Mfumo wa “matendo ya ajabu ya Mungu” pia unawakilishwa na swali la kinabii la “hata lini.” Historia inayowakilishwa katika alama hizo mbili, na alama nyingine nyingi, inawakilisha wakati wa kutiwa muhuri kwa wale mia moja arobaini na nne elfu. Katika kipindi hicho kuna mabishano juu ya ujumbe wa kweli wa mvua ya masika ya mwisho na jumbe nyingine nyingi za uongo. Kuna ujumbe mmoja tu wa kweli wa mvua ya masika ya mwisho. Mstari wa simulizi wa historia takatifu ambamo Mungu hutenda matendo Yake ya ajabu umewekwa ndani ya muktadha wa kitabu cha Yoeli ambamo “divai mpya” inakatiliwa mbali kutoka kwa tabaka moja huku ikimiminwa juu ya tabaka lile lingine.

यएलको पुस्तकमा ध्यान दिनुपर्ने केही विरोधात्मक तुलना छन्। “दृष्टान्त” भन्ने शब्दको मूल अर्थ “छेउमा राख्नु” हो, र यसले स्वभावतः दुई वर्गहरूको विरोधात्मक तुलना समेट्छ। हामीले यसअघि यएलको पुस्तकका केही “विरोधहरू” छोएका छौँ, र यो देखाएका छौँ कि यरूशलेममाथि शासन गर्ने मतवालाहरूले धारण गरेको घमण्डको मुकुट, महिमाको मुकुट धारण गर्नेहरूसँग विरोधमा राखिएको छ। आनन्दको प्रतीक लज्जित हुनाको विपरीत मात्र नभई त्यसको समकक्ष पनि हो भन्ने कुरा हामीले अझै प्रस्तुत गरेका छैनौँ, तर त्यही हो, र हामी त्यो देखाउने अभिप्राय राख्दछौँ। अल्फा र ओमेगाको विषय पनि यएलको पुस्तकमै पाइन्छ, र पहिलोले अन्तिमलाई दृष्टान्तित गर्ने त्यो सिद्धान्त प्रेरितहरूको कामको पुस्तकमा पत्रुसका दुई उपदेशद्वारा पनि पुष्टि गरिएको छ।

Atesto ĉapitro du okazas je Pentekosto je la naŭa horo matene (la tria horo), kaj ĉapitro tri je la naŭa horo (la tria posttagmeze), la tempo de la vespera ofero. En Atestoj du la mesaĝo, kiun Petro proklamas, estas en la supra ĉambro de privata loĝejo, sed lia prediko en ĉapitro tri estas farita en la templo. Ili estas kunligitaj per la alvoko al pento en ambaŭ kunvenoj. La sama mesaĝo, du geografiaj lokoj, prezentantaj la simbolon de duobliĝo ene de la pentekosta mesaĝo, kiu estas dividita inter la korto kaj la templo. En Apokalipso dek unu Johano estas ordonita mezuri la templon, sed forlasi la korton, ĉar ĝi estis donita al la nacianoj.

Na napeseb lan iaki a nanepak n’on baton: aroka anjel naitau, ga iana, “Mwae, ka metoos tempel na Edeke, ka altar, ka akim tootoo yen.” Tobo ngesi acourt yen epone tempel, tia imwina, ko tia metoo; pee napeseb ngolo ka ngunaakan: aroka kibongot na ngakipi epegei ngesi mwaiit aio tomoni ka iuni. Ekapolon 11:1, 2.

Aikā na rua ngā kauhau pea mo hono toe fakalahi, pea mo e vahevahe ʻo e feituʻu ʻo e ongo kauhaú, ʻoku ne fakaʻilongaʻi ai ʻa e kau fanongo ʻe toko ua ki he ʻuha kimui ʻi he tohi ʻa Sioeli. Ko e kau fanongo ʻe taha ko e kau Senitaile ʻi tuʻa he temipale, pea ko e taha ko e kakai Siu ʻi loto he temipale. ʻI he fakamaau ʻo e kakai moʻui, ʻoku fakamaauʻi ʻuluaki ai ʻa e fale ʻo e ʻOtua, pea mei he 9/11 ʻo aʻu ki he lao Sāpate ʻoku fakamaauʻi ai ʻa e temipale, pea mei he lao Sāpate ʻo aʻu ki he ngataʻanga ʻo e taimi ʻofa fua ʻa e tangata ʻoku fakamaauʻi ai ʻa e kau Senitaile. ʻOku hoko ʻa e fakamaau ko ia lolotonga ʻa e ʻuha kimui ʻa ia naʻe fakaʻiloa ʻe Pita ko e meʻa ia kuo fokotuʻu mai ʻi he tohi ʻa Sioeli. Ko ia naʻe fakafofongaʻi ʻe he lotoʻā (ʻa e kau Senitaile) mo e temipale (ko e siasi ʻo e ʻOtua) ʻi he vahevahe ʻoku hā ʻi he Ngāue vahe 2 mo e 3, ko e faikehekehe tatau pē ia ʻi Sioeli ʻi he ʻuha muʻomuʻa mo e ʻuha kimui. Naʻe aʻu mai ʻa e ʻuha muʻomuʻa ʻi he 9/11 pea ʻoku lilingi hifo ia lolotonga ʻa e fakamaauʻi ʻo e temipale ʻo e ʻOtua. ʻI he taimi ʻoku fakaʻosi ai ʻa e founga ko ia, ʻoku toki lilingi hifo ʻa e ʻuha kimui ki he kau Senitaile ʻi he lotoʻā.

