Akụkọ ihe mere eme zoro ezo nke amaokwu iri anọ nwere ahịrị ndị isi ala isii site n’oge ọgwụgwụ ahụ n’afọ 1989 ruo n’afọ 2020, mgbe Biden, onye isi ala nke asaa, zuru ọchịchị onye isi ala ahụ. Afọ 2020 na-akara mmalite nke akụkọ ihe mere eme zoro ezo, site n’ebe ahụ ruo “Alexander the Great”, nke na-anọchi anya oge e guzobere alaeze nke asaa nke amụma Bible n’iwu Sunday nke na-abịa n’oge na-adịghị anya. Ndị eze iri ahụ ozugbo kwekọrọ inye alaeze nke asaa ha nye alaeze nke asatọ, nke sitere n’ime asaa ahụ—ike papal. Akụkọ ihe mere eme zoro ezo ahụ na-amalite na onye isi ala nke asaa ma na-ejedebe na alaeze nke asaa.

Mgbe akụkọ ihe mere eme na-egosi na n’agbata Xerxes, nke na-anọchi anya eze bara ụba nke na-akpalite Grecia, ruo Alexander the Great, e nwere ndị eze Peasia asatọ, anyị na-achọpụta na akụkọ ihe mere eme zoro ezo dị n’etiti njedebe nke amaokwu nke abụọ na amaokwu nke atọ na-anọchi anya oge nnwale nke ihe oyiyi nke anụ ọhịa site n’ọnụọgụ asatọ. A na-eme ka ihe oyiyi nke anụ ọhịa nọ na United States guzoro kpamkpam mgbe a manyere iwu Sọnde, ma n’oge ahụ ka alaeze nke asaa, ma emesịa nke asatọ, na-abịa. Ndị eze Peasia asatọ ahụ na-ejedebe na Alexander the Great, ya mere ọnụọgụ asatọ na-akara oge nnwale nke ihe oyiyi nke anụ ọhịa nke na-ejedebe n’iwu Sọnde.

Amaokwu nke iri ruo nke iri na ise na-agwa anyị na oge ule nke oyiyi nke anụ ọhịa ahụ bụ nke atọ n’ime ihe ịrịba ama atọ e gosipụtara site n’akụkọ ihe mere eme nke ndị Maccabee, nakwa na ihe ịrịba ama nke atọ ahụ bụ oge malitere na 161 BC ma kwụsị na 158 BC. Oge ahụ sochiri ihe ịrịba ama mbụ nke 167 BC, nke kpọrọ aha mmalite nke Nnupụisi Maccabee na Modein, obodo aha ya pụtara “ime mkpesa.” 164 BC sochiri mkpesa ahụ e mere na Modein, ma kọwaa nraranye nke abụọ nke ụlọ nsọ nke abụọ. 164 BC na-akọwapụta nmalite ọchịchị nke abụọ nke Donald Trump dịka onye isi ala nke asatọ kemgbe Reagan na 1989, onye si n’etiti asaa ahụ pụta. Nmalite ọchịchị ya na Jenụwarị 20, 2025 ka e jiri 164 BC nọchite anya ya, na emume nrara-azụ ahụ, nke mụrụ ọrụ ebube satanic nke gụnyere ntụaka abụọ banyere asatọ ahụ ịbụ nke asaa ahụ.

Ya mere, ndị eze Peasia asatọ ahụ na-anọchi anya akụkọ ihe mere eme nke njikọ ndị Juu na Rom site n’afọ 161 BC ruo n’afọ 158 BC, ma site n’ime nke a ha na-enye akaebe nke abụọ banyere oge nnwale nke oyiyi anụ ọhịa ahụ nke na-esochi mbido ọchịchị Trump n’afọ 2025. Amaokwu nke abụọ na-aga n’ihu ruo na ntuli aka e zuru na 2020, ebe ọ na-akwụsị ruo mgbe etinyere akaebe akụkọ ihe mere eme nke ndị eze Peasia asatọ ahụ, ma ha na-enweta ngwa ha mgbe mbido ọchịchị nke abụọ nke Trump gasịrị. Ozugbo e debere ndị eze Peasia asatọ ahụ n’elu akụkọ ihe mere eme dị n’etiti amaokwu nke abụọ na nke atọ, a ka nwere oge zoro ezo sitere na mbido ọchịchị Biden ruo na mbido ọchịchị nke abụọ nke Trump.

