Yanzu muna cikin lokacin gwaji na siffar dabbar, kuma jayayyar annabci ta farko a tarihin Adventism yanzu ana maimaita ta. A cikin Yuli na 2023, Mika’ilu babban mala’ika ya sauko domin ya tashe ƙasusuwan busassu matattu na Ezekiyel, waɗanda suke kwance a kashe a kan titin wannan babban birni na Saduma da Masar. A can cikin sura ta goma sha ɗaya ta Ru’ya ta Yohanna, an fito da su daga barcin mutuwarsu ta wurin ba da Ruhu. A cikin sura ta talatin da bakwai ta Ezekiyel, an bayyana saƙon iskoki huɗu a matsayin saƙon da yake mai da ƙasusuwan busassu matattu, waɗanda aka bayyana a matsayin dukan gidan Isra’ila, su zama rundunar Ubangiji. Annabi Daniyel yana wakiltar shaidu biyu da aka kashe na Yohanna, kuma yana kuma wakiltar waɗanda suke cikin kwarin ƙasusuwan busassu matattu, haka nan kuma budurwai masu hikima a cikin misalin.
Lokacin da Millerites suka cika misalin, sun gane cewa an wakilci kwarewarsu a cikin misalin. Mutum dubu ɗari da arba’in da huɗu kuma za su buƙaci su gane cewa sun kasance a lokacin jinkiri. Kamar Daniyel a sura ta tara, za su buƙaci su gane cewa an warwatsa su zuwa ƙasar maƙiya kamar yadda zamani bakwai na Leviticus ashirin da shida suka wakilta, kuma su kuma fahimci asirin siffar dabbobi ta Nebukadnezzar.
A cikin kowane ɗaya daga cikin waɗannan layuka ana wakiltar gwajin annabci daga Kalmar Allah. Shaidun nan biyu da suka mutu a kan titi suna cika da Ruhu yayin da ake ta da su. Matattun ƙasusuwan Ezekiyel suna bukatar su ji saƙon annabci. Daniyel yana nazarin rubuce-rubucen Musa da Irmiya sa’ad da aka farkar da shi zuwa ga warwatsewar yanayinsa. A sura ta biyu, Daniyel da manyan nan uku an farkar da su a ma’ana ta misali zuwa ga gaskiyar cewa an sa su ƙarƙashin hukuncin kisa, sa’an nan hasken annabci wanda ya kasance a ɓoye sa’an nan kuma aka buɗe hatiminsa ya ceci Daniyel da abokansa uku. Budurwai na misalin an farkar da su ta wurin “ihu” da tsakar dare. Millerites an farkar da su lokacin da Kristi ya ɗauke hannunsa daga siffofin da ke kan jadawalin. A cikin dukan shaidu shida, saƙon annabci ne yake farkar da matattu ko masu barci. Sa’an nan kuma yana haifar da gwaji inda rukuni biyu suke bayyana a ƙarshen aikin gwajin.
Bisa ga waɗannan layuka, an tabbatar cewa sa’ad da dubu ɗari da arba’in da huɗu suka farka a kwanaki na ƙarshe, saƙon Ezekiyel ne na iskoki huɗu, da na watsewar sau bakwai ta Musa a Littafin Lawiyawa ashirin da shida. Shi ne saƙon tashin matattu da Mika’ilu, babban mala’ika, yake kawowa. Shi ne saƙon mafarkin ɓoye na Nebukadnezzar game da siffar dabbobi.
Ana gwada budurwai bisa ga ko suna da mai, wanda aka bayyana a matsayin “saƙonnin Ruhun Allah.” An farkar da ‘yan Miller lokacin da suka gane an bayyana su a cikin kalmar annabcin Allah, kuma haka nan sa’ad da suka ga cewa irin wannan hujja da ta fara sa su hango shekara ta 1843 a gaskiya tana nuni da 22 ga Oktoba, 1844. Bisa ga waɗannan layukan, an tabbatar da cewa sa’ad da aka farkar da dubu ɗari da arba’in da huɗu a kwanaki na ƙarshe, za a farkar da su zuwa ga saƙon gwajin annabci wanda yake haifar da rukuni biyu na masu sujada.
