An rufe muhimman gaskiyoyin tushe na William Miller a cikin tsararraki huɗu na Adventism. Maido da waɗannan gaskiyoyin tushe an bayyana shi a mafarkinsa na biyu, kuma an sake-sake gano shi a cikin Littafi Mai Tsarki da kuma Ruhun Annabci a matsayin aikin da mutanen Allah na kwanaki na ƙarshe za su cika. Mafarkin Miller ya nuna cewa sa’ad da mutumin da ke da goga na ƙura ya mayar da duwatsun daraja, za su haskaka sau goma fiye da rana.
Tsarin Miller ya ginu ne bisa ga gane ikonnan hallaka guda biyu na arna, waɗanda papanci ya biyo bayansu, kuma shaidar manzo Bulus a sura ta biyu ta Tassalunikawa ta ba Miller ginshiƙin tsarinsa. A can Bulus ya bayyana cewa Roma ta arna ce ta hana papanci tashi zuwa mulki, har sai da aka kawar da Roma ta arna. A cikin 2 Tassalunikawa, Bulus ya kuma ba da ginshiƙin tsarin Future for America, sa’ad da ya bayyana cewa “mutumin zunubi” da ke cikin surar shi ne kuma aka wakilta a matsayin sarkin da ya ɗaukaka kansa, a Daniyel sura ta goma sha ɗaya, aya ta talatin da shida.
Yana da matuƙar muhimmanci a ga cewa ƙaruwar sani a cikin motsin mala’ika na fari da na uku, tana da alaƙa kai tsaye da shaidar Bulus a babi na biyu na Tassalonikawa. A lokacin ƙarshe a 1798, haka kuma a 1989, an buɗe littafin Daniyel, ta haka aka fara wani tsari na gwaji mai matakai uku. Tsarin gwajin kullum yana haifar da rukuni biyu na masu sujada a cikin tarihin da ake buɗe littafin Daniyel. Yana da matuƙar muhimmanci a ga rubuce-rubucen Bulus dangane da ƙaruwar sani a lokacin ƙarshe, gama a cikin wannan babin ne Bulus ya yi gargaɗi cewa waɗanda ba su karɓi “ƙaunar gaskiya” ba, za su karɓi ruɗu mai ƙarfi daga wurin Allah. Wannan ruɗu mai ƙarfi shi ne abin da ake kawowa miyagu a Daniyel babi na goma sha biyu, waɗanda suka ƙi ƙaruwar sani. A cikin duka tarihohin biyu, ruɗu mai ƙarfi yana nufin Adventism kai tsaye fiye da kome.
“Shi wanda yake ganin abin da yake ƙarƙashin fuska, wanda yake karanta zukatan dukan mutane, ya ce game da waɗanda suka sami babban haske: ‘Ba su shan azaba ko mamaki saboda halinsu na ɗabi’a da na ruhaniya ba.’ I, sun zaɓi hanyoyinsu na kansu, kuma ransu yana jin daɗi cikin abubuwan ƙyama nasu. Ni kuma zan zaɓi ruɗinansu, kuma zan kawo musu abubuwan da suke tsoro; domin sa’ad da na kira, babu wanda ya amsa; sa’ad da na yi magana, ba su ji ba: amma suka yi mugunta a idanuna, suka kuma zaɓi abin da ban ji daɗinsa ba.’ ‘Allah kuma zai aiko musu da ruɗi mai ƙarfi, domin su gaskata ƙarya,’ domin ba su karɓi ƙaunar gaskiya ba, domin su sami ceto,’ ‘amma suna jin daɗi cikin rashin adalci.’ Ishaya 66:3, 4; 2 Tasalonikawa 2:11, 10, 12.
“Malamin nan na sama ya yi tambaya: ‘Wace ruɗi ce ta fi ƙarfin wannan wajen yaudarar hankali fiye da riƙon cewa kuna ginawa a kan madaidaicin tushe, kuma Allah yana karɓar ayyukanku, alhali kuwa a hakikanin gaskiya kuna aiwatar da abubuwa masu yawa bisa ga manufar duniya, kuna kuma yin zunubi ga Jehovah? Kai, babban ruɗi ne, ruɗi mai jan hankali, wanda yake mamaye zukata sa’ad da mutane waɗanda a dā sun san gaskiya, suke rikita siffar ibada da ruhinta da ikon ta; sa’ad da suke ɗauka cewa su masu arziki ne, sun ƙaru da dukiya, ba su kuma bukatar kome, alhali kuwa a hakikanin gaskiya suna bukatar kome da kome.’”
