យើងបានបញ្ចប់អត្ថបទមុនដោយប្រយោគមួយដែលបានថ្លែងថា «នៅឆ្នាំ 2001 រដ្ឋាភិបាលសហរដ្ឋអាមេរិកបានប្រកាសឲ្យច្បាប់ Patriot Act ចូលជាធរមាន»។
«មានមនុស្សជាច្រើន សូម្បីតែក្នុងចំណោមអ្នកដែលកំពុងចូលរួមក្នុងចលនានេះ ដើម្បីអនុវត្តការរក្សាថ្ងៃអាទិត្យដោយបង្ខំ ក៏ត្រូវបានបិទភ្នែកមិនឲ្យឃើញលទ្ធផលដែលនឹងកើតឡើងតាមសកម្មភាពនេះដែរ។ ពួកគេមិនឃើញថា ពួកគេកំពុងវាយប្រហារដោយផ្ទាល់លើសេរីភាពខាងសាសនានោះទេ។ មានមនុស្សជាច្រើនដែលមិនធ្លាប់យល់អំពីសិទ្ធិទាមទាររបស់សប្ប័ទតាមព្រះគម្ពីរ និងគ្រឹះមិនពិតដែលស្ថាប័នថ្ងៃអាទិត្យបានឈរលើវា។ ចលនាណាមួយដែលគាំទ្រច្បាប់សាសនា តាមពិតហើយ គឺជាការយល់ព្រមចុះចាញ់ដល់សាសនាចក្រប៉ាប ដែលអស់រយៈពេលជាច្រើនសតវត្សរ៍មកហើយ បានធ្វើសង្គ្រាមប្រឆាំងនឹងសេរីភាពនៃមនសិការយ៉ាងឥតរំសាយ។ ការរក្សាថ្ងៃអាទិត្យជំពាក់ការមានស្រាប់របស់ខ្លួន ក្នុងនាមជាស្ថាប័នដែលហៅថាគ្រីស្ទាន ចំពោះ “អាថ៌កំបាំងនៃអំពើទុច្ចរិត” ហើយការបង្ខំអនុវត្តវា នឹងជាការទទួលស្គាល់ជាក់ស្តែងនូវគោលការណ៍ទាំងឡាយ ដែលជាមូលដ្ឋានគ្រឹះដ៏សំខាន់បំផុតនៃសាសនារ៉ូម៉ាំង។ នៅពេលដែលជាតិរបស់យើងបដិសេធចោលយ៉ាងដាច់ខាតនូវគោលការណ៍នៃរដ្ឋាភិបាលរបស់ខ្លួន ដល់ថ្នាក់បញ្ចេញច្បាប់ថ្ងៃអាទិត្យ នោះលទ្ធិប្រូតេស្តង់ នឹងចាប់ដៃជាមួយសាសនាប៉ាបក្នុងសកម្មភាពនេះ; នេះមិនមែនជាអ្វីផ្សេងទៀតឡើយ ក្រៅតែពីការផ្តល់ជីវិតដល់អំណាចផ្តាច់ការដ៏ឃោរឃៅ ដែលបានរង់ចាំឱកាសរបស់ខ្លួនដោយក្តីអន្ទះសារជាយូរមកហើយ ដើម្បីលោតត្រឡប់មកវិញចូលទៅក្នុងអំណាចផ្តាច់ការយ៉ាងសកម្មម្តងទៀត»។ Testimonies, volume 5, 711.
ឆ្នាំ 1888 បានតំណាងជាគំរូដល់ឆ្នាំ 2001 ហើយនៅពេលនោះ ច្បាប់ Blair Bill ត្រូវបានលើកយកមកស្នើ ទោះជាយ៉ាងណា ការខកខានមិនបានអនុម័តឲ្យច្បាប់នោះចូលជាធរមាន បានរារាំងមិនឲ្យវានិយាយក្នុងន័យទំនាយបាន។ ដូច្នេះ វាបានក្លាយជាសញ្ញានៃឆ្នាំ 66 គ.ស. ដែលជាការឡោមព័ទ្ធមួយ ដែលបានចាប់ផ្តើមឡើង ហើយបន្ទាប់មកត្រូវបានដកថយវិញយ៉ាងអាថ៌កំបាំង។ នៅពេលដែលគេយល់ថា មានពីររយៈពេលនៃការសាកល្បងអំពីរូបសត្វសាហាវ ហើយថា រយៈពេលទីពីរចាប់ផ្តើមជាមួយច្បាប់ថ្ងៃអាទិត្យនៅសហរដ្ឋអាមេរិក ដែលត្រូវបានតំណាងជាគំរូដោយឆ្នាំ 321 ហើយថា រយៈពេលនោះបញ្ចប់នៅពេលដែលច្បាប់ថ្ងៃអាទិត្យសកលលោក ដែលត្រូវបានតំណាងជាគំរូដោយឆ្នាំ 538 ត្រូវបានអនុវត្តយ៉ាងពេញលេញ; នោះវាទាមទារតាមទំនាយថា