I buk Acakki, cura me angwen ki me abic, kinyutu apokapoka ma tye i kin dogola pa Kain ki dogola pa Cet.
Lamech maber ki Lamech marac
Doggola aryo-ni nyuto apokapoka ma tye i kin jo ma orwenyo ki jo ma onongo larre, dok likwayo mogo me doggola aryo-ni nyuto ‘lanyut me likwayo’ ma rwate i kingi, me doggola ma apokapoka tye i kingi-ni. Kain nyuto dul pa jo ma pe gingut pi bal, ento gikumo pi kit ma gin gitye kwede keken.
Dok en okobo ni, Itimo ngo? Dwon remo pa ominni tye ka koko bota ki i ngom. Dok kombedi kilami ki i ngom, ma oyabo doge me gamo remo pa ominni ki i cingi; Ka ipuro ngom, pe dong bimiyi teko mere; ibibedo laringo ki lawot awota i lobo. Dok Kain okobo bot Rwot ni, Pwod ma kimiyo bota dit makato ma atwero kanyo. Nen, tin iryema woko ki i wi lobo; dok abibedo ma kikana ki i nyimi; dok abibedo laringo ki lawot awota i lobo; dok bitime ni, ngat acelacel ma binonga bineka. Dok Rwot okobo bote ni, Pi meno, ngat mo keken ma bineko Kain, bikiculo kwor i kome wang abiro. Dok Rwot oketo lanyut i kom Kain, wek ngat mo keken ma binonge pe oneke. Dok Kain oa woko ki i nyim Rwot, dok obedo i lobo me Nod, ma tye tung wok ceng me Eden. Acakki 4:10–16.
Kain nyuto dul jo ma pe nguto, ma keto tamgi i kom kit bedogi me can keken, ma gukelo i komgi pi kwero manyo yo me timo gin maber.
Ento en pe ojolo Kain kede tyer mere. Akemo omako Kain tutwal, kede wange opoto piny. Rwot owaco bot Kain ni, Pingo akemo omaki? Kede pingo wangi opoto piny? Ka itimo aber, pe gibino joli? Kede ka pe itimo aber, bal obuto i doggola. Mit mere bino bedo boti, kede in ibino loyo en. Acakki 4:5–7.
Too Abicël—Alfa Adek ki Omega Adek
I coc ma okato, wanyuto Enoch calo anyut me malaika me acel, Lamech calo anyut me malaika me aryo, Methuselah calo koko me dyewor, ki Noah calo malaika me adek. Lamech me kaka pa Seth oto ma mwaka mere onwongo romo miya abiro ki pyer abiro wie abiro, mwaka abic kapok apii obino i mwaka ma Methuselah oto iye. Too pa Methuselah olubo too pa Lamech inge mwaka abic, pi meno toogi obedo anyut me too pa dako pa Ezekiel, ma too pa Jerusalem, dako pa Atin Rom, olubo inge mwaka acel ki nucu (1.5).
Ci an Jon aneno boma maleng, Yerucalem manyen, ma bino piny ki i polo ki bot Obanga, ma kiyiko calo dako manyom ma orukere maber pi cware. Niyabo 21:2.
Thoo me alfa pa dako pa Ezekiel ki pa Lamech, ma kubere ki thoo me omega pa Jerusalem ki pa Methuselah, onwongo gibedo lapor me thoo pa John Palaiologos, ma thoo pa Constantine me apar wi acel i wi cel me Constantinople olubo kore i nge mwaka abic. Rek pa Lamech nyuto mwaka abic, ki kare me nino abiro me wot pa lee ki i kabedo acel nio i kabedo mukene i agikki ne. Rek me Rome me tung wokceng nyuto mwaka abic, ki bene kare me mwaka angwen i kin mwaka abic mago ducu. Rek pa Ezekiel nyuto mwaka aryo ki bene mwaka acel ki nucu (1.5). Rek pa Ezekiel me Babylon balo Jerusalem rwate ki balo Jerusalem me tyen me aryo ma Rome otimo cake i mwaka 66 nio i mwaka 70. Rek pa Rome me balo Jerusalem kelo kare me mwaka angwen ki bene kare me mwaka adek ki nucu. Rek me lanyut angwen mago acel acel okelo kare me lanyut pe acel, ento aryo, i caden me kor pa gi.