Basi, bana ba Sione, mme lo ipele mo go Jehofa Modimo wa lona; gonne o lo neile pula ya pele ka tekanyo, mme o tla lo nesetsa pula, e bong pula ya pele le pula ya morago, mo kgweding ya ntlha. Joele 2:23.

Sina shina cha kwangu sasa kutambulisha tofauti ya kinabii kati ya furaha na kuaibika, lakini aya hiyo inawaarifu watu wa Mungu “wafurahi” kwa sababu ya ujumbe wa mvua ya mwisho. Ujumbe wa mvua ya mwisho huzaa furaha ya kinabii katika watu wa Mungu. Hata hivyo, somo la mvua ya kwanza au ya mapema, ikifuatiwa na mvua ya mwisho, ni kielelezo cha jiwe la kujikwaa lililowekwa kando na kustaajabiwa. Ishara ya jiwe la pembeni la msingi ambalo hatimaye linakuwa jiwe la kilele ndiyo ile ya kustaajabisha machoni pa Mungu na pa watu Wake.

Aibwe ki’kimaajimoowin asin iniwe Alpha miinawaa Omega omaa gagwejichigewin e‑anishinaabemowin. Oji‑bimaadiziwin Alpha miinawaa Omega miinawaa gagwejichigewin gagwejitoon inendamowin gagwejichigewin gagwejitoon gagwejichigewin, gagwejitoon gagwejitoon gagwejichigewin gagwejitoon gagwejitoon gaa‑izhiwebak niwii‑waabandamaan omaa gagwejichigewin, miinawaa wiin dash gagwejichigewin. Miinawaa gagwejichigewin gaa‑waabandamawind gagwejichigewin ayaamagad noongom ge‑izhi‑ayaawind miinawaa niniijaanisinaan gaa‑gikendamaang gagwejichigewin gagwejitoon gagwejitoon. Aki 1863 owii asiniikaaning ishkwaandem gagwejichigewin Bible, miinawaa owii asiniikaaning ishkwaandem gagwejichigewin omaa gagwejichigewin gagwejitoon niswi anami’aajii gagwejichigewin 1844 miinawaa 1863. 1844 owii asiniikaaning gagwejichigewin jiibayaatig, 1863 dash owii asiniikaaning ishkwaandem omaa gagwejichigewin gihe‑ayaamagak. 1844 miinawaa 1863 gagwejichigewin gagwejitoon gagwejichigewin gagwejitoon ge‑ayaamagak, gagwejitoon gagwejichigewin ayaamagak 538 miinawaa 1798. Mii sa go, anishinaabeg gaye gegoo gegikendanziwaad gaa‑onaakonig God, gaawiin mii gagwejichigewin gagwejitoon gagwejichigewin gaa‑onaakonig gagwejichigewin gagwejitoosiin!

Twalimalizye ekiwandiiko ekyayita n’omulongo ogugoberera.

“Ndzi kombisiwe leswaku vuxaka bya yena ni vanhu va Xikwembu a byi fana, hi tindlela tin’wana, ni bya Muxe eka Vaisrayele. A ku ri ni lava gungunhekaka va lwisana na Muxe loko va ri ematimeleni yo tika, naswona ku vile ni lava gungunhekaka va lwisana na yena.” Testimonies, vholumo 3, 85.

Mu 1863, Yakobo White yagereranywaga, “mu buryo bumwe na bumwe,” na “Mose ku Bisirayeli.”

لە ماوەی 1844 هەتا 1863، لە ماوەی ڕزگاربوون لە دەریای سوور هەتا قادیشی یەکەمدا وێنەکراوە. قادیشی یەکەم ئەلفایە و قادیشی دووەم ئۆمێگایە—کە دوو ماوەی چل‌ساڵە دابین دەکات کە بەرەو قادیش دەگەن و هەردووکیان بە یاخیبوون کۆتاییان هاتووە.

Rūh-i Pêxemberî derbazbûna Deryaya Sor bi bêhêviyê mezin a sala 1844 re li hev tîne. Kitêba Pîroz derbazbûna Deryaya Sor bi xaçê re li hev tîne, û Xwişk White piştrast dike ku bêhêviyê şagirtan li ser xaçê, nimûneyek bû ji bo bêhêviyê mezin a sala 1844. Xwestina Xudan ew bû ku rasterast bikeve Erdê Peymanê, û nîşana erdnîgarî ya deriyê ketinê bo Erdê Peymanê Erîha bû; ew cihê ku di vê hefteya duyemîn a Kanûna Pêşîn de, sala 2025-an, arkeologan nû Erîhaya kevnar derxistin—tenê da ku bi xemgîniya xwe bibînin ku dîwarên ketî yên ku wan li wir dîtibûn, hemû ber bi derve ketibûn, ne ber bi hundir ve, wekî ku di dorpêçkirinekê de her dem dibe. Di dorpêçkirineke kevnar de dîwar dihatin lêdan û ber bi hundir ve dihatin xwar kirin û xistin. Li Erîhayê ev ne wisa bû.

Basi abantu bavuza induru, abapristi bakhalisa amaxilongo; kwathi-ke, bakuva isandi sexilongo, abantu bamemelela ngezwi elikhulu, lwawa phantsi udonga lwaba yintili; abantu benyuka baya emzini, elowo ngokuthe ngqo phambi kwakhe, bawuthimba umzi. Yoshuwa 6:20.

