Oreko hína ñambojoaju hag̃ua opaite Daniel kapítulo once pegua línia, ojoajúva pe tembiasakue kañymbyva versíkulo cuarenta-pe ohechaukáva 1989 guive pe léi domingo peve Estados Unidos-pe. Ore rembiapo, maranduhára estudiante-kuéra ramo, ha’e jaikytĩ porã hag̃ua pe añetegua ñe’ẽ.

Eñeha’ãkena rejehechauka hag̃ua rejerovia hag̃uáicha Tupã renondépe, peteĩ tembiapohára ndoikotevẽiva hag̃ua oñemotĩ, omboja’o porãva añetegua ñe’ẽ. 2 Timoteo 2:15.

Daniel capítulo once ikatu oñemboja’o pa propesía rapepe. Umi versíkulo peteĩ guive irundy peve orrepresenta peteĩ propesía rape. Umi versíkulo po guive porundy peve orrepresenta mokõiha rape. Pe versíkulo pa orrepresenta mbohapyha rape. Umi versíkulo once ha doce orrepresenta irundyha rape. Poha rape hína umi versíkulo trece guive quince peve. Poteĩha rape hína umi versíkulo dieciséis guive veintidós peve. Pokõiha rape hína umi versíkulo veintitrés ha veinticuatro. Pe versíkulo veinticuatro guive peve versíkulo treinta y uno peve hína poapyha rape. Umi versíkulo treinta y uno guive cuarenta peve hína porundyha rape, ha pa ha pahaite rape hína umi versíkulo cuarenta guive cuarenta y cinco peve. Ko’ã pa rape oñembojoajuva’erã peteĩ línea ári ambue línea rehe.

Mávapepa ombo’éta arandu? ha mávapepa oikuaaukáta pe doctrina? umi kambygui oñemomombyrývape, ha umi ñañuãgui ojeguenohẽmava’ekuépe.

Mbo’ejerovia ári toĩva’erã mbo’ejerovia, mbo’ejerovia ári mbo’ejerovia; línea ári línea, línea ári línea; ko’ápe michĩmi, ha amo michĩmi:

Ha py'aguasu ñe'ẽme ha ambue ñe'ẽme oñe'ẽta ko tetãygua ndive. Umipe he'i va'ekue: Kóva hína pe pytu'u, peme'ẽ hag̃uáicha pytu'u pe ikane'õvape; ha kóva hína pe ñembopy'aguapy; upéicharõ jepe, ndoikuaaséi hikuái ohendu.

Ha Ñandejára ñe’ẽ ou chupekuéra pe mandamiénto ári mandamiénto, mandamiénto ári mandamiénto; línea ári línea, línea ári línea; ko’ápe michĩmi, ha upépe michĩmi; ikatu hag̃uáicha oho, ha ho’a hapykuévo, ha oñembyai, ha oñeñuhã, ha ojapyhy. Isaías 28:9–13.

Umi diez líña profétikava, añetehápe, ojojoaju ojuehe; upéicharõ jepe, káda líña ryepýpe ikatu ojehechakuaa peteĩ téma específico. Jepe káda líña oguereko peteĩ téma principal, umi líña ndorekói peteĩ testimonio añoite. Che rembipota hína ahechauka hag̃ua káda peteĩva umi téma oĩva umi diez líñape.

Línea Primera

Ha che avei, Darío meda áño peteĩhápe, che avei aime hag̃ua aconfirma ha amombarete chupe. Ha koʼág̃a ahechaukáta ndéve pe añetegua. Péina ápe, opuʼãta gueteri mbohapy mburuvicha guasu Persia-pe; ha pe irundyha ipirapire hetavéta opavavégui: ha imbarete reheve, ipirapire heta rupi, omombokuaáta opavave Grecia rréino rehe. Ha peteĩ mburuvicha guasu mbarete opuʼãta, oisãmbyhýta tuicha pokatu reheve, ha ojapóta oipotaháicha. Ha opuʼãvo, irréino oñembyai hag̃uáicha, ha oñembojaʼóta yvágagui pe irundy yvytu gotyo; ha ndahaʼemoʼãi itaʼýrakuérape g̃uarã, ni pe pokatu oisãmbyhy hague heʼiháicha: upe rréino oñemondóta chugui, ambuekuéra peguarã, ndahaʼéi umi vaʼekuépe g̃uarãnte. Daniel 11:1–4.

