لفظەی «کاتژمێر» کە تەنها لە عەهدی کۆندا لە پەرتووکی دانیالدا دەبینرێت، هەمیشە پەیوەستە بە جۆرێک لە حوکمدان. لە بەشی سێیەمدا یاسای یەکشەممە نیشان دەدات، لەگەڵ جەختکردنەوە لەسەر ئالایەکە کە بە شەدرەخ، مەشەخ و عەبدنەغۆ نێوەندراوە.

Nchau ya nne, vyavwira kufika kwa onyo la ujumbe wa malaika wa kwanza mu 1798. Lino lyalovwa kwa mara ya pili mu nchau ya nne, lyavwira kufunguliwa kwa hukumu ya uchunguzi pa Oktoba 22, 1844. Mu nchau ya nne, matumizi yaili ya izwi “saa” yavwira historia ya jumbe ja malaika wa kwanza na wa pili kufuma 1798 kufika 1844. Historia hiyo ni historia ya ngurumo saba za Ufunuo kumi. Ngurumo saba javwirwa na mara mbili ambazo izwi “saa” lilovwa mu nchau ya nne, na kwa hiyo navyo vyavwira historia ya malaika wa tatu kufuma 1989, kufika pa sheria ya Jumapili iliyo karibu kuja.

تە بابەتی پێنجدا، وشەی «کاتژمێر» هەروەها یاسای ڕۆژی یەکشەممەش نیشان دەدات، بەڵام لەوێدا جەخت لەسەر کۆتایی هاتنی شەشەمین شانشینی پێشبینییەکانی کتێبی پیرۆزە، واتە ویلایەتە یەکگرتووەکان، وەک چۆن بە کۆتایی هاتنی یەکەمین شانشینی پێشبینییەکانی کتێبی پیرۆز، بابڵ، نموونەکراوە. لە بابەتی سێدا، جەخت لەسەر ئاڵا لە ناو کۆڕەکەدا بوو، بەڵام لە بابەتی پێنجدا جەخت لەسەر چارەنووسی بێلشەسەر و حوکمی تایبەتیی خۆیەتی، هەرچەندە دانیال لە کۆتاییدا دێتە ناو چیرۆکەکەوە وەک نموونەی ئاڵا.

Ku itegeko ryo ku Cyumweru rizashyirirwaho, “isaha” yo kwiyegurira kwa Nebukadinezari n’urupfu rwa Belushazari biragaragazwa. “Isaha” igaragazwa nk’ugutangira k’urubanza mu gice cya kane yerekana gutangira kw’urubanza rw’iperereza ku wa 22 Ukwakira 1844, kandi ikanagaragaza gutangira kw’urubanza rw’ishyirwa mu bikorwa ku itegeko ryo ku Cyumweru. Haba ari ugufungurwa kw’ibitabo by’urubanza mu buturo bwera bwo mu ijuru ku wa 22 Ukwakira 1844, cyangwa intangiriro y’urubanza rw’Imana ruzanirwa abanze agakiza, mu itangiriro ry’urubanza rw’ishyirwa mu bikorwa ku itegeko ryo ku Cyumweru imiburo y’urubanza rwenda kwegera, uko rwaba ruri kwose muri izo ngeri zombi, igaragazwa muri Daniyeli igice cya kane n’ikoreshwa rya mbere ry’ijambo “isaha,” kandi intangiriro nyakuri ya buri rumwe muri izo ngeri ebyiri z’urubanza igaragazwa n’ubwa kabiri ijambo “isaha” rikoreshwa mu gice cya kane.

డానియేలు ఉపయోగించిన “గడియ” అనే పదానికి సంబంధించిన వ్యాకరణపరమైన పదం “బహుఅర్థకత” (polysemy) అనే దే. బహుఅర్థకత అనగా ఒకే శీర్షిక కింద సమూహీకరించగల అనేక నిర్వచనాలను కలిగియున్న పదము. డానియేలు “గడియ” అనే పదాన్ని ఉపయోగించిన ఐదు సందర్భాలన్నియు తీర్పునకే సూచించును; అయితే వాటిలో ప్రతి ఒక్కటి దేవుని ప్రతికారాత్మక తీర్పు, దానిని ఆయన కార్యనిర్వాహక తీర్పు అని పిలుచుదురు, లేదా ఎవరు రక్షింపబడుదురు, ఎవరు రక్షింపబడరు అనేది ఆయన నిర్ణయించుచున్న దేవుని విచారణాత్మక తీర్పు—ఇవాటిలో ఏదో ఒకదానికిగాను భిన్నాంశాలను ఉద్దేశించుచున్నది. 1844 అక్టోబరు 22న ఆరంభమైన విచారణాత్మక తీర్పు అయినా, త్వరలో రానున్న ఆదివారపు ధర్మశాసనముతో ప్రారంభమగు కార్యనిర్వాహక తీర్పు అయినా, ఈ రెండును స్వభావతః క్రమక్రమంగా ప్రగతించువే. దేవుని ప్రతికారాత్మక, లేదా కార్యనిర్వాహక, తీర్పు ఆదివారపు ధర్మశాసనముతో ప్రారంభమై క్రమక్రమంగా తీవ్రమగుచు, అంతిమముగా మానవ కృపాకాల సమాప్తిని మరియు చివరి ఏడు విపత్తులను చేరుకొనును.

