ເລົາດີເຊຍ - ເລກສີ່

ປະເດັນທີ່ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຊີ້ອອກ ຊຶ່ງ Stephen Haskell ອາດຈະບໍ່ໄດ້ເຫັນ ແມ່ນແມ່ນວ່າທ່ານໄດ້ທະນຸຖະໜອມມັນໄວ້ໂດຍການຍອມຮັບຄວາມຈິງທັງຫຼາຍທີ່ນຳໃຫ້ຄວາມຈິງຂໍ້ນີ້ປະຈັກແຈ້ງ ກໍຄື ໃນປະຫວັດສາດຊ່ວງທ້າຍຂອງອິສຣາເອນໂບຮານ ທ່ານຈະພົບເຫັນພ້ອມກັນນັ້ນເຖິງການເລີ່ມຕົ້ນຂອງອິສຣາເອນສະໄໝໃໝ່ ຊ້ອນທັບຢູ່ໃນຊ່ວງເວລາທາງປະຫວັດສາດດຽວກັນ. ເມື່ອພຣະຄຣິດກຳລັງຢືນຢັນພັນທະສັນຍາກັບຄົນຈຳນວນຫຼາຍເປັນເວລາໜຶ່ງອາທິດ (ສອງພັນຫ້າຮ້ອຍຊາວວັນ) ອິສຣາເອນໂບຮານກຳລັງດຳເນີນຊີວິດຕາມປະສົບການຂອງ Laodicea ຢູ່ໃນຂອບເຂດທີ່ຈະຖືກຄາຍອອກຈາກພຣະໂອດຂອງພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້າ. ໃນເວລາດຽວກັນນັ້ນ ອິສຣາເອນສະໄໝໃໝ່ກຳລັງດຳເນີນຊີວິດຕາມປະສົບການຂອງ Ephesus. Laodicea ຂອງອິສຣາເອນໂບຮານກຳລັງຖືກກະຈັດກະຈາຍ ແລະ Ephesus ຂອງອິສຣາເອນສະໄໝໃໝ່ກຳລັງຖືກຮວບຮວມເຂົ້າມາ ໃນປະຫວັດສາດອັນດຽວກັນນັ້ນ.

ແລະ “ແມ່ນແລ້ວ” ຖ້າທ່ານກຳລັງສົງໄສຢູ່, ຂ້າພະເຈົ້າຮູ້ດີວ່າອາທິດນັ້ນທີ່ພຣະຄຣິດໄດ້ຢືນຢັນພັນທະສັນຍາໃຫ້ສຳເລັດຕາມຄຳພະຍາກອນໃນ Daniel ບົດ 9, ຊຶ່ງເລີ່ມຕົ້ນໃນເວລາຮັບບັບຕິສະມາຂອງພຣະອົງ ແລະສິ້ນສຸດດ້ວຍການເອົາຫີນຂວ້າງ Stephen ນັ້ນ, ບໍ່ແມ່ນສອງພັນຫ້າຮ້ອຍຊາວວັນຕາມຕົວອັກສອນແທ້ໆ, ແຕ່ໃນທາງພະຍາກອນແລ້ວມັນເປັນແນ່ນອນທີ່ສຸດ, ເພາະວ່າໃນທາງພະຍາກອນ ໜຶ່ງປີເທົ່າກັບສາມຮ້ອຍຫົກສິບວັນ. ສາມຮ້ອຍຫົກສິບວັນຄູນດ້ວຍເຈັດ ເທົ່າກັບສອງພັນຫ້າຮ້ອຍຊາວວັນ, ແລະ “ໃຈກາງຢ່າງແທ້ຈິງ” ຂອງອາທິດຝ່າຍພະຍາກອນນັ້ນຄືໄມ້ກາງແຂນ. ໃນທາງພະຍາກອນ ພຣະຄຣິດໄດ້ວາງໄມ້ກາງແຂນໄວ້ໃນໃຈກາງຢ່າງແທ້ຈິງຂອງໄລຍະເວລາຝ່າຍພະຍາກອນສອງພັນຫ້າຮ້ອຍຊາວວັນ, ດັ່ງນັ້ນຈຶ່ງສະແດງວ່າ “ເຈັດເທື່ອ” ໃນ Leviticus 26 ນັ້ນ ຖືກສະຖາປະນາແລະຄ້ຳຈຸນໄວ້ໂດຍໄມ້ກາງແຂນຂອງພຣະຄຣິດ. ມິໃຊ່ເລື່ອງບັງເອີນທີ່ເມື່ອ Sister White ສັ່ງສອນ—ດັ່ງທີ່ນາງໄດ້ກະທຳ—ວ່າ ທັງສອງຕາຕະລາງສັກສິດຂອງ Habakkuk; ແຜນພາບປີ 1843 ແລະ 1850 ນັ້ນ ມີຄຳພະຍາກອນສອງພັນຫ້າຮ້ອຍຊາວປີຢູ່ໃນໃຈກາງຂອງແຜນພາບພໍດີ, ແລະທັງສອງແຜນພາບກໍມີໄມ້ກາງແຂນຢູ່ໃນໃຈກາງຢ່າງແທ້ຈິງຂອງພາບປະກອບນັ້ນ.

ຄຽງຄູ່ກັບຫຼັກການທີ່ວ່າ ຄຣິສຕະຈັກທັງເຈັດແຫ່ງນັ້ນຖືກຊ້ຳອີກໃນປະຫວັດສາດຂອງພວກ Millerite ແລະໃນປະຫວັດສາດຂອງເຮົາດ້ວຍ ຍັງມີອີກຫຼັກການສຳຄັນໜຶ່ງທີ່ Adventism ໃນຍຸກຕົ້ນໄດ້ຍອມຮັບ. ຫຼັກການນັ້ນສະແດງໃຫ້ເຫັນວ່າ ເສັ້ນຄຳພະຍາກອນ “ພາຍໃນ ແລະ ພາຍນອກ” ຂອງປະຫວັດສາດດຽວກັນ ຖືກນຳໃຊ້ໂດຍພຣະວິນຍານບໍລິສຸດເພື່ອຖ່າຍທອດຄວາມຈິງ. Miller ໄດ້ຮັບຮູ້ສິ່ງນີ້ ແລະໄດ້ສອນມັນໂດຍກົງ. ລາວໄດ້ສອນຢ່າງຖືກຕ້ອງວ່າ ຕາປະທັບທັງເຈັດໃນພຣະນິມິດ ເປັນຕົວແທນຂອງປະຫວັດສາດທີ່ຂະໜານກັບຄຣິສຕະຈັກຕ່າງໆ, ແຕ່ໃນພາບປະກອບທີ່ຂະໜານກັນນັ້ນ ຕາປະທັບເປັນຕົວແທນຂອງຄວາມຈິງພາຍນອກ ແລະຄຣິສຕະຈັກທັງຫຼາຍເປັນຕົວແທນຂອງຄວາມຈິງພາຍໃນ ຂອງປະຫວັດສາດອັນດຽວກັນ. Uriah Smith ກໍໄດ້ກ່າວເຖິງຫຼັກການນີ້ເຊັ່ນກັນ ແລະໄດ້ໃຊ້ຄຳວ່າ “ພາຍໃນ” ແລະ “ພາຍນອກ” ຊຶ່ງສຳລັບຂ້າພະເຈົ້າແລ້ວ ເບິ່ງຄືວ່າເປັນວິທີທີ່ດີທີ່ສຸດໃນການສະແດງເຖິງສອງເສັ້ນທີ່ຂະໜານກັນນັ້ນ.