Darío ári peteĩha ohechauka setenta ary paha, upéicha rupi ohechakuaa hag̃ua peteĩ ára marandu profétiko paha rehegua. Pe mbohapyha versíkulo peve, Alejandro Magno omopuʼã ikatupyry guasu opa yvy ape ári; ha irundyha versíkulo peve, ikatupyry vaʼekue ojeipeʼa hag̃ua ha oñembojaʼo hag̃ua irundy yvytu gotyo. Jaiporúramo Darío-pe tiempo del fin ramo ary 1989-pe, ikatu jaipapa umi mburuvicha guasu ojehechaukáva versíkulo mokõihápe. Gabriel heʼívo versíkulo peteĩhápe: “Avei Darío ári peteĩhápe”, haʼe ombojoapy hína umi mbaʼe omombeʼu vaʼekue Daniel-pe pe visión ñepyrũmbýpe, oñepyrũvaʼekue kapítulo diez-pe.

Ciro, mburuvicha Pérsiagua mbohapyha áñope, ojehechauka peteĩ mbaʼe Daniel-pe, pe hérava Beltesasar; ha upe mbaʼe añetegua vaʼekue, ha pe ára oñemoĩmava ipukukue; haʼe oikuaa porã upe mbaʼe, ha oreko hag̃ua hesakã pe visión rehe. Daniel 10:1.

Pe hito ohechaukáva peteĩ “ára paha” oguereko mokõi símbolo. Pe “ára paha” Moisés línea profética-pe g̃uarã ha’e va’ekue Aarón heñóiha, ha upéi mbohapy ary rire heñói Moisés. Aarón ha Moisés ha’e pe símbolo mokõiháicha pe “ára paha” rehegua iñehistóriape, ha ohechauka Juan el Bautista heñóiha ha seis jasy rire Jesús heñóiha. Pe “ára paha” ary 1798-pe omarkákuri Roma pápape jejapyhy, ha upéi omano prision-pe ary 1799-pe. “Darío el Medo arýpe peteĩha guive” peve “Ciro Persia ruvicha guasu arýpe mbohapyha”; Darío ha Ciro orepresenta pe “ára paha” ary 1989-pe, opa proféta niko oñe’ẽvéva umi ára paha rehe umi ára oikovéva ári.

Koʼág̃a opa koʼã mbaʼe ojehu chupekuéra techapyrãrã; ha ojehai ñande ñemonguetárã, ñande ári oguahẽma vaʼekuépe arapaha paha. 1 Corintios 10:11.

Darío ha Ciro ohechauka Ronald Reagan ha George Bush tuja 1989-pe. Mokõivéva oiko kuri mburuvichakuéra upe ary. Capítulo once, versículo peteĩ omoĩ pe visión Ciro arýpe mbohapyhápe, ha upéva ohechaukáva George Bush tujápe, omyakãva Reagan rire, Ciro oúva Darío rire guáicha. Versículo mokõi he’i mbohapy mburuvicha guasu gueteri opu’ãtaha, ha irundyha ipirapire hetaveha opavavegui. Pe “ára pahápe” paha capítulo once-pe oñepyrũ 1989-pe ha ohechauka George Bush tuja rire mbohapy mburuvicha guasu gueteri opu’ãtaha, upéicha rupi ojehechakuaa mbohapy mburuvicha oúva Bush tuja rire. Umi mbohapy mburuvicha ha’e Bill Clinton, George Bush mitã, Barak Obama, ha upéi pe mburuvicha ipirapire hetavéva, Donald Trump, “imbarete rupive” ha “ipirapire rupive omyenyhẽta opavavépe Grecia retã rova rehe”.

Upéi pe versíkulo mbohapýpe oñemoingove Alejandro el Grande, ha upévare ohechauka hag̃uaichante pe tendota pahague Tetãnguéra Joajupegua, ombojoajúva ijehe pe papadondive umi ára pahápe; ha katu, pe papadoichaite, oguahẽ ipahápe. Tetãnguéra Joajuha hína pe porundyha reino ojehechaukáva pa tembiguái ruvicha ramo Apocalipsis diecisiete-pe, ha pe joajuha pa ruvicha rehegua omoneĩ ome’ẽ hag̃ua irreino porundyha pe mymbakuéra papal-pe peteĩ aravo simbólico aja.

Ha umi pa ñuatĩ rehecháva ha’e pa mburuvicha guasu, ndoguerekóiva gueteri mborayhu; ha katu oguereko pu’aka mburuvicha guasu ramo peteĩ aravo pukukue pe mymba ndive. Ko’ãva peteĩ ñe’ême oĩ, ha ome’ẽta hikuái ipu’aka ha imbarete pe mymbápe. Ko’ãva oñorairõta pe Ovecha Rymba’i ndive, ha pe Ovecha Rymba’i ipu’akáta hesekuéra; ha’e niko Ñandejára kuéra Jára, ha Mburuvicha guasu kuéra Ruvicha guasu; ha umi hendive oĩva ha’e ohenóiva, poravopyre ha jerovia hag̃uáva. Apocalipsis 17:12–14.

