The increase of knowledge that is represented by the vision of the Ulai River is what ultimately was written upon Habakkuk’s two tables.
Գիտության աճը, որ ներկայացված է Ուլայի գետի տեսիլքով, այն է, ինչ ի վերջո գրվեց Ամբակումի երկու տախտակների վրա։
“Interwoven with prophecies which they had regarded as applying to the time of the second advent was instruction specially adapted to their state of uncertainty and suspense, and encouraging them to wait patiently in the faith that what was now dark to their understanding would in due time be made plain.
«Այն մարգարեությունների հետ, որոնք նրանք համարել էին երկրորդ գալստյան ժամանակին վերաբերող, միահյուսված էին նաև խրատներ, որոնք հատուկ հարմարեցված էին նրանց անորոշության և լարված սպասման վիճակին և քաջալերում էին նրանց հավատով համբերությամբ սպասելու, որ այն, ինչ այժմ խավար էր նրանց ըմբռնման համար, իր ժամանակին պարզվելու էր»։
“Among these prophecies was that of Habakkuk 2:1–4: ‘I will stand upon my watch, and set me upon the tower, and will watch to see what He will say unto me, and what I shall answer when I am reproved. And the Lord answered me, and said, Write the vision, and make it plain upon tables, that he may run that readeth it. For the vision is yet for an appointed time, but at the end it shall speak, and not lie: though it tarry, wait for it; because it will surely come, it will not tarry. Behold, his soul which is lifted up is not upright in him: but the just shall live by his faith.’
«Այդ մարգարեություններից էր նաև Ամբակում 2:1–4-ը. «Ես կկանգնեմ իմ պահակակետում և կկանգնեցնեմ ինձ աշտարակի վրա, և կդիտեմ՝ տեսնելու, թե Նա ինչ պիտի ասի ինձ, և ես ինչ պիտի պատասխանեմ, երբ ինձ հանդիմանեն։ Եվ Տերը պատասխանեց ինձ ու ասաց. Գրի՛ր տեսիլքը և պարզորոշ արձանագրի՛ր այն տախտակների վրա, որպեսզի կարդացողը վազի։ Որովհետև տեսիլքը դեռևս նշանակված ժամանակի համար է, բայց վախճանին այն պիտի խոսի և սուտ չպիտի լինի. թեև այն ուշանա, սպասի՛ր նրան, որովհետև անպատճառ պիտի գա, չի ուշանա։ Ահա, ում հոգին հպարտացել է, նա ուղիղ չէ իր մեջ, բայց արդարը իր հավատքով պիտի ապրի»։
“As early as 1842 the direction given in this prophecy to ‘write the vision, and make it plain upon tables, that he may run that readeth it,’ had suggested to Charles Fitch the preparation of a prophetic chart to illustrate the visions of Daniel and the Revelation. The publication of this chart was regarded as a fulfillment of the command given by Habakkuk. No one, however, then noticed that an apparent delay in the accomplishment of the vision—a tarrying time—is presented in the same prophecy. After the disappointment, this scripture appeared very significant: ‘The vision is yet for an appointed time, but at the end it shall speak, and not lie: though it tarry, wait for it; because it will surely come, it will not tarry…. The just shall live by his faith.” The Great Controversy, 391, 392.
«Դեռևս 1842 թվականին այս մարգարեության մեջ տրված այն հանձնարարությունը՝ «գրի՛ առ տեսիլքը և այն պարզ կերպով շարադրի՛ր տախտակների վրա, որպեսզի ընթերցողը վազի», հուշել էր Չարլզ Ֆիչին պատրաստել մի մարգարեական աղյուսակ՝ Դանիելի և Հայտնության տեսիլքները պատկերավոր ներկայացնելու համար։ Այս աղյուսակի հրատարակությունը համարվեց Ամբակումին տրված պատվիրանի կատարումը։ Սակայն այն ժամանակ ոչ ոք չէր նկատել, որ նույն մարգարեության մեջ ներկայացված է տեսիլքի կատարման թվացյալ ուշացումը՝ մի դադարելու ժամանակ։ Հիասթափությունից հետո այս սուրբգրային խոսքը երևաց շատ նշանակալից. «Որովհետև տեսիլքը դեռ որոշված ժամանակի համար է, բայց վախճանին պիտի խոսի և սուտ չլինի. եթե էլ հապաղի, սպասի՛ր նրան, որովհետև անպատճառ պիտի գա, չի ուշանա…. Իսկ արդարը իր հավատով պիտի ապրի»։ The Great Controversy, 391, 392.»
The two tables of Habakkuk are prophetically two witnesses. Biblically, two witnesses are to be brought together to establish truth.
Ամբակումի երկու տախտակները մարգարեականորեն երկու վկաներ են։ Աստվածաշնչյան կարգի համաձայն՝ ճշմարտությունը հաստատելու համար պետք է ի մի բերվեն երկու վկաներ։
But if he will not hear thee, then take with thee one or two more, that in the mouth of two or three witnesses every word may be established. Matthew 8:16.
Բայց եթե նա քեզ չլսի, քեզ հետ առ ևս մեկ կամ երկու հոգի, որպեսզի երկու կամ երեք վկաների բերանով ամեն խոսք հաստատվի։ Մատթեոս 8։16։
When Habakkuk’s two tables (the 1843 and 1850 pioneer charts) are overlaid with each other they confirm the truths that were the “jewels” of Miller’s dream. The mistake of 1843, represented upon the first table, when overlaid with the second table, establishes the “tarrying time” of the vision. Miller (the symbolic watchman of that history) asked what he was to say during the debate of his history.
Երբ Ամբակումի երկու տախտակները (1843 և 1850 թվականների պիոներական աղյուսակները) դրվում են միմյանց վրա, նրանք հաստատում են այն ճշմարտությունները, որոնք Միլլերի երազի «գոհարներն» էին։ 1843 թվականի սխալը, որը ներկայացված էր առաջին տախտակի վրա, երբ դրվում է երկրորդ տախտակի վրա, հաստատում է տեսիլքի «ուշանալու ժամանակը»։ Միլլերը (այդ պատմության խորհրդանշական պահապանը) հարցրեց, թե իր պատմության վիճաբանության ընթացքում ինչ պետք է ասեր։
I will stand upon my watch, and set me upon the tower, and will watch to see what he will say unto me, and what I shall answer when I am reproved. Habakkuk 2:1.
Ես պիտի կանգնեմ իմ պահակակետում և կանգնեմ աշտարակի վրա, և պիտի հսկեմ՝ տեսնելու, թե Նա ինչ պիտի ասի ինձ, և թե ես ինչ պիտի պատասխանեմ, երբ հանդիմանվեմ։ Ամբակում 2:1։
The Lord instructed Miller to write the vision, and in his dream he placed the casket which contained the vision on a table in the center of his room.
Տերը հրահանգեց Միլլերին գրել տեսիլքը, և իր երազում նա տեսիլքը պարունակող տուփը դրեց իր սենյակի կենտրոնում գտնվող սեղանի վրա։
And the Lord answered me, and said, Write the vision, and make it plain upon tables, that he may run that readeth it. Habakkuk 2:2.
Եվ Տէրն ինձ պատասխանեց ու ասաց. «Գրի՛ր տեսիլքը և այն պարզ դի՛ր տախտակների վրա, որպեսզի ընթերցողը վազի»։ Ամբակում 2։2։
The tables then identify the tarrying time and the first disappointment.
Այնուհետև աղյուսակները նշում են հապաղման ժամանակը և առաջին հիասթափությունը։
For the vision is yet for an appointed time, but at the end it shall speak, and not lie: though it tarry, wait for it; because it will surely come, it will not tarry. Habakkuk 2:3.