Danyeli kapetulu faivi yandala lukwasi “haua,” kuyalula kuhandjuka cha Njambi cha kwitavela, ngechi chasonekela mu kufwa kwa Belshazzar, ni kuhela kwa shilongo shina atungile.

Mu isaa tokkotti quboonni harka namaa mulʼatanii, ibsaa irratti fuuldura isaanii, dibata dallaa masaraa mootichaa irratti barreessan; mootichis kutaa harka barreessaa ture sana ni arge. Daaniʼel 5:5.

Kiapang’an ekwomōr akujekon a Sunday law, ngitunga ngikesa etodounor ae Nebukadnesar nginapeta akiroi na emorimor; konye “hour” ngina ejokinitere kaamun na ibore ngolo adoloriito ejokan ngikiliok ka Akalot ke crisis ngin ka ejaunor at Sunday law. Kiapang’an ekwomōr akujekon a whore of Tyre, ka nepeesi a United States, akujekon at Sunday law, ngin eja “hour” ngin etodounor at akiroi ka akuj ngolo a symbol of judgment in the book of Daniel.

Û na min dengekî din ji ezmên bihîst ku dibêje: Hûn ji nav wê derkevin, ey gelê min, da ku hûn nebin hevparên gunehên wê û ji belayên wê nebin beşdar. Çimkî gunehên wê heta ezmên gihîştine, û Xwedê neheqiyên wê bi bîr anîne. Wê wekî ku wê ji we re kiriye, ji wê re bikin; û li gorî karên wê, du qat li wê vegerînin: di kasa ku wê tijî kiriye de, ji wê re du qat tijî bikin. Çiqas ku wê xwe mezin kir û bi xweşî jiyaye, ew qas êş û xem bidin wê; çimkî di dilê xwe de dibêje: Ez wekî şahbanû rûniştim, bêjin nînim, û xemê tu carî nabînim. Ji ber vê yekê belayên wê di rojekê de dê bên: mirin, şîn û birçîbûn; û bi agir dê bi tevahî were şewitandin; çimkî Xudan Xwedê yê ku wê dadbarî dike, bihêz e. Û padîşahên dinyayê, yên ku bi wê re fuhûş kiriye û bi xweşî jiyane, dê li ser wê bigirîn û ji bo wê şîn bibin, gava ku dûmana şewitandina wê bibînin, Ji tirsa êşa wê dûr rawestiyane û dibêjin: Wey, wey, ey Babilona bajarê mezin, ey bajarê bihêz! çimkî di saetekê de dadweriya te hat. Peyxama Yûhennayê 18:4–10.

Mu Iteeka ly’Olusande mu United States, eriri entandiikwa y’emisango gyaakola, era nayo egenda mu maaso mpolampola, litandika mu “saawa” Katonda mw’akoowoleza abaana be abakyaali mu Babulooni okuyita ku bendera. Eyo ye “saawa” omusango gwe gujja ku “kibuga ekyo ekinene, Babulooni.” Omusango gwe, ogukiikirizibwa ekigambo “saawa,” gukwata ku kiseera Katonda mwe ayita endiga ze endala okuva mu Babulooni.

Û di wê rojê de dê rehê Yêsayê hebe, ya ku dê wekî alayek ji bo gelan raweste; û netewe dê li wê bigerin; û aramiya wî dê bi rûmet be. Û dê di wê rojê de bibe ku Xudan dê careke din, cara duyemîn, destê xwe dirêj bike da ku mayîna gelê xwe ya ku maye vegerîne, ji Aşûrê, û ji Misrê, û ji Pathrosê, û ji Kuşê, û ji Elamê, û ji Şinarê, û ji Hamatê, û ji giravên deryayê. Û ew dê ji bo neteweyan alayek bilind bike, û derketiyên Îsraêlê kom bike, û belavbûyîyên Yehûdayê ji çar aliyên erdê civandin. Isaiah 11:10–12.