Akụkọ ihe mere eme ahụ zoro ezo ka a na-amata ya na Mkpughe isi nke iri na otu, ebe anụ ọhịa nke ekweghị na Chineke gburu ndị àmà abụọ ahụ n’afọ 2020. Mgbe ahụ, mgbe ụbọchị ihe nnọchianya atọ na ọkara gasịrị, Maịkel na-arịdata ime ka ndị àmà abụọ ahụ bilie n’ọnwụ. Trump “e mere ka o si n’ọnwụ bilie” malitere mgbasa ozi nke atọ ya maka onye isi ala na November 15, 2022, ma “olu nke onye na-eti mkpu n’ọzara” e mere ka o si n’ọnwụ bilie malitere ịkpọ puku narị anọ na iri anọ na anọ ahụ na njedebe nke July, 2023.

Amaokwu nke iri, nke iri na otu, na nke iri na abụọ nke Daniel isi nke iri na otu na-akọwa Agha Ukraine nke malitere n’afọ 2014, nke ga-akwụsị site n’ọgụ mmeri Russia, nke ndakpọ nke njikọ ọchịchị Russia dị ugbu a ga-esochi, dịka e gosiri ya n’ụdị site n’ndakpọ nke Soviet Union n’afọ 1989.

Amaokwu nke iri na atọ ruo nke iri na ise na-akọwa ahịrị amụma atọ. Ahịrị nke ọgwụgwọ nke ọchịchị papacy, nke na-amalite mgbe akwụna Taịa si n’ebe o zoro apụta, ka e ji amaokwu nke iri na anọ kọwaa n’ụdị atụ; mmezu ya n’akụkọ ihe mere eme bụ n’afọ 200 BC, mgbe Rom ndị ọgọ mmụọ batara n’akụkọ ihe mere eme amụma dịka ndị ohi nke ndị gị, ndị na-ebuli onwe ha elu, ma na-ada.

N’ime amaokwu atọ ahụ, a na-anọchi anya ahịrị amụma nke Republicanism nupụrụ isi site n’akụkọ ihe mere eme nke Antiochus III, onye na-anọchi anya ọrụ Trump dịka onye isi ala nke asatọ, ya bụ, onye sitere n’ime asaa ahụ. Amaokwu ndị ahụ na-akọwapụtakwa ahịrị amụma nke Protestantism nupụrụ isi dịka e si anọchi ya anya n’akụkọ ihe mere eme nke ndị Maccabee.

Ahịrị amụma nke ezi mpi Protestant nke malitere dịka ngagharị Filadelfia nke ndị Millerait, ma nke na-agwụkwa dịka ngagharị Filadelfia nke otu narị puku iri anọ na anọ ahụ, kwesịkwara ka e tinyekwuo ya n’elu akụkọ zoro ezo nke amaokwu nke iri anọ. Égbè eluigwe asaa nke Mkpughe isi nke iri bụ akara nke ma ngagharị Filadelfia nke ndị Millerait ma nke otu narị puku iri anọ na anọ ahụ. Imechi amụma, na imeghe amụma, bụ Kraịst na-arụzu ya, ma mgbe Ọ na-eme otú ahụ, Ọ na-egosi Onwe Ya dịka Ọdụm nke ebo Juda. N’isi nke iri, mmụọ ozi ahụ nke Sister White kwuru na ọ bụ “ọ dịghị onye ọzọ ma e wezụga Jisọs Kraịst” “tiri mkpu n’olu ukwu, dịka mgbe ọdụm na-amu uja: ma mgbe o tirila mkpu, égbè eluigwe asaa kwuru olu ha.”

Kraịst, dịka Ọdụm nke ebo Juda, tinyere égbè-eluigwe asaa ahụ n’ime akụkọ amụma n’akụkụ afọ 100, ma O mechiri ya akara ozugbo, n’ihi na “mgbe égbè-eluigwe asaa ahụ kwusịrị olu ha,” Jọn “na-achọ ide: ma” ọ “nụrụ olu sitere n’eluigwe na-asị,” “Mechie akara ihe ndị ahụ égbè-eluigwe asaa ahụ kwuru, edekwala ha.”

A na-emepezi ugbu a akụkọ zoro ezo nke amaokwu iri anọ site n’aka Ọdụm nke ebo Juda, ma n’ime akụkọ ahụ, a na-anọchi anya ahịrị nke ezi mpi Protestant site na égbè-eluigwe asaa ahụ. Mgbe olu ahụ n’ọzara malitere iti mkpu n’ọnwa Julaị 2023, Ọdụm nke ebo Juda mepere mkpughe ọzọ banyere ihe “Égbè-eluigwe Asaa” ahụ na-anọchi anya ya.