Bachunguzi wa akiolojia pia walipata mitungi yenye chakula, jambo linaloonyesha kwamba, wakati kuta zilipoanguka, haukuwa mzingiro wa muda mrefu uliochukua kipindi kirefu. Hilo pia lilijibu swali miongoni mwa kundi la wanaakiolojia kuhusu sababu ambayo kumbukumbu ya kibiblia ya kuanguka kwa Yeriko inaeleza kwamba walienda “juu” kuingia Yeriko kupitia kilima au mwinuko, jambo ambalo sasa wanajua liliundwa wakati kuta zilipoanguka kuelekea nje.

Omukaga ogwasooka ogwategeeza okuyingira mu Nsi ey’Okusuubizibwa gwali Yeriko, ekibuga eky’amaanyi n’obugagga. Yeriko ye 1863, era Yeriko nsonga ya bunnabbi bwa Bayibuli, si ng’ekifaananyi kyokka eky’ebiro by’etteeka lya Ssande, naye era ne mu kwogerwako okugwa kwayo n’okuzuukira kwayo. Era Yeriko yalina n’ekikolimo kyayo eky’enjawulo ekyagiteerwa mu bunnabbi. Yoswa yateeka ekikolimo ku muntu eyaddamu okuzimba Yeriko, era bwe yakola bw’atyo n’alaga nti omuntu eyaddamu okuzimba Yeriko yandifiiriddwa abaana be abato n’abakulu mu kuzimba nate ekibuga ekyo ekikolimiddwa. Omwana omu yalina okubula ng’emisingi gitandikibwa, ate omulala ng’omulyango gugulumizibwa. Obunnabbi obwo bwatuukirira, era ebyawandiikibwa eby’okutuukirira kwabwo biri mu Bayibuli, ekifuula Yeriko akabonero akanywevu aka Bayibuli.

Chacho mwina wa hisitoli yakwe, ni mu chilapo chakwe cha unenesko, icho chikakonkapo na kufiskika kwa hisitoli kwa uchimi ula, tikusanga ŵakaboni ŵatatu awo ŵakuyowoya za Yeriko mu 1863. Ukaboni wose utatu ula ukwenera kugwiriskirika ntchito pa 1863. Ŵakaboni ŵatatu ŵara ŵakwimilira pamoza umo Mozesi ŵatatu ŵakwimilira mwa uchimi pa umaliro wa nyengo zawo zose za vyaka makumi ghanayi. Yimoza ya nyengo zira za vyaka makumi ghanayi yikukolerana mwakuwonekerathu na hisitoli ya ŴaMileraiti, ntheura yikukhazikiska kuti vithuzithuzi vitatu vyose vya Mozesi pa umaliro wa nyengo yiliyose ya vyaka makumi ghanayi vikukolerana na hisitoli ya 1863—hisitoli ya mungelo wachitatu.

Kubili kati ya wale mashahidi watatu wa miaka arobaini ya Musa huishia Kadesh; hitimisho la tatu la miaka arobaini lilikuwa Mto Yordani, na hitimisho la pili lilikuwa Bahari ya Shamu. Hitimisho la miaka arobaini ya kwanza lilikuwa Musa kukimbia kutoka Misri. Yote matatu yanaeleza kukimbia kutoka Misri katika utimilifu wa unabii wa Ibrahimu wa miaka mia nne na thelathini wa utumwa katika Misri.

मोसेसका तीन-तीन चालीस-वर्षे कालखण्डहरू, जसका अन्त्यहरू (शिखर-बिन्दु) मिस्रबाटको छुटकाराको एक प्रतिरूप ठहर्छन्, अब्राहामलाई दिइएको मिस्री दासत्वमा बन्दीपन र त्यसबाट छुटकाराको भविष्यवाणीको परिपूर्ति थिए। अब्राहामको वाचागत प्रतिज्ञाअनुसार भविष्यवाणी गरिएका उद्धारकर्ताका रूपमा, मोसेस स्वयं पनि आफ्नो नामले जनाएझैँ, पानीबाट बचाइएर आरम्भ भएका थिए। त्यसपछि मोसेसले परमेश्वरका जनहरूलाई लाल समुद्रका जलहरू हुँदै डोर्‍याए, र त्यसपछाडि छुटकाराको किनारातर्फ, जसको प्रतिनिधित्व यर्दन नदीले गर्दछ, लगे। मोसेसको जीवनको अल्फा नील नदीको पानीबाटको उद्धार थियो, र ओमेगा यर्दन नदीको पानीले प्रतिनिधित्व गर्ने मुक्ति थियो। मोसेसको जीवनको अल्फा, उनको नाम र उनका आमाबाबुद्वारा परिभाषित अनुभवद्वारा दृष्टान्तित, यस्तो थियो कि धर्मी आमाबाबुले बालकलाई मृत्यु-दण्ड सुनाइएको छ भनी जान्दथे, जसरी चालीस वर्षपछि उनले मिस्रीलाई मारेपछि उनी स्वयं पनि मृत्यु-दण्डको अधीनमा पर्ने थिए। धर्मी आमाबाबुका रूपमा, जसले आफ्ना छोरालाई मृत्यु-दण्डबाट बचाइनु आवश्यक छ भनी जान्दथे, तिनीहरूले उनका लागि एउटा सन्दूक तयार पारे, जो हिब्रू संसारबाट मिस्री संसारतर्फ गयो, ठीक त्यसरी नै जसरी मोसेसले चालीस वर्षको अन्त्यमा मिस्री संसार छोडेर हिब्रू संसारतर्फ प्रस्थान गरे।

Mose alirudia simulizi la Nuhu katika wokovu wake kutoka majini. Kutajwa kwa kwanza kabisa kwa Mose kama “mkombozi” wa unabii wa agano la miaka mia nne na thelathini wa Ibrahimu kulikuwa marudio ya historia ile ambayo ndani yake Mungu aliingia katika agano na wanadamu, na hivyo kuleta pamoja unabii wa agano la Ibrahimu kuhusu watu wateule na ahadi ya agano kwa wanadamu wote. Hili latambulisha ubatizo katika uhamisho wa mtoto Mose kwa binti ya Farao, kwa maana mauti ilikubaliwa kwa tendo la wazazi, maziko yanawakilishwa na safina juu ya maji, na ufufuo ni binti ya Farao.