Umi diez mburuvicha ojehechauka umi versíkulo mbohapyha ha irundyhápe, ha avei Alejandro el Grande opu’ã ha ho’árõ guare rembiasápe, ha’e omoañete va’ekue umi versíkulo pe siglo irundyhápe. Gresia ha’e pe mbohapyha tetã guasu profesía bíblicape, ha ha’e peteĩ símbolo pe dragón rehegua, peteĩ mbohapyha pe joaju mbohapyve rehegua: pe dragón, pe mymba ha pe maranduhára japu. Kurusúre pe ñe’ẽmondo “Mburuvicha guasu umi Hudío kuéra rehegua” oñemoĩ va’ekue hebreo, latín ha griego-pe; ohechaukávo umi Hudíokuérape, umi Romano-kuérape, ha opa ambue tetãyguakuéra aty guasúpe oĩ va’erãva Jerusalén-pe Páskua jave. Umi Griego-kuéra ohechauka pe dragónpe, umi Romano-kuéra ohechauka pe mymbápe, ha umi Hudío-kuéra ha’e pe maranduhára japu.

Pe kapítulo onceha irundy téra peteĩha ohechauka mboyve ko yvy arapuka mburuvicha guasu dragón rehegua paha, ombojehe’áva teko ñemongakuaa’ỹ guive pe pokatu papal ndive, yvypóra ára ñemoĩ porã ñemohu’ã aja. Umi téra mbohapyha ha irundyha ohechauka pe ipahaguéva ñemopu’ã ha ho’a rehegua pe ipaháva jehechauka peteĩ pokatu dragón yvy rehegua. Umi téra oñembojoja umi seis téra pahápe ohechaukáva pe bestia paha, ombojehe’áva tekovai ruvicha kuéra yvy arigua ndive. Pe ñepyrũ ha ñemohu’ã kapítulo oncegua ohechauka pe tembiasakue, upépe Tupã rayhu’ỹhára oguahẽ ipahápe ndaipóri hag̃uáicha oipytyvõva chupekuéra. Umi irundy téra peteĩha oñembojoajúvo umi seis téra paháre, upéicha rupi ogueraha umi Pa’ẽ Joapy Diez rehegua ta’anga, peteĩ tabla umi irundy mandamiénto peteĩhágui ha peteĩ tabla umi seis mandamiénto pahaguágui, ha avei ohechauka peteĩ prueba papapy diez reheve.

Umi irundy ñe’ẽjoapy peteĩha ohechauka peteĩ ñepyrũ omyesakãva ipaha, ha upéicha avei omoĩ hag̃ua pe marandu ñepyrũrã “paha ára”pe ary 1989-pe. Ko’ã ñe’ẽjoapy orrepresenta ary 1989 guive yvypóra prueba paha peve; péicha, ombyaty hag̃ua pe marandu umi seis ñe’ẽjoapy pahaguápe oĩva, ha’éva pe arandu ñembohetave ojepe’áva’ekue 1989-pe, ha umíva omombe’u umi mba’e ojehúva pe prueba ñemboty rehegua.

Umi versíkulo ome’ẽ pe pyenda profétika jahechakuaa hag̃ua, oñepyrũvo 1989-pe, oĩtaha mokõi ochoi mburuvicha guasu, ha pe poapyha oútaha umi siete mburuvicha guasu ymaguaréguio; upéicha oñembojoaju pe pasáhe pe eníma ndive, pe poapyha ha’éva umi siete-gui, ha’éva peteĩ característica profétika ha’éva añetegua ko’ág̃agua ára pahápe.

Pe téma ikatúva oñehesaʼỹijo umi versíkulo rupive haʼe pe mburuvicha guasu dragón puʼaka pahápe oñehundítava, oporomoakãratĩva kuña rekovai Tiro pegua ndive. Pe kuña rekovai oporomoakãratĩ opaite yvy arigua mburuvichakuéra ndive; ha upéichante, Francia yma guare oiko haguéicha tupaó katóliko raʼy ypykue ramo, Clovis omeʼẽrõ guare itróno papado-pe ary 496-pe, upéicha avei, pe mymba yvy arigua Tetã peteĩ reko Amérikagua pegua haʼéta avei pe tenondetegua umi mburuvichakuéra apytégui oporomoakãratĩ hag̃uáicha pe kuña rekovai ndive pe léi domingo jave. Ha upéichante avei, umi poteĩ versíkulo paha oñemohuʼãhápe, umi irundy versíkulo ñepyrũha ohechauka ha omombaʼeguasu opa mbohapy puʼaka ogueraháva yvóra yvy arigua Armagedón-pe; hákatu, pe téma umi irundy versíkulo peteĩha-pe haʼe pe dragón puʼaka ojehechaukáva Grecia ha Alejandro el Grande rupive.