Égbè eluigwe asaa ahụ na-anọchi anya akụkọ ihe mere eme site na Julaị 18, 2020, mgbe e gburu ngagharị nke otu narị na iri anọ na anọ puku n’okporo ámá, ruo n’iwu Sọnde nke na-abịa n’oge na-adịghị anya. Ahịrị nke égbè eluigwe asaa ahụ na-akọwapụta “ihe omume,” ndị na-eme n’ime akụkọ ihe mere eme ahụ. Nkụda mmụọ mbụ ahụ, ozi nke Mkpu Etiti Abalị sochiri ya, ma iwu Sọnde sochiekwa ya. Mgbe Nwanneanyị White kọwara égbè eluigwe asaa ahụ, ma dịka akụkọ ihe mere eme nke mmụọ ozi mbụ na nke abụọ, ma ọ bụ dịka ihe omume ndị ga-abịa n’ọdịnihu, n’ime nnọchiteanya abụọ ahụ ọ kọwara na ha na-anọchi anya “ihe omume”.

Ozi nke Mkpu Etiti Abalị pụrụ ịdị ka ihe na-abụghị “ihe omume”, ma n’akụkọ ihe mere eme nke ndị Millerite, nzukọ ogige Exeter site n’Ọgọọst 12 ruo 17, 1844 bụ “ihe omume”, ya na ọtụtụ nkọwa ndị ọzọ metụtara ihe omume ahụ. Ma mbata ozi Mkpu Etiti Abalị n’ime nzukọ ogige ahụ bụkwa mmezu nke ilu ụmụ agbọghọ iri ahụ nke Matiu isi nke iri abụọ na ise. “Ihe omume” nke nzukọ ogige Exeter bụ mmezu nke égbè eluigwe asaa ahụ, ma ilu ụmụ agbọghọ iri ahụ adịghị elekwasị anya n’ihe omume ndị ahụ; ọ na-elekwasị anya n’“ahụmahụ” nke ụmụ agbọghọ ndị ahụ,

“Akụkọ ilu banyere ụmụ agbọghọ na-amaghị nwoke iri nke Matiu 25 na-egosikwa ahụmahụ nke ndị Adventist.” The Great Controversy, 393.

Dị ka égbè eluigwe asaa si akọwapụta akụkọ ihe mere eme yiri ibe ya nke mmegharị nke mmụọ ozi mbụ na nke atọ, otu a kwa ilu ụmụ agbọghọ iri ahụ na-akọwapụtakwa akụkọ ihe mere eme abụọ ahụ yiri ibe ha.

“A na-eduga m ugboro ugboro n’akụkọ ilu nke ụmụagbọghọ iri ahụ, ise n’ime ha bụ ndị amamihe, ma ise bụ ndị nzuzu. E mezuworịwo ma a ka ga-emezu kwa ilu a ruo n’akwụkwọ ozi ya nke ikpeazụ, n’ihi na o nwere itinye n’ọrụ pụrụ iche n’oge a, ma, dịka ozi mmụọ ozi nke atọ, e mezuwo ya, a ga-anọgidekwa na-egosi ya dịka eziokwu dị ugbu a ruo na njedebe nke oge.” Review and Herald, Ọgọst 19, 1890.

Akara nke égbè eluigwe asaa ahụ na-anọchi anya “ihe omume” nke akụkọ ihe mere eme ndị ahụ na-agakọ ọnụ, ebe ụmụ agbọghọ iri ahụ na-anọchi anya “ahụmahụ” nke ụmụ agbọghọ amamihe na ndị nzuzu n’ime akụkọ ihe mere eme abụọ ahụ na-agakọ ọnụ. Ahụmahụ nke ndị Millerite, ruo n’afọ 1856, bụ ahụmahụ nke Filadelfia, ma ahụmahụ nke ngagharị nke puku narị na iri anọ na anọ ahụ bụ ahụmahụ nke Laodisia, ruo obere oge ka ọnwa Julaị, 2023 gasịrị. N’ime akụkọ abụọ ahụ, a ga-eme ka ụmụ agbọghọ amamihe na ndị nzuzu pụta ìhè n’oge ozi nke Mkpu Etiti Abalị bịarutere, n’ihi na ọ bụ mgbe ahụ ka a ga-ahụ ndị nwere mmanụ nke nkwadebe.