വെള്ളപ്പൊക്കത്തിലെ നോഹയുടെ പെട്ടകത്തിന്റെ സ്നാനരൂപകം മുൻകൂട്ടി പ്രത്യക്ഷമായതിനാൽ മോശെയുടെ ജീവിതം ആരംഭിക്കുന്നു. ഇതിൽനിന്ന്, ആദിമുതൽ തന്നെ “8” എന്ന സംഖ്യ മോശെയോടു ബന്ധിപ്പിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു എന്നർത്ഥമാകുന്നു; കാരണം അവന്റെ നിയമബന്ധത്തിന്റെ വേർ നോഹയുടെ നിയമത്തിലെ “8” എന്ന സംഖ്യയിൽ നിന്നാരംഭിച്ചു, കൂടാതെ അവന്റെ ദൗത്യം “എട്ടാം” ദിവസത്തെ പരിച്ഛേദനാചാരത്തെ സ്ഥാപിക്കുന്നതായിരുന്നു. തുടർന്ന് അവൻ പരീക്ഷിക്കപ്പെട്ടു, അതേ ആചാരത്തിൽ തന്നെയവൻ പരാജയപ്പെട്ടു. മോശെയുടെ ജീവിതം ഒരു സ്നാനത്തോടെ ആരംഭിക്കുന്നു; നാൽപ്പത് വർഷങ്ങൾക്കു ശേഷം ഒരു മരണം (ഒരു മിസ്രയീമ്യന്റെ മരണം) സംഭവിക്കുന്നു; അതാണ് മിസ്രയീമ്യനായ മോശെ മരിക്കുകയും അവൻ കർശനമായി അബ്രാഹാമിന്റെ മകനായി മാറുകയും ചെയ്യുന്ന ഘട്ടത്തെ അടയാളപ്പെടുത്തുന്നത്. മോശെയുടെ ആദ്യ നാൽപ്പത് വർഷങ്ങളുടെ ആരംഭവും അവസാനവും ഒരു സ്നാനത്താൽ പ്രതിനിധീകരിക്കപ്പെടുന്നു. ആദ്യത്തേത് എബ്രായനിൽ നിന്ന് മിസ്രയീമ്യനിലേക്കുള്ള മാറ്റത്തെ തിരിച്ചറിഞ്ഞു; അവസാനത്തേത് മിസ്രയീമ്യനിൽ നിന്ന് എബ്രായനിലേക്കുള്ള മാറ്റത്തെ തിരിച്ചറിഞ്ഞു. അതിന് ശേഷം നാൽപ്പത് വർഷങ്ങൾ കഴിഞ്ഞ്, മോശെ ദൈവജനത്തെ ചെങ്കടലിന്റെ സ്നാനത്തിലൂടെ നടത്തിക്കൊണ്ടുപോകുന്നു; അവൻ ഒരിക്കലും എത്തിച്ചേരാതിരുന്ന യോർദ്ദാനിലെ സ്നാനത്തിലേക്കുള്ള വഴിയിൽ.

Yosua-ren gidaritzapean, Jainkoaren herria Agindutako Lurraldean sartu zen Moises gabe; izan ere, Jordango ibaiaren bataioa iritsi baino lehentxeago hil zen. Moisesek esan zuen, eta Pedrok errepikatu zuen, zure Jainko Jaunak Moisesen antzeko profeta bat altxatuko zuela. Moisesek irudikatzen zuen profeta Kristo zen, eta Hark bere lana Moisesek utzi zuen tokian bertan hasi zuen. Bere bataioan hasi zuen bere lana, eta bataio hura izan zen, zehazki, Yosuak antzinako Israel bataiatu zuen lekua, Jordan zeharkatuz Agindutako Lurraldera igaro zirenean. Ebanjelioek jakinarazten digute Joan Betabaran bataiatzen ari zela; hura igarobidea da, eta “ontzizko pasagunea” esan nahi du.

Ġaḥar Ḵa-yam ʾaḥmar ša-maṯal ḏa-maryuṯa d-Miṣrayin, w-haw mšawdeh l-sahduṯeh d-nebuʾuṯa d-Muše b-han šarṭa ʾayk ḥaqquṯa. Men Nahrā d-Nil ʿad Ḵa-yam ʾaḥmar (zabnīn metqre ʾaf nahrā), w-men tāmān ʿad Yurdnan. Muše, d-methpraš “pṛiq men mayyā”, mešarre w-mšallem sahduṯeh b-mayyā d-purqānā, w-kullḥad men hānōn mayyē mgalleh tren gense d-sagduṯā.

Miaka arobaini ya kwanza ya Musa inawakilisha ujumbe wa malaika wa kwanza, na miaka arobaini ya pili ni ya malaika wa pili, na ya tatu ikiwa ya malaika wa tatu. Malaika hao watatu wanazo tabia zao za kipekee za kinabii, kwa namna ya kwamba jumbe zote tatu zinawakilishwa katika ujumbe wa kwanza. Tumedhihirisha jambo hili hadharani kwa miaka mingi kuhusiana na sura tatu za kwanza za kitabu cha Danieli.

