Loro Tabelé Habakuk 3 saka 95
Pambuka: Dhasaring Rong Tabelé Habakuk
Reroncèn punika sinebut Kalih Papanipun Habakuk. Ngantos sapunika, kita sampun ngrembag sawetawis kayekten saking Bagan 1843 lan 1850, boten kanggé mbélani punika kanthi alkitabiah ing wekdal punika, nanging kanggé netepaken bilih Ellen White nyarujuki kayekten-kayekten punika. Pratelan kita inggih punika bilih manawi panjenengan nampik kayekten-kayekten dhasar punika, ing wekdal ingkang sami panjenengan ugi nampik Rohing Ramalan. Kita kersa ndamel punika kacathet rumiyin.
Tinjauan Sajarah Millerite lan Panggih Tengah Wengi
Ing pawartos kawitan kita, kita sampun ngandharaken sajarahipun para Millerit, tenger-tenger wekdal saking taun 1798 dumugi 1844. Ing pawartos pungkasan kita, kita nyemak kanthi langkung cermat sajarah saking wekdal tundha dumugi panutupaning lawang ing tanggal 22 Oktober 1844, kanthi nandhesaken bilih wekdal punika inggih punika Pambengoking Tengah Wengi. Pambengoking Tengah Wengi mlebet ing sajarah wonten ing Camp Meeting Exeter, 12–17 Agustus 1844, lan lajeng lumampah dumugi 22 Oktober 1844. Wekdal tundha, ingkang kawiwitan ing Maret 1844, punika minangka bagean saking Pambengoking Tengah Wengi lan saking proses panyucèkaken ingkang nyawisaken satunggaling umat supados martakaken pesenipun.
Wingi kita ngarep-arep bisa netepake prakara iki ana ing sajroning ati lan pikiran panjenengan. Kabèh ilustrasi ing Sabdaning Allah ngenani mangsa tundha iku ngandharake bab wekasaning jagad. Ellen White, nalika maringi katrangan babagan 1 Korinta 10:11, ngandika, "Saben nabi kuna ngandika luwih akèh tumraping jaman kita tinimbang tumraping jaman nalika wong-wong mau urip." 1 Korinta 10:11 ngandika, "Saiki samubarang iki kabèh kelakon marang wong-wong mau minangka tuladha; lan iku kabèh katulis kanggo pepeling kita, kita kang marang kita wekasaning jagad wis tekan." Sajarah kaum Millerite iku sawijining sajarah bab apa sing bakal kalakon ing wekasaning jagad. Kabèh sajarah Kitab Suci ngenani mangsa tundha lan apa sing tumuli ngetutake iku nggambarake apa sing bakal kalakon ing mangsa tundhane kaum Millerite lan Panguwuh Tengah Wengi. Kita prelu mangerteni prakara-prakara iki awit sajarah bakal kaulang maneh.
2520: Panegesané Ellen White
Kita sampun ngrembag prakawis kapisan ing bagan-bagan punika, sanadyan kita dereng kathah nyebatakenipun. Doktrin kapisan ingkang badhe kita tedahaken bilih Ellen White kanthi cetha ndhukung punika inggih 2520. Kalih presentasi ingkang kapisan kaatur supados nuntun kita dumugi ing ngriki. Sesuk enjing, kita badhe wiwit nimbang Babagan Daily ing Bagan punika.
Ngelingi Pimpinan lan Piwulangé Gusti
Ayo kita wiwiti saka Life Sketches, kaca 196: “Kita ora duwe apa-apa kang kudu diwedeni tumrap mangsa ngarep, kajaba manawa kita lali marang dalan kang wis dilakoni déning Gusti nuntun kita, lan piwulange Panjenengane sajroning sajarah kita ing jaman biyèn.” Sawijining prakara siji-sijiné kang kudu diwedeni déning wong Kristen tumrap mangsa ngarep yaiku tiba saka dalan lan banjur kasasar. Prakara kang pantes diwedeni iku dudu ora olèh urip langgeng. Ing kéné, Sister White ngandika yèn kita ora duwe apa-apa kang kudu diwedeni tumrap mangsa ngarep kajaba rong prakara. Iki minangka pérangan wacana kang lumrah ing Roh Nubuat sajroning Adventisme, nanging arang banget ana wong kang njlentrehaké tuntunan apa lan piwulang apa kang dipunmaksud déning panjenengané.
Kita bakal nduduhaké yèn “panuntun” kang dipunmaksud déning dhèwèké iku yaiku sajarah Midnite Cry. Ing sajarah Midnite Cry, Kristus nuwun tuntunan ing wektu antarané tundha, rawuhipun lan pawartosing Midnite Cry, sarta katutupé lawang ing tanggal 22 Oktober 1844. Panjenenganipun ngrancang sajarah punika supaya ngasilaké satunggaling umat kang bisa lumebet lumantar pracaya bebarengan kaliyan Panjenenganipun menyang Papan Mahasuci. Kita prayoga rumangsa wedi manawa nganti lali marang sajarah tartamtu punika, uga marang piwulang-piwulangipun.
Kita badhé nedahaké bilih wonten sawijining piwulang tartamtu ingkang ngasilaké Pambengok Wengi Tengah. Piwulang punika sanès ambrukipun Kakaisaran Ottoman tanggal 11 Agustus 1840, ugi sanès kawontenanipun para tiyang pejah, ingkang medal wonten ing sajarahipun Pesen Malaékat Kapindho wonten ing Sajarah Millerite. Piwulang punika inggih sawijining piwulang tartamtu wonten ing Sajarah Millerite ingkang ngasilaké Pambengok Wengi Tengah, papanipun Gusti nuntun, lan kita boten gadhah punapa-punapa ingkang kedah dipunwedèni tumrap mangsa ngajeng kejawi menawi kita nglalèkaké pituduhipun lan piwulangipun.
Kita ngusulake bilih lambang saking pituduhipun lan piwulangipun punika sesarengan inggih punika Pambengoking Tengah Wengi. Sumangga kita maos malih pethikan punika saking wahyu kapisanipun Ellen White:
Ing margi punika umat Advent sami lumampah tumuju dhateng kutha ingkang dumunung wonten ing pucuking margi punika. Wonten pepadhang padhang sinangga wonten ing wingkingipun, ing wiwitaning margi punika, ingkang malaékat ngandika dhateng kula bilih punika punika sesambat tengah wengi. Pepadhang punika madhangi sadawaning margi, lan maringi pepadhang kanggé sikilipun, supados piyambakipun mboten kesandhung. Manawi piyambakipun netepaken paningalipun dhateng Gusti Yésus, ingkang wonten pas ing ngajengipun, nuntun dhateng kutha punika, piyambakipun sami wilujeng. Nanging boten dangu, sawatawis dados sayah, lan ngandika bilih kutha punika taksih tebih sanget, lan piyambakipun ngarep-arep sampun lumebet dhateng ngriku rumiyin. Mila Gusti Yésus nyantosakaken piyambakipun kanthi ngangkat astanipun tengen ingkang mulya, lan saking astanipun medal satunggaling pepadhang ingkang ngibar-ngibar wonten ing nginggil rombongan Advent, lan piyambakipun sami sesorah, “Alleluia!” Ingkang sanès kanthi nekat nyélaki pepadhang ing wingkingipun, lan ngandika bilih sanès Gusti Allah ingkang sampun nuntun piyambakipun medal dumugi mekaten tebihipun.
Wong-wong mau nyangkal Pambengok Tengah Wengi, lan gegandhèngan karo Pambengok Tengah Wengi, wong-wong mau padha mbantah manawa Gusti ora nuntun wong-wong mau ing Pambengok Tengah Wengi. Wong-wong mau padha nyangkal panuntuné Gusti Allah ing Pambengok Tengah Wengi.
Pepadhang ing wingkingé padha mati, nganti sikilé katutupan ing pepeteng kang sampurna, lan wong-wong mau padha kesandhung sarta kelangan paningal marang tenger lan marang Gusti Yesus, banjur padha tiba saka dalan mau mudhun menyang donya peteng lan ala kang ana ing ngisor.
Panguwuh Ing Tengah Wengi ing Sajroning Konteks
Kita badhé mirsani sapisan malih sajarahipun Panguwuh Wanci Tengah Wengi supados dipunlebetaken wonten ing konteksipun sadèrèngipun kita ngrembag 2520.
Saka *The Great Controversy*, kaca 391–395: “Nalika wektu kang ing wiwitan diantisipasi kanggo rawuhipun Gusti wis kalampahan, ing mangsa semi taun 1844,”—iki wektu tundha, kuciwaning pisanan—“wong-wong kang kanthi pracaya wus ngentosi rawuhipun Panjenengané, sawatara mangsa kebak ing mamang lan kahanan ora mesthi. Déné jagad nganggep manawa wong-wong mau wus katumpes babar pisan lan kabukten nyepeng khayalan, sumber panglipuré isih tetep Sabdaning Allah. Akeh kang tetep nliti Kitab Suci, mriksa maneh bukti-bukti pracayané lan kanthi teliti nyinau ramalan-ramalan supaya oleh pepadhang luwih lanjut.”
Yen akeh wong nindakaké iki, tegesé ana sawatara sing ora. Ing kéné ora kasebut “wong-wong kuwi”; sing kasebut yaiku “akeh” — ana rong golongan ing kéné.
Paseksi Kitab Suci kang ndhukung panemuné wong-wong mau katingal cetha lan mesthi. Tanda-tanda kang ora bisa kliru nuduhaké yèn rawuhipun Kristus wis cedhak. Pangestuné Gusti kang mligi, inggih punika ing pamratobaté para wong dosa lan pambangunan malihing gesang kasukman ana ing antarané para Kristen, sampun maringi paseksi bilih pawartos punika asalipun saking Swarga. Lan sanadyan para pracaya mau boten saged nerangaké kuciwane, wong-wong mau ngrumaosi kanthi mantep bilih Allah sampun nuntun wong-wong mau ing pengalamanipun ing mangsa kapungkur.
Kaajut sajroning ramalan-ramalan kang wis padha dianggep tumrap wektu rawuhipun kaping kalih punika, wonten piwulang ingkang mligi dipunrancang cocog kaliyan kawontenanipun ingkang kebak kahanan boten mesthi lan ngantos-antos, sarta nyemangati piyambakipun supados ngentosi kanthi sabar wonten ing iman bilih menapa ingkang sapunika taksih peteng tumrap pangertosanipun, ing wektunipun badhe kapratelakaken kanthi cetha.
Ing paragraf iku, kasebut mangkene, “Kasinambung raket karo ramalan-ramalan kang wis padha dianggep déning wong-wong mau minangka kang lumaku tumrap wektu rawuhipun kaping pindho . . . .” Ramalan-ramalan apa kang padha diyakini déning wong-wong mau lumaku tumrap Rawuhipun Kaping Pindho? 2520, 2300, lan 1335. Wong-wong mau pracaya yèn katelu ramalan wektu iki kabèh pungkasane ana ing taun 1843, lan iku Rawuhipun Kaping Pindho.