Reagan omoñepyrũ umi poapy tendota rape, ogueraháva koʼág̃a pe pahápe umi poapy tendota apytégui. Pe tembiapoukapy poapýha omopuʼãta pe mymba raʼanga ha omoĩmbaitéta peteĩ Léi Arateĩ rehegua Estados Unidos-pe, ha upekuévo avei ombohape peteĩ ñemoĩporã ojapótava ichupe Tetãnguéra Joaju ruvicharã, ha upépe voi oikevaʼerãta opa yvy ape ári peteĩ joaju tupao ha estado apytépe, pe guýpe oñemoĩvaicha oñesolusiona hag̃ua pe ñorairõ heta hag̃ua ohóva Islam radical rehegua.

Tetã peteĩ reko guasu Estados Unidos, ha'éva yvy mymba ñaña Apocalipsis kapítulo trece-pe, iñambuévo tembiapo profecía bíblica peisava reino-gui tembiapo profecía bíblica poapýha reino akãme, aja omohu'ãvo pe joaju ndaiporihápe léi poapýha reino ndive tembiapo profecía bíblica rehegua, ojehechauka versíkulo peteĩgui, ohechaukáva ary 1989, umi presidente rupive ogueraháva pe léi domingo-pe Estados Unidos-pe, ha upéi pya'evoi ojehechauka pe mburuvicha guasu opu'ãva. Upe mburuvicha guasu ha'e Trump ojagarráva control Naciones Unidas ári, ha ko'ág̃a oĩ hína omongu'ipávo upéva mboyve umi jerure mbarete ojapótava.

Mokõiha línea

Pe versíkulo cinco guive pe nueve peve ohechauka ñemombe’u peteĩha ha peteĩteĩ rupive ta’ãngamýi ñorairõ rehegua mburuvichakuéra yvate gotyo ha yvy gotyo pegua apytépe, ha upe ñorairõ voi pe kapítulo tuichakue oipuru marandupykuaajára pyendáramo tenondegua. Pe versíkulo cinco omoĩ hag̃ua pe tema ko pasáhepe.

Ha mburuvicha guasu yvy gotyogua imbarete va’erã, ha peteĩva umi iprínsipegua; ha upéva imbareteve va’erã chugui, ha oguerekóta mburuvichakuaa; imburuvichakuaa va’erã peteĩ mburuvichakuaa guasu. Daniel 11:5.

Ptolomeo I Sóter ha Seleuco I Nicátor ojehechauka ko versículo-pe. Mokõivéva ha’e kuri peteĩ cuarto umi “Diádocos”-gui (he’iséva successor) Alejandro rréino-gui. Seleuco ha’e pe primer “mburuvicha guasu yvate gotyopegua” capítulo once-pe, ha ojogueraha hag̃ua Roma pagana, Roma papal ha Roma moderna ndive—Seleuco oñemopyenda añoite pe mburuvicha guasu profético ramo yvate gotyopegua mbohapy jejopy guasu térã mba’e oikova’ekue iñimportantevéva rire: Babilonia jeguerujey 312 a. C.-pe, pe Ñorairõ Ipsus-pe 301 a. C.-pe, ha pe Ñorairõ Corupedium-pe 281 a. C.-pe. Ko’ã movimiento omboguevi ijovaigua kuéra iñimportantevéva, ombotuicha iimperio, ha omombarete idominio upe región-pe.

Mokõiha línea oñepyrũ ojehechakuaávo umi mburuvichakuéra yvatepegua ha yvýpegua, oñembojoavy hag̃ua ambuekuéra Alejandro rréino oñemboja’óva rire rembiapokue riregua (Diadochi) apytégui. Oñepyrũ ohechauka hag̃ua pe mburuvicha yvatepegua oñemombareteha mbohapy ñorairõ rire añoite. Upéi, pe tembiasápe ojehechaukáva mburuvicha guasurã rehegua ñorairõme, ojeapysakáva Alejandro omanóvo rire versíkulo poteĩ guive porundy meve, ojehechauka peteĩ ára peve oguahẽva pe mburuvicha yvatepegua oñembyaiha pe mburuvicha yvýpegua rupive. Kóva hína peteĩha umi mbohapy jey capítulo once-pe pe mburuvicha yvýpegua ipu’akaha pe mburuvicha yvatepegua ári. Umíva ome’ẽ mbohapy testígo interno capítulo ryepýpe, hesakã porãva omoĩ hag̃ua umi techaukaha histórica ogueraháva pe tembiasápe peteĩ mburuvicha yvýpegua ombopy’aguapýva peteĩ mburuvicha yvatepegua.

