Tulifunga makala iliyotangulia kwa kubainisha kwamba malaika wote watatu wa Ufunuo kumi na nne wana ujumbe mikononi mwao. Malaika wa pili na wa tatu wanaonyeshwa kuwa na “hati-kunjo” pamoja nao wanaposhuka na ujumbe wao. Kila malaika huwakilisha ujumbe, na kuwasili kwa kila ujumbe husababisha athari. Malaika wa kwanza aliwasili mwaka 1798. Ujumbe huo ulifunguliwa, na pakawa na ongezeko la maarifa kuhusu hukumu inayokaribia. Ongezeko hilo la maarifa lilizalisha madaraja mawili ya waabudu. Malaika wa pili alipowasili, ujumbe wa kuanguka kwa Waprotestanti ulifunguliwa, na pakawa na ongezeko la maarifa, na madaraja mawili yakazalishwa. Ujumbe wa Kilio cha Usiku wa Manane ulipowasili tarehe 22 Oktoba, 1844, ulifunguliwa katika mkutano wa kambi wa Exeter, na pakawa na ongezeko la maarifa, na madaraja mawili ya mabikira yakazalishwa. Malaika wa tatu alipowasili tarehe 22 Oktoba, 1844, ujumbe wa malaika wa tatu na yote ambayo huuwakilisha ulifunguliwa, na pakawa na ongezeko la maarifa, na madaraja mawili yakazalishwa.

Taybetmendiyekî din ku di nav milyaketan de tê dîtin, bi hêzdarkirina peyamên milyaketan re têkildar e. Peyama milyaketê duyem bi peyama Qîrîna Nîvê Şevê hate hêzdarkirin, wekî gotara berê nîşan da; lê Qîrîna Nîvê Şevê bi milyaketek yekane nayê temsîl kirin, belkî bi gelek milyaketan tê temsîl kirin. Dîroka ku bi milyaketê duyem û Qîrîna Nîvê Şevê re hevaheng bû nîşan dide ku peyama milyaketê duyem dema ku Qîrîna Nîvê Şevê pê re bû yek, hate hêzdarkirin. Di heman pirtûkê de ji me re tê gotin:

“Ningmoni leingak amah sôr-sôr in vana ramah ka ka hmu a ni. Lei chungah an chhuk a, chutih leh vana lamah an kai kir leh a, thil pawimawh tak pakhat a lo thleng theih nân an inbuatsaih a ni. Chutah chuan vantirhkoh chak tak dang pakhat lei chungah chhuk tûra tirh a nih chu ka hmu a; ani chuan vantirhkoh pathumna nên a aw a rawn zawm ang a, a thuchah chu thiltihtheihna leh chakna a pe ang. Vantirhkoh chu thiltihtheihna leh ropuina nasa tak pek a ni a; a chhuk lai chuan, a ropuina avângin lei hi a eng a ni. He vantirhkoh hma lama kal êng leh a hnuaia zui êng chuan hmun tin a thleng a, ani chuan aw chak takin nasa takin a au va, heti hian a ti, Babilon ropui chu a tluk ta, a tluk ta; ramhuai te chenna, thlarau bawlhhlawh tina awmna leh vate bawlhhlawh leh huatawm tina inkhungah a lo chang ta. Babilon tluk thu, vantirhkoh pahnihna pek anga puan chu, 1844 hnu-a kohhranah lo luh zêl tawh tihchhiatna te belhchhahin, a thar lehin puan a ni. He vantirhkoh hnathawh hi a hun takah a lo thleng a, vantirhkoh pathumna thuchah hnathawh ropui hnuhnung ber nên a inzawm a; chu thuchah chu au ropui takah a lo pung chho va. Tin, Pathian mite chu hmun tinah an hmachhawn mai dâwn tawh thlemna hunah ding tûrin an inbuatsaih a ni. An chunga êng ropui tak a fu chu ka hmu a, anni chuan thuchahah chuan an inpumkhat a, hlauhawm lo takin thiltihtheihna nasa tak nên vantirhkoh pathumna thuchah chu an puang a ni.”

“Abamalayika baatumibwe okwambagira malaika ow’amaanyi eyava mu ggulu, ne mpulira amaloboozi agaali nga gawulikika buli wamu nti, Mumuveemu, mmwe abantu bange, muleme okugabana ku bibi bye, era muleme okuweebwa ku bibonerezo bye; kubanga ebibi bye bituuse mu ggulu, era Katonda ajjukidde obutali butuukirivu bwe. Obubaka buno bwalabika nga kwongera ku bubaka obw’okusatu, era ne bwegattako, nga okukaaba okw’ekiro wakati bwe kwegatta ku bubaka bwa malaika ow’okubiri mu 1844. Ekitiibwa kya Katonda kyatuula ku batukuvu abagumiikiriza, abalindiridde, era ne bawa mu butatya okulabula okusembayo okw’ekitiibwa, nga balangirira okugwa kwa Babulooni, era nga bayita abantu ba Katonda okumuvaamu; basobole okuwona omusango gwe omutiisa.” Spiritual Gifts, volume 1, 193, 194.