ការចាប់ផ្តើមនៃរយៈពេលទីមួយនៃការសាកល្បងអំពីរូបសត្វសាហាវ ក៏ត្រូវចាប់ផ្តើមដោយប្រភេទណាមួយនៃការតំណាងជាគំរូនៃការប្រកាសអំពីច្បាប់ថ្ងៃអាទិត្យផងដែរ។ នៅឆ្នាំ 1888 ច្បាប់ Blair Bill គឺជាការប៉ុនប៉ងមួយដើម្បីអនុវត្តច្បាប់ថ្ងៃអាទិត្យថ្នាក់ជាតិ ហើយឆ្នាំ 1888 បញ្ជាក់អំពីពេលដែលទេវតានៃវិវរណៈ ជំពូក 18 ចុះមក ហើយបំភ្លឺផែនដីដោយសិរីល្អរបស់ទ្រង់។
ច្បាប់ Patriot គឺជាគំរូតំណាងនៃច្បាប់ថ្ងៃអាទិត្យ ដែលចាប់ផ្តើមរយៈពេលសាកល្បងរបស់រូបសត្វសាហាវនៅសហរដ្ឋអាមេរិក។ សហរដ្ឋអាមេរិកនិយាយដូចនាគ ក្នុងការបំពេញតាម វិវរណៈ ជំពូកទីដប់បី ខទីដប់មួយ នៅពេលវាអនុវត្តច្បាប់ថ្ងៃអាទិត្យ។ នៅពេលវាអនុវត្តច្បាប់នោះ វានឹងនិយាយដូចនាគ ហើយច្បាប់ថ្ងៃអាទិត្យនោះបញ្ជាក់ថា រូបសត្វសាហាវត្រូវបានបង្កើតឡើងយ៉ាងពេញលេញនៅសហរដ្ឋអាមេរិក។ នៅចំណុចនោះ សហរដ្ឋអាមេរិកបានបំពេញពែងនៃរយៈពេលសាកល្បងរបស់ខ្លួនពេញលេញហើយ ហើយការក្បត់ជាតិតាមសាសនាត្រូវបានបន្តដោយការបំផ្លាញជាតិ។ នៅចំណុចនោះ សហរដ្ឋអាមេរិកលែងជានគរទីប្រាំមួយនៃទំនាយព្រះគម្ពីរតទៅទៀត នៅពេលសហភាពបីផ្នែកត្រូវបានបង្កើតឡើង។
អាល់ហ្វា និង អូមេហ្គា ជានិច្ចកាលបង្ហាញទីបញ្ចប់ភ្ជាប់ជាមួយនឹងការចាប់ផ្ដើម ហើយនៅក្នុងការចាប់ផ្ដើមរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក មានបីដងដែលសហរដ្ឋអាមេរិកបាននិយាយក្នុងន័យព្យាករណ៍ ដែលបានសម្គាល់ការចាប់ផ្ដើមរបស់សហរដ្ឋអាមេរិកជានគរទីប្រាំមួយនៃព្យាករណ៍ព្រះគម្ពីរ។ សេចក្តីប្រកាសឯករាជ្យ នៅឆ្នាំ 1776 បន្ទាប់មកដោយរដ្ឋធម្មនុញ្ញ ឆ្នាំ 1789 ហើយបន្ទាប់មកទៀតដោយច្បាប់ Alien and Sedition Acts ឆ្នាំ 1798 កំណត់អត្តសញ្ញាណបីដងដំបូងដែលសហរដ្ឋអាមេរិកបាននិយាយក្នុងន័យព្យាករណ៍។ ឯកសារបោះពុម្ពផ្សាយទាំងបីនោះ នីមួយៗ តំណាងឲ្យការនិយាយរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក។ ជំហានទាំងបីនោះបាននាំទៅដល់ឆ្នាំ 1798 ដែលជាការចាប់ផ្ដើមនៃការគ្រងរាជ្យរបស់សហរដ្ឋអាមេរិកក្នុងនាមជានគរទីប្រាំមួយនៃព្យាករណ៍ព្រះគម្ពីរ។ សញ្ញាសម្គាល់ទាំងបីដដែលនោះនៅក្នុងការចាប់ផ្ដើមរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក ក៏តំណាងឲ្យសញ្ញាសម្គាល់បីយ៉ាងដែលនាំទៅកាន់ទីបញ្ចប់នៃការគ្រងរាជ្យរបស់សហរដ្ឋអាមេរិកក្នុងនាមជានគរទីប្រាំមួយនៃព្យាករណ៍ព្រះគម្ពីរ។
passage unavailable
This passage is not yet available in .
