ພຣະທຳດານີເອນ - ເລກທີ ເຈັດສິບເອັດ

ຄວາມນ່າຊັງທັງສີ່ປະການໃນເອເຊກຽນ ບົດທີ 8 ເປັນຕົວແທນຂອງສີ່ຊົ່ວອາຍຸຄົນຂອງອິສຣາເອນສະໄໝໃໝ່, ແລະການເລີ່ມຕົ້ນຂອງອິສຣາເອນສະໄໝໃໝ່ນັ້ນໄດ້ຖືກຊີ້ແບບໄວ້ໂດຍການເລີ່ມຕົ້ນຂອງອິສຣາເອນໃນສະໄໝບູຮານ. ປະຫວັດສາດແຫ່ງການເລີ່ມຕົ້ນທັງສອງນັ້ນເປັນພະຍານເຖິງຈຸດຈົບຂອງອິສຣາເອນສະໄໝໃໝ່ໃນກົດໝາຍວັນອາທິດທີ່ຈະມາເຖິງໃນໄວໆນີ້. ການເລີ່ມຕົ້ນຂອງອິສຣາເອນທັງສອງ—ທັງອັນບູຮານຕາມຕົວອັກສອນ ແລະອັນສະໄໝໃໝ່ທາງຝ່າຍຈິດວິນຍານ—ໄດ້ຮັບການເປັນພະຍານໂດຍປະຫວັດການເລີ່ມຕົ້ນຂອງອານາຈັກຝ່າຍເໜືອຂອງອິສຣາເອນ ເມື່ອມັນແຍກອອກຈາກຢູດາ.

ເມື່ອອິສຣາເອນໃນສະໄໝໂບຮານໄດ້ສ້າງຮູບລູກງົວຄຳຂຶ້ນ, ພວກເຂົາເພິ່ງໄດ້ອອກມາຈາກອີຢິບ ຕາມການສຳເລັດຂອງຄຳພະຍາກອນທີ່ຊີ້ບອກວ່າ ພຣະເຈົ້າຈະຊົງຕັ້ງພວກເຂົາໃຫ້ເປັນອານາຈັກໜຶ່ງ. ເລື່ອງຂອງເຢໂຣໂບອາມ, ກະສັດອົງທຳອິດແຫ່ງອານາຈັກຝ່າຍເໜືອຂອງອິສຣາເອນ, ປະກອບມີລັກສະນະເຫຼົ່ານັ້ນຢ່າງແທ້ຈິງ. ເຢໂຣໂບອາມໄດ້ຫຼົບໜີໄປຍັງອີຢິບ ຈາກຄວາມພິໂລດຂອງຊາໂລໂມນ. ທ່ານໄດ້ຮັບພຣະສັນຍາຝ່າຍຄຳພະຍາກອນວ່າ ທ່ານຈະຖືກຕັ້ງໃຫ້ເປັນກະສັດເໜືອສິບເຜົ່າໃນສິບສອງເຜົ່ານັ້ນ ໂດຍຜ່ານສາດສະດາອາຮີຢາ. ກ່ອນທີ່ຄຳພະຍາກອນນັ້ນຈະສຳເລັດ, ເຢໂຣໂບອາມຈະຫຼົບໜີໄປຢູ່ອີຢິບ ເພື່ອໃຫ້ຕົນເອງຢູ່ຫ່າງຈາກຊາໂລໂມນ ຈົນກວ່າຊາໂລໂມນຈະສິ້ນພຣະຊົນ.

ເມື່ອກະສັດໂຊໂລໂມນສິ້ນພະຊົນ ອານາຈັກຈະຕ້ອງຖືກແບ່ງອອກ ແລະ ເຢໂຣໂບອາມຈະຕ້ອງເປັນກະສັດເໜືອສິບເຜົ່າທາງເໜືອ, ແລະ ເຣໂຮໂບອາມ ພະລາຊະໂອລົດຂອງໂຊໂລໂມນ ຈະຕ້ອງເປັນກະສັດຢູ່ນະຄອນເຢຣູຊາເລັມ. ກ່ອນທີ່ການແບ່ງແຍກຂອງບັນດາເຜົ່າຈະເກີດຂຶ້ນ ເຢໂຣໂບອາມຈຳເປັນຕ້ອງອອກມາຈາກອີຢິບ.