Daniël alimuogopa Mungu katika sura ya kwanza na akakataa kula chakula cha Babeli, naye Mungu akamtukuza katika jaribio la pili la chakula na la kuona lililofuata, ambalo lilisababisha hukumu na jaribio la tatu lililotekelezwa na Nebukadneza mwenyewe. Sura ya kwanza ya Daniël ni malaika wa kwanza wa Ufunuo kumi na nne anayatangaza maneno haya: “mcheni Mungu,” “mtukuzeni,” kama Daniël alivyofanya katika jaribio la pili la chakula na la kuona, kwa maana “saa ya hukumu” ya Nebukadneza imekuja.

Musa’nın hayatının ilk kırk yılı, anne babasının Tanrı’dan korkması sayesinde başladı. Firavun’un kızı sepete suyun içinde baktığında, Musa ikinci sınavı, yani görsel sınavı geçmişti. Sonra Firavun’un kızı, onun ölmemesi gerektiğine hükmetti. Yargı, ilk kırk yılın sonunda da geldi; Mısırlıyı öldürdüğünde ve Mısır’dan kaçmak zorunda kaldığında.

Mu myaka mirongo ine ya kabiri, marayika wa kabiri wo mu Byahishuwe cumi na bine, utangaza kugwa kwa Babuloni, yashushanyijwe mbere no kugwa kwa Egiputa. Muri uko kugwa, ku iherezo ry’iyo myaka mirongo ine habaye ukwiyerekana gukomeye kw’imbaraga z’Imana, nk’uko byagenze no ku iherezo ry’ubutumwa bwa marayika wa kabiri mu gihe cy’Induru ya Saa Sita z’ijoro yo mu 1844.

Úvuthi wa myaka makumi ana wa gatatu utandikira pa kutchulika kwa cheruzgo cha nyifwa pa mpingo wose pafupifupi, ndipo ukumalira pa cheruzgo cha nyifwa pa mulongozgi wa mpingo uwo.

Ng’enya White akimenyithya ati mulimo witũ nĩ wa kũhunganĩrĩria ũhoro wa araika atatũ.

“Bwana yu karibu kuuadhibu ulimwengu kwa uovu wake. Yu karibu kuziadhibu jumuiya za kidini kwa kuukataa nuru na kweli waliyopewa. Ujumbe mkuu, unaounganisha ujumbe wa malaika wa kwanza, wa pili, na wa tatu, unapaswa kutangazwa kwa ulimwengu. Huu ndio unaopaswa kuwa mzigo wa kazi yetu.” The Seventh-day Adventist Bible Commentary, vol. 7, uk. 950.

Moses kum myaka ye mirongo ine ya mbere bishushanya marayika wa mbere wo mu Byahishuwe igice cya cumi na kane, kandi igihe cye cya kabiri cy’imyaka mirongo ine ni marayika wa kabiri, naho igihe cya gatatu cy’imyaka mirongo ine ni marayika wa gatatu. “Ubutumwa” bwacu “bukomeye” ni uguhuza “ubutumwa bw’abamarayika ba mbere, uwa kabiri, n’uwa gatatu,” ibyo bigashyira ibimenyetso uko ari bitatu bya Mose mu mwaka wa 1863, bityo hakabaho ba Mose batatu ku itegeko ryo ku Cyumweru.

1844 mungi 1863 na pasin bilong tupela witnes bilong tupela taim bilong foti yia we i bin bringim ol i go long Kades. Tok bilong Spirit i soim klia olsem, namba tri i no inap stap sapos i no gat namba wan na namba tu; olsem na namba wan foti yia bilong laip bilong Moses tu i mas makim 1844 i go long 1863. Long 1863, Moses i kilim dispela Isip man, wantaim Moses i paitim Ston ya wantaim stik bilong namba na strong bilong en, na tu taim Moses i askim long lukim glori bilong God long histori bilong bikpela bikhet bilong gol pikinini bulmakau. Long 1863 na long Sande lo i gat tripela Moses, na olgeta i gat foti yia bilong ol.

Mosesen hiru aldietako bakoitzak ur bidezko salbamendu bat dauka; saskian dagoen Moses bat dator Moses Itsaso Gorria zeharkatuz doanarekin, eta hori bat dator Mosesek Jordan ibaian bi aldiz duenarekin: Niloa, Itsaso Gorria, eta bi aldiz Jordanen. Salbamenduko urak irudikatuak daude hiru aldi horietako bakoitzean; izan ere, denak bat datoz azken euriaren aldian salbamenduko ura isurtzen ari den garaiarekin.

Kukwisha kwa kipinga kya butatu kya myaka makumi ana, Musa wakashinda Libwe na fimbo yakwe. Kukwisha kwa myaka makumi ana ya pili, fimbo yakwe yakagaanya Bahari Ititu. Kukwisha kwa myaka makumi ana ya kwanza, wakakana fimbo ya bulongozgi bwa Misiri, wakasala kusuzgika pamoza na ŵanthu ŵake.