1844년 첫째 천사의 운동 가운데서 주께서 사람들을 바벨론에서 불러내셨으며, 그 역사의 둘째 천사는 “주께서 다시 두 번째로 그의 손을 펴사 그의 백성의 남은 자를 회복하실” 마지막 날들에 반복되어야 한다. 그분께서 “다시” 불러내고 계시는 그 백성의 남은 자는 기치가 아니니, 이는 그 기치가 “이새의 뿌리” 곧 이방인들이 찾는 “기치”로 서는 이이기 때문이다. 하나님께서는 두 번째로 민족들을 바벨론에서 불러내실 것이다.

Akejokera katonda akolese asokanga okukungaanya “abagobebwa ba Isiraeri,” be “abaasaasaanyizibwa ba Yuda,” era abava “mu nsonda ennya ez’ensi,” bwe balikungaanyizibwa awamu ku nkomerero y’ennaku ssatu n’ekitundu ez’okugalamira nga bafu mu luguudo olw’Okubikkulirwa essuula ey’ekkumi n’emu, oluyita mu kiwonvu kya Ezeekyeri eky’amagumba amufu era amakalu.

“බබිලෝන” නම් වූ “බලවත් නගරය” පිළිබඳ ක්‍රියාත්මක විනිශ්චය ආරම්භ වන “පැය” යනු, එළිදරව් පොතේ එකොළොස්වන පරිච්ඡේදයේ සඳහන් “මහත් භූමිකම්පාව” සිදුවන එම “පැය” ම වේ. දෙවියන්වහන්සේගේ ක්‍රියාත්මක විනිශ්චය එම “පැය” තුළ ආරම්භ වෙයි; මන්ද, එළිදරව් පොතේ එකොළොස්වන පරිච්ඡේදයෙහි, භූමිකම්පාවේ “පැය” තුළ මරා දමනු ලබන දහස් හතක් සිටිති. එම දහස් හත නෙබුකද්නෙශර්ගේ “අතිශය බලවත් පුරුෂයන්” විසින් නිරූපිත වූහ. ඔවුහු සාමාන්‍ය ප්‍රමාණයට වඩා “හත්වරක්” උණු කරනු ලැබූ භට්ඨියට ශද්‍රක්, මේෂක් සහ අබෙද්නෙගෝ දමන විට මරණයට පත් වූහ. ප්‍රංශ විප්ලවයේදී, එම “දහස් හත” ප්‍රංශ රාජවංශය, එනම් එහි බලවත් පුරුෂයන් නිරූපණය කළහ. පස්වන පරිච්ඡේදයේ බෙල්ෂස්සර් පමණක් නොව, ඔහුගේ හමුදාවද විනාශ කරනු ලැබුවේය. ඉරිදා නීතියේ “පැය” දෙවියන්වහන්සේගේ සෙනඟ භට්ඨියට දමනු ලැබීමෙන් නිරූපිත පීඩනය ආරම්භ කරයි; එහෙත් එය මහා නගරය වූ බබිලෝනට එරෙහි දෙවියන්වහන්සේගේ ක්‍රියාත්මක විනිශ්චය ආරම්භයද සළකුණු කරයි.

Kandi ni “saa” ya tetemeko kuu la Ufunuo sura ya kumi na moja, ambapo mifupa iliyokuwa imekufa hapo kwanza, iliyouawa barabarani na mnyama atokaye katika shimo lisilo na mwisho, huinuliwa kwenda mbinguni kuwa bendera. Hapo ndipo pia ilipo “saa” iyo hiyo ambayo ole ya tatu, ambayo pia ni tarumbeta ya saba, hupigwa. Tarumbeta ya saba ndiyo ole ya tatu, na kusudi la tarumbeta hiyo ya mwisho ya ole si tu kuleta hukumu juu ya wale wanaolazimisha ibada ya Jumapili, bali pia kuyaghadhabisha mataifa. Ole ya tatu, tarumbeta ya saba, na kuyaghadhabisha mataifa, vyote ni ishara zinazoihusu nafasi ya kinabii ya Uislamu, navyo vyote vimewekwa katika “saa” ya tetemeko kuu.

Basi bayumvise ijwi rikuru rivuye mw ijuru ribabwira riti: Muduge hano. Nuko baduga baja mw ijuru bari mu gicu; abansi babo barababona. Muri ako kanya nyene haba nyamugigima ikomeye, igice c’icumi c’uwo gisagara kiragwa, kandi muri iyo nyamugigima hapfa abantu ibihumbi indwi; abasigaye baterwa ubwoba, bahimbaza Imana y’ijuru. Amahano agira kabiri araheze; kandi ehe, amahano agira gatatu araza vuba. Maze umumarayika agira indwi avuza inzamba yiwe; nuko mw ijuru haba amajwi akomeye avuga ati: Ubwami bw’iyi si bubaye ubw’Umwami wacu n’ubwa Kristo wiwe; kandi azoganza ibihe bidashira. Kandi ba bakuru mirongo ibiri na bane, bari bicaye imbere y’Imana ku ntebe zabo, bikubita hasi bubamye, basenga Imana, bavuga bati: Turagushimira, Mwami Mana Mushoboravyose, uriho, kandi wahozeho, kandi ugiye kuza; kuko wafashe ububasha bwawe bukomeye, kandi watanguye kuganza. Kandi amahanga yarashavuye, n’uburake bwawe burashitse, n’igihe c’abapfuye co gucirwa urubanza, n’ico guhemba abakozi bawe abavugishwa nawe, n’abera, n’abubaha izina ryawe, abato n’abahambaye; kandi n’ico kurandura abarandura isi. Ivyahishuriwe Yohana 11:12–18.