पाति त्रो हांवगाक्वनि खोनासै फांनो सोंनाय दैस्रा रा सायाव दैस्रा नांङो, आरो रेवलेशन अठार (१८)-नि दैस्रायो थामनो दैस्रा रा सायाव दैस्रा नांङो; आरो बेयो थामनो दैस्रा रा सायाव दैस्रा नांब्ला, बेयो आद्भेन्तिज्मनि गोजौआव पाति त्रो हांवगाक्वनिरा आरो सोंनाय दैस्रारा खोनासै फांनायखौ फिन मावगासिनो दं। गोबां साक्षी फोरनि, मानो सोंनाय आरो थामनो दैस्रानि गेजेरजों, मोनसे मोनसे दैस्रानि सन्देशहा बिसोरनि सायाव गोदानै बारायहोग्रा दैखा मोनसे गोबां सन्देश दं। बे गोबां साक्षी फोरहा सिखायो जेहें ऐतिहासनाव गिबि दैस्रानि सन्देशहा फायोबाव, बेनि उनाव मोनसे दांसा फायनांगोन जेराव बे सन्देशहा मोनसे गोदानै बारायहोग्रा सन्देशजों बारायहोनो गोनां जायो। बेखौ, निस्संदेह, गिबि दैस्रानिफ्रायबो सैदोंमोन। जेरै हांगा दानाय लांबा गुवारनि गिबि पैराग्राफआव, जौनखौ जों दानै थाखाय जेरै फोरमायखानाय, सिस्टर व्हाइटआ गिबि दैस्रानि सायाव बे मोनसेमोन गुनफोरखौ चिनायो जेराव जॉनआ रेवलेशन अठार (१८)-नि दैस्रानि सायाव दायो, जेब्ला बेयो लिरो, “आंनो राव खालामखानायमोन जे बेनि मिशनहा बिनि महिमाजों फृथिबीखौ उज्ज्वल खालामनो, आरो मानुहाखौ भगवाननि आगामि खोभानि बारे सान्थावनाय दियोनो।” गुवारखौ सोंज्ला बेयो गिबि दैस्रानिखौए रोखोम खालामगासिनो दं।

Mbulamatyi wa kwanza akafika mwaka 1798, na baadaye akatiwa nguvu tarehe 11 Agosti 1840, wakati ukuu wa Uthmani ulipokoma. Wakati huo malaika mwenye nguvu wa Ufunuo kumi akashuka kutoka mbinguni, akaweka mguu mmoja juu ya nchi na mmoja juu ya bahari. Yeye anawakilisha kutiwa nguvu kwa malaika wa kwanza, na jambo hili ndilo linaloitambulisha kazi ya malaika wa kwanza kuwa ni kazi iyo hiyo ya malaika wa Ufunuo kumi na nane. Wote wawili walipaswa kuiangaza dunia kwa utukufu wao, lakini malaika wa Ufunuo kumi na nane anajiunga na malaika wa tatu, kama vile Kilio cha Usiku wa Manane kilivyojiunga na malaika wa pili na kama vile malaika aliyeshuka katika Ufunuo kumi alivyojiunga na malaika wa kwanza.

لەبەر ئەوە، کاتێک فریشتەی یەکەم هات، پەیامێک کرایەوە کە دوو جۆر لە پەرستاران بەرهەم هێنا. کاتێک پەیامی فریشتەی یەکەم بە هێزی ئەو فریشتەی وەحی ١٠ پشتیوانی کرا، ئەو لە دەستیدا کتێبێکی بچوکی هەبوو کە یوحننای فەرماندا بیخوات، وەک ناساندنی ئەوەی کە ئەو پەیامێکی هێنا، کرایەوە، و دوو جۆر لە پەرستاران بەرهەم هێنا. کاتێک فریشتەی دووەم، هاوارەی نیوەشەو، و فریشتەی سێیەم هاتن، پەیامێک کرایەوە کە تاقیکردنەوەی کرد و دوو جۆر لە پەرستاران بەرهەم هێنا.