Lamech, John Palaiologos kede dako pa Ezekiel nyuto anyut më yoo më alpha më kare mo ame tum kede tö më omega. Rek aryo ï kin rek adek nyuto lweny më guro dye paco ame tum kede tö pa jo ame rwate kede gin ï rek acëlacël. Rek okënë tum kede donyo pa lëë ï yeya. Gin ame rwate ï omega keto abwal më pii pa Noah ï rek acël kede balo Jerusalem kede balo cël më Constantinople. Anyut më omega adek ducu nyuto giko kare më kïca ï kare më cïk më Ceng Cabït ame bino oyot.
Ada, pe onongo tye guro boma i lweny i caden me meli pa Noah, ento onongo myero yo ma ojengere malo obed tye me weko kitwero donyo i meli. Ka kikwano yo ma ojengere malo me keto jami i meli macalo lanyut me yo ma ojengere malo me guro boma i lweny, ci caden adek me too ducu nyuto guro boma i lweny. I rek pa jo Roma me balo Jerusalem, cake i mwaka 66 wa i mwaka 70, onongo tye guro boma i lweny ma Cestius otimo i mwaka 66 ki guro boma i lweny me aryo ma Titus otimo i mwaka 70.
Mwaki Aŋwen
Mwaka aŋwen ma gik ki guro Constantinople ki mony i mwaka 1453 nyuto kare me aryo me mwaka aŋwen i lok me adwarpiny me Islam me “dwe abic” i Niyabo 9. Kare me acel me mwaka aŋwen i lok me adwarpiny me “dwe abic” onwongo tye cake i mwaka 1333 nio i mwaka 1337, i guro Nicomedia ki mony. Guro meno ki mony bene onyuto agiki me mwaka pyer adek wie aboro cake i nino 27 me dwe me abiro, mwaka 1299. Balo Jerusalem tyen aryo, balo Constantinople tyen acel, pii ma opong piny ki guro Nicomedia ki mony gin lucaden abic me lweny me Panium cake i mwaka 200 BC nio i mwaka 198 BC, ma onwongo obedo lacaden me abicel, dok pud tye lucaden mukene mogo.
Yot me ryeyo tim aryo ducu me muko Jerusalem me rom, “rek i kom rek.” Apulu ki rek me Rome me tuŋ wokceŋ giryeyo me rom kun gitiyo ki to me alpha ki omega a gin aryo ducu ginywako. Wot me lweny me Panium giryeyo cut me rom ki rek pa Ezekiel me mwaka 587 BC, pien kare acel acel i kom kare aryo me guro boma nyutu mwaka aryo. Ginyutu Panium i tyeŋ me apar wi abic me Daniel cura me apar wi acel, a tye anyim pa tyeŋ me apar wi abicel a nyutu cik me Ceŋ Cabit a cok bino, acalo tim aryo me muko Jerusalem i mwaka 586 BC ki 70 AD gutimo kwede. Kare me mwaka aryo me lweny me Panium ki guro Sidon tero rek magi acel acel i lok a gikano me gin a otimme me Daniel cura me apar wi acel, tyeŋ me pyer aŋwen.
Lanyut
Lanyut me yo me adwar me acel i guro Jerusalem ki mony i kare aryo ducu me balone nyuto lanyut; Cestius i mwaka 66 ki to pa dako pa Ezekiel onwongo gin aryo ducu gubedo lanyut me alfa. Lamech bene obedo lanyut me yo me acel, dong, malube ki caden pa ocaden aryo, Lamech bene obedo lanyut. Mwake 777 nyuto lanyut me kanica ma oloyo, ma obedo ki dul adek: adwarpiny, alamdog ki rwot.
Dok bene amïö gïn nïnöna me Cabït, ëk obed anyut i kin an kede gïn, ëk gïn onge nï an Rwot ame mïögï bedo aleng. Ezekiel 20:12.
Mwaka 300
Enoch, ma onwongo obedo me abiro cakere ki Adam i kaka pa Seth, owoto kede Obanga pi mwaka 300, dok kitere i polo. ‘300’ obedo anyut me karataci miya adek me cal me mwaka 1843 pa lucak tic, otit lok miya adek me Millerite ma rwate kede karataci meno, kede dul mony pa Gideon ma onwongo tye kede mony miya adek. Enoch, otit lok me Millerite kede mony miya adek pa Gideon nyuto jo alip miya acel ki pyere angwen wiye angwen. Samson okwanyo ogwang 300 ka otweyo-gi kacel aryo-aryo, ma i yo meno onyuto 150 kede anyut ma kitweyo kacel, ma wel ducu romo miya adek.
