Ha’e peteĩ tape mbeguekatúva ñaguahẽ hag̃ua Joel arandukápe, Pedro ore rehechaukaháicha testígo ramo. Pedro ha’e peteĩva umi ta’anga profétika iporãitéva Tupã Ñe’ẽ profétikorypýpe, péro ndaha’éi piko upéicha enterove? Pedro oĩ Cesarea Filípipe, ha oĩ avei Pentecostés-pe koty yvatepegua ryepýpe aravo mbohapyhápe, ha upéi tupaópe upe ára voi aravo porundyhápe. Jesús oñekrusifika kuri aravo mbohapyhápe ha omano aravo porundyhápe. Pedro oñehenói oho hag̃ua Cesarea-pe aravo porundyhápe, péro pe Cesarea oñehenoihápe chupe Cornelio rembiasápe ndaha’éi Cesarea Filípi, oĩva Monte Hermón py guýpe, ha’e va’ekue Cesarea yguasu rembe’ýpe, hérava Cesarea Marítima.
Cesarea Marítima ha’e pe táva yguasu rembe’ýpe, Yguasu Mediterráneo rembe’ýre, amo 30–35 millas rupi yvate gotyo Tel Aviv ko’ág̃agua gui (Herodes pe Tuicha omopu’ã va’ekue peteĩ puerto romano guasu ha porãite ramo). Ojehecha heta jey Hechos arandukápe (oñeñe’ẽ hese 15 jey), ha kóva hína pe hetavéva ohenóiva añoite “Cesarea” Testamento Pyahúpe. Felipe, pe Evangelista, oiko upépe irundy itajykuéra oñeprofetisáva ndive (Hechos 8:40; 21:8). Pablo oñemboty upépe mokõi ary aja, ojekuaa hag̃ua mburuvichakuéra Félix ha Festo renondépe, ha mburuvicha guasu Agripa renondépe (Hechos 23–26). Iñimportantevéva katu, ikatu hag̃uáicha, Pedro opredika ko’ápe pe centurión romano Cornelio-pe—pe peteĩha tuichavéva ñemoambue gentil-kuéra rehegua cristianismo-pe (Hechos 10) ary 34-pe, upe semána Cristo omboaje haguépe pe ñe’ẽme’ẽ heta tapichápe g̃uarã, opa jave.
Ha haʼe omoañetéta pe ñemoĩmbyre heta ndive peteĩ semánarõ; ha pe semána mbytépe ojapóta hag̃ua opa pe mymbajuka ha pe ofrénda, ha umi ñaña mbaʼe ijaipa opavave rupi ojapóta chugui peteĩ tenda nandi, pe huʼã peve, ha upe oñedetermináva oñeñohẽta pe ojeheja rei hag̃uápe. Daniel 9:27.
Cesarea Marítima oservi vaʼekue táva Roma mburuvichakuéra omotenonde hag̃ua Judea ha peteĩ tenda tuicha mbaʼéva tetã ambuegua kuérape g̃uarã. Cesarea de Filipo katu ambue táva, opytáva yvate gotyo mombyry, Monte Hermón py guýpe hiʼaguĩ hag̃uáicha (25–30 milla rupi mar de Galilea yvate gotyo), pe koʼág̃a ojekuaáva Altos del Golán rehegua tenda rupi (Banias koʼag̃agua). Ojehecha hag̃ua voi umi Evangelio-pe añoite (Mateo 16:13 ha Marcos 8:27), Jesús ogueraha ramo guare hemimboʼekuéra Cesarea de Filipope. Kóva hína pe tenda herakuãitéva Pedro omombeʼu haguépe Jesús haʼeha “el Mesías, el Hijo del Dios viviente”, ha upépe Jesús heʼi haguépe: “Ko ita ári amopuʼãta che iglesia, ha Hades rokẽnguéra ndaipuʼakamoʼãi hese” (Mateo 16:13–20). Upéva vaʼekue peteĩ tetãygua mbaʼerã guasu renda, oĩháme tupãnguéra griegope g̃uarã templo-kuéra, koʼýte Pan, pe kavara-jára raʼãva, ha pe ita kuára guasu hérava gruta de Pan ojehero vaʼekue “añaretã rokẽ”, upévare Jesús heʼíva upépe iporãiterei ha ijojahaʼỹ hag̃uáicha ombopyʼaguapy.
Mokõi táva oĩmbaite ojohegui jeografía ha historia rehegua—peteĩva peteĩ puerto romano henyhẽva tekove rehegua kuarahyreike-katúpe, ha ambue katu peteĩ tenda helenístico/pagano yvate gotyo, Jordán ysyry yvu rapére. Pe oĩva rembeʼýpe oguereko ijerovia pe Kuatia Hechos-pe, ha pe oĩva yvate gotyo haʼe mbyte peteĩ aravo tuichaitévape Evangelio-kuérape. Cesarea yguasu rehegua haʼe peteĩ símbolo Roma rehegua—pe mymba, ha Cesarea yvy rehegua haʼe peteĩ símbolo dragón rehegua. Hermana White omyesakã pe periodo kurusúgui Pentecostés peve, pe “tiempo pentecostal”, oñepyrũvaʼekue kurusúpe ha opa Pentecostéspe.
“Py’a mbyasyeterei añuã ha aipotaite guive aha’arõ upe ára, pe Pentecostés ára rembiasakue oñembopyahúta hag̃ua tuichavéva pokatu reheve upe javeguágui jepe. Juan he’i: ‘Ahecha ambue ánhel oguejy yvágagui, oguerekóva pokatu tuicha; ha yvy ohesape iñemimbipa reheve.’ Upéi, Pentecostés áraichaite, tavayguakuéra ohendúta pe añetegua oñeñe’ẽva chupekuéra, káda peteĩ ita’ýra tee ñe’ẽme.”
“Tupã ikatu omombopyahu tekove pyahu reheve opa ánga oipotáva añetehápe oservi Chupe, ha ikatu opoko umi tembe rehe tatapỹi hendýva altar ári guive, ha ojapo hag̃ua chuguikuéra ñe’ẽporã herakuã hag̃ua Iñemomba’eguasu. Hetaiterei ñe’ẽngatu oñemyenyhẽta pokatu reheve omombe’u hag̃ua Tupã Ñe’ẽ añetegua hechapyrãva. Kũ oñe’ẽmbeguekatúva ojepe’áta chugui jejoko, ha umi kyhyjeháva oñembaretéta hag̃ua ome’ẽ testimónio py’aguasu reheve pe añeteguáre. Ñandejára toipytyvõ Ipuévlope omopotĩ hag̃ua ánga róga marangatu opa mba’e ky’a guive, ha omantene hag̃ua peteĩ joaju hi’aguĩitereíva Hendive, ikatu hag̃uáicha oikévo umi ohupytyvape ama pahague oñeñohẽ vove.” Review and Herald, July 20, 1886.