Dukan waɗannan layukan suna samun cikakkiyar cika ta ta ƙarshe a cikin lokacin gwajin annabci da samuwar siffar ga dabbar, da kuma ta dabbar, ke wakilta. Wannan gwajin yana ƙarewa sa’ad da lokacin jinƙai ya rufe a kan budurwai a dokar Lahadi. Saboda haka, tsarin gwajin siffar dabbar, wanda ake maimaita wakiltarsa a matsayin gwaji da ke bayyanar da su waye ne suka fahimci saƙon da aka warware hatiminsa, ana wakiltarsa ta wurin duk waɗannan layukan annabci. A cikin Daniyel goma sha biyu, masu hikima waɗanda suka fahimci ƙaruwa ta sani suna bi ta cikin wani tsarin gwaji mai matakai uku, wanda aka wakilta da tsarkakewa, farantawa, da gwadawa. Waɗannan matakai uku su ne matakan tabbaci da Ruhu Mai Tsarki yake kawowa, wato tabbaci game da zunubi, adalci, da shari’a. Waɗannan matakai uku su ne farfajiya, Wuri Mai Tsarki, da Wuri Mafi Tsarki. Waɗannan matakai uku kuma ana wakiltarsu a cikin mala’iku uku na Ru’ya ta Yohanna goma sha huɗu, haka kuma a cikin gogewar Daniyel da jarumai ukun nan a sura ta ɗaya. A can suka fara cin nasara a gwajin abinci, sa’an nan a gwajin gani, kuma a ƙarshe suka cin nasara a gwaji na uku da sarkin arewa ya bayar—wanda Nebukadnezzar yake wakilta.
Game da waɗannan samari huɗu kuwa, Allah ya ba su sani da fasaha cikin dukan ilimi da hikima; kuma Daniyel yana da fahimta cikin dukan wahayi da mafarkai. To, a ƙarshen kwanakin da sarki ya ce a kawo su, sai shugaban barorin fada ya kawo su gaban Nebukadnezzar. Sarki kuma ya yi magana da su; kuma a cikinsu duka ba a sami kowa kamar Daniyel, Hananiya, Misha’el, da Azariya ba; saboda haka suka tsaya a gaban sarki. Kuma cikin dukan al’amuran hikima da fahimta da sarki ya tambaye su a kansu, ya same su sun fi dukan masu sihiri da masu duba taurari da suke cikin dukan mulkinsa sau goma. Daniyel 1:17–20.
Na ƙarshe cikin gwaje-gwaje uku na Daniyel da samari ukun nan na kwarai akwai gwajin da Nebukadnezzar ya gudanar; ta haka kuwa yana zama alama ta cewa gwajin annabci na ƙarshe wanda Daniyel da samari ukun nan na kwarai suke wakilta yana game da Babila, gama Nebukadnezzar shi ne sarki, abin da a Ishaya sura ta bakwai, ayoyi na takwas da tara, ya kafa sarki, babban birnin al’umma, da “kai” a matsayin alamomi masu musanyawa da juna. “Kan” nan yana wakiltar kan Babila ta Zamani a kwanaki na ƙarshe. Wannan “kan” a kwanaki na ƙarshe ita ce karuwan nan ta Ru’ya ta Yohanna sura ta sha bakwai, wadda aka rubuta a goshinta, “ASIRI, BABILA MAI GIRMA, UWAR KARUWAI DA ABUBUWAN ƘYAMA NA DUNIYA.”
Jarabawar annabci ta ƙarshe ta mutum ɗari da dubu arba’in da huɗu tana da alaƙa da fahimta daidai ko marar daidai game da “kai” na Babila ta zamani a cikin kwanaki na ƙarshe. Jarabawarsu ta ƙarshe kuma ta ƙunshi fahimtar cewa Babila ta zamani da Roma ta zamani alamu ne masu musanyawa da juna, sabili da haka “kan” Babila ta zamani shi ne wannan “kai” ɗin guda a kowane layi, domin su alamu ne masu musanyawa da juna.
“Duniya ta cika da hadari da yaƙi da saɓani. Duk da haka, a ƙarƙashin jagoranci ɗaya—ikon Paparoma—mutane za su haɗu domin su yi gāba da Allah cikin mutumin shaidunsa.” Testimonies, juzu’i na 7, 182.