ເລື່ອງລາວກ່ຽວກັບວ່າ ເຣໂຫໂບອາມໄດ້ປະພຶດຢ່າງໂງ່ຈ້າແນວໃດໃນຊ່ວງສາມວັນນັ້ນ ໄດ້ຊີ້ໂທດໄປທີ່ການປະຕິເສດຄໍາປຶກສາຂອງພວກຜູ້ເຖົ້າຢ່າງໂງ່ຈ້າຂອງລາວ, ແຕ່ການແຍກອອກຂອງບັນດາເຜົ່າໄດ້ຖືກທໍານວາຍໄວ້ແລ້ວ, ດັ່ງນັ້ນມັນຍ່ອມຈະເກີດຂຶ້ນບໍ່ທາງໃດກໍທາງໜຶ່ງ. ນີ້ເປັນຂໍ້ທີ່ຄວນສັງເກດໄວ້ທີ່ນີ້ສໍາລັບບົດຄວາມໃນອະນາຄົດ ວ່າຂະບວນການແຍກອອກນັ້ນໄດ້ຖືກລະບຸໄວ້ໂດຍສະເພາະວ່າເປັນສາມວັນ. ສອງອານາຈັກໄດ້ກາຍເປັນອານາຈັກດຽວອີກຄັ້ງໃນປະຫວັດຂອງພວກ Millerites, ແລະເມື່ອເຜົ່າເໜືອແລະເຜົ່າໃຕ້ໄດ້ກາຍເປັນອານາຈັກດຽວກັນໃນປະຫວັດຂອງ Millerites, ຊຶ່ງເປັນຊ່ວງເວລາແຫ່ງການມາຮອດຂອງທູດສະຫວັນສາມອົງໃນພຣະນິມິດ ບົດທີ 14. ທູດສະຫວັນສາມອົງນັ້ນໃນປະຫວັດຂອງ Millerites ໄດ້ຖືກເປັນແບບໂດຍສາມວັນແຫ່ງການຕັດສິນໃຈຂອງ ເຣໂຫໂບອາມ. ສີ່ສິບຫົກປີນັ້ນ ເມື່ອທູດສະຫວັນສາມອົງໄດ້ມາຮອດ ຕັ້ງແຕ່ປີ 1798 ຈົນເຖິງ 1844, ກໍແມ່ນສາມວັນເຊີງສັນຍາລັກນັ້ນດ້ວຍ, ຊຶ່ງພຣະຄຣິດໄດ້ກ່າວໄວ້ໃນ ໂຢຮັນ ບົດທີ 2 ວ່າ ຈະເປັນເວລາທີ່ຈໍາເປັນໃຫ້ພຣະອົງຍົກພຣະວິຫານທີ່ຖືກທໍາລາຍຂຶ້ນອີກ, ແຕ່ສ່ວນນັ້ນຂອງການສຶກສານີ້ແມ່ນສໍາລັບບົດຄວາມໃນອະນາຄົດ.

ເມື່ອເຣໂຫໂບອາມໄດ້ປະກາດຄໍາຕັດສິນອັນໂງ່ຈ້າຂອງຕົນໃນຕອນສິ້ນສຸດສາມວັນ, ອານາຈັກທັງຫຼາຍກໍຖືກແບ່ງແຍກອອກ.

ຄໍາພະຍາກອນທີ່ວ່າ ເຢໂຣໂບອາມຈະໄດ້ຮັບອານາຈັກໜຶ່ງນັ້ນ ໄດ້ສໍາເລັດແລ້ວ, ແລະມັນກໍໄດ້ສໍາເລັດໃນເວລາທີ່ລາວໄດ້ອອກມາຈາກອີຢິບ. ດ້ວຍຄວາມອິດສາທີ່ສະຖານນະມັດສະການຂອງພຣະເຈົ້າຢູ່ໃນນະຄອນເຢຣູຊາເລັມ, ນະຄອນທີ່ພຣະເຈົ້າຊົງເລືອກໄວ້ເພື່ອປະທັບພຣະນາມຂອງພຣະອົງ, ເຢໂຣໂບອາມຈຶ່ງເລີ່ມຕັ້ງລະບົບປອມແປງຂອງສະຖານນະມັດສະການ, ຖານະປະໂລຫິດ ແລະພິທີການນະມັດສະການ ຊຶ່ງຖືກຊົງກໍານົດໃຫ້ສໍາເລັດໄດ້ແຕ່ໃນເຢຣູຊາເລັມເທົ່ານັ້ນ. ການກະທໍາຂອງເຢໂຣໂບອາມໃນການສ້າງຕັ້ງລະບົບນະມັດສະການປອມແປງຂຶ້ນໃນສິບເຜົ່າທາງເໜືອນັ້ນ ເປັນຄູ່ຂະໜານໂດຍກົງກັບການກະບົດຂອງອາໂຣນ ແລະລູກງົວຄໍາ, ແລະດັ່ງນັ້ນຈຶ່ງເປັນພະຍານອີກປະການໜຶ່ງ ບໍ່ພຽງແຕ່ຕໍ່ກົດໝາຍວັນອາທິດທີ່ຈະມາເຖິງໃນໄວໆນີ້ເທົ່ານັ້ນ, ແຕ່ຍັງຕໍ່ການກະບົດໃນປີ 1863 ອີກດ້ວຍ.