ច្បាប់ Patriot Act ក្នុងឆ្នាំ 2001 គឺជាការវាយប្រហារដោយផ្ទាល់លើ “Due Process Clause” ដែលមានបង្ហាញទាំងក្នុងវិសោធនកម្មទីប្រាំ និងវិសោធនកម្មទីដប់បួននៃរដ្ឋធម្មនុញ្ញសហរដ្ឋអាមេរិក។ វិសោធនកម្មទាំងនេះចែងថា មិនអាចដកហូតជីវិត សេរីភាព ឬទ្រព្យសម្បត្តិរបស់បុគ្គលណាម្នាក់បានឡើយ ដោយគ្មាននីតិវិធីតាមច្បាប់ដ៏ត្រឹមត្រូវ។ នោះគឺនៅឆ្នាំ 2001 ហើយនៅឆ្នាំ 2022 ការវាយប្រហារប្រឆាំងនឹងរដ្ឋធម្មនុញ្ញបានផ្តោតលើទាំង “procedural due process” និង “substantive due process”។ ពាក្យ “repudiate” មានន័យថា បដិសេធ ហើយ Sister White កំណត់សម្គាល់ថា នៅពេលច្បាប់ថ្ងៃអាទិត្យនៅសហរដ្ឋអាមេរិក គោលការណ៍ទាំងអស់នៃរដ្ឋធម្មនុញ្ញនឹងត្រូវបានបដិសេធ។
«ដោយក្រឹត្យដែលបង្ខំឲ្យអនុវត្តស្ថាប័នសម្តេចប៉ាប ដោយរំលោភលើក្រឹត្យវិន័យរបស់ព្រះ នោះជាតិរបស់យើងនឹងផ្តាច់ខ្លួនចេញពីសេចក្តីសុចរិតយ៉ាងពេញលេញ។ នៅពេលដែលសាសនាប្រូតេស្តង់នឹងលាតដៃរបស់នាងឆ្លងកាត់ជ្រោះធំដើម្បីចាប់ដៃនៃអំណាចរ៉ូម៉ាំង នៅពេលដែលនាងនឹងលូតឆ្លងកាត់អន្លង់ជ្រៅដើម្បីចាប់ដៃជាមួយវិញ្ញាណនិយម នៅពេលដែល ក្រោមឥទ្ធិពលនៃសហភាពបីជាន់នេះ ប្រទេសរបស់យើងនឹងបដិសេធគ្រប់គោលការណ៍នៃរដ្ឋធម្មនុញ្ញរបស់ខ្លួន ក្នុងនាមជារដ្ឋាភិបាលប្រូតេស្តង់ និងសាធារណរដ្ឋ ហើយនឹងរៀបចំផ្លូវសម្រាប់ការផ្សព្វផ្សាយភាពមិនពិត និងការបំភាន់របស់សម្តេចប៉ាប នោះយើងអាចដឹងថា ពេលវេលាសម្រាប់ការប្រព្រឹត្តការដ៏អស្ចារ្យរបស់សាតាំងបានមកដល់ ហើយថា ទីបញ្ចប់ជិតមកដល់ហើយ។»
«ដូចដែលការខិតមកជិតនៃកងទ័ពរ៉ូម៉ាំងបានជាសញ្ញាដល់សិស្សទាំងឡាយអំពីសេចក្តីវិនាសដែលជិតមកដល់លើក្រុងយេរូសាឡឹម ដូច្នេះ ការក្បត់ជំនឿនេះក៏អាចជាសញ្ញាមួយដល់យើងថា ដែនកំណត់នៃព្រះហឫទ័យអត់ឱនរបស់ព្រះបានមកដល់ហើយ ថា មាត្រានៃអំពើទុច្ចរិតរបស់ជាតិយើងបានពេញលេញហើយ ហើយថា ទេវតានៃសេចក្តីមេត្តាករុណាជិតនឹងហោះចាកចេញទៅ ដោយមិនវិលត្រឡប់មកវិញឡើយ។ ពេលនោះ ប្រជាជនរបស់ព្រះនឹងត្រូវបានធ្លាក់ចូលទៅក្នុងឆាកនៃទុក្ខវេទនា និងសេចក្តីតានតឹងទាំងនោះ ដែលពួកហោរាបានពិពណ៌នាថាជាគ្រានៃសេចក្តីវេទនារបស់យ៉ាកុប។ សំឡេងអំពាវនាវរបស់អស់អ្នកស្មោះត្រង់ ដែលត្រូវគេបៀតបៀន ឡើងទៅដល់ស្ថានសួគ៌។ ហើយដូចជាឈាមរបស់អេបិលបានស្រែកចេញពីដី នោះក៏មានសំឡេងនានាស្រែកទៅកាន់ព្រះពីផ្នូររបស់ពួកសាក្សីទុក្ខ ពីផ្នូរបញ្ចុះសពក្នុងសមុទ្រ ពីរូងភ្នំ និងពីបន្ទប់ផ្នូរក្នុងវត្តអារាមថា៖ “ឱព្រះអម្ចាស់ដ៏បរិសុទ្ធ និងស្មោះត្រង់អើយ តើដល់ពេលណាទើបព្រះអង្គនឹងជំនុំជម្រះ ហើយសងសឹកឈាមរបស់យើងលើពួកអ្នកដែលរស់នៅលើផែនដី?”»