“Allah bai canja game da bayinsa masu aminci da suke kiyaye tufafinsu babu tabo ba. Amma da yawa suna kuka, ‘Salama da lafiya,’ alhali hallaka ta bazata tana zuwa a kansu. Sai dai in akwai cikakkiyar tuba, sai dai in mutane sun ƙasƙantar da zukatansu ta wurin furci kuma su karɓi gaskiya kamar yadda take cikin Yesu, ba za su taɓa shiga sama ba. Sa’ad da tsarkakewa za ta faru a cikin sahunmu, ba za mu ƙara hutawa cikin jin daɗin rai ba, muna taƙama da cewa mu masu arziki ne kuma mun ƙaru da dukiya, ba mu da bukatar kome.”
“Wa zai iya faɗin gaskiya cewa: ‘An gwada zinariyarmu cikin wuta; tufafinmu kuwa ba su da aibi daga duniya’? Na ga Mai Koyar da mu yana nuna tufafin abin da ake kira adalci. Da Ya tube su, sai Ya bayyana ƙazantar da ke ɓoye a ƙarƙashinsu. Sa’an nan Ya ce mini: ‘Ba ka gani yadda suka ɓoye ƙazantarsu da ruɓewar halayyarsu da riya ba? “Yaya birni mai aminci ya zama karuwa!” An mai da gidan Ubana gidan ciniki, wurin da kasancewar Allahntaka da ɗaukakarsa suka riga suka rabu! Saboda wannan ne akwai rauni, ƙarfi kuwa ya ƙare.’” Testimonies, juzu’i na 8, 249, 250.
Adventism ita ce “birni mai aminci” sa’ad da ta shelanta Kiran Tsakar Dare a shekara ta 1844. Zuwa shekara ta 1863, ta fara aiwatar da tsarin ƙin “tushen” da aka kafa ta wurin hidimar William Miller. Sa’ad da suka fara ajiye gaskiyar tushen a gefe, ta haka suna rufe su da jauhari da tsabar kuɗi na jabu, suna gina wani sabon tushe ne. Waɗanda suka fara, suka aiwatar, kuma suke ci gaba da wannan aiki, an wakilta su a cikin rubuce-rubucen Ruhun Annabci a matsayin “waɗanda suka sami babban haske.”
“Babban haske” da suka taɓa samu an wakilta shi a cikin mafarkin Miller da duwatsu masu daraja da suke cikin akwatin, waɗanda Miller ya ɗora a kan tebur a tsakiyar ɗakinsa, waɗanda suka yi haske fiye da “rana.” A cikin nassin da aka ambata yanzu, Sister White ta nuna su a matsayin, “waɗanda suka sami babban haske,” amma kuwa “sun zaɓi hanyoyinsu na kansu.”
Sun zaɓi sabuwar hanya a shekara ta 1863. Ta ce wannan “ruɗi ne mai jan hankali, wanda yake mamaye tunanin mutane sa’ad da waɗanda suka taɓa sanin gaskiya suka rikita siffar ibada da ruhinta da ikonta; sa’ad da suke ɗauka cewa su masu arziki ne, sun ƙaru da dukiya, kuma ba su bukatar kome, alhali kuwa a zahiri suna bukatar komai.”
Tana bayyana yanayin Laodikiya, wanda ita da mijinta suka bayyana cewa ya faru ne a shekara ta 1856. Sa’an nan aka gwada su har na tsawon shekaru bakwai, amma suka gaza gwajin a shekara ta 1863, suka kuma fara kafa tushen ƙarya wanda yake kawo ruɗani mai ƙarfi na saƙon gargaɗin Bulus a cikin Tasalonikawa. Gargaɗin Bulus a cikin Tasalonikawa ginshiƙi ne ga motsin a farkon Adventism da kuma a ƙarshensa, kuma yana daidaitu daidai da mafarkin Miller, wanda yake magana game da farkon Adventism da ƙarshensa. Mafarkinsa ya nuna cewa idan aikin mayar da ainihin jauharan gaskiya ya cika, waɗannan gaskiyoyin za su haskaka sau goma fiye da lokacin da suka fara haskawa a Kukan Tsakar Dare a farkon Adventism. Ta yaya fahimtar Miller take haskakawa fiye yanzu, fiye da lokacin da ya fara gane gaskiyar?
