia directa a ese mismo ángel.

Pe áño mburuvicha guasu Uzías omano haguepe, che ahecha avei Ñandejára oguapyha peteĩ tróno ári, yvate ha oñemopuʼã porãva; ha ijao puku omyenyhẽ pe tupão. Hiʼári oñemboʼy umi serafín; peteĩteĩ oguereko poteĩ pepo; mokõivéva rupive ojahoʼi hova, ha mokõivéva rupive ojahoʼi ipy, ha mokõivéva rupive oveve. Ha peteĩ osapukái ambuépe, heʼívo: Marangatu, marangatu, marangatu, hína Ñandejára de los ejércitos; ko yvy tuichakue henyhẽ iglóriagui. Isaías 6:1–3.

Yvy oñesape’a iglória reheve pe ánhel Apocalipsis mokõi paapyha oguejýrõ guare, ha Isaías ome’ẽ ñandéve ambue clave iñimportánteva omombe’úvo ñandéve pe ivisión pe santuario rehegua oiko hague pe ary rréi Uzías omanohápe. Rréi Uzías oñeha’ãkuri ojapo hag̃ua peteĩ pa’i rembiapo pe témplo ryepýpe. Poapy pa’i ha pe pa’i guasu oñemoĩ hese ani hag̃ua ojapo upéva peve Ñandejára oinupã ichupe lepra reheve isýva renondépe. Ha’e ohupyty pe mymba marka oñeha’ã haguére ombojoaju hag̃ua iautorida estatal pe iglesia autorida ndive. Noñemanói pya’evoi, oñemboyke chupe pe trónogui ha oñemyengovia, ha peteĩ tiempo pukukue rire ipahápe omano 11 de septiembre de 2001-pe. Pe iglesia Adventista omano mbeguekatúpe, ojapohaguéicha pe iglesia judía Cristo tiempo-pe. Ha katu 11 de septiembre de 2001-pe Adventismo, ymaite guive ombotovéva pe marandu Daniel once pahápe seis versículo rehegua, oguahẽ ipahápe Estados Unidos pe kuatia protestante ramo, ha umi Isaías rupive ojehechaukáva oñehenói upérõ ogueraha hag̃ua pe marandu ojehechaukáva Apocalipsis mokõi paapyha ñe’ẽ peteĩha rupive.

Ha Azarías, pe pa’i, oike hapykuéri, ha hendive oho ochenta pa’i Jehová rehegua, kuimba’e py’aguasu: ha ha’ekuéra ombohovái mburuvicha guasu Uzíaspe, ha he’i chupe: Ndaha’éi nde rembiaporã, Uzías, rehapy hag̃ua inciensso Jehovápe; upéva katu pa’ikuérape guarã, Aarón ra’ykuérape, oñembosako’íva inciensso hag̃ua. Esẽ pe tupaógui; rehasa hag̃ua ndéve noñeme’ẽi kuri, ha ndereguerekomo’ãi ñemomba’e Jehová Ñandejáragui. Upérõ Uzías ipochy, ha oguereko ipope peteĩ paháva inciensso hag̃ua; ha ha’e ipochy aja pa’ikuéra ndive, ai vai osẽ voi isyvápe pa’ikuéra renondépe Jehová rógape, pe altar inciensso rehegua ypýgui. Ha Azarías, pe pa’i guasu, ha opa pa’ikuéra oma’ẽ hese; ha péina ápe, oguereko ai vai isyvápe, ha omosẽ pya’e chupe upégui; ha ha’e voi pya’e osẽ hag̃ua, Jehová nupã haguére chupe. Ha mburuvicha guasu Uzías oiko lepróso ramo omanó meve, ha oiko peteĩ óga peteĩchapa guápe, lepróso rupi; ojepe’a haguére Jehová rógagui. Ha ita’ýra Jotam oisãmbyhy mburuvicha guasu róga, ohusga hag̃ua yvy retãygua tavayguakuérape. 2 Crónicas 26:17–21.

Tuicha hag̃ua mbaʼeichaitépa pe akãratĩ protestánte oñemboguejy vaʼekue pe iglesia Adventista del Séptimo Día-gui 11 jasyporundy 2001-pe, pórke oĩ mbohapy elemento tenondegua pe marandu Apocalipsispegua oñembojaʼo jeývape ára pahápe. Peteĩva haʼe pe tembiasakue joja pe akãratĩ Republicanismo rehegua ha pe akãratĩ Protestantismo rehegua. Ambue elemento tekotevẽva ojehechakuaa haʼe pe porãite orekóva umi siete iglesia, ha upéi, katuete, pe mbohapyha haʼe umi “siete truenos”. Koʼã mbohapy elemento profético omoheñoipa pe marandu oñembojaʼo jeýva, ha tekotevẽ ojehechakuaa, péicha avei pe iglesia judía ojeheja hag̃uáicha ykére Cristo árape, upéicha avei pe Adventismo ojeheja ykére umi “ára pahápe”.

Isaías oñemoĩ ijehegui ogueraha hag̃ua peteĩ marandu Tupã retã ojeporavopyréva naiñe'ẽrendúivape hi'asarambipe, ha Jesús oipuru umi ñe'ẽ peteĩchagua ombohovái hag̃ua pe situación peteĩchagua Hembiasakuepe. Peteĩ tavayguakuéra ojeporavopyréva ñe'ẽme'ẽ rupive ohasáva rehe, ha ha'ekuéra ndoipotái “ohendu” ha oñepohãno.

Ha he’i: Tereho, ha ere ko tavayguakuéra-pe: Pehendu añetehápe, ha ani peikuaa; pehecha añetehápe, ha ani peikũmby. Embotavy ko tavayguakuéra korasõ, embopohýi ijapysakuéra, ha emboty hesa; ani hag̃ua ohecha hesa rupive, ha ohendu ijapysa rupive, ha oikũmby ikorasõme, ha ojere, ha toñemonguera. Isaías 6:9, 10.

Pe tembiapo Isaías ojapyhyva ha’e pe tembiapo Juan ha Ezequiel ojapyhyva’ekue ho’úvo pe kuatia’i michĩva. Ha’ekuéra ogueraha peteĩ marandu ñemongeta’atã rehegua peteĩ tavayguakuéra ojeporavo va’ekuépe pe ñemoñare’ẽme’ẽrã rupi, ha oĩva hína ojeity hag̃uáicha Ñandejára jurúgui. Pe mokõiha jevy Jesús oñe’ẽvo pe tembiasakue rehe, umi proféta ha kuimba’e hekojoja va’ekue ohechase hague, ojehai Lucas-pe.