Técnicamente, la temporada pentecostal comenzaría en la fiesta de las primicias, la cual se alinea con la resurrección de Cristo; pero sin la muerte de la cruz no habría sangre para que el Salvador resucitado la llevara consigo cuando resucitó. Sin Su muerte, Él, como el Pan de vida, no habría reposado en el día de la fiesta de los panes sin levadura, y el Pan de vida necesitaba reposar antes de Su resurrección en la fiesta de las primicias, comenzando así el período de cincuenta días que condujo al día y a la fiesta de Pentecostés.
Cristo ou vaekue hag̃ua pe ñe'ẽme'ẽ peteĩ semánarã; upe semána oñepyrũkuri Iñemboypeje jerére ha upéi, “pe semána mbyte rupi”, mbohapy áño ha mbyte rire, oñekurusufika, opytu'u pe sepultúrape Pan Mboy'u'ỹ ára guasúpe, opu'ã jevy domingo, cebada ñemono'õ ñepyrũ yva ra'ỹi ára guasu ramo, ha upéicha oñepyrũ pe cincuenta ára Pentecostés aravo, oguahẽva trigo ñemono'õ ñepyrũ yva ra'ỹi ára guasúpe. Kurusúgui pe semána pahápe peve, mbohapy áño ha mbyte rire, pe siete áño pukukue oguahẽkuri hu'ãme Cornelio Cesarea Marítimagua reheve, upéva oikóva pe gentil ñemoirũ pyháraite peteĩha ramo—pe iglesia cristianape pe semána pahaitekuévo, 34 d.C.-pe.
Pe semána Cristo oúva hag̃ua hag̃ua pe pacto ha’e proféticamente 2.520 ára, ha pe kurusu oĩ “pe semána mbytépe”; upévare ohasa 1.260 ára pe ñemongarai rire ha 1.260 ára mboyve Cornelio oñekonverti hag̃ua. Pe kurusúpe Cristo oñekrusiifika pe aravo mbohapýpe, ha omano pe aravo porundýpe. Upéva ha’e pe ñepyrũ pe tiémpo Pentecostalgua, ha ipahápe, (Jesús akóinte ohechauka pe paha pe ñepyrũ rupive), pe ára Pentecostéspe, Pedro ome’ẽ iñepyrũha sermón Joel kuatiágui pe aravo mbohapýpe pe koty yvateguápe, upépe Cristo ojotopa kuri umi disípulo ndive pe ára ijeikove jeýpe. Upéi Pedro ome’ẽ isegúnda sermón Joel rehegua pe témplope pe aravo porundýpe. Hesakã porã pe aravo mbohapyha ha pe aravo porundyha ha’eha peteĩ símbolo Alfa ha Omega pe ñepyrũ ha pe paha rehegua pe tiémpo Pentecostalgua.
Línea sobre línea, cuando alineamos la hora tercera y la hora novena de estos dos acontecimientos, hallamos las seis horas como un período profético que en ambos casos da testimonio de una división. Cristo pasa de la vida a la muerte y de la muerte a la vida. Va de la tierra al cielo y vuelve a la tierra. Pedro está fuera y luego dentro del templo. Hay, por supuesto, otros alineamientos paralelos de la hora tercera a la hora novena, pero primero necesitamos considerar a Pedro, a Cornelio y a Cesarea junto al mar.
Ojehuháicha umi ñemboja’o profético ojehechaukáva umi seis aravope, pe ánhel oñemondórõ guare Cornelio rendápe ombohape hag̃ua chupe omondo hag̃ua ohenóika Pedro-pe, upérõ hína kuri pe noveno aravo.
Oĩkuri peteĩ kuimbaʼe Cesareayguáva hérava Cornelio, capitán cien soldádo rehegua pe aty hérava Aty Italiana pegua, kuimbaʼe hekojerovia ha okyhyjéva Tupãgui opa hóga ndive, omeʼẽva heta limósna tetãygua kuérape, ha oñemboʼéva Tupãme tapiaite. Haʼe ohecha porã peteĩ visiónpe ára porundýpe, aravo porundý rupi, peteĩ Tupã remimbou oikeha hendápe ha heʼiha chupe: Cornelio. Ha haʼe omaʼẽvo hese, okyhyje ha heʼi: Mbaʼépa, Che Ruvicha? Ha pe ánhel heʼi chupe: Ne ñemboʼe ha ne limósna kuéra ojupi Tupã renondépe manduʼarãramo. Koʼág̃a emondo kuimbaʼekuéra Jopepe, ha ehenoika peteĩ Simónpe, hérava avei Pedro. Hechos 10:1–5.
Peteĩ ánhel ou hína peteĩ marandu ra’anga, ha avei peteĩ techaukaha, ha pe ánhel omboajeha hínaha peteĩ techaukaha he’ívo: “Nde ñembo’e ha nde poroporiahuvereko ojupi Tupã renondépe peteĩ mandu’arã ramo.” Pe techaukaha arapokõindy paha ñembotýpe ha’e Cornelio omondo hag̃ua ohenói haguã Pedro-pe porundyha aravo jave, irundy ára ohasa rire ojapóvo ayuno, ha upéva oñembohéra peteĩ “mandu’arã”, ha upéva ha’e peteĩ techaukaha. “Centurión” ramo, Cornelio ha’e vaekue peteĩ kapitán cien kuimba’e ári.
Pedro oĩrõ Césaréa de Filipope Mateo capítulo dieciséis-pe, ndaipóri ñeñeʼẽ mbaʼeveichagua óra rehe. “Césaréa de Filipo” hína pe táva réra upe tiémpope Jesús ogueraha ramo guare upépe umi discípulo-kuérape. Daniel capítulo once rembiasakue-pe, versículo trece guive quince peve, umi versículo oñekumplíva Panium ñorãirõme, ha ohechaukáva typope pe ñorãirõ oguerahátava pe léi domingo-pe Estados Unidos-pe, Césaréa de Filipo héravaʼekue Panium. Pedro oĩ versículo trece guive quince peve oĩ jave Césaréa de Filipope, ha upéva hína Panium.
Ojehechakuaa hag̃ua Ñorairõ Paniumpegua ha’eha Daniel 11, versíkulo 13 guive 15 peve ñemohu’ã, ha umi versíkulo ha pe tembiasakue Ñorairõ Paniumpegua rehegua ohechauka hag̃ua peteĩ ñorairõ ogueraháva léi domingo-pe Estados Unidos-pe, ha’e añetehápe upe tape pe metodología “línea ári línea” ojejapo hag̃uáicha omba’apo hag̃ua. Upe metodología jepuru ojerure Cesarea de Filipo ha Panium oñemohenda hag̃ua peteĩcha, pórke pe regla principal profesía rehegua ombohováiva ko añetegua ha’e: “káda maranduhára yma guare oñe’ẽve ñane ára rehe, umi ára ha’e kuéra oikovévagui”. Pablo ombojoapy umi proféta espíritu oĩha proféta kuéra poguýpe, upévare ndaha’éi añónte opavave ohechaukáva umi ára pahápe gua, síno avei opavave oñemoĩ peteĩ ñe’ẽme.