Որովհետև տեսիլքը դեռ որոշված ժամանակի համար է, բայց վախճանին պիտի խոսի և չպիտի սուտ ասի. թեև այն ուշանա, սպասի՛ր նրան, որովհետև նա անպատճառ պիտի գա, չի ուշանա։ Ամբակում 2:3.
Then the two classes that are manifested based upon the increase of knowledge are represented.
Այնուհետև ներկայացվում են այն երկու դասերը, որոնք ի հայտ են գալիս գիտության աճի հիման վրա։
Behold, his soul which is lifted up is not upright in him: but the just shall live by his faith. Habakkuk 2:4.
Ահա, գոռոզացած նրա հոգին ուղիղ չէ նրա մեջ, բայց արդարը պիտի ապրի իր հավատքով։ Ամբակում 2:4.
The two classes of worshippers would be manifested by the testing process of Daniel chapter twelve.
Երկրպագուների երկու դասերը պիտի հայտնվեին Դանիել տասներկուերորդ գլխի փորձության գործընթացով։
And he said, Go thy way, Daniel: for the words are closed up and sealed till the time of the end. Many shall be purified, and made white, and tried; but the wicked shall do wickedly: and none of the wicked shall understand; but the wise shall understand. Daniel 12:9, 10.
Եվ նա ասաց. Գնա՛ քո ճանապարհով, Դանիե՛լ, որովհետև այս խոսքերը փակված են և կնքված՝ մինչև վախճանի ժամանակը։ Շատերը պիտի մաքրվեն, պիտի ճերմակեցվեն և պիտի փորձվեն, բայց ամբարիշտները պիտի ամբարշտությամբ վարվեն, և ամբարիշտներից ոչ մեկը պիտի չհասկանա, իսկ իմաստունները պիտի հասկանան։ Դանիել 12:9, 10.
The “wise” of Daniel are the wise virgins of Matthew twenty-five who were justified by faith, and the wicked were the foolish virgins who were lifted up in pride. At the end of Miller’s dream, the jewels represent the oil in the parable of the ten virgins, which was the message.
Դանիելի «իմաստունները» Մատթեոս քսանհինգերորդ գլխի իմաստուն կույսերն են, որոնք արդարացվել էին հավատքով, իսկ ամբարիշտները անխոհեմ կույսերն էին, որոնք հպարտությամբ բարձրացել էին։ Միլլերի երազի վերջում գոհարները ներկայացնում են տասը կույսերի առակի յուղը, որը պատգամն էր։
“God is dishonored when we do not receive the communications which he sends us. Thus we refuse the golden oil which he would pour into our souls to be communicated to those in darkness. When the call shall come, ‘Behold, the bridegroom cometh; go ye out to meet him,’ those who have not received the holy oil, who have not cherished the grace of Christ in their hearts, will find, like the foolish virgins, that they are not ready to meet their Lord. They have not, in themselves, the power to obtain the oil, and their lives are wrecked.” Review and Herald, July 20, 1897.
«Աստված անարգվում է, երբ մենք չենք ընդունում այն պատգամները, որ Նա ուղարկում է մեզ։ Այսպիսով մենք մերժում ենք այն ոսկե յուղը, որը Նա կցանկանար հեղել մեր հոգիների մեջ, որպեսզի այն հաղորդվի խավարի մեջ եղողներին։ Երբ հնչի կոչը՝ «Ահա՛, փեսան գալիս է. ելե՛ք նրան ընդառաջ», նրանք, ովքեր չեն ընդունել սուրբ յուղը, ովքեր իրենց սրտերում չեն փայփայել Քրիստոսի շնորհը, անմիտ կույսերի նման պիտի գտնեն, որ պատրաստ չեն իրենց Տիրոջը հանդիպելու։ Նրանք իրենց մեջ չունեն յուղը ձեռք բերելու զորությունը, և նրանց կյանքերը կործանված են»։ Review and Herald, July 20, 1897.
Miller’s jewels in the last days would shine ten times brighter, and both the number ten is a symbol of a test, as is light. In the last days, represented in the end of Miller’s dream, the light of truth represented upon Habakkuk’s tables produces a testing message, which in the parable of the ten virgins is the testing message of the Midnight Cry. That testing process is a repetition of the testing process of Millerite history, for the parable of the ten virgins is repeated to the very letter in the last days.
Վերջին օրերին Միլլերի գոհարները պիտի շողային տասնապատիկ ավելի պայծառ, և թե՛ տասը թիվը, և թե՛ լույսը փորձության խորհրդանիշներ են։ Վերջին օրերին, որոնք ներկայացված են Միլլերի երազի ավարտում, ճշմարտության լույսը, որ պատկերված է Ամբակումի տախտակների վրա, առաջ է բերում փորձող պատգամ, որը տասը կույսերի առակում Կեսգիշերային Աղաղակի փորձող պատգամն է։ Այդ փորձության ընթացքը Միլլերական պատմության փորձության ընթացքի կրկնությունն է, որովհետև տասը կույսերի առակը վերջին օրերին կրկնվում է մինչև իսկ բառացիորեն։
“I am often referred to the parable of the ten virgins, five of whom were wise, and five foolish. This parable has been and will be fulfilled to the very letter, for it has a special application to this time, and, like the third angel’s message, has been fulfilled and will continue to be present truth till the close of time.” Review and Herald, August 19, 1890.
«Հաճախ ինձ հղում են տասը կույսերի առակին, որոնցից հինգը իմաստուն էին, և հինգը՝ հիմար։ Այս առակը կատարվել է և պիտի կատարվի մինչև իսկ տառացիորեն, որովհետև այն առանձնահատուկ կիրառություն ունի այս ժամանակի համար և, ինչպես երրորդ հրեշտակի պատգամը, կատարվել է և պիտի շարունակի լինել ներկա ճշմարտություն մինչև ժամանակի վախճանը»։ Review and Herald, August 19, 1890.
The experience of the tarrying time would be repeated to the very letter at the end of Miller’s dream, and his jewels would then shine ten times brighter than the sun, thus identifying that the jewels represent the final test in the parable of the ten virgins. Ten is the symbol of a test, and at the end of ten days Daniel and the three worthies were visually fairer and fatter than those who were eating the diet of Babylon. The proud in Habakkuk who lived by presumption, not faith, developed the character of Babylon. In Millerite history they became the daughters of Babylon, and in Habakkuk the papacy is used to identify their character.
Սպասման ժամանակի փորձառությունը Միլլերի երազի վերջում պիտի կրկնվեր բառացիորեն, և այդ ժամանակ նրա գոհարները պիտի փայլեին արեգակից տասնապատիկ ավելի պայծառ, այսպիսով նույնացնելով, որ գոհարները ներկայացնում են վերջին փորձությունը տասը կույսերի առակում։ Տասը թիվը փորձության խորհրդանիշն է, և տասը օրերի վերջում Դանիելը և երեք արժանիները տեսքով ավելի գեղեցիկ ու գեր էին, քան նրանք, ովքեր ուտում էին Բաբելոնի կերակուրը։ Ամբարտավանը Ամբակումում, որ ապրում էր ոչ թե հավատքով, այլ հանդգնությամբ, զարգացրեց Բաբելոնի բնավորությունը։ Միլլերական պատմության մեջ նրանք դարձան Բաբելոնի դուստրերը, իսկ Ամբակումում պապականությունը գործածվում է՝ նրանց բնավորությունը նույնացնելու համար։
Behold, his soul which is lifted up is not upright in him: but the just shall live by his faith. Yea also, because he transgresseth by wine, he is a proud man, neither keepeth at home, who enlargeth his desire as hell, and is as death, and cannot be satisfied, but gathereth unto him all nations, and heapeth unto him all people: Shall not all these take up a parable against him, and a taunting proverb against him, and say, Woe to him that increaseth that which is not his! how long? and to him that ladeth himself with thick clay! Shall they not rise up suddenly that shall bite thee, and awake that shall vex thee, and thou shalt be for booties unto them? Because thou hast spoiled many nations, all the remnant of the people shall spoil thee; because of men’s blood, and for the violence of the land, of the city, and of all that dwell therein. Habakkuk 2:4–8.