Ezekieli mutuyatila yakwe yafwe yumbuka “mbinguni mu liulu; ne bangi babo” bamona “bena” mu “saa” apo nyimbo ya Nebukadinezali itandika kwimba, ne kahule ka Tilo katandika kwimba, ne Isilaeli wa kupanduka atandika kuvinina. Isilaeli wa kupanduka alemilisha nabi wa bufi, mfumu Nebukadinezali ni ndoka, ne kahule ka Tilo ni nyama. Ukuvinina kulemilishiwa na banabi ba Baala ne banabi ba mpanga mu musangu wa Eliya. Kwalemilishiwe kandi na ukuvinina kwa Salome, mwana wa Herodia. Baala ni mulungu wa bufi wa bulume, ne Ashitaroti ni banabi ba mpanga, abo ni bumulungu bwa bukashi. Pamo, balemilisha kusankanishiwa kwa ekalesia (umwanakashi) ne leta (umwalume). Pamo, balemilisha nabi wa bufi wa United States. Salome asontelela ukuti nabi wa bufi ni mwana wa Roma, uyo cifwani cakwe ni kusankanishiwa kwa ekalesia ne leta mu United States.

Nanku o yigo, akpi kaana ake Chaldea ta viti, ati yé akasoro puko juu Yuda yango. Yé alongoro, ati yé akati na mokonzi Nebukadineza: “Ee Mokonzi, zinga seko. Oyo yo, ee mokonzi, osili kobimisa mobeko ete moto nyonso oyo akoyoka lokito ya kelelo, flute, nzɛnzɛ, sakibuti, psalteri, mpe dulcimer, ná lolenge nyonso ya miziki, asengeli kogwama mpe kosambela ekeko ya wolo. Mpe moto nyonso oyo akogwama te mpe akosambela te, asengeli kobwakama na kati-kati ya litumbi ya moto makasi mpe ezali kopela. Ezali na Bayuda mosusu oyo otyi likoló ya misala ya etúká ya Babilone, Shadrake, Meshake, mpe Abedenego; bato oyo, ee mokonzi, batali yo mpamba te: basalelaka banzambe na yo te, mpe basambelaka te ekeko ya wolo oyo otelemisi.” Danieli 3:8–12.

Mũgũnda-inĩ ũcio wa “thaa,” thĩĩna cia Shadiraka, Meshaki, na Abedenego nĩcio ciaronire atĩ marĩgana kũnyita mũhuri wa nyamũ, nao igũrũ-inĩ rĩu makĩhoya mũthamaki ahe irĩma ciarĩkĩte guciarwo. Mũgũnda-inĩ ũcio wa “thaa,” watho wa Kiumia, ũrĩa ũrĩ gũtikanyia kũrĩ nyamũ ya thĩ (gũtinina kwa thĩ), nĩho guakarĩra na kũhaana kwa Nebukadinezaru kũonahirio.

Hanyuma Nebukadinezari, mukwiyobelo lyaye no muupyu waye, aalayele kuetwa Shadraka, Meshaka, na Abedenego. Hanyuma baaleta aba balume kumbeli ya mwene. Daniele 3:13.

Ukuteswa kunakufanyiwa mashahidi wawili wa Mungu (Shadraka, Meshaki na Abednego), kunafanyika wanapokataa kusujudu, au kama Ufunuo kumi na moja unavyobainisha—wanasimama kwa miguu yao.

Na baada ya siku tatu na nusu, Roho ya uzima itokayo kwa Mungu ikaingia ndani yao, nao wakasimama kwa miguu yao; hofu kuu ikawashukia wale waliowaona. Nao wakasikia sauti kuu kutoka mbinguni ikisema kwao, Kweeni huku juu. Nao wakapanda kwenda mbinguni katika wingu; na adui zao wakawaona. Ufunuo 11:11, 12.

