Ikpe ikpe nyocha nke ndị dị ndụ malitere n’ụbọchị Septemba 11, 2001, ma ikpe mmezu amalite n’iwu ụbọchị Sọnde nke na-abịa n’oge na-adịghị anya. Oge ikpe abụọ ahụ na-anọchi anya ọrụ nke onyeozi ahụ nke na-akwadebe ụzọ maka Onyeozi nke Atọ nke Ọgbụgba-ndụ ahụ, na Ịlaịja nke atọ, nke bụ mmechi nke onyeozi Ịlaịja ahụ nke malitere n’akụkọ ihe mere eme ndị Millerite.
N’ime Kraịst mmezu nke Onye-Ozi nke Ọgbụgba-ndụ ahụ, Ọ sachapụrụ ụlọ nsọ nkịtị nke ụwa ugboro abụọ, nke nọchiri anya ahụ Ya na ụlọ nsọ ime mmụọ Ya. Ụlọ nsọ Ya nkịtị nke ụwa bidoro dịka ụlọ nsọ Ụlọikwuu nke ọzara, emesịa bụrụ ụlọ nsọ Solomọn, emesịa bụrụ ụlọ nsọ ahụ e wurughachiri mgbe afọ iri asaa nke ndọta n’agha na Babilọn gasịrị, ma bụrụkwa otu ụlọ nsọ ahụ ahụ mgbe a rụzigharịrị ya n’ọrụ nke afọ iri anọ na isii Herọd mere.
Ọnụnọ anụ ahụ nke Chineke gọziri ụlọikwuu nsọ ahụ na ụlọ nsọ nke Solomọn, ma ọ bụghị ụlọ nsọ ahụ e wuru ọzọ mgbe ndọta n’agha gasịrị; ma e gọziri ụlọ nsọ ahụ e mezigharịrị site n’ọnụnọ anụ ahụ nke Kraịst. N’akụkọ ihe mere eme nke ụlọ nsọ ahụ Herọd mezigharịrị, Kraịst sachara ụlọ nsọ ahụ ugboro abụọ n’ime mmezu nke Malakaị isi nke atọ. N’ịsacha ụlọ nsọ nke mbụ, Kraịst kpọrọ ụlọ nsọ ahụ ụlọ Nna Ya; ma n’ịsacha ụlọ nsọ ikpeazụ, Kraịst kpọrọ ya ụlọ ndị Juu.
N’akụkọ ihe mere eme nke ndị Millerite, Kraịst wuru ụlọ nsọ ime mmụọ n’ime afọ iri anọ na isii, site n’afọ 1798 ruo 1844. N’ụbọchị Ọktoba 22, 1844, n’imezu Malakaị isi nke atọ, O ji mberede bịa n’ụlọ nsọ Ya, si otu a sachapụ ụmụ agbọghọ-amaghị-ama. Mgbe ahụ, Ọ bịara dịka mmụọ ozi nke atọ iji mezuo nchacha nke abụọ na nke ikpeazụ, ma dịka ọ dị na mmalite nke Izrel oge ochie, Izrel nke oge a enweghị okwukwe dị mkpa iji rụchaa ọrụ ahụ.
N’ụbọchị Septemba 11, 2001, Kraịst lọghachiri imezu nsacha nke abụọ nke ụlọ nsọ ahụ, nke a na-emezu mgbe a sachapụsịrị ụmụ agbọghọ na-amaghị ihe n’iwu ụbọchị Sọnde nke na-abịa n’oge na-adịghị anya, mgbe ha tetara n’eziokwu ahụ na ha aghọtaghị mmụba nke ihe ọmụma ahụ e kpughere na 1989. Mmụba ahụ nke ihe ọmụma na-anọchi anya ozi mmiri ozuzo ikpeazụ, nke bụ ozi Mkpu Etiti Abalị mgbe etinyere ya n’usoro ilu ụmụ agbọghọ iri ahụ. Ozi nke amaokwu isii ikpeazụ nke Daniel iri na otu nke e kpughere n’oge ọgwụgwụ na 1989, ka e ji nọchite ya na amaokwu iri anọ na anọ nke amaokwu ndị ahụ dịka “akụkọ sitere n’ọwụwa anyanwụ na nke ugwu.”