Ահա, նրա հոգին, որ մեծամտացել է, ուղիղ չէ նրա մեջ. բայց արդարը պիտի ապրի իր հավատով։ Այո՛, նաև որովհետև նա գինով մեղանչում է, նա հպարտ մարդ է, և տանը չի մնում. նա իր ցանկությունը լայնացնում է դժոխքի պես, և մահի նման է, և չի հագենում, այլ իր մոտ է հավաքում բոլոր ազգերին և իր մոտ է կուտակում բոլոր ժողովուրդներին։ Մի՞թե սրանք բոլորը նրա դեմ առակ չեն բարձրացնի և ծաղրական խոսք նրա դեմ, և չեն ասի. Վա՜յ նրան, որ շատացնում է այն, ինչը իրենը չէ. մինչև ե՞րբ։ Եվ նրան, որ իրեն ծանրաբեռնում է թանձր կավով։ Մի՞թե հանկարծ չեն վեր կենա քեզ խայթողները, և չեն արթնանա քեզ նեղողները, և դու նրանց համար ավար չե՞ս դառնա։ Քանի որ դու կողոպտել ես շատ ազգերի, ժողովուրդների ամբողջ մնացորդը պիտի կողոպտի քեզ՝ մարդկանց արյան պատճառով և երկրի, քաղաքի ու այնտեղ բնակվող բոլորի նկատմամբ գործված բռնության համար։ Ամբակում 2:4–8։
The testing process brought upon the virgins of Matthew twenty-five produces a class of worshippers, who have developed the character of the king of the north (the papacy), who is also the power that “spoiled many nations.”
Մատթեոս քսանհինգի կույսերի վրա եկած փորձության գործընթացը առաջ է բերում երկրպագուների մի դաս, որոնք իրենց մեջ զարգացրել են հյուսիսի թագավորի (պապականության) բնավորությունը, որը նաև այն իշխանությունն է, որ «թալանեց շատ ազգեր»։
Thus saith the Lord, Behold, a people cometh from the north country, and a great nation shall be raised from the sides of the earth. They shall lay hold on bow and spear; they are cruel, and have no mercy; their voice roareth like the sea; and they ride upon horses, set in array as men for war against thee, O daughter of Zion. We have heard the fame thereof: our hands wax feeble: anguish hath taken hold of us, and pain, as of a woman in travail. Go not forth into the field, nor walk by the way; for the sword of the enemy and fear is on every side. O daughter of my people, gird thee with sackcloth, and wallow thyself in ashes: make thee mourning, as for an only son, most bitter lamentation: for the spoiler shall suddenly come upon us. Jeremiah 6:22–26.
Այսպես է ասում Տէրը. «Ահա մի ժողովուրդ է գալիս հիւսիսային երկրից, և մի մեծ ազգ պիտի բարձրացվի երկրի ծագերից։ Նրանք պիտի բռնեն աղեղն ու նիզակը. դաժան են և ողորմութիւն չունեն. նրանց ձայնը ծովի պէս գոռում է, և նրանք հեծնում են ձիերի վրայ՝ պատերազմի մարդկանց պէս շարքաւորուած քեզ ընդդէմ, ո՛վ Սիոնի դուստր։ Մենք լսել ենք նրա համբաւը. մեր ձեռքերը թուլացել են. նեղութիւնը բռնել է մեզ, և ցաւ՝ ծննդաբերող կնոջ ցաւի պէս։ Մի՛ ելիր դաշտ, և մի՛ գնա ճանապարհով, որովհետև թշնամու սուրը և ահը բոլոր կողմերից են։ Ո՛վ իմ ժողովրդի դուստր, քուրձ կապիր քեզ, և մոխրի մէջ գլորուիր. սուգ արա, ինչպէս միածին որդու համար, ամենադառն ողբով, որովհետև աւերիչը յանկարծ պիտի գայ մեզ վրայ»։ Երեմիա 6:22–26.
Habakkuk’s two classes are those who are justified by faith, and those who ate and drank the doctrines of Babylon. Those in the last days of Miller’s dream that are represented as virgins, either develop the character of Christ, and thus receive the seal of God, or they develop the character of the papacy and receive the mark of the beast.
Ամբակումի երկու դասերն են նրանք, ովքեր արդարացվում են հավատքով, և նրանք, ովքեր կերան ու խմեցին Բաբելոնի վարդապետությունները։ Միլլերի երազի վերջին օրերում գտնվողները, որոնք ներկայացված են որպես կույսեր, կա՛մ զարգացնում են Քրիստոսի բնավորությունը և այդպիսով ստանում Աստծո կնիքը, կա՛մ զարգացնում են պապականության բնավորությունը և ստանում գազանի դրոշմը։
“The time has come for the true light to shine amid moral darkness. The third angel’s message has been sent forth to the world, warning men against receiving the mark of the beast or of his image in their foreheads or in their hands. To receive this mark means to come to the same decision as the beast has done, and to advocate the same ideas, in direct opposition to the word of God. Of all who receive this mark, God says, ‘The same shall drink of the wine of the wrath of God, which is poured out without mixture into the cup of his indignation; and he shall be tormented with fire and brimstone in the presence of the holy angels, and in the presence of the Lamb.’” Review and Herald, July 13, 1897.
«Ժամանակը հասել է, որ ճշմարիտ լույսը փայլի բարոյական խավարի մեջ։ Երրորդ հրեշտակի պատգամը ուղարկվել է աշխարհին՝ մարդկանց զգուշացնելու, որ չընդունեն գազանի կամ նրա պատկերի նշանը իրենց ճակատների վրա կամ իրենց ձեռքերի վրա։ Ընդունել այս նշանը նշանակում է գալ նույն որոշմանը, որին եկել է գազանը, և պաշտպանել նույն գաղափարները՝ Աստծո խոսքին ուղղակի հակառակությամբ։ Բոլոր նրանց մասին, ովքեր ընդունում են այս նշանը, Աստված ասում է. «Նա ևս պիտի խմի Աստծո բարկության գինուց, որ անխառն թափված է նրա զայրույթի բաժակի մեջ. և պիտի չարչարվի կրակով ու ծծումբով սուրբ հրեշտակների առաջ և Գառան առաջ»։» Review and Herald, July 13, 1897.
The virgins that drink the wine of Babylon will ultimately drink the wine of God’s wrath. In Isaiah, the drunkards of Ephraim manifest their blind drunkenness by turning things upside down, and that action is to be esteemed as “potter’s clay.”
Բաբելոնի գինին խմող կույսերը վերջիվերջո պիտի խմեն Աստծու բարկության գինին։ Եսայիայում Եփրեմի հարբեցողները իրենց կույր հարբածությունը դրսևորում են՝ ամեն ինչ շուռ տալով, և այդ արարքը պիտի համարվի «բրուտի կավ»։
The identification of “the daily” as a symbol of Christ, turns the truth of “the daily” upside down, for “the daily,” is a satanic symbol. Miller’s identification of “the daily” as paganism is directly represented upon Habakkuk’s tables. Miller’s discovery of the passage in Thessalonians, which allowed him to understand that it was paganism that was “taken away,” in order for the “man of sin” who sits in the temple of God to be revealed, is the primary truth located in 2 Thessalonians, chapter two.