ບັດນີ້ ພວກເຮົາຈະເລີ່ມພິຈາລະນາເຖິງຄຣິສຕະຈັກທັງເຈັດ. ເປັນສິ່ງສຳຄັນທີ່ຈະຕະໜັກວ່າ ຄຣິສຕະຈັກສອງແຫ່ງທຳອິດ ແລະຕໍ່ມາອີກ ຄື ຄຣິສຕະຈັກແຫ່ງທີສາມແລະແຫ່ງທີສີ່ ມີຄວາມສຳພັນແບບ “ເຫດ ແລະ ຜົນ” ທີ່ຈຳເປັນຕ້ອງພິຈາລະນາຮ່ວມກັນ. ສະເມີນາແມ່ນຄຣິສຕະຈັກທີ່ເປັນຕົວແທນຂອງບັນດາຜູ້ທີ່ຖືກໂຣມຂົ່ມເຫັງ, ແລະ ເອເຟໂຊແມ່ນຄຣິສຕະຈັກທີ່ໄດ້ນຳຂ່າວປະເສີດໄປສູ່ໂລກທັງສິ້ນ.

ຄຣິສຕະຈັກເອເຟໂຊເປັນຕົວແທນຂອງຄຣິສຕະຈັກຍຸກຕົ້ນ ທີ່ດຳເນີນຊີວິດ “ຢ່າງຊອບທຳໃນພຣະເຢຊູຄຣິດ” ຊຶ່ງເປັນ “ເຫດ” ທີ່ຍ່ອມກໍ່ໃຫ້ເກີດ “ຜົນ” ຢູ່ສະເໝີ.

ຄວາມເປັນຄົນຊອບທຳຂອງຄຣິສຕະຈັກເມືອງເອເຟໂຊ ໄດ້ນຳມາຊຶ່ງການຂົ່ມເຫັງທີ່ຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍຄຣິສຕະຈັກເມືອງສະເມີນາ. ຄຣິສຕະຈັກທັງສອງແຫ່ງນີ້ເປັນຕົວແທນຂອງຄວາມສຳພັນລະຫວ່າງເຫດແລະຜົນ, ແລະຜົນນັ້ນຈຳເປັນຕ້ອງມີເຫດນຳໜ້າ. ການຂົ່ມເຫັງໃນວິກິດການກົດໝາຍວັນອາທິດ ຖືກຍຸແຍງຂຶ້ນໂດຍການສຳແດງອອກຂອງສິ່ງທີ່ Sister White ເອີ້ນວ່າ “ຄວາມເປັນຄົນຊອບທຳແບບດັ້ງເດີມ.” ຊຶ່ງເປັນຄວາມເປັນຄົນຊອບທຳທີ່ໄດ້ຖືກສະແດງໃຫ້ເຫັນແລ້ວໃນປະຫວັດສາດໃນອະດີດ ຫຼື ໃນປະຫວັດສາດຍຸກດັ້ງເດີມ.

ສຽງຮ້ອງໃນຍາມທ່ຽງຄືນຂອງ “ວັນສຸດທ້າຍ” ແມ່ນການຟື້ນຟູຂອງ “ຄວາມເປັນພຣະເຈົ້າແບບດັ້ງເດີມ” ດັ່ງທີ່ຖືກລະບຸໄວ້ໃນຂໍ້ຄວາມນັ້ນ. ມັນເປັນການຟື້ນຟູທີ່ເກີດຂຶ້ນໃນຂະບວນການໜຶ່ງ, ບໍ່ແມ່ນໃນຄຣິສຕະຈັກ. ປະຫວັດສາດທີ່ Sister White ໃຊ້ເພື່ອອະທິບາຍການຟື້ນຟູນັ້ນ ແມ່ນປະຫວັດສາດຂອງ “ຍຸກອັກຄະສາວົກ,” ຊຶ່ງຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍຄຣິສຕະຈັກເອເຟໂຊ. ການຟື້ນຟູນັ້ນຈະກໍາເນີດ “ການຂົ່ມເຫັງ.”

“ຊີວິດຂອງພຣະຄຣິດໃນໂລກ” ໃນຂໍ້ຄວາມຕໍ່ໄປນີ້ເປັນຕົວແທນຂອງການເລີ່ມຕົ້ນແຫ່ງຄຣິດຕະຈັກເອເຟໂຊ, ແຕ່ຂະນະດຽວກັນກໍຍັງເປັນແບບຢ່າງເຊິ່ງລ່ວງໜ້າເຖິງປະຫວັດສາດຂອງແອດເວນຕິສຶມແຫ່ງລາໂອດີເຊຍໃນຕອນສຸດທ້າຍຂອງໂລກ.

ປະສົບການທີ່ຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍເອເຟໂຊ ເກີດຂຶ້ນພ້ອມກັນກັບປະສົບການຂອງລາໂອດິເກຍ. ພວກຢິວທີ່ມັກໂຕ້ຖຽງຈຸກຈິກເປັນລາໂອດິເກຍແຫ່ງອິດສະຣາເອນໃນສະໄໝບູຮານ ແລະ ພຣະຄຣິດກັບພວກສາວົກຂອງພຣະອົງເປັນເອເຟໂຊແຫ່ງອິດສະຣາເອນໃນສະໄໝໃໝ່. ໂຢຮັນຜູ້ໃຫ້ບັບຕິສະມາໄດ້ເປີດຕົວຄຣິສຕະຈັກເອເຟໂຊ, ແລະ ທ່ານເປັນຕົວແທນຂອງຄຣິສຕະຈັກໃນ “ວັນສຸດທ້າຍ” ຊຶ່ງຖືກຄັດຄ້ານໂດຍພວກລາໂອດິເກຍ ຜູ້ທີ່ເອີ້ນຕົນເອງວ່າເປັນຢິວ ແຕ່ພວກເຂົາບໍ່ແມ່ນ.

ເອເຟໂຊແມ່ນ “ສາເຫດ” ແລະ ສະເມີນາແມ່ນ “ຜົນ.” ເປີກາໂມສ ແລະ ທີອາທີຣາ ກໍເປັນຕົວແທນຂອງຄວາມສຳພັນແບບສາເຫດແລະຜົນເຊັ່ນດຽວກັນ. ເປີກາໂມສແມ່ນຄຣິສຕະຈັກແຫ່ງການປະນີປະນອມ ທີ່ໄດ້ເຮັດໃຫ້ຄຣິສຕຽນສາສະໜາເສື່ອມໂຊມໂດຍການປະສົມມັນເຂົ້າກັບສາສະໜານອກຮີດ. ຄຣິສຕະຈັກຄຣິດສະຕຽນໄດ້ລົ້ມລົງເມື່ອມັນຍອມຮັບຫຼັກຕັ້ງທີ່ວ່າ ການນັບຖືຮູບເຄົາລົບຂອງສາສະໜານອກຮີດສາມາດດຳຮົງຢູ່ຮ່ວມກັນພາຍໃນຂອບເຂດຂອງມັນໄດ້. ຈັກກະພັດ ຄອນສະຕັນຕິນ ເປັນສັນຍະລັກຂອງປະຫວັດສາດແຫ່ງການປະນີປະນອມນັ້ນ, ແລະ ບົດບາດທາງຄຳພະຍາກອນຂອງລາວຄືການກໍ່ໃຫ້ເກີດການຫຼົງໄປຈາກຄຣິສຕຽນແທ້ລ່ວງໜ້າກ່ອນທີ່ລະບົບສັນຕະປາປາຈະຖືກເປີດເຜີຍ.

ຄຣິດຈັກເປີກາໂມສແມ່ນ “ເຫດ,” ແລະ ທີອາທີຣາແມ່ນ “ຜົນ.” ຜູ້ພະຍາກອນດານີເອນໄດ້ນຳສະເໜີປະຫວັດສາດແຫ່ງຄວາມເປັນນອກສາສະໜາທີ່ຄ່ອຍໆຍອມທາງໃຫ້ແກ່ອຳນາດສັນຕະປາປາເລື້ອຍມາ, ແລະ ການຕົກໄປຈາກຄວາມເຊື່ອທີ່ນຳໜ້າກ່ອນການສະຖາປະນາອຳນາດສັນຕະປາປາ ຊຶ່ງໂປໂລໄດ້ລະບຸໄວ້ນັ້ນ ໄດ້ຖືກກ່າວເຖິງຢູ່ໃນດານີເອນບົດ 11.