Ozi nke mmiri ozuzo nke ikpeazụ bụ ozi nke Mkpu Etiti Abalị, ọ bụkwa ozi nke ọwụwa anyanwụ na ugwu. Ọwụwa anyanwụ na ugwu na-anọchi anya Alakụba na ndị nọnye ụkọchukwu nke papacy n’otu n’otu; ma dịka ozi, ha na-anọchi anya ozi nke Adventizim Laodisia na-emegide ma na-emegharị n’ụgha n’etiti Septemba 11, 2001 na iwu Sọnde nke na-abịa n’oge na-adịghị anya. Septemba 11, 2001, na-anọchi anya Alakụba (ọwụwa anyanwụ), iwu Sọnde kwa na-anọchi anya akara nke anụ ọhịa ahụ (ugwu).
E gosipụtara ihe ndina ọnwụ maka Adventizim Laodisia n’etiti ihe ịrịba-ama abụọ ahụ, dịka e siri mee ka o doo anya site n’ọnwụ nke onye-amụma na-adịghị erube isi n’etiti ịnyịnya ibu na ọdụm. A na-anọchi anya ihe ndina ọnwụ maka ndị nabatara akara nke anụ ọhịa ahụ site na “akụkọ si n’ọwụwa anyanwụ na n’ugwu” nke na-ewe iwe ike ọchịchị papal ma malite mkpagbu ikpeazụ megide ndị nke Chineke. Ozi ahụ na-amalite n’iwu Sọnde na-abịa n’oge na-adịghị anya na United States, nke bụ ebe, nakwa oge, Islam nke Ahụhụ nke atọ na-akụ n’ụzọ mberede. Mwakpo ahụ a na-atụghị anya ya na-emepụta mbibi mba, ma na-ewekwa mba dị iche iche iwe, si otú a na-enye mkpali akụ na ụba na nke ndọrọ ndọrọ ọchịchị iji kpọkọta mba niile ọnụ megide Islam, n’okpuru nlekọta nke njikọ atọ ahụ nke dragọn, anụ ọhịa, na onye-amụma ụgha.
N’akụkọ ihe mere eme nke Ịlaịja nke atọ nọchiri anya ya, ozi ahụ nke na-akọwapụta Ahụhụ nke atọ na-eme ka dragọn ahụ, anụ ọhịa ahụ, na onye amụma ụgha ahụ mara na Islam bụ ngwáọrụ ikpe ahụ Chineke ji ata mmadụ ahụhụ n’ihi ife akara ikike nke poopu. Dịka ọ dịkwa n’ihe gbasara Rome atọ ahụ, Babilọn atọ ahụ, Ịlaịja atọ ahụ, na ndị ozi atọ ahụ na-akwadebe ụzọ, a na-eguzobe Ahụhụ nke atọ site n’itinye Ahụhụ atọ ahụ n’ọrụ ugboro atọ.
M wee lee, nụkwa otu mmụọ-ozi ka ọ na-efegharị n’etiti eluigwe, na-ekwu kwa n’olu dị ukwuu, Ahụhụ, ahụhụ, ahụhụ, diri ndị bi n’ụwa n’ihi olu ndị ọzọ nke opi nke ndị mmụọ-ozi atọ ahụ, ndị ka ga-afụ opi! Mkpughe 8:13.
Nwanneanyị White kwadoro akwụkwọ Smith, Daniel and Revelation, n’ụzọ miri emi, na-egosi na onye ọ bụla nke Seventh-day Adventist kwesịrị inwe akwụkwọ ahụ, ọ bụ ezie na o kwupụtaghị ya n’ụzọ doro anya kpọmkwem dịka m si dee ya ugbu a, ma eziokwu ahụ dị n’ime nkwado o nyere ya.