«ព្រះអម្ចាស់កំពុងបំពេញកិច្ចការរបស់ទ្រង់។ ស្ថានសួគ៌ទាំងមូលកំពុងកម្រើក។ ចៅក្រមនៃផែនដីទាំងមូល នឹងឆាប់ក្រោកឡើង ដើម្បីស្តារកិត្តិយសអំណាចរបស់ទ្រង់ដែលត្រូវបានប្រមាថ។ សញ្ញានៃការរំដោះ នឹងត្រូវបានដាក់លើមនុស្សទាំងឡាយដែលកាន់តាមបញ្ញត្តិរបស់ព្រះ ដែលគោរពក្រឹត្យវិន័យរបស់ទ្រង់ ហើយដែលបដិសេធមិនទទួលសញ្ញារបស់សត្វសាហាវ ឬរបស់រូបតំណាងវា។»
«ព្រះជាម្ចាស់បានបើកសម្ដែងអំពីអ្វីដែលនឹងកើតឡើងនៅថ្ងៃចុងក្រោយ ដើម្បីឲ្យប្រជាជនរបស់ទ្រង់បានត្រៀមខ្លួនរួចជាស្រេច សម្រាប់ឈរទប់ទល់នឹងព្យុះនៃការប្រឆាំង និងព្រះពិរោធ។ អស់អ្នកដែលបានទទួលការព្រមានអំពីព្រឹត្តិការណ៍ដែលស្ថិតនៅមុខពួកគេ មិនត្រូវអង្គុយរង់ចាំដោយស្ងប់ស្ងាត់ចំពោះព្យុះដែលកំពុងមកនោះទេ ដោយលួងលោមខ្លួនឯងថា ព្រះអម្ចាស់នឹងការពារអ្នកស្មោះត្រង់របស់ទ្រង់នៅថ្ងៃវេទនា។ យើងត្រូវតែដូចជាមនុស្សដែលកំពុងរង់ចាំព្រះអម្ចាស់របស់ខ្លួន មិនមែនដោយការរង់ចាំយ៉ាងអសកម្មឡើយ ប៉ុន្តែដោយការធ្វើការយ៉ាងអស់ពីចិត្ត ព្រមទាំងមានសេចក្តីជំនឿមិនរំជើបរំជួល។ ឥឡូវនេះមិនមែនជាពេលដែលត្រូវអនុញ្ញាតឲ្យចិត្តគំនិតរបស់យើងជាប់ចិត្តនឹងកិច្ចការតូចតាចឡើយ។ ខណៈដែលមនុស្សកំពុងដេកលក់ សាតាំងកំពុងរៀបចំកិច្ចការយ៉ាងសកម្ម ដើម្បីឲ្យប្រជាជនរបស់ព្រះអម្ចាស់មិនទទួលបានមេត្តាករុណា ឬយុត្តិធម៌។ ចលនាថ្ងៃអាទិត្យឥឡូវនេះកំពុងរីករាលដាលទៅក្នុងភាពងងឹត។ មេដឹកនាំទាំងឡាយកំពុងលាក់បាំងបញ្ហាពិតប្រាកដ ហើយមនុស្សជាច្រើនដែលចូលរួមក្នុងចលនានេះ ក៏មិនឃើញដោយខ្លួនឯងដែរថា ចរន្តក្រោមផ្ទៃនោះកំពុងនាំទៅកាន់ទិសណា។ ការអះអាងរបស់វាមានលក្ខណៈទន់ភ្លន់ និងមើលទៅដូចជាគ្រីស្ទបរិស័ទ ប៉ុន្តែនៅពេលវានិយាយចេញមក វានឹងបង្ហាញវិញ្ញាណរបស់នាគ។ វាជាកាតព្វកិច្ចរបស់យើងក្នុងការធ្វើអ្វីគ្រប់យ៉ាងដែលស្ថិតក្នុងអំណាចរបស់យើង ដើម្បីបញ្ចៀសគ្រោះថ្នាក់ដែលបានគំរាមកំហែងនោះ។ យើងគួរខិតខំដោះស្រាយការលំអៀងចិត្ត ដោយដាក់ខ្លួនយើងក្នុងពន្លឺដ៏សមរម្យមួយនៅចំពោះមុខប្រជាជន។ យើងគួរនាំយកបញ្ហាពិតប្រាកដដែលកំពុងជាចំណុចវិវាទមកដាក់នៅចំពោះមុខពួកគេ ដូច្នេះហើយបានជាការតវ៉ាដ៏មានប្រសិទ្ធភាពបំផុតប្រឆាំងនឹងវិធានការទាំងឡាយដែលរឹតត្បិតសេរីភាពនៃមនសិការ។ យើងគួរស្រាវជ្រាវព្រះគម្ពីរ ហើយអាចផ្តល់ហេតុផលសម្រាប់សេចក្តីជំនឿរបស់យើងបាន។ ហោរាមានបន្ទូលថា៖ «មនុស្សអាក្រក់នឹងប្រព្រឹត្តអាក្រក់ទៅទៀត ហើយគ្មានអ្នកអាក្រក់ណាម្នាក់នឹងយល់ឡើយ ប៉ុន្តែអ្នកមានប្រាជ្ញានឹងយល់»។ Testimonies, volume 5, 451, 452.»