ການກະບົດຂອງເຢໂຣໂບອາມໄດ້ຈັດໃຫ້ມີແນວຄວາມຈິງອີກສາຍໜຶ່ງເພື່ອນຳໄປວາງທັບເທິງການກະບົດຂອງອາໂຣນ, ການກະບົດຂອງເຂົາສັດໂປຣແຕສຕັງໃນປີ 1863, ແລະການກະບົດຂອງເຂົາສັດຣີພັບລິກັນໃນເວລາກົດໝາຍວັນອາທິດທີ່ຈະມາເຖິງໃນໄມ່ຊ້າ, ແລະໃນການກະທຳເຊັ່ນນັ້ນ ມັນໄດ້ຂະຫຍາຍຄຳພະຍານແຫ່ງຄຳພະຍາກອນໃຫ້ກວ້າງອອກ. ໃນການກະບົດເລື່ອງລູກງົວຄຳຂອງອາໂຣນ, ອົງພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້າໄດ້ປ່ຽນແປງວິທີການທີ່ຊົງກຳນົດໄວ້ແຕ່ເດີມສຳລັບການຄັດເລືອກຖານະປຸໂຣຫິດ.

ກ່ອນໜ້າການກະບົດ, ລູກຫົວປີຂອງທຸກເຜົ່າໄດ້ຖືກກຳນົດໃຫ້ເຂົ້າເປັນສ່ວນໜຶ່ງຂອງຕຳແໜ່ງປະໂຣຫິດ. ແຕ່ໃນການກະບົດເລື່ອງລູກງົວຄຳຂອງອາໂຣນ, ມີແຕ່ເຜົ່າເລວີເທົ່ານັ້ນທີ່ຢືນຢູ່ຝ່າຍໂມເຊ. ເພາະເຫດນີ້ ພຣະເຈົ້າຈຶ່ງຊົງປ່ຽນແປງວິທີການທີ່ຊົງກຳນົດໄວ້ໃນການຈັດຫາບຸລຸດສຳລັບຕຳແໜ່ງປະໂຣຫິດ, ແລະນັບຕັ້ງແຕ່ເວລານັ້ນເປັນຕົ້ນໄປ ມີແຕ່ວົງຕະກູນຂອງເລວີເທົ່ານັ້ນທີ່ຈະປະກອບເປັນຕຳແໜ່ງປະໂຣຫິດ.

ເຢໂຣໂບອາມໄດ້ປອມແປງພຣະລາຊກິດທີ່ພຣະເຈົ້າໄດ້ກະທຳໃນການກະບົດຂອງອາໂຣນ ເມື່ອພຣະເຈົ້າໄດ້ຍົກຕັ້ງຖານະປະໂຣຫິດໃໝ່ຈາກເຜົ່າເລວີ ເພາະຢາໂຣໂບອາມ “ໄດ້ຕັ້ງປະໂຣຫິດຈາກຄົນສາມັນຕ່ຳຕ້ອຍທີ່ສຸດ ຜູ້ຊຶ່ງບໍ່ແມ່ນບຸດຫລານຂອງເລວີ.” ການກະບົດໃນຕອນຕົ້ນຂອງອານາຈັກແຫ່ງສິບເຜົ່າພາກເໜືອ ສອດຄ່ອງຂະໜານກັບການກະບົດຂອງອາໂຣນ ແລະພວກຄົນໂງ່ທີ່ເຕັ້ນລຳ. ການກະບົດນັ້ນໄດ້ເກີດຂຶ້ນຫລັງຈາກການອອກມາຈາກອີຢິບ ເພື່ອໃຫ້ຄຳພະຍາກອນທີ່ສັນຍາວ່າຈະມີການສະຖາປະນາອານາຈັກນັ້ນສຳເລັດເປັນຈິງ. ໃນທັງສອງກໍລະນີ ໄດ້ມີການສະຖາປະນາຖານະປະໂຣຫິດໃໝ່ຂຶ້ນ ຊຶ່ງເປັນການປ່ຽນແປງຈາກລະບຽບເດີມໃນການຄັດເລືອກປະໂຣຫິດ.