«ամենօրյան» որպես Քրիստոսի խորհրդանիշ նույնացնելը գլխիվայր է շրջում «ամենօրյայի» ճշմարտությունը, որովհետև «ամենօրյան» սատանայական խորհրդանիշ է։ Միլլերի այն նույնացումը, ըստ որի «ամենօրյան» հեթանոսությունն է, ուղղակիորեն ներկայացված է Ամբակումի տախտակների վրա։ Միլլերի կողմից Թեսաղոնիկեցիներին ուղղված թղթում այն հատվածի հայտնագործումը, որը նրան հնարավորություն տվեց հասկանալու, որ հենց հեթանոսությունն էր, որ «վերացվեց», որպեսզի Աստծու տաճարում նստող «մեղքի մարդը» հայտնվի, 2 Թեսաղոնիկեցիներ, երկրորդ գլխում տեղ գտած հիմնական ճշմարտությունն է։
“I read on, and could find no other case in which it [the daily] was found, but in Daniel. I then [by the aid of a concordance] took those words which stood in connection with it, ‘take away;’ he shall take away the daily; ‘from the time the daily shall be taken away,’ etc. I read on, and thought I should find no light on the text; finally I came to 2 Thessalonians 2:7, 8. ‘For the mystery of iniquity doth already work; only he who now letteth will let, until he be taken out of the way, and then shall that wicked be revealed,’ etc. And when I had come to that text, O, how clear and glorious the truth appeared! There it is! That is the daily! Well, now, what does Paul mean by ‘he who now letteth,’ or hindereth? By ‘the man of sin,’ and the ‘wicked,’ Popery is meant. Well, what is it which hinders Popery from being revealed? Why, it is Paganism; well, then, ‘the daily’ must mean Paganism.’—William Miller, Second Advent Manual, page 66.” Advent Review and Sabbath Herald, January 6, 1853.
«Ես շարունակեցի կարդալ և չէի կարող գտնել ոչ մի այլ դեպք, որտեղ այն [մշտականը] հանդիպեր, բացի Դանիելում։ Այնուհետև [համաձայնագրքի օգնությամբ] վերցրի այն բառերը, որոնք կանգնած էին դրա հետ կապի մեջ՝ «վերցնել»․ նա պիտի վերցնի մշտականը, «այն ժամանակից, երբ մշտականը պիտի վերցվի», և այլն։ Շարունակեցի կարդալ և մտածում էի, թե տեքստի վրա ոչ մի լույս չեմ գտնի․ վերջապես հասա 2 Թեսաղոնիկեցիներ 2:7, 8-ին։ «Որովհետև անօրենության խորհուրդն արդեն գործում է, միայն թե նա, ով այժմ արգելք է լինում, պիտի արգելի, մինչև որ ճանապարհից վերցվի, և ապա այն անօրենը պիտի հայտնվի», և այլն։ Եվ երբ հասա այդ տեքստին, ո՛հ, որքան պարզ ու փառավոր երևաց ճշմարտությունը։ Ահա՛ այն։ Դա է մշտականը։ Լավ, իսկ այժմ ի՞նչ է Պողոսը հասկանում «նա, ով այժմ արգելք է լինում», կամ խոչընդոտում է, ասելով։ «Մեղքի մարդու» և «անօրենի» տակ նկատի է առնվում պապականությունը։ Լավ, ապա ի՞նչն է խոչընդոտում, որ պապականությունը հայտնվի։ Ինչո՞ւ, դա հեթանոսությունն է․ ուրեմն «մշտականը» պետք է նշանակի հեթանոսություն»։—Ուիլյամ Միլլեր, Second Advent Manual, էջ 66»։ Advent Review and Sabbath Herald, January 6, 1853.
The meaning of “the daily” in Thessalonians, which Miller discovered, is the primary truth of the passage. When Paul identifies those who do not love the truth, and who will therefore receive strong delusion, he is most certainly identifying the hatred of truth in the general sense, but the truth which is directly referenced in the passage is the truth that “the daily,” represents pagan Rome.
Թեսաղոնիկեցիների մեջ «ամենօրյա»-ի նշանակությունը, որ Միլլերը հայտնաբերեց, այդ հատվածի հիմնական ճշմարտությունն է։ Երբ Պողոսը նույնացնում է նրանց, ովքեր չեն սիրում ճշմարտությունը և, ուստի, պիտի ընդունեն զորեղ մոլորություն, նա, ամենայն որոշակիությամբ, նկատի ունի ճշմարտության հանդեպ ատելությունը ընդհանուր իմաստով, սակայն այն ճշմարտությունը, որին հատվածում ուղղակիորեն է հղվում, այն ճշմարտությունն է, որ «ամենօրյա»-ն ներկայացնում է հեթանոսական Հռոմը։
The light of the body is the eye: if therefore thine eye be single, thy whole body shall be full of light. But if thine eye be evil, thy whole body shall be full of darkness. If therefore the light that is in thee be darkness, how great is that darkness! No man can serve two masters: for either he will hate the one, and love the other; or else he will hold to the one, and despise the other. Ye cannot serve God and mammon. Matthew 6:22–24.
Մարմնի լույսը աչքն է. ուրեմն եթե քո աչքը պարզ լինի, քո ամբողջ մարմինը լույսով լի կլինի։ Բայց եթե քո աչքը չար լինի, քո ամբողջ մարմինը խավարով լի կլինի։ Արդ, եթե այն լույսը, որ քո մեջ է, խավար է, որչա՜փ մեծ է այդ խավարը։ Ոչ ոք չի կարող երկու տիրոջ ծառայել, որովհետև կամ մեկին կատի և մյուսին կսիրի, կամ մեկին կհարի և մյուսին արհամարհի։ Դուք չեք կարող ծառայել Աստծուն և մամոնային։ Մատթեոս 6:22–24.
There is only a love for truth, or a hatred of the truth. There is no middle ground. The strong delusion that comes upon the foolish virgins of Matthew twenty-five is based upon their rejection of the light of Miller’s jewels that represent the final test. Ancient Israel’s final test, was their tenth test, and Miller’s jewels shine ten times brighter in the last days. The symbol of the rejection of Miller’s jewels is “the daily,” which the drunkards of Ephraim turned upside down in the third generation of Adventism. “The daily” is a satanic symbol of paganism. The drunkards introduced a counterfeit jewel, which they brought from apostate Protestantism that identifies “the daily,” as a symbol of Christ.
Գոյություն ունի միայն ճշմարտության հանդեպ սեր կամ ճշմարտության հանդեպ ատելություն։ Միջին դիրք չկա։ Այն զորավոր մոլորությունը, որ գալիս է Մատթեոս քսանհինգի հիմար կույսերի վրա, հիմնված է լույսի մերժման վրա՝ Միլլերի գոհարների, որոնք ներկայացնում են վերջին փորձությունը։ Հին Իսրայելի վերջին փորձությունը նրանց տասներորդ փորձությունն էր, և Միլլերի գոհարները վերջին օրերում տասնապատիկ ավելի պայծառ են շողում։ Միլլերի գոհարների մերժման խորհրդանիշը «ամենօրյա»-ն է, որը Եփրեմի հարբեցողները ադվենտիզմի երրորդ սերնդում շրջեցին գլխիվայր։ «Ամենօրյա»-ն հեթանոսության սատանայական խորհրդանիշ է։ Հարբեցողները ներմուծեցին կեղծ գոհար, որը բերեցին ուխտադրուժ բողոքականությունից, և որը «ամենօրյա»-ն ներկայացնում է որպես Քրիստոսի խորհրդանիշ։
Miller’s understanding of his jewels was limited by the history in which he was raised up. Convinced the Second Coming was the next prophetic event, the deadly wound of the papacy in 1798, could only represent the fourth and final earthly kingdom of Daniel two. Miller was also limited in his understanding of “the daily,” for his testimony is that through revelation he was led to a specific method of study, in which he stated that he used his Bible, Cruden’s Concordance and read some newspapers. His decision to study in that manner had simply come into his mind.