Ha mburuvicha yvy gotyopegua imbarete vaʼerãta, ha peteĩ umi iprínsipegua avei; ha pe upéva imbareteve vaʼerãta chugui, ha oguerekóta mburuvichakuaa; imburuvichakuaa haʼéta peteĩ mburuvichakuaa tuicha. Ha ára paha rire oñembojoajúta hikuái; mbaʼérehepa mburuvicha yvy gotyopegua rajy oúta mburuvicha yvate gotyopeguápe ojapo hag̃ua peteĩ ñeʼẽmeʼẽ: haʼe katu ndojokomoʼãi ijyva puʼaka; ni haʼe voi ndopytamoʼãi, ni ijyva; haʼe katu oñemeʼẽta, ha umi oguerúva chupe, ha pe imembyvaʼekue chupe, ha pe omombaretéva chupe koʼã árape. Ha hoguete rapo peteĩ hakãgui opuʼãta hekovia peteĩva, ha pevaʼerãta peteĩ ehérsito reheve, ha oike mburuvicha yvate gotyopeguápe guarã táva mbaretépe, ha ojapóta hesekuéra, ha ipuʼakáta: Ha avei ogueraháta Egíptope prisionéroramo ijára kuéra, hendivekuéra iprínsipe kuéra, ha umi hiʼmbaʼerã hepyeteeva pláta ha órogua; ha haʼe areve opytáta arykuéra mburuvicha yvate gotyopegua ári. Upéicha mburuvicha yvy gotyopegua oike vaʼerãta imburuvichakuaápe, ha upéi ojevyta ijyvy teépe. Daniel 11:5–9.

Umi versíkulo-kuéra ñekumpli hag̃ua tembiasakue rehegua ome’ẽ pe patrón oñekumpli hag̃ua profétikamente pe mil mokõi sa cien ary de gobierno papal ojehechaukáva versíkulo treinta y uno guive cuarenta peve, ha avei pe patrón profético oñekumpli hag̃ua versíkulo once, upe ojekumpli raẽva ary 217 a.C. pe Batalla de Raphia-pe. Umi mbohapy testígo ohechauka umi característica pe Guerra de Ucrania rehegua, upépe Putin, pe pahápegua rréi del sur, ipojýta pe ejército proxy pe rréi papal del norte rehe.

Mokõiha línea historia profética rehegua tema ha’e mba’éichapa papado ojejapi herida omano hag̃uáicha ary 1798-pe, ojehechaukaháicha versíkulo po guive porundy peve ha ñorairõ Raphia pegua versíkulo once-pe. Ñande ruvicha yvy gotyo, ha’éva Egipto, ha’e mbarete dragón rehegua.

Yvypóra ra’y, emoĩ nde rova Faraón, Egipto ruvicha guasu, rovái, ha eprofetisa hese, ha opa Egipto rehe avei: Eñe’ẽ ha ere: Péicha he’i Ñandejára Tupã; Ma’ẽ, che añemoĩ nde rehe, Faraón, Egipto ruvicha guasu, teju jagua guasu ojejapysakáva umi ysyry mbytépe, he’íva: “Che ysyry niko chemba’e tee, ha che voi ajapo va’ekue chejeheguiete.” Ezequiel 29:2, 3.

Pe mbohapy techaukaha pe mburuvicha yvy gotyo pegua ipu’akaha pe mburuvicha yvate gotyo pegua ári capítulo once-pe oñondive ohechauka hag̃ua pe hu’a pahaite pe mburuvicha yvate gotyo pegua rehe versículo cuarenta y cinco-pe.

Haʼe oñotỹta hóga guasu róga kuéra yguasu kuéra mbytépe, pe yvyty marangatu iporãvévape; upéicharõ jepe, oguahẽta ipahápe, ha avave ndoipytyvõmoʼãi chupe. Daniel 11:45.