ການກະບົດໂດຍລູກງົວຄຳຂອງອາໂຣນໄດ້ຖືກທຳຊ້ຳອີກ, ແຕ່ມັນຖືກເພີ່ມທະວີໂດຍເຢໂຣໂບອາມ, ເພາະວ່າລາວໄດ້ສ້າງລູກງົວຄຳສອງຕົວ ແລະໄດ້ຕັ້ງໄວ້ໃນສອງເມືອງ. ເມືອງດານ ເປັນຕົວແທນຂອງການປົກຄອງຝ່າຍລັດ, ເພາະວ່າດານໝາຍເຖິງ “ການພິພາກສາ”, ແລະເມືອງເບັດເອນເປັນຕົວແທນຂອງການປົກຄອງຝ່າຍສາສະໜາ, ເພາະວ່າເບັດເອນໝາຍເຖິງ “ພຣະນິເວດຂອງພຣະເຈົ້າ”. ລູກງົວຄຳເຫຼົ່ານັ້ນມີສັນຍາລັກດຽວກັນກັບລູກງົວຂອງອາໂຣນ, ແຕ່ມີພະຍານເພີ່ມເຕີມຄືການຮ່ວມປະສານກັນຂອງສາສະໜາຈັກແລະລັດ ຕາມທີ່ຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍສອງເມືອງນັ້ນ. ລູກງົວນ້ອຍແມ່ນຮູບແບບສູງສຸດຂອງເຄື່ອງບູຊາແບບຄົນຕ່າງສາສະໜາ, ແລະດັ່ງນັ້ນຈຶ່ງເປັນຕົວແທນຂອງເຄື່ອງບູຊາພຣະຄຣິດປອມ. ຄຳເປັນສັນຍາລັກຂອງບາບີໂລນ, ແລະລູກງົວນັ້ນເປັນຮູບຈຳລອງຂອງສັດຮ້າຍ. ເຫມືອນດັ່ງທີ່ອາໂຣນໄດ້ກຳນົດວັນນະມັດສະການປອມຂຶ້ນ, ເຢໂຣໂບອາມກໍໄດ້ກຳນົດເທດສະການຂຶ້ນເຊັ່ນກັນ, ແລະໄດ້ເຮັດໃຫ້ແນ່ໃຈວ່າວັນທີຂອງເທດສະການນັ້ນບໍ່ສອດຄ່ອງກັບເວລາແຫ່ງການນະມັດສະການອັນແທ້ຈິງໃນເຢຣູຊາເລັມ.

ອົງປະກອບທັງປວງຂອງກົດໝາຍວັນອາທິດທີ່ກໍາລັງຈະມາໃນໄວໆນີ້ ໄດ້ຖືກເປັນຕົວແທນໄວ້ໃນຄໍາພະຍານແຫ່ງການກະບົດຂອງເຢໂຣໂບອາມ; ການຖວາຍບູຊາອັນຈອມປອມ (ລູກງົວ), ພຣະຄຣິດອັນຈອມປອມ (ແທ່ນບູຊາ), ຮູບສັດຮ້າຍ (ການປະສົມປະສານລະຫວ່າງສາສນາຈັກແລະລັດ), ວັນນະມັດສະການອັນຈອມປອມ (ວັນອາທິດ) ແລະ ຖານະປະໂຣຫິດອັນປອມ.

ການເລີ່ມຕົ້ນຂອງອິສຣາເອນໃນສະໄໝບູຮານ, ການເລີ່ມຕົ້ນຂອງສິບເຜົ່າທາງເໜືອໃນຖານະອານາຈັກ, ແລະການເລີ່ມຕົ້ນຂອງລັດທິແອັດເວນຕິສ ລ້ວນແຕ່ມີອົງປະກອບແຫ່ງຄຳພະຍາກອນດຽວກັນ, ແລະເມື່ອນຳມາພິຈາລະນາຮ່ວມກັນ ພວກມັນກໍຊີ້ບອກອົງປະກອບແຫ່ງຄຳພະຍາກອນຂອງກົດໝາຍວັນອາທິດທີ່ຈະມາໃນໄວໆນີ້. ອິສຣາເອນໃນສະໄໝບູຮານໄດ້ອອກມາຈາກພັນທະນາການແຫ່ງອີຢິບ, ເຢໂຣໂບອາມໄດ້ອອກມາຈາກອີຢິບບ່ອນທີ່ລາວໄດ້ຫລົບໜີໄປເພື່ອພົ້ນຈາກການຂົ່ມເຫັງຂອງໂຊໂລໂມນ, ແລະລັດທິແອັດເວນຕິສແບບມິນເລີໄດ້ພຶ້ງອອກມາຈາກພັນທະນາການຂອງສັນຕະປາປາ.