Ci Samson owoto omako ogwaŋi mia adek, okawo luti me mac, oloko gi ma iyegi orwate, ci oketo lut me mac acel i kin iye aryo. Ka dong ocako mac i luti meno, oweko gi owoto i cam pa jo Pilistia ma pud cuŋ i poto, ci owaŋo cam ma dong kikayo ma kicoko i dul, kede cam ma pud cuŋ i poto, kacel kede poti olok kede yadi me jeituni. Luŋol Kop 15:4, 5.
Lok adwar aryo i kom Islam, ma acel acel kwako kare me dwe abic, ma tye i cura me abungwen me buk me Niyabo, nyutu “mac” ki “yip” calo kite me Islam.
Dok kit man aye aneno onyangi i anyut, kede jo ma obedo i wiegi, ma orwako bongo me gwoko kor me mac, kede me kidi jacinti, kede me kibiriti: dok wie onyangi onwongo calo wie lubwori; dok mac, kede yito, kede kibiriti onwongo aa ki i doggi. Pi jami adek man aye kineko dul acel ki i dul adek me dano, pi mac, kede pi yito, kede pi kibiriti ma onwongo aa ki i doggi. Pien tekogi tye i doggi, kede i yeggi: pien yeggi onwongo calo twol, dok onwongo tye kede wii, dok gin owano dano ki gin. Niyabo 9:17–19.
Teko pa Islam tye i doggi kede i yitgi.
Ëka gïn onwongo tye kï yegi macalo yeg cung, ëka onwongo tye kï kut me cayo ï yeg-gï: ëka teko-gï onwongo obedo me wano dano pi dwe abic. Ëka onwongo gitye kï rwot ma loyo gï, ma obedo malaika me bur ma pë kï tere, ma nyingë ï leb Ibru obedo Abaddon, ëntö ï leb Greek nyingë obedo Apollyon. Niyabo 9:10, 11.
Teko me Islam me miyo can ki neko tye i doggi ki i yitgi ducu, ma kato ki i doggi ki i yitgi.
Pi meno Rwot bino ngolo wic ki tol, jang yat ki obiya, oko ki i Israel i nino acel. Ngat ame oti dok ame giworo, en aye wic; to adwarpiny ame pwonyo goba, en aye tol. Pien lutel pa jo eni miyo giaa oko ki i yo; dok jo ame gitelo wigi gityekogi oko. Isaiah 9:14–16.
Islam ki Israel oribe i lok me adwarpiny, pien gin aryo ducu otino pa Abraham, dok i rek acelacel “wi” en “ŋat macon dok ma giworo” ki “ip” en “adwarpiny ma pwonyo goba.” Pi Islam, adwarpiny macon ma opwonyo goba en Mohammed. Koran nyuto goba ma cuko cwiny bonyo me Islam, dok ŋat macon dok ma giworo en jo ma telogi i lok me loc. Ryeko me loyo lobo (dog), ma goba me Koran (ip) cuko cwinye, en ma telo Islam. Ogwaŋ mia adek pa Samson gipokogi i dul aryo me dwe abic, ma bino miyo can dok neko ki mac, yito ki sulfa.
Mac, Yiro ki Kidi Mac
Mac, yito ki sulfa tye ki kite me omalaika adek i lok me adwarpiny. Me acel ki me agiki gin kite me mac. Te nyig lok “sulfa” nyuto ryeny me Obanga. Mac obedo lanyut me kwena; yito obedo adwogi me kwena, ki sulfa nyuto ni kwena meno obedo me dini. Gin adek-ni ducu gin cal me goba me kwena me ada pa omalaika adek me Niyabo apar wi angwen. Bongo me gwoko kor me nyonyo kinyuto calo mac, yasinti ki sulfa. Obedo cal me goba me bongo me kor pa alamdog madit. Bongo me kor pa alamdog madit nyuto jo alip miya acel ki pyer angwen wi angwen calo kidi me wel madit apar wi aryo ma gin dano, ma oribbe ki kit me Obanga, ma Urim ki Thummim nyuto. Yasinti me kare macon onongo tye ki rangi me bulu ma oribbe ki col matut, onyo papol ma col. Yasinti me bongo me kor me Islam rwate ki yito ma kato ki i dogi (gamente) ki yigi (kanica) me Islam.
Tërö Enok i polo i ŋe wot kede Obaŋa pi mwaka 300 kubö wel 300 kede kwena pa malaika me acël ma obino i mwaka 1798. Kwena pa malaika me acël meno kimïyö tëkö i nino 11 me dwe me aboro, 1840, kede cobere pa lok me adwar pi dwe abic ma tye i Niyabo cura me aboŋwen. Karë aryo me dwe abic ma tye i cura meno kitwëyögi kacël, rek i wi rek. I karë macok ni këkën ënë kiniaŋ ni dwe abic me tyekoc me abic kede tyekoc me apar gin karë aryo ma patpat, ma acëlacël obedo mwaka mia acël kede pyer abic. Ka kiniaŋ adyer meno, Camcon otwëyö owele kacël i dul mia acël kede pyer abic me owele aryoaryo.