Oĩ mbohapy línea capítulo once-pe ohechaukáva peteĩ mburuvicha guasu yvy gotyogua omboguejyha peteĩ mburuvicha guasu yvy yvate gotyogua, ha pe mburuvicha guasu yvy yvate gotyogua oguahẽ jave ipahápe ha ndaipóri avave oipytyvõ hag̃uáicha chupe, upéva ndaha’éi hesakãitereíva. Péro Apocalipsis kuatiañe’ẽ omombe’u porã pe mbarete dragón rehegua hague upe oguerúva ichupe ho’a hag̃ua, ho’úvo he’o ha ohapývo tata rupive. Ojekuaa rire pe mbarete dragón rehegua Apocalipsis kuatiañe’ẽgui, ikatu jahecha umi mburuvicha guasukuérape, haʼekuéra avei pe dragón ha avei pe mburuvicha guasu yvy gotyogua, haʼéva omboguejýtava pe mburuvicha guasu yvy yvate gotyoguápe versículo cuarenta y cinco-pe. Mbohapy testígo directo capítulo-pe, maymáva ohechauka hikuái iñembyaty porãiteha oñekotevẽháicha, ojehechaukáva Daniel ha Apocalipsis kuatiakuéra joaju rupive.

Pe mburuvicha guasu papal ko’ag̃agua yvate gotyopegua oguahẽ ipahápe avave oipytyvõ’ỹre versíkulo mokõipa poha, ha Apocalipsis kuatiañe’ẽ omyesakã mba’éichapa pe pokatu papal oguahẽ ipahápe pe mbarete dragón poguýpe.

Ha pe umi hatĩ rejáiva pe mymba vai ári, ko’ãva omboyke pe kuña rekovéva, ha ojapóta ichugui ojeheja hag̃uáicha ha opívo, ha ho’úta hetekue, ha ohapýta chupe tata reheve. Tupã niko omoĩ ipy’akuérape ojapo hag̃ua hembipota, ha oĩ hag̃ua peteĩ ñe’ême, ha ome’ẽ hag̃ua irreino pe mymba vaípe, peve Tupã ñe’ẽnguéra oñemoañete. Apocalipsis 17:16, 17.

Umi diez mburuvicha ohapypa tata rupive pe mburuvicha papal yvategua pe yvate gotyo ha ho’u iñakãvo. Umi mburuvicha ára pahapegua hína pe mburuvicha guasu dragón rehegua.

“Mburuvicha ha mburuvichakuéra ha gobernadorkuéra omoĩ hi’ári kuéra voi anticristo marca, ha ojehechauka chupekuéra dragón ramo oho hag̃uáicha ojapo hag̃ua ñorairõ umi marangatúndi—umi oñongatúva Tupã rembiapoukapy ha oguerekóva Jesús jerovia. Iñañátepe Tupã tavayguakuéra rehe, ohechauka avei ijehegui kuéra oiko hag̃ua kulpávle ojeporavo haguére Barrabáspe Cristo rendaguépe.” Testimonies to Ministers, 38.

Umi diez mburuvicha guasu hína pe dragón pokatu, ha upéva avei ojehechauka pe Grécia rréino ha Alejandro rupive. Umi mburuvicha guasu hína ñemby gotyogua mburuvicha guasu, ha’e hag̃uére ojehechauka Faraón, Egipto ruvicha guasu, rupive. Ha’ekuéra okarúta hese, hó’o rehe, ha’e hag̃uére avei umi “jagua” profétiko, pe Salmista ohenóiva “umi añáme aty.”

Jagua kuéra niko che mongora; iñañáva aty che jerére oñemongora; oikutu che po ha che py. Ikatu aipapa opaite che kangue; ha'ekuéra omaña ha ojesareko che rehe. Oñemboja'o che ao kuéra apytépe, ha che aorã rehe omombo suerte. Salmos 22:16–18.

Papado hína pe mburuvicha yvate gotyogua umi irundypa poha versíkulope, ha papado ojehechauka Jezabel ramo pe iglesia Tiatíra-pe.

Upéicharamo jepe, areko mbovymi mba’e nde rehe añemoĩ hag̃ua, rehejágui upe kuña Jezabel, he’íva ijehe profetisa-ha, ombo’e ha ombotavy hag̃ua che rembiguáipe tekovai hag̃ua ha ho’u hag̃ua mba’e ta’angápe oñekuave’ẽ va’ekue. Ha ame’ẽ chupe ára oñembyasy hag̃ua itekovaígui; ha ha’e ndohasýi ñembyasýpe. Péina ápe, amomboíta chupe tupa ári, ha umi oporomoakãratíva hendive jehasa asy guasúpe, noñembyasýiramo hikuái hembiapokuégui. Apocalipsis 2:20–22.

Jezabel rehe ojehu opávo umi jagua hoʼúramo ichupe.

Ha Jezabel rehe avei oñeʼẽkuri Ñandejára, heʼívo: Umi jagua hoʼúta Jezabelpe Jezreel murálla ykére. 1 Reyes 21:23.

Umi jagua ha’e Roma pagã, mbarete dragón rehegua, ha Roma pagã voi kuri ojukaukáva Cristo kurusúre.