Umutwe wa mbere urangiye, Umunyegiputa yarapfuye; kandi umutwe wa kabiri urangiye, igisirikare, imfura n’ubuyobozi bwa Egiputa byarapfuye. Umutwe wa gatatu urangiye, ishyanga rya Isirayeli, Aroni na Mose bose bari bamaze gupfa. Aya ni amateka atatu ajyanye, “umurongo ku wundi murongo,” buri yose agereranya 1844 kugeza ku 1863—amateka ya marayika wa gatatu, na yo ubwayo agereranya 9/11 kugeza ku itegeko ryo ku Cyumweru, n’igihe cya Pentekote ubwo amazi yo gukizwa asesekarizwamo.

Musa oli ku iibo byombi bya bulembe ku Kadeshi, kandi obulembe bwa Kadeshi bwombi ni bwo mabuye g’amatandikiro y’ibihe byabyo byombi. Byombi bishushanya 1863, era na yo ni ibuye ly’oku mutwe ery’ekiseera kya malayika ow’okusatu, nga kitandikira ku alfa mu 1844 okutuuka ku buyinza bw’oku mutwe mu 1863. Bwe tulowooza ku musana ogwewuunyisa ogw’ejjinja erisooka ng’omusingi ne lirangirira ng’ejjinja ery’oku mutwe, kitegeerekeka nti ejjinja ery’oku mutwe bulijjo mu nnabbi liba ddene okusinga. Obutonnye obutonotono ku ntandikwa y’ekiseera kya Pentekoote, nga bukulembera okufukibwa okujjuvu ku buyinza bw’oku mutwe ku lunaku lwa Pentekoote, biraga amazima gano.

Ku 9/11, kutinatinta kwaanza, nako kunakoma katika kumiminwa kwa utimilifu wote kwenye sheria ya Jumapili. Ukweli huu unatambulisha dhambi ya Musa huko Kadeshi ya pili na ya omega kuwa ni dhambi iliyo kubwa zaidi kuliko uasi wa Kadeshi ya kwanza ya alfa. Uasi wa alfa ulizaa kifo cha taifa zima, na uasi wa omega ulizaa kifo cha mtu mmoja (Musa), lakini dhambi ya huyo mtu mmoja ilikuwa kubwa zaidi kuliko dhambi ya pamoja ya taifa lote. Mtu atendaye dhambi hufa, na katika kiwango hicho hakuna tofauti kati ya dhambi za Musa na za Mwisraeli mwingine yeyote; lakini kwa unabii, kumpiga Kristo mara ya pili kulikofanywa na Musa kulikuwa kukubwa zaidi, kwa maana ndicho kilikuwa jiwe la juu la kipindi kile cha miaka arobaini.

قیامِ موسیٰ در دومین قادشِ اومیگا گناهی بزرگ‌تر از قیامِ بنی‌اسرائیل بود که پیامِ یوشع و کالیب را رد کردند. موسیٰ به‌گونه‌ای نبوی در 1863 می‌ایستد، جایی که به سبب قیامِ خود در بیابان می‌میرد. موسیٰ همچنین در 1863 می‌ایستد، جایی که قومِ عهدِ پیشین به سبب قیامِ خود در بیابان می‌میرند، اما موسیٰ در آن قیام مشارکت نداشت. 1863 با قانونِ یک‌شنبه هم‌راستا است، همان‌گونه که قیامِ هارون در ماجرای گوسالهٔ زرین نیز چنین است. در آن تاریخ، که با قادش، 1863، و قانونِ یک‌شنبه هم‌راستا است، موسیٰ دعا می‌کند تا جلالِ خدا را ببیند.

Kadeshi inawakilisha mwaka 1863, na Musa yuko katika Kadeshi zote mbili; hivyo, kwa misingi ya mashahidi wawili wa kibiblia, ambao wote ni mawe ya kilele, tunaweka imara kwamba kipindi cha tatu cha miaka arobaini, ambacho hakiishii Kadeshi, nacho pia kinawakilisha mwaka 1863. Hapo “Musa asiyetakaswa” anamwulubisha Kristo upya, anapoikataa Mwamba. Katika mwaka 1863, na katika kutolewa kwa Sheria huko Sinai, “Musa aliyetakaswa” anaitafuta tabia ya Mungu. Katika mwaka 1863 Musa anawakilisha bikira mwenye hekima na pia bikira mpumbavu.

“Farisî û bacgir du çînên mezin nîşan didin ku ewên ku tên bo ku Xwedê biparêzin, tê de dabeş dibin. Du nûnerên wan ên yekem di du zarokên yekem de têne dîtin ku li cîhanê hatin dayîn.” Christ’s Object Lessons, 152.

Kadeşi na 1863, Musa anawakilisha “makundi mawili makubwa ambayo ndani yake wale” “wamwabuduo Mungu wamegawanywa”. Musa ni mfano wa wale mia moja arobaini na nne elfu, kama alivyo Petro.

“Kwa kila kimoja cha makundi yaliyowakilishwa na Mfarisayo na mtoza ushuru, mna fundisho katika historia ya mtume Petro. Katika uanafunzi wake wa kwanza Petro alijiona kuwa mwenye nguvu. Kama Mfarisayo, kwa kadiri ya makisio yake mwenyewe, hakuwa ‘kama watu wengine walivyo.’ Kristo, usiku wa kuamkia kusalitiwa Kwake, alipowaonya wanafunzi Wake tangu mbele, akasema, ‘Ninyi nyote mtachukizwa kwa sababu Yangu usiku huu,’ Petro kwa ujasiri akatangaza, ‘Ijapokuwa wote watachukizwa, lakini mimi sitachukizwa.’ Marko 14:27, 29. Petro hakujua hatari yake mwenyewe. Kujitumaini kulimpotosha. Alidhani ya kuwa alikuwa na uwezo wa kustahimili majaribu; lakini katika saa chache tu za muda, jaribio lilimjia, naye kwa laana na kwa kuapa alimkana Bwana wake.” Christ’s Object Lessons, 152.