Akwai gaskiyoyi da dama da aka wakilta a kan taswirori biyu masu tsarki na Habakkuk sura ta biyu. An wakilta waɗannan gaskiyoyin a cikin mafarkin Miller a matsayin jauhari waɗanda a ƙarshe za a maido da su a kwanaki na ƙarshe, gab da Kiran Tsakar Dare. Jauharan ƙarya da aka fitar ta taga a cikin mafarkin Miller suna wakiltar duka koyaswar ƙarya da aka shigar cikin Adventism domin a gina tushen ƙarya, da kuma ɓoye tushen gaskiya; amma kuma suna wakiltar waɗanda suka ƙi sakewa koyaswar ƙarya da suka ƙunshi tushen ƙarya. “The daily” shi ne anga na tsarin gaskiyar William Miller wanda ya kafa asalin tushen, kuma a kwanaki na ƙarshe “the daily,” yana wakiltar ba kawai arna ba, kamar yadda Miller ya gane daidai, amma shi ne alamar tawaye da ya haifar da tushen ƙarya.
Littafi Mai Tsarki, Ruhun Annabci da tarihi duk suna ba da shaida cewa kiran sa’ar shari’a daga 1798 zuwa 1844, shi ne shelar saƙon da William Miller ya gano kuma ya gabatar. Wannan ne ya sa ake kiran wannan motsi da sunan motsin Millerite. A bisa ga hankali, ƙin wannan motsi yana nufin ƙin hasken da aka fitar a 1798, wanda Daniyel ya bayyana a matsayin ƙaruwar sani.
Ishaya yana magana game da mashayan Efraimu, kuma ya bayyana waɗannan mashayan a matsayin masu raini waɗanda suke mulkin mutanen Urushalima. Ishaya ya bayyana cewa ba su bugu da ruwan inabi na zahiri ba, sun bugu ne da ruwan inabi na ruhaniya. Ruwan inabi na ruhaniya a cikin Littafi Mai Tsarki ko dai koyarwa ta gaskiya ce ko kuwa ta ƙarya, gwargwadon mahallin da aka faɗa a cikinsa. Mashayan Efraimu sun bugu da koyarwar ƙarya, wadda ita ce ruwan inabin Babila, kamar yadda karuwar Taya a sura ta goma sha bakwai ta Ru’ya ta Yohanna take wakilta, haka kuma Belshazzar a darensa na ƙarshe na shagali.
Ishaya ya bayyana sakamakon mayen ruhaniya da ke aukuwa a kan masu ba’a waɗanda suke mulkin mutanen Urushalima.
Ku dakata ku yi mamaki; ku yi kururuwa, ku yi kuka: sun bugu, amma ba da ruwan inabi ba; suna tangal-tangal, amma ba da abin sha mai ƙarfi ba. Gama Ubangiji ya zubo muku ruhun barci mai zurfi, ya kuma rufe idanunku: annabawa da shugabanninku, masu gani, ya lulluɓe su. Kuma dukan wahayi ya zama a gare ku kamar kalmomin littafi mai hatimi, wanda ake ba wanda ya yi ilimi, a ce, Ina roƙonka, ka karanta wannan: sai ya ce, Ba zan iya ba; gama an sa masa hatimi: Kuma a ba littafin ga wanda bai yi ilimi ba, a ce, Ina roƙonka, ka karanta wannan: sai ya ce, Ni ba mai ilimi ba ne. Saboda haka Ubangiji ya ce, Domin wannan jama’a suna matsowa kusa da ni da bakinsu, da leɓunansu kuma suna girmama ni, amma sun nisantar da zuciyarsu daga gare ni, tsoronsu kuma gare ni koyarwar umarnin mutane ce: Saboda haka, ga shi, zan ci gaba da yin abin al’ajabi a tsakiyar wannan jama’a, wato abin al’ajabi da abin mamaki: gama hikimar masu hikimarsu za ta lalace, fahimtar masu basirarsu kuma za a ɓoye ta. Kaiton waɗanda suke zurfafawa don su ɓoye shawarsu daga Ubangiji, ayyukansu kuma suna cikin duhu, suna cewa, Wa yake ganinmu? wa kuma ya san mu? Lalle ne, juya al’amura da kuke yi a baya-gaba za a ɗauke shi kamar yumɓun maginin tukwane ne: gama aikin zai ce game da wanda ya yi shi, Bai yi ni ba? ko abin da aka ƙera zai ce game da wanda ya ƙera shi, Ba shi da fahimta? Ishaya 29:9–16.