Ha nde, Capernaum, yvágape yvágape peve, reitypáta añaretãme. Pe ohendúva penderehe, che ohendu; ha pe penderehe omboykéva, che mboyke; ha pe che mboykéva, omboyke pe che mbou vaʼekuépe. Ha umi setenta ou jey vyʼápe, heʼívo: Karai, umi aña voi ore rendápe oñemoĩ ne rérape. Ha Haʼe heʼi chupekuéra: Ahecha kuri Satanás hoʼárõ guáicha ára vera yvágagui. Péina, ameʼẽ peẽme pokatu pemoĩ hag̃ua pende py guýpe mbói ha japeusa, ha opa taʼanga mbarete ñenemboʼeha rehe: ha mbaʼeve ndojapomoʼãi peẽme ivaíva. Upéicharõ jepe, ani pevyʼa pende yvypóraha umi espíritu ipoguýpe peẽme; pevyʼave uvei pende réra ojehaihaguére yvágape. Upe aravópe Jesús ovyʼa Espíritupe, ha heʼi: Aguyje ndéve, che Ru, yvága ha yvy Jára, remokañyhague koʼã mbaʼe umi arandu ha iñakãguapývagui, ha remombeʼuhague mitãicha guápe; upéichaite, che Ru, péicha niko nde reipotágui. Opa mbaʼe che Ru omeʼẽ chéve; ha avave ndoikuaái mávapa pe Taʼýra, pe Túva añoite; ha mávapa pe Túva, pe Taʼýra añoite, ha upe pe Taʼýra oikuaaukasevape. Ha ojere hemimboʼekuéra gotyo, ha heʼi chupekuéra ñemihápe: Ojehovasáva umi tesa ohecháva peẽ pehecháva: che haʼe peẽme, heta proféta ha mburuvicha guasu ohechaseterei peẽ pehecháva, ha ndohechái; ha ohendusete peẽ pehendúva, ha nohenduái. Lucas 10:15–24.

Jey, pe bendisión rehegua oñembojoajúva umi oguerekóva pe privilehio ohechávo umi hekojojáva oipotava'ekue ohecha hag̃ua rehe, oñeñe'ẽ peteĩ tavayguakuéra pe ñe'ẽme'ẽgui ojeiporavova'ekue rehe, ojehejávo ykére ha ndohenduséiva “ohendu.” Hermana White oñe'ẽ Cristo oñembotovehague Capernaúmpe rehe, ha upéva ha'e peteĩ símbolo pe tuicha tesape ñemboyképeguarã; ha omomba'eguasu Adventismo omoĩvo pe ñembojovake Adventismo rehe [corchetes] ryepýpe.

“Umi oñemombeʼúva Tupã raʼykuéra apytépe, mboýpa michĩ paciencia ojehechauka, mboýpa heta ñeʼẽ roʼyete ojeʼe, mboýpa heta condenación oñemoĩ umi ndahaʼéiva ñande jeroviapýpe. Heta oĩ omañáva ambue tupãopegua rehe oimoʼã hag̃uáicha pekador guasu, ha Ñandejára katu ndohechái chupekuéra upéicha. Umi omañáva upéicha ambue tupãopegua rehe, oikotevẽ oñemomirĩ Tupã po mbarete guýpe. Umi haʼekuéra ombojevýva ikatu hag̃uáicha oreko raʼe tesape michĩmi año, saʼive oportunidad ha privilegio. Oguerekóramo raʼe hikuái pe tesape heta ñande tupãopegua miembro oguerekóva raʼe, ikatu raʼe oñemotenonde mombyryve, ha iporãve ohechauka ijerovia ko yvy ariguápe. Umi oñemombaʼeguasúva itesape rehe, ha upéicharamo jepe ndoikóiva ipype, Cristo heʼi hesekuéra: ‘Che katu haʼe peẽme: pe ára huísiope Tiro ha Sidónpe g̃uarãta ivevyive hag̃ua peẽme g̃uarãgui. Ha nde, Capernaum [Adventista del Séptimo Día, peẽ peguerekóva tesape guasu], yvága peve reñemoirũva [privilegio rehegua rupi], añaretã peve reguejyta; pórke umi tembiapo mbarete ojejapóva nderehe, ojejapóramo raʼe Sodómape, opytáta raʼe ko árape peve. Che katu haʼe ndéve, huísio árape Sodoma retãme g̃uarãta ivevyive hag̃ua ndéve g̃uarãgui.’ Upérõ Jesús ombohovái ha heʼi: ‘Roguerohory ndéve, Che Ru, yvága ha yvy Jára, remokañýgui koʼã mbaʼe umi arandu ha iñentendídovagui [haʼekuéra voi oimoʼãháicha], ha remyesakãgui mitãʼípe.’”

“‘Ha ko'ág̃a, peẽ pejapo haguére opa ko'ã tembiapo, he'i Ñandejára, ha che añe'ẽ peẽme, apu'ã pyhareve voi ha añe'ẽ jey jey, péro peẽ napehendúi; ha ahenói peẽme, péro peẽ nambohovái; upévare ajapóta ko óga rehe, oñembohérava che rérape, peẽ pejeroviáva hese, ha pe tenda ame'ẽ va'ekue peẽme ha pende ru kuérape, ajapo haguéicha Silo rehe. Ha pomosẽta che renondégui, amosẽ haguéicha opa pene pehẽngue kuérape, Efraín ñemoñare pukukue.” Review and Herald, August 1, 1893.

Umi “tembiapo guasu” ojejapovaʼekue Adventismo-pe haʼe umi tembiapo kuimbaʼe hekojojáva ha profetakuéra ohechase ha ohendusévaʼekue. Umi tembiapo guasu ojehechauka 1843 ha 1844 rembiasakuepe, marandu Pyhare Pyte Sapukái rehegua oñemomarandúrõ guare. Adventismo ombotove ihistória, ha koʼýte 1843 ha 1844 rembiasakue. Peteĩ tembiasakue oñepyrũ ha opa peteĩ ñembotavýpe, ha avei peteĩ tembiasakue ojejapovaʼekue omboguata hag̃ua chupekuéra yvy pyahúvape.

“Oreko peteĩ tesape hendýva moñepyrũrã tape rapykuépe, ha peteĩ ánhel he’i chéve upéva hague pe ‘sapukái pyhare mbytépe’. Ko tesape omimbi pe tape pukukue javeve, ha ome’ẽ tesape ipykuérape, ani hag̃ua oñepysanga.”