Upévare, Panium oñemombeʼúrõ ha arakaʼeve oñemombeʼúrõ Tupã ñeʼẽ proféticapegua ryepýpe Panium ramo, ha upéi Caesarea Philippi ramo, mokõivéva tekotevẽ ojeporu ára pahápe, ha tekotevẽ ojoaju hag̃ua oñondive, pórke peteĩcha tavaguasuete hikuái.
Ko lógica ndive ojoajúva, jepe michĩmi iñambuéva, oĩ Cesarea de Filipo ha Cesarea Marítima. Pedro oho vaʼekue Cesarea de Filipope Cristo ndive, ha katu Espíritu Santo omondo chupe Cesarea Marítimape. Upéicharamo jepe, mokõivéva Cesareapépe Pedro hína pe personaje principal del pacto. Mbaʼe porãite ko línea rehegua ningo pe aravo porundyhápe Cornelio ojehecha hague ángel rehe ha oñemboʼe hag̃ua omondo hag̃ua ohenói Pedrope. Pedro Cesareapépe haʼe peteĩ símbolo profético, péro mokõivéva Cesarea iñambue porã ojóehegui. Peteĩva hína Cesarea yguasu rembeʼýpe, ha ambuéva Cesarea yvy ári. Cesarea yguasu rembeʼýpegua ojoaju umi gentil rehe, ha Cornelio vaʼekue pe gentil ñemoambuepy peteĩhaite, añetehápe pe semana del pacto pahaite gotyo, áño 34 d.C.-pe. Cesarea yguasu rembeʼýpegua hína pe aravo porundyha ha ombojoja Pedro rehe templope Pentecostéspe, ha Cristo omanóvo pe aravo porundyhápe.
Cesarea yvy rehegua, upéva he'ise Cesarea Filipo pegua, ha'e pe aravo mbohapyha. Ndaipóri ambue poravopyrã. Cesarea Filipo pegua ñepyrũme, pe aravo mbohapyha, ha Cesarea Marítima pahápe, pe aravo porundyha. Filipo pegua ha'e pe alfa pe período seis aravopegua, ha Marítima ha'e pe omega. Pe omega pe aravo porundyhápe ha'e Cristo mano pe pacto semána mbytére, ha Pedro tupaópe Pentecostés-pe avei ha'e pe aravo porundyha. Cornelio ohenóikuri Pedrope oñemohenda Cristo mano rehe, upéva ohechauka hag̃ua pe léi domingo rehegua, ha avei Pedro tupaópe Pentecostés-pe, upéva jey hag̃ua ohechauka pe léi domingo rehegua. Cornelio, peteĩha gentil oñekonvertíva ramo, orrepresenta pe peteĩha tembiapohára aravo peteĩha peteĩteĩha pe léi domingo jave.
Pe tercer óra, Cristo ojejuka hag̃ua kurusúre, ha pe tercer óra, Pedro oĩ hague pe koty yvate gotyope, tekotevẽ, ha ndaikatúi ohechauka ambue mba’e, síno Cesarea de Filipo. Pe koty yvate gotyo oĩ hague Pedro Pentecostés árape, ha’e voi upe mismo koty yvate gotyo Cristo ojechauka hague ivívo jey rire, yvágape ojupi rire ha oguejy rire. Cristo ou pe koty yvate gotyope, ha upéi cincuenta ára rire, Pentecostés árape, Pedro omyasãi Joel kuatiañe’ẽ marandu upe mismo koty yvate gotýope.
Cesarea Filipope ha’e pe óra mbohapyha ojoajúva pe kurusúre jejuka rehegua ndive ha pe koty yvategua Pentecostés-pe. Pe kurusúre jejuka ha’e peteĩ techaukaha ñemosarambipa rehegua, ha pe koty yvategua peteĩ techaukaha joaju rehegua. Kóva ohechauka Cesarea Filipopeha hague pe punto oĩva michĩmi mboyve pe arapokõindy léi, upépe peteĩ aty oñemosarambi, ha ambue oñembyaty. Umi mba’e ojehúva Panium Ñorairõ rembiasápe oñepyrũ vove oñeha’ãjey hag̃ua, umi kuñataĩ arandu’ỹ ha aranduva’ekue oñemboja’óta opa ára guarã, ha oñemboja’óta kurusu rehe, upéva ohechaukágui pe arapokõindy léi oguahẽmbotaha. Cesarea Filipopepe voi Cristo oñepyrũ ombo’e pe arapokõindy léi oguahẽmbotaha rehe. Ha upéicha ojapo jave, Pedro oñemoĩ pe marandu rovái; upévare, porundyha irundyha ayvupe, Pedro ohechauka umi oñembotývape ha umi oñemosarambívape pe kurusu marandu rupive, ha’éva pe arapokõindy léi.
He’i chupekuéra: Ha peẽ, máva piko peje cheha hag̃ua?
Ha Simón Pedro he'i ha ombohovái: Nde niko pe Cristo, pe Tupã oikovéva Ra'y.
Ha Jesús he'i chupe: Ojehovasa nde, Simón Barjona; ndaha'éi niko to'o ha tuguy omombe'úva ndéve ko mba'e, che Ru oĩva yvágape katu. Ha che avei ha'e ndéve: nde hína Pedro, ha ko ita ári amopu'ãta che tupao; ha añaretã rokẽ kuéra ndaikatúi ipu'aka hese. Ha ame'ẽta ndéve yvága rréino llávekuéra; ha opa mba'e rembotovéva ko yvy ári, oĩta avei ombotovepyre yvágape; ha opa mba'e remosãsóva ko yvy ári, oĩta avei osãso hag̃ua yvágape.
Upéi omando hembimbo’ékuéme ani hag̃ua avavépe he’i ha’eha Jesús, pe Cristo. Upe guive Jesús oñepyrũ ohechauka hembimbo’ékuérape mba’éichapa tekotevẽha oho Jerusalénpe, ha osufri heta mba’e umi myakãhára kuéra, pa’i ruvichakuéra ha mbo’ehára kuéra poguýpe, ha ojejuka chupe, ha oñemopu’ã jey hag̃ua mbohapyha árape.
Upérõ Pedro ogueraha chupe ha oñepyrũ omoñeʼẽ hag̃ua chupe, heʼívo: Ani hag̃ua upéva ndeve, Che Ruvicha; koʼã mbaʼe ndoikomoʼãi nderehe.
Ha’e ojere ha he’i Pérope: “Tereho che rapykue gotyo, Satanás; nde chepy’apyka hag̃ua; reñemoĩgui ndaha’éiva Tupã mba’e rehe, síno umi kuimba’e mba’évare”. Mateo 16:15–23.