’Yar’uwa White ta kawo waɗannan ayoyi, sa’an nan ta ƙara da cewa:
“Za a cika kowace kalma ta wannan. Akwai waɗanda ba sa ƙasƙantar da zukatansu a gaban Allah, kuma ba za su yi tafiya cikin adalci ba. Suna ɓoye ainihin manufofinsu, kuma suna ci gaba da tarayya da mala’ikan da ya fāɗi, wanda yake ƙaunar ƙarya kuma yake aikata ƙarya. Maƙiyi yana sanya ruhunsa a kan mutanen da zai iya amfani da su don ya ruɗi waɗanda suke cikin duhu a wani ɓangare. Wasu suna cika da duhun da yake mamaye, kuma suna ajiye gaskiya gefe domin kuskure. Ranar da annabci ya nuna ta iso. Ba a fahimci Yesu Almasihu ba. Yesu Almasihu a wurinsu tatsuniya ne. A wannan mataki na tarihin duniya, da yawa suna aikatawa kamar mashaya. ‘Ku tsaya, ku yi mamaki; ku yi ihu, ku yi kira; sun bugu, amma ba da ruwan inabi ba; suna tangal-tangal, amma ba da abin sha mai ƙarfi ba. Gama Ubangiji ya zubo muku ruhun barci mai zurfi, ya kuma rufe idanunku. Annabawa da shugabanninku, masu gani, ya lulluɓe su.’ Wani mayen bugu na ruhaniya yana bisa mutane da yawa waɗanda suke zaton su ne mutanen da za a ɗaukaka. Bangaskiyarsu ta addini dai-dai take da yadda aka wakilta ta a cikin wannan Nassi. A ƙarƙashin tasirinsa, ba za su iya tafiya daidai ba. Suna yin karkatattun hanyoyi a tafiyarsu ta aiki. Ɗaya sai wani, suna kai-komo suna karkarwa. Ubangiji yana dubansu da babban tausayi. Hanyar gaskiya ba su sani ba. Su masu ƙulla dabaru ne na ilimi, kuma waɗanda za su iya kuma ya kamata su taimaka, saboda tsantsar ganinsu na ruhaniya, su kansu an ruɗe su, kuma suna tallafa wa mugun aiki.”
“Abubuwan da ke faruwa na waɗannan kwanaki na ƙarshe za su ba da daɗewa ba su kai ga tabbataccen matsayi. Sa’ad da aka bayyana waɗannan ruɗe-ruɗen na ruhubawa cewa su ne ainihin abin da suke,—ɓoyayyun ayyukan mugayen ruhohi,—waɗanda suka taka rawa a cikinsu za su zama kamar mutanen da suka rasa hankalinsu.
“Saboda haka Ubangiji ya ce, Tun da yake wannan jama’a suna matso kusa da ni da bakinsu, da leɓunansu kuma suna girmama ni, amma sun nisantar da zukatansu daga gare ni, tsoronsu kuma gare ni koyarwar dokokin mutane ce; saboda haka, ga shi, zan sāke yin abin al’ajabi a cikin wannan jama’a, ƙwarai abin al’ajabi da abin mamaki; gama hikimar masu hikimarsu za ta lalace, fahimtar masu basirarsu kuma za ta ɓoye. Kaiton waɗanda suke zurfafawa su ɓoye shawararsu daga Ubangiji, ayyukansu kuma suna cikin duhu, suna cewa, wa yake ganinmu? wa kuma ya sanmu? Lalle juyinku na karkatar da abubuwa za a ɗauke shi kamar yumɓun maginin tukwane ne; gama shin aikin zai ce game da wanda ya yi shi, Bai yi ni ba? ko abin da aka ƙera zai ce game da wanda ya ƙera shi, Ba shi da fahimta?”