I lok mukato me adwar pa Samson, (ma tyen nyinge obedo “ceng”), “yito” ma oya ki i bur i kare me lagony ma lweny me Nineveh onyuto, oumo ceng kede col. Jo Millerites oniang atir ni umo ceng kede yito me bur me Islam obedo umo Lok Maber pa Kricito, ma ceng (Samson) nyuto. Tye kube mukene mogo i kin caden pa Samson kede Islam ma tye i Niyabo, dul me abongwen wa i me aparacel.
Wel adek nen i lok me kwo pa Samson, i nino adek ma wele me nyom onongo myero gunong iye lagam me cuc. Samson rwatere ki mon adek: dako mere me Timnah, dako ma cado kome ki Delilah. Tipu pa Rwot bino i kom Samson tyen adek: i kare ma en orwate ki labwor, i Ashkelon ki i Lehi. Samson miyo Delilah lagam me goba adek mapud pe omiye lok ada. Wel adek nyuto Lubanga ma tye i jo adek, kacel ki lubanga me goba pa twol madit, lee ki adwarpiny me goba, ki bene kit ma kanica ma oloyo oyubbe kwede i dul adek.
passage unavailable
This passage is not yet available in .
Jem i lok me nyathi dyaŋ me gol kede jo ma olokke i Pentekote, gin aryo girwatte i yoo me kor lok i kare me cik me Ceng Cabit ma cok bino. Dul acel me jo ma odong nyutu jo ma odong ki i kin jo me gicikke me Obaŋa kede jo ma odong ki i kin jo ma tye woko me kal me jo me gicikke me Obaŋa. Lok ma okwongo pi jo alip adek i caden me Camcon obedo pi Jo Yuda ma gimako Camcon i twec me kweo cwiny Jo Pilictia, kede lok me aryo obedo pi Jo Pilictia. Ŋolo kop cakere ki ot me Obaŋa, eka inge meno i kom jotic me cawa me apar wi acel ma pud tye i Babulon. Caden me Camcon moko aŋut me jo alip adek macalo jo ma odong, kede bene moko kit ma ŋolo kop woto kwede kore ki kore. Enok owoto kede Obaŋa pi mwaka miya adek, ki i kit meno en nyutu jo ma odong ki i kin jo me gicikke me Obaŋa ma pe gibilo to. Jo ma odong meno gin aye jo alip miya acel kede pyer aŋwen wi aŋwen ma i cura me abiro me Niyabo kinyutu apokapoka i kin gin kede lwak madit.
Dul acel i apar me 300 obedo 30, ame obedo anyut me alamdog, dok bene, namba adek, macalo dul acel i apar me pyer adek, nyuto bedo Obanga, kacel kede bedo Obanga me goba pa twol madit, lee kede adwarpiny me goba. Adek bene nyuto poko kanica ame oloyo i dul adek, ame ginyuto kede Rwot David ame ocako loc i kare ame en tye kede mwaka pyer adek, alamdog Joseph ame ocako tic i kare ame en tye kede mwaka pyer adek kede adwarpiny dok alamdog Ezekiel ame ocako ticce me mwaka pyer aryo wi aryo i mwaka me pyer adek me kare me jubili me apar wi abiro. Macalo alamdog, onongo en bedo kede mwaka pyer adek.
Gin acel acel i kin gin adek me lanyut ma kinyutu calo adwarpiny, alamdog kede rwot gamo kido pa Obanga me Cabit me nino me abiro i lanyut me yo ma cako gengo dala. Caden aryo me to, kacel kede caden me aryo me turo Yerucalem i mwaka 66, miyo caden adek ni lanyut me yo me gengo dala obedo ‘lanyut.’