“Omoĩ ramo hesa Jesús rehe, oĩva tenonderãite chupekuéra, ogueraháva chupekuéra pe táva peve, haʼekuéra oĩkuri tekove hag̃uáicha. Péro sapyʼami oĩ vaʼekue ikaneʼõva, ha heʼi pe táva mombyryetereiha, ha ohaʼarõ hikuái oike vaʼerãmoʼã hague ipype ymaite guive. Upérõ Jesús omokyreʼỹ chupekuéra omopuʼãvo Ijyva akatúa mimbipáva, ha Ijyvágui osẽ peteĩ tesape ojere vaʼekue pe aty adventista ári, ha osapukái hikuái: ‘Aleluya!’ Ambuekuéra katu pyʼaguasúpe omoneĩ pe tesape oĩva hapykuéri, ha heʼi ndahaʼeiha Tupã pe oguenohẽ vaʼekue chupekuéra péichaite peve. Pe tesape hapykuéri ojepeʼa, ohejávo ipykuéra pytũmbýpe añetehápe, ha oitypa, okañy chugui pe mbaʼe rechaukaha ha Jesús, ha hoʼa tape ári guive yvy ape gotyo, pe mundo pytũ ha añáme henyhẽvape.” Early Writings, 15.

Pe mbaʼe pe León Judá ñemoñaregua koʼág̃a oipeʼáva hína iñeñotỹgui haʼe hína pe tembiasakue ary 1843 ha 1844 rehegua. “Poapy ára ryapu” ohechauka ary 1840 guive 1844 peve, péro upe ára-kuéra ryepýpe oĩ peteĩ tembiasakue ijojahaʼỹva, ojehechauka hag̃ua techapyrãramo ymaite guive joaju ñeʼẽmeʼẽ rembiasakue ñepyrũmby guive. Káda umi ñemyatyrõ ñemonguʼe ojoavyʼỹ oñondive, ha oguereko umi techaukaha peteĩchaitéva. Oĩrire ojoavy peteĩva ambuégui, Satanás omoheñói vaʼerãmoʼã peteĩ plan iñambuéva peteĩteĩva umi ñemyatyrõ ñemonguʼe rehe g̃uarã; péro arakaʼeve ndojapói upéicha.

“Péro Satanás ndoikói vaʼekue opytuʼu hag̃uáicha. Koʼág̃a oñehaʼã vaʼekue upe mbaʼe haʼe ohaʼã vaʼekue opaite ambue movimiento reformadorpe: ombotavy ha ohundi hag̃ua tavayguakuérape omoĩvo hiʼárikuéra peteĩ mbaʼe japu añetegua rendaguépe. Oĩ haguéicha Cristokuéra japu siglo peteĩhápe pe iglesia cristiana-pe, upéicha avei osẽ proféta japu siglo dieciséis-pe.” The Great Controversy, 186.

Pe punto esencial ko pasáhepe, pe marandu general ñande rombohasáva rehegua, ha’e kóva: Adventismo opytárõ guare ndoguerekovéima hag̃ua Protestantismo ao jehechaukarã ha oñemboipe’apaitérõ chugui 11 jasyporundy 2001-pe, upéicharõ jepe osegínte he’i hikuái ha’ekuéraha pe aty hembýva omombe’úva pe sapukái hatãva mbohapyha ánhel rehegua. Péro ha’ekuéra ningo pe japu ra’ãnga. Nde ndereikuaáiramo mba’e atypa ko’ág̃a ogueraha Protestantismo hatĩ, hasyetereíta ndéve rentende hag̃ua pe joja mokõi hatĩ apytépe Estados Unidos-pe.

Pe tembiasakue 1843 ha 1844 rehegua ojehechauka opaite movimiento de reforma-pe, ha koʼág̃a jaipurúta Israel yma guare ñepyrũ, Tupã retã ojeporavóva ramo, ha Israel paha, Tupã retã ojeporavóva ramo, jahechauka hag̃ua upeichaite avei Israel moderno rehegua, ñamoĩ hag̃ua ñande ñemañaha 1843 ha 1844 rehe, ojehechaukaháicha peteĩteĩva umi línea umi movimiento reformatorio rehegua-pe.

Moisés oprofetisa va’ekue Ñandejára omopu’ãtaha peteĩ proféta ha’eichagua, ha upe proféta hína Jesús. Lucas, Hechos-pe, omoneĩ Jesús omoañete hague Moisés profecía.

Ñandejára nde Jára omopuʼãta ndéve peteĩ Proféta nde apytégui, nde reindykuéragui, cheichagua; chupe pehendu vaʼerã. Deuteronomio 18:15.

Jesús ha’e pe proféta ñahenduva’erã.

Moisés niko he'i vaʼekue túvakuérape: Ñandejára pende Jára omopuʼãta peẽme pene ermánokuéra apytégui peteĩ maranduhára chéicha; chupe pejapysakavaʼerã opa mbaʼépe heʼíva peẽme. Ha oikóta, maymáva anga nohenduséiva upe maranduhárape, oñehundíta tavayguakuéra apytégui. Ha péicha avei opa maranduhára Samuel guive ha umi ouvaʼekue hapykue, maymáva oñeʼẽ vaʼekue, omomarandu avei koʼã ára rehe. Peẽ hína maranduharakuéra raʼy, ha pe ñeʼẽmeʼẽ Ñandejára ojapo vaʼekue ñande ru ypykuéra ndive, heʼívo Abraham-pe: Nde ñemoñare rupi ojehovasáta opa yvy arigua atykuéra. Peẽme raẽvete Ñandejára, omopuʼã rire Itaʼýra Jesúspe, omondo chupe penehovasa hag̃ua, ombojere hag̃ua peteĩteĩva pende apytégui iñañáva rapégui. Hechos 3:22–26.

Cristo reformakue rape oñepyrũ ára paha-pe, opaite reformakue rape ojapoháicha. “Ára paha” Cristo rembiapo ára-pe ha’e vaekue Hembiapo’ypy. Ñandejára Ñe’ẽ omombe’u Hembiapo’ypy jave oĩ hague peteĩ arandu ñembohetave, ojoajúva “ára paha” he’iséva rehe Daniel kuatiañe’ẽme. Taha’e umi ovecha ñangarekoha, umi aranduka kuarahyresẽguagua, Herodes pochy, térã Ana ha Simeón tupãópe, oĩ peteĩ arandu ñembohetave Ha’e onase jave. Upérõ umi mburuvichakuéra judiokuéra tupãópegua oñemboyke. Pe divorcio oho mbeguekatúpe, ha katu oñepyrũ ijapytepekuéra omboykévo pe marandu ojepe’áva’ekue árape pahápe.