Ing antarané ramalan-ramalan mau ana ramalan ing Habakkuk 2:1–4: “Aku bakal ngadeg ana ing menara pangawasanku, lan mapan ana ing menara, lan bakal nyawang kanggo weruh apa kang bakal Panjenengané dhawuhaké marang aku, lan apa kang bakal dakwangsuli nalika aku ditegur. Lan Pangéran mangsuli aku, pangandikané: Tulisen wahyu iku, lan gamblangna ana ing papan-papan, supaya sing maca bisa mlayu. Awit wahyu iku isih kanggo wektu kang wis katetepaké, nanging ing wekasané bakal ngandika, lan ora bakal goroh: sanadyan katon suwé tekane, tetepa ngentèni iku; amarga mesthi bakal kelakon, ora bakal kendhat. Lah, nyawané wong kang kumaluhuraké awake dhéwé iku ora bener ana ing sajroné dhèwèké: nanging wong mursid bakal urip marga saka pracayané.”
Wiwit taun 1842, pituduh kang kaparingake ana ing wangsit iki supaya "nulis wahyu iku, lan njlentrehake kanthi cetha ana ing papan-papan, supaya wong kang maca iku bisa mlayu," ndadosake Charles Fitch ngupaya nyawisake sawijining bagan kenabian kanggo nerangake wahyu-wahyu Daniel lan Kitab Wahyu. Panyebaran bagan iki dianggep minangka kasampurnaning dhawuh kang kaparingake marang Habakuk. Nanging, ing wektu iku ora ana wong kang nyumurupi manawa ana sawijining panundha kang katon ana ing kaleksananing wahyu mau—yaiku mangsa tundha—kang uga katuduhake ana ing wangsit sing padha. Sawisé kuciwa iku, ayat Kitab Suci iki katon banget wigatine: "Sebab wahyu iku isih tumrap wektu kang wis katetepake, nanging ing pungkasané bakal ngandika lan ora bakal goroh; senajan katon tundha, antengenana, amarga mesthi bakal kelakon, ora bakal tundha. . . . Wong mursid bakal urip marga saka pracayané."
Bagan 1843 lan Roh Nubuat
Ora dadi prekara apa kowé nindakake pagawéan biasa utawa pagawéan sing ora biasa—tetembungan sing digunakaké Ellen White kanggo nyebut pagawéan konferènsi lan pagawéan swadaya, kanthi runtut. Apa waé, manawa kowé lunga menyang pelayanan-pelayanan swadaya sing mimpin ing Adventisme utawa menyang General Conference utawa Biblical Research Institute, manawa kowé takon marang wong-wong mau bab Chart 1843, wong-wong mau bakal kandha, "Ana akèh kasalahan ing Chart iki." Wong-wong mau ora sarujuk karo Ellen White, sing ngandika yèn Gusti nyangga astanipun ing ndhuwur "sawijining kasalahan" ing sapérangan angka ing Chart iki.
Nanging wong-wong mau uga nempatake awake dhewe nglawan Sabda Jahwéh. Ing kitab Habakuk, katulisan bilih sesanti iki “bakal . . . ora goroh.” Sesanti sing para Pionir kuduné pasang ing Chart 1843, lan pancèn wis padha tindakaké, iku minangka panggenapaning Habakuk 2. Iki sesanti sing kudu padha pasang ing Chart iki, lan Habakuk 2 ngandika bilih sesanti iki “bakal . . . ora goroh.” Mulané, nalika kowé ngandika bilih Chart iki “kebak kaluputan,” kowé lagi nglawan loro-loroné, yaiku Rohing Ramalan lan Kitab Suci.
Salah sawijiné pérangan saka pameca Ezékiel uga dadi sumber kakuwatan lan panglipur tumrap para pitados: “Pangandikané Pangéran rawuh marang aku, pangandikané, Hé anaking manungsa, paribasan apa ta kang kokduwèni ana ing tanah Israèl, mangkéné, Dina-dina iku saya kawuwuhan dawa, lan saben wahyu dadi ora kasembadan? Mulané kandhaa marang wong-wong mau, Mangkéné pangandikané Pangéran Allah. . . . Dina-dina iku wis cedhak, lan kaleksanané saben wahyu. . . . Aku bakal ngandika, lan tembung kang bakal Dakucapaké iku bakal kalakon; ora bakal kawuwuhan dawa menèh.” “Wong-wong saka brayat Israèl padha kandha, Wahyu kang dideleng déning wong iku kanggo akèh dina kang bakal teka, lan dhèwèké medhar pameca bab jaman-jaman kang isih adoh. Mulané kandhaa marang wong-wong mau, Mangkéné pangandikané Pangéran Allah; Ora ana manèh tembung-tembung-Ku kang bakal kawuwuhan dawa, nanging tembung kang wus Dakucapaké bakal kelakon.” Ezékiel 12:21–25, 27, 28.
Loro Golongan Wong Kang Nyembah
Gatekna manawa dhèwèké lagi ngandharaké bab rong golongan para panyembah. Dhèwèké ngandika yèn akèh wong, nalika kuciwa iki teka, tetep nerusaké nyinaoni ramalan-ramalan, sing nuduhaké yèn ana siji golongan sing ora nerusaké. Kita bakal oleh pepadhang sing luwih akèh bab bédané loro golongan mau.
Kagenepanipun Habakuk 2:1–4 punika inggih punika Bagan 1843 punika lan Bagan 1850 punika. Malah ing kitab Habakuk, ayat 4 ngandika bilih tiyang mursid badhé gesang awit saking imanipun, lan tiyang ingkang manahipun kaangkat inggil. Punika njlentrehaken kalih golongan tiyang ingkang nyembah. Sajarah Midining Pambengok ngasilaken kalih golongan tiyang ingkang nyembah, lan kalih golongan punika dipunandharaken wonten ing kitab Habakuk.
Ing paragraf sabanjuré, sawisé nyebut Habakuk 2 lan Yehezkiel, dhèwèké ngenali salah siji golongan: "para wong kang ngentèni." Sapa para wong kang ngentèni iku? Yaiku wong-wong kang nggenepi Daniel 12, "Rahayu wong kang ngentèni, lan tekan ing 1335." Golongan iki yaiku para wong kang ngentèni.
Wong-wong kang padha ngenteni iku bungah, pracaya manawa Panjenengane kang sumurup pungkasane wiwit saka wiwitane wis nyawang mudhun ngliwati jaman-jaman, lan, merga wis nyumurupi sadurunge kuciwané wong-wong mau, Panjenengane wus maringi marang wong-wong mau pangandika kang kebak panglipur lan pangarep-arep.
Kula nate nampi telpon saking satunggal sadèrèk putri ingkang sampun makarya wonten ing salah satunggaling nagari Éropa Wétan sawatawis taun. Panjenenganipun aslinipun saking ngriku, lajeng pindhah dhateng Amérikah Sarékat, lan nalika panjenenganipun mangertos pesen punika, panjenenganipun lajeng wangsul malih. Panjenenganipun sampun ngadhepi panolakan, kanthi kulawarga pasamuwanipun ingkang rumiyin ngubungi para pimpinan ing nagarinipun supados "nutup lawang tumrap panjenenganipun." Bubar punika, Gusti mbikak lawang kanggé panjenenganipun supados saged mbagekaken pesen punika dhateng kelompok-kelompok.
Panjenenganipun nelpon ing ésuk iki, ngaturaké bilih salah satunggaling alangan inggih punika prakawis transportasi. Panjenenganipun mbetahaken mobil kanggé lelampahan lan mulangaken pesen punika, nanging boten gadhah dana. Sanalika panjenenganipun dumugi ing papan punika, para mitra saking Amérika Sarékat, awit kasurung déning Gusti, ngintun dana ingkang cekap kanggé mundhut satunggaling mobil.
Iki minangka jinis pangalaman kang dumadi tumrap wong-wong kang kuciwa. Wong-wong mau padha kuciwa, nanging Gusti nuntun wong-wong mau marang Kitab Suci kanggo ngiyatake atine, pangandikane, "Kuciwaning iki dumadi saka pituduh-Ku. Tetepa lumaku maju."
Yèn ora marga ana pérangan-pérangan Kitab Suci kang ngélingaké wong-wong mau supaya ngentèni kanthi sabar lan tetep nyekeli kanthi teguh kapitadosané marang pangandikané Allah, mesthiné imané wis ambruk ing wektu pacoban kang abot iku.
Pasemon bab Sepuluh Praawan lan Wektu Tundhae rawuhipun Pangéran
Prhatikan kados pundi Sister White nggandhèngaké pasemon Bab Sepuluh Prawan kaliyan Habakuk 2, awit kaloronipun sami ngrembag bab wekdal tundha lan kalih golongan tiyang ingkang nyembah.
Pasemon bab sepuluh prawan ing Matius 25 uga nggambarake pengalaman umat Adventis. Ing Matius 24, minangka wangsulan tumrap pitakonane para murid bab pratandha rawuhe Panjenengane lan bab pungkasaning jagad, Kristus wis nedahake sawatara prastawa kang paling wigati ing sajarahing jagad lan greja wiwit saka rawuhé kang kapisan tekan rawuhé kang kapindho; yaiku, karusakaning Yerusalem, kasangsaran gedhé tumrap greja ing sangisoré panganiaya kapir lan kapausan, petenging srengéngé lan rembulan, sarta rontogé lintang-lintang. Sawisé iku Panjenengane ngandika bab rawuhé ana ing kratoning Panjenengane, lan nyariosake sawijining pasemon kang njlentrehake rong golongan abdi kang ngarep-arep marang penampakané. Bab 25 kabuka nganggo tembung: “Nalika iku Kratoning Swarga bakal dipadhakake karo sepuluh prawan.” Ing kéné katuduhake greja kang urip ing dina-dina pungkasan,
Saiki, dheweke lagi nerapake iki marang Sajarah Millerit, nanging gatèkna apa kang dipangandikakake—"Ing kéné kaudhar pasamuwan kang urip ing dina-dina pungkasan,"—sapa "pasamuwan kang urip ing dina-dina pungkasan" kuwi? Yaiku kita.
Kang padha uga dipratandhakaké ing pungkasan bab 24. Ing pasemon iki, pengalamané padha digambaraké lumantar kedadéan-kedadéan sajroning pakawinan Wétan. “Banjur Kratoning Swarga iku bakal dipadhakaké karo sapuluh prawan, kang padha nggawa damar-damarné lan metu nyongsong pangantèn lanang. Lan lima ana ing antarané kang wicaksana, lan lima kang bodho. Kang bodho padha nggawa damar-damarné, nanging ora nggawa lenga bebarengan karo kuwi; nanging kang wicaksana padha nggawa lenga ana ing wadhah-wadhahé bebarengan karo damar-damarné. Saréné pangantèn lanang iku lereh teka, kabèh padha ngantuk lan turu. Lan ing tengah wengi ana swara sesambat, Lah, pangantèn lanang teka; metua sira kabèh nyongsong dhèwèké.”