“Onyenwe anyị na-akpọ ndị ọrụ ka ha banye n’ubi ọrụ ire akwụkwọ, ka e wee kesaa akwụkwọ ndị nwere ìhè nke eziokwu nke oge a. Ndị mmadụ nọ n’ụwa kwesịrị ịma na ihe ịrịba ama nke oge ndị a na-emezu. Weregidesie ha akwụkwọ ndị ga-enye ha ìhè. Daniel and Revelation, The Great Controversy, Patriarchs and Prophets, na The Desire of Ages kwesịrị ugbu a ịga n’ụwa. Nkuzi ukwu dị n’ime Daniel and Revelation ka ọtụtụ ndị nọ n’Australia ji agụụ gụsie ike. Akwụkwọ a abụrụla ụzọ e si duuru ọtụtụ mkpụrụ obi dị oké ọnụ ahịa n’ịmata eziokwu. Ihe niile a pụrụ ime kwesịkwara ime iji kesaa Thoughts on Daniel and the Revelation. Amaghị m akwụkwọ ọzọ ọ bụla nke pụrụ ịnọchi anya nke a. Ọ bụ aka enyemaka nke Chineke.”
“Ndị ahụ nọworo ogologo oge n’eziokwu a na-ehi ụra. Ha kwesịrị ido nsọ site n’aka Mmụọ Nsọ. A ga-ekwusara ozi nke mmụọ ozi nke atọ n’olu ike. Okwu ndị dị oke arọ dị n’ihu anyị. Anyị enweghị oge ọ bụla anyị ga-efunahụ. Chineke ekwela ka anyị kwe ka ihe nta kpuchie ìhè ahụ nke ekwesịrị inye ụwa.” Manuscript Releases, volume 21, 444.
A kọwara akwụkwọ ahụ, nke ndị jụrụkwa echiche Millerite banyere “ihe a na-eme kwa ụbọchị” n’akwụkwọ Daniel jụrụ, dị ka “aka enyemaka nke Chineke.” Ọ bụrụ na e nyela ndị Chineke ọrụ ịgbasa akwụkwọ ndị a kpọrọ aha na nkọwa e hotara tupu nke a, ọ pụtara na ndị Chineke ga-adị mkpa inwe akwụkwọ ahụ n’onwe ha. Akwụkwọ ahụ bụ ebe isi mwakpo nke ndị kwalitere echiche “ọhụrụ” banyere “ihe a na-eme kwa ụbọchị” n’akwụkwọ Daniel lekwasịrị anya, n’ihi na ọ bụ akwụkwọ ahụ ka ha chọrọ idegharịa ma wepụ ezi echiche banyere “ihe a na-eme kwa ụbọchị.”
Mgbe Nwanyị White kpọrọ aka ná ndị ndú abụọ bụ isi n’ime nnupụisi banyere “ihe a na-eme kwa ụbọchị” n’akwụkwọ Daniel, ọ na-egosipụtakarị na ha (Prescott na Daniells) enweghị ikike “ịtụgharị uche site n’ihe kpatara ya ruo n’ihe ọ na-ebute.” Ndị Adventist Laodisia na-emezigharị akụkọ ihe mere eme yiri ka ha nwekwara otu nsogbu ahụ.
Ndị-ndú ndị ahụ, bụ ndị n’akụkọ ihe mere eme nile nke nnupụisi ahụ malite n’afọ 1888 gaa n’ihu, n’oge ụfọdụ n’ahụmahụ onwe ha, nabatara ozizi ụgha banyere “ihe a na-eme kwa ụbọchị.” Nnupụisi ha bụ “mmetụta” ahụ, ma nghọta na-ezighị ezi banyere “ihe a na-eme kwa ụbọchị,” bụ “ihe kpatara ya.” Ndị mmegharị echiche nke ndị Adventist Laodisia na-eduhie ndị na-amụtaghị ihe ka ha kweere na ndị nnupụisi ahụ n’eziokwu nke akụkọ ihe mere eme Adventist, abụghịkwa n’eziokwu n’ime nnupụisi, n’agbanyeghị na ọ dịghị mgbe àmà ha a gbanwere agbanwe enweta nkwado site n’àmà nke Baịbụl na Mmụọ nke Amụma. N’ihi na ha anaghị ele “mmetụta” ahụ anya dịka nnupụisi, ha na-emechi ohere nke ịchọ “ihe kpatara ya.”