“An nuna mini cewa a cikin kwarewarmu mun kasance muna, kuma har yanzu muna, fuskantar daidai wannan irin yanayi. Mutanen da suka sami babban haske da alfarma masu banmamaki sun karɓi maganar shugabanni waɗanda suke ɗaukar kansu masu hikima, waɗanda Ubangiji ya yi musu tagomashi da albarka ƙwarai, amma waɗanda suka cire kansu daga hannun Allah suka sa kansu cikin sahun maƙiyi. Dole ne duniya ta cika da ruɗuddukan ƙarya masu jan hankali. Hankalin mutum guda, da ya karɓi waɗannan ƙaryoyin, zai yi tasiri a kan sauran hankulan mutane, waɗanda suka kasance suna mai da tabbatattun shaidun gaskiyar Allah ƙarya. Waɗannan mutane za a ruɗe su ta wurin mala’ikun da suka faɗi, alhali kuwa ya kamata su tsaya a matsayin masu tsaro masu aminci, suna kula da rayuka, kamar waɗanda dole ne su ba da lissafi. Sun ajiye makaman yaƙinsu, kuma sun mai da hankali ga ruhohi masu ruɗi. Suna soke shawarar Allah, suna kuma ware gargaɗinsa da tsawatawarsa gefe, kuma a fili suke a gefen Shaiɗan, suna mai da hankali ga ruhohi masu ruɗi da koyaswar aljanu.”
“Mayen ruhaniya yanzu ya kama mutane waɗanda bai kamata su kasance suna tangal-tangal kamar mutane da suke ƙarƙashin tasirin abin sha mai ƙarfi ba. Laifuffuka da abubuwan rashin tsari, damfara, ruɗu, da mu’amala marar adalci sun cika duniya, bisa ga koyarwar jagoran nan wanda ya tayar da tawaye a farfajiyoyin sama.
“Za a maimaita tarihi. Zan iya fayyace abin da zai kasance a nan gaba kusa, amma lokacin bai yi ba tukuna. Siffofin matattu za su bayyana, ta hanyar wayon dabarar Shaidan, kuma da yawa za su haɗa kansu da wanda yake ƙaunar ƙarya kuma yake yin ƙarya. Ina gargaɗin mutanenmu cewa a cikinmu ƙwarai wasu za su juya daga bangaskiya, su mai da hankali ga ruhohi masu ruɗarwa da koyaswar aljanu, kuma ta wurinsu za a yi mugun magana game da gaskiya.” Battle Creek Letters, 123–125.
Dukan annabawa, har da Ishaya da Sister White, suna nuna kwanakin ƙarshe. A cikin waɗannan kwanaki shugabannin Adventism “tabbatacce suna gefen Shaiɗan, suna sauraron ruhohi masu ruɗarwa da koyarwar aljanu.” Sister White ta gabatar da annabci sa’ad da ta ce, “Sa’ad da aka bayyanar da waɗannan yaudaru na ruhi cewa su ne ainihin abin da suke,—aikace-aikacen ɓoye na mugayen ruhohi,—waɗanda suka taka rawa a cikinsu za su zama kamar mutanen da suka rasa hankalinsu.” Shugabancin Adventism zai zama kamar mutanen da suka rasa hankalinsu, a wannan mataki na tarihin kwanakin ƙarshe sa’ad da aka bayyanar da mayensu cewa shi ne “aikace-aikacen ɓoye na mugayen ruhohi.”
Akwai buɗewar abin da maza masu ba’a, waɗanda suke mulkin jama’a a Urushalima a kwanaki na ƙarshe, suke aikatawa. An kwatanta wannan buɗewa a mafarkin Miller, sa’ad da Miller ya yi addu’a sannan aka buɗe wata ƙofa. Hakan yana faruwa ne daf da lokacin da ya rufe idanunsa na ɗan lokaci, yana nuna ainihin ƙarshen aikin hatimcewar dubu ɗari da arba’in da huɗu. Buɗewar ƙofa tana nuna sauyin zamanai na alherin Allah, kuma a wannan lokacin motsin Laodicea na mala’ika na uku yana sauyawa zuwa motsin Filadelfiya na mala’ika na uku.