Rawuhipun Sang Kristus, kaya kang diwartakaké déning pawartosé malaékat kapisan, dipunmangertèni minangka kaèlokaké déning rawuhipun pengantèn kakung. Reformasi ingkang nyebar kanthi amba ing sangandhaping pawartaning rawuhipun ingkang sampun caket punika cocog kaliyan medalipun para prawan. Ing pasemon punika, kados ing Matius 24, kaawaké kalih golongan. Kabeh sampun nggawa damaripun, yaiku Kitab Suci, lan lumantar pepadhanging punika sampun medal nyongsong Pengantèn Kakung. Nanging déné para prawan ingkang bodho nggawa damaripun tanpa lenga, para prawan ingkang wicaksana nggawa lenga wonten ing wadhahipun. Para ingkang wicaksana sampun nampi sih-rahmatipun Gusti Allah, yaiku daya pambaharuan lan pepadhang saking Roh Suci, ingkang ndadosaké pangandikanipun dados damar tumrap sukmaning lampahipun. Wong-wong punika nyinau Kitab Suci supados mangertosi kayektèn lan kanthi temen ngupaya kasucèning manah saha gesang. Wong-wong punika gadhah pengalaman pribadi lan iman dhateng Gusti Allah saha pangandikanipun, ingkang boten saged dipunruntuhaké déning kuciwa lan panundhan. Déné sanès-sanèsipun tumindak amargi dorongan raos, gumantung dhateng imanipun para sadèrèkipun, marem kaliyan raos-raos ingkang saé nanging kirang pangertosan ingkang jero bab kayektèn utawi karya sih-rahmat ingkang satuhu. Wong-wong punika boten siyap tumrap panundhan lan kuciwa. Nalika pacoban rawuh, imanipun ambruk, lan pepadhanging damaripun dados surem.
“Nalika panganten kakung punika kasèndhèr,” kapan Panganten Kakung punika kasèndhèr? Tanggal 22 Maret 1844. Panjenenganipun kasèndhèr. Punapa ingkang badhé kalampahan sapunika? Kalih golongan punika badhé kababar.
Nalika kita lali marang Panguwuh Tengah Wengi lan tiba metu saka margi tumuju ing donya ala ing ngisor, kita nedahaké yèn kita ora mangertèni Injil. Injil Langgeng iku pakaryané Kristus ing ngasilaké rong golongan para nyembah, adhedhasar sawijining pekabaran nubuatan kang nyoba. Wiwit wektu ngentèni nganti katutupé lawang, iki minangka pucaking Injil Langgeng. Ing kéné, Pangéran njupuk rong golongan ing wektu ngentèni, ngupaya nuntun wong-wong mau mlebu ing Pengadilan bebarengan karo Panjenengané piyambak, lan nglewataké wong-wong mau lumantar sawijining prosès panggodhogan kanggo mbuktèkaké apa satemené padha nduwèni lenga utawa ora. Iki minangka pucaking pakaryané Kristus anggoné misahaké emas saka rereged, gandum saka alang-alang, wong wicaksana saka wong bodho.
“Nalika sang panganten kakung kèndel, kabèh padha ngantuk lan turu.” Kanthi kèndelé sang panganten kakung, kagambarake lumakuné wektu nalika Gusti kaajab rawuh, rasa kuciwa, lan kayadéné tundhaning wektu. Ing mangsa kebimbangan iki, minaté wong-wong kang cethek lan setengah ati rauh wiwit goyah, lan upayané saya kendho; nanging wong-wong kang pracayané dhedhasar marang kawruh pribadi ngenani Kitab Suci nduwèni watu karang ing sangisoring sikilé, kang ora bisa kasirnakaké déning ombaking rasa kuciwa. “Kabèh padha ngantuk lan turu;” golongan siji ana ing rasa ora peduli lan ninggal pracayané, déné golongan sijiné sabar ngentosi nganti pepadhang kang luwih cetha kaparingaké. Nanging ing wengiing pacoban, golongan kang pungkasan iku katon kaya kelangan, ing sawatara bab, semangat lan pangabektiné. Wong-wong kang setengah ati lan cethek ora bisa manèh nyandhak marang pracayané para saduluré. Saben wong kudu madeg utawa tiba kanggo awaké dhéwé.
Nalika kuciwa iku dumadi, ana rong golongan sing wiwit padha turu kanthi cara sing beda; nanging para prawan wicaksana uga kelangan sapérangan saka semangaté. Gusti mirengaké lan nuntun ana ing prakara iki, supaya nalika pawarta Panguwuh Tengah Wengi tekan ing Exeter Camp Meeting, Panjenengané nglaksanani sawijining pakaryan ana ing antarané wong-wong mau.
Proses Pangujian: Wektu Tundha lan Pambengoking Tengah Wengi
Saking Spirit of Prophecy, jilid 4, kaca 228: Elinga manawa proses iki—Sesambat Tengah Wengi, wiwit saka Wektu Nglereh nganti tumutupé lawang—iku Gusti lagi nyobi umaté. Sesambat Tengah Wengi ing Exeter Camp Meeting, sajroning pangumumané nganti 22 Oktober 1844, mung salah siji pérangan saka sajarah iku. Iki ora bisa dipisahaké saka wektu nglereh, kang nyawisaké tumrap akibaté Sesambat Tengah Wengi ana ing antarané rong golongan para panyembah. Kowé kudu mangertèni Sesambat Tengah Wengi, awit manawa kowé ora mangertèni, kowé bakal kesasar saka dalan.
Gusti ngersakaké mbuktèkaké umaté. Astané nutupi sawijining kaluputan ing pangétungan mangsa-mangsa kenabian. Astané, astané Pangéran, nutupi sawijining kaluputan kang mligi ing pangétungan mangsa-mangsa kenabian, “ing pangétungan-pangétungan”, ing wangun jamak. “Para Adventis ora nemokaké kaluputan iku, lan kaluputan iku uga ora ditemokaké déning para mungsuhé kang paling sinau. Wong-wong mau ngandika, ‘Pangétunganmu ngenani mangsa-mangsa kenabian iku bener. Sawijining prastawa gedhé bakal kelakon; nanging dudu apa kang diprayogakaké déning Pak Miller; iku yaiku pitobaté jagad, lan dudu rawuhipun Kristus kang kaping pindho.’”
Mangsa pangajeng-ajeng iku wus kapungkur, lan Kristus ora ngatingal kanggo ngluwari umaté. Wong-wong sing wus ngentèni Juruwilujengé kanthi pracaya lan katresnan kang tulus ngrasakaké kuciwa kang pait. Nanging Pangéran wus netepi karsané: Panjenengané wus nguji ati wong-wong sing ngakoni yèn padha ngentèni rawuhipun. Ing antarané wong-wong mau ana akèh sing kasurung déning rasa wedi tinimbang déning katresnan marang kayektèn. Nalika prastawa sing diajeng-ajeng mau ora kelakon, wong-wong iki mratelakaké yèn padha ora kuciwa; wiwit mula padha ora tau pracaya yèn Kristus bakal rawuh. Wong-wong mau kalebu sing kapisan padha ngguyoni kasangsarané para pracaya sejati.
Punika ancasipun Gusti. Kita boten gadhah punapa-punapa ingkang kedah dipunwedeni tumrap mangsa ngajeng, kajawi menawi kita kesupen kados pundi Gusti sampun nuntun kita ing pengalaman kita ingkang sampun kapengker, lan boten wonten ingkang kedah dipunwedeni kejawi menawi kita kesupen piwulangipun Gusti ing pengalaman kita ingkang sampun kapengker. Kita ngaturaken bilih panjenengan boten saged misahaken tuntunan punika saking piwulangipun.
Sketsa Riwayat Urip James White lan Ellen G. White 1888, kaca 186–187: "Allah nyoba lan mbuktèkaké umaté lumantar kalewaté wektu ing taun 1843. Kasalahané—sawijining kasalahan kang mirunggan—kang padha ditindakaké ing ngetung wektu-wektu wangsit, ora enggal katemokaké malah déning para wong sinau kang nentang panemuning wong-wong kang ngarep-arep rawuhipun Kristus. Para sarjana kang jero kawruhé iki mratelakaké yèn Bapak Miller bener ing petungané bab wektu iku, sanadyan padha mbantah dhèwèké ngenani prastawa kang bakal makuthani mangsa iku. Nanging wong-wong mau, lan umat Allah kang lagi ngentèni, padha ana ing kasalahan kang padha bab prakara wektu.
Kita pracaya satemenipun bilih Allah, wonten ing kawicaksananipun, wus nata supados umatipun badhé ngadhepi kuciwa, ingkang saestu pinesthi kanggé mbabar manah lan ngrembakakaken watak ingkang leres—boten namung kanggé mbabar manahipun, nanging ugi kanggé ngrembakakaken watakipun, nggawa prakawis punika dumugi ing satunggal titik ing pundi punika badhé kabuktèkakên wonten ing krisis ingkang rawuh nalika Pambengok Tengah Wengi. Tiyang-tiyang ingkang nampi pawartos malaékat kapisan amargi wedi dhateng paukuman-paukumanipun Allah, boten amargi sami tresna dhateng kayektèn lan ngraosaken pepénginan badhé pikantuk warisan wonten ing Kratoning Swarga, sapunika kacetha wonten ing pepadhangipun ingkang sajati. Para punika kalebet ingkang kapisan piyambak ingkang ngina para tiyang ingkang kuciwa, ingkang kanthi tulus ngangen-angen lan nresnani tumedhakipun Gusti Yésus. Pacobanipun Allah ingkang paling nulusuri punika mbabar watak-watak ingkang sajati saking para tiyang ingkang badhé ngindhari tanggel jawab lan cacad dening nyélaki pracayanipun nalika wekdaling pacoban.
Wong-wong kang wus nandhang kuciwa iku ora ditinggal ana ing pepeteng; awit nalika padha nliti mangsa-mangsa ramalan kanthi pandonga kang temen-temen, kasalahan iku kapanggih—yaiku sawijining kasalahan tunggal—lan panandhaning potlot ramalan iku katlusur mudhun lumantar mangsa tundha. Ing pangajab kang kebak kabungahan tumrap rawuhipun Sang Kristus, katundhaning wahyu kang katon iku durung kaetung, lan iku dadi sawijining kagetan kang nglarani lan ora kinira-kira. Nanging pancen pacoban iki dhewe banget perlu kanggo ngembangake lan nguwatake para pracaya kang tulus marang kayekten. Mangsa tundha iku banget perlu. Iku ora mung arep mbabarake wong loro golongan lan miwiti ngembangake watake, kang bakal kababar ana ing sejarah Pekik Tengah Wengi tekan panutupan lawang, nanging uga perlu kanggo nguwatake wong-wong kang bakal metu ana ing sisih kang bener saka perkara iki. Sampeyan ora bisa misahake mangsa tundha saka Pekik Tengah Wengi utawa panutupan lawang.