“Cristo ohasa asy kurusúre oñekumpli hag̃ua profesía. Hetaiterei siglo mboyve pe kurusúre jejuka, pe Salvador oikuaaukáma vaʼekue mbaʼéichapa oñetratata chupe. Heʼi vaʼekue: ‘Jagua kuéra chemongora: iñañáva aty chejere: oikutu che po ha che py. Ikatu aipapa opa che kangue: haʼekuéra omaña ha omañaite cherehe. Oñembojaʼo che ao kuéra ipaʼũme, ha omombo suerte che ao ári.’ Salmo 22:16–18. Pe profesía oñeʼẽva Ijao rehe oñekumpli oñemoñeʼẽʼỹre ni ojejopýre pe Kurusúre Ojejukáva irũnguéra térã iñenemigokuéra rupive. Umi soldádo omoi vaʼekuépe chupe kurusúre oñemeʼẽ Ijao. Cristo ohendu kuimbaʼekuéra oñorairõramo guare ijao oñembojaʼóvo ipaʼũme. Itúnika ojejapo vaʼekue peteĩchaite, ndorekói hag̃ua joʼo, ha heʼi hikuái: ‘Ani ñambojaʼo, síno ñamombo suerte hese, jahecha hag̃ua mávapepa opytáta.’” The Desire of Ages, 746.

Umi diez rréi, ha’éva umi jagua, ha’éva umi ñembyaty hekoañáva, ha’éva Grecia ha Egipto, avei ohapýta tata reheve pe kuña itie’ỹvape.

Ha peteĩ pa’i rajy oñemongyʼa ramo tekoreípe, omongyʼa hína itúvape; ojehapýta tata rupive. Levítico 21:9.

Umi diez rréi ohapy tata rupive pe kuña rekovaihápe, ha'e omombeʼúgui ijehe ha'eha peteĩ paʼikuñakarai, péro haʼe ningo peteĩ kuña rekovaihápe.

Ha oikóta upe ára-pe, Tiro ojeheja reíta setenta ary pukukue, peteĩ mburuvicha áraicha; ha oikóvo setenta ary paha, Tiro opurahéita peteĩ kuña rekovévaicha. Egueraha peteĩ árpa, eguata táva rupi, nde kuña rekovéva reñembyesaráiva; embopú porã, epurahéi heta purahéi, ikatu hag̃uáicha nde rehe oñeñandu jey. Ha oikóta setenta ary pahápe, Ñandejára ohecháta Tiro-pe, ha ha’e ojere jeýta hepykue gotyo, ha oñemongakuaáta teko tie’ỹme opa tetãnguéra ko yvy ape ári oĩva ndive. Isaías 23:15–17.

Umi versíkulo cinco guive nueve peve, ha umi versíkulo treinta y uno guive cuarenta peve, jajuhu testimónio pe papado og̃uahẽvo ipahápe mburuvicha guasu dragón poguýpe. Ko principio avei ko’ág̃a ojehupytyhína Ucrania Ñorairõme. Ko’ã mbohapy testígo ñanembo’e vove mburuvicha yvate gotyo pegua og̃uahẽha ipahápe avave’ỹ reheve oipytyvõ hag̃uáicha versíkulo cuarenta y cinco-pe, pe dragón ho’úta he’o ha ohapýta chupe tata reheve. Mbohapy testígo rehehápe, pe motivación pe dragón rembiapópe oikehápe peteĩ ñe’ẽme’ẽ oñembyai va’ekue.

Umi versíkulo poapy guive porundy peve, mokõiha Síria ñorairõ opa peteĩ ñe’ẽme’ẽ py’aguapýpe áño 253 a.C.-pe. Pe ñorairõ oñepyrũkuri áño 260 a.C.-pe, ha siete ary rire pe mokõiha Síria ñorairõme ojejapo peteĩ ñe’ẽme’ẽ py’aguapy, mburuvicha guasu yvy gotyo pegua ome’ẽvo peteĩ itajýrape mburuvicha guasu yvy gotyo peguápe, ikatu hag̃uáicha omenda mburuvicha guasu yvy gotyo pegua rajýre ha upéicha ogueru py’aguapy pe ñemendaguasu joajúre rupive. Siete ary rire pe ñemenda, áño 246 a.C.-pe, mburuvicha guasu yvy gotyo pegua omboyke pe kuña omenda vaʼekue yvy gotyo guive ha omyengovia jey hembireko ypykue, haʼe omboyke vaʼekue omenda jave pe princesa Egipto guáre. Pe mbaʼe omomýiva mburuvicha guasu yvy gotyo pegua oike hag̃ua pe mburuvicha guasu yvy gotyo pegua rréino rehe ha ojagarra hag̃ua upe mburuvicha guasúpe, haʼe vaʼekue peteĩ ñe’ẽme’ẽ oñembyai vaʼekue.