A cikin nassin da ke cikin Ishaya, akwai taƙaitaccen bayani game da mugun aikin mashayan Efraimu, waɗanda su ne mutanen da “ya kamata su tsaya a matsayin masu tsaro masu aminci.” An bayyana wannan taƙaitaccen bayani da cewa, “‘Lalle ne juya al’amuranku a juye za a ɗauke shi kamar lãka ta mai tukwane; gama aikin da aka yi zai ce game da wanda ya yi shi, Bai yi ni ba? ko kuwa abin da aka sassaƙa zai ce game da wanda ya sassaƙa shi, Ba shi da fahimta?’”
Gano Miller na “na yau da kullum” a matsayin ko dai addinin arna ko kuma Roma ta arna, a ƙarshe alama ce ta Shaidan, gama Shaidan da Roma ta arna dukansu an wakilta su a matsayin macijin.
“Saboda haka, yayin da macijin, da farko, yake wakiltar Shaiɗan, a ma’ana ta biyu kuma, alama ce ta Roma arna.” The Great Controversy, 439.
Da take magana game da mutanen da suke mulkin Urushalima a kwanaki na ƙarshe, Sister White ta ce: “Wasu suna ƙara cika da duhun da ya mamaye, suna kuma ajiye gaskiya gefe domin kuskure. Ranar da annabci ya nuna ta zo. Ba a fahimci Yesu Almasihu ba. Yesu Almasihu a wurinsu tatsuniya ne.” A shekara ta 1901, wani jagora na Adventism daga Jamus ya fara shigar da ra’ayin ƙarya na Furotesta masu ridda game da “na kullum” a cikin littafin Daniyel. Wannan ra’ayi yana ɗauka cewa “na kullum” yana wakiltar aikin haikalin Kristi, ko kuma wani salo dabam na wannan tunani. Na ce wani salo dabam domin an ba da mabambantan fifiko ga wannan ƙarya cikin tarihin da ya biyo bayan shekara ta 1901, amma waɗannan ra’ayoyin ƙarya kullum suna bayyana da sakamakon cewa “na kullum” yana wakiltar wani irin aiki na Kristi.
Darajar da ta kasance koyarwar “the daily,” wadda Miller ya gane a matsayin alamar Shaidan, a cikin Adventism na kwanaki na ƙarshe, alama ce ta Almasihu. Sa’ad da aka gabatar da ita a 1901, kaɗan ƙwarai ne suka karɓi ra’ayin cewa “the daily” alama ce ta Almasihu, ba alamar Shaidan ba; amma zuwa shekarun 1930s, an ƙi darajar koyarwar “the daily,” wadda Miller ya tono daga jijiyar gaskiya da ake samu a cikin 2 Thessalonians, sura ta biyu, kamar yadda aka ƙi “the seven times” na Leviticus ashirin da shida a 1863. A wani wuri cikin tarihin daga 1863 zuwa shekarun 1930s, Adventism ta canja shugabanni ba tare da ta gane hakan ba.
“’Yan’uwa, ina ganin haɗarinku, kuma ina ƙara tambaya, ku da kuke yin kuskure, kuna yin wani ƙoƙari ne domin gyara abin da ba daidai ba? Rayuka na iya kasancewa suna tuntuɓe a hanya, suna tafiya cikin duhu, domin ba ku daidaita hanyoyi domin ƙafafunku ba. Idan kuna cikin matsayi na amana, ina ƙara roƙonku da himma mafi girma, saboda ceton rayukanku, kuma saboda waɗanda suke duban ku a matsayin jagorori, ku tuba a gaban Allah saboda kowane kuskure da aka yi, kuma ku furta kuskuranku.
