Vèsè sèz rive diznèf nan chapit onz liv Dànyèl la reprezante istwa ki kòmanse avèk lwa dimanch ki pral byento vini Ozetazini, jouk lè Mikayèl leve kanpe epi tan gras limanite a fini. Se poutèt sa, li reprezante tou istwa ki nan vèsè karanteyèn rive karantsenk nan menm chapit la.
Men, sila ki vini kont li a, va fè selon pwòp volonte pa li, e pèsonn p ap kapab kanpe devan li; e li va kanpe nan bèl peyi a, ki va detwi anba men li. Li va tou fikse figi li pou l antre avèk fòs tout wayòm pa li a, ak moun dwat yo avè l; se konsa li va fè; e li va ba li pitit fi fanm yo, pou l kòwonp li; men li p ap rete sou bò pa li, ni li p ap pou li. Apre sa, li va vire figi li sou zile yo, e li va pran anpil; men yon chèf, pou pwòp kòz pa li, va fè wont li te fè a sispann; san pwòp wont pa li, li va fè l retounen sou li. Lè sa a, li va vire figi li nan direksyon fò pwòp peyi pa li a; men li va bite, li va tonbe, e yo p ap jwenn li ankò. Danyèl 11:16–19.
Lè Sè White te pale sou akonplisman final chapit onz nan liv Danyèl la, li te deklare “ke anpil nan istwa ki deja akonpli nan pwofesi sa a pral repete.” Vèsè karantyèn jiska karannsenk yo repete istwa pwofetik vèsè sa yo. Vèsè sa yo te akonpli lè Wòm payen te pran kontwòl lemonn nan lè li te premye konkeri twa zòn jewografik.
“Malgre Ejip pa t kapab kanpe devan Antyòk, wa nò a, Antyòk pa t kapab kanpe devan Women yo, ki kounye a te vini kont li. Pa t gen okenn wayòm ki te ankò kapab reziste pouvwa sa a ki t ap monte. Siri te konkeri, epi li te ajoute ak anpi women an, lè Pompèy, 65 anvan Jezikri, te sezi byen Antyòk Azyatik la, epi li te fè Siri tounen yon pwovens women.
“Menm pouvwa sa a te dwe kanpe tou nan Tè Sen an, epi devore li. Wòm te vin antre an alyans ak pèp Bondye a, Jwif yo, nan ane 162 anvan Kris la, depi ki dat li pran yon plas enpòtan nan kalandriye pwofetik la. Men, li pa t, sepandan, jwenn jiridiksyon sou Jide pa konkèt reyèl jouk nan ane 63 anvan Kris la; epi sa te fèt nan fason sa a.
“Lè Pompée te retounen soti nan kanpay li kont Mithridates, wa Pònt, de rival, Hyrcanus ak Aristobulus, t ap lite pou kouwòn Jide a. Koz yo te vin devan Pompée, ki pa t pran tan pou li wè enjistis reklamasyon Aristobulus yo, men li te vle ranvwaye desizyon an nan zafè a jouk apre ekspedisyon li te depui lontan anvi fè nan Arabi, avèk pwomès ke apre sa li t ap retounen pou regle zafè yo jan sa ta parèt jis e apwopriye. Aristobulus, ki te konprann santiman reyèl Pompée yo, prese retounen Jide, ame sijè li yo, epi pare pou yon defans djanm, detèmine, kèlkeswa danje a, pou kenbe kouwòn nan, ke li te prevwa yo t ap adjije bay yon lòt. Pompée te pousuiv moun k ap sove a byen pre. Lè li t ap pwoche Jerizalèm, Aristobulus, ki te kòmanse repanti de chemen li te pran an, soti vin rankontre li, epi li te chèche ranje zafè yo lè li te pwomèt yon soumèt total ansanm ak gwo kantite lajan. Pompée, ki te aksepte òf sa a, voye Gabinius, alatèt yon detèchman sòlda, pou resevwa lajan an. Men lè lyetnan-jeneral sa a rive Jerizalèm, li jwenn pòtay yo fèmen kont li, epi depi anlè miray yo yo fè l konnen vil la pa t ap respekte akò a.”
