Vesi za kumi na tatu na kumi na nne zinaonyesha historia ambayo Seleucus na Philip wa Makedonia walikuwa wakifanya muungano, nao ni mifano ya Marekani, ambayo ni jeshi la kwanza la wakala la Roma, na Makedonia (Ugiriki) ni ishara ya Umoja wa Mataifa. Katika historia hiyo ya awali, muungano wa mfalme wa kaskazini (Seleucus) na Philip (Ugiriki), unawakilisha historia inayoongoza hadi Vita vya Panium, ambavyo, karne mbili baadaye, jina la mji huo lilibadilishwa kutoka Panium na kuwa mji wa Kaisaria Filipi. Jina hilo la pande mbili la mji halikuwa ukumbusho wa muungano wa Seleucus na Philip wa Makedonia.

Zina “Caesarea Philippi” zafuma mu mpinduka ya muryane ya kaindi ka rongo kahulukilwe nge Paneas nangwa Panium. Ka rongo aka katangile kuhalulukwa nge Paneas bule kuzeha kwaako ku nyiina ya meya yaunene yeyiherekele ku mukishi wa Chigiriki Pan. Nyiina ya meya eyi, yayali liwihi lya kulemesa cha unene mu gihe cha kala, yayezhezenga mu Musinja wa Yordani.

Kĩmũrũ wa mũthamaki Herode Mũnene, hĩndĩ ya mĩaka ya mbere ya mĩtwe ya mbere ya mbere ya rĩu-rĩa-inĩ, ndũũrĩrĩ ĩyo yathondekithĩrĩrio mũno, yagĩthambĩrĩrio, na yakũrĩrĩrio mũno. Kaisaria Filipi yathaitirwo rĩĩtwa rĩu nĩ Herode Filipi, mũrũ wa Herode Mũnene. Eekire ndũũrĩrĩ ĩyo rĩĩtwa Kaisaria nĩ ũndũ wa gũtĩĩa Mũthamaki wa Aroma, Kaisari Augusito; na Filipi nĩ ũndũ wa we mwene; nĩguo ikĩhaithĩrwo Kaisaria Filipi. Nĩ ũndũ ũcio, “Kaisaria Filipi” nĩ gũcokanĩrĩria kwa “Kaisaria,” gũtũma kũoneke gũtĩĩa kwa Herode kwa Kaisari Augusito, na “Filipi,” gũtĩĩa Herode Filipi.

Mu buan a hrilhlâwkna lamah, Panium chu Seleucus leh Makedonia ram lal Philip inkawpna nên a inzawm a, chutih rual chuan Caesar leh Herod Philip inkawpna pawh a entîr bawk. Hêng inkawpna pahnihte hian Seleucus leh Philip hmanga an entîr Putin-a Russia tlûk hnu-a United States leh United Nations inkawpna an sawi a. Chutiang bawkin, Caesar leh Philip-te kha Rome aiawh an nih angin, anmahni hmanga an entîr Papacy, nu chu, leh United States, fanu chu, inkawpna pawh an entîr bawk. Anni hian United States-in “Roman thuneihna kut chemsen tûrin khawikhâwng pêl liam a” leh “Spiritualism nên kut inman tûrin thuk hmun pêl liam a” tih an hriattîr dûn a. Châng sawmlehparuk-a Sunday dân hmâ hian, inkawpna thum-pum chu a lo din tawh rêng a ni.

Panium ɨ́rɨna Pan, ɨ́rɨna Gríkia maabuurũri ma Nkulunkulu Pan, kɨrĩa gĩa gatagatĩ kĩa kũhooya kwa Aagiriki. Gĩtāũ kĩrĩa kĩaheanĩirwo mũhianĩ ũcio wa Aagiriki, Pan, gĩaamenyagĩrĩka o hĩndĩ ĩyo ta “Mĩrango ya Jahannamu,” na rĩrĩa Yesu aacookire kũu, ũhoro wake ũrĩa ũkwaria ũhoro wa “Mĩrango ya Jahannamu” ũmenyithagia ngũrano hagati ya mĩhianano ya kĩrĩwo na ya kĩhooya ya Gríkia (globalism), hamwe na Uprotestanti mũtiganiru ũrĩa ũgũthiĩ mbere mĩthenya ya mũthia. Ĩyo nĩyo mbaara ĩrĩa yarĩambĩrĩirwo mbere nĩ mũthamaki mũingĩ wa indo ũrĩa waheeyire ũthamaki wa Gríkia hinya mũstari-inĩ wa kerĩ. Nĩ mbaara ya nja ya gũthii thĩ yothe, na o hamwe nĩ mbaara ya thĩinĩ hamwe na United States.

Dîna globalîzmê, dîna ejdehayê ye, ku di şert û mercên me yên nûjen de dîna wokîzmê ye. Di sala 2020-an de, wê heywanê ku ji bîra bêbinê derdikeve, ya ku di Peyxama Yûhennayê de, beşa yanzdehan de, hatî nasandin, hêza xwe ya siyasî û ayînî eşkere kir û herdu qirnên heywana erdê kuşt. Ew bîra bêbinê jî, di nav tiştên din de, bi “Kanîya Pan” tê nîşandan, ya ku Çemê Urdun têde tê xwarin.