“Ọnọdụ nke Ụka nke a na-anọchi anya ya site n’ụmụagbọghọ-amaghị-uche, ka a na-akọkwa ya dịka ọnọdụ Laodisia.” Review and Herald, August 19, 1890.

Ndị na-ajụ iri ozi ahụ nke dị n’aka Maikel, onyeisi ndị mmụọ ozi, onye rịdatara na njedebe nke ọnwa Julaị, 2023, ga-anọgide n’ọnọdụ Laodisia, ma ndị na-ewere obere akwụkwọ ahụ rie ya ga-abanye n’ọnọdụ Filadelfia. Ọnọdụ Laodisia na-anọchi anya otu ndị mmadụ, ma ọ bụ mmadụ n’otu n’otu, nke Kraịst nọ n’èzí ya, ma na-achọ ịbanye; ma ọnọdụ Filadelfia ka a na-anọchi anya ya dị ka njikọta nke Chineke na mmadụ. Égbè eluigwe asaa ahụ na-akọwapụta “ihe omume” nke ahịrị mpi ezi Protestant nke e tinyere n’ime akụkọ ihe mere eme zoro ezo nke amaokwu iri anọ, malite na Julaị 18, 2020, ma kwụsị na iwu Sọnde.

Ilu nke ụmụ agbọghọ iri ahụ na-akọwapụta “ahụmahụ” nke ndị a kpọrọ ka ha bụrụ n’etiti otu narị puku iri anọ na anọ ahụ n’ime otu oge ahụ kpọmkwem. “Ihe omume” ndị na-akọwapụta akụkọ ihe mere eme nke otu narị puku iri anọ na anọ ahụ site na Julaị 18, 2020 ruo n’iwu ụbọchị Sọnde, na “ahụmahụ” nke klaasị abụọ ahụ n’ime akụkọ ihe mere eme ahụ, so ya na nkọwapụta ọrụ ahụ e kenyere n’akụkọ ihe mere eme abụọ ndị ahụ na-agba n’usoro yiri ibe ha. Ndị mmụọ ozi nke Mkpughe iri na anọ nọchiri anya ọrụ ahụ, a nọchiri ọrụ ndị Millerait site n’aka mmụọ ozi mbụ na nke abụọ, ma ọrụ nke otu narị puku iri anọ na anọ ahụ ka mmụọ ozi nke atọ nọchiri anya ya.

“Enwewo m ohere dị oké ọnụ ahịa iji nweta ahụmịhe. Enwewo m ahụmịhe n’ozi nke mmụọ ozi mbụ, nke abụọ, na nke atọ. A na-anọchi anya ndị mmụọ ozi ahụ dịka ndị na-efegharị n’etiti eluigwe, na-ekwusara ụwa ozi ịdọ aka ná ntị, ma nwee njikọ kpọmkwem n’ebe ndị mmadụ bi n’ụbọchị ikpeazụ nke akụkọ ihe mere eme nke ụwa a nọ. Ọ dịghị onye na-anụ olu ndị mmụọ ozi a, n’ihi na ha bụ ihe nnọchianya nke na-anọchi anya ndị nke Chineke na-arụkọ ọrụ n’otu na mbara igwe nke eluigwe. Ndị ikom na ndị inyom, ndị Mmụọ nke Chineke mere ka ha nwee ìhè, ma ndị e doro nsọ site n’eziokwu, na-ekwusa ozi atọ ahụ n’usoro ha.” Life Sketches, 429.

Ọrụ e nyere ndị Chineke nke ụbọchị ikpeazụ na Septemba 11, 2001, ná mmalite oge nke ịkàrà akàrà, ka e nyekwara ndị Chineke nke ụbọchị ikpeazụ ọzọ ná ngwụcha oge nke ịkàrà akàrà, mgbe Maịkel siri n’eluigwe rịdata na Julaị nke afọ 2023.

“Jọn hụrụ ‘mmụọ-ozi ọzọ ka o si n’eluigwe gbadata, nke nwere ike dị ukwuu; e wee mee ka ụwa dum mụọ ìhè site n’ebube ya.’ Mkpughe 18:1. Ọrụ ahụ bụ olu nke ndị nke Chineke na-ekwusa ozi ịdọ aka ná ntị nye ụwa.” The 1888 Materials, 926.

Dịka ọ dịkwa n’ihe gbasara “ihe omume” nke égbè eluigwe asaa na-anọchi anya ya, na “ahụmahụ” nke ụmụ agbọghọ iri na-anọchi anya ya, ọrụ nke ndị mmụọ ozi atọ na-anọchi anya akụkọ ihe mere eme abụọ na-agakọ ọnụ.