ຖານະປຸໂຣຫິດຂອງເລວີໄດ້ຖືກສະຖາປະນາຂຶ້ນໃນເຫດການການກະບົດຂອງອາໂຣນ, ສ່ວນຖານະປຸໂຣຫິດປອມຂອງບັນດາມະນຸດຊັ້ນຕໍ່າສຸດໄດ້ຖືກຕັ້ງຂຶ້ນໃນຄຳພະຍານຂອງເຢໂຣໂບອາມ, ແລະເມື່ອພຣະເຈົ້າໄດ້ເຂົ້າສູ່ພັນທະສັນຍາກັບລັດທິ Adventism ແບບ Millerite, ຕາມທີ່ເປໂຕໄດ້ກ່າວໄວ້, ຊາວ Millerite ເປັນ “ຊົນຊາດທີ່ຖືກເລືອກສັນ, ຖານະປຸໂຣຫິດແຫ່ງກະສັດ, ຊົນຊາດບໍລິສຸດ, ປະຊາຊົນອັນເປັນກຳມະສິດພິເສດ; ເພື່ອວ່າພວກທ່ານຈະປະກາດຄຳສັນລະເສີນຂອງພຣະອົງຜູ້ໄດ້ຊົງເອີ້ນພວກທ່ານອອກຈາກຄວາມມືດເຂົ້າສູ່ຄວາມສະຫວ່າງອັນອັດສະຈັນຂອງພຣະອົງ.” ຄວາມສະຫວ່າງທີ່ຊາວ Millerite ຖືກເອີ້ນໃຫ້ເຂົ້າສູ່ນັ້ນ ແມ່ນແສງສະຫວ່າງແຫ່ງເພັດພອຍຂອງ Miller ທີ່ຖືກສະແດງໄວ້ເທິງສອງແຜ່ນຈາລຶກຂອງ Habakkuk ອັນໄດ້ຖືກເປັນແບບໄວ້ໃນປະຫວັດການກະບົດຂອງອາໂຣນໂດຍສອງແຜ່ນຈາລຶກແຫ່ງພຣະບັນຍັດສິບປະການ. ຄວາມມືດທີ່ພວກເຂົາຖືກເອີ້ນໃຫ້ອອກມານັ້ນ ແມ່ນຍຸກມືດແຫ່ງການປົກຄອງຂອງສັນຕະປາປາ ຊຶ່ງໄດ້ຖືກເປັນແບບໄວ້ໂດຍຄວາມມືດແຫ່ງການເປັນທາດຢູ່ເອຢິບ.

ເມື່ອພຣະຄຣິດໄດ້ຍົກຕັ້ງພຣະວິຫານທີ່ໄດ້ຖືກຢຽບຍ່ຳລົງໂດຍທັງລັດທິນອກສາສະໜາ ແລະ ລັດທິສັນຕະປາປາຂຶ້ນມາອີກ, ພຣະອົງໄດ້ກະທຳການນັ້ນໃນຊ່ວງສີ່ສິບຫົກປີ ຄືແຕ່ປີ 1798 ຫາ 1844. ເມື່ອພຣະອົງໄດ້ສ້າງພຣະວິຫານນັ້ນຂຶ້ນແລ້ວ, ແລ້ວໃນຖານະເປັນທູດຜູ້ຖືພັນທະສັນຍາ, ພຣະອົງກໍໄດ້ສະເດັດມາຍັງພຣະວິຫານຂອງພຣະອົງຢ່າງກະທັນຫັນໃນວັນທີ 22 ຕຸລາ 1844, ເພາະວ່າພຣະອົງໄດ້ສ້າງພຣະວິຫານທີ່ໄດ້ຖືກຢຽບຍ່ຳ ແລະ ຖືກທຳລາຍນັ້ນຂຶ້ນໃໝ່, ແລະ ພຣະອົງຍັງໄດ້ຊຳລະຄະນະປຸໂຣຫິດໜຶ່ງ ຊຶ່ງໄດ້ຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍເຜົ່າເລວີ.