Ni uhayəna nɛ sa, nɔwɔtɔz nɔwɔtɔz sɔtɔku, ikɛ Ezɛkiel sɛrɛkɛrɛ kɛlɛ-gbɛ-gbɛ dɔ. Ŋwɔ zɛsɛna ni kɔɔ nà, ni wɔ yàgàni kà ni kɛtɛma kàtɛna mɛsazhi ya kàlɛ̀mà, mɛsazhi kà yìrɛna kà wàlàsi sɛrɛna cɛrisi-ni-lɛta yàgàri ta ŋgɛrɛlɛ na United States, ni kà kɔrɔna kà Sunday law yàgàri sùgù-sùgù tɔ, ni kà pɔrɔna kà Màa Nyɛgɛlɛ kà sàraga-bɛlɛ-jugmenti sàa kɛna Islam ni Woe sabana ya. Midnight Cry mɛsazhi bɛ pɔrɔna ni “sìkìri” ya kà sɔrɔ Daniel ma chapter two kɔnɔ; ni Màa kà dɔgɔya tìlɛ-ya mɔgɔw séginɛna ka dɔ “sɔ̀tɔ” ya kɔnɔ, ni wà tɛ se ka yɔrɔya, ni wà tɛ sɔn ka yɔrɔya, jìjɛya ya bɛna nà sùgù-sùgù kɔfɛ.

“Battle Creek-uni kazi yi nanzila yimo. Vatungulushi va mu sanitarium vanamixila pamo na vakafwefwe, kuvavumizha kulingila mu mikutano yavo ya mashauri, ku muwandi kana kake, kanshi cino cili kwati kuya kukatwila milimo na menso avo yavali ivundikwe. Vabula ulemu lwa kusononeka lwa kumona cikaiza kutufikilaho pa nshita yonse. Kuli mupashi wa kutaya itekelo, wa nkondo ne mpopo ya bulowa, kabili uyo mupashi ukakulilako ukufika pene pa kufika ku mpela ya nshita. Lilye line fye abantu ba kwa Lesa baisalilwa pa bipumi byavo—te cisalilo nangu cimanyikilo ico umuntu engamona, lelo kukakila mu cishinka, mu mano no mu mupashi, pakuti taba shintwike—lilye line fye abantu ba kwa Lesa baisalilwa no kulonganikwa ku kutinyantwa, cikaiza. Icine cine, catendeka kale. Imisango ya bupingushi bwa kwa Lesa yali pano nomba pa calo, ukutupeleka icenjezho, pakuti twingaluka ukwishiba ici cileisa.” Manuscript Releases, voliyumu 10, 252.

Kusindikiza kunawakilisha alama ambayo mwanzoni haiwezi kuonekana na wanadamu, lakini baadaye huonekana na kila mtu. Watu wa Mungu wanapoukubali ujumbe wa Kilio cha Usiku wa Manane, ambao umeonyeshwa kwa ile “siri” aliyofunuliwa Danieli katika sura ya pili, huwa wameikubali “siri” ya sanamu ya mnyama inayoongoza kwenye alama ya mnyama, ambayo huleta hukumu ya Mungu, ambayo hutekelezwa kupitia Uislamu. Hili hutukia katika wakati ambapo “roho ya kukata tamaa, ya vita na ya umwagaji damu” inaongezeka. Wakati huo ni sasa. Hili hutukia wakati ambapo viongozi wa Uadventista hawawezi kuona kwa sababu ya upofu wa Laodikia. Wakati wa mchakato wa kutiwa muhuri unaokamilishwa katika Kilio cha Usiku wa Manane, muhuri hupigwa juu ya vipaji vya wanawali wenye hekima, lakini hauonekani. Shadraki, Meshaki na Abednego wanawakilisha wale ambao wameimarishwa katika kweli, kama inavyoonyeshwa kupitia mazungumzo yao na Nebukadneza.

Nebukadneza akanena, nango avafunyile ati, “Bushe eci cintu ca cine, mwe Shadraki, Meshaki, na Abedinego, ukuti tamulabombela ba lesa bandi, nangu ukupepa ku cipasho ca golide ico nateka? Lelo nomba nga mwalibombeka ukuti pa nshita iyo muleumfwa iciunda ca lupenga, na filuti, na hapi, na sakibuti, na saliteri, na dalisima, ne fintu fyonse fya nyimbo, mukafukame no kupepa ici cipasho ico napanga; cisuma. Lelo nga tamukapepa, muli iyo ine nshita mukaposwa pakati ka lufumo lwa mulilo ucapya; kabili ni Lesa nshi uukamupokolola mu minwe yandi?” Shadraki, Meshaki, na Abedinego baswike no kubelela imfumu, bati, “Mwe Nebukadneza, tatwakwata umulandu wa kukwasukila muli ici cintu. Nga caba fyo, Lesa wesu untu tubombela alekwanisha ukutupokolola ku lufumo lwa mulilo ucapya, kabili akatupokolola mu kuboko kwenu, mwe mfumu. Lelo nangula cingaba tefyo, cishibikwe kuli imwe, mwe mfumu, ukuti tatwakabombela ba lesa benu, nangu ukupepa ku cipasho ca golide ico mwateka.” Daniele 3:14–18.