Di mîtolojîya Yewnanî de, Pan bi xwezayê, çolistanê, û muzîka gundewarî ve tê girêdan; û hebûna kaniyek ku ji bo wî hatibû terxankirin, ji bo perestdarên xwe girîngiyeke olî hebû. Xwedayê Pan pir caran bi ling, stûr, û guhên bizinê tê nîşandan. Pan wek xwedayê şivanan û keriyan dihat hesibandin, û gelek caran wek xwedayekî lîstikbaz û xapînok hate teswîrkirin ku di nav daristanan û çiyayan de dilîze. Wêneyê Pan wek xwedayekî bi lingên bizinê bi Daniel beşa heştan re li hev tê, ku li wir Yewnan wek nêr-bizinek tê nîşandan. Bizin li Yewnaniya kevn heywanek malî ya gelemperî bûn, û gelek caran li herêmên çiyayî yên ku bawer dikirin Pan tê de digere, dihatin dîtin. Ev teswîr bû taybetmendiyekî berbiçav di îkonografiya Pan de û di huner û edebiyata Yewnanî de ku vî xwedayî teswîr dikin de berdewam ma, tevî pereya neteweyî.

Yesu bwe yagenze mu Kayisaliya Firipo, yalaga nti “enzigi z’Omuliro gw’Okuzikirira” tezandisinge Kkanisa. Peetero kye yayogera ng’addamu ekibuuzo kya Yesu kitegeereddwa mu byafaayo n’obulombolombo bw’Ekikristaayo ng’“Okukkiriza kw’Ekikristaayo.”

Yesu alipofika katika mipaka ya Kaisaria Filipi, aliwauliza wanafunzi wake, akisema, Watu hunena kwamba mimi Mwana wa Adamu ni nani? Wakasema, Wengine hunena ya kuwa ndiwe Yohana Mbatizaji; wengine, Eliya; na wengine, Yeremia, au mmoja wa manabii. Akawaambia, Nanyi mwaninena mimi kuwa ni nani? Simoni Petro akajibu, akasema, Wewe ndiwe Kristo, Mwana wa Mungu aliye hai. Yesu akajibu, akamwambia, Heri wewe, Simoni Bar-yona; kwa kuwa mwili na damu havikukufunulia hili, ila Baba yangu aliye mbinguni. Nami nakuambia, ya kwamba wewe ndiwe Petro, na juu ya mwamba huu nitalijenga kanisa langu; wala malango ya kuzimu hayatalishinda. Nami nitakupa wewe funguo za ufalme wa mbinguni; na lolote utakalolifunga duniani litafungwa mbinguni; na lolote utakalolifungua duniani litafunguliwa mbinguni. Ndipo akawakataza wanafunzi wake wasimwambie mtu ye yote ya kwamba yeye ndiye Yesu Kristo. Mathayo 16:13–20.

Iri tsananguro ni ikomeye cane, kuko yerekana umwanya ukomeye cane mu gikorwa ca Yesu no mu gukura kwa tewolojiya ya Gikristo. Ivyo Petero yiremeye kuri Yesu ko ari we Mesiya, Umwana w’Imana nzima, bibonwa nk’umushinge w’ukwizera kwa Gikristo n’ibuye rigumya imfuruka ishengero ryubakiyeko. Amajambo ngo “kuri iri buye ni ho nzokwubaka ishengero ryanje” asobanurwa mu muco wa Gatolika ko yerekeza kuri Petero ubwiwe, uwo Yesu yita “ibuye” ishengero rizokwubakwako. Iri sobanuro ni ryo rishingiro ry’ubukuru bwa papa n’ububasha bwiwe muri tewolojiya ya Gatolika.

Li teolojîya Protestanan de, “kevir” ne wek ku ji bo Petrûs bi xwe were têgihiştin, lê wekî iqrara baweriyê ya Petrûs bi Îsa re wek Mesîh û Kurê Xwedê. Li gorî vê nêrînê, bingeha dêrê ne Petrûs e, lê ew iqrar e ku Îsa Mesîh e û Kurê Xwedê ye. Her çend şîroveya teolojîk cûda be jî, Iqrara Petrûs di Metta 16:13–20 de wek beşek navendî û bingehîn di baweriya Mesîhiyan de tê hesibandin, bi giranî li ser nasnameya Îsa wek Mesîh û Kurê Xwedê radiweste, û erk û armanca dêrê piştrast dike.

Mu kiganiro giheruka twatanze igice kivuye mu gitabo *The Desire of Ages*, aho Mushiki wa White agaragaza bimwe mu bibazo bifitanye isano no gusura kwa Kristo i Kayisariya ya Filipo. Kimwe mu bintu yerekana ni uko Kristo yari yarajyanye abigishwa kure y’ingaruka z’Abayuda kugira ngo abashe kubagezaho amasomo yo i Kayisariya ya Filipo.

“Yesu hamwe n’abigishwa biwe bari bamaze gushika muri kimwe mu bisagara biri hafi ya Kayisariya Filipi. Bari barengeye imbibe za Galilaya, bari mu karere aho ugusenga ibigirwamana kwari kuganje. Aha ni ho abigishwa bakuwe munsi y’inkomezi z’ubuyobozi bw’Abayuda, maze begerezwa cane ugusenga kw’abapagani. Ibibakikuje vyarimwo amashusho y’ubupfumu n’imigenzo y’ibinyoma vyariho mu mpande zose z’isi. Yesu yashaka ko kubona ivyo bintu vyobatera kumva inshingano bafise ku bapagani. Mu gihe yamaze muri ako karere, yagize umwete wo kwikura mu kwigisha abantu, kugira ngo yiheyo cane kurushiriza ku bigishwa biwe.” The Desire of Ages, 411.