Mbohapyha mosãha kurusúre ha Pedro ñe’ẽkatu koty yvatépe ombojoaju tupãmarandu guasu rupi pe tenda guasu ñembohasa tupaópe oñorãirõvagui, ojekuaáva tupaóramo oguerekóva trigo ha ñaña ka’avo peteĩcha, pe tupaópe ipu’akapávape. Pe tupaó ipu’akapáva ha’e pe ofrénda trigo ypykue Pentecostés gua, upéva hína pe léi domingo rehegua. Umi ñaña ka’avo ha trigo oguahẽvo iñakãrapu’ã paha peve, umi ánhel omboyke mokõive aty. Ha’e pe ama oñepyrũva omyenyhẽ’i 9/11-pe upe omoheñóiva trigo ha ñaña ka’avo hi’a hag̃ua.
Peteĩ período seis óra rehegua ohechauka Exeter táva aty ñembyaty rembiasakue pe 22 de octubre de 1844 peve, Cristo jeike triunfál Jerusalénpe ha mburuvicha guasu David jeike Jerusalénpe pe árka ndive. Pe novena óra avei hína ka’aru sakrifísio ára, hi’aguĩ 3 de la tarde.
Ko'ág̃a kóva hína upe reikuaaukava'erã pe altar ári; mokõi ovecha ra'y peteĩ áñopegua, ára ko'ére ára py'aguapy'ỹre. Peteĩ ovecha ra'y reikuaaukava'erã pyhareve; ha ambue ovecha ra'y reikuaaukava'erã ka'aru. Éxodo 29:38, 39.
Pe ñe’ẽ ojetradusíva “even” ramo, sapy’ánte ojehechauka “ka’aru mokõi pytũmby mbytépe” ramo. Pe “pytũmbykuéra mbytépe” oñe’ẽ pe periodo seis aravo rehe, mbohapyha aravo guive porundyha aravo peve. Cristo ñe’ẽme’ẽ arapokõindy ohechauka pe periodo seis aravo kurusúre, ha upéva oiko pe alfa ramo pe periodo seis aravo rehe Pentecostéspe. Mokõi testígo ñe’ẽme’ẽ arapokõindýpe ohechauka peteĩ periodo seis aravo rehegua, oĩva joaju hag̃uáicha ndaha’éi añónte pe profesía arapokõindy marangatu rehe, síno avei umi símbolo pe ára Pentecostés rehegua ndive. Upéi, upe arapokõindy profétiko peteĩchaitépe opa hag̃uáicha, Pedro oñehenói Cesaréape porundyha aravópe. Pe añetegua, mbohapy porundyha aravo oĩ hague peteĩ estructura profétika peteĩchaitépe pe arapokõindy marangatu rehegua ryepýpe; mokõi umívagui ha’eha omega paha peteĩ periodo seis aravo rehegua, ha upéva avei ha’e va’ekue pe periodo pyhareve ha ka’aru mymbajuka hag̃ua oñekuave’ẽva apytépe, oikotevẽ necesidad profétika rupi toĩ peteĩ mbohapyha aravo pe alfa ramo peteĩ periodo opa va’ekue Cornelio porundyha aravópe.
Mokõi Cesarea, mokõivépe Pedro oĩva tembiasa mbytépe, ohechauka Cesarea Filipos pe ha’eha pe aravo mbohapyha. Umi poteĩ aravo pukukue oñepyrũ ha opa Cesarea ndive, pórke pe paha ojehechauka pe ñepyrũ rupive.
Pe Cordero Páskua rehegua ojejuka vaʼerã kaʼaruete, upéva hína aravo porundyha — aravo Cristo omano hague.
Ha peñongatúta peike jasy pegua irundyha ára peve; ha opa Israel aty guasu kongregasióngua ojukáta chupe ka’aru pytũmbotávo. Éxodo 12:6.
Pe ñembo’e aravo avei ha’e pe porundyha aravo, upéva niko ka’aru mymbajuka aja.
Toñembo’yke che ñembo’e nde renondépe insiénso ramo; ha che po jepysokue ka’aru hag̃ua mymbajuka ramo. Salmos 141:2.
Ka kaʼaru mymbajerã oñemeʼẽva oikoha pe ñemboʼe aravo ramo, Esdras oñemboʼe pe kaʼaru mymbajerãme; upévare haʼe oñemboʼe pe aravo porundyha, Pedro oĩ jave pe tupãópe, Cristo omanómi haguépe, ha Corneliope oñemomarandu hag̃ua omondo haguã Pedro rerure.
Ha ka’aru pyharegua jeikuave’ẽ jave, che apu’ã che ñembyasy guive; ha che ao ha che ahoja rire, añesũ ha amyasãi che po Tupã Ñandejára che Jára gotyo. Esdras 9:5.
Iñe’ẽñembo’épe, Esdras oñembyasy ha oñearrepenti oikuaa rire umi osẽ vaʼekue Babilóniagui omopuʼã jey hag̃ua pe témplo ha Jerusalén oñembojoaju hague kuña kuéra ndahaʼéiva Tupã rehe ojeroviáva ndive.
Ha’e Esdras oñembo’e rire ha omombe’u rire ipekádo, hasẽnguévo ha oñemombo yvýre Tupã róga renondépe, oñembyaty hendápe Israelgui aty tuichaitereíva kuimba’e, kuña ha mitãnguéra; tavayguakuéra niko hasẽ asyeterei. Upéi Secanías, Jehiel ra’y, peteĩva Elam ra’ýgui, oñe’ẽ ha he’i Esdraspe: Ore ropekáma ñandejára Tupã renondépe, ha romenda kuña ambue tetãygua ko yvy pegua rehe; upéicharõ jepe, ko mba’ére guare gueteri oĩ esperánsa Israélpe guarã. Ko’ág̃a, upévare, jajapo peteĩ ñe’ẽme’ẽ ñandejára Tupã ndive, jaheja hag̃uáicha opa umi kuña, ha avei umi imembykuéra, che ruvicha consejo he’iháicha, ha umi oryrýiva ñandejára Tupã mandamiénto renondépe he’iháicha; ha tojejapo léi he’iháicha. Epu’ã; ko mba’e ningo ndéve rehegua: ore avei roĩta nendive; nde py’a guasu ha ejapo.
Upéi Esdras opu'ã, ha ombohura juraméntope umi pa'i ruvicha, umi levíta, ha opa Israel-pe, ojapo hag̃ua ko ñe'ẽ he'ívaicha. Ha ha'ekuéra ojura. Upéi Esdras opu'ã Tupã róga renondégui, ha oike Johanán, Eliasib ra'y, kotýpe; ha oguahẽvo upépe, ndo'úi mbujape ni ndoy'úi y, ombyasygui umi jeiko vai umi tetã ambuére guerahaha va'ekue rehe. Ha ojejapo marandu opa Judá ha Jerusalén rupi umi ñembyatygua apytépe, opavave jejegueraha va'ekuépe guarã, oñembyatývo hag̃ua Jerusalén-pe; ha oimeraẽva ndoumo'ãi hag̃uáicha mbohapy ára ryepýpe, umi mburuvicha ha karai guasu kuéra ñemoñe'ẽrã he'iháicha, opa imba'e ojeipe'apa hag̃ua chugui, ha ha'e voi oñemboykéta hag̃ua umi jejegueraha va'ekue atygui. Upérõ opa kuimba'e Judá ha Benjamín gua oñembyaty Jerusalén-pe mbohapy ára ryepýpe. Ha'e va'ekue jasy porundyha, pe jasýpe mokõipa ára; ha opa tavaygua oguapy Tupã róga korapýpe, oryrýi ko mba'e rehe, ha ama guasu rehe avei. Esdras 10:1–9.