“Oikuaa'ỹramo jepe kuimba'ekuéra, upe marandu omyenyhẽ yvága vy'águi. Peteĩ pya'eve ha porayhuve ipypukúvape, umi mba'e marangatu tesapégua yvygui oñemog̃uahẽ ko yvy gotyo. Ko yvy tuichakue hesakãve Ijapytépe. Belén yvyty ári oñembyaty peteĩ aty hetaiterei ángel-kuéragui. Ha'ekuéra oha'arõ pe techaukaha omombe'u hag̃ua pe marandu porã yvóra kuérape. Israel ruvicha kuéra oime rire peteĩcha hekojeroviapýpe, ikatuva'erãmo'ã okomparti pe vy'a omoherakuãvo Jesús heñoikue. Ha ko'ág̃a katu oñemboyke chupekuéra.” The Desire of Ages, 47.

Adventismo rembiapokuéra ojeheja ypýpe ary 1989-pe, Daniel capítulo 11, versíkulo 40 oñekumpli jave. “Paha ára” Moisés rembiasakuepe, pe ohechauka hag̃ua Jesúspe, ha’e kuri iñemoñare, upépe hogaygua ha upéi Faraón rajy oguereko peteĩ tuichave kuaapy mitã’i Moisés rehegua. Héra, añetehápe, he’ise “ojehesalva ygui”, ha Jesús he’ise “Jehová oporosalva.”

Pe “ára paha” rire opaite umi línea reforma rehegua ohechauka peteĩ punto ikatuhápe pe conocimiento oñembohetavéva upe tembiasápe oñemohenda hag̃ua peteĩ mensáheramo ikatúva oñemopuʼã testígoramo upe generación renondépe, haʼekuéra ojejapovaʼerãva responsable pe tesape rehe oñembotyʼoʼỹ vaʼekue pe árape ojehuvaʼekue “ára paha”.

Juan el Bautista ombohape mbarete Cristo marandu, ha Moisés marandu katu oñemboguapy mbarete ijary paha irundyha áñope, ha’e oha’ãrõkuri omoñepyrũ hag̃ua Israel ñemosẽ Egiptogui ijeheguiete imbarete rupive. Pe marandu Egipto ñemosẽ rehegua ko’ág̃a oĩma va’ekue kuatia ñemombe’upy hag̃ua hag̃uáicha.

Irundy ary rire, Moisés marandu oñembarete pe yvyramáta hendyhápe, ha ojehechauka mokõi techaukaha Tupã rekojojaha rehegua, ojehechaukáva pe yvyra oikóva mboípe ha pe po ai Moisés oguenohẽva ijyva guýgui. Jesús marandu oñembarete Ivautísmope, ha upépe ojehechauka avei mokõi techaukaha rekojojaha rehegua: Túva ñe'ẽ ha Espíritu Santo. Pe ambue waymark mokõive tembiasakuepe ohechauka pe ñembyasy peteĩha, pe arõ are, pe ánhel mokõiha oguahẽha térã 1843.

Pe ñembyasy Moisés lináhepe ojehechauka hembireko rupive, pe ánhel oguejy hag̃ua ojukávo Moiséspe, ndocircuncidái rupi ita’ýrape. Kyhyjépe, Séfora voi ojapo pe rito ita’ýrare. ¡Moisés hesarái ra’e ocircuncida hag̃ua ita’ýrape! Pe pacto techaukaha voi, oñeme’ẽva’ekue Abrahámpe, Moisés hesarái hese. Túva Abrahám omoĩ porã va’ekue hebreokuéra jejapyhy ha ipe’a Egíptope ha Egíptogui, ha iprofesía oñekumpli va’erãkuri peteĩteĩháicha Moisés rupive; ha Moisés hesarái ocircuncida hag̃ua ita’ýrape. Upe jave Moisés omondo jey Séforape opyta hag̃ua itúvandi pe jejora rire peve. Ha’e opyta Madiánpe peve Moisés ogueraha hag̃ua Israel ra’ykuérape Yguasu Pytã y rupi, upéva apóstol Pablo he’i ñandéve ohechaukaha hag̃ua pe bautísmo, upe rito voi omyengovia va’ekue circuncisiónpe. Ani reperde upe punto. Pe waymark oguahẽvo, orepresentáva pe mokõiha ánhelpe Moisés rembiasakuepýpe, pe waymark omoheñóiva pe ñembyasy peteĩha upe tembiasakuepýpe, upéva va’ekue peteĩ ñemboyke Abraham pacto joaju rehegua Ñandejára ndive, iporãvéva ha tenondegua léi rehegua.

Pe peteĩha ñembyasýpe Cristo líniape oĩ vaʼekue Lázaro mano, upe mbaʼe Marta ha María oikuaa porã vaʼekue ndoikomoʼãi hague Jesús ndopytairire peve Lázaro omano rire irundy ára. Pe ñembyasy tuichaite vaʼekue Jesús ohejágui imbaʼerãite angirũ Lázaro omano ha ipiru pe sepultúrape, ndahaʼéi umi mokõi ermánape g̃uarã añónte, síno avei umi disípulope g̃uarã. Upéicharõ jepe, Lázaro jeikove jey oiko Cristo ministerio pukukue pe sello ramo.

“Ombotave hag̃ua Lázaro rendápe, Cristo oguereko vaʼekue peteĩ propósito poriahuverekópe guarã umi nohenduporãivaʼekuépe chupe. Haʼe opyta hag̃ua, ikatu hag̃uáicha, omoingove jeývo Lázaro omanóva apytégui, omeʼẽ hag̃ua hetãme, iñakãhatã ha ndogueroviáivape, ambue prueba haʼeha añetehápe ‘pe jeikove jevyha, ha pe tekove.’ Ndohesãi vaʼekue oheja hag̃uáicha opaite esperanza umi tavayguakuérare, umi ovecha mboriahu, oikóva okañy hag̃uáicha, Israel róga peguáre. Ikorasõ ojekytĩmbáma hína kuri iñañeteʼỹgui ha noñemoambuéigui. Iporiahuverekópe oipota vaʼekue omeʼẽ chupekuéra peteĩ prueba ambueve haʼeha pe Moĩjeyhára, pe peteĩ añoite ikatúva ogueru hesakãme tekove ha omanoʼỹ hag̃ua. Kóva vaʼerã peteĩ prueba umi paʼikuéra ndaikatumoʼãi hag̃ua omyesakã vai. Kóva vaʼekue pe mbaʼére ombotarete ijeho Betániape. Ko milagro guasuvéva, Lázaro ñemoingove jevy, omoĩ vaʼerã Ñandejára sello hembiapóre ha heʼívare haʼeha divino.” The Desire of Ages, 529.