२०२० जुलाई १८ मा, ख्रीष्टले २००१ सेप्टेम्बर ११ का चेलाहरूलाई लाओदिकीया अद्भेन्टवादको प्रभावबाट अलग गर्नुभयो। दस कुमारीहरूको दृष्टान्तमा भएको पहिलो निराशाले, उपहास गर्नेहरूको सभाबाट त्यस आन्दोलनलाई अलग गरायो, जुन सभालाई त्यसबेला पार गरिँदै थियो। यो सत्य मिलेराइट इतिहासमा १८४४ अप्रिल १९ मा पूरा भयो, र फेरि २०२० जुलाई १८ मा पनि। त्यसपछि ढिलो हुने समयको इतिहास प्रारम्भ भयो, र यसमा पहिलो र तेस्रो स्वर्गदूतहरूको आन्दोलन दुवैमा “सत्य” को छाप विद्यमान छ।

المێدییەی یەکەم، یەکەمین لە سێ نیشانەی ڕێگایە، و ئەو مێژوویە بە مەیوسبوونی گەورەی ٢٢ی ئۆکتۆبری ١٨٤٤ کۆتایی دێت، کە نموونەی «هەژاندنی گەورە»ی وەحی بەشی یانزەیە. دەستپێک، یەکەم پیتی ئەلفوبێی عیبرانی، مەیوسبوونێک دەنوێنێت، و کۆتایی، بیست و دووەمین پیتی ئەلفوبێی عیبرانی، هەروەھا مەیوسبوونێک دەنوێنێت. پیتی سیانزەهەم، کە یاخیبوون دەنوێنێت، مەیوسبوونی پاکیزەکچانی نەزان دیاری دەکات، ئەوانەی دۆخی لەدەستچووی خۆیان ئاشکرا دەکەن کاتێک بانگەوازەکە لە نیوەشەودا دیاری دەکات کێ ئامادەیی بۆ قەیرانەکە کردووە و کێ نەکردووە. بیست و دوو پیتی ئەلفوبێی عیبرانی هێمای یەکگرتنی خودایەتی لەگەڵ مرۆڤایەتی دەنوێنن کە لەناو ئەو مێژوویەدا ئەنجام دەدرێت، هەرچەندە مێژووی میلەریتی قادیشی یەکەم دەنوێنێت، و مێژووی ئێمە لە ئەمڕۆدا قادیشی دواهەم دەنوێنێت.

Migongo ibiri ni sambamba, lakini mmoja unawakilisha kushindwa kwa watu wa Mungu, na mwingine ushindi wa watu wa Mungu. Muda mfupi kabla ya msalaba, Yesu aliwaleta wanafunzi Wake Paniumu, kama vile alivyowaleta wanafunzi Wake wa siku za mwisho Paniumu; na kwa kufanya hivyo, aliruhusu kukatishwa tamaa kuwaondoa wanafunzi Wake wa siku za mwisho kutoka chini ya “mvuto unaotawala” wa Uadventista wa Laodikia, unaowakilishwa na “Uyahudi” katika historia ya Mathayo sura ya kumi na sita. Kwa kufanya hivyo, pia wakati huohuo aliwaleta wanafunzi Wake katika mgusano wa karibu zaidi na upagani, hivyo akiuwakilisha mazingira ya utendaji kazi ya wanafunzi Wake wa siku za mwisho, ambao sasa wanaishi katika udhihirisho kamili wa nguvu za kishetani unaowakilishwa na mifumo ya kisasa ya mawasiliano inayotumiwa kuuongoza ulimwengu mzima kuipokea alama ya mnyama.

Kesariya Filipi itihaas, Panium yudh itihaas saath-saath milta hai, aur पदहिन-तीन से पदहिन-पाँच ayat ke saath bhi. Masih aur uske chele, kruus ki chhaya mein khade the, jo uske antim-dinon ke chelon ke Ravivaar ke kaanoon ki chhaya mein khade hone ka pratik tha. Vahaan, पदहिन-तीन se पदहिन-पाँच ayat mein, jo Kesariya Filipi tha, aur saath hi Panium ka yudh bhi, jo wahi hai jahan aaj hum khade hain, Masih ne apne chelon ko us baat ke vishay mein sikhana aarambh kiya jo पदहिन-छह ayat mein hone wali thi.

“Wî li ser bû ku ji wan re behsa êşa ku li benda Wî bû bike. Lê pêşî, Wî tenê xwe da dûr û dua kir, da ku dilên wan ji bo qebûlkirina peyvên Wî amade bibin.” The Desire of Ages, 411.

Yesu ndapwaalile alondezi baandi pa lwakrushe, watangile pa kutuuka kule, nansha waikeleko katanci, eci calengele kwamba insita ya kwekela mu mulumbe wa cipendo ne lyashi lya kale ukufuma pa Julayi 18, 2020 ukufika pa Julayi 2023.

“Iboneka ku kwifatanya na bo, ntiyaciye abamenyesha ubwo nyene ico yashaka kubabwira. Imbere yo kubikora, yabahaye akaryo ko kwatura ukwizera kwabo muri We kugira ngo bakomezwe ku bw’ikigeragezo cari kigiye kuza.” The Desire of Ages, 411.