លោកស្រី វ៉ាយត៍បានផ្គូផ្គងច្បាប់ថ្ងៃអាទិត្យជាមួយនឹងទីសម្គាល់ចុងក្រោយៗមួយចំនួននៃថ្ងៃចុងក្រោយ ហើយដោយធ្វើដូច្នេះ ពាក្យរបស់លោកស្រីបានបង្ហាញ «អ្វីដែលនឹងត្រូវកើតឡើងនៅថ្ងៃចុងក្រោយ ដើម្បីឲ្យប្រជារាស្ត្ររបស់ទ្រង់បានត្រៀមខ្លួនឈរទប់ទល់នឹងព្យុះនៃការប្រឆាំង និងព្រះពិរោធ»។ ដូច្នេះ ទីសម្គាល់ទាំងនោះដែលលោកស្រីបានផ្គូផ្គងនៅក្នុងអត្ថបទនេះ ត្រូវតែត្រូវបានពិនិត្យយ៉ាងប្រុងប្រយ័ត្ន។ ខ្ញុំកំពុងស្នើថា ចំណុចយោងគឺជាខ្សែនៃទំនាយដែលផ្តោតលើរដ្ឋធម្មនុញ្ញនៃសហរដ្ឋអាមេរិក ព្រមទាំង «ការនិយាយ» របស់ជាតិនោះជានិមិត្តរូបដែលមានទំនាក់ទំនងគ្នាទៅវិញទៅមក។
ដោយនោះ ខ្ញុំមានន័យថា ច្បាប់ Blair ក្នុងឆ្នាំ 1888 ច្បាប់ Patriot ក្នុងឆ្នាំ 2001 និងការកាត់ទោសផ្នែកនយោបាយដែលត្រូវបានអនុវត្តដោយគណបក្សប្រជាធិបតេយ្យ និងសាធារណរដ្ឋពិភពនិយម ចាប់ផ្ដើមនៅក្នុងឆ្នាំ 2022 នីមួយៗសុទ្ធតែជាការបដិសេធដោយផ្ទាល់ចំពោះធាតុសំខាន់ពីរនៃរដ្ឋធម្មនុញ្ញ។ ឆ្នាំ 1888 តំណាងឲ្យការអនុវត្តការគោរពបូជាថ្ងៃអាទិត្យ ហើយបន្ទាប់មក នៅក្នុងឆ្នាំ 2001 មានការផ្លាស់ប្ដូរពីច្បាប់អង់គ្លេសទៅកាន់ច្បាប់រ៉ូម។ នៅក្នុងឆ្នាំ 2022 ច្បាប់ “substantive” និង “procedural” ត្រូវបានវាយប្រហារ។
ច្បាប់សារធាតុ កំណត់សិទ្ធិ និងកាតព្វកិច្ចរបស់បុគ្គល និងអង្គការ ខណៈដែលច្បាប់នីតិវិធី បង្ហាញអំពីដំណើរការសម្រាប់ដោះស្រាយវិវាទ និងអនុវត្តសិទ្ធិ និងកាតព្វកិច្ចរបស់បុគ្គល និងអង្គការ។ ច្បាប់កំណត់ថា អាកប្បកិរិយាណាខ្លះស្របច្បាប់ ឬខុសច្បាប់ ហើយកំណត់ទណ្ឌកម្មសម្រាប់អាកប្បកិរិយាទាំងនោះ។ ច្បាប់សារធាតុគ្របដណ្តប់លើវិស័យច្បាប់ជាច្រើន រួមមាន ច្បាប់ព្រហ្មទណ្ឌ ច្បាប់រដ្ឋប្បវេណី និងច្បាប់កិច្ចសន្យា។
ច្បាប់ព្រហ្មទណ្ឌ គឺជាឧទាហរណ៍ដ៏ល្អមួយនៃច្បាប់សារធាតុ។ ច្បាប់ព្រហ្មទណ្ឌកំណត់ថា សកម្មភាពអ្វីខ្លះត្រូវបានចាត់ទុកថាជាបទល្មើសព្រហ្មទណ្ឌ និងទណ្ឌកម្មសម្រាប់បទល្មើសទាំងនោះ។ ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ ច្បាប់រដ្ឋប្បវេណី គ្រប់គ្រងវិវាទរវាងបុគ្គល និងអង្គការ ដូចជា ការរំលោភកិច្ចសន្យា ការខូចខាតដល់រាងកាយផ្ទាល់ខ្លួន ឬវិវាទអំពីទ្រព្យសម្បត្តិ។