ຄຣິດຈັກແຫ່ງການປະນີປະນອມ ຊຶ່ງໄດ້ຕົກຖອຍໄປກ່ອນທີ່ອຳນາດຂອງສັນຕະປາປາຈະຖືກເຜີຍແຜ່ເຂົ້າສູ່ໜ້າປະຫວັດສາດ ຖືກດານີເອນແທນຄ່າໄວ້ວ່າເປັນ “ພວກທີ່” ໄດ້ລະຖິ້ມ “ພັນທະສັນຍາອັນບໍລິສຸດ.” ຫຼັງຈາກພວກເຂົາໄດ້ລະຖິ້ມພັນທະສັນຍາແລ້ວ ຈຶ່ງເກີດມີອຳນາດສັນຕະປາປາຂຶ້ນ ຊຶ່ງດານີເອນແທນຄ່າໄວ້ວ່າເປັນ “ສິ່ງທີ່ໜ້າຊັງອັນນຳມາຊຶ່ງຄວາມຮ້າງເປົ່າ,” ແລະໄດ້ຖືກສະຖາປະນາໄວ້ເທິງບັນລັງແຫ່ງແຜ່ນດິນໂລກ. ຊິດເຕີ ໄວທ໌ ໄດ້ລະບຸເຖິງຫົກຂໍ້ສຸດທ້າຍຂອງດານີເອນບົດທີ 11 ເມື່ອນາງກ່າວວ່າ “ຄຳພະຍາກອນໃນດານີເອນບົດທີ 11 ໄດ້ເກືອບບັນລຸຄວາມສຳເລັດຢ່າງຄົບຖ້ວນແລ້ວ.” ຫົກຂໍ້ສຸດທ້າຍນັ້ນແມ່ນການສຳເລັດຂັ້ນສຸດທ້າຍຂອງດານີເອນບົດທີ 11, ແລະນາງສອນວ່າ ປະຫວັດສາດທີ່ຖືກແທນຄ່າໂດຍຂໍ້ພຣະຄຳສຸດທ້າຍເຫຼົ່ານັ້ນ ໄດ້ຖືກວາງແບບໄວ້ແລ້ວໂດຍ ດານີເອນ 11:30–36, ຊຶ່ງລະບຸເຖິງ “ເຫດ ແລະ ຜົນ” ທາງປະຫວັດສາດ ທີ່ Pergamos ແລະ Thyatira ເປັນຕົວແທນ.

ຄວາມສຳພັນແບບເຫດແລະຜົນຂອງ Pergamos ແລະ Thyatira ພ້ອມທັງຄວາມສຳພັນແບບເຫດແລະຜົນຂອງ Ephesus ແລະ Smyrna ຈະຖືກຊ້ຳອີກໃນ “ວັນສຸດທ້າຍ.” ພວກໂປຣແຕສແຕນໃນສະຫະລັດອາເມຣິກາຈະປະນີປະນອມກັບການບູຊາຮູບເຄົາລົບ, ດັ່ງທີ່ຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍ Pergamos (ເຄື່ອງໝາຍສຳຄັນສູງສຸດຂອງການບູຊາຮູບເຄົາລົບຄືການນະມັດສະການດວງອາທິດ), ແລະເມື່ອພວກເຂົາຖອຍຫຼັງໄປ ທາງກໍຈະຖືກຈັດຕຽມໄວ້ສຳລັບຄົນແຫ່ງບາບ ເພື່ອໃຫ້ຖືກເປີດເຜີຍອີກຄັ້ງໜຶ່ງໃນເຊີງຄຳພະຍາກອນ. ໃນຂະນະທີ່ການຖອຍຫຼັງ ແລະການຍົກຕຳແໜ່ງອຳນາດຂອງສັນຕະປາປາຂຶ້ນເທິງບັນລັງຖືກຊ້ຳອີກ, ພຣະເຈົ້າກໍຈະຊົງຍົກຕັ້ງຄຣິດຕະຈັກໜຶ່ງຂຶ້ນພ້ອມກັນ ອັນຖືກເປັນແບບໂດຍ Ephesus ເພື່ອຖືຂ່າວສານແຫ່ງ Daniel ແລະ Revelation ໄປສູ່ໂລກ, ແລະການຂົ່ມເຫັງທີ່ຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍ Smyrna ກໍຈະຖືກຊ້ຳອີກ.

ຂ້າພະເຈົ້າຈະກ່າວເຖິງສາມຄຣິສຕະຈັກສຸດທ້າຍ ຫຼັງຈາກພວກເຮົາໄດ້ພິຈາລະນາຄວາມຈິງທີ່ວ່າ ຕາປະທັບສີ່ດວງທຳອິດໃນພຣະນິມິດ ເປັນແນວຄວາມຈິງພາຍນອກ ທີ່ດຳເນີນຄຽງຂະໜານກັນກັບແນວຄວາມຈິງພາຍໃນ ຊຶ່ງຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍຄຣິສຕະຈັກສີ່ແຫ່ງທຳອິດ. ດັ່ງທີ່ໄດ້ກ່າວໄວ້ແລ້ວ, Uriah Smith ໄດ້ກ່າວເຖິງເລື່ອງນີ້ໄວ້ດັ່ງນີ້:

ພວກເຮົາໄດ້ສະແດງແລ້ວວ່າ ຄຣິດຈັກສີ່ແຫ່ງທໍາອິດເປັນຕົວແທນຂອງສອງຄວາມສໍາພັນແບບ “ເຫດແລະຜົນ” ທີ່ຖືກທໍາຊ້ໍາອີກໃນ “ວັນສຸດທ້າຍ.” ໂດຍອີງໃສ່ຜູ້ບຸກເບີກແຫ່ງອັດເວັນຕິສຶມ, ແຕ່ທີ່ສໍາຄັນຍິ່ງກວ່ານັ້ນ ໂດຍອີງໃສ່ສິດອໍານາດຂອງພຣະຄໍາຂອງພຣະເຈົ້າ, ປະຫວັດພາຍໃນສີ່ປະການຂອງຄຣິດຈັກນັ້ນຄວນຈະມີປະຫວັດພາຍນອກຄູ່ຂະໜານກັນ ຊຶ່ງຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍຕາປະທັບສີ່ດວງທໍາອິດ. ຕາປະທັບດວງທີໜຶ່ງແລະດວງທີສອງສະທ້ອນລັກສະນະດຽວກັນຂອງເອເຟໂຊແລະສະເມີນາ, ແຕ່ໃຊ້ມ້າສີຂາວເພື່ອເປັນຕົວແທນງານແຫ່ງການນໍາຄຣິດສາສະໜາໄປສູ່ໂລກ. ມັນເປັນຕົວແທນງານພາຍນອກຂອງຄຣິດຈັກ, ແລະຕາປະທັບດວງທີສອງເປັນຕົວແທນການອາບເລືອດຂອງສະເມີນາດ້ວຍມ້າສີແດງ.

ພຣະທຳເຊຄາຣິຢາມີຂໍ້ຄວາມຢູ່ບາງຕອນທີ່ລະບຸໂດຍກົງເຖິງມ້າທັງສີ່ຕົວທີ່ເປັນຕົວແທນໃນຕາປະທັບສີ່ດວງທຳອິດໃນພຣະນິມິດ. ໃນຂໍ້ຄວາມຕອນໜຶ່ງໃນບົດທີສິບນັ້ນ ເຊຄາຣິຢາລະບຸວ່າ ເມື່ອຝົນປາຍຖືກເທລົງມາ “ຝູງແກະແຫ່ງຢູດາ” ຊຶ່ງເປັນ “ພຣະນิเวศ” ຂອງພຣະເຈົ້າ ຈະຖືກປ່ຽນໃຫ້ເປັນ “ມ້າອັນສະຫງ່າຂອງພຣະອົງໃນສົງຄາມ.”