Dịka nnụnụ site n’ịkpafụ, dịkwa ka ilo site n’ifefe, otu a ka ọbụbụ ọnụ na-enweghị ihe kpatara ya agaghị abịa. Ilu 26:2.
Ndị nke Chineke ga-amata nnupụisi, ma mgbe ha mere otú ahụ, ha ga-achọ ihe kpatara ya. Mgbe ahụ, ha ga-edozi ihe kpatara ya. N’amaokwu sochirinụ, Sister White na-ekwu maka akụkọ banyere Achan.
“E gosiri m na Chineke n’ebe a na-egosi otú O si ele mmehie anya n’etiti ndị na-azọrọ na ha bụ ndị Ya na-edebe iwu Ya. Ndị ahụ O kwanyere ugwu n’ụzọ pụrụ iche site n’ime ka ha bụrụ ndị na-ahụ ngosipụta dị ịrịba ama nke ike Ya, dịka Izrel oge ochie hụrụ, ma ndị ga-adịkwa njikere ọbụna n’oge ahụ ileghara ntụziaka Ya doro anya anya, ga-abụ ndị iwe Ya ga-adakwasị. Ọ ga-akụziri ndị Ya na nnupụisi na mmehie na-akpasu Ya iwe nke ukwuu, nakwa na a gaghị ele ha anya dị ka ihe dị mfe. O na-egosi anyị na mgbe a hụrụ ndị Ya n’ime mmehie, ha kwesịrị ozugbo ime ihe siri ike ma doo anya iji wepụ mmehie ahụ n’etiti ha, ka iwe na-adịghị Ya mma ghara ịdịgide n’elu ha niile. Ma ọ bụrụ na ndị nọ n’ọnọdụ ọrụ na ibu ọrụ hapụ mmehie ndị nke ndị mmadụ ka ha gafee n’enweghị ntị, iwe na-adịghị Ya mma ga-adị n’elu ha, a ga-ejidekwa ndị nke Chineke, dịka otu ahụ dum, ka ha bụrụ ndị ga-aza ajụjụ maka mmehie ndị ahụ. N’ihe banyere otú O si emeso ndị Ya n’oge gara aga, Onyenwe anyị na-egosi mkpa ọ dị ime ka nzukọ dị ọcha pụọ n’ihe ọjọọ niile. Otu onye mmehie pụrụ ịgbasa ọchịchịrị nke ga-ewepụ ìhè Chineke n’ebe nzukọ ahụ dum nọ. Mgbe ndị mmadụ ghọtara na ọchịchịrị na-adakwasị ha, ma ha amaghị ihe kpatara ya, ha kwesịrị iji obi ha niile, n’ịdị umeala n’obi dị ukwuu na n’ịweda onwe ha ala, chọọ Chineke, ruo mgbe a ga-achọpụta ma wepụ ihe ọjọọ ndị ahụ na-ewute Mmụọ Ya.”
“Ikpa ókè nke ebilitere imegide anyị n’ihi na anyị abarala mmehie ndị ahụ Chineke gosiri m na ha dị, na mkpu e welitere nke ikwu na anyị siri ike ma dị njọ, abụghị nke ziri ezi. Chineke na-enye anyị iwu ikwu okwu, anyị agaghị agbachi nkịtị. Ọ bụrụ na mmehie pụtara ìhè n’etiti ndị Ya, ma ọ bụrụkwa na ndị ohu Chineke eleghara ha anya n’enweghị mmasị, n’eziokwu ha na-akwado ma na-agọzi onye mmehie ahụ, ha onwe ha kwa bụ ndị ikpe mara, ha ga-anatakwa iwe Chineke n’ezie; n’ihi na a ga-eme ka ha zaa ajụjụ banyere mmehie nke ndị ikpe mara. N’ọhụ m ka a dọrọ m aka ná ntị n’ọtụtụ ọnọdụ ebe e wetara iwe Chineke n’ihi ileghara anya nke ndị ohu Ya anya ime ihe banyere mmejọ na mmehie ndị dị n’etiti ha. Ndị ahụ gọziri mmejọ ndị a agụụla ndị mmadụ ka ha bụ ndị nwere ezi obi ma mara mma n’omume, naanị n’ihi na ha zere imezu ọrụ doro anya nke Akwụkwọ Nsọ. Ọrụ ahụ adịghị amasị mmetụta ha; ya mere ha zere ya.” Testimonies, volume 3, 265.