لە تەمموزی 2023دا، پەروەردگار دەرفەتی دەستپێکرد بۆ ئەوانەی لە ناڕەزایییەکەدا بەشدار بوون، تا باوەڕی خۆیان دەرببڕن. ئەو ئەمەی کرد بەوەی پەیامی حەزقیال سی و حەوتی کردەوە، کە پشتڕاستکردنەوەی پەیامی 11ی ئەیلوولی 2001 بوو. ئەوە ئەو پەیوەندیدانە بوو کە کاتی مۆرکردنەوە لە 11ی ئەیلوولی 2001ەوە تا یاسای یەکشەممەی نزیکهاتوو پێکەوە دەبەست. ئەوەش بەوەی ناڕەزاییی 18ی تەمموزی 2020ی لە ناو چوارچێوەی ڕاستیدا دانا، چونکە ئەوانەی ئامادەی بینین بوون، دەتوانین بناسن کە هەر بزووتنەوەیەکی چاکسازی بابەتێکی هەیە کە بە درێژایی مێژووی تایبەتی پیرۆزیاندا تێدەپەڕێت.

Mu masiku akumapeto, uthenga wa tsoka lachitatu unafika pa 11 Seputembala, 2001; ndipo kenaka kunalalikidwa uthenga wonama wa tsoka lachitatu umene unabala chikhumudwitso. Koma uthenga umene unawabweretsa kachiwiri ku moyo pambuyo pa masiku atatu ndi theka ali akufa, mafupa owuma ndi omwazikana, unali uthenga wa mphepo zinayi, umenenso ndi tsoka lachitatu.

Abaigishwa bo mu minsi y’imperuka bashobora kubona, nibahitamo kubona, ko ibimenyetso bitatu by’inzira by’ugushyirwaho ikimenyetso kw’abihumbi ijana na mirongo ine na bane ari insanganyamatsiko imwe kuri buri ntambwe, kandi ko ku ntambwe ya kabiri, ubugome bwo kwigomeka bugereranywa n’inyuguti ya cumi na gatatu y’inyuguti z’Igiheburayo bwahamije ubutumwa nk’“Ukuri.” Ikindi gihamya Uwiteka yatanze cyari mu kuba ugucika intege kwa mbere kw’imigendere y’ivugurura yabanje kwari gushingiye ku kwigomeka ku bushake bw’Imana bwahishuwe, haba ari Mose atakebeye umuhungu we, cyangwa Uzza akoze ku Isanduku, cyangwa Marita na Mariya bashidikanya ku ijambo rya Yesu ryerekeye urupfu rwa Lazaro. Umurongo rukumbi w’ivugurura utashyigikiye ukuri k’uko ugucika intege kwa mbere kwari gushingiye ku kutumvira wari umuryango w’ivugurura w’Abamilerite, ariko kandi icyo gihe byaranagaragajwe ko amateka y’Abamilerite yari afite ibimenyetso by’inzira by’imbere byari bishingiye ku kuri kw’uwa munani, ukomoka muri barindwi.

ئەو ڕاستییەی کە هەشتەم لە حەوتەکەیە، پێکهاتەیەکی سەرەکییە لە ئاشکراکردنی عیسای مەسیح کە ئێستا مۆرکراوەکانی دەکرێنەوە، و گواستنەوەی بزووتنەوەی میلیریتیی فیلادلفیا بۆ کڵێسای لاودیکیا نیشانەڕێیەک بوو کە دەستنیشانی ئەو کاتەی کرد کە بزووتنەوەی لاودیکیایی پەیامی فریشتەی سێیەم دەگوازرێتەوە بۆ بزووتنەوەی فیلادلفیایی سەد و چل و چوار هەزار. بۆیە، ئەو ڕاستییەی کە ناڕەزایەتیی یەکەمی میلیریتییەکان بەجێهێنرا بوو بێ ئەوەی بزووتنەوەکەیان نافەرمانی دەرخات، ئەو جیاوازییەی دابین کرد بۆ هەمان ئەو نیشانەڕێیە لە ڕۆژانی دواییدا، کە لەوێ بزووتنەوەی لاودیکیایی پەیامی فریشتەی سێیەم نافەرمانی دەکات و ناڕەزایەتییەک بەرهەم دەهێنێت، و بەو کارەش لەگەڵ نیشانەڕێی میلیریتییەکان هاوتەریب دەبێت، و لۆجیکی ئەوە بەرهەم دەهێنێت کە ببینرێت بزووتنەوەی سەد و چل و چوار هەزار هەشتەمەکەیە، کە لە حەوتەکەیە.

Julai 2023-nda, U Blei u la pynmih ia ka “sur ha ka ri khlaw” ban pynkhreh ia ki briew jong U ha ki sngi khatduh na ka bynta ka jingeh jong ka ain Sunday; bad ynda U la wanphai na ka jingsahteng ha ka jingduwai sha ki synran, U la ai lad ia ki ban pynpaw ia ka jingngeit jong ki. Ha ki sngi jong U Khrist, ka khubor ka long ka jingpynbaptis jong U, kata ka bynta ha kaba U Jisu u la kylla long U Jisu Khrist. Kata ka dak-maw lynti ka iahap bad ka 11 tarik u September, 2001, bad ia ki synran jong U la kylli kaei ba ki briew ki pyrkhat, bad nangta la kylli ruh ia ki synran hi kaei ba ma ki ki pyrkhat shaphang U Khrist.

“Vậy, khi nhập bọn cùng họ, Ngài chưa lập tức bày tỏ điều Ngài muốn truyền đạt. Trước khi làm điều ấy, Ngài ban cho họ cơ hội xưng đức tin mình nơi Ngài, hầu cho họ được thêm sức cho cơn thử thách sắp đến. Ngài hỏi: ‘Người ta nói Ta, là Con người, là ai?’”