Anyut me Yo me Alokaloka
Ka lweny me gengo boma ocake, ki keto sitamp i kom kanica pa Obanga ame oloyo, ame tye i bute adek, calo ame Lamech obedo lanyut mere. Too pa dako pa Ezekiel nyuto ni i lanyut me yoo acel meno kikome, jo ame con onongo otye i gicikere dong kiweko gi oko matwal. Lanyut me yoo meno nyuto lokere a ki i Laodicea me doko Philadelphia, ame bene ki nyuto calo kanica ame tye i lweny lokere odoko kanica ame oloyo, omiyo odoko kanica me aboro ame en acel i kin kanica abiro. Lanyut me yoo meno i lok macon me Millerite me lamalaika me adek, ame ocake i nino 22 me dwe me apar, 1844, nio wa i jemo me 1863, onongo nyuto kare me mwaka 1856 ame James kede Ellen White weng ocako nyuto dul meno calo dul me Laodicea. I 1856 dul me Millerite me Philadelphia olokere odoko dul me Millerite me Laodicea. I nge mwaki abiro, dul me Millerite me Laodicea otum i kare ame dul meno odoko kanica me Adventist me Nino me Abiro me Laodicea.
Mwaka 313 bene obedo cal me lanyut me yoo meno, i kare ma kanica me Smyrna otum dok kanica me Pergamus ocake. Alokaloka me mwaka 1856 aa ki Philadelphia ma kite atir oo i Laodicea ma kite pe atir rwate kacel ki alokaloka me mwaka 313 aa ki Smyrna ma kite atir oo i Pergamus ma kite pe atir, dok kare ma alokaloka meno otimme iye bene nyutu ni lanyut me yoo meno obedo lanyut. Guro me lweny cake ki lanyut, kun ocung i caden pa lucaden mapol. Ka kigoyo capa i kom dul me malaika me adek ma oyube ki jo alip mia acel ki pyer aŋwen wie aŋwen i kare me to pa Lamech, kigoyo capa i komgi dok gibedo acel matwal kun kitingogi malo calo bendera, pien lanyut me yoo me acel i yub me lok me adwarpiny pi guro me lweny obedo lanyut.
Tho pa John Palaiologos nyuto alama me yo me Islam, i kare ame Islam diyo Rome me tung wokceng me bedo i te loc mere. Guro Jerusalem ki balone miyo lucaden aryo me Babylon ki Rome. Kare pa Ezekiel me mwaka acel ki nucu nyuto jo me Laodicea ame okwero neno ki winyo kwena me ciko kom terogi i opii pa rwot me tung acam. Alama pa Cestius nyuto jo me Philadelphia ame bwoto ki bot rwot me tung acam. Alama aryo meno kwako kwena me adwar me iye, kit ame 777 pa Lamech bene timo kwede. Rek i kom rek, otero dul acel i opii i kare me guro, ento dul okene bwoto ki i cing rwot me tung acam.
Tho pa John Palaiologos nyuto kwena me lok akor ma aa ki woko, kun nyuto tic pa Islam i anyut me yo ma kiketo cila iye i kom jo ma Lamech nyuto gi. Jo ma bwot ki jo ma kimako gi i kare me guro Jerusalem ki mony ki balo ne nyuto matek ni kit pa dano nyute i anyut me yo me alpha me kare me lok akor me guro ki mony. Lamech aryo nyuto dul aryo meno. Dul acel miyo kwena me ciko bot Nashville, ki dul mukene kwero.
Ka Rwot owacce ni, Pi meno, ŋat mo keken ma oneko Kain, gibiculo kwor i kome tyen abiro. Ka Rwot oketo anyut i kom Kain, wek ŋat mo keken ma onwoŋe pe oneke. Acakki 4:15.
Lany me Jemo
Cain ogamo anyut me jemo mere. Onwongo giniang anyut me jemo mere calo kop me ciko dano ducu ni, ka gineko Cain, gibino nongo ngol-kop pa Obanga tyen abiro. I yo acel, gitwero niang anyut no calo yo a Obanga ogwoko Cain iye, ento i yo me dwarpiny, ribe kede anyut me jemo a miyo cik i buk me agiki me Baibul. Anyut me jemo pa Cain i buk me alpha me Acakki onwongo obedo cal a nyuto con anyut pa lee i buk me omega me Niyabo. Kop me ciko dano a tye i anyut pa Cain obedo ni, dano mo keken a nyuto kit acelu kede pa Cain, Obanga bene bino kwero en ki ngolo kop i kome. Anyut a tye i kom Cain ribe kede anyut pa lee, ki kop me ciko dano no jingo cik me pe lubo jemo pa Cain me neko ominne, a ginyuto i Niyabo calo cal pa lee. Lubo tim pa Cain obedo yubo cal pa Cain. Cain onwongo ngol-kop me keto pwod i tic tyen abiro, ki i dyer me abicel a ocake ki Cain, Lamech oniang ni en dok otimo bal pa wonne, ento ni ngol-kop mere bino bedo pyerabiro tyen abiro.