ເອເລນ ໄວທ໌ ໄດ້ລະບຸຊ້ຳໆວ່າ ການຫລັ່ງອອກຂອງພຣະວິນຍານບໍລິສຸດໃນວັນເພນເຕກອດ ເປັນແບບຢ່າງລ່ວງໜ້າຂອງຝົນປາຍທີ່ບັດນີ້ກຳລັງຫລັ່ງລົງ. ພາລະກິດທີ່ໄດ້ກະທຳເພື່ອໂລກໃນວັນເພນເຕກອດນັ້ນ ຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍຄຣິສຕະຈັກເອເຟໂຊ, ແລະ ເອເຟໂຊເປັນເຫດໃຫ້ເກີດການຂົ່ມເຫັງທີ່ຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍສະເມີນາ, ຊຶ່ງ ໂຢຮັນ ໄດ້ສະແດງໄວ້ວ່າເປັນ “ມ້າສີແດງ” ຂອງຕາປະທັບທີສອງ. ຕາປະທັບສອງປະການທຳອິດດຳເນີນໄປຄຽງຄູ່ກັບຄຣິສຕະຈັກສອງແຫ່ງທຳອິດ ແລະ ພວກມັນສະແດງເຖິງ “ວັນສຸດທ້າຍ,” ເມື່ອຝົນປາຍກຳລັງຖືກຫລັ່ງອອກ.

ພຣະວິນຍານແຫ່ງຄຳພະຍາກອນຍັງໄດ້ເລືອກທັງຈຸດສິ້ນສຸດຂອງຕາປະທັບທີສາມ ແລະຈຸດເລີ່ມຕົ້ນຂອງຕາປະທັບທີສີ່ ອັນເປັນການຜູກໂຍງທັງສອງເຂົ້າດ້ວຍກັນ (ເຫດ ແລະ ຜົນ), ແລະໃນການເຮັດດັ່ງນັ້ນ ນາງໄດ້ຈັດວາງປະຫວັດສາດທີ່ຖືກແທນຄ່າໄວ້ນັ້ນວ່າເປັນສິ່ງທີ່ດຳລົງຢູ່ໃນສະໄໝຂອງນາງ ແລະໃນ “ວັນສຸດທ້າຍ.”

ໃນປະຫວັດສ່ວນຕົວຂອງຊິດສະເຕີ ໄວທ໌ (ທີ່ໄດ້ຂຽນໄວ້ໃນປີ 1898) ຈິດວິນຍານແຫ່ງການປະນີປະນອມ ຊຶ່ງປູທາງໃຫ້ລະບົບສັນຕະປາປາກັບຄືນມາຖືກສະຖາປະນາຂຶ້ນອີກຄັ້ງ ກໍໄດ້ມີຊີວິດແລະດຳເນີນຢູ່ແລ້ວ; ເພາະວ່າການຖອຍຫຼັງຈາກຄວາມເຊື່ອຂອງໂປຣເທສແຕນ ຊຶ່ງເລີ່ມຕົ້ນຂຶ້ນເມື່ອມີການປະຕິເສດຂ່າວສານຂອງທູດສະຫວັນອົງທຳອິດໃນລະດູບ່ວງປີ 1844 ນັ້ນ, ໄດ້ເລີ່ມເຂົ້າລຸກລານເຂົ້າມາໃນເຂົາແຫ່ງແອັດເວັນຕິສໂປຣເທສແຕນແລ້ວ (ໃນປີ 1863).

ການປະນີປະນອມຂອງ Pergamos ຖືກສະແດງເປັນ “ຄູ່” ຂອງຄັນຊັ່ງໃນຕາປະທັບທີສາມ. ຄັນຊັ່ງສອງອັນສໍາລັບການຊັ່ງຕວງ ເປັນຕົວແທນຂອງການຊັ່ງຕວງທີ່ບໍ່ຊື່ສັດ. ຕາປະທັບທີສາມນໍາໄປສູ່ຕາປະທັບທີສີ່ ຊຶ່ງຖືກສະແດງໂດຍ “ມ້າສີຈາງ” ຂອງ “ຄວາມຕາຍ,” ດັ່ງນັ້ນຈຶ່ງເປັນຕົວແທນຂອງການສັງຫານຄົນນັບລ້ານໂດຍສັນຕະປາປາໃນລະຫວ່າງຍຸກມືດ. “ນະລົກ” ແມ່ນສິ່ງທີ່ຕິດຕາມມາຫຼັງມ້າສີຈາງຂອງສັນຕະປາປາ. ປະຫວັດສາດຂອງຕາປະທັບທີສາມ ແລະ ທີສີ່ ດໍາເນີນຄຽງຄູ່ກັບປະຫວັດສາດຂອງຄຣິດຕະຈັກ Pergamos ແລະ Thyatira. ການປະນີປະນອມຂອງ Constantine ເປັນການດໍາເນີນງານທີ່ຄ່ອຍໆພັດທະນາໄປ; ດັ່ງນັ້ນ ຈິດວິນຍານແຫ່ງການປະນີປະນອມຈຶ່ງໄດ້ກໍາລັງເຄື່ອນໄຫວຢູ່ແລ້ວໃນປະຫວັດສ່ວນຕົວຂອງ Sister White, ເຊັ່ນດຽວກັນກັບໃນສະໄໝຂອງ Paul ເມື່ອທ່ານກ່າວວ່າ “ຄວາມລຶກລັບແຫ່ງຄວາມຊົ່ວຊ້າກໍກໍາລັງທໍາງານຢູ່ແລ້ວ.” ການຫຼົງໄປຈາກຄວາມເຊື່ອ ຊຶ່ງເກີດຂຶ້ນກ່ອນການຂຶ້ນຄອງອໍານາດຂອງສັນຕະປາປາ ເປັນປະຫວັດສາດທີ່ຄ່ອຍໆພັດທະນາໄປຢູ່ສະເໝີ, ແລະ “ປະຫວັດສາດນັ້ນຈະຖືກເຮັດຊ້ໍາອີກ. ສິ່ງທີ່ເຄີຍເປັນມາແລ້ວຈະເປັນອີກ.”

ເຈມສ ໄວທ໌ ໄດ້ຊີ້ໃຫ້ເຫັນອີກປະກົດການພະຍາກອນອັນຜິດປົກກະຕິໜຶ່ງໃນບັນດາເຈັດຄຣິສຕະຈັກ ແລະ ເຈັດຕາປະທັບ. ທ່ານໄດ້ຊີ້ບອກເຖິງຄວາມແຕກຕ່າງອັນມີເຈດຈຳນົງລະຫວ່າງສີ່ຄຣິສຕະຈັກທຳອິດກັບສາມຄຣິສຕະຈັກສຸດທ້າຍ, ແລະຈາກນັ້ນອີກຄັ້ງໜຶ່ງ ກໍມີປະກົດການດຽວກັນນີ້ໃນສີ່ຕາປະທັບທຳອິດ ແລະ ສາມຕາປະທັບສຸດທ້າຍ.

James White ບໍ່ໄດ້ລວມເອົາຂໍ້ເທັດຈິງທີ່ວ່າ ແບບແຜນດຽວກັນນີ້ກໍມີຢູ່ໃນສຽງແກດ້ວຍ, ແຕ່ມັນມີຢູ່ແທ້. ສຽງແກສີ່ອັນທຳອິດເປັນສຽງແກ, ແຕ່ສາມສຽງແກສຸດທ້າຍເປັນວິບັດສາມປະການ. ສຽງແກສີ່ອັນທຳອິດເປັນຕົວແທນແຫ່ງການພິພາກສາຂອງພຣະເຈົ້າຕໍ່ໂຣມັນນອກສາສະໜາ ເນື່ອງຈາກກົດໝາຍວັນອາທິດຂອງ Constantine ໃນປີ 321, ແລະວິບັດສາມປະການແຫ່ງສຽງແກນັ້ນເປັນຕົວແທນຂອງອິສລາມ. ວິບັດສອງປະການທຳອິດແຫ່ງສຽງແກເປັນການພິພາກສາຕໍ່ໂຣມັນສັນຕະປາປາ ເນື່ອງຈາກກົດໝາຍວັນອາທິດທີ່ມັນໄດ້ປະກາດໃຊ້ໃນປີ 538, ແລະວິບັດປະການທີສາມແຫ່ງສຽງແກແມ່ນສຳລັບວິກິດການກົດໝາຍວັນອາທິດທີ່ກຳລັງຈະມາເຖິງໃນອະນາຄົດອັນໃກ້ຫຼາຍ.