Ñasella Ñandejára cien cuarenta y cuatro mil rehegua ojehechauka pe tembiasakue 1843 ha 1844-pe, pórke ñandejárañeʼẽme ñandéve oñemombeʼu vaʼekue Lázaroha pe ogueraha vaʼekue Cristope Jerusalénpe pe oike porã ha ñemombaʼeguasúpe. Pe tembiasakue pe oike porã ha ñemombaʼeguasúpe rehegua haʼe pe tembiasakue hermana White oipurúva ohechauka hag̃ua pe Pyhare Mbyte Sapyʼa 1843 ha 1844 rehegua. Upéva haʼe vaʼekue peteĩ jeikuaa vai Cristo oguerekoha puʼaka omoingove jeývo omanóva Ñandejára puʼaka apohare rupive. María ha Elisabet omombeʼu vaʼekue oikuaa hikuái Jesús oguerekoha puʼaka omoingove jey hag̃ua Lázarope pe trompéta pahápe, ha katu ndahechakuaái hikuái haʼe añetehápe oguerekoha puʼaka omoingove jey hag̃ua upepete ha upe tendaete. Haʼekuéra oĩ vaʼekue ombotovévo pe añeteguaete haʼe ou vaʼekue ohechauka hag̃ua ivautísmope ha imanope, iñepyrũ ha ipaha ramo imbaʼapo tee mbohapy ary ha mbyte pukukue. Ndaikatúi vaʼekue ohecha hikuái pe ita oñemboyke pe itakuágui peve, péicha avei ipo oñemboykéta rire peteĩ jejavygui oĩva peteĩva umi papapykuérape pe kuatia raʼanga 1843 guápe.

Moisés, ojeipe’ávo Ziporápe pe ñorairõ oútavagui Faraón ndive, ojuhu hague iñermáno tuichavéva Aarónpe, ha mokõivéva maranduhára oho Egíptope ohechaukávo mokõiha ánhel remimondorã. Mbove oúta hag̃ua umi mba’asy guasu Egípto ári, Moisés omomarandu Faraónpe ndahejáiramo Israélpe, Tupã ra’y ypykue, osẽ ha omomba’eguasu hag̃ua, upéicharõ Tupã ojukataha Egípto ra’y ypykue.

Ha Ñandejára he'i Moiséspe: reho jeývo Egíptope, ema'ẽ porã rejapo hag̃ua Faraón renondépe opa umi techaukaha che amoĩva nde pópe; ha che ahatãta ikorasõ, ani hag̃ua oheja tavayguakuéra oho. Ha ereva'erã Faraónpe: Péicha he'i Ñandejára: Israel ha'e che ra'y, che ypykue; ha ha'e ndéve: Eheja che ra'y oho, cheservi hag̃ua; ha nerembotovéiramo reheja hag̃ua chupe oho, péina, ajukáta nde ra'y, nde ypykue. Éxodo 4:21–23.

Pyhare mbytegua sapukái niko peteĩ profesía, tenonderãme oñekumplitaha.

“Israel ñemosẽ Egíptoguipe, oñemanda jey ta’ýra ypykue oñemboyke hag̃ua Tupãme guarã. Israel ra’ykuéra oĩ aja Egipcio kuéra poguýpe, Ñandejára ombo’e Moiséspe oho hag̃ua Faraón rendápe, Egipto rréi, ha he’i hag̃ua chupe: ‘Péicha he’i Ñandejára: Israel ha’e Che Ra’y, Che ypykue voi; ha ha’e ndéve: Epoi Che Raýgui, ikatu hag̃uáicha chemomba’e guasu; ha ndaipotáiramo repoi chugui, ehecha, ajukáta nde ra’y, nde ypykue voi.’ Éxodo 4:22, 23.”

«Moisés omombe’u pe marandu oguerúva; ha pe mburuvicha guasu jejapo rei ombohovái he’ívo: “Máva piko pe Ñandejára, ahendu hag̃ua Iñe’ẽ ha amondo hag̃ua Israél oho? Che ndakuaái pe Ñandejárape, ha ndahejáimo’ãi Israél oho.” Éxodo 5:2. Ñandejára omba’apo Itavayguakuéra rehehápe techaukaha ha hechapyrã rupive, omondo hag̃ua ára vaiete Faraón ári. Ipahápe pe ánhel ohundíva oñeme’ẽ chupe tembiapo ojuka hag̃ua pe ypykue ra’ykuéra yvypóra ha mymba Egipciogua apytépe. Ikatu hag̃uáicha umi Israelgua oñeñangareko hag̃ua chuguikuéra, oñemomarandu chupekuéra omoĩ hag̃ua hokẽ ykére pe ovecha ra’y ojeporojukáva ruguy. Opa óga va’erã ojehechakuaa hag̃ua upe techaukaha rupive, ikatu hag̃uáicha pe ánhel oguahẽvo hembiaporã manogua rehe, ohasa hag̃uánte umi Israelgua róga ykére.» The Desire of Ages, 51.

Pe Marandu Pyhare Mbytegua Faraón-pe hechauka vaʼekue taʼýra ypykue omanotaha, Faraón opuʼã haguére. Ojekuaa rire upe marandu ha oñemoĩ rire kuatiápe, umi mbaʼasy vai, ohechaukáva pe Marandu Pyhare Mbytegua puʼaka 1844 roʼykuére, ou Egipto ári. Pe Marandu Pyhare Mbytegua omyasãi pe tetã rupi peteĩ y guasu rembeʼyicha 1844 roʼykuére. Umi mbaʼasy vai ojepyso Egipto ári, ha oguahẽvo pe taʼýra ypykue ñemano oñepromete vaʼekue, peteĩ sapukái oñehendu pyhare mbyte jave opa Egipto pukukue.

Ha Moisés he’i: Péicha he’i Ñandejára: Pyharepyte rupi asẽta Egipto mbytépe; ha maymáva ita’ýra ypykue Egipto retãme omanóta, Faraón ra’y ypykue oguapýva itróno ári guive pe tembiguái kuña oĩva molino rapykuéri ra’y ypykue peve; ha avei mymba ra’y ypykuekuéra. Ha oikóta peteĩ jahe’o tuichaitereíva opa Egipto retã tuichakue javeve, ndaipóriva’ekue hichagua yma, ha araka’eve ndoikovéimo’ãi peteĩ ijoguáva. Éxodo 11:4–6.

Cristo oike triumfálpe Jerusalénpe ogueraha Calvario kurusúpe, ha Cristo remimbo’e kuéra ha ambue hapykueriguakuéra ohasa peteĩ Tuicha Ñembyasy.