Bwe nyuma, abo batatu b’igitinyiro bazagaragaza ikimenyetso cy’Imana gishobora kubonwa. Abafite mbere na mbere mu mutima ikimenyetso kitagaragara ni bo bonyine bazagira uruhare mu kugaragaza ikimenyetso cy’Imana mu gihe kigomba kubonwa.

Basi Nebukadnesa akuzura n’uburakari bwinshi, kandi isura y’amaso ye ihindukira kuri Shaduraki, Meshaki na Abedenego; nuko aravuga, ategeka ko itanura rishyushywa incuro zirindwi kuruta uko ryari risanzwe rishyushywa. Kandi ategeka abagabo b’intwari kurusha abandi bari mu ngabo ze kuboha Shaduraki, Meshaki na Abedenego, no kubajugunya mu itanura ry’umuriro waka cyane. Nuko abo bagabo baboheshwa amakanzu yabo, n’amapantalo yabo, n’ingofero zabo, n’izindi myambaro yabo, bajugunywa hagati mu itanura ry’umuriro waka cyane. Nuko kuko itegeko ry’umwami ryari ryihutirwa, kandi itanura ryari ryaka bikabije, ibirimi by’umuriro byica ba bagabo bari bajyanye Shaduraki, Meshaki na Abedenego. Nuko abo bagabo batatu, ari bo Shaduraki, Meshaki na Abedenego, bagwa hasi baboshywe hagati mu itanura ry’umuriro waka cyane. Maze umwami Nebukadnesa arumirwa, arahaguruka yihuta, aravuga abwira abajyanama be ati: “Mbese ntitwajugunye abagabo batatu baboshywe hagati mu muriro?” Basubiza babwira umwami bati: “Ni ukuri, nyagasani mwami.” Na we aravuga ati: “Dore, ndabona abagabo bane babohotse, bagendagenda hagati mu muriro, kandi nta cyo batwaye; kandi ishusho y’uwa kane isa n’Umwana w’Imana.” Daniyeli 3:19–25.

برهما دو شاهيدان، كه به‌واسطهٔ شدرخ، ميشخ و عَبِدْنَغو نمايانده شده‌اند، سپس همچون بيرقى برافراشته خواهند شد، و آنگاه مُهر ديده خواهد شد.

“Roho Mtakatifu hufanya kazi ya kuushawishi ulimwengu juu ya dhambi, juu ya haki, na juu ya hukumu. Ulimwengu unaweza kuonywa tu kwa kuwaona wale wanaoamini kweli wakitakaswa kwa njia ya ile kweli, wakitenda kwa kufuata kanuni zilizo kuu na takatifu, wakionyesha kwa namna ya juu na iliyoinuliwa mstari wa utengano kati ya wale wazishikao amri za Mungu na wale wazikanyagao chini ya miguu yao. Kutakaswa kwa Roho hudhihirisha tofauti kati ya wale walio na muhuri wa Mungu na wale washikao siku ya mapumziko ya bandia. Jaribu litakapokuja, itaonyeshwa waziwazi alama ya mnyama ni nini. Ni kuishika Jumapili. Wale ambao, baada ya kuisikia kweli, huendelea kuhesabu siku hii kuwa takatifu, hubeba sahihi ya yule mtu wa dhambi, aliyefikiri kubadili nyakati na sheria. Bible Training School, December 1, 1903.”

Ku gihe c’itegeko ryo ku wa Mungu, Leta Zunze Ubumwe z’Amerika zizahindukirira Umuryango w’Abibumbye kugira ngo zisohoze umurimo wazo wa gihanuzi. Zigomba kuyobya isi biciye kuri ya bitangaza zikora, nk’uko bishushanywa n’imbyino ya Salome. Uko zikora uwo mbyino wo kuyobya, maraya w’i Tiro azaba aririmba indirimbo ze, kandi orukesitira ya Nebukadinezari izacuranga umuziki. Leta Zunze Ubumwe z’Amerika ni zo zifata iya mbere mu guhatira isi kwemera iyo ndirimbo no kupfukamira icyo gishushanyo.