ໂຈເຊັບ ເບດສ໌ ໄດ້ນໍາໃຊ້ຄວາມເຂົ້າໃຈຂອງຜູ້ບຸກເບີກກ່ຽວກັບສາມຄຣິສຕະຈັກສຸດທ້າຍວ່າເປັນສັນຍາລັກອັນດຽວ ເພື່ອບັນຍາຍເຖິງຄຣິສຕະຈັກຮ່ວມສະໄໝສາມແຫ່ງໃນຊ່ວງເວລາຂອງຂະບວນການມິນເລີໄຣຕ໌. ການເນັ້ນທັງໝົດໃນຂໍ້ຄວາມຕອນນັ້ນແມ່ນເບດສ໌ເປັນຜູ້ເພີ່ມໃຫ້.

ໃນປະຫວັດຂອງຂະບວນການມິນເລີໄຣ ຊາດິສແມ່ນຄຣິດຈັກທີ່ມີຊື່ສຽງວ່າຕົນມີຊີວິດຢູ່ ແຕ່ແທ້ຈິງແລ້ວໄດ້ຕາຍແລ້ວ.

ປະຊາກອນຂອງພຣະເຈົ້າຍ່ອມມີຊື່ຢູ່ສະເໝີ. ຊື່ໃນຊ່ວງປະຫວັດຂອງເອເຟໂຊຈົນເຖິງເປີກາໂມ ແມ່ນ ຄຣິສຕຽນ. ຊື່ໃນຊ່ວງການປົກຄອງຂອງສັນຕະປາປາ ແມ່ນ ຄຣິສຕະຈັກໃນຖິ່ນທຸລະກັນດານ. ຊື່ຕັ້ງແຕ່ການປາກົດຂຶ້ນຂອງດາວປະຈຳຮຸ່ງ, ຈອນ ວິກລິຟ, ແມ່ນ ໂປຣແຕສຕັງ. ໃນເວລາສິ້ນສຸດໃນປີ 1798, ພວກໂປຣແຕສຕັງໄດ້ເລີ່ມການຫວນກັບໄປສູ່ສາມະຄົມໂຣມັນແລ້ວ. ສິ່ງທີ່ຈຳເປັນໃນເວລານັ້ນມີພຽງການທົດສອບທີ່ຈະສຳແດງຂໍ້ເທັດຈິງວ່າ ເຖິງແມ່ນພວກເຂົາຈະອ້າງວ່າມີຊື່ນັ້ນ ແຕ່ພວກເຂົາກໍບໍ່ແມ່ນຄຣິສຕະຈັກທີ່ຖືກເລືອກອີກຕໍ່ໄປ. ໃນລະດູບານໃໝ່ຂອງປີ 1844, ພວກເຂົາໄດ້ມາເຖິງການທົດສອບທີ່ຈະສຳແດງວ່າ ພວກເຂົາບໍ່ແມ່ນຄຣິສຕະຈັກທີ່ຖືນາມແຫ່ງພັນທະສັນຍາຂອງພຣະຄຣິດອີກຕໍ່ໄປ. ເລື່ອງຂອງເອລີຢາໃຫ້ພະຍານທີສອງຢ່າງລະອຽດຫຼາຍກ່ຽວກັບຂໍ້ເທັດຈິງນີ້. ເມື່ອພວກເຂົາໄດ້ສຳແດງອຸປະນິສັຍແທ້ຂອງຕົນແລ້ວ, ໃນເບື້ອງຕົ້ນກໍເປັນການຍາກສຳລັບພວກມິນເລີໄຣດ໌ທີ່ຈະຈຳແນກໄດ້ວ່າ ພວກໂປຣແຕສຕັງໄດ້ສຳແດງວ່າພວກເຂົາໄດ້ກາຍເປັນບຸດສາວຂອງບາບີໂລນແລ້ວ. ແຕ່ໃນທີ່ສຸດ ພວກມິນເລີໄຣດ໌ກໍໄດ້ເຮັດສິ່ງນັ້ນແທ້, ແລະເລີ່ມເອີ້ນຈິດວິນຍານຕ່າງໆອອກຈາກຄຣິສຕະຈັກທີ່ຕົກລົ້ມເຫຼົ່ານັ້ນ ເພື່ອໃຫ້ຄຳພະຍາກອນຂອງຂ່າວສານທູດສະຫວັນອົງທີສອງສຳເລັດຜົນ. ແລ້ວກໍມີຂະບວນການທົດສອບໜຶ່ງ ຊຶ່ງຈະເຮັດໃຫ້ພວກມິນເລີໄຣດ໌ສຳແດງອຸປະນິສັຍຂອງຕົນເອງ. ພວກເຂົາເປັນຊາວຟີລາເດລເຟຍ ຫຼື ຊາວເລົາດີເຊຍ?

ຊາວຟິລາເດນເຟຍໄດ້ຕິດຕາມພຣະຄຣິດເຂົ້າໄປໃນບ່ອນບໍລິສຸດທີ່ສຸດ, ແລະບັນດາຊາວມິນເລີຣ໌ທີ່ປະຕິເສດບໍ່ຍອມເຮັດເຊັ່ນນັ້ນ ໄດ້ສະແດງລັກສະນະຂອງຊາວລາໂອດີເຊຍ. ດັ່ງນັ້ນ ເຮົາຈຶ່ງເຫັນເຫດຜົນຕາມຫຼັກເຫດຜົນສຳລັບການລະບຸຂອງ Bates ທີ່ວ່າຄຣິສຕະຈັກທັງສາມເປັນຜູ້ຮ່ວມສະໄໝໃນປະຫວັດສາດດຽວກັນ. ປະຫວັດສາດນັ້ນໄດ້ສຳເລັດຄົບຖ້ວນພາຍໃນໂຄງສ້າງແຫ່ງຄຳອຸປະມາເຊີງພະຍາກອນຂອງຍິງພົມມະຈາລີສິບຄົນ, ຊຶ່ງການດົນບັນດານໄດ້ບອກແຈ້ງແກ່ເຮົາວ່າ ໄດ້ສຳເລັດມາແລ້ວ ແລະຈະສຳເລັດອີກ ຢ່າງຕົງຕາມຕົວອັກສອນທຸກປະການ.

ຄຣິສຕະຈັກສາມແຫ່ງສຸດທ້າຍເປັນຕົວແທນຂອງບັນດາຜູ້ທີ່ຢູ່ນອກຂະບວນການ Millerite ໃນຖານະ Sardis, ແລະຜູ້ທີ່ຢູ່ພາຍໃນຂະບວນການນັ້ນເປັນຕົວແທນຂອງທັງ Philadelphia ຫຼື Laodicea. ຄຣິສຕະຈັກທັງສາມນັ້ນຖືກລະບຸໄວ້ໃນ Revelation ບົດທີສາມ, ແລະຄຣິສຕະຈັກສີ່ແຫ່ງທໍາອິດຢູ່ໃນບົດທີສອງ. ດັ່ງນັ້ນ ເມື່ອ Sister White ອ້າງເຖິງປະຫວັດສາດໃນ Revelation ບົດທີສາມ, ນາງກໍາລັງຊີ້ບອກເຖິງຄຣິສຕະຈັກດຽວກັນນັ້ນຢ່າງແນ່ນອນ ທີ່ Joseph Bates ຫາກໍໄດ້ລະບຸໄວ້.