Ku gihe c’itegeko ryo ku cyumweru, ari cyo 1863, Petero agereranya amatsinda abiri. Hari abahabwa ikimenyetso cy’inyamaswa, cyangwa abahabwa ikidodo cy’Imana. Igihe Yesu yahinduraga izina rya Simoni akamwita Petero, byashushanyaga ibihumbi ijana na mirongo ine na bine. Uko gusobanukirwa na ko gushushanywa no kugwiza izina rya Petero hakoreshejwe umubare uva ku mwanya w’inyuguti mu nyuguti z’Icyongereza. Nitwifashisha ubwo buryo nyene kuri 1863, tubona 144.

1863에 부합하는 모세의 세 상징 가운데 둘이 확증되므로, 셋째 시기도 또한 부합해야 한다. 가데스의 두 노선은 지혜로운 처녀들과 미련한 처녀들의 이야기를 밝히 드러내며, 셋째 시기는 경건한 일을 이루기 위하여 인간적 노력을 사용하려는 시도를 가리킨다. 애굽 사람과 관련하여 모세가 행한 것처럼 인간의 힘을 신뢰하는 것은, 세워진 권위보다 인간의 권위를 신뢰함을 나타낸다.

വൈറ്റ് സഹോദരി തന്റെ ഭർത്താവിന്റെ “ദൈവജനത്തോടുള്ള ബന്ധം ചില കാര്യങ്ങളിൽ ഇസ്രായേലോടുള്ള മോശെയുടെ ബന്ധത്തോടു സാമ്യമുള്ളതായിരുന്നു” എന്നു പ്രസ്താവിക്കുന്നു. 1863-ൽ മോശെയെ ജെയിംസ് വൈറ്റ് മുഖാന്തരം പ്രതിനിധീകരിക്കപ്പെട്ടു. 1863-ൽ ജെയിംസ് വൈറ്റ് ഒരു മിസ്രയീമ്യനെ കൊന്നുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു; അതായത്, ക്രിസ്തുവിനെ രണ്ടാം പ്രാവശ്യം അടിക്കുകയും യോശുവയും കാലേബും മുന്നോട്ടുവെച്ച “വിശ്രമം” എന്ന സന്ദേശം നിരസിച്ച വിമതർക്കായി പ്രാർത്ഥിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. മോശെ, പാറയെ രണ്ടാം പ്രാവശ്യം അടിച്ചപ്പോൾ ഒരു മൂഢകന്യകയും, ഇസ്രായേലിലെ വിമതർക്കുവേണ്ടി മദ്ധ്യസ്ഥത ചെയ്തു നിൽക്കുമ്പോൾ ഒരു ജ്ഞാനകന്യകയും ആകുന്നു.

Tukamalizia makala hii kwa kifungu katika Hesabu kumi na nne ambapo Musa yuko katika 1863, anapopewa maono ya utukufu wa Mungu katika historia sambamba inayowakilishwa na uasi wa ndama wa dhahabu.

Paulo mu mulongelo, Mukama abuuza nti “okutuusa ddi” aligguminkiriza abajeemu ba Isiraeri, nga kino kye kibuuzo kye kimu Isaaya kye yabuuza Mukama mu ssuula ey’omukaaga. Weetegereze nti ekitabo kya Kubala kiteeka ebyafaayo bino mu kiseera ensi lwe yakyakazibwa n’ekitiibwa kya Katonda, nga bamalayika nabo bwe baakiraga mu lunyiriri olw’okusatu olwa Isaaya 6. 9/11 gwe gwali ejjinja ery’omusingi ery’ebyafaayo bya 1844 okutuuka ku 1863, era etteeka lya Ssande ye ntikko y’ejjinja. Enteekateeka eri mu Kubala si kintu kitono wabula kifaananyi kya luyimba oba olugero olw’ennimiro y’emizabbibu, kubanga Isiraeri ow’edda yali ayitibwako nga Mukama ayingira mu ndagaano ne Yoswa.

Baho abantu bose bateranije hamwe barangurura ijwi ryabo barataka; kandi abantu barira iryo joro. Nuko abana ba Isirayeli bose bitotombera Mose na Aroni; iteraniro ryose rirababwira riti: Iyaba twarapfiriye mu gihugu cya Egiputa! Cyangwa iyaba twarapfiriye muri ubu butayu! Kandi ni iki gitumye Uwiteka atuzana muri iki gihugu, kugira ngo tugwe ku nkota, abagore bacu n’abana bacu bahinduke iminyago? Mbese si byiza kuri twe gusubira muri Egiputa? Nuko barabwirana bati: Nimucyo twishyirireho umutware, dusubire muri Egiputa.

Na Mose na Aroni wakaanguka kifudifudi mbele ya kusanyiko lote la mkutano wa wana wa Israeli. Naye Yoshua mwana wa Nuni, na Kalebu mwana wa Yefune, waliokuwa miongoni mwa wale walioipeleleza nchi, wakararua mavazi yao; wakasema na mkutano wote wa wana wa Israeli, wakinena,

Indi twatambulemo ukucisaka ni nsi inunu iyisuma ngani. Nge fyo Yehova atusekelela, alatusenda muli ino nsi no kutupela iyo; nsi ipongolokamo umukaka no buchi. Kano mwibutuka fye kuli Yehova, kabili mwiina abantu ba muli iyi nsi; pantu bali nga mukate kuli ifwe: ubwikilo bwabo bwafuma kuli bene, kabili Yehova ali naifwe: mweina bena iyo.