Ci Lamech owaco bot monne, Adah ki Zillah ni, Wuwiny dwona; wun mon pa Lamech, wucik itu bot lokka: pien aneko dico pi wano an, ki awobi pi kelo rem bota. Ka kwor Cain bicule tyen abiro, adyer kwor Lamech bicule tyen pyer abiro wie abiro. Acakki 4:23, 24.
Nyig coc ma okato en aye me acel i kom kare adek keken ma kinyuto wel i Lok pa Obanga i yoo me dwodo wel. Me agiki tye calo me acel.
Ci Petero obino bote, owaco ni, Rwot, wang adi ma ominna bitimo bal i koma, ci an atimo kica bote? Paka wang abiro? Yesu owaco bote ni, Pe awacci ni, Paka wang abiro: ento, Paka wang pyerabiro tyen abiro. Matayo 18:21, 22.
Pyer abiro tyen abiro romo miya aŋwen ki pyer aboŋwen, ki i ginacona maleng tye kare adek me mwaka miya aŋwen ki pyer aboŋwen, ki kare acel acel nyuto kare me atematema. Tye mwaka miya aŋwen ki pyer aboŋwen ma kinyuto pi ot maleng, pi rwodi ki pi mony. Kare pi rwodi ocake ki wiro Saul ki moo i mwaka 1097 ma pud pe kinywalo Kricito, dok omede wa i guro me acel pa Nebuchadnezzar ki mony, i kare ma otero Daniel i twec i mwaka 607 ma pud pe kinywalo Kricito.
Mwaka mia angwen ki pyer abongwen me kare me atematema ma kimoko pi kabedo maleng ocake ki tyero ot pa Obanga ma Solomon ogero i mwaka 1006 ma pud pe kinywalo Kristo, dok omede nio wa i tyero ot pa Obanga ma kiger inge dwogo ki i buc i mwaka 516 ma pud pe kinywalo Kristo. Pi lwak mony, mwaka mia angwen ki pyer abongwen ocake i mwaka 457 ma pud pe kinywalo Kristo nio wa i mwaka 34 inge nywalo Kristo.
Acakere ki kwena me ciko pi ngol kop me wang abiro ki alama pa Kain, nio wa i me Lamek me wang abiro tyen pyer abiro, nyuto i yoo me lanyut kare me temo me mwaka mia angwen ki pyer abongwen. Jemo ma alama pa Kain nyuto nyute ni tye ka medere ameda, ma rwate ki tyen lok ma omiyo Obanga ocwalo pii me alele.
Ki Obaŋa oneno ni tim marac pa dano onwoŋo dit i lobo, ki ni yub ducu me tam me cwinye onwoŋo obedo rac keken kare ducu. Ki Rwot oŋut pi cweyo dano i wi lobo, ki cwinye ocwer. Ki Rwot owaco ni, Abityeko dano ame acweyo woko ki i wi lobo; dano, ki lee, ki gin ame ŋweleo, ki winyo me polo; pien aŋut pi cweyo gin. Acakki 6:5–7.
Kinyuto Lamech ma i dyer me abicël pa Cain bala dul ma pat me jo ma jemo, ma opokere kede Lamech me kaka pa Seth. Caden pa Lamech aryo-ni ducu nyuto agiki me kare me temo: acel kede nyuto wel 490, ëka mukene kede toone. Gin aryo ducu tye kede anyut me wel ma kube atir kede kit ma kanica ma oloyo oyikere kwede i dul adek. Lamech pa Cain rwate kede kare adek me mwaka 490 acel acel pi rwodi, kabedo maleng kede lwak, ëka Lamech pa Seth tye kede capa me wel abiro pi adwarpiny, alam kede rwot. Lamech pa Seth en me aryo i kin omalaika adek me Niyabo apar aŋwen, ëka Lamech pa Cain en amalaika me adek ma kelo lok me ciko pi lee, cale, anyut kede wel me nyiŋe. Niyabo apar aŋwen, nyig lok 9/11 nyuto jo ma gamo lam marac pa Cain.
Ki malaika me adek olubogi, kun waco ki dwon a tek ni, Ka dano mo woro lee ki cal mere, dok ojolo lanyut mere i lela wange, onyo i cinge, En bene bimato kongo vino me akemo me Obanga, ame kionyo labongo aruba mo i kikopo me kiniga mere; ki kibimiyo en can a lit ki mac ki sulfa i nyim malaika a leng, ki i nyim Latin Romo: Ki yito me cangi dok malo nakanaka: ki jo a woro lee ki cal mere, ki ngat mo keken a jolo lanyut me nying mere, pe ginwongo yweyo dyeceng onyo dyewor. Niyabo 14:9–11.