“Pompe, pou l pa t ap twonpe l konsa san pinisyon, mete Aristobil, li te kenbe bò kote l la, nan chenn, epi tousuit li mache sou Jerizalèm ak tout lame li a. Patizan Aristobil yo te vle defann plas la; sa yo ki te pou Ikanis yo, yo menm, te vle louvri pòtay yo. Dènye sa yo te an majorite e, lè yo te pran laviktwa, Pompe te resevwa antre lib nan vil la. Lè sa a, moun ki te kole ak Aristobil yo pran retrèt yo sou mòn tanp lan, byen fèm deside pou defann kote sa a menm jan Pompe te detèmine pou soumèt li. Nan fen twa mwa yo, yo te fè yon twou nan miray la ki te ase pou yon atak, epi yo te pran plas la anba pwent nepe. Nan masak terib ki te swiv la, douz mil moun te mouri. Se te yon sèn ki t ap rache kè, istoryen an fè remake, pou wè prèt yo, ki te angaje nan sèvis diven nan moman an, ak men kalm ak desizyon fèm, kontinye travay nòmal yo, tankou si yo pa t menm okouran dezòd sovaj la, byenke toupatou bò kote yo zanmi yo t ap tonbe anba labatwa, e byenke souvan pwòp san pa yo te melanje ak san sakrifis yo.”
“Apre li te fin mete lagè a yon bout, Pompé detwi miray Jerizalèm yo, li transfere plizyè vil soti anba jiridiksyon Jide pou mete yo anba pa Siri, epi li enpoze lajan kontribisyon sou Jwif yo. Se konsa, pou premye fwa, yo te mete Jerizalèm pa mwayen konkèt nan men pouvwa sa a ki te gen pou kenbe ‘peyi bèl la’ nan anbrasman fè li jiskaske li te fin devore li nèt ale.
« VÈSÈ 17. L ap fikse figi l tou pou l antre avèk fòs tout wayòm li a, ansanm ak moun dwat yo avè l; se konsa l ap fè: epi l ap ba li pitit fi fanm yo, pou l koronpi li; men li p ap kanpe bò kote l, ni li p ap pou li. »
“Evèk Newton bay yon lòt lekti pou vèsè sa a, ki sanble eksprime sans lan pi klè, konsa: ‘Li pral tou fikse figi l pou l antre pa fòs nan tout wayòm nan.’ Vèsè 16 te mennen nou rive nan konkèt Siri ak Jide pa Women yo. Wòm te deja konkeri Masedwàn ak Tras. Lejip te kounye a tout sa ki te rete nan ‘tout wayòm’ Aleksann lan, ki pa t ankò soumèt anba pouvwa women an; e pouvwa sa a te kounye a fikse figi l pou l antre pa fòs nan peyi sa a.”
“Ptolémée Aulète mourut en 51 av. J.-C. Il laissa la couronne et le royaume d’Égypte à son fils aîné et à sa fille, Ptolémée et Cléopâtre. Il fut stipulé dans son testament qu’ils se marieraient ensemble et régneraient conjointement; et parce qu’ils étaient jeunes, ils furent placés sous la tutelle des Romains. Le peuple romain accepta cette charge et nomma Pompée tuteur des jeunes héritiers de l’Égypte.”
“Yon ti tan apre, yon konfli leve ant Pompée ak César, e yo te mennen batay renome Pharsalia a ant de jeneral sa yo. Pompée, apre li te fin bat, kouri al an Ejip. César suiv li tousuit rive la; men anvan li te rive, Ptolémée, ki te sou gadyenaj Pompée pa randevou ofisyèl, te asasinen l’ wontman. Se poutèt sa, César pran sou li randevou yo te bay Pompée a, kòm gadyen Ptolémée ak Cléopâtre. Li jwenn Ejip nan gwo boulvèsman poutèt twoub entèn yo, Ptolémée ak Cléopâtre te vin an lènmi youn ak lòt, e yo te wete pa Cléopâtre pati pa li nan gouvènman an. Malgre sa, li pa t ezite debake Alexandrie ak ti fòs pa li a, 800 kavalye ak 3200 sòlda pye, egzamine konfli a, epi pran angajman pou regle l. Chak jou twoub yo t ap vin pi grav, César vin wè ti fòs pa li a pa t sifi pou kenbe pozisyon li; e, paske li pa t kapab kite Ejip akoz van nò a ki t ap soufle nan sezon sa a, li voye nan Azi, li bay lòd pou tout twoup li te genyen nan rejyon sa a vini pote l sekou pi vit posib.”