Daniyel da mutanen kirki uku suna nuna cewa gwajin annabci na ƙarshe—gama kullum gwaji ne a kan annabci—gwaji ne a kan batun Roma, domin kai a kwanaki na ƙarshe shi ne ikon Paparoma, wanda Nebukadnezzar, shugaban farko na Babila, yake wakilta ta alama; shi ne kuwa da kansa ya gwada Daniyel da mutanen kirki ukun. Rigimar da Daniyel da mutanen kirki uku suka wakilta ta alama, ita ma an riga an kwatanta ta a rigima ta farko cikin tarihin tushen Adventism, kamar yadda aka nuna a kan jadawalin 1843, wanda hannun Ubangiji ya jagoranta, kuma bai kamata a canja shi ba. Rigimar da aka wakilta a kan jadawalin 1843 ta ginu ne a kan tantance ko Antiochus Epiphanes ne ko kuma Roma ta arna a matsayin ikon da ya kafa wahayi a aya ta goma sha huɗu na Daniyel sura ta goma sha ɗaya.
A cikin tarihin kwanaki na ƙarshe, dubu ɗari da arba’in da huɗu za a gwada su bisa ga fahimtarsu ta annabci. Ana tabbatar da fahimtar annabci ta wurin layuka daban-daban na annabci waɗanda ke ɗaukaka gwaji na ƙarshe a matsayin wani abu mai yanayi na annabci. Gwajin zai kasance a hankali a hankali, kuma zai kai ga kammaluwarsa tare da bayyanar rukuni biyu na masu sujada.
Kamar yadda aka wakilta a sura ta goma sha biyu ta littafin Daniyel, gwajin yana farawa ne sa’ad da aka buɗe sabon hasken annabci, kuma gwaji na farko shi ne ko za a ci saƙon ko kuwa a ƙi saƙon. Wannan gwaji Daniyel ya wakilta da “an tsarkake,” kuma gwaji na gaba Daniyel ya kira, “an sa fari,” sai kuma aikin ya ƙare a gwaji na uku kuma na ƙarshe da aka wakilta da “an gwada.” Gwaji na uku kuma na ƙarshe shi ne inda azuzuwan nan biyu ake “gwada” su, kuma a can ne suke bayyana ko suna da mai, ko ba su da shi.
Babi na ɗaya na Daniyel ya bayyana gwaji na ƙarshe kai tsaye, sabili da haka Daniyel yana bayyana gwajin da aka wakilta a matsayin “kafuwar siffar dabbar” wanda shi ne “gwajin da mutanen Allah dole ne su ci,” duka kafin “a hatimce su” haka kuma kafin “jarrabawa ta rufe” a dokar Lahadi mai zuwa nan ba da daɗewa ba.
Gwajin yadda aka kafa siffar dabbar ya haɗa da gwajin annabci na fahimtar tsarin annabci na haɗin uku ɗin. Macijin, dabbar, da annabcin ƙarya suna da takamaiman tsarin annabci da aka kafa bisa ga shaidu na annabci masu yawa. Fahimtar yadda wannan haɗin uku ɗin yake haɗuwa ya zama iko guda ɗaya na annabci a kwanaki na ƙarshe, ita ce fahimtar yadda ake kafa siffar dabbar.
Wani misali mai sauƙi, amma mai sarkakiya, na muhimmancin fahimtar yadda aka ƙirƙiri siffar dabbar a kwanaki na ƙarshe shi ne shaidar Bulus game da mutumin zunubi a sura ta biyu ta 2 Tassalunikawa. Bulus yana magana ne game da dangantakar annabci tsakanin Roma ta arna da Roma ta papanci, kuma sa’ad da yake yin haka, yana bayyana cewa “dangantakar annabci tsakanin Roma ta arna da Roma ta papanci” batu ne da yake bayyanar da rukunai biyu na masu sujada.
Wata ƙungiya ce da take ƙaunar gaskiyar “dangantakar annabci tsakanin Roma arna da Roma ta papacy,” kuma wata ƙungiya kuma da ba ta ƙaunar wannan gaskiyar, sabili da haka kuma tana karɓar ruɗani mai ƙarfi. Dangantakar annabci tsakanin Roma arna da Roma ta papacy da Bulus ya bayyana, ɗaya ce kawai daga cikin wuraren annabci masu yawa da suke wakiltar dangantakar waɗannan iko biyu, har ila yau kuma dangantakar waɗannan iko biyu da Amurka.