Niyabo 15:2 nyuto jo ma Lamech me dogola pa Seth cung pigi:
Ci an aneno gin ame calo nam me gilac ame orube kede mac: aneno bene jo ame oloyo lee, kede cal mere, kede lanyut mere, kede wel nyiŋe, kun gicuŋ i wi nam me gilac, gitye kede aduŋu pa Obanga. Niyabo 15:2.
Lamech me kaka pa Seth nyuto doggola ma kiloro ki too mere. Lamech me kaka pa Cain nyuto doggola ma kiloro i agikki pa mwaka mia angwen ki pyer abongwen me kare me temo. Onwongo myero kinen anyut pa Cain calo cik me gwokke i kom kit ma onyuto kit adek mapire tek me adwar. En okwero donyo i woro Lubanga lubere ki cik pa Lubanga; onyuto kiniga matek me nyeko dok oneko ominne matidi, ki me adek, okwero ngut.
Kain onwongo oturo cik ma tye i bao me acel me Cik Apar, ma nyuto wat i kin dano ki Obanga, dok bao me aryo nyuto wat i kin dano ki dano. Lanyut me jemo mere onwongo nyuto ni en dano ma pe lubo cik, ma pe ki ŋut. Kain ki Lamek nyuto dogola ma kiloro pa malaika me adek i kare me cik me Ceng Cabit ma cok bino. Enok, Metusela, Lamek ki Noa nyuto gin mukato ma cako ki bino pa malaika me acel ma Enok cung pire, ki bino pa Lamek calo malaika me aryo, ki bino pa Metusela calo koko me dyewor ma miyo teko bot kwena pa Lamek calo malaika me aryo, eka Noa calo malaika me adek nyuto dogola ma kiloro me abwal pii.
Lamech otoo mwaka abic ame peya pii me abwal obino, dok man nyuto mwaka abic me lanyut ame peya kiloro doggola i kare me cik me Ceng Cabit ame tye ka bino cokcok. I kare me too pa Lamech, ame en onongo tye ki mwaka 777, en aye kityeko keto kido i kom kanica ame oloyo. Ci nino abiro ame peya kiloro doggola me yeya ki teko me tango, leyi ocako donyo i yeya.
Nino ame Methuselah oto iye obedo nino me acel i kin nino abiro ca. Kwena me ciko me agiki mapud pe kiloro doggola obedo kwena ame onongo tye kede bute aryo: nyuto lee kacel kede cobere pa lok me adwarpiny ame onongo kilando i kare ducu me kwo pa dano ame okwo mwaka mapol loyo dano mukene ducu ame dong oto. Lok me adwarpiny meno onongo tye i nying Methuselah, ame gonyo ni ‘ka oto, ginno obibino.’
Kwena me ciko me agiki pi dano ducu myero, malube ki gin ma lok me adwar mito, bed kwena ma tye ki bute aryo, kit ma nino abiro me wot pa lee ki kabedo acel i kabedo mukene onyuto kwede; nino man ocake ki to pa Metucela, ma ocobo lok me adwar pa Enok ma onongo giyaro kun gitiyo ki nying wode. Nino abiro me wot pa lee ki kabedo acel i kabedo mukene nyuto ni kwena ma tye ki bute aryo, me to pa Metucela ki me lee ma giwoto ki kabedo acel i kabedo mukene, en kwena me keto kido pa malaika me adek. Yecu kare ducu nyuto agiki ki acaki, dok i buk me Niyabo, dwon me aryo ma i tyeng me angwen ribbe ki malaika me adek ma i Niyabo cura apar wi aboro, kit macalo koko me dyewor oribbe ki kwena pa malaika me aryo. Kwena me ciko me agiki ginyuto kare ducu macalo kwena me iye ki me woko, kit ma wat me lok me adwar ma tye i kin kanica ki kido i buk me Niyabo nyuto kwede. Kwena me ciko me agiki ma tye i Daniel cura apar wi acel en kwena me tung kumalo ki tung wok ceng. Metucela ki lee ma giwoto ki kabedo acel i kabedo mukene onongo gin kwena me ciko me agiki ma tye ki bute aryo i kare pa Noa.