Ndzi vona xiharhi xin’wana xi tlhandluka xi huma emisaveni; naswona a xi ri ni timhondzo timbirhi to fana ni ta xinyimpfana, kambe xi vulavula kukota dragona. Xi tirhisa matimba hinkwawo ya xiharhi xo sungula emahlweni ka xona, kutani xi endla leswaku misava ni hinkwavo lava akeke eka yona va gandzela xiharhi xo sungula, lexi mbanga ya xona leyi dlayisaka yi horisiweke. Xi tlhela xi endla masingita lamakulu, kutani xi endla leswaku ndzilo wu xika hi le tilweni wu ta emisaveni emahlweni ka vanhu, naswona xi kanganyisa lava akeke emisaveni hi tindlela ta masingita lawa xi nyikiweke matimba yo ma endla emahlweni ka xiharhi; xi byela lava akeke emisaveni leswaku va endlela xiharhi xifaniso, lexi xi vavisekeke hi banga, kambe xi tlhela xi hanya. Kutani xi nyikiwe matimba yo nyika moya eka xifaniso xa xiharhi, leswaku xifaniso xa xiharhi xi vulavula, ni ku endla leswaku hinkwavo lava nga ta ka va nga gandzeli xifaniso xa xiharhi va dlayiwa. Xi tlhela xi sindzisa hinkwavo, lavantsongo ni lavakulu, swigwili ni swisiwana, lava ntshunxekeke ni mahlonga, leswaku va amukela mfungho evokweni ra vona ra xinene, kumbe emimombeni ya vona; leswaku ku nga vi na munhu la nga kotaka ku xava kumbe ku xavisa, loko ku nga ri loyi a nga ni mfungho, kumbe vito ra xiharhi, kumbe nhlayo ya vito ra xona. Bya kona vutlhari. Loyi a nga ni ku twisisa a hlaye nhlayo ya xiharhi; hikuva i nhlayo ya munhu; naswona nhlayo ya xona i Dzana-nkombo, makume-nhungu, ni ntsevu. Nhlavutelo 13:11–18.

Ennakuut’au masiku akulekela yisawunine ensi (lyo yali efugibwa Omukago gw’Amawanga Amagatte), naye waliwo “Zikisanze” (akabonero k’Obusiraamu), ekirangiriddwa eri abo (Amerika) abakukyukira Ennakuut’au okufuna obuyambi. Abasajja abasatu ab’ekitiibwa bwe basuulibwa mu kikoomi eky’omuliro ne bafuuka obubonero eri ensi, ekikoomi ekyo si kikoomi kya Nebukadduneeza ddala.

Babo ba baikila ku Misri kulomba msaada! Banashikamana na farasi, na kutumaini magari ya vita kwa sababu ni mengi, na wapanda-farasi kwa sababu wana nguvu nyingi sana; lakini hawamwangalii Mtakatifu wa Israeli, wala hawamtafuti Bwana! Lakini yeye naye ni mwenye hekima, naye ataleta mabaya, wala hatayarudisha maneno yake; bali atasimama kupingana na nyumba ya watenda mabaya, na kupingana na msaada wa hao watendao uovu. Basi Wamisri ni wanadamu, wala si Mungu; na farasi zao ni nyama, wala si roho. Bwana atakapounyosha mkono wake, yeye asaidiaye ataanguka, naye asaidiwaye ataangushwa, nao wote wataangamia pamoja. Kwa maana Bwana amesema nami hivi, Kama vile simba na mwana-simba angurumavyo juu ya mawindo yake, wakati kundi la wachungaji linapoitwa litoke kumpinga, hataogopa sauti yao, wala hatanyenyekezwa kwa kelele zao; vivyo hivyo Bwana wa majeshi atashuka kupigana kwa ajili ya mlima Sayuni na kwa ajili ya kilima chake. Kama ndege warukao, ndivyo Bwana wa majeshi atakavyoilinda Yerusalemu; akiilinda pia ataiokoa; na kupita juu, ataihifadhi. Mrudieni yeye ambaye wana wa Israeli wamemwasi sana. Kwa maana siku hiyo kila mtu atazitupa sanamu zake za fedha, na sanamu zake za dhahabu, ambazo mikono yenu wenyewe imewafanyia ziwe dhambi kwenu. Ndipo Mwashuru ataanguka kwa upanga, si wa shujaa; na upanga, si wa mtu wa hali ya chini, utamla; naye ataukimbia upanga, na vijana wake watashindwa. Naye atapita kwenda ngome yake kwa hofu, na wakuu wake wataiogopa bendera, asema Bwana, ambaye moto wake u Sayuni, na tanuru lake li Yerusalemu. Isaya 31:1–9.

Yerusalemu ye kinu ky’onsi eririrangamu amaaso, era baliraba abantu bana nga batambulira omwo.