Akụkọ ihe mere eme nke ndị ndu nupụụrụ isi n’ime Adventism na-agba àmà na otu n’ime nzọụkwụ ndị a na-ahụkarị fọrọ nke nta ka ọ bụrụ mgbe niile n’ihe gbasara nnupụisi ha bụ na, n’otu oge n’ime ahụmahụ onwe ha, ha nakweere echiche ụgha banyere “the daily.” N’ihi ya, akwụkwọ Smith, n’agbanyeghị na e sitere n’mmụọ nsọ nye ya ma nwee ụfọdụ nsogbu n’ozizi, ka na-enye nkọwapụta sara mbara magburu onwe ya banyere nghọta ndị pioneers nwere banyere Mkpughe isi nke asatọ na nke itoolu, ebe anyị na-ahụ ka e si depụta akụkọ amụma banyere opi isii mbụ. Anyị ga-ezo aka n’ihe Smith kwuru n’akwụkwọ ya, Daniel and Revelation, ka anyị na-amalite ịtụle itinye n’ọrụ ugboro atọ nke Ahụhụ atọ ahụ.
Nwanyị White na-agwa anyị na e nyere William Miller nnukwu ìhè banyere akwụkwọ Mkpughe, ma nghọta ya banyere isi nke iri na atọ, na iri na isii ruo iri na asatọ ezighi ezi, n’ihi na ọ nọ n’ebe na-ezighị ezi n’akụkọ ihe mere eme ka o wee hụ na e nwere ike atọ, ọ bụghị abụọ, nke na-ebute ịtọgbọrọ n’efu. Nnukwu ìhè ya dị n’isi nke abụọ ruo nke itoolu nke Mkpughe.
“Ndị nkwusa na ndị mmadụ elewo akwụkwọ Mkpughe anya dịka ihe omimi, nakwa dịka ihe na-erughị akụkụ ndị ọzọ nke Akwụkwọ Nsọ dị nsọ mkpa. Ma ahụrụ m na akwụkwọ a bụ n’ezie mkpughe e nyere maka uru pụrụ iche nke ndị ga-adị ndụ n’ụbọchị ikpeazụ, iji duzie ha n’ịmata ọnọdụ ha n’eziokwu na ọrụ ha. Chineke duziri uche William Miller gaa n’amụma ndị ahụ ma nye ya ìhè dị ukwuu banyere akwụkwọ Mkpughe.” Early Writings, 231.
Miller kọwara nghọta ya banyere ụka dị iche iche, akàrà, opi na ite iwe dị ka ndị a.
“Ụka asaa nke Eshịa bụ akụkọ ihe mere eme nke ụka Kraịst n’ụdị ya asaa, n’ime mgbagwoju anya ya niile na ntụgharị ya niile, n’ime ọganihu ya niile na mkpagbu ya niile, site n’ụbọchị ndịozi ruo na njedebe nke ụwa. Akàrà asaa ahụ bụ akụkọ ihe mere eme nke omume na mmegharị nke ike na ndị eze nke ụwa n’ebe ụka nọ, na nchebe Chineke na-eche ndị ya n’oge ahụkwa. Opi asaa ahụ bụ akụkọ ihe mere eme nke ikpe asaa pụrụ iche ma dị arọ nke e zitere n’elu ụwa, ma ọ bụ alaeze Rom. Ma iko asaa ahụ bụ ọrịa ọjọọ asaa ikpeazụ e zitere n’elu Rom Papal. Agwakọtara na ndị a ọtụtụ ihe omume ndị ọzọ, a kpara ha n’ime ya dị ka iyi ndị na-asọba n’ime nnukwu osimiri, na-emeju nnukwu osimiri nke amụma, ruo mgbe ihe niile na-ejedebe anyị n’ime oke osimiri nke ebighị ebi.”