ໃນວັນທີ 22 ຕຸລາ 1844 ພຣະຄຣິດໄດ້ສະເດັດມາຍັງພຣະວິຫານຂອງພຣະອົງຢ່າງກະທັນຫັນ ແລະໄດ້ຊົງເຂົ້າສູ່ພັນທະສັນຍາກັບຊົນຊາດໜຶ່ງຜູ້ຊຶ່ງຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍລະບົບປຸໂຣຫິດເລວີ, ແຕ່ພໍເຖິງປີ 1863 ພວກເຂົາໄດ້ທຳຊ້ຳການກະບົດຂອງອາໂຣນ, ແລະລະບົບປຸໂຣຫິດແບບມິນເລີຣາຍຕ໌ໄດ້ປ່ຽນຜ່ານໄປເປັນລະບົບປຸໂຣຫິດແຫ່ງລາໂອດິເກຍ ດັ່ງທີ່ຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍລະບົບປຸໂຣຫິດຂອງເຢໂຣໂບອາມທີ່ຄັດເອົາຄົນຊັ້ນຕ່ຳສຸດຂອງມະນຸດ ແລະໂດຍພວກຄົນໂງ່ທີ່ເຕັ້ນລຳຂອງອາໂຣນ. ແຕ່ຄຳພະຍານແຫ່ງການກະບົດຂອງເຢໂຣໂບອາມມີຄຳພະຍານທີ່ກວ້າງໃຫຍ່ກວ່າກ່ຽວກັບການກະບົດໃນປີ 1863. ເມື່ອເຢໂຣໂບອາມໄດ້ສະຖາປະນາລະບົບການນະມັດສະການອັນເທັດຂອງຕົນ ສາດສະດາຜູ້ໜຶ່ງຈາກເຢຣູຊາເລັມໄດ້ຖືກສົ່ງມາເພື່ອຕຳໜິການກະບົດຂອງເຢໂຣໂບອາມ ດັ່ງທີ່ໄດ້ຖືກປະກອບແບບໄວ້ໃນການທີ່ອັດເວັນຕິສ໌ແບບມິນເລີຣາຍຕ໌ຖືກນຳໃຫ້ຍອມຮັບວັນຊະບາໂຕໃນພຣະບັນຍັດສິບປະການເປັນວັນແຫ່ງການພັກຜ່ອນ.

ເມື່ອອາດເວນຕິສ໌ຍອມຮັບແສງສະຫວ່າງແຫ່ງທູດສະຫວັນອົງທີສາມ ແລະພຣະວິຫານ ພວກເຂົາໄດ້ເປັນຄໍາຕິເຕືອນແກ່ພວກໂປຣແຕສຕັງເຫຼົ່ານັ້ນທີ່ໄດ້ປະຕິເສດແສງສະຫວ່າງທີ່ເພີ່ມຂຶ້ນແຫ່ງການເປີດຜະນຶກ ຊຶ່ງໄດ້ເລີ່ມຂຶ້ນໃນເວລາສຸດທ້າຍໃນປີ 1798. ດັ່ງທີ່ອິດສະຣາເອນໃນສະໄໝບູຮານໄດ້ລືມວັນສະບາໂຕໃນຂະນະທີ່ຢູ່ໃນການເປັນທາດໃນອີຢິບ, ຄຣິສຕະຈັກໃນຖິ່ນກັນດານກໍໄດ້ລືມວັນສະບາໂຕເມື່ອຮອດປີ 1798 ເຊັ່ນກັນ. ແສງສະຫວ່າງທີ່ເພີ່ມຂຶ້ນຂອງຂ່າວສານແຫ່ງໂມງແຫ່ງການພິພາກສາ ທີ່ພວກມິນເລີໄທຕ໌ໄດ້ນໍາມານັ້ນ ໃນທີ່ສຸດໄດ້ນໍາໄປສູ່ພຣະວິຫານ ແລະພຣະບັນຍັດຂອງພຣະເຈົ້າ.

ແສງສະຫວ່າງນັ້ນໄດ້ມາເຖິງໃນວັນທີ 22 ຕຸລາ 1844 ແລະເປັນຕົວແທນແຫ່ງການຕິຕຽນການນະມັດສະການອັນເທັດຈິງ ຕໍ່ຜູ້ທີ່ໄດ້ຖືກເອີ້ນໃຫ້ອອກມາຢ່າງສິ້ນເຊີງຈາກຄໍາສອນອັນຜິດພາດຂອງຄາທອລິກ. ການນະມັດສະການດວງອາທິດເປັນເຄື່ອງໝາຍແຫ່ງອໍານາດຂອງຄາທອລິກເໜືອບັນດາຄຣິດຈັກທີ່ໄດ້ກັບຄືນໄປສູ່ອ້ອມອົງຂອງນາງ. ການຕິຕຽນນັ້ນຖືກເປັນຕົວແທນໃນການສະຖາປະນາລະບົບການນະມັດສະການອັນເທັດຂອງເຢໂຣໂບອາມ.