“Ore ñembyasy ndaipóri gueteri tuichaiterei umi temimbo’e rembiaságui. Yvypóra Ra’y oike hag̃ua triunfante Jerusalénpe, ha’ekuéra oha’arõ chupe oñemoĩ hag̃ua mburuvicha guasu ramo. Tavayguakuéra oñembyaty opa rupi upe tetãygua jerére, ha osapukái: ‘Hosanna David Ra’ýpe.’ Ha umi pa’i ha karai kuéra ojerure ramo Jesúspe omokirirĩ hag̃ua pe aty, Ha’e he’i va’ekue, ko’ãva okirirĩramo, umi ita voi osapukáita, maranduhai ñe’ẽ oñekumpli va’erãgui. Upéicharõ jepe, mbovymi ára rire ko’ã temimbo’e voi ohecha Ijára ohayhuetéva, pe ha’ekuéra oguerovia va’ekue oguapytaha David guapyhápe, oñemyasãi hag̃ua pe kurusu vaietereíre, umi fariséo ñembohory ha ñe’ẽreity ári. Umi jerovia guasu oguereko va’ekue oñembyai, ha mano pytũ omboty ijerérekuéra.” Testimonies, volúmen 1, 57, 58.

Pe tuicha ñembyasy ohasáva’ekue umi temimbo’e ha umi Millerigua rehegua avei ojehechauka umi hebreo-kuéra ojejuhu hag̃ua jejokope Faraón ehérsito ha pe Mar Pytã apytépe.

“Ñande ári omimbi pe tesape oñemboatyvaʼekue umi ára ohasavaʼekuépe. Israel ñanderesarái hague rehegua jehaipyre oñeñongatu ñane mbohesape hag̃ua. Ko árape Tupã omoĩ Ipo ombyaty hag̃ua Hendápe peteĩ tetãygua opa tetãgui, opa ñemoñarégui ha opa ñeʼẽgui. Pe jeju ñemonguʼérape Haʼe ombaʼapo Ihéritage rehehápe, peteĩchaite umi mbaʼe ojapohaguéicha umi Israelgua rehe ogueraha jave chupekuéra Egíptogui. Pe tuicha ñembyasyetépe 1844-pe, Itavayguakuéra jerovia oñehaʼãkuaa vaʼekue, peteĩcha umi hebreo-kuéra jerovia Yguasu Pytãme.” Testimonies, volúmen 8, 115, 116.

Tuichaite guasúva ojehechakuaa hag̃ua, Cristo oike jave Jerusalén-pe, upe aravo ñepyrũha omboguata peteĩ ñembotuicháva jerovia rehegua, umi Fariséokuéra oha’ãva omo’ã hag̃ua. Pe ñe’ẽjoaju mbytegua upe ñembotuicha rehegua ha’e va’ekue pe ñe’ẽ Jesús ha’eha David ra’y, upe ta’angaete voi Cristo oipurúva omark hag̃ua ipaha hag̃ua iñe’ẽjoaju kuéra umi judío oñe’ẽ rei ha oporomoñepy’apyvandi ndive. Pe mba’e ojahéivéva umi judíope ha’e va’ekue pe ojehechakuaa, ohenóirõ Jesúspe David Ra’y, upéva rupive oje’eha hikuái, mba’éichapa mburuvicha guasu David oike va’ekue ñemomba’eguasúpe Jerusalén-pe.

David rembiapokue rekopeg̃ua pe ogueru ramo guare pe árka Jerusalénpe, pe marandu mbarete oñetechauka David mbaretéva rupive.

Ha David osegi tapére ha tuichave ohóvo, ha Ñandejára Tupã ehérsito kuéra Jára oĩ hendive. 2 Samuel 5:10.

Upéi David omohenda ogueru hag̃ua pe ára Jerusalénpe. Ojeguerúvo pe ára táva David-pe, oĩ vaʼerã peteĩ ñembyasy, oĩháicha opaite línea de reforma-pe. Uza, héra heʼiséva mbarete, oikuaáramo jepe porãiterei ndoguerekoiha autorización opoko hag̃ua pe ára rehe, upéicharõ jepe ojapo. Pe mbaʼeete voi oguerahavaʼekue pe ára ñeñapytĩme ypykuete, haʼe vaʼekue ñaneñeʼẽrenduʼỹ Ñandejára rembipota ojehechaukávape, ha ñemombaʼeguasu pe puʼaka rehegua joajúva Tupã ára ndive. Upéicharõ jepe Uza, peteĩ kuimbaʼe mbarete David rehegua, naiñeʼẽrendúi, Moisés naiñeʼẽrendúi haguéicha pe tembiapoukapy ñemongarai rehegua. Uza oñenupã omano hag̃uáicha, ha pe ára opyta Jerusalén okápe peve David ontende porã pe umi omañangarekóva pe tenda rehe, pe ára opytahague Uza omanó rire, oñevendesiha hikuái. Upéi David osẽ jey ogueru hag̃ua pe ára Jerusalénpe. David ojerokývo oike aja Jerusalénpe, hembireko ohecha iñakãity, ha tuicha oñembyasy.

Mbohapy reformador rehechauka hag̃ua, opavave oñe’ẽva 1843 ha 1844 rehe, upe ára pukukue umi kuimba’e hekojojáva ha proféta kuéra ohechasese ha ohenduse va’ekue. Pe ángel mokõiha oguahẽvo rehegua mba’e rechaukaha, upéicha ojehechakuaaukávo peteĩ are hag̃ua ha peteĩ ñembyasýpe, nda hasýi ojehecha hag̃ua. Umi añetegua ipypukuvéva ohechauka pe ñembyasy ndaha’éi hague añónte peteĩ jejavy Moisés, térã Uza, térã Marta ha María-gui; ha katu peteĩ ñembyasy ojoajúva peteĩ principio fundamental, ojoajúva pe tembiasakue voi rehe, upe ñembyasy oñemboguata hague pype, oñemboykévo. Moisés-pe g̃uarã upéva va’ekue pe circuncisión techaukaha; Uza-pe g̃uarã, peteĩ jejapo rei Ñandejára mandamiento-kuéra rehegua pe arca rehe; Marta ha María-pe g̃uarã, peteĩ jerovia’ỹ Cristo pu’aka apoha rehe omoingove jey hag̃ua.