Nalika panjenengan nyangkal Pambengok Tengah Wengi, panjenengan saestu lagi nyangkal sajarah iku dhéwé. Pambengok Tengah Wengi iku dudu mung piwulangé Samuel Snow ing Camp Meeting Exeter; iku ya pengalamaning mangsa antarané wektu. Ing kéné Gusti nuntun. Kita ora nduwé apa-apa kang kudu diwedèni tumrap mangsa ngarep, kajaba manawa kita lali marang pituduhing Gusti ing sajarah kita ing jaman kapungkur—sajarah mangsa antarané wektu lan Pambengok Tengah Wengi iki, ing ngendi Panjenengané ngirid Injil Langgeng menyang pucakipun ing Sajarah Millerite, ngasilaké rong golongan para panyembah.
Tulisan-Tulisan Wiwitan, kaca 74: “Aku wis nyumurupi yèn bagan taun 1843 iku dituntun déning asta Sang Pangéran, lan yèn bagan iku ora kena diowahi; yèn angka-angka iku kaya sing Panjenengané kersakaké; yèn asta-Nya ana ing sadhuwuré lan ndhelikaké sawijining kaluputan ing sawetara angka, supaya ora ana wong siji waé sing bisa ndeleng, nganti asta-Nya dipun singkiraké.”
Rahasia Kadurjanan lan Proses Pangujian
Manawi kita kagungan wekdal, kita saged ngrembag bab rahasia duraka. Rahasia duraka saged kagungan langkung saking satunggal teges ingkang leres, nanging ing ngriki punika nedahaken pakaryaning Iblis ing nyampur piala kaliyan kabecikan, kayekten kaliyan kalepatan, wonten ing sajarah-sajarah suci nalika Gusti nyobi umatipun. Ing sajarah-sajarah suci ing Kitab Suci, nalika Gusti ngirid umatipun mlebet ing satunggaling proses pangujian, panjenengan badhe tansah ningali rahasia duraka—pakaryaning Iblis ing nyampur kayekten kaliyan kalepatan. Nalika tiyang-tiyang dumugi ing titik pangujian punika, rahasia duraka sampun ngredupaken prakawis-prakawis ingkang dipunprelukaken.
Nalika mangsaning panggodhane Nuh tumeka, Kitab Suci nyariosaken dhateng kita bilih wijinipun Iblis sampun kacampur kaliyan wijinipun Allah sadèrèngipun punika. Prakawis punika ingkang njalari rahsaning duraka kasampurnakaken ing mangsanipun Nuh, ingkang kaandharaken wonten ing Purwaning Dumadi minangka para putraning Allah ngasta para putrinipun manungsa dados garwa—campuraning kalih wiji punika, rahsaning duraka ingkang ndhisiki panggodhane Nuh.
Nalika ana ing pacobanipun Musa lan Seganten Abang, Kitab Suci nerangake kepriye Israel, sing bakal dipun pacobi ana ing Seganten Abang lan ing Sinai, sampun dados rusak dening piwulang-piwulang Mesir sawisé dangu manggen ana ing kono. Punika ingkang dados rahasia duraka—kaprabawan dening piwulang-piwulang setan.
Ing jamané wong-wong Yahudi, piwulang Yunani-lah sing nyawisaké dalan tumrap Sanhedrin supaya nolak prosès pangujiané.
Ing sajarah Millerite, para Millerit ing pasamuwan-pasamuwan Protestan lagi wae metu saka 1260 taun pangaribawa Kepausan, kang ngrusak wiji kang murni kanthi wiji kang najis, lan ngasilaké sawijining rahasia kadurakan sing ndhisiki ujian sajarah Millerite.
Iku rahasia pialang sing tansah ana.
Manawa panjenengan nyinaoni carané rahasia kadurakan iku makarya, bukakna Patriarchs and Prophets, bab kapisan. Sister White ngandharaké marang kita kepriyé Satan ngrampungaké rahasia kadurakan ana ing Swarga. Bakal ana ujian ana ing Swarga ngenani malaékat endi sing bakal tetep lan endi sing bakal disingkiraké, lan Satan lagi ngrampungaké rahasia kadurakan mau ana ing kana, ing Swarga, sadurungé proses ujian kasebut.
Sétan nindakaké iki kanthi nyisipaké mamang, ngunggulaké tembungé dhéwé ngungkuli Sabdané Gusti Allah, lan sing luwih wigati, kanthi nuntun wong liya supaya ngandharaké piwulangé kang palsu—sawijining pakaryan kang ala lan peteng. Dhèwèké bakal nandur mamang ing atimu, banjur kowé bakal lunga lan ngandharaké mamang iku marang saklompok wong. Manawa ana wong sing sambat merga mamang iku, sambaté bakal ditujokaké marang kowé, dudu marang dhèwèké.
Bubar iki, sawiji pandhita ing Spokane, Washington, mratelakake komentar ngenani Early Writings, kaca 74, mangkene, "Aku lunga menyang kamus ing jaman lan mangsané Ellen White, yaiku Webster's Dictionary, lan figures ora ateges apa-apa sing ana gegayutané karo aritmetika." Akèh wong sing krungu iku mesthi ora bakal mriksa piyambak lan bakal pracaya marang dhèwèké. Sakecaké, pandhita iku lagi nyebar mamang bab apa sing dilambangaké déning figures ing pethikan iki; satemené, dhèwèké lagi goroh. Webster's 1828 Dictionary kandha mangkene: FIGURE, n. Ing aritmetika, sawijining tandha kang nedahaké angka, kayata 2, 7, 9.
Panjenengané lagi ngandharaké mangu-mangu, nindakake pakaryan sing digambarake minangka rahasia piala. Panjenengané lagi nandhani marang wong-wong Advent, manawa padha gelem ndeleng, yèn ing wektu iki sajrone sajarah bumi, kowé kudu mangertèni bebener kuwi kanggo awakmu dhéwé lan aja ngrungokaké manungsa; awit, ". . . rahasia piala iku wus wiwit makarya: . . . ."
Tulisan-Tulisan Wiwitan, kaca 74: ". . . manawa angka-angka mau padha kaya sing Panjenengane kersakaké, manawa asta-Nya ana ing dhuwuré lan nutupi sawiji kaluputan ing sapérangan angka mau, supaya ora ana siji waé sing bisa ndeleng iku, nganti asta-Nya dipunbusak."
Iku minangka pangarah-aran kang nyasabaké, lan para teolog asring nindakaké iku. Manawa panjenengan kepéngin mangertèni apa tegesé sawijining tembung ing Kitab Suci utawa Rohing Ramalan, panjenengan aja dhisik nggoleki ing kamus; panjenengan kuduné ndeleng marang nabi. Upamané, Daniel migunakaké tembung Ibrani rum ing Daniel 8:11, kang diterjemahaké minangka “dipunpendhet.” Wong-wong ngira tegesé “dipunilangaké,” nanging Daniel migunakaké rum kaping lima manèh, lan ora tau tegesé “nyirnakaké” utawa “mendhet adoh”—tegesé yaiku “ngangkat munggah lan ngluhuraké.” Mulané, nganggep yèn rum ing Daniel 8:11 tegesé “dipunilangaké” iku ateges ngetutaké tradhisi, dudu cara Daniel migunakaké tembung iku.
Mangkono uga tumrap Ellen White: Yèn panjenengan arep ngaku yèn ing Early Writings, 74, “figures” tegesé figuran seni utawa grafis, panjenengan bisa uga kandha, “Kamus ing jamané Ellen White ora ngandharaké yèn figures tegesé aritmetika,” kanthi ngendelaké yèn akèh wong ora bakal mriksa. Nanging manawa wong-wong iku mriksa, wong-wong bakal nemokaké yèn figures pancèn tegesé aritmetika.
Nanging papan kapisan sing panjenengan tuju iku marang Ellen White piyambak: apa sing dipunmaksud kaliyan figures? Ing Early Writings, kaca 74, piyambakipun ngandika, "His hand was over and hid a mistake in some of the figures," lan ing kaca 236 piyambakipun ngandika, "His hand covered a mistake in the reckoning of the prophetic periods." Sang nabi wadon punika nedahaken bilih ing terminologinipun, figures punika ngrujuk dhateng periode-periode nabi—aritmetikanipun, boten karya seninipun.
Mulané, apa sing dipangayomi déning Gusti kanthi asta-Né? Panjenengané ngasta pangayoman marang sawijining kaluputan ing itungan mangsa-mangsa kenabian—yaiku angka-angkane.
Pangukuh Ellen White tumrap 2520
Iki inti pokoké. Akeh wong ngaturaké pesen sing padha kaya sing kita aturaké, lan aku ndhukung wong-wong mau. Nanging nalika nerangaké prakara 2520 lan pitakon apa Ellen White pracaya yèn iku sawijining ramalan sing sah, iki bantahané—iki buktiné lan saka kéné kowé kudu miwiti. Kabèh bantahan liyané sah lan bener, nanging iki titik wiwitané.
Ing Early Writings, kaca 74, ing ngendi kasebut menawa Gusti nutupi kalepatan ing sawetara angka mau kanthi asta-Nya, dheweke nerangake apa tegesé prakara iku ana ing buku sing padha, ing kaca 236: "Aku nyumurupi umaté Allah bungah sajroning pangarep-arep, samya ngentèni Gustiné. Nanging Allah ngersakaké nyoba marang wong-wong mau." Dheweke lagi ngrembug bab Wektu Nentèni, kuciwa kang kapisan.
Panjenengané ora ngandika bab Kacekewan ing tanggal 22 Oktober 1844, awit ing kono uga wong-wong mau bakal kabukten; nanging ing kéné panjenengané ngandika bab mangsa nundha: "Gusti Allah ngrancang kanggo nyoba wong-wong mau." "Tangané nutupi sawijining kaluputan ing pangétungané mangsa-mangsa kenabian." Kepriyé Panjenengané arep nyoba wong-wong mau lumantar mangsa nundha iku? Kanthi nahan tangané ana ing salumahing pangertené wong-wong mau bab mangsa-mangsa kenabian. Kowé ora duwé apa-apa kang kudu diwedèni tumrap mangsa sing bakal teka, kajaba manawa kita lali carané Gusti wis nuntun kita ing jaman biyèn, ing sajarahé kaum Millerit lan piwulang-piwulangé.
Mangsa-mangsa kenabian iki minangka piwulang-piwulang sing njalari wektu panundhan. “Astane nutupi sawijining kaluputan ana ing petungan mangsa-mangsa kenabian. Wong-wong sing ngarep-arep Gustine ora nemokake kaluputan iki,”—sawijining kaluputan—“lan wong-wong sing paling sinau sing nentang wektu iku uga gagal nyumurupi. Allah netepake manawa umat-Nya kudu nemoni kuciwa. Wektu iku kliwat, lan wong-wong sing wus ngenteni kanthi pangajab kabungahan marang Juru Slamete dadi susah lan remuk semangate, dene wong-wong sing ora tresna marang rawuhipun Gusti Yesus, nanging nampa pawarta iku marga saka wedi, padha bungah manawa Panjenengane ora rawuh ing wektu sing dikarepake. Pangakené wong-wong mau ora nyentuh ati lan ora nyucekake urip. Kliwating wektu iku wis diatur kanthi becik kanggo mbabar ati-ati sing kaya mangkono. Wong-wong kuwi sing kapisan murtad lan ngolok-olok wong-wong sing susah lan kuciwa, yaiku wong-wong sing satemene tresna marang rawuhipun Juru Slamete. Aku weruh kawicaksanané Allah nalika nyobi umat-Nya lan maringi marang wong-wong mau sawijining ujian sing nyelidiki, supaya kacethakaké sapa waé sing bakal mundur lan mbalik ing wektu pencobaan.