Roma ta arna ita ce macijin, Roma ta paparoma ita ce dabbar, kuma Amurka ita ce annabin ƙarya. Ahab shi ne sarkin maciji na sarakuna goma, wanda yake auren Jezebel, karuwa, wadda take mulki bisa kan wani rukuni ninki biyu na annabawan ƙarya. Annabawan maza su ne annabawan Ba’al, firistocin kurmin kuma suna wakiltar allahiya mace Ashtarot. Tare, suna zama alama ta annabin ƙarya na kwanaki na ƙarshe, wanda yake ƙirƙirar siffar dabbar kamar yadda firistoci mata da annabawa maza suke wakilta.
Macijin shi ne Ahab, wanda alama ce ta sarakuna goma na Ru’ya ta Yohanna sura ta goma sha bakwai, kuma shi ne mulki na bakwai cikin masarautu takwas. Mulki na shida shi ne Amurka, annabawan ƙarya na Jezebel; mulki na bakwai kuwa shi ne sarakuna goma, Majalisar Ɗinkin Duniya, ikon macijin, kuma mulki na takwas, wato wanda yake daga cikin bakwai, shi ne mulki na biyar wanda ya sami rauni mai kisa, wanda aka ta da shi a matsayin mulki na takwas kuma na ƙarshe, wanda shi ne dabba, wadda Amurka kuma daga bisani dukan duniya suke yi wa kuma daga gare ta hoton dabba.
Babi na ɗaya na Daniyel ya bayyana gwaji na ƙarshe na annabci wanda ya shafi fahimtar Roma kamar yadda aka wakilta a cikin Kalmar Allah. Aya ta Biyu ga Tasalonikawa ta bayyana cewa gwaji na ƙarshe na annabci ya ƙunshi haske game da tsarin Roma ta Zamani, kamar yadda aka wakilta ta wurin dangantakar annabci da siyasa tsakanin Roma ta arna da Roma ta Paparoma.
Babi na biyu na littafin Daniyel yana nuna cewa akwai wani asiri da za a buɗe hatiminsa a kwanaki na ƙarshe wanda yake gwada mutum ɗari da arba’in da huɗu, gama Daniyel da samari ukun nan masu daraja a babi na biyu suna wakiltar mutanen Allah na kwanaki na ƙarshe. Asirin annabci wanda za a buɗe hatiminsa, sabili da haka kuma yake gwada su, shi ne ɓoyayyen mafarkin Nebukadnezzar game da siffar namomin, ta haka yana wakiltar gwaji na ƙarshe ga mutum ɗari da arba’in da huɗu, wato, kamar yadda Sister White ta rubuta, “kafuwar siffar dabbar.”
Gwajin da babi na biyu na Daniyel ya wakilta an sa shi a ƙarƙashin barazanar mutuwa. A matsayin misali na kwanaki na ƙarshe, yana tabbatar da abin da Bulus ya koyar sa’ad da ya bayyana ruɗi mai ƙarfi da ke saukowa a kan waɗanda ba sa ƙaunar gaskiya. A cikin tarihin Daniyel, fahimtarsa ta ceci masu hikima na Babila, amma babu sauran lokacin jarrabawa bayan gwaji na ƙarshe na kwanaki na ƙarshe.
Kowane layi na jayayyar game da Roma a matsayin alama da muka tantance yana ba da shaida kai tsaye ga jayayyar da ke gudana a yanzu. Yayin da motsin neman dokar Lahadi yake ci gaba da kutsawa cikin duhu, maganar annabcin Allah tana gane kusantowarta, ko da yake ƙalilan ne ƙwarai daga cikin rayuka suke ’ya’yan yini; kuma waɗanda ba ’ya’yan yini ba ne, saboda haka ba su sane ba cewa yashin lokacin jarrabawa yana zubewa da sauri ƙwarai. Wannan yana faruwa ne a cikin yanayin da Sister White ta bayyana, inda motsi na ƙarshe za su kasance masu sauri. A cikin Yuli 2023 Mika’ilu ya sauko domin ya tsayar da rundunarsa mai ƙarfi, amma domin mutum ya kasance cikin rundunar akwai aikin annabci da dole ne a fara cika shi, kuma ana cika shi ne a cikin yanayin siyasa inda ake kafa siffar dabbar.