“Nan fason ki pi awogan, li dekrete pou Ptolemey ak Kléopat pou yo demobilize lame yo, parèt devan li pou yon regleman diferans ki te genyen ant yo, epi soumèt yo anba desizyon li. Piske Lejip te yon wayòm endepandan, yo te konsidere dekrè awogan sa a kòm yon ofans kont diyite wayal li; poutèt sa, Ejipsyen yo, ki te anflame anpil ak kòlè, pran zam. Seza reponn li te aji an vèti volonte papa yo, Olet, ki te mete pitit li yo anba gadyenaj sena ak pèp Wòm nan, tout otorite sa a ki kounye a te konsantre nan pèsonn li kòm konsil; e ke, antanke gadyen, li te gen dwa pou l sèvi kòm abit ant yo.”
« L’affaire lui fut enfin soumise, et l’on désigna des défenseurs pour plaider la cause des parties respectives. Cléopâtre, connaissant la faiblesse du grand conquérant romain, jugea que la beauté de sa présence serait plus efficace pour obtenir un jugement en sa faveur que tout avocat qu’elle eût pu employer. Pour parvenir jusqu’à lui sans être remarquée, elle eut recours au stratagème suivant : s’étendant de tout son long dans un ballot de vêtements, Apollodore, son serviteur sicilien, l’enveloppa d’une étoffe, le lia d’une courroie, et, le chargeant sur ses épaules herculéennes, se dirigea vers les appartements de César. Prétendant apporter un présent au général romain, il fut admis par la porte de la citadelle, entra en la présence de César, et déposa son fardeau à ses pieds. Lorsque César eut délié ce paquet animé, voici, la belle Cléopâtre se tenait devant lui. Il fut loin d’être déplu du stratagème, et, étant d’un caractère décrit en 2 Pierre 2:14, la première vue d’une personne d’une telle beauté, dit Rollin, produisit sur lui tout l’effet qu’elle avait désiré. »
Seza te fini pa dekrete ke frè a ak sè a te dwe okipe twòn nan ansanm, selon entansyon testaman an. Pothinus, chèf prensipal administrasyon leta a, ki te sitou sèvi kòm enstriman pou chase Cléopâtre sou twòn nan, te pè konsekans retablisman li. Se poutèt sa li kòmanse leve jalouzi ak ostilite kont Seza, lè li t ap fè pèp la kwè an kachèt ke alafen li te gen entansyon remèt Cléopâtre tout pouvwa a pou kont li. Talè konsa, yon sedisyon ouvè pete. Achillas, nan tèt 20,000 gason, avanse pou chasse Seza soti Alexandrie. Avèk ladrès, Seza te plase ti gwoup sòlda pa li yo nan lari ak ti pasaj vil la, e li pa t jwenn okenn difikilte pou repouse atak la. Ejipsyen yo antre nan demach pou detwi flòt li a. Li reponn lè li boule pa yo a. Kèk nan bato ki t ap boule yo, lè yo te pouse toupre ke a, fè plizyè batiman nan vil la pran dife, e pi popilè bibliyotèk Alexandrie a, ki te genyen prèske 400,000 volim, te detwi.
“Lagè a ki t ap vin pi menasan, Seza voye mande èd nan tout peyi vwazen yo. Yon gwo flòt soti nan Azi Minè te vini pou pote l sekou. Mitridat pati pou Lejip avèk yon lame li te leve nan Siri ak Silisi. Antipat, Edomit la, mete tèt li ansanm avè l avèk 3,000 Jwif. Jwif yo, ki te kenbe pas yo ki mennen antre nan Lejip, te pèmèt lame a pase san okenn entèripsyon. San koperasyon sa a bò kote pa yo, tout plan an ta dwe echwe. Arive lame sa a te deside konfli a. Yo te mennen yon batay desizif toupre Nil la, e sa te abouti nan yon viktwa total pou Seza. Ptolemè, pandan li t ap eseye chape, te nwaye nan larivyè a. Lè sa a, Aleksandri ak tout Lejip te soumèt devan viktorye a. Kounye a, Wòm te antre nan epi te absòbe tout wayòm orijinal Aleksann lan.”