Pe oñeme’ẽva’ekue umi cien cuarenta y cuatro mil rehegua ojehechauka peteĩ ñemboyke ramo umi kuña ambuegua oguerova’ekuegui. Kóva hína pe ñemboyke umi kuñataĩ arandu ha umi ndohesape’ỹiva apytépe, ha oiko pe aravo porundyha guive, upéva hína Cristo mano, Pedro pe témplope Pentecostés-pe, ha Pedro oñehenóiha Cesáreape y rembe’ýre. Ezra ñemboyke avei hína umi levita ñemopotĩ pe Ñe’ẽrerahaha Pe Ñemoĩmbyrãgui rupive Malaquías mbohapyha kapítulope. Pe ñemopotĩ Malaquías-pe ohechauka porã umi mokõi ñemopotĩ Cristo ojapova’ekue témplore.
“Omopotĩvo tupaógui umi ojoguáva ha ovendéva ko yvy arigua, Jesús omombe’u hembipota omopotĩ hag̃ua pe korasõ angaipa ky’águi,—umi mba’e yvy arigua rembipota, umi mba’epota ijeheguínteva, umi jepokuaa vaíva, omongy’áva pe ánga. Malaquías 3:1–3 oñehenói.” El Deseado de Todas las Gentes, 161.
Esdras ha umi ojapóva pe ñe’ẽme’ẽme jeike oñembo’e chupekuéra “opu’ã hag̃ua”, ha Josuépe oñeñe’ẽ va’ekue opu’ã hag̃ua opa umi opu’ãva omanómarõ rire peteĩ período de treinta y ocho años aja. Mokõi áño ogueraha Israel yma guarépe ho’a hag̃ua pe proceso de prueba diez veces rehegua, ha treinta y ocho años rire opa umi opu’ãva omanóma ha Tupã he’i chupekuéra opu’ã hag̃ua.
Koʼág̃a epuʼã, ha pehasa pe ysyry Zéred, haʼe che. Ha rohasa pe ysyry Zéred. Ha pe ára guive roguata hague Cadés-barnea guive, rohasa peve pe ysyry Zéred, ohasa mbohapypa poapy ary; opa peve opaite ñemoñare kuimbaʼe ñorairõhára pe aty mbytéguio, Ñandejára ohura haguéicha chupekuéra. Deuteronomio 2:13, 14.
Juan 5-pe, Jesús omonguera pe kuimba’e ikangýva’ekuépe oĩmava’ekue upéicha treinta y ocho ary pukukue, ha omonguera rire chupe, he’i pe kuimba’épe: “eñembo’y.”
Peteĩ ánhel oguejy vaʼekue peteĩ ára jave pe y renda-pe ha omyenyhẽ ñemyengovia pe y; ha upe rire, pe y oñemonguʼe rire, pe oikéva tenonderãme okuera vaʼekue oimeraẽ mbaʼasy oguerekóvagui. Ha upépe oĩ peteĩ kuimbaʼe oguerekóva mbaʼeasy treinta y ocho ary pukukue. Jesús ohechávo chupe oñeno ha oikuaávo ymaite guive oĩ hague upéicha, heʼi chupe: Reipota piko rekuera?
Pe kuimba’evéva ombohovái chupe: Karai, ndaipóri avave chemoingéva y remýi jave pe yvupe; ha che aju aja, ambue oguejy che mboyve.
Jesús he'i chupe: Epu'ã, ejapyhy nde rupaha, ha eguata. Ha upepete kuimba'e okueraite, ojapyhy hague irupaha ha oguata; ha upe árape voi niko pe sábado. Juan 5:4–9.
Esdras ilustrasiónpe, pe ñe’ẽme’ẽ guasu rehegua umi cien cuarenta y cuatro mil rehegua, tavayguakuéra oĩ vaʼekue “opuʼã hag̃ua”. Ary 1838-pe Josiah Litch, peteĩ maranduhára Millerita herakuãguasúva, heʼi vaʼekue profétikamente opa hag̃uatã Otomano poguasu ary 1840 rupi, ha pe marandu Millerita opuʼã, ha upéi oñemombarete pe ñemohuʼã hekopete oikóvape 11 de agosto de 1840-pe. Pe jehupi pe iglesia ipuʼakávape oike avei ipype peteĩ prediksión omoĩva Ñandejára retãygua opuʼã hag̃uáicha, ñe’ẽme’ẽ guasu oñemopyendáramo. Esdras oñembojaʼóramo kuña ambue tetãygua kuéragui, upépe jajuhu Malaquías omopotĩha Leví ra’ykuérape, ha avei Cristo omopotĩ jey mokõi jevy pe tupão, ha káda línea ohechauka peteĩ ñembojaʼo trígo ha ñana vai apytépe, upéva oñemboguata Cristo oguenohẽ vove angaipa opa ára g̃uarã umi cien cuarenta y cuatro mil korasõgui. Cristo aravo porundyha ha Pedro mokõi aravo porundyha ndive, ha avei Esdras ñemboʼe ñemopotĩ rehegua, ojoaju pe léi domingo ndive, upe jave pe ama paha oñehẽta ndojehaiméi hag̃uáicha. Daniel kapítulo nueve-pe, Daniel ohupyty peteĩ mbohovái ijerurekuérape ka’aru hag̃ua pe ofrénda jave, upéva ha’e pe aravo porundyha.
Ha che añe’ẽ aja ñembo’épe, upe kuimba’e Gabriel, amhechava’ekue pe visiónpe iñepyrũmby guive, ojejapo pya’e oveve hag̃ua, ha che pyhykuaa ka’aru mymbajuka jehepyme’ẽ ára pukukue jave. Daniel 9:21.
Ñandejára ñanembo’e hag̃ua umi visión oñeme’ẽva’ekue Daniel-pe umi ysyry guasu Shinar-pegua ykére ko’ág̃a oĩha oñemoañete hag̃uáicha, ha tekotevẽha ñamombe’u porã umi circunstancia umi profesía oñeme’ẽ jave.
“Pe tesape Daniel oguerova’ekue Tupãgui ome’ẽmbyre vaʼekue iñimportánteva koʼã ára pahápe g̃uarã. Umi visión haʼe ohechavaʼekue ysyry Ulai ha Hiddekel rembeʼýpe, umi ysyry guasu Sinar pegua, koʼág̃a oĩma oñekumplívo, ha opaite umi mbaʼe oñemombeʼúvaʼekue pyaʼeite oikóta.”