ច្បាប់សារសំខាន់ជាទូទៅត្រូវបានសរសេរនៅក្នុងច្បាប់ដែលបានអនុម័ត បទប្បញ្ញត្តិ និងនីតិវិធីច្បាប់តាមសាលាក្តី។ ច្បាប់ដែលបានអនុម័ត គឺជាច្បាប់ដែលត្រូវបានអនុម័តដោយស្ថាប័ននីតិបញ្ញត្តិ ដូចជា សភាជាតិ ឬសភានីតិបញ្ញត្តិរដ្ឋ ខណៈដែលបទប្បញ្ញត្តិ គឺជាវិធាន និងនីតិវិធីដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយអាជ្ញាធររដ្ឋបាល។ នីតិវិធីច្បាប់តាមសាលាក្តី គឺជាច្បាប់ដែលចៅក្រមបង្កើតឡើងតាមរយៈការបកស្រាយរបស់ពួកគេចំពោះច្បាប់ដែលបានអនុម័ត បទប្បញ្ញត្តិ និងរដ្ឋធម្មនុញ្ញ។
ច្បាប់នីតិវិធី សំដៅលើបទប្បញ្ញត្តិដែលគ្រប់គ្រងដំណើរការផ្លូវច្បាប់។ វាកំណត់បង្ហាញអំពីរបៀបដែលសំណុំរឿងនានាដំណើរកាត់តាមប្រព័ន្ធច្បាប់ ចាប់ពីការដាក់ពាក្យបណ្តឹងដំបូង រហូតដល់ការដោះស្រាយចុងក្រោយ។ ច្បាប់នីតិវិធី គ្របដណ្តប់លើវិស័យច្បាប់ផ្សេងៗ រួមមាន នីតិវិធីរដ្ឋប្បវេណី នីតិវិធីព្រហ្មទណ្ឌ និងនីតិវិធីរដ្ឋបាល។ គោលបំណងនៃច្បាប់នីតិវិធី គឺដើម្បីធានាថា ដំណើរការផ្លូវច្បាប់មានភាពយុត្តិធម៌ និងមានប្រសិទ្ធភាព។ វាផ្តល់នូវក្របខណ្ឌសម្រាប់ដោះស្រាយវិវាទ និងធានាថា មនុស្សគ្រប់រូបដែលពាក់ព័ន្ធក្នុងដំណើរការផ្លូវច្បាប់ រួមទាំងចៅក្រម មេធាវី និងគូភាគីក្នុងបណ្តឹង ដឹងយ៉ាងច្បាស់អំពីអ្វីដែលត្រូវបានរំពឹងទុកពីពួកគេ។
ច្បាប់សារធាតុ និងច្បាប់នីតិវិធី ត្រូវបានបង្កើតឡើងឲ្យដំណើរការរួមគ្នា ដើម្បីធានាថា យុត្តិធម៌ត្រូវបានអនុវត្ត។ ច្បាប់សារធាតុកំណត់សិទ្ធិ និងកាតព្វកិច្ចរបស់បុគ្គល និងអង្គការ ខណៈដែលច្បាប់នីតិវិធីកំណត់ដំណើរការ សម្រាប់ដោះស្រាយវិវាទ និងអនុវត្តសិទ្ធិ និងកាតព្វកិច្ចទាំងនោះ។ និយាយម្យ៉ាងទៀត ច្បាប់សារធាតុកំណត់អំពីអាកប្បកិរិយាណាដែលស្របច្បាប់ ឬខុសច្បាប់ និងផលវិបាកនៃអាកប្បកិរិយាខុសច្បាប់ ខណៈដែលច្បាប់នីតិវិធីកំណត់ថា បញ្ហាច្បាប់ទាំងនោះត្រូវបានដោះស្រាយដោយរបៀបណា។
នៅឆ្នាំ ២០០១ ច្បាប់ Patriot Act បានដកហូតសិទ្ធិ habeas corpus។ “Habeas corpus” ជាពាក្យឡាតាំងមួយ ដែលបកប្រែថា “អ្នកត្រូវតែមានរូបកាយ”។ វាសំដៅទៅលើគោលការណ៍ផ្លូវច្បាប់មួយ ដែលការពារបុគ្គលពីការឃុំខ្លួនដោយខុសច្បាប់ ដោយតម្រូវឲ្យតុលាការពិនិត្យមើលភាពស្របច្បាប់នៃការដាក់មនុស្សម្នាក់ក្នុងពន្ធនាគារ។ Habeas corpus គឺជាសិទ្ធិមូលដ្ឋានមួយនៅក្នុងប្រព័ន្ធច្បាប់ជាច្រើន ជាពិសេសប្រព័ន្ធដែលទទួលឥទ្ធិពលពីច្បាប់ទម្លាប់អង់គ្លេស។ វាធានាថា មនុស្សម្នាក់មិនអាចត្រូវបានឃុំឃាំងដោយគ្មានមូលហេតុត្រឹមត្រូវឡើយ ហើយអនុញ្ញាតឲ្យពួកគេជំទាស់នឹងភាពស្របច្បាប់នៃការឃុំខ្លួនរបស់ខ្លួននៅចំពោះមុខចៅក្រម។
passage unavailable
This passage is not yet available in .