“Maafisha, wanafunzi walilazimika kukiri kwamba Israeli ilikuwa imeshindwa kumtambua Masihi wao. Wengine kweli, walipoziona miujiza Yake, walimtangaza kuwa Mwana wa Daudi. Makutano yaliyokuwa yamelishwa huko Bethsaida yalitamani kumtangaza kuwa mfalme wa Israeli. Wengi walikuwa tayari kumpokea kama nabii; lakini hawakumwamini kuwa ndiye Masihi.” The Desire of Ages, 411.

Abadiventi benshi ntibizeye ishyano rya gatatu ryo ku wa 11 Nzeri 2001. Bemeye bimwe mu bitangaza by’Ijambo ry’ubuhanuzi byari byaratanzwe muri uwo mug movement, kandi bamwe basobanukiwe ko ubutumwa bwo ku wa 11 Nzeri 2001 bwari burimo ingingo zimwe z’ukuri, ariko ntibigeze bizera by’ukuri ibyo byavuzwe ku wa 11 Nzeri 2001.

Icibwa ca Nyakanga 11, 2001 cari cararageretswe n’icibwa ca Myandagaro 11, 1840, kandi ico cibwa caravuzwe na Mushikiwacu White igihe yashikiriza ivy’ugushitswa kwa Myandagaro 11, 1840. Yavuze ati:

“Ku gihe nyene cashinzwe, Turukiya, biciye ku ntumwa zayo, yemeye gukingirwa n’ibihugu vy’i Buraya vyari vyunze ubumwe, maze gutyo yishira munsi y’ububasha bw’amahanga ya Gikristo. Ico gikorwa carashikije neza na neza ubuhanuzi bwari bwaravuzwe. Igihe vyamenyekana, abantu isinzi baremejwe n’ukuri kw’amahame yo gusobanura ubuhanuzi yakiriwe na Miller n’abo bari bafatanije, kandi igikorwa co kwamamaza ukuza kwa Kristo cahawe intege idasanzwe. Abantu b’inyigisho n’icubahiro bifatanije na Miller, haba mu kwamamaza no mu gusohora ivyiyumviro vyiwe, kandi kuva mu 1840 gushika mu 1844 igikorwa caciye gikwiragira ningoga.” The Great Controversy, 334, 335.

Ekyo ekyakakasibwa nga 11 Agusito 1840 kyali nti endowooza za Miller ez’obunnabbi zaali ntuufu, era okulangirira kwa 11 Ssebutemba 2001 kwe kukakasa nti endowooza z’obunnabbi eza Future for America ntuufu. Ekibiina ekinene ekitateenenya mu Jjulaayi 2023 tekyayinza era tekyandikkiriza musingi gw’ensonga nti enkola Kristo gye yatondawo, n’agikwasa Future for America, ddala y’enkola y’enkuba ey’oluvannyuma. Naye awo Kristo n’abuuza abayigirizwa be kye bo, so si ekibiina ekinene, kye baalowooza.

“Yesu akabaza noneho ikibazo cya kabiri, cyerekeye abigishwa ubwabo ati: ‘Ariko mwe muvuga ko ndi nde?’ Petero aramusubiza ati: ‘Uri Kristo, Umwana w’Imana nzima.’”

“Kuanzia hapo mwanzo, Petro alikuwa amemwamini Yesu kuwa ndiye Masihi. Wengine wengi ambao walikuwa wamesadikishwa kwa mahubiri ya Yohana Mbatizaji, na walikuwa wamemkubali Kristo, walianza kutilia shaka utume wa Yohana alipowekwa kifungoni na kuuawa; nao sasa wakatia shaka kwamba Yesu ndiye Masihi, ambaye walikuwa wamemtazamia kwa muda mrefu hivyo. Wengi wa wanafunzi waliokuwa wametazamia kwa shauku kuu kwamba Yesu angechukua mahali Pake juu ya kiti cha enzi cha Daudi walimwacha walipotambua kwamba hakuwa na kusudi kama hilo. Lakini Petro na wenzake hawakugeuka kutoka katika uaminifu wao. Mwendo wa kusitasita wa wale waliomsifu jana na kumhukumu leo haukuharibu imani ya mfuasi wa kweli wa Mwokozi. Petro akasema, ‘Wewe ndiwe Kristo, Mwana wa Mungu aliye hai.’ Hakungojea heshima za kifalme zimvikwe Bwana wake taji, bali alimkubali katika kujishusha Kwake.”

پەترۆس باوەڕی دوازدەکەی دەربڕیبوو. بەڵام، قوتابییەکان هێشتا زۆر دوور بوون لە تێگەیشتن بە ئەرکی مەسیح. دژایەتی و هەڵخەڵەتاندنی کاهینان و فەرمانڕەوایان، هەرچەندە نەیدەتوانی لە مەسیح لادانیان بکات، بەڵام هێشتا سەرلێشێواویەکی گەورەی بۆیان دروست دەکرد. ڕێگای خۆیان بە ڕوونی نەدەبینین. کاریگەریی پەروەردەی سەرەتایییان، فێرکردنی ڕەبییەکان، هێزی نەریت، هێشتا دیدگایان لە ڕاستی دەگرت. هەر لە کاتێکدا تیشکە بەهایەکانی ڕووناکی لەلایەن عیسىوە بەسەریاندا دەدرەوشانەوە، بەڵام زۆرجار وەک ئەو مرۆڤانە بوون کە لەنێو سێبەرەکاندا بە دەستداگەڕان بوون. بەڵام لەم ڕۆژەدا، پێش ئەوەی ڕووبەڕووی تاقیکردنەوە گەورەکەی باوەڕیان بکرێنەوە، ڕۆحی پیرۆز بە هێزێکی گەورە لەسەریان نیشتەجێ بوو. بۆ ماوەیەکی کەم، چاوەکانیان لە «ئەو شتانەی دەبینرێن» لادرا، تاکو «ئەو شتانەی نابینرێن» ببینن. 2 کۆرنسۆس 4:18. لەژێر پۆشاکی مرۆڤایەتی‌دا، شکۆی کوڕی خودایان بینی.