“Chineke enyela ozi nke Mkpughe 14 ọnọdụ ha n’usoro amụma, ọrụ ha agaghịkwa akwụsị ruo na mmechi nke akụkọ ụwa a. Ozi nke mmụọ ozi mbụ na nke abụọ ka bụ eziokwu maka oge a, ha ga-esokwa nke a na-eso ya na-agba ọsọ n’otu ahịrị. Mmụọ ozi nke atọ na-ekwusa ịdọ aka ná ntị ya n’olu ukwu. ‘Mgbe ihe ndị a gasịrị,’ ka Jọn kwuru, ‘ahụrụ m mmụọ ozi ọzọ ka o si n’eluigwe na-abịa, onye nwere ike dị ukwuu, e wee mee ka ụwa na-enwu site n’ebube ya.’ N’ime ìhè a, a jikọtara ìhè nke ozi atọ ahụ niile.” The 1888 Materials, 804.

N’amaokwu nke iri na atọ ruo nke iri na ise nke Daniel iri na otu, a kọwara ọrụ amụma nke akara nke Protestantizim nupụisi (ndị Maccabee), Republicanizim nupụisi (Antiochus III), na akwụna Taịa (ndị ohi nke ndị gị). N’otu akụkọ ihe mere eme ahụ kpọmkwem, akara amụma nke mpi Protestant eziokwu nke puku mmadụ narị otu na iri anọ na anọ na-akọwapụta ọrụ ha, “ahụmahụ” ha, na “ihe ndị na-eme” n’etiti ndị Chineke nke ụbọchị ikpeazụ. A na-anọchi akara nke mpi Protestant eziokwu ahụ anya dịka égbè eluigwe asaa ahụ, nke bụ naanị amụma n’akwụkwọ Mkpughe e ji mara dị ka nke e mechiri emechi. Tupu oge amara agwụsị kpamkpam, iwu ahụ si n’aka Ọdụm nke ebo Juda bịa, Onye ahụ mechiri amụma nke égbè eluigwe asaa ahụ, ka e meghee amụma dị n’akwụkwọ a.

Mmeghe nke èbè eluigwe asaa ahụ n’ọgwụgwụ oge ịkà akara nke puku mmadụ narị otu na iri anọ na anọ, nke e gosipụtara tupu oge eruo site na mmeghe nke èbè eluigwe asaa ahụ n’mbido oge ịkà akara ahụ, ka a ga-etinye n’ọrụ (ahịrị n’elu ahịrị) n’akụkụ ahụ nke akwụkwọ Daniel nke metụtara ụbọchị ikpeazụ, akụkụ ahụkwa bụ akụkọ ihe mere eme zoro ezo nke amaokwu iri anọ. Mgbe mmeghe ahụ mezuru kpamkpam, dịka e sere ya onyinyo site n’imeghe akara nke asaa, Chineke ga-awụkwasị ọkụ nke Mmụọ Nsọ Ya n’elu puku mmadụ narị otu na iri anọ na anọ ahụ, dịka O mere ndị na-eso ụzọ ya n’oge Pentikọst. Pentikọst kwekọrọ n’iwu Sọnde nke na-abịa n’oge na-adịghị anya.

“Ọ bụ n’oke agụụ obi miri emi ka m ji atụ anya oge ahụ mgbe a ga-emegharị ihe ndị mere n’ụbọchị Pentikọst n’ike ka ukwuu karịa nke dị n’oge ahụ. Jọn sịrị, ‘Ahụrụ m mmụọ ozi ọzọ ka o si n’eluigwe rịdata, nweekwa ike dị ukwuu; e wee mee ka ụwa nwuo ìhè site n’ebube ya.’ Mgbe ahụ, dịka n’oge Pentikọst, ndị mmadụ ga-anụ eziokwu a na-ekwuziere ha, onye ọ bụla n’asụsụ nke ya.”