Gusti Yesus lan sakèhé bala swarga mandeng kanthi kebak welas asih lan katresnan marang wong-wong sing kanthi pangarep-arep kang manis wus suwe ngentèni arep ndeleng Panjenengané kang ditresnani déning nyawané. Para malaékat padha nglayang ana ing sakiwa-tengené wong-wong mau, kanggo nyantosakaké wong-wong mau ing jam panggodhané. Wong-wong sing wis nglirwakaké nampani pawarta swarga mau ditinggal ana ing pepeteng, lan bebenduné Allah murub marang wong-wong mau, amarga padha ora gelem nampani pepadhang kang wus Panjenengané utus saka swarga marang wong-wong mau. Nanging wong-wong kang setya nanging kuciwa mau, kang ora bisa mangertèni yagéné Gustiné ora rawuh, ora ditinggal ana ing pepeteng. Manèh wong-wong mau dituntun marang Kitab Suciné kanggo nliti wektu-wektu pangujanan. Astané Pangéran dicopot saka angka-angka iku, lan kaluputan iku—mung siji—diterangaké.
Ing kéné dhèwèké nerangaké kaluputan ing angka-angka kang ana ing Chart 1843, lan dhèwèké wis cetha netepaké yèn angka-angka kuwi makili mangsa-mangsa kenabian. “Wong-wong mau weruh yèn mangsa-mangsa kenabian iku ngantos tekan taun 1844, lan yèn bukti kang padha padha aturaké kanggo nduduhaké yèn mangsa-mangsa kenabian iku rampung ing taun 1843, jebulé mbuktèkaké yèn mangsa-mangsa mau bakal mungkasi ing taun 1844.” Pungkasaning rembug! Ellen White maringi meterai pangestu dhateng 2520.
Mung ana telung wektu sunnat ing Bagan 1843 kang padha dimangertèni yèn pungkasané ana ing taun 1843: yaiku 1335, 2520, lan 2300. Gusti Allah nahan astanipun ing ndhuwur sawijining kaluputan ing sawatara angka—yaiku wektu-wektu sunnat ing Bagan iki—nganti astanipun dipunuculaké. Nalika Panjenengané nguculaké astanipun, para wong setya kang padha ngentosi dipunpandhegani supaya nyinau manèh wektu-wektu sunnat mau, lan banjur padha nemokaké yèn bukti kang padha sing nuntun wong-wong mau sadurungé kanggo nyatakaké yèn wektu-wektu sunnat iku katutup ing taun 1843, nalika semana dipunanggep mbuktèkaké yèn loro ing antarané mau pungkasané ana ing taun 1844.
Wiwitaning 1335 iku ana ing taun 508 lan pungkasané ing taun 1843. Wiwitaning 2520 iku ana ing 677 SM lan kaprabawan déning kapenuhaning taun. Para Pelopor ngira yèn iku rampung ing taun 1843, nanging ing tembé banjur padha mangerti yèn bukti kang padha nuntun wong-wong mau kanggo ngramal taun 1843 iku mbuktèkaké yèn ramalan 2520 pungkasané ana ing taun 1844. Ramalan 2300 wiwit ing 457 SM, lan wong-wong mau wis ngira yèn iku pungkasané ing taun 1843, nanging sawisé kuciwa, lumantar panalitené marang mangsa-mangsa ramalan, padha nyadhari yèn iku pungkasané ing taun 1844.
Mung ana telung ramalan sing padha prédhiksi bakal rampung ing taun 1843, lan salah siji pancen rampung: 1335. Ramalan iki dudu sing dipuncekel déning Gusti kanthi asta-Nya. Ramalan iki nandhani sajarahé wong-wong Millerit wiwit saka Wektu Panundhan, lumantar Saur Tengah Wengi, nganti tekan 22 Oktober 1844.
Ing pamedharan wingi, kita mungkasi nganggo pethikan iki saka Ellen White: "Rahayu mripate wong-wong kang weruh prakara-prakara kang katon ing taun 1843 lan 1844." Iki yaiku, "Rahayu wong kang teka marang 1843." Ing paragraf sabanjuré, dheweke ngandika, "Pekabaran iku wus kaparingaké. Lan aja nganti ana tundha ing mbalèni pekabaran iku, awit pratandha-pratandhaning jaman lagi kaleksanan; pakaryan panutup kudu katindakaké. Sawijining pakaryan gedhé bakal katindakaké sajroning wektu kang cendhak. Sawijining pekabaran bakal enggal kaparingaké manut panetepané Gusti Allah, kang bakal ngrembaka dadi sesambat sora. Banjur Daniel bakal ngadeg ing bagéané, kanggo mènèhi paseksèné." Manuscript Releases, jilid 21, 437.
Daniel ngadeg ana ing pandumane punika ayat 13 saking Daniel 12. “Binerkahanlah mripat-mripat ingkang nyumurupi prakawis-prakawis ingkang kapirsan wonten ing taun 1843 lan 1844” punika ayat 12. Ellen White maringi komentar ilahi tumrap Daniel 12:12–13, kanthi ngandharaken bilih ayat-ayat punika boten ngrembag bab sawijining wangsit wekdal, nanging bab sawijining pengalaman ingkang nyakup taun 1843 lan 1844, ingkang kadamel déning salah pangertosan babagan 1843 ingkang ngasilaken sawijining wekdal tundha. Nalika wekdal tundha punika dumugi, “Rahayu wong kang ngentosi.” Sanadyan wahyu punika katundha, entenana. Rahayu wong ingkang setya ngentosi wiwit saking Wekdal Tundha dumugi lawang katutup. Ingkang dipun sumerepi déning tiyang setya wonten ing taun 1843 lan 1844 punika satunggaling berkah ingkang nuntun piyambakipun mlebet ing Papan Mahasuci.
Ramalan 1335 rampung ing taun 1843, nandhani rawuhipun Panguwuh Wengi Tengah. Perangan wektu ramalan 2520 lan 2300 rampung ing taun 1844. Ellen White ngandika bilih bukti ingkang sami ingkang nuntun piyambakipun ngumandhangaken bilih 2520, 2300, lan 1335 rampung ing taun 1843, lajeng dipunmangertosi minangka bukti bilih wekdal-wekdhal punika badhe pungkasan ing taun 1844.
Padhang saka Sabdaning Allah madhangi kaanane, lan wong-wong mau nemokake manawa ana wektu tundha—“Sanadyan iku [wahyu iku] kaya-kaya suwe kelakoné, tetepa ngenteni iku.” Ing katresnané marang rawuhé Sang Kristus sing enggal, wong-wong mau wis ora nggatekake ditundhané wahyu iku, kang wis kaetang kanggo nyatakaké sapa para wong kang satemené ngenteni. Manèh, wong-wong mau nduwèni sawijining titik wektu. Nanging aku weruh manawa akèh saka wong-wong mau ora bisa munggah ngluwihi rasa kuciwane kang abot, supaya bisa nduwèni drajat sregep lan semangat kang wis nandhani pracayané ing taun 1843.
Sétan lan para malèké menang ngungkuli wong-wong mau, lan wong-wong sing ora gelem nampa piwulang iku padha muji awaké dhéwé amarga paugeran lan kawicaksanané sing adoh pandelengé, awit ora nampa apa sing padha sinebut minangka kasasar iku. Wong-wong mau ora nyumurupi yèn padha nampik pituturé Allah tumrap awaké dhéwé, lan padha nyambut gawé sesarengan karo Sétan lan para malèké kanggo mbingungaké umaté Allah, sing lagi nglakoni piwulang kang kairim saka swarga.
Ing sajarah punika, wonten kalih golongan para panyembah. Golongan ingkang boten setya nggeguyoni tiyang-tiyang ingkang ngantos, nanging para ingkang ngantos punika katuntun wangsul dhateng periode-periode kenabian lan dados mangertos bilih bukti ingkang sami ingkang naté nuntun piyambakipun ngenali pungkasanipun 2520 lan 2300 ing taun 1843, mbuktèkaken bilih punika rampung ing taun 1844.
Sanadyan wong-wong kang nunggu wis mangertèni prakara iki, semangaté marang Gusti ora kaya nalika sadurungé kuciwa kang kapisan. Wong-wong kang nunggu bakal kaobong manèh déning pawarta Bab Tangi Tengah Wengi. Wong-wong kang nunggu wis padha mangertèni taun 1844, pungkasaning ramalan-ramalan, sadurungé Tangi Tengah Wengi.
Pesen Pambulang Wengi iku ndadèkaké wong-wong kang lagi ngenteni bisa ngenali tanggal 22 Oktober 1844. Kanthi katrangan iku, prakara iku ora mung dumunung ana ing sajroning taun 1844 waé; nanging ana ing dina iki piyambak, lan iku sing maringi kakuwatan marang pesen mau.
Apa panjenengan ndeleng prosèsé? Piwulang-piwulang sing ngasilaké pengalaman iki iku ana telung ramalan: 1335, 2300, lan 2520.
Sawisé nyadhari prakara iki, banjur padha wiwit martakake, "Metua saka Babil." Iki iku Pesen Malaékat Kapindho.
Sumangga kita cetha: Punapa ingkang rampung ing wekdal tundha punika? Panganggènipun Bagan 1843. Wong-wong mau nyingkiraké Bagan punika amarga sapunika padha mangertosi bilih Gusti badhé rawuh ing taun 1844, déné Bagan punika nyebataké 1843. Mila, Bagan punika dipunsisihaké tumrap sajarah Pesen Malaékat Kapindho.
Punapa ingkang dados pesenipun wonten ing sajarahipun Malaékat Kaping Kalih? Paragraf pungkasan nerangaken punika.
Para pracaya ing sajroning pesen iki padha katindhes ana ing gréja-gréja. Sajrone sawatara wektu, wong-wong kang ora gelem nampani pesen iku katetangi déning rasa wedi supaya ora nindakaké apa kang dadi gegayuhaning atiné; nanging lumakuning wektu mbabar raosé kang satemené. Wong-wong iku kepéngin mbungkem paseksèn kang dirasakaké kudu diwedharaké déning para kang ngentèni, yaiku yèn mangsa-mangsa kenabian iku ngluwihi tekan taun 1844.