Yesu akamjibu Petro, akisema, “Heri wewe, Simoni Bar-Yona; kwa maana nyama na damu havikukufunulia jambo hili, bali Baba Yangu aliye mbinguni.” Tumaini la Vizazi Vyote, 412.

Petro wa kukiri kwake, katika kutambua kwamba Kristo ni Mwana wa Mungu, kulinena moja kwa moja kwa swali la kujaribiwa la historia hiyo. Wakati ulikuwa umefika kwa Masihi kudhihirishwa, kama ilivyowekwa na Neno la Mungu la kiunabii, na wale tu waliokubali kweli hiyo wangehesabiwa pamoja na wale waliowakilishwa na kauli ya Petro. Petro anawakilisha wale wanaoukubali ujumbe uliothibitishwa mnamo Septemba 11, 2001, na wanaokiri kwamba Yesu ni Mwana wa Mungu. “Petro alikuwa ameidhihirisha imani ya wale kumi na wawili,” na wale kumi na wawili aliowawakilisha walikuwa wale mia moja na arobaini na nne elfu. Kwa sababu hiyo, Kristo alilibadili jina la Petro kutoka Simoni Bar-yona kuwa Petro katika kifungu hicho.

“Simon” kut znači “onaj koji čuje”, a “bar” znači “sin od”, a Jona znači “golubica”. Simon je predstavljao one koji su čuli poruku golubice, koja je predstavljala istine povezane s krštenjem Isusa, kada je On postao Hrist, pomazan silom, kao što je to simbolično bilo predstavljeno silaskom Svetoga Duha u obličju golubice.

Mitaro ya marekebisho inalingana sambamba, naye Yohana anawawakilisha Wamilleri, ambao tarehe 11 Agosti 1840, waliila kile kitabu kidogo. Yeremia analingana na tukio hilo, na alipokila kile kitabu kidogo, ndipo akaitwa kwa jina la Mungu.

A wéy ra da, ka ma li yí; ka wéy ra lì ma nɛ, mɛ̀n tɛ̀rɛ ani nàra ka bɔ n nìnna kɔnɔ: bawo n bɛ yé i tɔgɔ la, i yé Matigi Ala, Kèlèw ka Masaa. Jérémie 15:16.

Bwana alipofanya agano na Abramu, alimgeuza jina lake kuwa Ibrahimu, kama alivyofanya kwa Sarai na Yakobo. Kubadilishwa kwa jina huwakilisha uhusiano wa agano, na katika alama ya njia ambapo ishara ya Uungu hushuka, watu wa Mungu wanapaswa kula ujumbe, kuingia katika agano, kisha jina lao hubadilishwa. Akiwa mwakilishi wa wanafunzi wa wakati wa Kristo, Simoni Bar-yona aliwakilisha wale “waliosikia” ujumbe wa “hua.”

Pa kato ukapa bwenakilishi nti waumvwile ukuti pa cilya cimanyikilo ca nshila Yesu alibwelele Kristu, kabili ukuti Ali Mwana wa kwa Lesa, ne fyonse ifyo cileta, e lyo Kristu alimupeele ishina ilipya, Petero. Ali afuminishe ubutumwa bumo abantu ba cipangano kwa Kristu aba muli iyo mbali ya kale basuminishe, kabili mu kucita ifyo, nao wine aleshininkisha mu cishibilo abantu amakana ne myanda ine na amakumi yane na bana bane aba mu nshiku sha kulekelesha.

Barua “P” ni barua ya kumi na sita katika alfabeti ya Kiingereza, na barua “E” ni barua ya tano katika alfabeti, na barua “T” ni barua ya ishirini, barua “E” inarudiwa, na jina linaishia kwa barua “R” ambayo ni barua ya kumi na nane. Kumi na sita “zidisha” tano, “zidisha” ishirini, “zidisha” tano, “zidisha” kumi na nane ni sawa na mia moja arobaini na nne elfu. Yule Mwanaisimu wa Ajabu alisema na Petro kwa Kiebrania, na Agano Jipya liliandikwa kwa Kiyunani, na watafsiri wa King James Version wakalitokeza Agano Jipya kwa Kiingereza.

Muvwa amahatwa gatatu ga ndimi ezihindukene, Kristo, oyo ali Omwana wa Mungu, Mulinganizi wa Ndimi wa Kustaajabisha, kandi Mubalizi wa Kustaajabisha, yashyizeho ekifaananyi eky’okushyirwako akamanyiso kw’abantu emitwalo kikumi na amakumi ana na enkumi nnya mu Matayo essuula ya kkumi na mukaaga, ekikwatana n’Olutalo lwa Panium, n’okukyalira kwe e Kaisariya Filipi. Yabikola ng’akozesa obuyinza bwe ku lulimi ne ku mibaro, kubanga ye yennyini ni Palmoni (Omubalizi wa Kustaajabisha), era n’Ekigambo (Omulinganizi wa Ndimi wa Kustaajabisha).