“Chineke pụrụ iku ume ndụ ọhụrụ n’ime mkpụrụobi ọ bụla nke ji ezi obi chọọ ijere Ya ozi, Ọ pụkwara imetụ egbugbere ọnụ aka site n’ọkụ ndụ e si n’elu ebe ịchụàjà wepụta, ma mee ka ha bụrụ ndị nwere nkà ikwu otuto Ya nke ọma. A ga-eme ka ọtụtụ puku olu juo ike ikwupụta eziokwu ndị dị ịtụnanya nke Okwu Chineke. A ga-atọpụ ire nsụ, a ga-emekwa ka ndị ihere sie ike iburu nkwupụta obi ike banyere eziokwu ahụ. Ka Onyenweanyị nyere ndị Ya aka ihicha ụlọ nsọ nke mkpụrụobi pụọ n’ihe ọ bụla na-emerụ emerụ, na idobe njikọ dị nnọọ nso na Ya, ka ha wee bụrụ ndị na-ekere òkè n’ime mmiri ozuzo ikpeazụ ahụ mgbe a ga-awụsa ya.” Review and Herald, July 20, 1886.

Mmalite nke oge akàrà ahụ na-egosi njedebe nke oge akàrà ahụ. Na mmalite, e wụsara mmiri ozuzo nke ikpeazụ ahụ n’òtù tụọ, ma na njedebe, a na-awụsa ya n’enweghị tụọ. Mmụọ ozi ahụ nke siri n’eluigwe rịdata na Septemba 11, 2001, bụ otu mmụọ ozi ahụ nke rịdatarakwa na njedebe nke Julaị, 2023. Akụkọ ihe mere eme nke Pentikọst malitere na mbilite n’ọnwụ nke Kraịst, ma njedebe nke mmezu zuru okè nke Pentikọst dị na mbilite n’ọnwụ nke ndị otu narị puku iri anọ na anọ ahụ.

“Omume Kraịst n’ịfụ ume n’elu ndị na-eso ụzọ ya Mmụọ Nsọ, nakwa n’inye ha udo ya, dị ka ntakịrị mkpụrụ mmiri ole na ole tupu oké mmiri ozuzo bara ụba nke a ga-enye n’ụbọchị Pentikọst.” Spirit of Prophecy, voliumu 3, 243.

Kraịst kuru ume n’elu ndị na-eso ụzọ Ya mgbe e mesịrị mbilite n’ọnwụ Ya, ozugbo O rigoro gakwuru Nna Ya. Mgbe O si n’ịzukọta Nna Ya lọta, O pụtara ìhè n’ihu ndị na-eso ụzọ Ya ma kuru ume n’elu ha “ntakịrị ntapụ mmiri” nke butere “oke mmiri ozuzo nke Pentikọst.” Ntakịrị ntapụ mmiri ahụ na-anọchi anya mmalite nke oge nke ịka akara, ma oke mmiri ozuzo ahụ na-anọchi anya njedebe ya. A na-emegharị mmalite nke oge nke ịka akara ahụ n’ọgwụgwụ, ma dị nnọọ ka Kraịst si kuru ume n’elu ndị na-eso ụzọ Ya ná mmalite nke oge Pentikọst, O kuru ume n’elu ndị Ya nke ụbọchị ikpeazụ ná njedebe nke oge ahụ.

“Ọkpụkpụ ndị ahụ kpọrọ nkụ kwesịrị ka Mmụọ Nsọ nke Chineke kuo ume n’elu ha, ka ha wee bịa n’ọrụ, dị ka site n’mbilite n’ọnwụ site n’etiti ndị nwụrụ anwụ.” Bible Training School, December 1, 1903.

Ọnwụ nke ndị àmà abụọ ahụ gụnyekwara eziokwu ahụ na ndị kwusara ozi ụgha nke Nashville na July 18, 2020, mere nke a dịka ndị Laodisia. Mbilite n’ọnwụ nke ọkpụkpụ akọrọ ndị nwụrụ anwụ na-anọchi anya mgbanwe sitere n’ọnọdụ Laodisia, nke bụ ọnọdụ ọnwụ, gaa n’ọnọdụ Filadelfia, nke bụ ndụ. Ume nke na-emepụta mbilite n’ọnwụ ahụ na mgbanwe ahụ bụ ozi amụma.

“Lee ike ka anyị ga-enwerịrị site n’aka Chineke, ka obi ndị ahụ jụrụ oyi, ebe ha nwere naanị okpukpe nke iwu, wee hụ ihe ndị ka mma e debere maka ha—Kraịst na ezi omume Ya! Ozi nke na-enye ndụ ka a chọrọ iji nye ọkpụkpụ akọrọ ndụ.” Manuscript Releases, volume 12, 205.