ຄຽງຄູ່ກັບການກະບົດເລື່ອງລູກງົວຄໍາໃນພະຍານຂອງອາໂຣນ ແລະ ເຢໂຣໂບອາມ ຍັງລວມເຖິງການສະຖາປະນາຢ່າງເປັນທາງການຂອງລະບົບນະມັດສະການອັນປອມທີ່ເຢໂຣໂບອາມໄດ້ກໍານົດໄວ້ໃນພະຍານຂອງເຂົາ. ການສະຖາປະນານັ້ນເປັນຕົວແທນຂອງຄວາມແຕກຕ່າງລະຫວ່າງການນະມັດສະການທີ່ຈະຕ້ອງຖືກປະກອບຂຶ້ນໃນເຢຣູຊາເລັມ ແລະ ລະບົບປອມແປງຂອງເຢໂຣໂບອາມ. ຕັ້ງແຕ່ 1798 ຈົນເຖິງ 1844 ອົງພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້າໄດ້ນໍາພົນຂອງພຣະອົງອອກຈາກຄວາມມືດແຫ່ງການປົກຄອງຂອງສັນຕະປາປາ ເຂົ້າສູ່ແສງພະຍາກອນອັນອັດສະຈັນທີ່ຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍທູດສະຫວັນສາມອົງໃນພຣະນິມິດບົດທີສິບສີ່. ບັນດາຄຣິດຈັກໂປຣເຕສຕັງໄດ້ປະຕິເສດແສງນັ້ນ ແລະ ໂດຍການກະທໍາເຊັ່ນນັ້ນ ພວກເຂົາໄດ້ກາຍເປັນບຸດສາວຂອງລັດທິຄາທອລິກໃນປີ 1844.

ການນະມັດສະການຂອງເຢໂຣໂບອາມເປັນແບບຢ່າງພະຍາກອນຂອງລະບົບການນະມັດສະການຄາທອລິກ, ແລະໃນເລື່ອງລາວຂອງເຂົາ ອານາຈັກຝ່າຍເໜືອຂອງອິດສະຣາເອນເປັນຕົວແທນຂອງລະບົບເທັດຂອງຄາທອລິກທີ່ພວກໂປຣແຕສຕັນໃນປະຫວັດສາດມິນເລີໄຣຕ໌ໄດ້ເລືອກທີ່ຈະຍັງຄົງຢູ່ໃນນັ້ນ. ສັນຍະລັກຂອງລະບົບນັ້ນຄືການນະມັດສະການດວງອາທິດ.

ບັນດາພົມມະຈັນທີ່ສັດຊື່ແລະສະຫຼາດ ຜູ້ໄດ້ເຂົ້າໄປໃນພຣະສະຖານບໍລິສຸດທີ່ສຸດໃນວັນທີ 22 ຕຸລາ 1844 ເປັນຕົວແທນແຫ່ງການຕິຕຽນພວກໂປຣແຕສຕັງ ຜູ້ທີ່ພຶ່ງໄດ້ກັບໄປສູ່ອິດທິພົນຂອງຄາໂຕລິກ ແລະໄດ້ກາຍເປັນບຸດສາວຂອງໂຣມ. ໃນການສະຖາປະນາລະບົບການນະມັດສະການປອມຂອງເຢໂຣໂບອາມ ມີຜູ້ພະຍາກອນຄົນໜຶ່ງມາຈາກຢູດາ ແລະໄດ້ຕິຕຽນເຢໂຣໂບອາມ ອັນເປັນການພາບລ່ວງໜ້າເຖິງບັນດາພົມມະຈັນທີ່ສັດຊື່ ຜູ້ໄດ້ເຂົ້າໄປໃນພຣະສະຖານບໍລິສຸດທີ່ສຸດ ແລະໄດ້ຖືກນຳໃຫ້ຮັບຮູ້ພຣະບັນຍັດຂອງພຣະເຈົ້າ. ເລື່ອງຂອງຜູ້ພະຍາກອນຄົນນັ້ນ ແລະການຕິຕຽນຂອງລາວຕໍ່ເຢໂຣໂບອາມ ເປັນສິ່ງທີ່ໃຫ້ຄວາມແຈ້ງຢ່າງຍິ່ງເມື່ອພິຈາລະນາການກະບົດໃນປີ 1863, ແຕ່ເລື່ອງນັ້ນຈຳເປັນຕ້ອງຖ້າໄວ້ ຈົນກວ່າຈຸດຈົບຈະຖືກວາງໄວ້ຄຽງຄູ່ກັບຈຸດເລີ່ມຕົ້ນ.