Ndetuîkakuatakia itangle yûla ngana mîla myatû ngwîla.

هەندێک نزیکەی دوو هەزار ساڵ پێش ئێستا، دەنگێکی پڕ لە واتای نهێنی لە ئاسمان بیسترا، لە تەختی خودا: «ئەوەتا، دێم.» «تۆ قوربانی و پێشکەشکردنت نەویست، بەڵام جەستەیەکت بۆ من ئامادە کردووە.... ئەوەتا، دێم (لە طوماری کتێبدا لەبارەی من نووسراوە،) تاکو خواستی تۆ بەجێ بهێنم، ئەی خودا.» عیبرانییەکان 10:5–7. لەم وشانەدا ڕاگەیاندنی تەواوبوونی ئەو مەبەستە کرا کە لە ئەزەلییەکانەوە شاراوە بوو. مەسیح ئامادە بوو جیهانی ئێمە سەردان بکات و جەستە بگرێت. دەفەرموێت: «جەستەیەکت بۆ من ئامادە کردووە.» ئەگەر بەو شکۆیە دەردەکەوت کە پێش دامەزراندنی جیهان لەگەڵ باوک هەیبوو، ئێمە نەماندەتوانی ڕووناکیی ئامادەبوونی بەرگە بگرین. بۆ ئەوەی ئێمە بتوانین بیبینین و لەناونەچین، دەربڕینی شکۆی ئەو داپۆشرا. خودایەتیی ئەو بە مرۆڤایەتی پەردەپۆش کرا—شکۆی نادیار لە شێوەی مرۆڤیی دیاردا.

“Ubukongwe luno obukhulu bwali bwabonakalisirwe kare omu bifaanani n’omu bubonero. Ekisaka ekyarengyaga, omwo Kristo yaayeboneramu Musa, kyahishuurira Ruhanga. Akabonero akatooranirwe okukiikirira Obuhangwa bwa Ruhanga kakaba kari ekisaka eky’ahaansi, ekirabikaga nk’ekitarina birungi ebirikukwata amaisho. Omurimu ogu gwabikahamu Atahwaho. Ruhanga ow’embabazi zingi munonga akafubikira ekitiinisa Kye omu kabonero akasinga obucureezi, kugira ngu Musa abone kukireeba kandi abeho. Nikwo kandi omu mpagi y’ekicu omu mishana n’omu mpagi y’omuriro omu kiro, Ruhanga yaayoganiisiza Isiraeri, naahishuurira abantu okukunda Kwe, kandi naabaha embabazi Ze. Ekitiinisa kya Ruhanga kikagabanyisibwa, n’obukama Bwe bukabumbwa, kugira ngu amaisho agorooro ag’abantu ab’okuhera gabone kukireeba. Nikwo Kristo yaabaire aine kuza omu ‘mubiri gw’okucuurwa kwaitu’ (Abafilipi 3:21, R. V.), ‘omu kushusha kw’abantu.’ Omu maisho g’ensi akaba atarina burungi bwona obwabatera okumwegomba; kwonka akaba ari Ruhanga aijwire omu mubiri, omushana gw’omu iguru n’ensi. Ekitiinisa Kye kikabumbwa, obukuru Bwe n’obukama Bwe bikasherekwa, kugira ngu abone kwirira haihi n’abantu abarikwihirwa enaku kandi abarikwemwa.”

Baku waambie Musa kwa ajili ya Israeli, “Na wanifanyie patakatifu; ili nipate kukaa kati yao” (Kutoka 25:8), naye akakaa katika patakatifu, katikati ya watu wake. Katika mahangaiko yote ya kuchosha ya kutangatanga kwao jangwani, ishara ya kuwapo kwake ilikuwa pamoja nao. Vivyo hivyo Kristo aliisimamisha hema yake takatifu katikati ya kambi yetu ya kibinadamu. Aliipiga hema yake kando ya hema za wanadamu, ili apate kukaa kati yetu, na kutufanya tuijue tabia yake ya uungu na uzima wake. “Naye Neno alifanyika mwili, akafanya maskani yake kati yetu (nasi tukautazama utukufu wake, utukufu kama wa Mwana wa Pekee atokaye kwa Baba), amejaa neema na kweli.” Yohana 1:14, R. V., pambizo.