Moisés ndive, imba’eapopy tee iñembiaporãme va’ekue ha’e va’ekue omopyenda hag̃ua peteĩ joajúpe ñe’ẽme’ẽgua tavayguakuéra ojeporavóva ndive, ha Moisés hesarái va’ekue pe techaukaha upe ñe’ẽme’ẽ rehegua. Uzza ndive katu, ha’e va’ekue Ñandejára léi marangatuha rembipota tee, oñemoañetéva pe árka-pe. Marta ha María ndive, ha’e va’ekue Cristo rembiapo mbyte tee, oñepyrũva Iñemongarai reheve, ha oñemohu’ãva Imano, iñotỹ ha Ijeikovejey reheve, oñemoheñóiva techaukaháicha iñepyrũrã iñembiapópe. Pe ñembyasy peteĩha ary 1843-pe oiko va’ekue peteĩ jejavy rupi umi papapykuéra apytépe pe ta’angápe, upéva omoañete va’ekue Habacuc marandu hag̃uáicha. Pe jejavy oike va’ekue pe tembiapo Miller mba’éva rembipota tenondeguaite rehe: peteĩ ára peteĩ áño-rãva pe rembipota.

“Pa thunders” ohechauka pe movimiento Adventista guive 1840 guive 1844 peve, ha katu upe movimiento ryepýpe oĩ pe tembiasakue 1843 guive 1844 peve, oñepyrũ ha opa peteĩ ñembotavýpe, upéicha omoĩvo pe firma Alpha ha Omega upe tembiasakuére. Ha upe tembiasakue hínaite pe tembiasakue Jesús ha Ellen White ohechaukáva pe tembiasakue marangatu ramo, umi hekojoja vaʼekue akóinte ohechasetereíva.

Umi irundy línea; Moisés, David, Cristo ha umi Millerita ombo’e mba’éramo pe parábola umi diez vírgen rehegua oñeñe’ẽjey vove ko yvy pahaitepe, oĩtaha peteĩ ñemombarete, ndaha’éi pe mokõiha ánhel mensáhe rehegua, síno pe mbohapyha ánhel mensáhe rehegua, ha upéva rire oúta peteĩ ñeñembotavy, omoñepyrũva pe aravo opyta hag̃ua oha’arõ.

Pe ánhel peteĩha oguejy ramo guare 11 jasypoapy 1840-pe, omboaje umi Millerita-kuéra rembiporu profético tenondetéva, ha iñembyasy peteĩha ojoajúta vaʼekue hekoitépe upe tembiapokue ndive. Upe ñembyasy ha upe arõ puku opa ramo guare Pyhare Mbytegua Sapyʼápe, upe marandu avei ojoajúta vaʼekue pe principio peteĩ ára peteĩ ary rehegua ndive, péicha avei pe jehechakuaa Cristo outaha 22 jasypa 1844-pe. Opa irundy waymark 1840 guive 1844 peve ojoaju vaʼekue pe principio peteĩ ára peteĩ ary rehegua ndive.

Umi judío-kuérape oñemoĩ vaʼekue Tupã léi ñongatuháraramo, ha pe asunto oñerrepresentáva Moisés línea-pe haʼe Tupã léi ha umi estatúto. David rembiasakuepe, upéva jey haʼe vaʼekue Tupã léi. Cristo rembiasakuepe avei haʼe vaʼekue Tupã léi, pórke tuguy oñeñohẽʼỹre ndaipóri ñyrõ pe angaipa rehegua, pe oñemombeʼúva pe angaipávarape Tupã léi rupive. Péro Adventismo oñemoĩ vaʼekue ñongatuháraramo ndahaʼéi Tupã léinte, síno avei Ñeʼẽ Profétika.

Upévare, pe tema pe línea tembiasakue Millerita rehegua ha’e Ñandejára regla profétika-kuéra. Adventismo pahápe, peteĩ jey jeýta ha’e hag̃ua pe regla-kuéra interpretación profétikape guarã rehegua, péro ary 1844 guive araka’eve noñemoĩvéima hag̃ua tiempo profétiko. Umi regla ipahapeguáva oñemopyenda Alpha ha Omega rehe, ohechaukáva pe pahápe oñepyrũha guive.

Pe supremasia otomana opávo, mokõiha ñembyasy mokõihápe oñecumplívo, ohechaukáva Islam profética rembiapo, oñecumpli pe profesía mbohapyciento noventa y peteĩ ary ha quince ára pegua Apocalipsis 9:15-pe, ha oñemoañete pe “ára peteĩ ary rehegua principio”, ha’éva pe mba’e iñimportantevéva Miller rembiapópe.

Islam oinupyrõ guare 11 jasyporundy 2001-pe, mbohapyha ñembyasy ou hag̃ua, Apocalipsis 8:13 ñemohu’ãrãicha, ojehu; ha upe principio ha’éva voi Future for America rembiapo mbyte tee, oñemombarete. Upe principio he’ise hag̃ua peteĩ ñe’ẽme, ha’e hína tembiasakue jejey jey. Peteĩ profesía peteĩ trompéta ñembyasy rehegua ohechaukáva Islam, oñemoneĩkuri mokõivéva: pe ánhel Apocalipsis 10-pe, ary 1840-pe, ha pe ánhel Apocalipsis 18-pe, ary 2001-pe, oñemohu’ã haguére. Tembiasakue ojere jeýma. Upéi ojeha’arõva ha’e peteĩ ñembotavy guasu.

Pe ñembyasygua omoingéta peteĩ ára oñeha’arõveha. Pe ñembyasygua omokangýta py’a ha omosarambíta umi oikeva’ekue tembiapópe. Pe ñembyasygua ojejapóta peteĩ ley profética tenondegua jehecharamói rupi, añetehápe, pe regla profética tenondegua oñemopyendava’ekue iñepyrũme Adventísmope. Pe ñemombarete 11 jasyporundy 2001-pe oñembojoaju va’ekue Islam ndive ha pe ñembyasygua 18 jasypokõi 2020-pe rehegua va’ekue Islam rehe. Ñañemomarandu kuri mba’épa omboheko Samuel Snow ha ambuekuérape upe rire ohechakuaa hag̃ua ára 22 jasypa 1844 ha’e hague Ñandejára omboguejyha ipo peteĩ jejavygui oĩva’ekue peteĩva umi papapýpe pe kuatia’atã 1843-gua ári. Upéi Snow ha umi Millerita ohecha pe evidenciaete omoakãrakúva’ekue chupekuéra oporomoñe’ẽ hag̃ua ary 1843 rehe, oñekumpli hag̃ua profecía mokõi mil trescientos ary rehegua, upe jave ojekuaa hague ha’eha pe evidenciaete omoneĩva’ekue chupekuéra ohechakuaa hag̃ua 22 jasypa 1844.