Mangsa-mangsa kenabian apa? 2520 lan 2300. Iku pesené ing sajarah iki. Saiki wong-wong mau lagi kandha, “Kula mangertos! Ramalan-ramalan punika ngantos tekan taun 1844.” Pesené ing sajarah Panguwuh Tengah Wengi yaiku ramalan 2520 lan 2300 taun.
Sajroning sawatara wektu, wong-wong kang ora gelem nampani kabar iku dicekel dening rasa wedi nganti ora wani nindakaké apa kang dadi pangrasaning atiné; nanging lumakuné wektu mbabar raosé kang sejati. Wong-wong mau kepéngin mbungkem paseksèn kang dirasa kudu disandhang déning wong-wong kang ngentèni, yaiku yèn mangsa-mangsa pitu nubuatan mau nganti tekan taun 1844. Kanthi cetha para pracaya nerangaké kaluputané—kaluputan kang mirunggan—lan mratélakaké alesan-alesané apa déné wong-wong mau ngarep-arep Gustiné rawuh ing taun 1844. Para panentangé ora bisa ngaturaké bantahan apa-apa marang alesan-alesan kang kuwat kang wus diajukaké. Nanging bebenduning pasamuwan-pasamuwan mau murub; wong-wong mau wis manteb ora gelem ngrungokaké bukti, lan arep ngasingaké paseksèn iku saka pasamuwan-pasamuwan, supaya wong liya ora bisa krungu.
Apa kang kelakon manawa panjenengan ngaturaké 2520 gegandhèngan karo 2300 dina? Ing Sajarah Millerit, panjenengan bakal kasingkiraké saka gréja-gréja, lan ana upaya kanggo mbungkam pesen iku.
Wong-wong kang ora wani nyegah marang wong liya pepadhang kang wus diparingaké Allah marang dhèwèké, padha kausir metu saka gréja-gréja; nanging Gusti Yésus nunggil karo dhèwèké, lan dhèwèké padha kabingahan ana ing pepadhanging pasuryan-Ipané. Dhèwèké wis kasawisaké kanggo nampani piwelingé malaékat kapindho." Early Writings, 235–237.
Tanpa mlebu ing sawijining panaliten babagan 2520, kang arep kita tuduhaké yaiku yèn Ellen White maringi segel pambenarané marang 2520. Menawa kowé ora bisa ndeleng iki, kowé prelu ndedonga supaya Gusti Yesus nyingkiraké sisik saka mripatmu. Ellen White ngandika yèn bukti kang padha, kang nuntun wong-wong mau kanggo mratelakaké 1843, banjur katitik mbuktekaké yèn periode-periode kenabian iku pungkasané dumadi ing 1844. Panjenengané tansah nandhani periode-periode kenabian, utawa angka-angka iku, ing wangun jamak. Mung ana telung periode kenabian ing Bagan 1843 kang pungkasané ana ing 1843.
Sing rampung ing taun 1843, yaiku 1335, mbutuhake, miturut katemtuan tata basa sing bener, paling sethithik rong mangsa kenabian supaya dheweke bisa ngandika “angka-angka” lan “mangsa-mangsa kenabian.” Manawa ana telu lan siji dijupuk, mula loro sing dheweke sarujuki iku yaiku 2520 lan 2300, tanpa preduli apa wae sing bisa diucapake déning wong liya.
Ing sajarah punika, klebet Kacewa Agengipun para Adventis ing tanggal 22 Oktober 1844, Gusti piyambakipun nuwuhaken satunggaling pengalaman ing pundi para Adventis dipunsingkiraken saking pasamuwan-pasamuwan, supados anggenipun ngadeg boten adhedhasar pangaribawaning manungsa, nanging adhedhasar Sabdaning Allah. Para Adventis mbutuhaken pengalaman punika supados gadhah iman kanggé lumebet dhateng Papan Mahasuci sesarengan kaliyan Yesus Kristus. Panjenenganipun sampun nyampurnakaken para Adventis punika kanggé ndadosaken Injil Langgeng dumugi ing wekasanipun.
Paseksènipun para Pelopor: James White lan Uriah Smith
Sabanjuré, kita kagungan kalih Panjurung Pambuka, James White lan Uriah Smith. Punika para priya utama ingkang dipunrujuk déning para teolog modern kanggé nyariosaken bilih James White nampik 2520 ing taun 1863 lan bilih Uriah Smith nampik punika wonten ing seratan-seratanipun ing taun 1870-an lan 1880-an.
Kita badhé wangsul dhateng taun 1844 lan sawetawis wekdal sasampunipun, supados mirsani kados pundi James White lan Uriah Smith njlentrehaken sajarah ingkang sami punika ingkang nembe dipunandharaken déning Ellen White. Panjenenganipun ngandharaken bab periode-periode kenabian lan Gusti nyingkiraken asta-Nipun sarta ndadosaken kalepatan punika katingal, mekaten ugi kalih Perintis punika.
Ellen White ora nyebat “2520” utawa “pitu kaping,” nanging Uriah Smith lan James White nyebat. Wong-wong mau njlentrehake kanthi cetha bilih mangsa-mangsa sunnat ingkang dipunakeni ing sajarah punika inggih punika 2520 lan 2300.
James White, Review and Herald, jilid 1, 9 Juli 1851: “Ana wong sing mbantah, ‘Aku ora pracaya manawa pamecahe bengok ing wayah tengah wengi iku wis tau kaparingake.’ Mangkono uga kita ora pracaya manawa pamecahe bengok ing wayah tengah wengi iku wis kita rungokake, utawa manawa iku bakal tau kelakon. Bengok ing Matius 25:6, ‘Lah, panganten lanang rawuh,’ iku ana ing sajarahing palakrama wetan. Nanging manawa pancen ana sawijining bengok kang kaparingake, lan ditampi kanthi sampurna déning sakèhing badan Advent ing mangsa gugur taun 1844, kang trep banget minangka bandhingan karo bengok ing wayah tengah wengi sajroning pasemon mau, iku ora kena dipungingkari déning wong-wong kang wis nduwèni pengalaman ana ing kono.”
James White lagi ngrembug sawijining sajarah nalika wong-wong padha nampik Panguwuh Tengah Wengi lan padha tiba metu saka dalan. Panjenengané lagi nanggapi prakara iki lan bakal ngrembug sajarah iki.
"Iku rawuh ing wektu kang trep. Pambengoking pasemon mau enggal nyusul sawisé wektu tundha, sarta sawisé padha ngantuk lan turu. Iki dumadi sawisé wektu tundha kita, sawisé kita katilar pangarep-arep, lan tekan ing kuping kita nalika kita ana ing kahanan lesu. Pambengok mau nggugah sepuluh prawan mau, lan nuntun supaya padha ndandani damar-damare. Iki, kang katut ing panguwasa Sang Roh, nggugah umat Advent, lan nuntun dheweke nliti Kitab Suci kaya durung tau kelakon sadurungé, sarta masrahaké awake dhewe lan bandha kadonyané sakabèhé marang Gusti. Wong-wong kang nglairaké pambengok manawa Gusti bakal rawuh ing sasi kapitu, taun 1844, cetha weruh manawa wewaton-wewaton nabi tekan marang wektu iku; mula, bukti kang wus dipratelakaké saka wewaton-wewaton mau kanggo mbuktèkaké manawa Advent bakal kelakon ing taun 1843, nyatanaké manawa iku bakal kelakon ing taun 1844. Banjur kita weruh ana kasalahan ing cara ngetung mau kang mungkasi 2300 dina ing taun 1843. Ora ana siji waé saka wong-wong kang nulis nglawan Advent kang weruh iku. Astaning Providence—huruf gedhé 'P'—nutupi kasalahan iku—tunggal—nganti tekan waktuné supaya iku katon. Kasilapané ana ing njupuk 457 taun kebak saka 2300, kang nyisakké taun 1843, tanpa nggatekaké pérangan saka taun 457 S.M. kang wis kalampahan nalika dhawuh mau metu, wiwit saka kono 70 minggu diétung."
“Pikiran kita katuntun marang titik wektu iku, [1843,] amarga saka kasunyatan yèn nalika sawetara jangka wektu nubuatan iku diitung wiwit taun-taun sing déning para ahli kronologi kang paling becik ditetepaké minangka panggenané kaleksanané prastawa-prastawa sing kudu nandhani wiwitané, kabèh iku katon pungkasané tumiba ing taun iku.”
Saiki panjenenganipun ngandharaken dhateng kita bab mangsa-mangsa nubuat ingkang miturut pamanggihipun badhe wekasan wonten ing taun 1843.
“Nanging, iki mung katon mangkono.” Mung katon kaya-kaya nèk iku rampung ing taun 1843. Wong-wong mau bakal nemu yèn iku rampung ing taun 1844.
“Kula ngetung ‘pitung mangsa,’ utawa 2520 taun, wiwit saka panawanané Manasye, kang, kanthi kasarujukan kang gedhé, déning para ahli kronologi dipasang ing taun 677 SM.” Iki lah wewaton-wewaton nubuatan kang padha digarap déning wong-wong mau. “Tanggal iki mung siji-sijiné tanggal kang tau kita etung dadi wiwitaning mangsa iki; lan manawa 677 SM dikurangaké saka 2520 taun, sing kari yaiku 1843 M. Nanging, kita wektu kuwi ora nyumurupi yèn, awit kanggo ngrampungaké 2520 taun iku dibutuhaké 677 taun kebak sadurungé Masehi lan 1843 taun kebak ing taun Masehi, mula iku uga meksa kita kanggo ngluwihi mangsa iki tekan ing 1844, samangsa wiwitané bisa waé dumadi sawisé wiwitan taun 677 SM.”
Mangsa-mangsa kenabian nalika “astaning Pangéraning Panyenggahan njaga tangané ana ing sadhuwuré kalepatan iku,” kalebu 2520.
Uriah Smith: "Nalika wektu lumaku ngliwati taun 1843, akeh wong wiwit nyuwun katrangan bab sebab-sebab kuciwane wong-wong mau gegayutan karo taun pangluwaran sing padha diarep-arep. Ing wektu iku banjur katitik, manawa manawa kabèh mangsa kenabian diwiwiti ing taun-taun SM, ing ngendi kita tansah netepake wiwitane, mangka saben-saben mau ora bakal rampung, sanadyan kanthi anggepan yèn kronologi kita lan tanggal wiwitane iku bener, nganti ing sawatara wektu sajroning taun 1844. Mangkono, tumrap pitu mangsa, utawa 2520 taun, kang diwiwiti ing SM677—yubel agung, utawa 2450 taun [ora katuduhake ana ing bagan 1843 utawa 1850.], kang diwiwiti ing SM607—lan 2300 tauné Daniel, kang diwiwiti ing SM457—awit sapérangan saka saben taun mau, saka ngendi mangsa-mangsa kenabian iku masing-masing diétung wiwitane, wus kliwat sadurunge dumadine pirang-pirang prastawa kang nandhani wiwitane, mula prelu yèn mangsa-mangsa iku lumaku terus nganti tekan sajroning 1844, sawayah-wayah cocog karo sepira suwéné masing-masing diwiwiti sawisé wiwitan taun-taun SM sing dadi patokan petungane, supaya, salah siji, cacahe taun ing saben mangsa iku kawujud kanthi pepak, utawa supaya kabeneran kronologi kita bisa diuji. Nanging ora ana tetenger tumrap wektu, ing taun-taun SM masing-masing iku, kapan pirang-pirang mangsa mau diwiwiti; lan mulane wektu sajroning taun pungkasané, ora bisa ditandhani kanthi cetha lan pas."