“ꯖꯤꯁꯨꯁꯅ ꯑꯩꯈꯣꯏꯅ ꯂꯣꯏꯅ ꯂꯩꯔꯛꯄ ꯃꯇꯨꯡꯗ, ꯑꯩꯈꯣꯏꯅ ꯈꯪꯉꯩ ꯃꯗꯨꯗ ꯑꯇꯩꯅ ꯑꯩꯈꯣꯏꯒꯤ ꯋꯥꯈꯜ-ꯈꯨꯗꯣꯡꯆꯥꯕꯁꯤꯡ ꯈꯪꯉꯩ, ꯑꯃꯁꯨꯡ ꯑꯩꯈꯣꯏꯒꯤ ꯑꯔꯥꯟꯕꯁꯤꯡꯗ ꯁꯥꯎꯅꯕ ꯐꯪꯉꯩ꯫ ꯑꯥꯗꯝꯒꯤ ꯃꯆꯥ ꯄꯨꯝꯅꯃꯛ ꯃꯆꯥ ꯅꯨꯄꯤ ꯑꯃꯁꯨꯡ ꯃꯆꯥ ꯅꯨꯄꯥ ꯈꯪꯕ ꯉꯝꯃꯤ ꯃꯗꯨꯗ ꯑꯩꯈꯣꯏꯒꯤ ꯁꯤꯖꯤꯟꯅꯔꯤꯕ ꯃꯄꯨꯅ ꯄꯥꯄꯄꯨ ꯇꯧꯕꯁꯤꯡꯒꯤ ꯃꯔꯨꯄ ꯑꯣꯏ꯫ ꯃꯔꯝꯗꯤ ꯈꯦꯝꯕꯒꯤ ꯋꯥꯍꯩ ꯄꯨꯝꯅꯃꯛꯇ, ꯑꯉꯥꯡꯕꯒꯤ ꯋꯥꯔꯦꯞ ꯄꯨꯝꯅꯃꯛꯇ, ꯅꯨꯡꯉꯥꯏꯕꯒꯤ ꯇꯧꯖꯥ ꯄꯨꯝꯅꯃꯛꯇ, ꯑꯃꯁꯨꯡ ꯇꯔꯥꯟꯁꯦꯟ ꯃꯄꯨꯒꯤ ꯃꯤꯑꯣꯏꯕꯥ ꯂꯝꯗ ꯁꯤꯖꯤꯟꯅꯔꯤꯕ ꯑꯔꯨꯝ-ꯑꯇꯣꯞ ꯄꯨꯝꯅꯃꯛꯇ, ꯑꯩꯈꯣꯏꯅ ‘ꯑꯩꯈꯣꯏꯅ ꯂꯣꯏꯅ ꯂꯩꯔꯤꯕ ꯑꯇꯩ’ ꯎꯔꯦ꯫”

“Shetani huwakilisha sheria ya Mungu ya upendo kana kwamba ni sheria ya ubinafsi. Yeye hutangaza kwamba haiwezekani kwetu kutii maagizo yake. Kuanguka kwa wazazi wetu wa kwanza, pamoja na huzuni yote iliyotokana nako, huiweka juu ya Muumba, akiwaongoza watu kumtazama Mungu kuwa ndiye mwanzilishi wa dhambi, na mateso, na mauti. Yesu alipaswa kufunua udanganyifu huu. Akiwa mmoja wetu, ilimpasa kutoa kielelezo cha utii. Kwa ajili ya hili alijitwika asili yetu, na akapitia katika uzoefu wetu. ‘Katika mambo yote ilimpasa afananishwe na ndugu Zake.’ Waebrania 2:17. Kama tungepaswa kubeba jambo lolote ambalo Yesu hakulivumilia, basi katika jambo hilo Shetani angeiwakilisha nguvu ya Mungu kuwa haitoshi kwetu. Kwa hiyo Yesu ‘alijaribiwa sawasawa na sisi katika mambo yote.’ Waebrania 4:15. Alivumilia kila jaribu ambalo sisi huwekwa chini yake. Naye hakutumia kwa faida yake mwenyewe uwezo wowote ambao hatupewi sisi bure. Akiwa mwanadamu, alikabiliana na majaribu, na akashinda kwa nguvu alizopewa na Mungu. Yeye asema, ‘Nimependezwa kuyafanya mapenzi yako, Ee Mungu wangu: Naam, sheria yako imo moyoni mwangu.’ Zaburi 40:8. Alipokuwa akienda huko na huko akitenda mema, na kuwaponya wote walioteswa na Shetani, aliwaweka watu wazi tabia ya sheria ya Mungu na asili ya utumishi Wake. Maisha yake hushuhudia kwamba inawezekana kwetu sisi pia kuitii sheria ya Mungu.

“Kwa ubinadamu Wake, Kristo aliugusa ubinadamu; kwa uungu Wake, analishika kiti cha enzi cha Mungu. Akiwa Mwana wa Adamu, alitupa kielelezo cha utiifu; akiwa Mwana wa Mungu, anatupa uwezo wa kutii. Alikuwa ni Kristo ambaye, kutoka katika kile kichaka juu ya Mlima Horebu, alisema na Musa, akisema, ‘MIMI NIKO AMBAYE NIKO…. Ndivyo utakavyowaambia wana wa Israeli, MIMI NIKO amenituma kwenu.’ Kutoka 3:14. Huu ulikuwa ni uhakikisho wa ukombozi wa Israeli. Basi alipokuja ‘katika mfano wa wanadamu,’ alijitangaza Mwenyewe kuwa MIMI NIKO. Mtoto wa Bethlehemu, Mwokozi mpole na mnyenyekevu, ni Mungu ‘aliyedhihirishwa katika mwili.’ 1 Timotheo 3:16. Naye kwetu anasema: ‘MIMI NI Mchungaji Mwema.’ ‘MIMI NI Mkate ulio hai.’ ‘MIMI NI Njia, na Kweli, na Uzima.’ ‘Nimepewa mamlaka yote mbinguni na duniani.’ Yohana 10:11; 6:51; 14:6; Mathayo 28:18. MIMI NIKO ni uthibitisho wa kila ahadi. MIMI NIKO; msiogope. ‘Mungu pamoja nasi’ ndiye dhamana ya ukombozi wetu kutoka katika dhambi, uhakikisho wa uwezo wetu wa kuitii sheria ya mbinguni.” Tumaini la Vizazi Vyote, 23, 24.