Միլլերի իր գոհարների ըմբռնումը սահմանափակված էր այն պատմությամբ, որի մեջ նա բարձրացվեց։ Համոզված լինելով, որ Երկրորդ Գալուստը հաջորդ մարգարեական իրադարձությունն էր, նա 1798 թվականին պապության ստացած մահաբեր վերքը կարող էր միայն ներկայացնել Դանիել երկրորդ գլխի չորրորդ և վերջին երկրային թագավորությունը։ Միլլերը նաև սահմանափակված էր իր «մշտականի» ըմբռնման մեջ, որովհետև նրա վկայությունն այն է, որ հայտնությամբ ինքը առաջնորդվեց դեպի ուսումնասիրության որոշակի մեթոդ, որի մասին նա ասել է, թե օգտվել է իր Աստվածաշնչից, Քրուդենի Կոնկորդանսից և կարդացել է որոշ թերթեր։ Այդ կերպ ուսումնասիրելու նրա որոշումը պարզապես ծագել էր նրա մտքում։
“During, the twelve years I was a deist, I read all histories I could find; but now I loved the Bible It taught of Jesus! But still there was a good deal of the Bible that was dark to me. In 1818 or 19, while conversing with a friend! To whom I made a visit, and who had known and [heard] me talk while I was a deist, he inquired, in rather a significant manner, ‘What do you think of this text, and that?’ referring to the old texts I objected to while a deist. I understood what he was about, and replied—If you will give me time, I will tell you what they mean. ‘How long time do you want?’ I don’t know, but I will tell you, I replied, for I could not believe that God had given a revelation that could not be understood. I then resolved to study my Bible, believing I could find out what the Holy Spirit meant. But as soon as I had formed this resolution the thought came to me—‘Suppose you find a passage that you cannot understand, what will you do?’ This mode of studying the Bible then came to my mind:—I will take the words of such passages, and trace them through the Bible, and find out their meaning in this way. I had Cruden’s Concordance, which I think is the best in the world; so I took that and my Bible, and set down to my desk, and read nothing else, except the newspapers a little, for I was determined to know what my Bible meant. Apollos Hale, The Second Advent Manual, 65.
«Այն տասներկու տարիների ընթացքում, երբ ես դեիստ էի, կարդացի բոլոր այն պատմությունները, որոնք կարողացա գտնել. բայց այժմ ես սիրում էի Աստվածաշունչը. այն խոսում էր Հիսուսի մասին։ Սակայն Աստվածաշնչի մեջ դեռևս շատ բան ինձ համար մութ էր։ 1818 կամ 1819 թվականին, երբ զրուցում էի մի բարեկամի հետ, որին այցելել էի, և որը ճանաչել էր ինձ ու [լսել] էր իմ խոսքերը այն ժամանակ, երբ ես դեիստ էի, նա, բավական նշանակալից կերպով, հարցրեց. «Ի՞նչ ես մտածում այս տեքստի և այն տեքստի մասին»,— նկատի ունենալով այն հին տեքստերը, որոնց ես առարկում էի, երբ դեիստ էի։ Ես հասկացա, թե նա ինչի մասին էր, և պատասխանեցի.— եթե ինձ ժամանակ տաս, քեզ կասեմ, թե դրանք ինչ են նշանակում։ «Որքա՞ն ժամանակ ես ուզում»։ Չգիտեմ, բայց կասեմ քեզ,— պատասխանեցի ես, որովհետև չէի կարող հավատալ, թե Աստված տվել է մի հայտնություն, որը հնարավոր չէ հասկանալ։ Այն ժամանակ ես որոշեցի ուսումնասիրել իմ Աստվածաշունչը՝ հավատալով, որ կարող եմ պարզել, թե ինչ էր նկատի ունեցել Սուրբ Հոգին։ Բայց հենց որ այդ որոշումն ընդունեցի, միտք եկավ ինձ. «Ենթադրենք գտնես մի հատված, որը չես կարող հասկանալ, ի՞նչ պիտի անես»։ Այդ ժամանակ Աստվածաշունչն ուսումնասիրելու այս եղանակը եկավ մտքիս.— ես կվերցնեմ այդպիսի հատվածների բառերը, կհետևեմ դրանց ամբողջ Աստվածաշնչում և այսպես կիմանամ դրանց նշանակությունը։ Ես ունեի Կրուդենի Համաձայնարանը, որը, իմ կարծիքով, աշխարհում լավագույնն է. ուստի վերցրի այն և իմ Աստվածաշունչը, նստեցի գրասեղանիս մոտ և ուրիշ ոչինչ չէի կարդում, բացի թերթերից մի փոքր, որովհետև վճռել էի իմանալ, թե ինչ է նշանակում իմ Աստվածաշունչը։ Ապոլլոս Հեյլ, The Second Advent Manual, 65»
Miller’s jewels were not simply recognized by his method of study, but also by direct revelation from God.
Միլլերի գոհարները ճանաչվեցին ոչ միայն նրա ուսումնասիրության մեթոդով, այլև Աստծուց տրված ուղղակի հայտնությամբ։
“God sent His angel to move upon the heart of a farmer who had not believed the Bible, to lead him to search the prophecies. Angels of God repeatedly visited that chosen one, to guide his mind and open to his understanding prophecies which had ever been dark to God’s people. The commencement of the chain of truth was given to him, and he was led on to search for link after link, until he looked with wonder and admiration upon the Word of God. He saw there a perfect chain of truth. That Word which he had regarded as uninspired now opened before his vision in its beauty and glory. He saw that one portion of Scripture explains another, and when one passage was closed to his understanding, he found in another part of the Word that which explained it. He regarded the sacred Word of God with joy and with the deepest respect and awe.” Early Writings, 230.
«Աստված ուղարկեց Իր հրեշտակին՝ ներգործելու մի երկրագործի սրտի վրա, որը չէր հավատացել Աստվածաշնչին, որպեսզի առաջնորդի նրան մարգարեությունների քննությանը։ Աստծո հրեշտակները բազմիցս այցելեցին այդ ընտրյալին՝ նրա միտքը առաջնորդելու և նրա հասկացողությանը բացելու այն մարգարեությունները, որոնք միշտ մութ էին եղել Աստծո ժողովրդի համար։ Ճշմարտության շղթայի սկիզբը տրվեց նրան, և նա առաջնորդվեց որոնելու օղակ առ օղակ, մինչև որ զարմանքով և հիացմունքով նայեց Աստծո Խոսքին։ Նա այնտեղ տեսավ ճշմարտության կատարյալ շղթա։ Այդ Խոսքը, որը նա համարել էր ոչ ներշնչված, այժմ իր տեսիլքի առջև բացվեց իր գեղեցկությամբ և փառքով։ Նա տեսավ, որ Սուրբ Գրքի մի մասը բացատրում է մյուսը, և երբ մի հատված փակ էր նրա հասկացողության համար, Խոսքի մեկ այլ մասում նա գտնում էր այն, ինչը բացատրում էր այն։ Նա սուրբ Աստծո Խոսքին վերաբերվեց ուրախությամբ և ամենախոր հարգանքով ու ակնածանքով»։ Վաղ Գրվածքներ, 230։
When Sister White states that “God sent His angel” to Miller, it is identifying that Gabriel was the angel sent to Miller, for “His angel,” is a term assigned to Gabriel.