“Nke a, n’echiche m, bụ atụmatụ amụma Jọn dị n’akwụkwọ Mkpughe. Ma onye chọrọ ịghọta akwụkwọ a aghaghị inwe ọmụma zuru ezu banyere akụkụ ndị ọzọ nke okwu Chineke. A naghị akọwa ihe oyiyi na ilu e ji mee amụma a ha niile n’ime ya n’onwe ya, kama a ga-achọta ha n’ime ndị amụma ndị ọzọ, ma kọwaa ha n’akụkụ Akwụkwọ Nsọ ndị ọzọ. Ya mere, o doro anya na Chineke ebuwo n’obi ka a mụọ ihe nile ahụ dum, ọbụna iji nweta nghọta doro anya banyere akụkụ ọ bụla.” William Miller, Miller’s Lectures, mpịakọta 2, nkuzi 12, 178.
Dịnnọọ dịka onyeozi nke atọ, onye na-akwadebe ụzọ maka Onyeozi nke Ọgbụgba-ndụ, na-anọchi anya akụkọ ime nke ikpe nke chọọchị, n’ịtụnyere ya na Ịlaịja nke atọ, onye na-anọchi anya akụkọ mpụga n’ime ikpe nke Babilọn nke oge a, nghọta mbụ nke chọọchị dị iche iche na nke akàrà ndị ahụ kọwara otu àmà ime-mpụga ahụ.
“A na-eme ka anyị mara akara ndị ahụ n’isi nke anọ, nke ise, na nke isii nke Mkpughe. A na-eme ka a hụ ihe omume ndị e gosipụtara n’okpuru akara ndị a na Mkpughe 6, na amaokwu mbụ nke Mkpughe 8. O doro anya na ha na-ekpuchi ihe omume ndị nzukọ Kraịst metụtara site n’mmalite nke ọchịchị oge a ruo n’ịbịa Kraịst.
“Mgbe ụka asaa ahụ na-egosi akụkọ ime nke ụka, akara asaa ahụ na-eme ka a hụ nnukwu ihe omume ndị dị n’akụkọ mpụga ya.” Uriah Smith, The Biblical Institute, 253.
Uraịa Smit na-akọwapụta nghọta ndị Millerite banyere mmekọrịta dị n’ime na n’èzí nke ụka dị iche iche, James White kwa na-enye nchịkọta yiri nke a n’usoro akụkọ ihe mere eme ndị na-agakọ ọnụ.
“Ugbu a, anyi esorola nzukọ-nsọ, akara ndị ahụ, na anụ ọhịa ndị ahụ, ma ọ bụ ihe ndị dị ndụ, ruo n’ókè ha pụrụ iji tụnyere onwe ha dịka ndị na-ekpuchi otu oge ndị ahụ. Akara ndị ahụ dị asaa n’ọnụọgụ, ma anụ ọhịa ndị ahụ bụ naanị anọ. O nwekwara ike ịdị mma ịrịba ama ebe a, na n’imeghe akara nke mbụ, nke abụọ, nke atọ, na nke anọ, a na-anụ anụ ọhịa nke mbụ, nke abụọ, nke atọ, na nke anọ ka ha na-asị, ‘Bịa hụ;’ ma mgbe a meghere akara nke ise, nke isii, na nke asaa, a naghị anụ olu dị otú ahụ. Ma ọ bụghịkwa na nzukọ-nsọ atọ ikpeazụ ahụ, na akara atọ ikpeazụ ahụ, kwekọrọ n’ịkpuchi otu oge ndị ahụ, dịka nzukọ-nsọ anọ mbụ ahụ na akara anọ mbụ ahụ si eme. Ma, dịka anyị gosiri, nzukọ-nsọ, akara, na anụ ọhịa ndị ahụ kwekọrọ n’ịkpuchi otu oge ndị ahụ ruo ihe dị ka afọ 1800, ruo mgbe anyị rutere n’ime ntakịrị ihe karịrị ọkara narị afọ nke oge ugbu a.” James White, Review and Herald, February 12, 1857.