Uriah Smith lan James White kaloroné padha neksèni bilih mangsa-mangsa ramalan ingkang dipunmangertosi badhé mungkasi ing taun 1844 punika inggih 2520 lan 2300 taun, kanthi ngginakaken ukara-ukara ingkang sami kados Ellen White wonten ing Early Writings, kaca 236 lan salajengipun.
Rentenganing Kayekten: Titik Wiwitanipun William Miller
Tulisan-Tulisan Wiwitan, kaca 230: "Allah ngutus malaekat-Iya"—malaekat Gabriel—"kanggo nggugah atiné sawijining tani"—William Miller—"sing sadurungé ora precaya marang Kitab Suci, supaya nuntun dhèwèké nyelidiki pratélan-pratélan." Para malaekat Allah bola-bali ngunjungi wong pinilih iku, kanggo nuntun pikirane lan mbukak marang pangertèné pratélan-pratélan sing tansah peteng tumrap umat Allah. Wiwitaning rerangkèning kayektèn diparingaké marang dhèwèké, lan dhèwèké dituntun nerusaké panelusurané saka siji sesambungan menyang sesambungan liyané, nganti dhèwèké mandeng Sabdaning Allah kalawan kaéraman lan pamuji. Ana ing kono dhèwèké weruh rerangkèning kayektèn kang sampurna. Sabda sing sadurungé dianggep ora kaprabawan ilahi déning dhèwèké, saiki kabukak ana ing sangareping pandelengé sajroning kaéndahan lan kaluhurané. Dhèwèké weruh yèn siji péranganing Kitab Suci nerangaké pérangan liyané,"
Gabriel nedahaké marang dheweke cara sing kita sebut proof-texting, sethithik mbaka sethithik, ing kéné sethithik lan ing kana sethithik.
Gabriel maringi dhèwèké wiwitané reranté kayekten lan cara nggunakaké ayat-ayat Kitab Suci minangka bukti.
William Miller, Advent Review and Sabbath Herald, 18 April 1854: “Saka panaliten Kitab Suci sing luwih jero, aku nyimpulaké manawa pitu mangsa kaluhuraning bangsa-bangsa kapir kudu diwiwiti nalika wong Yahudi mandheg dadi bangsa sing mardika, yaiku nalika panawanané Manasye, sing déning para ahli kronologi sing paling becik ditemtokaké ing 677 S.M.; manawa 2300 dina diwiwiti bebarengan karo pitung puluh minggu, sing déning para ahli kronologi sing paling becik ditanggalaké wiwit 457 S.M.; lan manawa 1335 dina, sing diwiwiti kanthi dicopoté kurban saben dina, lan ditetepaké kekejeman sing ndadèkaké karusakan, [Daniel 12:11] kudu ditanggalaké wiwit ditegakké kaluhuraning Kakepausan, sawisé dicopoté kekejeman-kekejeman pagan, lan sing, miturut para sejarawan sing paling becik sing bisa dakrujuk, kuduné ditanggalaké wiwit watara taun 508.”
Ellen White ngandika bilih Gabriel maringi William Miller wiwitaning ranté kayekten, lan William Miller neksèni bilih tigang titik wiwitan ingkang dipunparingaken dhateng piyambakipun punika 508, 677 SM, lan 457 SM. Piyambakipun dipunparingi titik-titik wiwitaning pratélan-pratélan punika, ingkang ngasilaken sajarah Midheng Wengi, déning Malaékat Gabriel.
Panyasatan Kang Pungkasan: Nolak Rohing Ramalan
Selected Messages, buku 1, kaca 48: “Sétan iku . . . tansah nyurung apa kang palsu—supaya wong-wong kesasar adoh saka kayektèn. Pangapusan pungkasaning Sétan dhéwé yaiku ndadèkaké paseksèné Rohing Allah dadi tanpa daya.” Pangapusan pungkasané Sétan yaiku ngrusak Rohing Ramalan.
Menawi panjenengan nampik kayektèn-kayektèn dhasar iki, kanthi bebarengan panjenengan uga lagi nampik Rohing Ramalan. Ellen White maringi pambenarané marang 2520. Nampik 2520, tegesé panjenengan mbuwang bayi lan banyu adusané pisan.
"Sétan iku . . . tansah nyurung sing palsu—supaya nuntun wong nyingkur saka bebener. Pangapusan pungkasané Sétan bakal dadi ndadèkaké paseksèné Roh Allah ora ana gunané. ‘Ing panggonan kang ora ana wahyu, umat dadi binasa’ (Wulang Bebasan 29:18)." Dheweke lagi ngandika bab nampik Roh Wangsit lan, gegandhengan karo kuwi, ngandika yèn manawa kowé nampik Roh Wangsit, ing panggonan kang ora ana wahyu umat dadi binasa. Apa ta wahyu iku? Menawa kowé nampik Roh Wangsit, wahyu apa sing ora kokduwèni?
“Tulisenlah wahyu iku, lan cethakna ana ing papan-papan, supaya wong kang maca iku bisa mlayu.” Habakuk 2:2 (KJV).
Yèn panjenengan nampik Roh Ramalan, panjenengan bakal nampik Bagan 1843; lan, yèn panjenengan nampik Bagan iki, panjenengan lagi nampik Roh Ramalan.
“Sétan bakal makarya kanthi licik lan cerdik, nganggo manéka cara lan lumantar manéka piranti, kanggo ngoyak lan ngguncang kapercayan umat Allah kang kari tumrap paseksen kang sejati. Bakal ana rasa sengit kang diobong marang Paseksen-paseksen, kang sipaté satanis.” Kadhangkala kita mikir yèn “satanis” iku tegesé tumindak-tumindak kang peteng lan nggegirisi, nanging ing Patriarchs and Prophets kita diwulang yèn Sétan makarya kanthi nyusupaké mamang. Iku serangan satanis marang Roh Ramalan lan marang kayekten-kayekten dhasar iki. Iku kelakon lumantar wong-wong kang sajatiné kuduné kita precaya, sing nyusupaké mamang-mamang mau.
“Bakal ana rasa sengit kang diobong marang Paseksen-paseksen sing sipaté satanis. Pakaryané Iblis yaiku nggoyang lan ngrusak pracayané pasamuwan-pasamuwan marang iku, awit marga iki: Iblis ora bisa nduwèni dalan kang cetha mangkono kanggo ngeteraké pangapusané lan ngiket jiwa-jiwa ana ing kasasarane, manawa pepènget-pepènget, pameca, lan pitutur-pitutur saka Rohing Allah digatèkké.” Selected Messages, buku 1, 48.
Nalika kita nggawa prakara iki marang sawijining panutup, nalika Sister White ngandika bilih kita ora duwe apa-apa kang kudu diwedeni tumrap mangsa ngarep kajaba manawa kita lali marang tuntunane Gusti, aku ngandika bilih tuntunaning Gusti kang dipunsebat déning piyambakipun punika yaiku sajarah wiwit saka Tarrying Time tekan lawang kang katutup—sajarah kang kaawakili déning istilah, The Midnight Cry. Kita ora duwe apa-apa kang kudu diwedeni tumrap mangsa ngarep kajaba manawa kita lali kepriye Gusti nuntun kita ing pengalaman The Midnight Cry, lan uga piwulang-piwulang kang gegandhengan karo tuntunan iki. Piwulang-piwulang kang ngasilake pengalaman iki yaiku telung wangsit wektu, kang diwiwiti kanthi tanggal-tanggal kang diparingake marang William Miller déning Malaékat Gabriel. Kita ora duwe apa-apa kang kudu diwedeni tumrap mangsa ngarep kajaba manawa kita lali marang piwulang-piwulang iki, kalebu 2520, kang ngasilake pengalaman The Midnight Cry nalika Gusti nuntun para Millerite lumantar pucaking Injil Langgeng.
Siji prakara mesthi: para Advent Hari Kaping Pitu sing ngadeg ing sangisoring panji-panji Iblis, luwih dhisik bakal nilar pracayané marang pepeling lan piwulang pangéling-eling kang kinandhut ing Testimonies of God's Spirit.
Yèn kowé nampik Dasar-dasar, kowé lagi nampik Roh Nubuat. Yèn kowé nampik Roh Nubuat, kowé lagi nampik Dasar-dasar. Kaloroné iku mlaku bebarengan. Ing endi ora ana Roh Nubuat, ing kono ora ana sesanti.
Telpon marang pangabdian kang luwih jero lan paladosan kang luwih suci lagi katindakaké, lan bakal tetep katindakaké. Sawenèhing wong kang saiki ngucapaké saran-sarané Sétan bakal éling lan bali marang akal budi. Ana wong-wong ing kalungguhan-kalungguhan kapitadosan kang wigati sing ora mangertèni kayektèn kanggo mangsa iki. Marang wong-wong mau pesen iku kudu diparingaké. Manawa padha nampani, Kristus bakal nampani wong-wong mau, lan bakal ndadèkaké padha dadi kanca-kanca nyambut-gawé bebarengan karo Panjenengané. Nanging manawa padha nampik ngrungokaké pesen iku, padha bakal ngadeg ana ing sangisoring panji irengé Pangéraning Pepeteng.
Aku diprentah supaya ngandika manawa kayektèn kang aji banget kanggo jaman iki saya cetha kabukak marang pikiran manungsa. Ing pangertèn kang mirunggan, para priya lan para wanita kudu mangan dagingé Kristus lan ngombé getihé. Bakal ana pangrembakan ing pangerten, awit kayektèn iku bisa tansah ngrembaka tanpa kendhat. Panitah ilahi saka kayektèn bakal rawuh menyang pasamuan kang luwih cedhak lan saya luwih cedhak manèh karo wong-wong kang terus ngudi supaya wanuh marang Panjenengané. Nalika umaté Allah nampa pangandikané minangka roti saka swarga, wong-wong mau bakal mangertèni manawa tindak miyosé wus kacawisaké kaya wayah ésuk. Wong-wong mau bakal nampa kakuwatan rohani, kaya badan nampa kakuwatan jasmani nalika pangan dipangan.
Kita boten mangertos kanthi sawegah-sewegah rencanaing Pangeran nalika ngentasaken para putraning Israel saking pangawulan ing Mesir, sarta nuntun wong-wong mau ngliwati ara-ara samun mlebet ing tanah Kanaan.