E kewara oge dị n’etiti mbilite n’ọnwụ Kraịst ụzọ abụọ, nke mbụ bụ ụbọchị iri anọ, mgbe ahụ ka Ọ rịgoro n’eluigwe, nke ụbọchị iri sochiri ya tupu Pentikọst. Iri anọ bụ akara nke ọzara, dị ka ụbọchị atọ na ọkara ma ọ bụ afọ ma ọ bụ ụbọchị puku abụọ na narị isii na iri isii.

Mgbe Maikel siri n’eluigwe bịa n’ọnwa Julaị nke afọ 2023, ụbọchị atọ na ọkara nke ọnwụ n’okporo ámá gasịrị, ka Kraịst malitere ọrụ nke ijikọta Ịbụ-Chineke Ya na mmadụ n’etiti puku narị anọ na iri anọ na anọ ahụ. E gosiri ọrụ ahụ site n’ụbọchị iri ndị ahụ tupu Pentikọst, ebe e wepụrụ mmehie ma guzobe ịdị n’otu n’etiti ụmụnna. Iri na-anọchi anya usoro nnwale, ma usoro nnwale ahụ kwụsịrị na Pentikọst, nke na-anọchi anya iwu ụbọchị Sọnde.

N’otu akụkọ ihe mere eme ahụ n’onwe ya dị na amaokwu iri anọ, ebe eze asatọ nke Peasia na akụkọ gbasara njikọ aka dị n’etiti ndị Juu na Rom nọchiri anya usoro nnwale nke onyinyo nke anụ ọhịa ahụ, a na-egosipụtakwa usoro nnwale nke ụmụ agbọghọ ndị na-amaghị nwoke n’ime ụbọchị iri ndị na-eduga na Pentikọst. Mpi ndapụ n’ezi ofufe nke Protestantizim na Republicanizim na-esonyere onwe ha n’akụkọ ihe mere eme ahụ iji kpụọ onyinyo nke anụ ọhịa ahụ, ebe mpi ezi Protestantizim na-ejikọta ọdịmma mmadụ ha na Chi nke Kraịst, si otu a kpụọ onyinyo nke Kraịst n’usoro nke na-ekewa òtù abụọ nke ndị na-efe ofufe.

Ihe ndị mere eme a nọchiri anya ha dịka égbè eluigwe asaa ka a meghere n’akụkọ ihe mere eme nke amaokwu iri na atọ ruo iri na ise nke Daniel iri na otu na-anọchi anya, ma ọnụ ha jikọtara ya na akụkọ ihe mere eme zoro ezo nke amaokwu iri anọ, nke na-agwụ na iwu Ụkaịde na-abịa n’oge na-adịghị anya, ebe oge ebere maka ndị na-edebe Ụbọchị Izu Ike na-emechi.

“Ọzọkwa, ilu ndị a na-akụzi na a gaghị enwe oge nnwale ọ bụla mgbe ikpe gasịrị. Mgbe arụzuo ọrụ nke ozi-ọma, nkewa dị n’etiti ezi ndị mmadụ na ndị ọjọọ na-esochi ozugbo, a na-eme ka akara aka nke otu ọ bụla guzosie ike ruo mgbe ebighị ebi.” Christ’s Object Lessons, 123.

Nkewa nke ndị amamihe na ndị nzuzu, ndị Laodisiya na ndị Filadelfia, ma ọ bụ ọka wit na ata, bụ ndị mmụọ ozi na-emezu ya.

“Ka ahapụ ka ata na ọka wit too ọnụ ruo oge owuwe ihe ubi. Mgbe ahụ, ọ bụ ndị mmụọ ozi ga-arụ ọrụ nkewa ahụ.” Selected Messages, book 2, 69.

Ozi a nke a na-emeghe akara ya ntakịrị tupu oge amara agwụ agwụ na-akọwapụta ọrụ nke ndị nke Chineke, dịka ndị mmụọ-ozi nọchiri anya ha. Ozi dị n’ime isiokwu ndị a ka a na-ebipụta ugbu a gburugburu ụwa n’asụsụ (ire) karịrị iri isii. A na-eme nke a ugbu a ntakịrị tupu oge amara agwụ agwụ, ọ bụkwa ọrụ nke ndị nke Chineke nke ụbọchị ikpeazụ igosi ozi a. Ozi ahụ na-akọwapụta ihe omume ndị a nọchiri anya dị ka egbe-eluigwe asaa, ọrụ nke ịghọta na igosi ozi ahụ na-emepụtakwa ahụmahụ nke ụmụ agbọghọ amamihe.

Anyị ga-aga n’ihu n’ọmụmụ a n’isiokwu na-esonụ.