Երբ Քույր Ուայթը հայտարարում է, որ «Աստված Իր հրեշտակին ուղարկեց» Միլլերին, դրանով նույնացվում է, որ Միլլերին ուղարկված հրեշտակը Գաբրիելն էր, որովհետև «Իր հրեշտակ» արտահայտությունը Գաբրիելին վերագրվող անվանում է։
“The words of the angel, ‘I am Gabriel, that stand in the presence of God,’ show that he holds a position of high honor in the heavenly courts. When he came with a message to Daniel, he said, ‘There is none that holdeth with me in these things, but Michael [Christ] your Prince.’ Daniel 10:21. Of Gabriel the Saviour speaks in the Revelation, saying that ‘He sent and signified it by His angel unto His servant John.’ Revelation 1:1.” The Desire of Ages, 99.
«Հրեշտակի խոսքերը՝ «Ես Գաբրիելն եմ, որ կանգնած եմ Աստծու ներկայության մեջ», ցույց են տալիս, որ նա բարձր պատվի դիրք ունի երկնային ատյաններում։ Երբ նա պատգամով եկավ Դանիելի մոտ, ասաց. «Չկա մեկը, որ ինձ հետ կանգնի այս բաներում, բացի Միքայելից [Քրիստոսից]՝ ձեր Իշխանից»։ Դանիել 10:21։ Գաբրիելի մասին Փրկիչը Հայտնության գրքում ասում է, որ «Նա ուղարկեց և նշաններով հայտնեց այն Իր հրեշտակի միջոցով Իր ծառա Հովհաննեսին»։ Հայտնություն 1:1»։ The Desire of Ages, 99.
Gabriel and the other angels guided Miller’s “mind and” opened “to his understanding prophecies which had ever been dark to God’s people.” His message was not simply developed through his method of study, but also by Divine revelation. The very method he employed to study the Bible just came into his mind. When God brings truth to our mind, it is a Divine revelation as opposed to arriving at truth through the process of rightly dividing the Bible. Miller did both, but Divine revelation was a part of how Miller came to understand the subject of “the daily.”
Գաբրիելը և մյուս հրեշտակները առաջնորդեցին Միլլերի «միտքը» և «բացեցին նրա հասկացողության առաջ այն մարգարեությունները, որոնք մինչ այդ միշտ խավար էին եղել Աստծո ժողովրդի համար»։ Նրա պատգամը ձևավորվեց ոչ միայն իր ուսումնասիրության եղանակի միջոցով, այլև Աստվածային հայտնությամբ։ Հենց այն եղանակը, որ նա գործադրեց Աստվածաշունչն ուսումնասիրելու համար, պարզապես ծնվեց նրա մտքում։ Երբ Աստված ճշմարտությունը բերում է մեր մտքին, դա Աստվածային հայտնություն է՝ ի տարբերություն ճշմարտությանը հասնելու՝ Աստվածաշունչը ճիշտ բաժանելու գործընթացի միջոցով։ Միլլերը երկուսն էլ արեց, սակայն Աստվածային հայտնությունը մի մասն էր այն բանի, թե ինչպես Միլլերը հասկացավ «ամենօրյա»-ի թեման։
Miller would not have recognized the gender oscillation of Daniel chapter eight, verses nine through twelve, for all he had was the Bible and a concordance that is void of any information concerning the biblical languages. He would not have seen the distinction between ‘sur’ and ‘rum’ which are both translated as “take away.” He would have not seen the distinction between ‘miqdash’ and ‘qodesh’ which are both translated as “sanctuary.”
Միլլերը չէր նկատի Դանիելի ութերորդ գլխի իններորդից մինչև տասներկուերորդ համարների սեռական տատանումը, քանի որ նրա ձեռքին միայն Աստվածաշունչն էր և մի բառացանկ, որը զուրկ էր աստվածաշնչյան լեզուներին վերաբերող որևէ տեղեկությունից։ Նա չէր տեսնի «sur»-ի և «rum»-ի միջև եղած տարբերությունը, որոնք երկուսն էլ թարգմանվում են որպես «վերցնել»։ Նա չէր տեսնի նաև «miqdash»-ի և «qodesh»-ի միջև եղած տարբերությունը, որոնք երկուսն էլ թարգմանվում են որպես «սրբարան»։
He would not have seen the truth of the word ‘tamid’ that is found one hundred and four times in the Bible. The truth he could not have seen (which is also the truth that he did see), was that of the one hundred and four times that the Hebrew word ‘tamid’ is used in the Bible, but only in the book of Daniel is the Hebrew word ‘tamid,’ used as a noun. ‘Tamid’ is the Hebrew word that means “continual”, and is translated as “the daily” in the book of Daniel.
Նա չէր տեսնի Աստվածաշնչում հարյուր չորս անգամ հանդիպող «tamid» բառի ճշմարտությունը։ Այն ճշմարտությունը, որ նա չէր կարող տեսնել (որը նաև այն ճշմարտությունն է, որ նա իսկապես տեսավ), այն էր, որ Աստվածաշնչում եբրայերեն «tamid» բառը գործածված է հարյուր չորս անգամ, բայց միայն Դանիելի գրքում է եբրայերեն «tamid» բառը գործածվում որպես գոյական։ «Tamid»-ը եբրայերեն բառ է, որ նշանակում է «անընդհատ», և Դանիելի գրքում թարգմանվում է որպես «ամենօրյա»։
Only in the book of Daniel is the word used as a noun, and the other ninety-nine times it is used as an adverb. For this reason, when the translators of the King James Bible were confronted with Daniel using the word five times as a noun, when all the other writers of the Bible used the word ninety-nine times as an adverb, they were forced by the weight of evidence to “correct” Daniel’s use of the word as a noun. In order to “correct” Daniel, they added the word “sacrifice” to the word, and thus turned a noun into an adverb. And then in order to correct the translators, Ellen White was inspired to record that she, “saw in relation to the ‘Daily,’ that the word ‘sacrifice’ was supplied by man’s wisdom, and does not belong to the text; and that the Lord gave the correct view of it to those who gave the judgment hour cry.”
Միայն Դանիելի գրքում է այդ բառը գործածված որպես գոյական, իսկ մնացած իննսունինը անգամ այն գործածված է որպես մակբայ։ Այդ պատճառով, երբ Թագավոր Հակոբոսի Աստվածաշնչի թարգմանիչները հանդիպեցին այն փաստին, որ Դանիելը այդ բառը հինգ անգամ գործածում է որպես գոյական, մինչդեռ Աստվածաշնչի մնացած բոլոր գրողները այն իննսունինը անգամ գործածել էին որպես մակբայ, նրանք ապացույցների ծանրությունից հարկադրված եղան Դանիելի՝ այդ բառը որպես գոյական գործածելը «ուղղել»։ Դանիելին «ուղղելու» համար նրանք այդ բառին ավելացրին «զոհ» բառը և այդպիսով գոյականը վերածեցին մակբայի։ Ապա, որպեսզի ուղղվեն թարգմանիչները, Էլեն Ուայթը ներշնչվեց արձանագրելու, որ ինքը ««Մշտականի» վերաբերյալ տեսա, որ «զոհ» բառը մարդու իմաստությամբ է հավելված և չի պատկանում բնագրին, և որ Տերը դրա ճիշտ ըմբռնումը տվել է նրանց, ովքեր հռչակեցին դատաստանի ժամի լուրը»։
Miller, by his own testimony, was seeking to understand “the daily,” which he ultimately did in 2 Thessalonians. But also, by his own testimony, when seeking to understand a word, he would consider every place the word was used, and the word is used ninety-nine other times in the Bible. Yet his testimony of “the daily,” is that he found it nowhere but in the book of Daniel, when he stated, “I read on, and could find no other case in which it [the daily] was found, but in Daniel.” Miller was led to the jewels not alone by his method of study, but also by divine revelation that was given to him through the ministry of angels.