ການເລີ່ມຕົ້ນຂອງອິດສະຣາເອນໃນສະໄໝບູຮານ, ອານາຈັກຂອງເຢໂຣໂບອາມ, ແລະອິດສະຣາເອນໃນຍຸກສະໄໝໃໝ່ ລ້ວນສອດຄ່ອງກັນ, ແລະຮ່ວມກັນແລ້ວພວກມັນໃຫ້ພະຍານສາມປະການກ່ຽວກັບຈຸດອວສານຂອງສັດຮ້າຍແຫ່ງແຜ່ນດິນໂລກໃນພຣະນິມິດບົດທີສິບສາມ, ໃນເວລາທີ່ກົດໝາຍວັນອາທິດທີ່ຈະມາເຖິງໃນໄວໆນີ້. ຜູ້ຊື່ສັດໃນອັດເວນຕິສຶມແບບມິນເລີໄທ ໃນວັນທີ 22 ເດືອນຕຸລາ ຄ.ສ. 1844 ໄດ້ກາຍເປັນເຂົາແຫ່ງໂປຣເຕສຕັງທີ່ແທ້ຈິງຂອງສັດຮ້າຍແຫ່ງແຜ່ນດິນໂລກ, ແລະພວກເຂົາໄດ້ເປັນດັ່ງນັ້ນໃນປະຫວັດສາດທີ່ເລີ່ມຂຶ້ນໃນເວລາແຫ່ງອວສານໃນປີ 1798. ປີ 1798 ເປັນຈຸດເລີ່ມຕົ້ນຂອງອານາຈັກທີຫົກໃນຄຳພະຍາກອນພຣະຄຳພີ, ຄື ສະຫະລັດອາເມຣິກາ, ແລະເປັນການສະຖາປະນາເຂົາແຫ່ງໂປຣເຕສຕັງທີ່ແທ້ຈິງຂອງອັດເວນຕິສຶມໃນສະຫະລັດອາເມຣິກາ. ໃນປະຫວັດສາດແຫ່ງການເລີ່ມຕົ້ນນັ້ນ ແມ່ນເປັນຕົວແທນຂອງປະຫວັດສາດແຫ່ງການສິ້ນສຸດຂອງສະຫະລັດອາເມຣິກາ, ເພາະພຣະເຢຊູຊົງສະແດງຈຸດອວສານຂອງສິ່ງໜຶ່ງຢູ່ສະເໝີ ໂດຍອາໄສການເລີ່ມຕົ້ນຂອງສິ່ງນັ້ນ.

ພະຍານເລີ່ມຕົ້ນທັງສາມຂອງອິດສະຣາເອນໃນສະໄໝບູຮານ, ສະໄໝທັນສະໄໝ, ແລະອິດສະຣາເອນຂອງເຢໂຣໂບອາມ ສະແດງໃຫ້ເຫັນຈຸດຈົບຂອງສັດຮ້າຍແຫ່ງແຜ່ນດິນໂລກ, ແຕ່ຍັງມີອີກຈຸດຈົບໜຶ່ງທີ່ຈຳເປັນຕ້ອງຖືກວາງໄວ້ລ່ວງໜ້າ ກ່ອນຈະນຳສະເໜີຄຳພະຍານຂອງສາດສະດາຜູ້ທີ່ມາຈາກຢູດາ ແລະໄດ້ກ່າວຕຳໜິເຢໂຣໂບອາມ. ປະຫວັດສາດແຫ່ງຈຸດຈົບທີ່ຈຳເປັນຕ້ອງຖືກລວມເຂົ້າໄວ້ນັ້ນ ແມ່ນຈຸດຈົບຂອງອານາຈັກເໜືອ ແລະອານາຈັກໃຕ້ຂອງອິດສະຣາເອນ ດັ່ງທີ່ຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍສາດສະດາເອເຊກີເອນ.

ບໍ່ຄວນຖືກລືມວ່າ ສິ່ງທີ່ເຮົາກໍາລັງຊີ້ແຈງຢູ່ໃນຂະນະນີ້ຄື ການກະບົດໃນປີ 1863 ໄດ້ຖືກໝາຍໄວ້ໂດຍສິ່ງອັນໜ້າກຽດຊັງປະການທໍາອິດໃນເອເຊກຽນ ບົດ 8, ຊຶ່ງແມ່ນຮູບພາບແຫ່ງຄວາມຫຶງຫວງ. ເມື່ອເຮົາໄດ້ພິຈາລະນາຈຸດຈົບຂອງອານາຈັກເໜືອແລະອານາຈັກໃຕ້ ດັ່ງທີ່ຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍເອເຊກຽນແລ້ວ ເຮົາຈະມີຫຼັກຖານຫຼາຍເກີນພໍທີ່ຈະຢືນຢັນວ່າ ການກະບົດໃນປີ 1863 ໄດ້ຖືກສະແດງໄວ້ໂດຍການກະບົດຂອງອາໂຣນແລະເຢໂຣໂບອາມ, ແລະວ່າມັນຊີ້ບອກເຖິງຈຸດເລີ່ມຕົ້ນຂອງຊົ່ວອາຍຸທໍາອິດໃນສີ່ຊົ່ວອາຍຸຂອງອັດເວັນຕິສຶມແຫ່ງລາໂອດີເກຍ.

ພວກເຮົາຈະສືບຕໍ່ການສຶກສານີ້ໃນບົດຄວາມຖັດໄປ.