ຄຣິດຕະຈັກສາມແຫ່ງຮ່ວມສະໄໝໃນປະຫວັດຂອງຂະບວນການ Millerite ໄດ້ຖືກທຳຊ້ຳອີກໃນຕອນທ້າຍຂອງ Adventism. Joseph Bates ກຳລັງຊີ້ບອກເຖິງພົນວັດຂອງໄລຍະ Millerite ແລະໄດ້ລະບຸ Sardis ວ່າເປັນບັນດາລູກສາວຂອງ Babylon, ຊຶ່ງເປັນກຸ່ມຜູ້ຟັງເປົ້າໝາຍຂອງຂ່າວສານທູດສະຫວັນອົງທີສອງ. ລາວກຳລັງກ່າວເຖິງການຕໍ່ສູ້ລະຫວ່າງຝູງນ້ອຍທີ່ຕິດຕາມພຣະຄຣິດເຂົ້າໄປໃນບ່ອນບໍລິສຸດທີ່ສຸດໃນວັນທີ 22 ຕຸລາ 1844 ກັບບັນດາຜູ້ທີ່ປະຕິເສດຈະອອກຈາກບ່ອນບໍລິສຸດ. ລາວກຳລັງພະຍາຍາມເອີ້ນຊາວ Laodicea ໃຫ້ອອກຈາກຄວາມມືດທີ່ພວກເຂົາໄດ້ຮັບ, ແລະຢ່າງນ້ອຍສ່ວນໜຶ່ງຂອງຄວາມຕາບອດແບບ Laodicea ຂອງພວກເຂົາ ເກີດຈາກຂໍ້ເທັດຈິງທີ່ວ່າ William Miller ໄດ້ຮັບຕຳແໜ່ງນຳໃນຂະບວນການ Laodicea. ນີ້ແມ່ນການຕໍ່ສູ້ດຽວກັນທີ່ຖືກລະບຸໄວ້ໃນຂ່າວສານເຖິງ Philadelphia.

ວິກິດການທາງສາສະໜາຍ່ອມກໍ່ໃຫ້ເກີດຜູ້ນະມັດສະການສອງພວກຢູ່ສະເໝີ ດັ່ງທີ່ໄດ້ເກີດຂຶ້ນໃນເຫດການ Great Disappointment. ເສື້ອຄຸມແຫ່ງ Protestantism ຫາກໍໄດ້ຖືກຍົກອອກຈາກ Sardis ເມື່ອພວກເຂົາຫວນກັບໄປຫາ Rome ແລະໄດ້ກາຍເປັນບຸດສາວຂອງ Rome ຢ່າງເປັນທາງການ. ຈາກນັ້ນເສື້ອຄຸມນັ້ນໄດ້ຖືກຖືຄອງໂດຍ Millerite Adventism, ແຕ່ໃນບໍ່ຊ້າການທົດສອບໜຶ່ງຈະກໍ່ໃຫ້ເກີດຜູ້ຄົນສອງພວກທີ່ປະກາດຕົນວ່າເປັນ little flock. ຝູງແກະທີ່ແທ້ຈິງ ແລະ ຝູງແກະປອມ. Bates ເປັນຕົວແທນຂອງ little flock ທີ່ຕິດຕາມ Christ ເຂົ້າໄປໃນ Most Holy Place. ການຕໍ່ສູ້ຂອງລາວແມ່ນກັບພວກ Laodiceans ຜູ້ທີ່ປະກາດຕົນວ່າເປັນ little flock. ໃນຖານະເປັນ Philadelphian, ການຕໍ່ສູ້ຂອງ Bates ແມ່ນກັບ synagogue of Satan, ຄືກຸ່ມຄົນທີ່ປະກາດຕົນວ່າເປັນປະຊາຊົນຂອງ God, ແຕ່ໄດ້ມຸສາ ແລະ ບໍ່ແມ່ນ Jews.

ເມື່ອອຸປະມານີ້ສຳເລັດຄົບຖ້ວນເປັນຄັ້ງສຸດທ້າຍໃນຕອນສິ້ນສຸດຂອງ Adventism ຈະມີປະຊາຊົນແຫ່ງພັນທະສັນຍາທີ່ຖືກຊົງເລືອກຊຸດໜຶ່ງ ຜູ້ຊຶ່ງຖືກມອງຂ້າມໄປໃນເວລາແຫ່ງວາລະສຸດທ້າຍໃນປີ 1989 ເຊັ່ນດຽວກັນກັບທີ່ຜູ້ນຳຊາວຢິວຖືກມອງຂ້າມໄປໃນເວລາການບັງເກີດຂອງພຣະຄຣິດ ຊຶ່ງເປັນຕົວແທນຂອງເວລາແຫ່ງວາລະສຸດທ້າຍໃນປະຫວັດສາດຄຳພະຍາກອນນັ້ນ. ເມື່ອປະຫວັດສາດຂອງພຣະຄຣິດດຳເນີນໄປຮອດການເຂົ້າສູ່ນະຄອນເຢຣູຊາເລັມຢ່າງມີໄຊ ປະຫວັດສາດຂອງ Midnight Cry ໃນສະໄໝ Millerite ກໍຖືກເຮັດໃຫ້ເປັນແບບຢ່າງ. ການດົນໃຈແຫ່ງພຣະວິນຍານໄດ້ຈັດວາງ waymark ຂອງໄມ້ກາງແຂນໃຫ້ສອດຄ່ອງກັນຊ້ຳໆກັບ Great Disappointment ຂອງປີ 1844. ຢູດາເປັນຕົວແທນຂອງຊາວ Laodiceans ໃນປະຫວັດສາດຂອງພຣະຄຣິດ ແລະພວກອັກຄະສາວົກເປັນຊາວ Philadelphians. ເປັນເວລາສາມປີເຄິ່ງຫຼັງຈາກໄມ້ກາງແຂນ ຊາວ Philadelphians ຜູ້ຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍ Bates ໄດ້ພະຍາຍາມເອີ້ນຊາວ Laodiceans ໃຫ້ອອກມາຈາກຄຣິສຕະຈັກທີ່ຕົກຕ່ຳ ຊຶ່ງຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍສາວົກ Judas Iscariot.

ໃນປີ 1989 ຊົນຊາດແຫ່ງພັນທະສັນຍາຜູ້ຖືກເລືອກໃນອະດີດໄດ້ປະຕິເສດແສງສະຫວ່າງທີ່ຖືກເປີດຜະນຶກ ແລະຖືກຂ້າມຜ່ານໄປ. ເມື່ອຄວາມຜິດຫວັງຄັ້ງທໍາອິດໃນວັນທີ 18 ກໍລະກົດ 2020 ມາເຖິງ ຂະບວນການທົດສອບຈຶ່ງໄດ້ເລີ່ມຂຶ້ນທ່າມກາງບັນດາຜູ້ທີ່ໃນອະດີດເຄີຍປາກົດວ່າເປັນຂອງຂະບວນການດຽວກັນ. ແຕ່ຊົນຈໍາພວກໜຶ່ງເປັນຊາວ Laodicean ແລະອີກຈໍາພວກໜຶ່ງເປັນຊາວ Philadelphian. ດັ່ງທີ່ຢູດາໄດ້ເຂົ້າພັນທະສັນຍາສາມຄັ້ງກັບສະພາ Sanhedrin ເພື່ອຈະທໍລະຍົດຕໍ່ພຣະຄຣິດກ່ອນໄມ້ກາງແຂນ, ຊາວ Laodicean ໃນປະຫວັດຫຼັງຈາກວັນທີ 11 ກັນຍາ 2001 ຈະໄດ້ພາດໂອກາດສາມຄັ້ງໃນການກັບໃຈ. ໃນກົດວັນອາທິດທີ່ຈະມາເຖິງໃນໄວໆນີ້ ມັນຈະຖືກສະແດງອອກຢ່າງແນ່ນອນດັ່ງການທີ່ຢູດາແຂວນຄໍຢູ່ເທິງຕົ້ນໄມ້ ວ່າຊາວ Laodicean ແຍກອອກຈາກຊາວ Philadelphian. ການແຍກຫຍ້າອອກຈາກເຂົ້າສາລີເກີດຂຶ້ນໃນຍາມກ່ຽວກ່ຽວ. ພວກເຮົາກໍາລັງເຂົ້າໃກ້ຍາມກ່ຽວກ່ຽວນັ້ນຢ່າງວ່ອງໄວ.