Basi Nebukadinesari akafika karibu na mdomo wa tanuru ya moto uwakao, akanena, akasema, Shadraka, Meshaki, na Abednego, enyi watumishi wa Mungu aliye juu mno, tokeni, mkaje hapa. Ndipo Shadraka, Meshaki, na Abednego wakatoka kutoka katikati ya moto. Nao wakuu, na maliwali, na maakida, na washauri wa mfalme, wakiwa wamekusanyika pamoja, wakawaona watu hawa, ambao juu ya miili yao moto haukuwa na uwezo; wala hata unywele mmoja wa vichwa vyao haukuunguzwa, wala mavazi yao hayakubadilika, wala harufu ya moto haikuwapita. Ndipo Nebukadinesari akanena, akasema, Ahimidiwe Mungu wa Shadraka, Meshaki, na Abednego, ambaye amemtuma malaika wake, akawakomboa watumishi wake waliomtumaini, nao wamebadili neno la mfalme, na kuitoa miili yao, ili wasimtumikie wala kumwabudu mungu mwingine awaye yote, isipokuwa Mungu wao wenyewe. Danieli 3:26–28.

Nebukadinezari maze akora irindi teka. Iryo teka rigereranya iteka rya nyuma ryo mu minsi y’imperuka. Atanga iteka ry’urupfu, iryo, mu mbaraga nke ze zo kugerageza gushyira hejuru Imana yo mu ijuru, mu by’ukuri ari ikigereranyo cy’ubuhanuzi cy’iteka ry’urupfu ryo ku iherezo ry’isi. Nebukadinezari, ugereranya umwami wo ku iherezo ry’isi, ni ikimenyetso cy’abami icumi b’ikiyoka basambana n’indaya y’i Roma. Iteka rikurikiraho muri iyo miterere y’ubuhanuzi ni iteka ry’urupfu, kandi nubwo Nebukadinezari arimo atangaza itangazo rijyanye n’igihe cye, mu by’ukuri aba ahagarariye iteka rya nyuma ry’ubumwe bw’inshuro eshatu bwo mu minsi y’imperuka. Iryo teka ni iteka ry’urupfu ritangira gushyirwa mu bikorwa igihe igihe cy’igeragezwa gifunze, ariko ntirizigera rishyirwa mu bikorwa ku bwoko bw’Imana.

Nĩ ũndũ ũcio ndĩragĩra itua, atĩ andũ othe, na rũrĩrĩ, na thiomi o yothe, arĩa makiuga ũndũ ũrĩa mũhĩtũkĩru igũrũ rĩa Ngai wa Shaduraka, na Meshaka, na Abedinego, nĩmakatemerwo mathakame, na nyũmba ciao ciũgwo irĩĩma rĩa mĩguano; nĩgũkorwo gũtirĩ Ngai ũngĩ ũngĩhota kũhonokia ta ũguo. Hĩndĩ ĩyo mũthamaki agĩtumbĩkĩria Shaduraka, na Meshaka, na Abedinego, bũrũri-inĩ wa Babuloni. Danieli 3:29, 30.

Tushili twafikya vino kuandikila murekodi vya kutosha vya sura tatu za kwanza za Danieli ili tuanze kutafakari kwetu juu ya sura ya nne na ya tano, ambazo zinatawaliwa na kanuni ya kinabii ya “kurudia na kupanua”. Danieli sura ya nne hutambulisha mwaka wa 1798 na mwanzo wa mnyama wa nchi, na Danieli sura ya tano hutambulisha sheria ya Jumapili, na mwisho wa mnyama wa nchi anaponena kama joka. Sura hizo mbili zapasa kuletwa pamoja “mstari juu ya mstari” na sura tatu za kwanza ili kujenga juu ya muundo wa jumbe za malaika watatu. Kwa sababu ya ukweli huu, kwanza tutafafanua kwa uangalifu kanuni ya “mstari juu ya mstari”.

Em ê gotara bê de em ê berdewam bikin.

“Belshazzar oahfiah Pasian’ deihna theih ding leh bawl dingin hun tampi piak ahi hi. Ama’ pu Nebuchadnezzar mi sungpan kizaatkhia in a omna amah in mu hi. Kumpipa kisaang takin a suangzahna lungsim pilna, tuapiakpa mah in lakmang a hihna amah in mu hi. Kumpipa a gam pan hawlkhiat in, gamlak saho te tawh lawm a suakna zong amah in mu hi. Ahihhang Belshazzar in nuamkikna leh amah-le-amah pahtawina a itna hangin, ama’ mangngilh ngeilo ding zilna te a nuaisiat sak hi; tualeh Nebuchadnezzar tungah thukhenna lian tak hongtun sakna mawhna te tawh kibang mawhna te amah in zong bawl hi. Hehpihna tawh piak a om hunpha te a suksia a, thutak theihna dingin ama’ khut sungah om hunpha te zang loin a neglik hi. ‘Hukdam ka hihna dingin bang ka bawl ding hiam?’ cih dotna pen, lian ahihhang thupel lo kumpipa in ngaihsak loin a kantan hi.” Bible Echo, April 25, 1898.