“N’ọhụụ nke abalị, otu ihe nkiri dị oke njọ nke ukwuu gabigara n’ihu m. Ahụrụ m nnukwu bọọlụ ọkụ ka ọ dabara n’etiti ụfọdụ ụlọ ukwu mara mma, mee ka e bibie ha ozugbo. Anụrụ m ka mmadụ kwuru, sị: ‘Anyị maara na ikpe Chineke na-abịa n’elu ụwa, ma anyị amaghị na ha ga-abịa ngwa ngwa otu a.’ Ndị ọzọ, site n’olu jupụtara n’ahụhụ, kwuru, sị: ‘Ị maara! Gịnịzi mere i ji agwaghị anyị? Anyị amaghị.’ N’akụkụ niile, anụrụ m okwu nkatọ yiri nke a ka a na-ekwu.”

“N’oke nnukwu ahụhụ m tetara. M laghachiri n’ụra ọzọ, o yikwara ka m nọ n’ime nnukwu nzukọ. Otu onye nwere ikike nọ na-agwa ìgwè ahụ okwu, n’ihu ya ka e depụtara maapụ nke ụwa. O kwuru na maapụ ahụ na-anọchi anya ubi vaịn nke Chineke, nke a ghaghị ịzụlite. Ka ìhè si n’eluigwe na-amụkwasị onye ọbụla, onye ahụ ga-enwupụta ìhè ahụ n’ebe ndị ọzọ nọ. A ga-amụnye ọkụ n’ọtụtụ ebe, ma site n’ọkụ ndị a ka a ga-amụnye kwa ọkụ ndị ọzọ.”

E kwughachiri okwu ndị a: ‘Unu bụ nnu nke ụwa: ma ọ bụrụ na nnu ahụ efunahụ ụtọ ya, gịnị ka a ga-eji mee ka ọ dị nnu ọzọ? site n’oge ahụ gaa n’ihu, ọ baghịzi uru ọ bụla, kama ka a tụfuo ya n’èzí, ka mmadụ zọda ya n’okpuru ụkwụ. Unu bụ ìhè nke ụwa. Obodo e wuru n’elu ugwu apụghị izo ezo. Ndị mmadụ anaghị amụnye kandụl, tinye ya n’okpuru efere atụ ọka, kama n’elu ihe ndọba kandụl; ọ na-enye kwa ìhè nye ndị niile nọ n’ụlọ. Ka ìhè unu si otú a na-enwu n’ihu mmadụ, ka ha wee hụ ezi omume unu, wee nye Nna unu nke nọ n’eluigwe otuto.’ Matiu 5:13–16.

“Ahụrụ m iyi-ìhè na-enwu site n’obodo ukwu na obodo nta, nakwa site n’ebe ndị dị elu na n’ebe ndị dị ala nke ụwa. E rubeere okwu Chineke isi, n’ihi ya e nwekwara ihe ncheta nye Ya n’obodo ukwu na obodo nta ọ bụla. E kwusara eziokwu Ya n’ụwa niile.

“Mgbe ahụ, e wepụrụ map a, tinye nke ọzọ n’ọnọdụ ya. N’elu ya, ìhè na-enwu site n’ebe ole na ole naanị. Ụwa nke fọdụrụ nọ n’ọchịchịrị, naanị ntakịrị ọkụ na-egbukepụ ebe a na ebe ahụ. Onye Nkụzi anyị sịrị: ‘Ọchịchịrị a bụ nsonaazụ nke ndị mmadụ iso ụzọ nke onwe ha. Ha elekọtala agwa ọjọọ ndị a ketara eketa na ndị a zụlitere. Ha emeela ịjụ ajụjụ, ịchọ mmejọ, na ebubo ka ọ bụrụ ọrụ kacha mkpa nke ndụ ha. Obi ha adịghị ezi n’ihu Chineke. Ha ezobela ìhè ha n’okpuru efere atụ.’”

“Ọ bụrụ na onye agha ọbụla nke Kraịst emewo ọrụ ya, ọ bụrụ na onye nche ọbụla nọ n’elu mgbidi Zaịọn enyeela opi ahụ ụda doro anya, ụwa ga-abụ na ọ nụlarị ozi ịdọ aka ná ntị ahụ. Ma ọrụ ahụ nọ ọtụtụ afọ n’azụ. Ka ndị mmadụ nọ n’ụra, Setan ejirila aghụghọ gafe anyị.” Testimonies, volume 9, 28, 29.