Միլլերը, իր իսկ վկայության համաձայն, ձգտում էր հասկանալ «ամենօրյան», ինչը նա, ի վերջո, արեց 2 Թեսաղոնիկեցիներում։ Սակայն նաև, իր իսկ վկայության համաձայն, երբ նա ձգտում էր հասկանալ որևէ բառ, նա դիտարկում էր բոլոր այն տեղերը, որտեղ այդ բառն օգտագործված էր, իսկ այդ բառը Աստվածաշնչում օգտագործված է ևս իննսունինը անգամ։ Սակայն «ամենօրյայի» վերաբերյալ նրա վկայությունն այն է, որ նա այն ոչ մի տեղ չգտավ, բացի Դանիելի գրքից, երբ ասաց. «Ես շարունակեցի կարդալ և չկարողացա գտնել ուրիշ որևէ դեպք, որտեղ այն [ամենօրյան] գտնվեր, բացի Դանիելում»։ Միլլերը դեպի գոհարները առաջնորդվեց ոչ միայն իր ուսումնասիրության եղանակով, այլև աստվածային հայտնությամբ, որ նրան տրվեց հրեշտակների ծառայության միջոցով։
This is why his understanding of “the daily,” was correct, but limited. He could not recognize that of the five times “the daily” is referenced in the book of Daniel, that one of the three times “the daily” is “taken away,” represented a different meaning than the other two times. One time “the daily” is used with the Hebrew word ‘rum’ and the other two times it is used with the Hebrew word ‘sur.’ Both words are translated as take away, but ‘rum’ in Daniel chapter eight, verse eleven means to lift up and exalt, and in chapter eleven, verse thirty-one, and chapter twelve, verse eleven, the word ‘sur’ means to remove.
Ահա թե ինչու նրա «մշտականի» վերաբերյալ հասկացողությունը ճիշտ էր, բայց սահմանափակ։ Նա չէր կարող ճանաչել, որ Դանիելի գրքում այն հինգ դեպքերից, երբ հիշատակվում է «մշտականը», այն երեք դեպքերից մեկը, որտեղ «մշտականը» «վերցվում է», այլ նշանակություն էր ներկայացնում, քան մյուս երկու դեպքերը։ Մի դեպքում «մշտականը» գործածված է եբրայերեն «rum» բառի հետ, իսկ մյուս երկու դեպքերում՝ եբրայերեն «sur» բառի հետ։ Երկու բառերն էլ թարգմանվում են որպես «վերցնել», սակայն Դանիելի գրքի ութերորդ գլխի տասնմեկերորդ համարում «rum» բառը նշանակում է բարձրացնել և փառավորել, իսկ տասնմեկերորդ գլխի երեսունմեկերորդ համարում և տասներկուերորդ գլխի տասնմեկերորդ համարում «sur» բառը նշանակում է հեռացնել։
The theologians that eat and drink the Babylonian diet, argue that whether you remove a thing or whenever you lift up a thing, they both represent a type of removal, so both words are to be understood as possessing the same meaning. They argue that the three times “the daily,” is “taken away” always means to remove, and in doing so, they identify that Daniel was careless in his choice of words. They do not openly say that, but by inference they teach that Daniel should have used the word ‘sur’ in all three occurrences, for according to the theologians he supposedly meant the same thing each time “the daily” was “taken away.”
Բաբելոնյան կերակուրն ու խմիչքն ընդունող աստվածաբանները պնդում են, թե՝ արդյոք մի բան հեռացվում է, թե երբ մի բան բարձրացվում է, երկուսն էլ ներկայացնում են հեռացման մի տեսակ, ուստի երկու բառերն էլ պետք է հասկացվեն որպես նույն նշանակությունն ունեցող։ Նրանք պնդում են, որ այն երեք դեպքերում, երբ «ամենօրյա»-ն «վերցվում է», դա միշտ նշանակում է հեռացնել, և այդպես վարվելով՝ նշմարում են, թե Դանիելը իր բառընտրության մեջ անփույթ է եղել։ Նրանք դա բացահայտ չեն ասում, բայց իրենց հետևությամբ սովորեցնում են, որ Դանիելը բոլոր երեք դեպքերում էլ պետք է օգտագործած լիներ «sur» բառը, որովհետև, ըստ այդ աստվածաբանների, նա իբր ամեն անգամ նույն բանն էր նկատի ունենում, երբ «ամենօրյա»-ն «վերցվում էր»։
They do the same thing with the words ‘miqdash’ and ‘qodesh’ which are both translated as “sanctuary,” in verses eleven through fourteen in chapter eight. In each reference of “sanctuary” in those four verses, they insist they all represent God’s sanctuary. By inference again, Daniel should have simply used ‘qodesh’ in all three references, and not used ‘miqdash’ in verse eleven. Miller would not have recognized the distinction between those words, but the modern theologians do, and when they do, they insist that no distinction should be acknowledged. Yet Miller, who did not recognize the distinctions between the words, came to an opposite understanding of the modern theologians.
Նրանք նույն բանն են անում նաև «miqdash» և «qodesh» բառերի հետ, որոնք երկուսն էլ ութերորդ գլխի տասնմեկից տասնչորս համարներում թարգմանվում են որպես «սրբարան»։ Այդ չորս համարներում «սրբարան» բառի յուրաքանչյուր հիշատակության դեպքում նրանք պնդում են, թե բոլորը ներկայացնում են Աստծու սրբարանը։ Կրկին ըստ հետևության՝ Դանիելը պետք է պարզապես օգտագործած լիներ «qodesh»-ը բոլոր երեք հիշատակություններում և տասնմեկերորդ համարում «miqdash» չօգտագործեր։ Միլլերը չէր ճանաչի այդ բառերի միջև եղած տարբերությունը, սակայն արդի աստվածաբանները ճանաչում են այն, և երբ ճանաչում են, պնդում են, որ ոչ մի տարբերություն չպետք է ընդունվի։ Սակայն Միլլերը, որ չէր ճանաչում բառերի միջև եղած տարբերությունները, հանգեց մի ըմբռնման, որը հակադիր էր արդի աստվածաբանների ըմբռնմանը։
The reality is that Daniel was a careful writer, who knew the Hebrew language and was judged as ten times smarter than all the other wise men of Babylon. If anyone knew the proper usage of the Hebrew language, and how it was to be correctly represented in that particular history, it was Daniel. If Daniel employed different words, it was because they were meant to convey different meanings, which he purposely sought to represent. When Daniel’s distinct use of the words that are translated as “sanctuary” or as “take away” are acknowledged, they uphold Miller’s understanding of “the daily,” which was recognized by Miller in the very passage where Paul identifies that those who hate truth are destined to receive strong delusion.