ຄວາມຈິງເຫຼົ່ານີ້ຈະຖືກຮັບຮູ້ໄດ້ກໍຕໍ່ເມື່ອ ແລະ ຫາກພວກເຮົາເຕັມໃຈທີ່ຈະເຂົ້າໃຈວ່າ ວິທີການຕີຄວາມຕາມພຣະຄຳພີພຽງປະການດຽວທີ່ສາມາດເປີດເຜີຍ ແລະ ສະຖາປະນາ “ຄວາມຈິງ” ໄດ້ ຄື “historicism.” ວິທີການທີ່ແທ້ຈິງບໍ່ແມ່ນ preterism, futurism, dispensationalism, woke-ism, ຄວາມຊ່ຽວຊານດ້ານໄວຍາກອນ ຫຼື ດ້ານປະຫວັດສາດ ຫຼື ຮູບແບບແປປ່ຽນໃດໆ ຂອງຂອງປອມຈາກຊາຕານອັນຫຼາກຫຼາຍ. ມີຖ້ອຍຄຳໜຶ່ງທີ່ເປັນທີ່ຮູ້ຈັກກັນໂດຍທົ່ວໄປ ຊຶ່ງຖືກອ້າງວ່າເປັນຂອງນັກປັດຊະຍາໃນສະຕະວັດທີສິບເຈັດຜູ້ໜຶ່ງ ນາມ Jean-Jacques Rousseau ແລະ ໄດ້ຖືກນຳມາກ່າວຊ້ຳໃນຫຼາຍຮູບແບບ, ແຕ່ແກ່ນສານຂອງແນວຄິດນັ້ນຄື, “ຄວາມຜິດພາດມີຮາກຫຼາຍ, ແຕ່ຄວາມຈິງມີພຽງຮາກດຽວ.” “ຄວາມຈິງ” ຄື Alpha and Omega ຜູ້ຊຶ່ງເປັນດັ່ງຮາກທີ່ງອກອອກຈາກດິນແຫ້ງ.

ຄວາມຈິງທັງຫຼາຍທີ່ພວກເຮົາກຳລັງແບ່ງປັນຢູ່ໃນຂະນະນີ້ ຈຳເປັນຕ້ອງຖືກຮັບຮູ້ໃນບໍລິບົດທີ່ວ່າ ການເຕີບໂຕຂອງຄວາມຈິງນັ້ນເປັນໄປຢ່າງຄ່ອຍເປັນຄ່ອຍໄປຕະຫຼອດໜ້າປະຫວັດສາດ, ແລະທີ່ສຳຄັນຍິ່ງກວ່ານັ້ນ ຄວາມເຂົ້າໃຈຂອງເຮົາກ່ຽວກັບຄວາມຈິງຈຳເປັນຕ້ອງຖືກຈັດວາງໄວ້ໃນບໍລິບົດຂອງ Alpha ແລະ Omega, ຄືບໍລິບົດທີ່ພຣະເຢຊູຊົງຊີ້ບອກຈຸດຈົບຂອງສິ່ງໜຶ່ງໃຫ້ສຳພັນກັບຈຸດເລີ່ມຕົ້ນຂອງສິ່ງນັ້ນ.

ຄຣິສຕະຈັກທີສີ່ແມ່ນເທຍທິຣາ ແລະມັນເປັນຕົວແທນຂອງຊ່ວງເວລາທີ່ອຳນາດສັນຕະປາປາໄດ້ປົກຄອງໃນຖານະອານາຈັກທີຫ້າຕາມຄຳພະຍາກອນໃນພຣະຄຳພີ, ຊຶ່ງເປັນຊ່ວງເວລາທີ່ຄຣິສຕະຈັກໃນຖິ່ນທຸລະກັນດານຕົກຢູ່ໃນການເປັນເຊີຍ. ການເປັນເຊີຍຂອງອິສຣາເອນຝ່າຍວິນຍານໂດຍບາບີໂລນຝ່າຍວິນຍານເປັນເວລາໜຶ່ງພັນສອງຮ້ອຍຫົກສິບປີ ໄດ້ຖືກເປັນແບບຢ່າງໄວ້ໂດຍການເປັນເຊີຍຂອງອິສຣາເອນຕາມຕົວອັກສອນໃນບາບີໂລນຕາມຕົວອັກສອນເປັນເວລາເຈັດສິບປີ.

ໄລຍະເວລາເຈັດສິບປີແຫ່ງການຖືກກວາດຕ້ອນໄປເປັນເຊີຍໃນບາບີໂລນ ໄດ້ຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍຄຣິສຕະຈັກເມືອງທີອາທີຣາ. ຄຣິສຕະຈັກເມືອງທີອາທີຣາແມ່ນຜົນທີ່ເກີດຂຶ້ນຈາກສາເຫດ ຊຶ່ງຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍເພີກາໂມ. ເພີກາໂມເປັນສັນຍາລັກຂອງຈັກກະພັດຄອນສະແຕນຕິນ ຜູ້ທີ່ໄດ້ນໍາການນັບຖືຮູບເຄົາລົບມາປະສົມເຂົ້າກັບຄຣິດສະຕຽນ. ສັນຍາລັກແຫ່ງການນັບຖືຮູບເຄົາລົບຂອງລາວ ຄື ການນະມັດສະການດວງອາທິດ. ເຫດຜົນຕາມພຣະຄໍາພີທີ່ອິສຣາເອນໃນສະໄໝບູຮານຖືກນໍາໄປເປັນເຊີຍເປັນເວລາເຈັດສິບປີຂອງທີອາທີຣາ ກໍຄື ບັນດາກະສັດຂອງພວກເຂົາໄດ້ສ້າງຄວາມສໍາພັນແລະພັນທະມິດກັບບັນດາຊາດທີ່ນັບຖືຮູບເຄົາລົບອ້ອມຂ້າງພວກເຂົາ ໃນການກະບົດຕໍ່ພຣະວັດຈະນະຂອງພຣະເຈົ້າໂດຍກົງ. ພຣະເຈົ້າໄດ້ຊົງເຕືອນອິສຣາເອນຊ້ຳແລ້ວຊ້ຳອີກ ບໍ່ໃຫ້ປະປົນກັບບັນດາຊາດຄົນຕ່າງສາສະໜາທີ່ຢູ່ອ້ອມຂ້າງພວກເຂົາ. ພຣະບັນຍັດສິບປະການ ອັນເປັນສິ່ງທີ່ອິສຣາເອນໃນສະໄໝບູຮານຈະຕ້ອງເປັນຜູ້ຮັກສາໄວ້ນັ້ນ ໄດ້ຫ້າມການນະມັດສະການຮູບເຄົາລົບຢ່າງແນ່ນອນ. ເມື່ອອົງພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້າໄດ້ຊົງຜ່ານໜ້າໂມເຊຢູ່ທີ່ຖໍ້າໂຮເຣັບ ແລະໄດ້ຊົງສໍາແດງພຣະລັກສະນະຂອງພຣະອົງ ພຣະອົງໄດ້ຊົງລວມເອົາຄໍາເຕືອນດຽວກັນນີ້ໄວ້ສອງຄັ້ງ.