“Pehecha umi circunstancia ohasáva’ekue pe nación judía oñeme’ẽ ramo guare profecía kuéra Daniel rehegua.” Testimonies to Ministers, 113.
Pe tesape oĩva visión-kuéra rehegua ysyry Hidékel ha Ulai ndive ohechauka Daniel capítulo once pahápe, umi seis capítulo paha. Capítulo nine-pe, ojehechaukáva ysyry Ulai rupive, Daniel-pe oñeme’ẽ tesape capítulo siete, ocho ha nueve rehe. Capítulo ten-pe, ojehechaukáva ysyry Hidékel rupive, Daniel-pe oñeme’ẽ pe tesape capítulo ten, eleven ha twelve rehe. Marandu profético ojehechauka mokõive hendáicha: umi tembiapo profético ojehechaukáva umi capítulo ryepýpe, ha avei Daniel rupive; ñahesa’ỹijo va’erãgui pe tetã judía rekove’ẽrã umi profecía oñeme’ẽ jave.
Tekotevẽ jagueraha umi mba’e jehechapy pyhare paha ára peve ha ñambojoja ambue maranduhára ñemombe’upykuéra reheve. Kóva he’ise, peteĩcha Pedro oĩháicha Cesarea Filipope ha avei Cesarea Marítimape, Daniel ojehecha Gabriel reheve aravo porundyhápe kapítulo nueve-pe, ha ojehecha chupe mokõipa mokõiha árape kapítulo diez-pe. Umi ára pahápe g̃uarã pe tesape Ulái ha Hiddekel rehegua ojeipe’a hag̃ua Danielpe aravo porundyhápe pe mokõipa mokõiha árape. Upe tesape orrepresenta pe ñeñohẽ ára paha ama rehegua peteĩ medida’ỹre pe arapokõindy léi jave.
Daniel rembiapokue ojepe’aite pe aravo porundyhápe, upévare ohechauka mokõivéva, pe tembiasakue okapeguáva ha hyepypeguáva, umi mba’e “oikóva” Tupã retãygua rehe ára pahápe. Upe tesape oñemombe’úramo umi Gentil-pe, Cornelio rupive oñerrepresentáva, ha’ekuéra ohenoikáta umi cien cuarenta y cuatro mil-pe, Tupã léi ojejukáta domingo ñemomba’e mbarete rupive, ha Pedro oguerúta peteĩ marandu pe témplope, Cristo ohejáma hague ha ohechakuaa hague judío-kuéra róga nandi ramo. Pedro oñe’ẽ umi Gentil-pe, ha avei pe Sanedrín-pe, aja Esdras ojerure pe jepe’a hag̃ua, ha Daniel ohasávo ayuno ha oñembo’e hag̃ua oikuaa tesape. Pe aravo porundy Pentecostés-pe, Cristo mano jave, Cornelio ohenoika Pedro-pe jave, ka’aru mymbajuka ñekuave’ẽ, opavave ojoavy’ỹva Elías ndive monte Carmelo ári.
Ojehechakuaa porã pe periodo seis aravopegua ohechauka peteĩ periodo oguahẽva pe léi dominical peve, ha katu oñepyrũ peteĩ tembiapópe oñembojoajúva hag̃ua directamente pe pahápe; upéicha niko umi ofrénda pyhareve ha ka’arupytũmegua. Pedro rehegua ñe’ẽme, pe periodo seis aravopegua ha’e Cesarea de Filipo guive Cesarea y rembe’ýpe peve. Pentecostéspe katu, ha’e pe koty yvate guive pe témplo peve. Pe periodo ha’éva pe tesape resakã oñemopu’ãva tape ñepyrũme ha’e pe Sapy’a Pyharepytegua, ha upe periodo oguahẽ pe léi dominical peve. Umi seis aravo, mokõi ka’arupytũ apytépe, ohechauka Cristo jeike ñemomba’eguasu rehegua Jerusalénpe, ha upéva katu ohechauka avei pe periodo Exeter atýpe, agosto 12 guive 17 peve, ary 1844-pe, omoñepyrũva pe marandu ñemyasãi oguahẽva ipahápe octubre 22, 1844-pe. Exeter ha’e Cesarea de Filipo ha Cesarea y rembe’ýpe ha’e octubre 22, 1844. Ñepyrũ ojehechauka Cesarea rupive, ha upéicha avei pe paha.
Jeike triumfal ojeike ojehechauka peteĩ ñorairõ rehegua iñepyrũme ha ambue ñorairõ rehegua ipahápe. Pe ñorairõ Exeter-pe ojehechauka pe jerovia japu oikóva pe tenda rehe Watertown carpa-pe. Mokõi marandu ojehechauka umi mokõi carpa rupive, ha Cristo oike jave Jerusalénpe, umi judío ijaguara vaíva oñeʼẽ vai pe marandu oñemomarandúva rehe, oguejy aja Olivos Yvytýgui, oike hag̃ua Jerusalénpe pe burra pyahu ojepoi vaʼekue ári. Pe peteĩha ha pahagua ñorairõ rehegua ohechauka peteĩ alfa ha omega upe ára pukukuepe. Exeter-pe pe aty Watertown-gua ohechauka peteĩ aty virgen-kuéra rehegua ndorekóiva aceite, ha chupekuérape pe salvación rokẽ oñembotyma. Upe ára pukukue pahápe pe rokẽ pe tenda marangatupe oikeha oñemboty, upéicha omeʼẽvo peteĩ alfa ha omega upe ára pukukuepe. Upe alfa ha omega ojohupyty pe mokõi ñorairõ rehegua jeike triunfal rehegua ndive, ha Cesarea guive Cesarea peve Pedro ndive.
Cesarea Filípipepe, Simón Barjona réra oñemoambue Pedro-rã, peteĩ pasáhepe oñemomba’eguasuhápe chupe inspiración ñe’ẽmombyrãramo, upéi katu oñekondenahápe Satanásramo, ojokoségui kurusu marandu. Pedro ha’e peteĩ símbolo mokõi aty rehegua, ojepe’áva ojuehegui pe bautísmo ha kurusu marandu rupive, ha’éva pe 9/11 ha pe arapokõindy léi marandu.