Aikin annabci da dole ne a cika ya haɗa da gane samuwar siffar dabbar. Ɗalibin annabci dole ne ya gane, ta wurin abubuwan da suke faruwa a tarihin yanzu, cewa abubuwan addini da na siyasa da suke haifar da siffar dabbar a cikin Amurka suna kan gudana. Ɗalibin kuma dole ne ya gane yadda ake samuwar siffar dabbar a annabce kamar yadda aka bayyana a cikin maganar Allah. Dole ne kuma ya gane cewa, yayin da ake samuwar siffar dabbar a cikin Amurka, ana kuma samuwar siffar Allah a cikin dubu ɗari da arba’in da huɗu. Dole ne ya fahimci daidaituwar tarihin kwanaki na ƙarshe da na Millerites a lokacin bunƙasar saƙon Kukan Tsakar Dare a cikin tarihinsu, lokacin da aka tashe su su gane gaskiyar cewa suna cikin lokacin jinkiri na misalin, sabili da haka su kansu su ne budurwai. Dukkan waɗannan abubuwa uku ɓangare ne na gwajin annabci wanda ya fara bayyana kansa a cikin watan Yuli na shekara ta 2023.
“Kwari bisa kwari” kowace gardama game da Roma da ta taso a tarihin Advent tsattsarkan tarihi ne da ake maimaitawa a kwanaki na ƙarshe. Gardama ta ƙarshe game da Roma sakamako ne kai tsaye na ƙin tashi daga barci da mutanen Allah suka yi ga saƙon da ya iso a Yulin 2023.
“Allah zai tayar da mutanensa; idan wasu hanyoyi suka kasa, koyarwar bidi’a za su shigo a tsakaninsu, waɗanda za su tantance su, suna raba ƙaiƙayi da alkama. Ubangiji yana kiran dukan waɗanda suka gaskata kalmarsa su farka daga barci. Haske mai daraja ya zo, wanda ya dace da wannan lokaci. Gaskiyar Littafi Mai Tsarki ce, tana nuna haɗurran da suke gab da aukuwa a kanmu. Wannan haske ya kamata ya bishe mu zuwa ga ƙwazo cikin nazarin Nassosi da kuma bincike mafi tsanani na matsayai da muke riƙe da su. Allah yana so a bincika dukan fannoni da matsayai na gaskiya ƙwarai da gaske, da juriya, tare da addu’a da azumi. Bai kamata masu bi su huta a kan zato-zato da ra’ayoyi marasa fayyace game da abin da yake zama gaskiya ba. Bangaskiyarsu dole ce ta kafu da ƙarfi a kan maganar Allah domin sa’ad da lokacin gwaji ya zo, kuma aka kai su gaban majalisu domin su ba da amsa game da bangaskiyarsu, su iya ba da dalili na begen da yake cikinsu, da tawali’u da tsoro.
“Ku yi ta tayarwa, ku yi ta tayarwa, ku yi ta tayarwa. Batutuwan da muke gabatar wa duniya dole ne su zama mana gaskiya mai rai. Yana da muhimmanci cewa, wajen kāre koyaswar da muke ɗauka a matsayin muhimman ka’idojin bangaskiya, kada mu taɓa bari kanmu mu yi amfani da hujjojin da ba su da cikakken inganci gaba ɗaya. Irin waɗannan na iya taimakawa wajen sa mai hamayya ya yi shiru, amma ba sa girmama gaskiya. Ya kamata mu gabatar da ingantattun hujjoji, waɗanda ba za su sa maƙiyanmu su yi shiru kaɗai ba, amma kuma za su iya jure bincike mafi kusa kuma mafi tsanani. A wajen waɗanda suka horar da kansu a matsayin masu muhawara akwai babban haɗari cewa ba za su yi mu’amala da Kalmar Allah da adalci ba. Sa’ad da ake fuskantar mai hamayya, ya kamata ƙoƙarinmu na gaske ya kasance mu gabatar da batutuwa ta irin wannan hanya da za ta tayar da tabbaci a cikin zuciyarsa, maimakon mu nemi kawai mu ƙarfafa dogaro ga mai bi.”