ការបែងចែករវាងនីតិវិធីត្រឹមត្រូវខាងសារសំខាន់ និងនីតិវិធីត្រឹមត្រូវខាងបែបបទ ស្ថិតនៅលើទិដ្ឋភាពខុសៗគ្នានៃច្បាប់ និងសិទ្ធិ ដែលគោលគំនិតនីមួយៗការពារនៅក្នុងក្របខណ្ឌនៃរដ្ឋធម្មនុញ្ញសហរដ្ឋអាមេរិក ជាពិសេសក្រោមបទប្បញ្ញត្តិស្តីពីនីតិវិធីត្រឹមត្រូវនៃវិសោធនកម្មទីប្រាំ និងទីដប់បួន។
ដំណើរការតាមច្បាប់ផ្នែកសារធាតុពិត មានការពាក់ព័ន្ធនឹងសិទ្ធិ និងសេរីភាពមូលដ្ឋាន ដែលរដ្ឋាភិបាលមិនអាចរំលោភបំពានបាន ទោះបីបានប្រើនីតិវិធីបែបណាក៏ដោយ។ វាការពារសិទ្ធិខ្លះៗពីការជ្រៀតជ្រែករបស់រដ្ឋាភិបាល សូម្បីតែនៅពេលដែលនីតិវិធីត្រឹមត្រូវត្រូវបានអនុវត្តក៏ដោយ។ ដំណើរការតាមច្បាប់ផ្នែកសារធាតុពិត ពាក់ព័ន្ធនឹងសិទ្ធិដែលត្រូវបានចាត់ទុកថាជាសិទ្ធិមូលដ្ឋាន ដូចជា សិទ្ធិលើភាពឯកជន សិទ្ធិក្នុងការរៀបអាពាហ៍ពិពាហ៍ និងសិទ្ធិក្នុងការចិញ្ចឹមបីបាច់កូនរបស់ខ្លួន។ សិទ្ធិទាំងនេះត្រូវបានការពារពីការជ្រៀតចូលរបស់រដ្ឋាភិបាល លុះត្រាតែមានផលប្រយោជន៍រដ្ឋដ៏ចាំបាច់ខ្លាំងក្លា។ វាបំពេញតួនាទីជាយន្តការត្រួតពិនិត្យអំណាចរបស់រដ្ឋាភិបាល ដើម្បីធានាថា ច្បាប់ និងបទប្បញ្ញត្តិនានា មិនរំលោភសេរីភាពមូលដ្ឋានឡើយ។
នីតិវិធីនៃដំណើរការតាមច្បាប់ សំដៅលើនីតិវិធីដែលរដ្ឋាភិបាលត្រូវអនុវត្ត មុនពេលដកហូតជីវិត សេរីភាព ឬទ្រព្យសម្បត្តិរបស់បុគ្គលណាម្នាក់។ វាធានាឱ្យបុគ្គលទទួលបានការប្រព្រឹត្តយ៉ាងយុត្តិធម៌ និងមិនលំអៀង តាមរយៈដំណើរការផ្លូវច្បាប់ដែលត្រឹមត្រូវ។ នីតិវិធីនៃដំណើរការតាមច្បាប់ តម្រូវឱ្យរដ្ឋាភិបាលអនុវត្តជំហាន ឬនីតិវិធីជាក់លាក់មួយចំនួន ដូចជា ការផ្តល់សេចក្តីជូនដំណឹង សវនាការដោយយុត្តិធម៌ និងឱកាសឱ្យត្រូវបានស្តាប់ មុនពេលដកហូតសិទ្ធិរបស់នរណាម្នាក់។ វាសង្កត់ធ្ងន់លើវិធីសាស្ត្រដែលច្បាប់ត្រូវបានអនុវត្ត ដោយធានាថា រដ្ឋាភិបាលប្រព្រឹត្តទៅដោយសុចរិត និងយុត្តិធម៌។
passage unavailable
This passage is not yet available in .