Pa “moun dwat” yo nan tèks la, san okenn dout yo vle di Jwif yo, ki te ba li asistans ki deja mansyone a. San sa, li t ap oblije echwe; avèk li, li te soumèt Lejip nèt anba pouvwa li, anvan Jezikri 47.
«Fi fanm yo, k ap gate li.» Istoryen an bay kòm sèl rezon ki fè Seza te antreprann yon kanpay ki te tèlman danjere tankou lagè peyi Lejip la, pasyon li te vin genyen pou Kléopat, avèk li li te gen yon sèl pitit gason. Sa te kenbe l nan peyi Lejip pi lontan anpil pase zafè li yo te mande, pandan li t ap pase nwit antye nan fèt ak nan debòch ansanm ak larenn dezòd la. «Men,» pwofèt la te di, «li p ap kanpe bò kote li, ni li p ap pou li.» Apre sa, Kléopat te mete tèt li ansanm ak Antwàn, lènmi Ogis Seza, epi li te egzèse tout pouvwa li kont Wòm.
“‘VÈSÈ 18. Apre sa, l ap vire figi l bò zile yo, e l ap pran anpil ladan yo; men yon chèf, pou pwòp tèt pa l, ap fè repwòch li te fè a sispann; san pwòp repwòch pa l, l ap fè l retounen sou li menm.’”
« Lagè avèk Farnak, wa Bosfò Simeryen an, finalman te rale l lwen Ejip. “Lè li rive kote lènmi an te ye a,” Prideaux di, “san li pa bay okenn repi ni pou tèt pa l ni pou yo, li te tonbe sou yo tousuit, epi li te ranpòte yon viktwa total sou yo; e li te ekri yon zanmi pa li sou sa nan twa mo sa yo: Veni, vidi, vici; Mwen vini, mwen wè, mwen konkeri.” Dènye pati vèsè sa a kouvri ak yon sèten fènwa, e gen divèjans opinyon konsènan jan li dwe aplike. Genyen ki aplike l pi lwen annaryè nan lavi Seza a, e ki panse yo jwenn yon akonplisman nan kont li avèk Pompèy. Men evènman ki vini anvan ak apre yo, jan yo defini yo klèman nan pwofesi a, fòse nou chèche akonplisman pati sa a nan prediksyon an ant viktwa sou Farnak la ak lanmò Seza a lavil Wòm, jan sa parèt nan vèsè ki vin apre a. Yon istwa ki pi konplè sou peryòd sa a ta ka mete an limyè evènman ki ta rann aplikasyon pasaj sa a san anbaras. »
« VÈSÈ 19. Lè sa a, li pral vire figi li bò kote fò tè pa l la; men li pral bite, li pral tonbe, epi yo p ap jwenn li ankò. »
«Apre konkèt sa a, Seza te bat dènye rès pati Pòmpe a, Katon ak Skipyon ann Afrik, epi Labiyenis ak Varis ann Espay. Lè li te retounen lavil Wòm, “fò pwòp peyi pa li a,” yo te fè li diktatè pou tout tan; epi yo te ba li lòt pouvwa ak onè konsa ki te fè li, an reyalite, souveren absoli tout anpi a. Men pwofèt la te di li t ap bite epi tonbe. Langaj la montre dechoukaj li t ap rive sanzatann e san atant, tankou yon moun ki bite aksidantèlman pandan l ap mache. Epi konsa nonm sa a, ki te goumen epi genyen senksan batay, pran mil vil, epi touye yon milyon san katrevendis-de mil gason, te tonbe, pa nan bri batay ni nan lè konfli a, men lè li te panse chemen li te lis e kouvri ak flè, e lè yo te sipoze danje te byen lwen; paske, pandan li t ap pran plas li nan chanm sena a sou twòn lò li a, pou resevwa nan men kò sa a tit wa a, ponya trayizon an frape li toudenkou nan kè. Kasiyis, Bwitis, ak lòt konspiratè yo te kouri sou li, epi li te tonbe, pèse ak venntwa blesi. Konsa li te bite toudenkou epi tonbe, e yo pa t jwenn li ankò, anvan Jezikri 44.» Uriah Smith, Daniel and the Revelation, 258–264.