Ariko iteraniro ryose rishaka kubatera amabuye. Nuko ubwiza bw’Uhoraho bugaragarira mu ihema ry’ibonaniro imbere y’Abisirayeli bose. Uhoraho abwira Mose ati: “Aba bantu bazangeza he kunshavurira? Kandi bazamara igihe kingana iki bataranyizera, kandi nakoze ibimenyetso byose nabagaragarijemo?”

Ndzi ta va ba hi ntungu, ndzi va tekela ndzhaka, kutani ndzi ta ku endla tiko lerikulu ni ra matimba ku tlula vona.

Mose alũmbíri YHWH, “Nde Egiptiya bákayóka yango, (mpo yo nde omatísaki bato oyo na nguya na yo longwa na kati na bango;) mpe bakoyebisa yango bato oyo bafándá na mokili oyo; mpo bayoki ete yo, YHWH, ozali kati na bato oyo, ete yo, YHWH, omonánaka elongi na elongi, mpe ete lipata na yo etɛlɛmaka likoló na bango, mpe ete otambolaka liboso na bango, na moye ya lipata na moi, mpe na moye ya moto na butu. Sikawa, soki okoboma bato oyo nyonso lokola moto moko, bongo bikólo oyo eyoki lokumu na yo bikoloba ete, ‘Mpo YHWH akokaki te kokɔtisa bato oyo na mokili oyo alapáká ndai epai na bango, yango wana abomaki bango na esobe.’”

Na n̄ene, ngke kuhembeza, ampa ga Mwene wami gashembe manene, anikukwatako we walonga uti, Mwene wa zambi kupwa wa kulindila, ni wa lusa lukatampe, wa kulekelela bubi ni kupuluka, kanshi katatafya nakalya uyo uli ni mulandu, watambika bubi bwa bashata pa bana kufika ku mibele ya butatu ni ya bune. Lekelela, ngke kuhembeza, bubi bwa bantu aba, anikukwatako ku bunene bwa lusa lobe, kandi anikukwatako we walekelela aba bantu, ukufuma mu Egupto mpaka n̄ene.

Yehova akavuga ati: “Ndaguhariye nk’uko wabivuze; ariko nk’uko ndiho by’ukuri, isi yose izuzuzwa ubwiza bw’Uwiteka.”

Kuko abantu bose babonye ubwiza bwanjye n’ibitangaza byanjye nakoreye mu Egiputa no mu butayu, maze bakangerageza ubu incuro cumi, kandi ntibumvire ijwi ryanjye; ni ukuri ntibazabona igihugu narahiye ba sekuruza babo, kandi nta n’umwe muri bo wambabaje uzabona icyo gihugu. Ariko umugaragu wanjye Kalebu, kuko yari afite undi mutima muri we kandi ankurikira byimazeyo, nzamwinjiza mu gihugu yagezemo, kandi urubyaro rwe ruzakiragwa. (Icyo gihe Abamaleki n’Abanyakanāni bari batuye mu kibaya.) Ejo muhindukire, mujye mu butayu munyure inzira y’Inyanja Itukura.

Na Yeova akamwambila Mose na Aroni, na kwamba, Je, hata lini nitaichukua subira juu ya kusanyiko hili baya, wanaonung’unika juu yangu? Nimeyasikia manung’uniko ya wana wa Israeli, wanayoninung’unikia. Waambieni, Kama niishivyo, asema Yeova, kama vile mlivyonena masikioni mwangu, ndivyo nitakavyowatenda ninyi: Mizoga yenu itaanguka katika jangwa hili; na wote mlihesabiwa miongoni mwenu, kwa hesabu yenu yote, tangu wenye miaka ishirini na zaidi, mlioninung’unikia, hakika hamtaingia katika nchi ile, ambayo niliapa kuwakalisha ndani yake, ila Kalebu mwana wa Yefune, na Yoshua mwana wa Nuni. Lakini watoto wenu wadogo, ambao mlisema watakuwa mateka, hao nitawaingiza, nao wataijua nchi mliyoidharau. Lakini ninyi, mizoga yenu, itaanguka katika jangwa hili. Na watoto wenu watatanga jangwani muda wa miaka arobaini, nao watauchukua uzinzi wenu, hata mizoga yenu itakapokoma katika jangwa. Kwa kadiri ya hesabu ya siku mlizoihasisi nchi, yaani, siku arobaini, kila siku kwa mwaka mmoja, ndivyo mtakavyochukua maovu yenu, yaani, miaka arobaini, nanyi mtajua kuvunjika kwa ahadi yangu.

Ni Jehova nasema: hakika nitalitenda jambo hili kwa mkutano huu wote mwovu uliokusanyika pamoja dhidi yangu; katika jangwa hili watateketea, na huko ndiko watakakofia. Nao wale watu aliowatuma Mose kuipeleleza nchi, waliorudi na kulifanya kusanyiko lote kumnung’unikia, kwa kuitolea nchi taarifa ya kusingizia, naam, watu hao walioitoa taarifa hiyo mbaya juu ya nchi, walikufa kwa pigo mbele za Bwana.

Lakini Yoshua mwana wa Nuni, na Kalebu mwana wa Yefune, waliokuwa miongoni mwa watu waliokwenda kuipeleleza nchi, walibaki hai. Hesabu 14:1–38.

Emiqaro emĩtu tũgĩcookereria kĩndũ-inĩ kĩrĩa gĩgũka.