Իրականությունն այն է, որ Դանիելը զգույշ գրող էր, որը գիտեր եբրայերեն լեզուն և գնահատվել էր որպես Բաբելոնի բոլոր մյուս իմաստուններից տասնապատիկ ավելի խելացի։ Եթե որևէ մեկը գիտեր եբրայերեն լեզվի պատշաճ գործածությունը և թե ինչպես այն պետք է ճիշտ կերպով ներկայացվեր տվյալ պատմության մեջ, ապա դա Դանիելն էր։ Եթե Դանիելը գործածեց տարբեր բառեր, ապա դա այն պատճառով էր, որ դրանք նախատեսված էին տարբեր իմաստներ հաղորդելու համար, որոնք նա միտումնավոր ձգտում էր արտահայտել։ Երբ ընդունվում է Դանիելի կողմից այն բառերի տարբերակված գործածությունը, որոնք թարգմանվել են որպես «սրբարան» կամ որպես «վերցնել», դրանք հաստատում են «մշտականի» վերաբերյալ Միլլերի ըմբռնումը, որը Միլլերը ճանաչեց հենց այն հատվածում, որտեղ Պողոսը նույնացնում է, որ ճշմարտությունն ատողները դատապարտված են ընդունելու զորեղ մոլորություն։
Those who hate the truth and believe the lie which produces strong delusion, are also represented as the drunkards of Ephraim, who are represented in two classes. One class is the learned leadership and the other class is the unlearned who will only hear what the learned teach them. They are those who hide beneath lies, and who make a covenant with death. They are the foolish virgins of Matthew twenty-five, and those whose soul is lifted up in Habakkuk two. They are those who reject the foundational truths of Miller’s dream, which shine ten times brighter at the end (representing the tenth and final test for modern Israel), as typified by the tenth and final test for ancient Israel.
Նրանք, ովքեր ատում են ճշմարտությունը և հավատում են սուտին, որ առաջ է բերում հզոր մոլորություն, ներկայացված են նաև որպես Եփրեմի հարբեցողներ, որոնք ներկայացված են երկու դասերով։ Մի դասը ուսյալ առաջնորդությունն է, իսկ մյուս դասը՝ անուսները, որոնք միայն կլսեն այն, ինչ ուսյալներն են նրանց սովորեցնում։ Նրանք են, ովքեր թաքնվում են ստերի տակ և ուխտ են կնքում մահվան հետ։ Նրանք են Մատթեոս քսանհինգի հիմար կույսերը և նրանք, որոնց հոգին հպարտացել է Ամբակումի երկրորդ գլխում։ Նրանք են նրանք, ովքեր մերժում են Միլլերի երազի հիմնարար ճշմարտությունները, որոնք վախճանում տասնապատիկ ավելի պայծառ են շողում (ներկայացնելով արդի Իսրայելի տասներորդ և վերջին փորձությունը), ինչպես որ նախապատկերված է հին Իսրայելի տասներորդ և վերջին փորձությամբ։
We will continue this study in the next article.
Այս ուսումնասիրությունը կշարունակենք հաջորդ հոդվածում։
And the Lord said unto Moses, How long will this people provoke me? and how long will it be ere they believe me, for all the signs which I have shewed among them? I will smite them with the pestilence, and disinherit them, and will make of thee a greater nation and mightier than they. And Moses said unto the Lord, Then the Egyptians shall hear it, (for thou broughtest up this people in thy might from among them) And they will tell it to the inhabitants of this land: for they have heard that thou Lord art among this people, that thou Lord art seen face to face, and that thy cloud standeth over them, and that thou goest before them, by day time in a pillar of a cloud, and in a pillar of fire by night. Now if thou shalt kill all this people as one man, then the nations which have heard the fame of thee will speak, saying, Because the Lord was not able to bring this people into the land which he sware unto them, therefore he hath slain them in the wilderness.
Եվ Տերը ասաց Մովսեսին. «Մինչև ե՞րբ պիտի այս ժողովուրդը բարկացնի ինձ, և մինչև ե՞րբ պիտի չհավատա ինձ՝ այն բոլոր նշանների հանդեպ, որ ես ցույց եմ տվել նրանց մեջ։ Ես պիտի հարվածեմ նրանց ժանտախտով և զրկեմ նրանց ժառանգությունից, իսկ քեզնից պիտի ստեղծեմ նրանցից ավելի մեծ և ավելի հզոր ազգ»։ Եվ Մովսեսն ասաց Տիրոջը. «Այն ժամանակ եգիպտացիները պիտի լսեն այդ, որովհետև դու քո զորությամբ այս ժողովրդին նրանց միջից դուրս բերեցիր, և նրանք պիտի պատմեն այս երկրի բնակիչներին. որովհետև նրանք լսել են, որ դու, Տե՛ր, այս ժողովրդի մեջ ես, որ դու, Տե՛ր, երևում ես դեմառդեմ, որ քո ամպը կանգնած է նրանց վրա, և որ դու գնում ես նրանց առջևից՝ ցերեկը ամպի սյան մեջ, իսկ գիշերը՝ կրակի սյան մեջ։ Արդ, եթե այս ամբողջ ժողովրդին սպանես ինչպես մեկ մարդու, ապա այն ազգերը, որոնք լսել են քո համբավը, պիտի ասեն. “Քանի որ Տերը չկարողացավ այս ժողովրդին մտցնել այն երկիրը, որի մասին երդվել էր նրանց, դրա համար էլ նրանց կոտորեց անապատում”»։
And now, I beseech thee, let the power of my Lord be great, according as thou hast spoken, saying, The Lord is longsuffering, and of great mercy, forgiving iniquity and transgression, and by no means clearing the guilty, visiting the iniquity of the fathers upon the children unto the third and fourth generation. Pardon, I beseech thee, the iniquity of this people according unto the greatness of thy mercy, and as thou hast forgiven this people, from Egypt even until now. And the Lord said, I have pardoned according to thy word: But as truly as I live, all the earth shall be filled with the glory of the Lord. Because all those men which have seen my glory, and my miracles, which I did in Egypt and in the wilderness, and have tempted me now these ten times, and have not hearkened to my voice; Surely they shall not see the land which I sware unto their fathers, neither shall any of them that provoked me see it: But my servant Caleb, because he had another spirit with him, and hath followed me fully, him will I bring into the land whereinto he went; and his seed shall possess it. Numbers 14:11–24.
Եվ այժմ, աղաչում եմ քեզ, թող իմ Տիրոջ զորությունը մեծ լինի, ինչպես դու խոսեցիր՝ ասելով. «Տերը երկայնամիտ է և մեծ ողորմությամբ, ներում է անօրենությունն ու հանցանքը, բայց ոչ մի կերպ մեղավորին անմեղ չի հայտարարում՝ հայրերի անօրենությունը որդիների վրա այցելելով մինչև երրորդ և չորրորդ սերունդը»։ Ներիր, աղաչում եմ քեզ, այս ժողովրդի անօրենությունը՝ քո ողորմության մեծության համեմատ, ինչպես ներել ես այս ժողովրդին Եգիպտոսից մինչև այժմ։ Եվ Տերն ասաց. «Ես ներեցի քո խոսքի համեմատ. բայց ինչպես ճշմարիտ է, որ ես կենդանի եմ, այնպես էլ ամբողջ երկիրը պիտի լցվի Տիրոջ փառքով։ Որովհետև այն բոլոր մարդիկ, որ տեսել են իմ փառքը և իմ հրաշքները, որոնք արեցի Եգիպտոսում և անապատում, և այժմ այս տասը անգամ փորձեցին ինձ ու չլսեցին իմ ձայնը, անկասկած չեն տեսնի այն երկիրը, որի մասին երդվեցի իրենց հայրերին, և ինձ բարկացրածներից ոչ մեկը չի տեսնի այն. բայց իմ ծառա Քաղեբը, որովհետև ուրիշ հոգի ուներ իր մեջ և լիովին հետևեց ինձ, նրան պիտի մտցնեմ այն երկիրը, ուր նա գնացել էր, և նրա սերունդը պիտի տիրի դրան»։ Թվեր 14:11–24։