Too pa Lamech ma tye ki lanyut me 777 rwate ki acaki me guro boma, i kare ame dako pa Ezekiel oto. En i kare nono ame kigoyo cet i kom jo ame genne, ame nyikwa pa Seth nyuto, dok en i kare nono bene ame jo ame nyikwa pa Cain nyuto gamo lanyut. Enoch onongo obedo me abiro cako ki Adam, dok en nyuto lanyut me yoo me alfa i kare ame tum ki tieng me agiki ki tieng me acel, ame kwan aboro nyuto gin aryo ducu. Lamech aryo ducu nyuto agiki me kare me tem, dok too pa Lamech nyuto doggola me kare me tem ma kiloro i acaki me guro boma.
Enok onwongo obedo alfa me lok macon me adwarpiny, dok, macalo lok me adwarpiny mito, myero en onyut omega me lok macon me adwarpiny. Jo aboro ame gua i lobo macon guceto i lobo manyen labongo bilo tho aye nyuto omega meno. Enok kede jo aboro meno pe guneno tho ma pud pe guoo i lobo manyen. Lobo macon otum i nino abiro me kobo kabedo pa lee, dok lobo manyen ocake kede nino abiro ame kot pe ocwe iye. Dong, cake i nino me 17, onwongo tye kot keken pi dwe abic, naka Obanga ogengo kot i agiki pa dwe abic i nino me apar wie abiro.
Dwe abic
Tye lucaden aryo ame moko dwe abic i Niyabo cura me abongwen, ki i cura meno tye lok me adwar pi kare adek ame patpat. Kinyuto dwe abic me acel i tyeng me abic; dwe abic me aryo tye i tyeng me apar, ki mwaka mia adek ki pyerabongwen wiye acel ki nino apar wiye abic tye i tyeng me apar wiye abic. Tyeng 5, 10 ki 15 nyuto lok me adwar pi kare me Islam ki lucaden aryo me dwe abic i acaki me kare me adwar. Tyeng 5 ki 10 ducu nyuto kare me dwe abic, omiyo, rek i kom rek, tyeng me abic ki tyeng me apar, ka kimedogi kacel, miyo apar wiye abic. Omiyo, dwe abic me acel aye 15, ki mwaka mia adek ki pyerabongwen wiye acel ki nino apar wiye abic kinyuto i tyeng 15. Kit ame tyeng 5, 10 ki 15 lubere kwede ki kit ame kiyubogi kwede nyuto ni kwan apar wiye abic nyutere wang aryo, ki i tyeng aryo me acaki ame ka kimedogi kacel miyo apar wiye abic, tye lok me adwar pi kare aryo, ame acelacel mako kare me mwaka mia acel ki pyerabic.
Tyen lok me apar wie abic nyuto lok me adwar me kare me mwaka mia adek ki pyer abongwen wie acel ki nino apar wie abic. Kricito oribo wel apar wie abic i tyeng lok adek, ci En otio ki kare me adwar ma kinyuto i tyeng lok nonu kikome me nyuto apokapoka i kom wel 15 ma kinyuto ki medo tyeng lok me abic ki me apar kacel, wek wel apar wie abic obed tyen aryo ka kiketo kacel ki tyen lok me apar wie abic. Ci Kricito ogiko lok me adwar adek ducu ma oribbe kacel ki nino apar wie abic.
Lagony me dul man obedo lweny me Nineveh i mwaka 627, ma too pa Mohammed i mwaka 632 olubo kore inge mwaka abic, kun too meno cako lok me adwarpiny me acel me dwe abic. Mwaka apar inge too pa Mohammed, gubalo dul mony me Persia woko, ma rwate ki lok ma Mohammed otito con ni gibiloyo ker aryo me Persia ki Rome ducu. Pi meno, Niyabo abungwen cako ki rek me gin mutimme con i lweny me Nineveh ma otimme i kin Persia ki Rome. Mwaka abic inge meno, Mohammed oto, ma cako mwaka miya acel ki pyer abic me nyig lok me abic. Mwaka apar inge meno, giloyo Persia i lweny me Nahavand i mwaka 642. Islam olwongo lweny me Nahavand ni, “loc me loc ducu.” Mwaka apar wi abic me acakki me Niyabo abungwen nyuto kare me mwaka abic ma mwaka apar lubo kore. Lok me adwarpiny me agiki ma mako kare otum i nino 11 me dwe me aboro, 1840. Nino apar ma pud gin meno pe otimme, Josiah Litch oyaro i coc lok ma en otito con dok dong oyubo odoco, ma mako tumo pa loc maloyo me Ottoman. Nino apar wi abic me agiki me Islam ma tye i Niyabo dul me abungwen gipoko gi ki tic pa Josiah Litch i nino abic, ma nino apar lubo kore, pien Yecu kare ducu nyuto agiki ki acakki.
Wabimëddë lok i kom jami-ni i coc malubo.