Akonplisman istorik Wòm payen an (wa nò a), lè li te tabli sou twòn nan, se yon istwa ki prefigire istwa enthronizasyon Wòm modèn nan nan inyon twa fwa a ki fèt nan lwa dimanch ki prèt pou vini an. Istwa sa a tipifye tou nan vèsè trant rive trant-sis yo, ki te idantifye lè yo te premye mete papote a sou twòn nan an 538. Vèsè sèz rive diznèf yo, ansanm ak vèsè trant-yon rive trant-sis yo, toude reprezante dènye leve ak dènye tonbe pwostitye Tir la. Istwa sa a te reprezante tou nan vèsè senk rive nèf yo, lè premye wa nò a te tabli apre li te fin konkeri twa zòn jewografik. Apre sa, li te antre nan yon trete avèk wa sid la, men li te kraze trete a; epi, kòm repons, wa sid la te bay yon blesi mòtèl, epi wa nò a te mouri nan kaptivite Ejip.
Vèsè senk rive nèf yo, vèsè sèz rive diznèf yo, ak vèsè trant rive trantsis yo prezante twa liy pwofetik ki akonpli nan vèsè karant rive karannsenk yo. Lè Sè White te idantifye ke “anpil nan istwa ki te akonpli nan pwofesi sa a pral repete,” sa te vle di an reyalite ke tout chapit la ilistre vèsè karant rive karannsenk yo. Vèsè ven rive vennde yo idantifye nesans ak lanmò Kris la, konsa yo reprezante tan lafen an ni an 1798 ni an 1989 pa nesans Li, epi answit lanmò Li sou kwa a te reprezante 22 oktòb 1844, ansanm ak lwa dimanch la.
Vèsè vennkat idantifye alyans ki te fèt ant Jwif yo ak Wòm, pandan istwa revòlt Makabe yo. “Alyans” sa a, nan istwa sa a, reprezante pa dat 161 av. J.-K. ak 158 av. J.-K. Istwa Makabe yo reprezante yon liy entèn ki jwenn kòmansman li nan yon “alyans” ant Wòm ak Jwif Makabe yo, alyans Jwif yo menm te inisye, e ki finalman te fini lè Jwif yo te pwononse yo pa gen okenn wa eksepte Seza. Vèsè vennkat, natirèlman, vini apre vèsè vennde ak venntrwa, epi vèsè vennde idantifye nesans Kris la, ki se yon tan pwofetik pou lafen an, epi vèsè venntrwa idantifye kwa a, ki reprezante lwa dimanch la.
Sou kwa a, Jwif yo te idantifye Seza (Wòm) kòm wa yo, e “alyans” vèsè venntrwa a fè referans ak kòmansman chwa Jwif yo pou sèvi Wòm, jis nan pwen final kote Jwif yo t ap pwoklame fidelite yo anvè Wòm. Fen Jwif yo, jan kwa a reprezante li a, swiv pa kòmansman asosyasyon Jwif yo avèk Wòm.
Vèsè vennkat rive trant yo dekri twasan swasant ane pandan yo Wòm payen te gouvène avèk otorite siprèm, depi Batay Actium nan an 31 av. J.-K., jouk transfè kapital la soti Wòm pou ale Konstantinòp nan ane 330. Peryòd twasan swasant ane sa a senbolize mil desan swasant ane pandan yo Wòm papal te gouvène avèk otorite siprèm, epi ansanm yo reprezante peryòd ki soti nan vèsè karant-yon an, ak inyon an twa fwa ki rive lè lwa dimanch ki pral vini talè a antre an aplikasyon, jouk rive nan fen tan gras la.
Tout liy pwofetik listwa yo nan chapit onz la aliyen ak sis dènye vèsè yo nan Danyèl onz la; men se listwa pwofetik la depi tan lafen an an 1989, ki reprezante nan vèsè karant rive jouk lwa dimanch lan nan vèsè karant-e-yonn, ki se “pati sa a nan pwofesi Danyèl la ki gen rapò ak dènye jou yo.” Listwa ki rete an blan nan vèsè karant lan se Revelasyon Jezikri a, ki devwale lè tan an pwoche, jis anvan tan gras la fini.