“Manawa kita nglumpukake padhang-padhang ilahi kang sumunar saka Injil, kita bakal nduwèni pangertosan kang luwih cetha ngenani tatanan Yahudi, lan pangaji kang luwih jero marang kayektèn-kayektèné kang wigati. Panaliten kita tumrap kayektèn isih durung pepak. Kita nembe nglumpukake mung sawetara padhang pepadhang. Wong-wong kang ora saben dina dadi murid Sabda ora bakal bisa ngrampungi prakara-prakara tatanan Yahudi. Wong-wong mau ora bakal mangertèni kayektèn-kayektèn kang diwulangake lumantar pangibadan ing Padaleman Suci. Pakaryané Allah kaalang-alangi déning pangertosan kadonyan marang rancangan-Nya kang agung. Urip kang bakal teka bakal mbabar tegesing angger-angger kang diparingake déning Kristus, kang kasamun ing pilar méga, marang umaté.” Spalding and Magan, 305, 306.
Para Advent sing nampa tengering kewan iku, kang ngadeg ana ing sangisoré panji-panji Iblis, luwih dhisik nampik Rohing Ramalan.
Ana rong golongan ing pethikan iki: yaiku wong-wong sing terus ngudi kanggo wanuh marang Sang Yehuwah, tetep mangan daginge lan ngunjuk rahe, sarta tetep nyinau Sabdaning Allah, lan wong-wong sing ora mangkono. Pangrembakaning kayektèn durung rampung; dheweke bakal nduwèni bab-bab kanggo diaturaké ngenani paladosan Papan Suci sing durung tau diaturaké nganti saiki. Dheweke bakal nekanaké owah-owahaning dispènsasi ing jamané Sang Kristus, kang dadi pralambang tumrap owah-owahan ing jaman Millerit, lan nuding maju marang dispènsasi nalika Sang Kristus ngalih saka Pengadilan tumrap Wong Mati menyang Pengadilan tumrap Wong Urip. Dheweke bakal nduwèni bab-bab kanggo diaturaké ngenani Papan Suci lan kepriyé Sang Yehuwah nandhani obahe Panjenengané ing owah-owahaning dispènsasi iki lumantar pangerahing Roh Panjenengané.
Sawetawis kutipan maneh, lan kita meh rampung.
Para Advent sing ngreksa dina kapitu sing nampik Pambengoking Tengah Wengi iku tiba saka dalan, awit padha nampik panuntuning Gusti lan piwulang-piwulang doktrin sing ngasilake sajarah Pambengoking Tengah Wengi. Iku kang kudu kita wedi—nampik piwulang-piwulang mau lan ora mangerteni pengalaman iku. Kanthi mangkono, kita padha nampik Roh Nubuat.
Suster White maringi cap pambenarané marang 2520. Kita bakal nuduhaké kepriyé dheweke maringi cap pambenarané marang kabeneran-kabeneran liyané ing Chart 1843.
Ing pungkasaning jagad, nalika samubarang iki tekan pucaking Injil Langgeng ing sajarah kita, Adventisme bakal kaadhepi déning prosès pangujian telung tataran sing wis dipralambangaké sadurungé, kaya katon ing pengalamané William Miller.
William Miller damel telung kalepatan: (1) Panjenenganipun nampik Panguwuh Wengi Pindho Welas lan tumiba saking margi dhateng jagading wong duraka ing ngandhap. (2) Sasampunipun punika, panjenenganipun ngandel dhateng pangaribawa manungsa, yaiku Joshua Himes. (3) Panjenenganipun nampik dina Sabat.
Ana pitakon kang muncul: “Apa dhèwèké nampik Sabat utawa Padaleman Suci?” Piwulang kang owah saka padaleman suci ing bumi menyang Padaleman Suci ing Swarga ing wektu iku bisa uga durung kasil dipahami kanthi sampurna déning Miller. Nalika Ellen White dipunpandhegani mlebet ing Papan Mahasuci, dhèwèké mirsa Sepuluh Préntah ana ing pethi prejanjian, lan Préntah Sabat kagungan padhang suci ing saubengé.
Bab ingkang dipun tolak déning Miller punika inggih Toretipun Allah—Sabat. Mila, Miller nolak Sesambat Tengah Wengi, lajeng gumantung dhateng daging, lan salajengipun nampi tandhanipun kéwan galak. Bab punika kaulang malih ing wekasaning jagad.
Testimonies, jilid 5, kaca 211: "Ing kéné kita nyumurupi yèn pasamuwan—papan suci kagungané Pangéran—iku kang kapisan ngrasakaké pukulaning bebendu Allah. Para wong tuwa, yaiku wong-wong kang wis diparingi pepadhang gedhé déning Allah lan kang wis ngadeg dadi para pengreksa kapentingan rohani umat, wis ngiyanati kapercayan kang dipasrahaké marang wong-wong mau."
Dhèwèké lagi maringi komentar bab Yéheskèl 8 lan 9, yaiku panyegelan. Sadulur White ngandika bilih panyegelan ing Yéheskèl 9 punika sami kaliyan panyegelan ing Wahyu 7. Dhèwèké lagi ngandharaké bab wektu panyegelané wong 144.000. Dhèwèké ngandika bilih wong-wong kang kuduné dados para pengreksa wis ngianati kapitadosan kang dipasrahaké marang wong-wong mau.
“Padha wis njupuk pendirian manawa kita ora perlu ngarep-arep mukjijat lan pamedharan kang cetha saka panguwasané Allah kaya ing jaman biyèn. Jaman wis owah.” Kalepatané kang kapisan yaiku nentang Panguwuh Tengah Wengi, kanthi ngandika, “Apa kang kelakon ing sajarah Panguwuh Tengah Wengi iki ora kaulang manèh.”
Wong-wong kuwi padha nyimpang saka dalan.
Tembung-tembung iki nguwataké rasa ora pracaya wong-wong kuwi, lan wong-wong mau padha kandha: Pangéran ora bakal nindakaké kabecikan, lan Panjenengané uga ora bakal nindakaké piala. Panjenengané kaluwihan sih kanggo ngukum umaté lumantar pangadilan. Mangkono, “Tentrem lan katentreman” dadi sesambaté wong-wong sing ora bakal manèh ngluhuraké swarané kaya slompret kanggo nduduhaké marang umaté Gusti Allah paneraké lan marang brayat Yakub dosa-dosané. Asu-asu bisu sing ora gelem nggero kuwi lah wong-wong sing bakal ngrasakaké piwales adil saka Allah sing kasenggol kamulyané. Para priya, para prawan, lan bocah-bocah cilik kabèh padha sirna bebarengan.” Testimonies, jilid 5, 211.
Yeremia, nalika ngandharake bab kegagalan kapindhone William Miller, ngandika, “Makaten pangandikaning Sang Yehuwah: Kenaa ing ipat-ipat wong kang kumandel marang manungsa, lan kang ndadekake daging dadi lengené, lan kang atiné nyimpang saka Sang Yehuwah.” Yeremia 17:5. Manawa kowé kumandel marang manungsa, atimu nyimpang saka Sang Yehuwah.
Penampikan kapisan ing wekasan yaiku Pamecut Wengi-tengah, sawijining pangulangan saka panyingkapan panguwasané Allah. Penampikan kapindho yaiku ngendel marang daging. Penampikan katelu yaiku Undhang-undhang Minggu.
Mung ana rong golongan. Saben golongan kanthi cetha kacap, salah siji nganggo segelé Gusti Allah kang gesang, utawa nganggo tandhané kéwan buas utawa reca-gambarané. Saben putra lan putri Adam milih salah siji, Kristus utawa Barabas, dadi panguwasané. Lan kabèh wong kang mapanaké awaké dhéwé ana ing sisih wong-wong kang ora setya, padha ngadeg ana ing sangisoré panji irengé Iblis, lan katamtokaké minangka wong kang nampik sarta ngina Kristus. Wong-wong kuwi katamtokaké minangka wong kang kanthi sengaja nyalibaké Gusti gesang lan kamulyan. Review and Herald, 30 Januari 1900.
Sawijining prakara mesthi cetha: para Advent Hari Ketujuh sing ngadeg ing sangisoring panjining Iblis luwih dhisik bakal ninggal kapitadosané marang Roh Wewarah.
Adventisme mbaleni proses pangujian telung tataran sing wis digagalaké déning William Miller. Nanging para malaékat lagi ngentèni kanggo ngangkat Miller lan nggawa dhèwèké mulih marang Juruwilujengé. Kanggo para Adventis sing nampa tandha kéwan galak iku, para malaékat sing ngentèni wong-wong mau dudu para malaékat sing padha ngentèni Miller.
Bola-bali kula sampun dipun têdahaken bilih pengalaman-pengalaman umatipun Allah ing jaman kapungkur boten kenging kaanggep dados kasunyatan-kasunyatan ingkang sampun pejah. Kita boten kenging ngladosi cathetan pengalaman-pengalaman punika kados dene ngladosi almanak taun kapengker. Cathetan punika kedah tansah dipun emut, awit sajarah badhé malih piyambak. Publishing Ministry, 175.
Kenging punapa kita kedah ngélingi Pambengok Wanci Tengah Bengi? Awit sajarah badhé kaulang malih. Ing sajarah punika, pekabaran ingkang badhé njalari goncangan punika inggih 2520 lan 2300; prakawis punika badhé ndadosaken tiyang-tiyang medal saking pasamuwan-pasamuwan.
Nanging, apa sajarah iki, yaiku Panguwuh Tengah Wengi, satemene bakal kaulang manèh, utawa mung sajarah waé? Gatekna kutipan sabanjuré iki:
Ana sawijining jagad kang mapan ana ing piala, ing panggodha lan kasasar, ana ing satengahing petenging pati,—turun turu, turun turu. Sapa ta kang ngrasakake laraing jiwa kanggo nggugahake wong-wong mau? Swarane sapa kang bisa nggayuh wong-wong mau? Pikiran kawula kaboyong marang mangsa kang bakal teka, nalika tandha bakal kaparingake. “Lah, Pangantèn lanang rawuh; metua kowe padha nemoni Panjenengané.” Nanging sawenèh bakal wis kacuwan anggone ngupaya lenga kanggo ngisi manèh damar-damare, lan kasep banget anggone bakal nemokake yèn watak, kang dilambangake déning lenga iku, ora kena dipindhahake marang liyan. Review and Herald, February 11, 1896.
Sajarah bab Panjerité Wengi Tengahe Wengi kaulang maneh persis miturut saben tetelané.
Ellen White mangertos bilih 2520 punika satunggaling wangsit wekdal ingkang sah lan bilih punika dipunginakaken déning Gusti kanggo ngasilaken wekdal tundha, kuciwa ingkang ndadosaken pengalaman ingkang nyawisaken para priya lan wanita supados lumampah kanthi pitados mlebet ing Papan Ingkang Mahasuci sesarengan kaliyan Kristus.
Kita durung nyoba mbuktekake 2520 saka Kitab Suci nganti saiki. Ing panaliten babagan Loro Lohé Habakuk iki, kita luwih dhisik kepéngin njlentrehake kanthi cetha yèn Ellen White ndhukung doktrin-doktrin iki, sing saiki ditolak déning Adventisme; sawisé kuwi, kita bakal mlebu ing panaliten Alkitabiah.