“Jesús ha opaite pe ehérsito yvagagua oma’ẽ porãsývo mborayhúpe umi oha’arõmbaitéva vy’arory asýpe ohecha hag̃ua chupe, pe ohayhúva iãngue. Umi ánhelkuéra ojere meme hikuái ijerére, omombarete hag̃ua chupekuéra pe ára ijetuʼuetévape. Umi omboykéva ohupyty hag̃ua pe marandu yvagaguáva ojeheja pytũmbýpe, ha Ñandejára pochy hendypa hese kuéra, ndohupytýigui pe tesape Haʼe omondovaʼekue chupekuéra yvágagui. Umi jeroviaha ha oñembotavýva, ndaikatúiva ontende mbaʼérepa ndojúi ijára, ndojehejái pytũmbýpe. Jey ojereraha chupekuéra Biblia-kuérape ohekávo umi ára marandu hag̃ua profétikova. Ñandejára po ojeipeʼa umi papapýgui, ha pe jejavy oñemyesakã. Haʼekuéra ohechakuaa umi ára profétikova og̃uahẽha 1844 peve, ha upeichaite avei pe kuatiahaipyre oipuruvaʼekue ohechauka hag̃ua umi ára profétikova opa hague 1843-pe, ohechauka avei opa hag̃ua 1844-pe. Tesape Ñandejára Ñeʼẽgui ohesape hag̃ua iposición, ha ojuhu hikuái peteĩ ára ojepyta hag̃uáicha—‘Jepe itarĩ, ehaʼarõ chupe.’ Cristo ou pyaʼe hag̃uáre mborayhúpe, haʼekuéra ndohechakuaái pe visión itarĩha, oñemoĩva ojekuaauka hag̃ua mávapa añetehápe ohaʼarõva. Jey oguereko hikuái peteĩ ára. Upéicharõ jepe, ahecha heta umíva ndaikatuiha opuʼã pe oñembyasýgui eterei hag̃ua oguereko pe kyreʼỹ ha mbarete omoñemombaʼéva ijerovia 1843-pe.” Early Writings, 236, 237.

Jaha’arõ va’erã umi mba’e ojehechaukáva ogueraháva’ekue peteĩ ñe’ẽmarandúpe Islam oattackátaha Estados Unidos rehe 18 jasypokõi 2020-pe, omombaretetaha ko’ág̃aite ou hag̃uáicha pe léi domingo rehegua, Islam ha’eha pe juicio oguerúva oñemoĩ hag̃ua Estados Unidos rehe, ha pe mba’e orekóva tiempo ndive joaju noñembojokupytýi véima upe mba’e oikótavandi.

Irundy ohechaukaha tenondegua pe tembiasakue 1840 guive 1844 peve. Káda ohechaukaha ojoaju Miller rembiapokue tenondegua jeporu rehe — pe ára peteĩ ary-rãva principio rehe.

Irundy ñemombeʼurã tenondegua 2001 rembiasakuepe, pe léi domingo peve. 11 jasyporundy ary 2001-me haʼe vaʼekue Islam rehegua. Pe maranduʼypy ndojehupytýiva 18 jasypokõi ary 2020-me haʼe vaʼekue Islam rehegua. Opaite ñemombeʼurã ojejoaju Future for America rembiapoukapy tenondegua ñemoĩporã rehe—tembiasakue jevy jey rehe. “Paʼũ porundy” ohechauka mbaʼe oikótava tenonderã, ojekuaaukátava iñemohenda hekopetehápe. Pe peteĩha umi irundy ñemombeʼurãgui haʼe vaʼekue 11 jasyporundy ary 2001, ohechaukáva peteĩ jeity Estados Unidos rehe Islam rupive, pe mbohapyha aña guasu ñehundípe oñembyaty hag̃ua. Pe pahague ñemombeʼurã, ohechaukáva pe léi domingo ñande rembiasakuepe, tekotevẽvaʼerã oĩ Islam rehegua, pórke Alpha ha Omega tapiaite ohechauka paha ñepyrũmby guive, ha Alpha ha Omega hína pe ombotyvaʼekue “paʼũ porundy” koʼãite rembiasápe g̃uarã. Islam ojeityta Estados Unidos rehe pe léi domingo jave.

Kóva hína peteĩva umi mbohapy elemento principal oĩva pe ñemboty’o hag̃ua umi siete trueno ko’ág̃a oñepyrũva ojehechauka. Moisés omoherakuã rire pe marandu ohechaukáva pe Clamor de Medianoche ipahague guive, umi movimiento pahague oho pya’eterei. Pa plaga sobrenatural ombyaíva peve oñekumpli hag̃ua pe profesía ta’ýra ypykue rehegua, ha upévagui oiko pe sapukái pyhare mbyteve Egipto-pe. Cristo oike rire Jerusalén-pe, umi pytu’u’ỹme oúva pe kurusú peve oñepyrũma kuri. Oñemoherakuã rire pe marandu, ndaipóri véima jevy hapykuévo. Exeter camp meeting guive, 12 de agosto de 1844-pe, sa’ivéma mokõi jasy rire, pe predicción oñekumpli.

Ha Ñandejára ñeʼẽ ou che rendápe, heʼívo: Yvypóra raʼy, mbaʼépa upe ñeʼẽnga peẽ peiporúva Israel retãme, peje hag̃ua: Ohasa are ára, ha opa visión ndojepysói? Upévare ere chupekuéra: Péicha heʼi Ñandejára Tupã; ajapóta ko ñeʼẽnga opa hag̃ua, ha noiporumoʼãvéi chupe ñeʼẽnga ramo Israel-pe; ha ere chupekuéra: Hiʼag̃uíma ára, ha oikóta opa visión rembipota. Ndaiporimoʼãvéima visión rei ni adivinación mbotavy Israel róga apytépe. Che haʼe hag̃ua Ñandejára: che añeʼẽta, ha upe ñeʼẽ che haʼéva oikóta; ndohasamoʼãvéima are hag̃uáicha: pende ára pukukue, peẽ peteĩ ogaygua rebelde, che haʼéta upe ñeʼẽ, ha ajapóta chupe, heʼi Ñandejára Tupã. Jey hag̃ua Ñandejára ñeʼẽ ou che rendápe, heʼívo: Yvypóra raʼy, ehecha, umi Israel róga guáva heʼi: Pe visión haʼe ohecháva haʼe heta ára hag̃ua tenonderãme guarã, ha omarandu hag̃ua umi ára mombyryetereíva rehe. Upévare ere chupekuéra: Péicha heʼi Ñandejára Tupã; ndaiporimoʼãvéi mbaʼeve che ñeʼẽgui oñembotapykue hag̃ua, ha upe ñeʼẽ che haʼéva ojejapóta, heʼi Ñandejára Tupã. Ezequiel 12:21–28.