Igice turimo kuvuga gishyira imbaraga ku ngingo, kibigereranya amateka ya Kristo n’amateka y’Abamillerite, ko uburyo bwo kugeragezwa bukurikirana bwabaye mu mateka y’Abamillerite na bwo bwabaye mu minsi ya Kristo, ari wo wari iherezo rya Isirayeli ya kera. Niba uburyo bwo kugeragezwa bukurikirana bwabaye mu itangiriro rya Isirayeli yo mu mwuka no ku iherezo rya Isirayeli ya kera, noneho na bwo buzabaho ku iherezo rya Isirayeli yo mu mwuka, nk’uko bwabaye mu itangiriro rya Isirayeli ya kera.

Mu mibereho ya ba-Millerite, ibi byagereranya ugukurwaho ibimenyetso kutanu kwagerageje kandi kukabyara ibyiciro bibiri by’abaramya kuva mu 1798 kugeza ku wa 22 Ukwakira 1844. Uyu murongo wigisha mu buryo bugaragara ko iyo utsinzwe ikigeragezo kimwe, utazatsinda ikindi gikurikiyeho, kuko nta n’ubwo uzagerageza. Kandi biragaragara ko mu gihe cya Kristo, gahunda y’igeragezwa isozerana n’uko ubwoko bw’isezerano bwari bwaratoranijwe mbere buba mu mwijima wuzuye ku byerekeye umugambi w’agakiza. Daniyeli na Yohana bagereranya abumva ijwi riri inyuma yabo, ni ukuvuga abaciye mu nzira y’igeragezwa rigenda ritera imbere, ryasabaga ko umuntu ku giti cye asuzuma buri kuri gushya kwavumbuwe igihe ikimenyetso cyakurwagaho.

Buku za Danieli na Ufunuo ni kitabu kimoja, na Danieli na Yohana ni mashahidi wawili wa kitabu hicho kimoja. Shahidi mmoja ni mwanzo wa kitabu, na shahidi mwingine ni mwisho wa kitabu. Mashahidi wote wawili walipatwa na kifo na ufufuo kwa njia ya mfano; mmoja aliteswa na ufalme wa Wamedi na Waajemi, (ukiwakilisha kwa mfano Marekani) na yule mwingine aliteswa na Rumi, (ikiwakilisha kwa mfano upapa). Yohana anateswa kwa sababu yeye ni mtunzaji wa Sabato, kwa upatano na Danieli aliyeteswa kwa kukataa kubadili desturi zake za ibada. Kwa pamoja wanawawakilisha wale walio katika mwisho wa dunia, ambao wanateswa kwa kukataa kukubali ibada ya Jumapili mahali pa Sabato ya siku ya saba.

Bantu walioonyeshwa na Danieli na Yohana wamekuwa au watakuwa ni wale waliotiwa muhuri; kwa maana Danieli alipowekwa katika tundu la simba kwa kutii amri ya mfalme kwa kutokuitii “agizo” lake, mfalme alitia muhuri jiwe lile, ili kusudi lisibadilishwe. Danieli alitiwa muhuri kwa umilele, kwa sababu agizo la mfalme na pia mamlaka ya muhuri wake havingeweza kubadilishwa, kulingana na sheria za Wamedi na Waajemi. Muhuri wa mfalme uliwekwa juu ya jiwe, na mlango ukafungwa. Mlango hufungwa wakati wa sheria ya Jumapili, wala hakuna mtu awezaye kuufungua mlango huo, kama vile mlango ulivyofungwa tarehe 22 Oktoba, 1844. Huu ulikuwa mfano rahisi wa umuhimu wa kuzingatia si tu matukio ya kinabii yaliyowekwa wazi katika unabii, bali pia umuhimu wa kutumia hali zinazomzunguka nabii anapoonyeshwa ndani ya simulizi.

Nanganu eci ciiri ciitango c’uwase wa kutalira pamo entandiko (Icitabo cakwa Daniele) ne mpela (Icitabo cakwa Ukusokolola) nge bakambone babili aba busesemo bumo bwene, pantu bakambone babili ebo bafunikwa pakusimikisha icine ca mu Malembo. Ifyakucitika ifyalandilwe libela ne ciitango ca milimo ya bapolofita mu kuyandana ne busesemo, fyonse fibili fyafumina ku kufula kwa kwa Lesa.

Ebyahandiiko byona byaheebwa n’okuluŋŋamizibwa kwa Ruhanga, kandi birina omugasho ahabw’okwegyesa enyegyesa, ahabw’okunenyeza, ahabw’okuhabuura, n’ahabw’okwegyesereza mu butuukirivu: omuntu wa Ruhanga abone kuba ahikire rwose, kandi atebeekanisiibwe kimwe ku mirimo yoona mirungi. 2 Timoseo 3:16, 17.