N ap kontinye etid sa a nan pwochen atik la.
“Nou gen kòmandman Bondye yo ak temwayaj Jezikri a, ki se lespri pwofesi a. Gen bèl pyè presye ki pa gen pri yo jwenn nan pawòl Bondye a. Moun ki fouye pawòl sa a dwe kenbe lespri yo klè. Yo pa dwe janm lage kò yo nan apeti pèvèti nan manje oswa nan bwè.
“Si yo fè sa, sèvo a pral vin boulvèse; yo pap kapab sipòte efò fouye byen fon pou dekouvri sans bagay sa yo ki gen rapò ak dènye sèn istwa tè sa a.
“Lè yo va konprann liv Danyèl ak Revelasyon yo pi byen, kwayan yo va gen yon eksperyans relijye ki nèt ale diferan. Y ap resevwa yon kalite apèsi sou pòt syèl la ki louvri yo, konsa kè ak lespri yo va enpresyone pa karaktè tout moun dwe devlope pou yo ka reyalize beni sa a ki va rekonpans pou moun ki gen kè pwòp.”
“Seyè a va beni tout moun ki va chèche avèk imilite ak dousè pou konprann sa ki revele nan Revelasyon an. Liv sa a gen anpil bagay ki chaje ak imòtalite e ki plen ak laglwa, konsa tout moun ki li li epi fouye ladan l avèk serye resevwa benediksyon yo pwomèt pou sila yo ‘ki tande pawòl pwofesi sa a, epi ki kenbe bagay ki ekri ladan l yo.’”
“Y ap sètènman konprann yon bagay nan etid liv Revelasyon an—se ke relasyon ki genyen ant Bondye ak pèp Li a sere e byen detèmine.
“Yon bèl koneksyon parèt ant linivè syèl la ak mond sa a. Sa ki te revele bay Danyèl yo te vin apre sa konplete pa revelasyon ki te fèt bay Jan sou zile Patmòs. De liv sa yo dwe etidye avèk anpil swen. De fwa Danyèl te mande: Konbyen tan sa pral pran rive jouk nan fen tan an?”
“‘Epi mwen tande, men mwen pa t konprann; lè sa a mwen di: O Seyè mwen, ki sa ki va fen bagay sa yo? Epi Li di: Ale fè wout ou, Danyèl, paske pawòl yo fèmen epi sele jis nan tan lafen an. Anpil moun pral pirifye, yo pral blanchi, epi yo pral pase anba eprèv; men mechan yo pral aji avèk mechanste; e okenn nan mechan yo p ap konprann; men saj yo va konprann. E depi nan tan yo va wete sakrifis kontinyèl la, epi yo va mete bagay abominab ki fè dezolasyon an, pral gen mil de san katrevendis jou. Benediksyon pou moun ki tann, epi ki rive nan mil twasan trannsenk jou yo. Men ou menm, ale fè wout ou jouk lafen an rive; paske ou va repoze, epi ou va kanpe nan pòsyon pa ou a nan fen jou yo.’”
“Se te Lyon tribi Juda a ki te louvri liv la epi ki te bay Jan revelasyon sa ki ta dwe rive nan dènye jou sa yo.
“Danyèl te kanpe nan pòsyon pa li a pou l pote temwayaj li, ki te sele jouk lè lafen an, lè mesaj premye zanj lan t ap gen pou pwoklame bay mond nou an. Bagay sa yo gen yon enpòtans enfini nan dènye jou sa yo; men pandan ‘anpil pral pirifye, e fè vin blan, epi pase anba eprèv,’ ‘mechan yo va fè mechanste: e okenn nan mechan yo p ap konprann.’ Ala verite sa a vre! Peche se transgresyon lalwa Bondye; e sila yo ki pa vle aksepte limyè konsènan lalwa Bondye a p ap konprann pwoklamasyon mesaj premye, dezyèm, ak twazyèm zanj yo. Liv Danyèl la de-sele nan revelasyon yo te bay Jan an, epi li mennen nou pi devan rive nan dènye sèn istwa tè sa a.”
“Frè nou yo va sonje nou ap viv nan mitan danje dènye jou yo? Li Apokalips an ansanm ak Danyèl. Anseye bagay sa yo.” Testimonies to Ministers, 114, 115.