“In kuka yi sake cikin taurin zuciya, kuma ta wurin girman kai da adalcin kai ba ku furta laifofinku ba, za a bar ku ƙarƙashin jarabobin Shaidan. Idan sa’ad da Ubangiji ya bayyana muku kurakuranku ba ku tuba ko ku yi furtawa ba, ikonsa na tanadi zai sa ku bi wannan ƙasa sau da sau. Za a bar ku ku yi kurakurai masu irin wannan hali, za ku ci gaba da rashin hikima, kuma za ku kira zunubi adalci, adalci kuma zunubi. Yawan ruɗe-ruɗen da za su yi rinjaye a waɗannan kwanaki na ƙarshe za su kewaye ku, kuma za ku canja shugabanni, ba tare da sanin cewa kun yi haka ba.” Review and Herald, December 16, 1890.
Masu reni waɗanda suke mulki a kan mutanen Urushalima, waɗanda su ne mutane “a matsayi na amana,” za su “kira zunubi adalci, su kuma kira adalci zunubi,” kuma, “Lalle ne juya abubuwa a kanku za a ɗauke shi kamar lãkan maginin tukwane; gama aikin zai ce game da wanda ya yi shi, Bai yi ni ba? ko abin da aka ƙera zai ce game da wanda ya ƙera shi, Ba shi da fahimta?” A cikin ci gaba da tawaye a kan ƙarnoni huɗu na Adventism, waɗanda suke a matsayi na amana suna canja shugabanni, alhali kuwa ba su sani ba. Ba su sani ba, domin a hankali kuma a kai a kai sun ƙi shaidar kurakurensu. A cikin wannan ci gaba da tawaye “hikimar masu hikimarsu za ta hallaka, fahimtar masu hankali a cikinsu kuma za a ɓoye.”
Za su juya al’amura su yi musu juyin-juya-hali, su kira zunubi adalci, su kuma kira adalci zunubi. Alamar wannan tawaye ita ce koyarwar “the daily,” wadda ga Miller alama ce ta Shaiɗan, amma wadda Adventism a yau ke gane ta a matsayin alama ta Almasihu. Abin da a dā ya kasance matattarar da ta kafa tsarin aikace-aikacen annabcin William Miller, yanzu ya zama alamar buguwa ta maza masu izgili waɗanda suke mulki bisa mutanen Urushalima. Alamar da ke da alaƙa da “the daily,” a cikin littafin Daniyel, ta haskaka ƙwarai kamar rana sa’ad da aka gane ta a cikin akwatin gawa na Miller a farkon Adventism, amma a kwanaki na ƙarshe wannan gaskiya tana haskakawa sau goma fiye da haka, gama lamba goma alama ce ta gwaji, kuma ga Isra’ila ta dā gwaji na goma shi ne gwaji na ƙarshe.
Faristawan zamani sun “danganta” “ayyukan Almasihu” “ga ikon-ikonen shaidan,” suna bayyana arna a matsayin “ikon Allah mai tsarki.”
“Farisiyawa sun yi zunubi gāba da Ruhu Mai Tsarki. Baiwar maganarsu aka yi amfani da ita domin cin mutuncin Mai-fansar duniya, kuma mala’ikan da ke rubuce ya rubuta kalmominsu a cikin littattafan sama. Sun danganta ga ikon Shaidan wannan ikon mai tsarki na Allah da aka bayyana cikin ayyukan Almasihu. Ba za su iya musun ayyukansa masu banmamaki ba, ko kuma su danganta su ga dalilai na halitta ba, saboda haka suka ce, ‘Ayyukan Iblis ne.’ Cikin rashin bangaskiya suka yi magana game da Ɗan Allah kamar mutum ne kawai. Ayyukan warkarwa da aka yi a gabansu, ayyuka waɗanda babu wani mutum da ya taɓa yi ko zai iya yi, sun kasance bayyanuwar ikon Allah, amma suka tuhumi Almasihu da kasancewa cikin haɗin guiwa da jahannama. Masu taurin kai, masu ƙunci, masu zuciyar ƙarfe, suka ƙudura su rufe idanunsu ga dukan hujja, ta haka kuwa suka aikata zunubin da ba a gafartawa.” Manuscript Releases, juzu’i na 4, 360.
Za mu ci gaba da duba ƙaruwar ilimi, wadda aka buɗe a motsin mala’ika na fari, a maƙala ta gaba.