Pe ñe’ẽme’ẽ oñembyai va’ekue ohauka vaʼekue pe Ñe’ẽme’ẽ Tolentino-pegua oñembyai vaʼekuépe ary 1797-pe, ome’ẽva’ekue Napoleón-pe pe mba’e omokyreʼỹva ogueraha hag̃ua pe pápape prisionéroramo ary 1798-pe, Ptolomeo ojapo haguéicha Seleuco rehe ary 246 a.C.-pe. Ptolomeo III ou jeývo Egipto-pe ivictoria rire pe imperio seleúcida yvate gotyogua Seleuco II rehe, ogueru hetaiterei mbaʼe repyguasu jeývo Egipto-pe, upévare umi egipcio ome’ẽ ichupe héra “Euergetes” (he’iséva Benefactor), Ptolomeo III-pe, omoĩjey haguére “itupãnguéra prisionérova’ekue” heta arýma rire.

Ha peteĩ yvyra rakã osẽva hyapo rapégui opuʼãta hendaguépe, ha ou vaʼerã peteĩ ehérsito reheve, ha oikevaʼerã pe mburuvicha guasu yvategua pegua mburuvicha guasu ykére guare mbaretehápe, ha ojapóta hese kuéra, ha ipuʼakáta: ha avei ogueraha hag̃ua Egíptope prisionéroramo tupãnguéra, mburuvicha kuéra ndive, ha hiʼupyrã porãitevaʼekue pláta ha óro guigua ndive; ha haʼe opytáta hetave ary pe mburuvicha guasu yvategua pegua mburuvicha guasúgui. Daniel 11:7, 8.

Napoleón ojapyhývo guare pápape 1798-pe, omonda Vatikáno mba’erepyeta ha ogueru jevy hag̃ua Francia-pe, ojehechaukaháicha Ptolomeo III rupive, ha’e oguerahákuri mba’erepyeta avei Seleuco II ndive Egipto-pe jevy, upépe Seleuco II omano hag̃ua peteĩ kavaju ári ho’ávo. Kóva ojehechauka Napoleón oipe’aha papadogui pe mymba 1798-pe, ha pe pápa ñemano 1799-pe. Papado Apocalipsis diecisiete-pe ha’e kuña ojupiáva pe mymba ári, ha pe Seleuco ñembyahýi, jejapyhy ha upe rire ñemano kavaju ári ho’ávo, ohechauka Napoleón oipe’aha pe papado mburuvichakuaa civil (ojehechaukáva mymba ramo Apocalipsis diecisiete-pe).

Upévare che reraha pe Espíritupe desiértope; ha ahecha peteĩ kuña oguapyha peteĩ mymba pytãmbáva ári, henyhẽva téra kuéra ñemoñe’ẽreíva rehegua, ha oguerekóva siete akã ha diez hatĩ. … Ha pe ánhel he’i chéve: Mba’érepa reñemondýi? Che romombe’úta ndéve pe kuña ñemimby, ha pe mymba ogueraháva chupe, pe oguerekóva siete akã ha diez hatĩ. … Ha pe kuña rehecháva’ekue hína upe táva guasu, oguerekóva mburuvicha reko yvy ruvicha kuéra ári. Apocalipsis 17:3, 7, 18.

Pe versíkulo 5 guive 9 peve omoingekove ñorairõ mburuvicha guasu yvate gotyo pegua ha ñemby gotyo pegua apytépe, kapítulo once-pe. Pe versíkulo 5 ome’ẽ pe ñemopyenda Romápe mburuvicha guasu yvate gotyo peguáramo, ohechauka rupi pe mburuvicha guasu yvate gotyo pegua ojagarrataha mbohapy tendaguasu geográfico rehe oisãmbyhy mboyve katupyryvévo. Umi versíkulo ome’ẽ pe estructura profética omoĩva tenonde peteĩ ára pukukue pe mburuvicha guasu yvate gotyo pegua oisãmbyhyhápe, ha upéi oguahẽha ipahahápe. Kóva hína añetehápe pe ñepyrũrã ha ñe’ẽme’ẽ kapítulo once-gua. Pe tema pe línea-pe ha’e pe herida omanóva mburuvicha papal yvate gotyo peguáre, térã, he’iháicha pe versíkulo 45-pe, “ha’e oguahẽ ipahahápe, ha ndaipóri avave oipytyvõ hag̃uáicha chupe.” Ko añetegua ha’e pe añetegua ko’ág̃agua ára pahápe.

Rojapóta ñambohasa ambuéva artíkulo oútavape.