“Peteĩteĩ umi aty oñetehína hag̃ua pe fariseo ha pe publikáno rehe, oĩ peteĩ mbo’epy apóstol Pedro rembiasápe. Iñepyrũrã idisipulado-pe, Pedro oimo’ã va’ekue ijehe imbareteha. Pe fariseoicha, ha’e voi ohechakuaa hag̃ua ijehe, ndaha’éi va’ekue ‘ambue kuimba’ekuéicha’. Cristo, oñeme’ẽ mboyve hag̃ua, pyhareve upe mboyve, omomarandu imbo’ehaópe: ‘Opavave pejehesaráita chehegui ko pyhare’; Pedro katu jerovia reheve he’i: ‘Opavave ojehesaráiramo jepe, che katu nahániri.’ Marcos 14:27, 29. Pedro ndoikuaái va’ekue ijehegui mba’eichaitépa oĩ vai hag̃ua. Ijerovia ijehe rehe ombotavy chupe. Oimo’ãkuri ikatuha opu’ã tentasión rovái; hákatu mbovymi aravo rire oguahẽ pe prueba, ha ñe’ẽ vai ha juramento reheve oñembotove hag̃ua, omboykévo Ijára.” Christ’s Object Lessons, 152.
Pe óra porundyhápe, ha’éva ka’aru mymbajekuave’ẽ aravo, Elías ñembo’épe oñembohováivo, tata oguejy ha ohapypa pe mymbajekuave’ẽ, ikatu hag̃uáicha Tupã retãyguakuéra oikuaa Ñandejára ha’eha Tupã. Mokõi aty oĩ oñesymbolisáva Karmelo Yvytyme: peteĩ aty upérõ oikuaáva Ñandejára ha’eha Tupã, ha ambue katu ojejoguáva Baal marangatuhára kuérape, upéi oñejukapáva.
Ha ojehu rupi ka’aru mymbajuka jehapyme’ẽ ñekuave’ẽ ára, Elías maranduhára oñemboja ha he’i: Ñandejára Tupã Abraham, Isaac ha Israel Jára, tojekuaa hag̃ua ko árape nde ha’eha Tupã Israélpe, ha che ha’eha nde rembiguái, ha ajapo hague opa ko’ã mba’e nde ñe’ẽ rupi. Ehendu chéve, Ñandejára, ehendu chéve, ikatu hag̃uáicha ko tetãygua oikuaa nde ha’eha Ñandejára Tupã, ha nde rembojeroviajey hague iñakãrapu’ã hag̃ua nde gotyo.
Upéi Ñandejára tata oguejy, ha ho'upa pe mymbahapy, ha yvyra, ha ita, ha yvyku'i, ha omokãmba pe y oĩva pe yvykua ryepýpe. Ha opa tavayguakuéra ohechávo upéva, ho'a hikuái hova ári; ha he'i hikuái: Ñandejára, ha'e hína Tupã; Ñandejára, ha'e hína Tupã.
Ha Elías he’i chupekuéra: Pejapyhy Baal maranduhára kuérape; ani peteĩve ojava. Ha ojapyhy hikuái chupekuéra; upéi Elías ogueraha chupekuéra ysyry Kison peve, ha upépe ojuka chupekuéra. 1 Reyes 18:36–40.
Ka’aru mymbajepyrã, Cristo omanoha, Pedro omonguera ramo pe kuimba’e ikarẽvape, Pedro ogueraha ramo pe marandu umi gentil-kuérape, Daniel ohupyty ramo tesape maranduhára, Elías ñembo’e oñembohovái tata reheve, ha upéicha jave Esdras oĩ vove ao ajakue ha tanimbu apytépe oñembo’évo Laodicea hasy hag̃ua Philadelphia-pe, pe iglesia okombatéva ohasa hag̃ua pe iglesia ipu’akapávape. Pe aravo porundyha ha’e pe aravo mymbajepyrãgua, pe aravo ñembo’e oñembohováiva, pe aravo yvága opoko hag̃ua yvýre, pe yvyra’i joaju mbojovake ha poriahuvereko apytépe; upévare Cristo omano pe aravo porundyhápe, pe aravo porundyha mymbajepyrãgua oipe’a rupi pe evangelio umi gentil-kuérape g̃uarã, ha’ekuéra niko umi oguapýva pytũmbýpe, péro ohechátava tesape guasu Daniel kuatiañe’ẽ ojepe’a mbarete javeite pe léi domingo-pe.
Pe ofrénda Gedeón rembikuatiahápe Jueces 6:21-pe, Ñandejára Rembiguái opoko Gedeón ro’o ha mbujape ndaijyvýiva ofrenda rehe ijyvyra reheve, ha tata osẽ itágui omokõmbypa hag̃ua upéva tuichakue javeve. Pe tata omoneĩkuri Ñandejára ohenói hague Gedeón-pe ha omoneĩ hague pe techaukaha.
Ha he'i ichupe: Aikóramo che py'a porã nde resa renondépe, ehechauka chéve peteĩ techaukaha nde reñe'ẽha chendive. Ani hag̃ua reguata ko'águi, ajerure ndéve, aju peve ne rendápe, aru hag̃ua che jopói ha amoĩ hag̃ua nde renondépe. Ha he'i: Aha'aróta reju jey peve. Upéi Gedeón oike, ha ombosako'i peteĩ kavara ra'y, ha mbujape ilévã'ỹva peteĩ efa arína gui; pe so'o omoĩ peteĩ ajakápe, ha pe juky ombohykuépe peteĩ japepópe, ha oguenohẽ ichupe yvyra guasu guýpe, ha omoĩ henondépe. Ha Tupã remimbou he'i ichupe: Ejapyhy pe so'o ha umi mbujape ilévã'ỹva, ha emoĩ ko ita ári, ha eñohẽ pe juky. Ha ojapo upéicha. Upémarõ Ñandejára remimbou omyasãi pe yvyra rakã apy orekóva ipope, ha opoko pe so'o ha umi mbujape ilévã'ỹvare; ha tata osẽ pe itágui, ha ohapypa pe so'o ha umi mbujape ilévã'ỹva. Upéi Ñandejára remimbou okañy hesa renondégui. Ha Gedeón ohechakuaávo ha'eha Ñandejára remimbou, he'i Gedeón: ¡Aichejáranga, Che Ruvicha Tupã! ág̃a rehecha rupi Ñandejára remimboupe rova rovái. Jueces 6:17–22.
Pe ánhel ojepresenta va’ekue Gedeónpe pe kapítulo ñe’ẽrã peteĩhápe ha ohenói Gedeónpe “kuimba’e py’aguasu mbarete reheve”, ha Gedeón ojerure peteĩ techaukaha ohechauka hag̃ua añeteha upe he’íva. Upéi Gedeón ojerure pe ánhelpe otarĩ hag̃ua, ha pe ánhel otarĩva profesíape ha’e pe mokõiha ánhel. Pe ára de tarĩ rire opa rire, Gedeón omoĩ peteĩ ofrénda, ha tata ho’upa pe ofrénda. Gedeón oĩ pe aravo porundyhápe, Elías niko ha’e va’ekue pe ka’aru ofrénda, ha pe aravo porundy ha’e pe léi dominikál, upe Pentekostés ñe’ẽkuaa tata rehegua oñembojoajúramo. Gedeón orrepresenta peteĩ aty ohecháva Ñandejárape hova renondépe, upéva hína pe oikova’ekue Daniel rehe pe kapítulo diezpe. Gedeón ohechávo pe tata ho’upaha pe ofrénda, upérõ oikuaa porã mba’éichapa ha’e oñomongeta hína kuri Ñandejára ndive, pe ha’e ohechava’ekue hova renondépe.