Bibeleni byaahanganywe byerekana iherezo ry’isi, noneho ishusho y’umuhanuzi n’ibimukikije igihe yakira kandi agahamya iby’iyo buhanuzi, na yo ni ishusho y’iherezo ry’isi. Ni cyo gituma, igihe ibimukikije by’umuhanuzi n’ibikorwa bye bishushanyijwe mu buryo bw’ubuhanuzi—uwo muhanuzi aba ari ishusho y’ubwoko bw’Imana ku iherezo ry’isi. Iyo myumvire imaze gushyirwaho, iyo dushyize hamwe umurongo w’ubuhanuzi bwa Eliya bwo muri Malaki hamwe n’imirongo yo mu Ibyahishuwe cumi na bine n’icumi n’umunani, byose bihamya amateka y’ubutumwa bw’umuburo wa nyuma—ariko ubuhamya bwabyo ni ubukubye kabiri.

Ujumbe huo unajumuisha matukio yaliyotabiriwa ambayo yako nje ya watu wa Mungu, na ushuhuda wa pili unajumuisha uzoefu wa nabii alipokuwa akipokea na kutangaza ujumbe huo. Dhana ya kinabii ya mistari miwili ya unabii inayowakilisha upande wa nje na wa ndani wa historia hiyo hiyo ilitambuliwa na kuwekwa katika kumbukumbu ya hadhara na waanzilishi wa Uadventista. Kwangu mimi, mfano wa kawaida wa matumizi haya na waanzilishi ni pale wanapotambua kwamba makanisa saba ya Ufunuo na mihuri saba ya Ufunuo ni historia zinazolingana zinazoainisha historia ya ndani na ya nje ya kanisa. Mihuri inawakilisha historia ya nje; makanisa, ya ndani.

Malaki’daki İlyas mesajı, Vahiy’in on dördüncü ve on sekizinci bölümleri, Vahiy’in birinci bölümünde ayrıca “İsa Mesih’in Vahyi” diye adlandırılan aynı son uyarı mesajını tanımlar. Birinci bölümde Baba Tanrı bu mesajı Mesih’e verdi; Mesih de onu Cebrail’e verdi; Cebrail de onu Yuhanna’ya verdi; Yuhanna da onu kiliselere gönderdi. İlyas’ın mesajı ile Vahiy’in birinci, on dördüncü ve on sekizinci bölümlerinde temsil edilen mesajlar, bütünüyle aynı mesajdır.

Na mioyo ya manabii huwatii manabii. Kwa maana Mungu si mwanzilishi wa machafuko, bali wa amani, kama ilivyo katika makanisa yote ya watakatifu. 1 Wakorintho 14:32, 33.

Kila mara ni ujumbe uleule, kwa maana “manabii huwatii manabii.” Neno lililotafsiriwa kuwa “huwatii” katika mistari hiyo humaanisha, “kutiisha; kwa kujirejelea kujitiisha: – kuwa chini ya utii (mtiifu), kutiwa chini, kutiishwa, kuwa (au kufanywa) chini ya mamlaka (ya, kwa), kuwekwa katika hali ya kutiishwa (kwa, chini ya), kujinyenyekeza chini ya.” Manabii wote hukubaliana wao kwa wao na wako katika kutiishwa wao kwa wao, la sivyo ujumbe walioutoa ungezalisha machafuko.

Hemû nimûneyên pêxemberî yên peyama hişyariya dawî heman peyamê nîşan dikin. Ew plana Xudan e ku ewên ku di mesela deh keçikên paqij de wek “aqil” têne hesibandin, ku her weha wan “aqil”an jî tê gotin ku “têdigihin” “zêdebûna zanînê” dema ku pirtûka Daniel tê vekirin; ew îradeya Xudan e ku “aqil” wê peyama taybet dema ku tê vekirin nas bikin. Ew nasîn bi sepandina rêbaza xwendina Kitêba Pîrozê tê pêkanîn ku bi taybetî di hundirê Kitêba Pîrozê de bixwe hatiye diyarkirin. Ew rêbaz bi ahenga Îşaya bîst û heştan re tê pêkanîn, bi pêvajoya anîna hev û danîna rêzên pêxemberî yên cuda, ên ku li ser mijarek Kitêbî diaxivin, bi awayek paralel li hember hev, da ku bûyerên rast ên pêxemberî bêne sazkirin.

Ndzi kombela ku lehisa mbilu ka n’wina loko hi gimeta xihloko lexi laha, naswona hi ta ya emahlweni hi miehleketo leyi eka xihloko lexi landzelaka.