Anyi ka kwughachara atọ n’ime ndị isi ọsụ ụzọ nke akụkọ ihe mere eme Millerite. Ha atọ jidesiri echiche ziri ezi banyere “ihe a na-eme kwa ụbọchị,” ma ha niile jidesikwara nchịkọta ụka dị iche iche, akàrà, na opi n’ime usoro eziokwu ahụ e duru Miller ka ọ ghọta ma gosipụta.
“Mgbe ndị mmadụ bịara bụ́ ndị ga-akwagharị otu mkpọ maọbụ otu ogidi n’ala ntọala ahụ Chineke guzosiri ike site n’Mmụọ Nsọ Ya, ka ndị ikom meworo okenye bụ́ ndị bụ ndị mbido n’ọrụ anyị kwuo okwu n’ụzọ doro anya, ka ndị ahụ nwụrụ anwụ kwuokwa site n’ịbịgharịa bipụta isiokwu ha n’akwụkwọ akụkọ anyị. Kpọkọtanụ ụzarị nile nke ìhè Chineke nyere ka Ọ na-edu ndị Ya nzọụkwụ site nzọụkwụ n’ụzọ nke eziokwu. Eziokwu a ga-anagide nnwale nke oge na nke ọnwụnwa.” Manuscript Release, 760, 10.
N’ụbọchị Septemba 11, 2001, mmụọ ozi ahụ dị ike nke Mkpughe isi nke iri na asatọ siri n’eluigwe rịdata, ma malite ọrụ nke iduzi ndị ga-anabata ma rie Achịcha ahụ nke siwo n’eluigwe bịada ugbu a, ka ha laghachi n’“ụzọ ochie,” nke Jeremaịa isi nke isii. Alfa na Omega chọrọ ka ndị ahụ dị njikere ịgbalịsi ike ịbụ n’etiti otu narị puku na iri anọ na anọ ahụ hụ na ihe mere ka Ọ si n’eluigwe rịdata n’Ọgọst 11, 1840, abụghị nanị mmezu amụma oge, kama ọ bụ mmezu amụma oge nke Ahụhụ nke Abụọ. Ọ chọrọ ka ndị Ya chọpụtakwa ọzọ ụzọ ochie ndị ahụ nke akụkọ ihe mere eme ebe Ọ wuru ụlọ nsọ nke ndị Millerite n’ime afọ iri anọ na isii ahụ, site na 1798 ruo 1844.
E jirila mkpofu na ego ụgha na nkume dị oké ọnụ ahịa ụgha kpuchie akụkọ ahụ. Ozi ntọala ụgha, nke e wuru n’elu ájá, ọ bụghịkwa n’elu Nkume nke Oge ebighị ebi, mere ka e kpuchie akụkọ ahụ. Ọ dị n’akụkọ ihe mere eme nke ndị Millerait, akụkọ ahụ ebe, dịka Pita si kọwaa ya, ndị Millerait, “ndị n’oge gara aga na-abụghị ndị mmadụ, ma” mgbe ahụ ghọọ “ndị nke Chineke,” ndị e weliri elu ma wukwaa dịka “ụlọ ime mmụọ, ndị nchụàjà dị nsọ.” Ọdụm nke ebo Juda rutere na Septemba 11, 2001, ma duru ndị Ya nke ụbọchị ikpeazụ banye n’ọrụ ihicha “ụlọ nsọ” nke akụkọ ihe mere eme banyere iwulite elu ụlọ nsọ Millerait ahụ. E ji amụma mee ihe nlereanya ọrụ ahụ, amụma nke buru amụma na Onyenwe anyị ga-ebuli otu nwoke aha ya bụ Josaya, (nke pụtara ntọala nke Chineke).