កាលពីមុននៅក្នុងអត្ថបទ យើងបានអានថា «ចលនាណាមួយដែលគាំទ្រច្បាប់សាសនា តាមពិតទៅគឺជាសកម្មភាពមួយនៃការសម្បទានចំពោះសាសនាចក្រប៉ាបា ដែលអស់ជាច្រើនសតវត្សមកហើយបានប្រឆាំងយ៉ាងជាប់ជានិច្ចនឹងសេរីភាពនៃមនសិការ។ ការកាន់អាទិត្យជាវិធីអនុវត្តន៍មួយ មានវត្តមានឡើងជាស្ថាប័នដែលគេហៅថាគ្រីស្ទាន ដោយសារតែ “អាថ៌កំបាំងនៃអំពើទុច្ចរិត”; ហើយការបង្ខំឲ្យគោរពតាមវា នឹងជាការទទួលស្គាល់យ៉ាងជាក់ស្តែងដល់គោលការណ៍ទាំងឡាយ ដែលជាមូលដ្ឋានគ្រឹះដ៏សំខាន់បំផុតនៃសាសនារូម៉ាំង។ នៅពេលដែលជាតិរបស់យើងបោះបង់ចោលគោលការណ៍នៃរដ្ឋាភិបាលរបស់ខ្លួនដល់ថ្នាក់អនុម័តច្បាប់ថ្ងៃអាទិត្យ នោះព្រូតេស្តង់និយម នឹងក្នុងសកម្មភាពនេះ ចាប់ដៃជាមួយពូពីរី; វានឹងមិនមែនជាអ្វីផ្សេងទៀតឡើយ ក្រៅតែពីការផ្តល់ជីវិតដល់អំណាចផ្តាច់ការដែលបានរង់ចាំយ៉ាងអន្ទះសារអស់រយៈពេលយូរ សម្រាប់ឱកាសរបស់វា ដើម្បីលោតឡើងវិញចូលទៅក្នុងអំណាចផ្តាច់ការដែលសកម្ម»។
ក្នុងបន្ទាត់នៃប្រវត្តិសាស្ត្រដែលអាចតំណាងដោយរដ្ឋធម្មនុញ្ញនៃសហរដ្ឋអាមេរិក នោះមានសញ្ញាសម្គាល់ជាក់លាក់បី ដែលតំណាងឲ្យធាតុមួយចំនួននៃរដ្ឋធម្មនុញ្ញ ទាំងនៅដើមកំណើត និងនៅចុងបញ្ចប់របស់សហរដ្ឋអាមេរិក។ សញ្ញាសម្គាល់ទាំងបីនោះសុទ្ធតែជាសកម្មភាពនយោបាយ ហេតុដូច្នេះវាជានិមិត្តរូបនៃការនិយាយរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក។ សញ្ញាសម្គាល់ទីបីក្នុងចំណោមសញ្ញាសម្គាល់ទាំងបីនោះនៅដើមកំណើត ដែលបានកំណត់ឆ្នាំ 1798 គឺជាច្បាប់ជនបរទេស និងច្បាប់ប្រឆាំងការបះបោរ ហើយសញ្ញាសម្គាល់ទីបីក្នុងចំណោមសញ្ញាសម្គាល់ទាំងនោះនៅចុងបញ្ចប់ គឺនៅពេលដែលសហរដ្ឋអាមេរិកអនុវត្តច្បាប់ថ្ងៃអាទិត្យ ហើយនិយាយដូចនាគ ក្នុងការបំពេញតាមវិវរណៈ ជំពូកទីដប់បី ខទីដប់មួយ។
ប្រវត្តិសាស្ត្រព្យាករណ៍នៃសហរដ្ឋអាមេរិកចាប់ផ្តើមឡើង នៅពេលដែល ដូចដែលត្រូវបានតំណាងដោយផែនដី វាបានបើកមាត់របស់ខ្លួន ហើយលេបបំបាត់ទឹកជំនន់នៃការបៀតបៀនរបស់នាគ។
ហើយសត្វពស់បានបញ្ចេញទឹកចេញពីមាត់របស់វា ដូចជាទឹកជំនន់ តាមក្រោយស្ត្រី ដើម្បីឲ្យនាងត្រូវបានទឹកជំនន់នោះនាំបោកបក់ទៅ។ ហើយផែនដីបានជួយស្ត្រីនោះ ហើយផែនដីបានបើកមាត់របស់ខ្លួន លេបទឹកជំនន់ដែលនាគបានបញ្ចេញចេញពីមាត់របស់វា។ វិវរណៈ 12:15, 16។
passage unavailable
This passage is not yet available in .
សេចក្តីប្រកាសឯករាជ្យ ឆ្នាំ 1776 ជានិមិត្តរូបនៃ Patriot Act ឆ្នាំ 2001។ រដ្ឋធម្មនុញ្ញ ឆ្នាំ 1789 ជានិមិត្តរូបនៃ Pelosi Trials ដែលចាប់ផ្តើមនៅឆ្នាំ 2022។ ច្បាប់ Alien and Sedition Acts ឆ្នាំ 1798 ជានិមិត្តរូបនៃច្បាប់ថ្ងៃអាទិត្យនៅសហរដ្ឋអាមេរិក។
passage unavailable
This passage is not yet available in .
បន្ទាត់ទាំងនេះសុទ្ធតែស្របគ្នានៅក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រដែលលាក់កំបាំងនៃខទីសែសិប នៃដានីយ៉ែល ជំពូក ១១។ នៅក្នុងអត្ថបទនេះ យើងបានដកស្រង់កថាខណ្ឌចំនួនបួនពី Testimonies, volume 5, 451, 452។
យើងនឹងពិនិត្យមើលកថាខណ្ឌទាំងនោះឲ្យកាន់តែជិតស្និទ្ធនៅក្នុងអត្ថបទបន្ទាប់។