“Ko mene ne ci gaban tunanin ɗan Adam ya kai, kada ya yi ko na ɗan lokaci tunanin cewa babu bukatar bincike mai zurfi da na ci gaba cikin Nassosi domin samun ƙarin haske. A matsayinmu na jama’a, an kira kowannenmu dabam-dabam ya zama mai nazarin annabci. Dole ne mu yi tsaro da matuƙar himma domin mu iya gane kowane hasken katsewa da Allah zai gabatar mana. Ya kamata mu kama farkon walƙiyoyin gaskiya; kuma ta wurin nazari cike da addu’a za a iya samun haske mafi bayyane, wanda za a iya gabatarwa a gaban wasu.” Testimonies. Juzu’i na 5, 708.
Furotestoci na zamanin Miller sun ƙi a ƙarƙashe su ga ƙa’idodin nahawu, suka kuma zaɓi su yi watsi da kalmar “kuma” a aya ta goma sha huɗu, wadda a nahawance take bayyana cewa “’yan fashin mutanenka” suna wakiltar wani sabon iko ne da ake shigarwa cikin jerin abubuwan da suka faru da aka wakilta a ayoyin da aya ta goma sha huɗu take cikinsu. Uriah Smith ya yi daidai wannan abu sa’ad da ya yi watsi da hujjar nahawu wadda take tabbatar da cewa sarkin arewa a aya ta talatin da shida, kuma daga baya a aya ta arba’in, dole ne ya zama wannan sarkin arewa ɗin ne guda da ya kasance batun zance tun daga aya ta talatin da ɗaya.
A yau waɗanda suke koyar da cewa Amurka ita ce “’yan fashi” suna amfani da wani nassi daga Sister White wanda ya bayyana ikon papacy da Amurka a matsayin manyan iko biyu na farko masu tsanantawa na kwanaki na ƙarshe, kuma suna karkatar da nahawun maganar domin su yi gardamar cewa nassin “old world” da Sister White ta yi amfani da shi wajen bayyana Turai a zahiri yana wakiltar tarihin da ya wuce. Nahawun da ke cikin wannan nassi yana tabbatar da cewa wannan zato ba daidai ba ne, kuma yadda Sister White ta yi amfani da “old world” a cikin wannan nassi ya yi daidai da yadda take amfani da shi a wasu wurare cikin rubuce-rubucenta. Sa’ad da take yin haka, tana kuma dacewa da masana tarihi waɗanda suke amfani da furucin “old world” dangane da “new world” domin su bambanta tsakanin Turai da nahiyoyin Amurka.
“Katolika a Tsohon Duniya da Protestantanci mai ridda a Sabuwar Duniya za su bi irin wannan hanya ga waɗanda suke girmama dukan umarnan Allah.” The Great Controversy, 615.
A nahawu, furucin nan “za su bi” yana bayyana cewa dukan ikon nan biyu da “tsohuwar duniya” da “sabuwar” suke wakilta, duka biyun suna “bin” tsananta wa mutanen Allah a kwanaki na ƙarshe; kuma da’awar cewa wannan jimla tana nufin “tsohuwar duniya” a matsayin tarihin da ya shuɗe, alhali “sabuwar” kuma a matsayin kwanaki na ƙarshe, kuskure ne ta fuskar nahawu. “Layi bisa layi,” dukan tsofaffin muhawarorin Roma suna sanar da ɗalibin annabcin kwanaki na ƙarshe cewa, sa’ad da aka tashe su, gwajin siffar dabbar zai ƙunshi yanayi inda za a bayyanar da sahihin tantancewa na ’yan fashin mutanenka. Sahihin fahimtar “’yan fashin,” an shimfiɗa ta a kan taswirar pioniyoyi ta 1843, sabili da haka gaskiya ce ta tushe, wadda aka tabbatar da ita ta wurin ikon Ruhun Annabci. Wannan yana nuna cewa, sa’ad da ɗaliban annabci suka farka zuwa ga gwajinsu na ƙarshe, batun “’yan fashin” shi ma zai wakilci hari na ƙarshe a kan gaskiyoyin tushe da kuma Ruhun Annabci.
Za mu ci gaba da waɗannan tunane-tunane a talifi na gaba.