Mgbe e welitere Josaya iji mezuo amụma nke onye amụma ahụ na-erubeghị isi, ọ malitere ọrụ idozi ụlọ nsọ ahụ nke dara n’ọgbaaghara. N’ọrụ idozi na ime ka ọ dị ọcha, a chọpụtara “ọnbụ ọnụ nke Mosis,” ma mgbe a gụrụ ya n’ihu Josaya, ọ kpatara mgbanwe nke Josaya. Anyị ga-atụle amụma ahụ, n’ihe metụtara nchọpụtaghachi nke “ugboro asaa,” mgbe Septemba 11, 2001 gasịrị.
Anyị ga-amalite ọmụmụ ahụ n’isiokwu na-esonụ.
“Dị nnọọ ka ogologo oge ndị na-ekwupụta eziokwu na-ejere Setan ozi, onyinyo ya nke sitere n’ala mmụọ ọjọọ ga-egbochi ha ịhụ Chineke na eluigwe. Ha ga-adị ka ndị furu ịhụnanya mbụ ha. Ha apụghị ịhụ ihe ndị bụ eziokwu ebighị ebi. Nke ahụ Chineke kwadebereere anyị ka a na-anọchi anya ya n’akwụkwọ Zekaraịa, isi nke 3 na 4, na 4:12–14: ‘M wee zaghachi ọzọ, si ya, Gịnị bụ alaka oliv abụọ ndị a, ndị site n’ọkpọkọ ọlaedo abụọ ahụ na-awụpụta mmanụ ọlaedo ahụ n’ime onwe ha? O wee zaa m, sị, Ì maghị ihe ndị a bụ? M wee sị, Mba, Onyenwe m. O wee sị, Ndị a bụ ndị abụọ e tere mmanụ, ndị na-eguzo n’akụkụ Onyenwe ụwa nile.’”
“Onyenwe anyị juputara n’ihe enyemaka. Enweghị ụkọ akụrụngwa ọ bụla n’aka Ya. Ọ bụ n’ihi enweghị okwukwe anyị, n’ihi ịdị n’ụwa anyị, n’ihi okwu efu anyị, n’ihi ekweghị ekwe anyị, nke a na-egosipụta n’okwu ọnụ anyị, ka onyinyo ọchịchịrị na-achịkọta onwe ha gburugburu anyị. A naghị ekpughe Kraịst n’okwu ma ọ bụ n’agwa dịka Onye ahụ mara mma kpamkpam, na Onye kacha elu n’etiti puku iri. Mgbe mkpụrụ obi ji afọ ojuju ebuli onwe ya elu n’ihe efu, Mmụọ nke Onyenwe anyị apụghị ime nnukwu ihe ọ bụla n’ime ya. Ọhụhụ anyị dị mkpụmkpụ na-ahụ onyinyo ahụ, ma ọ pụghị ịhụ ebube nke dị n’ofè ya. Ndị mmụọ ozi ji ifufe anọ ahụ aka, nke e sere onyinyo ya dịka ịnyịnya iwe na-achọ ịhapụ onwe ya ma gbaa ọsọ gafee n’elu ụwa dum, na-eburu mbibi na ọnwụ n’ụzọ ya.”
“Ànyị ga-arahụ ụra n’ókè-ala nke ụwa ebighị ebi? Ànyị ga-abụ ndị nzuzu n’uche, ndị oyi, na ndị nwụrụ anwụ? O, ka anyị nwee n’ime ụka anyị Mmụọ na ume nke Chineke ka a kupụta n’ime ndị Ya, ka ha wee guzo n’ukwu ha dịrị ndụ. Anyị kwesịrị ịhụ na ụzọ ahụ dị warara, na ọnụ ụzọ ámá ahụ dịkwa warara. Ma ka anyị na-agafe n’ọnụ ụzọ ámá warara ahụ, obosara ya enweghị njedebe.” Manuscript Releases, volume 20, 216, 217.