Gedeón oñembo’e ko añeteguápe pe tatatĩ milágro omboaje ramo pe techaukaha, ha pe techaukaha ha’eva’ekue Gedeón, Ñandejára kuimba’e py’aguasu, ha pe ehérsito mbohapy sua pa’i rehegua, opavave oguerekóva ipope Habacuc rembiporu mbohapy sua. Pe techaukaha, térã poyvi, ha’e Gedeón voi, ha pe ehérsito mbohapy sua, upéva avei hína Ezequiel ehérsito py’aguasu—opu’ãva capítulo treinta y siete-pe.
Pe tabernákulo oñemboyke hag̃ua marangatúpe Levítico 9:23, 24-pe, Aarón ojapo rire iñekuave’ẽ peteĩha pa’i guasu ramo, tata osẽ Ñandejára renondégui ha ho’u mboyke pe mymbahapy ha ikyrakue altár ári. Tavayguakuéra osapukái ha ho’a hova yvýre kyhyje marangatu hag̃uáicha. Kóva tekotevẽ, peteĩ línia ári ambue línia, oñembojoja Elías tata rehe.
Esdras ñembo’e aravo porundyha rehegua, trigo ha ñana vai ñemboja’o hag̃ua, oikóva pe léi domingo jave, upérõ oñekumpli, pe tupao oñorãirõva ojere ramo pe tupao ipu’akávape. Upéva tekotevẽ avei oñembojoaju Gedeón tata rehe. Pe tata ohundíva oguejýva Aarón mba’eikuave’ẽ peteĩha ári, ojejapóva rire siete ára oñemboykévo hag̃ua marangatu hag̃ua, pe ára poapyhápe, ou jey upe áraite, ha ohundi Aarón ra’y mokõi iñañávape. Aravo porundyhápe, pe Espíritu Santo oñehẽvo peteĩ medida’ỹre, pe léi domingo jave, oĩta peteĩ ñemboja’o mokõi aty pa’i apytépe, ha pe tupao ipu’akáva oñepyrũta pe tembiapo ojehechaukáva kavaju morotĩ Éfeso pegua rehe, osẽva oporomomba hag̃ua ha omomba hag̃ua. Pe tupao ipu’akáva ñemoñohẽ orekómi mokõiha testígo Salomón tupãópe.
Salomón omboykévo guare pe témplo 2 Crónicas 7:1–3-pe, Salomón ñembo’e rire, tata oguejy yvágagui ha ohapy mboyke hag̃ua umi mymbajuka hapykuérape oñekuave’ẽva ha umi mymbajuka. Ñandejára mimbipa omyenyhẽ pe témplo, upéva rupi tavayguakuéra oñesũ hag̃ua ha he’i hag̃ua Tupã iporãha ha iporiahuvereko opa’ỹha. Pe léi domingo jave pe iglesia triunfante oñemopu’ã yvytykuéra ári opavave ári peteĩ akã rehegua ha peteĩ poyvi ramo, Zacarías ha Isaías he’iháicha. Upe tata oguejy va’ekue Salomón omboykévo pe témplo, pe témplo henyhẽkuri Ñandejára mimbipágui, ohechaukáva pe trompeta sétima pu’aka oikéva omohu’ãma hague hembiapo Tupã tavayguakuéra ári ha oĩma hag̃uáicha omohu’ã hag̃ua upe tembiapoete umi tembiapohára aravo pahápe oúva ári. Pe trompeta sétima ohechauka pe ñemoĩporã jey, Tupã reko ha yvypóra reko joaju oikóva Jesús omopu’ãvo Ireino mimbipáva. Upe tata oguejy va’ekue Moisés tavernáculo-pe ha Salomón témplo-pe, upéicha avei va’ekue peteĩ huísio rata Aarón ra’yre hag̃ua, ha upéicha avei David rehegua hag̃ua.
David oikuave'ẽ Araúna/Ornán ñemonguʼihápe, 1 Crónicas 21:26-pe, mba'asy vai ou vaʼekue David ojapo haguére pe papapy aja, oñembohovái tata ouva yvágagui pe altar ári, ohechauka hag̃ua ojejapyhy porã hague ha omombyta hag̃ua pe mba'asy vai. Laodicea mba'asy vai opaha pe tata oguejy vove David oikuaveʼẽ vaʼekue ári, ojoko hag̃ua pe mba'asy vai oúva hese ojeroviágui yvypóra mbarete ha arandúre. Pe jehasa yvypóragui Tupãmegua yvypórape ojehechauka pe ñemoĩporã jey oñemyatyrõ vove, ha pe tupao oñemopuʼã vove peteĩ poyvi ramo. Upérõ, oñondive hag̃ua Salomón tupão ndive, Ñandejára mimbipa omyenyhẽ pe tupão Divinidad oñembojoajúvo humanidad rehe.
Ñamyasãi jeýta ñaneñehesa’ỹijo pe período “Midnight Cry” rehegua, ojehechaukaháicha mbohapyha ha porundyha aravo rupive, pe artíkulo oúvape.
Ha seis rire Jesús ogueraha Pedro, Santiago ha Juan, iñermáno, ha ogupi chupekuéra peteĩ yvyty yvate gotyo, ha’eño hag̃uáicha. Ha oñemoambue hag̃uaicha hesakãite iñondivekuéra renondépe; hova osẽ omimbi kuarahyicha, ha ijao morotĩ tesakãicha. Ha péina ápe ojehechauka chupekuéra Moisés ha Elías, oñeʼẽva hendive.
Upéi Pedro he’i Jesúspe: Che Ruvicha, iporã ñandéve ñaiméramo ko’ápe; reipotáramo, jajapóta ko’ápe mbohapy tavernákulo: peteĩ ndéve guarã, peteĩ Moiséspe guarã, ha peteĩ Elíaspe guarã. Ha’e oñe’ẽ aja gueteri, péina peteĩ arai hesakãva ojaho’i chupekuéra; ha péina, peteĩ ñe’ẽ osẽva pe araígui he’i: Kóva hína che Ra’y ahayhúva, hese avy’aitereíva; pehendúke chupe.
Ha umi mba’e guasu ombo’éva hendu ramo guare upéva, ho’a hikuái hova yvýre, ha okyhyje eterei. Upérõ Jesús oñemboja ha opoko hesekuéra, ha he’i: Pepu’ã, ha ani pekyhyje.
Ha ojehupi rire hesa, ndohechái avavépe, Jesús añoite. Ha oguejy aja hikuái yvytýgui, Jesús omanda chupekuéra he'ívo: Ani pejehechauka ko visión avavépe, pe Yvypóra Ra'y opu'ã jey meve omanóva apytégui. Mateo 17:1–9.