ສອງເທື່ອພຣະເຈົ້າໄດ້ຕັກເຕືອນອິສຣາເອນໃນສະໄໝບູຮານໃນຂໍ້ຄວາມຕອນນີ້ພຽງຕອນດຽວ, ແລະຍັງມີພະຍານຫຼັກຖານອື່ນໆອີກຫຼາຍໃນພຣະຄຳພີກ່ຽວກັບພຣະບັນຊາທີ່ມີແກ່ອິສຣາເອນໃນສະໄໝບູຮານວ່າ ພວກເຂົາຈະຕ້ອງບໍ່ເຮັດພັນທະສັນຍາໃດໆກັບບັນດາປະຊາຊາດທີ່ນັບຖືຮູບເຄົາລົບອ້ອມຂ້າງພວກເຂົາ. ການປະນີປະນອມເຫຼົ່ານັ້ນໄດ້ເລີ່ມຂຶ້ນຈາກການທີ່ອິສຣາເອນໃນສະໄໝບູຮານປະຕິເສດພຣະເຈົ້າ ແລະປົກຄອງແບບທິອຄຣາຊີຂອງພຣະອົງ. ເມື່ອພວກເຂົາປາຖະໜາກະສັດ, ພຣະເຈົ້າກໍໄດ້ຊົງອະນຸຍາດໃຫ້ພວກເຂົາມີກະສັດ, ແລະນັບແຕ່ຈຸດນັ້ນເປັນຕົ້ນໄປ ກະສັດສ່ວນໃຫຍ່ທັງໝົດ, ແລະແນ່ນອນທຸກກະສັດຂອງສິບເຜົ່າພັນທະມິດຝ່າຍເໜືອ, ໄດ້ເມີນເສີຍຕໍ່ພຣະບັນຊານັ້ນໂດຍຕົງ. ຫຼັກການທີ່ກຳນົດໃຫ້ອິສຣາເອນຕ້ອງແຍກອອກ ແລະເປັນຊົນຊາດພິເສດຕ່າງຫາກຈາກບັນດາປະຊາຊາດທີ່ນັບຖືຮູບເຄົາລົບອ້ອມຂ້າງພວກເຂົາ ໄດ້ຖືກປະຕິເສດ ແລະຖືກສະແດງໃຫ້ເຫັນໂດຍການປະນີປະນອມອັນທີ່ຕໍ່ມາ Constantine ຈະກາຍເປັນສັນຍະລັກຂອງມັນ. Pergamos ແລະ Constantine ເປັນຕົວແທນຂອງການກະບົດຂອງບັນດາກະສັດແຫ່ງອິສຣາເອນ ຜູ້ໄດ້ນຳການນັບຖືຮູບເຄົາລົບເຂົ້າມາໃນຄຣິສຕະຈັກຂອງພຣະເຈົ້າ. ການຕົກໄປຈາກຄວາມເຊື່ອທີ່ເລີ່ມຕົ້ນກັບກະສັດ Saul ເປັນແບບຢ່າງລ່ວງໜ້າຂອງການຕົກໄປຈາກຄວາມເຊື່ອຂອງຄຣິສຕະຈັກ ອັນໄດ້ນຳໄປສູ່ການຖືກກວາດຕ້ອນເປັນເຊີຍໃນ Babylon ຝ່າຍວິນຍານ. ປະຫວັດສາດອັນສັກສິດທີ່ເລີ່ມຕົ້ນຈາກກະສັດ Saul ເປັນຕົ້ນໄປຈົນເຖິງການຖືກກວາດຕ້ອນໄປຍັງ Babylon ຖືກເປັນສັນຍະລັກໂດຍຄຣິສຕະຈັກເມືອງ Pergamos. ການຖືກກວາດຕ້ອນເປັນເວລາເຈັດສິບປີທີ່ຕິດຕາມມານັ້ນ ຄືຄຣິສຕະຈັກເມືອງ Thyatira.

ເອເຟໂຊ ເປັນຕົວແທນຂອງຄຣິດຈັກທີ່ອອກໄປເພື່ອພິຊິດແຜ່ນດິນແຫ່ງພຣະສັນຍາ. ເອເຟໂຊ ເປັນຕົວແທນຂອງຍຸກຂອງໂມເຊ ແລະການຊ່ອຍກູ້ອິດສະຣາເອນໃຫ້ພົ້ນຈາກພັນທະແຫ່ງອີຢິບ.

ປະຫວັດສາດທີ່ຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍການຊ່ວຍໃຫ້ພົ້ນຈາກອີຢິບນັ້ນ ໄດ້ຖືກທຳຊ້ຳອີກໃນວັນສຸດທ້າຍ. ເພາະສະນັ້ນ ມັນຈຶ່ງໄດ້ຖືກທຳຊ້ຳອີກເຊັ່ນກັນໃນປະຫວັດສາດ Millerite. ນັ້ນຄືເຫດຜົນທີ່ Sister White ອ້າງເຖິງປະຫວັດສາດນັ້ນຢ່າງຊ້ຳໆ ເພື່ອພັນລະນາປະຫວັດສາດ Millerite. ນາງໄດ້ຈັດໃຫ້ຄວາມຜິດຫວັງອັນໃຫຍ່ໃນປີ 1844 ສອດຄ່ອງກັບຄວາມຜິດຫວັງຂອງຊາວເຮັບເຣີ ໃນຂະນະທີ່ພວກເຂົາຢືນຢູ່ຕໍ່ໜ້າທະເລແດງ ໂດຍມີກອງທັບຂອງ Pharaoh ໄລ່ຕາມມາຈາກທາງຫຼັງ. ນາງຍັງໄດ້ຈັດໃຫ້ປະຫວັດສາດແຫ່ງການຊ່ວຍໃຫ້ພົ້ນຈາກອີຢິບ ສອດຄ່ອງກັບເວລາຂອງພຣະຄຣິດ; ດັ່ງນັ້ນ ຄວາມຜິດຫວັງຂອງພວກສາວົກທີ່ໄມ້ກາງແຂນ ຈຶ່ງຖືກເຮັດໃຫ້ເປັນຕົວແບບໂດຍຄວາມຜິດຫວັງທີ່ທະເລແດງ ຊຶ່ງຍັງເປັນຕົວແບບຂອງຄວາມຜິດຫວັງອັນໃຫຍ່ໃນປີ 1844 ດ້ວຍ. ຄວາມຜິດຫວັງທີ່ໄມ້ກາງແຂນ ເປັນຕົວແທນຂອງການເລີ່ມຕົ້ນຂອງຄຣິສຕະຈັກເອເຟໂຊ. ເວລາຂອງໂມເຊ ໃນຕອນເລີ່ມຕົ້ນຂອງອິສຣາເອນໂບຮານ ຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍຄຣິສຕະຈັກເອເຟໂຊ ຊຶ່ງຍັງເປັນຕົວແບບຂອງການເລີ່ມຕົ້ນຂອງອິສຣາເອນສະໄໝໃໝ່ໃນເວລາຂອງພຣະຄຣິດດ້ວຍ. ທັງສອງປະຫວັດສາດນີ້ຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍຄຣິສຕະຈັກເອເຟໂຊ. ຄວາມຈິງຕ່າງໆທີ່ພວກເຮົາກຳລັງລະບຸຢູ່ໃນທີ່ນີ້ ໄດ້ຖືກນຳສະເໜີຕໍ່ສາທາລະນະຢ່າງຫຼາຍຄັ້ງຕະຫຼອດຫຼາຍປີໂດຍ Future for America, ດັ່ງນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າພຽງແຕ່ກຳລັງໃຫ້ພາບລວມເທົ່ານັ້ນ.

ໃນປະຫວັດສາດຂອງພຣະຄຣິດ ພວກເຮົາເຫັນຈຸດເລີ່ມຕົ້ນຂອງປະຊາຊົນແຫ່ງພັນທະສັນຍາໃໝ່ ຜູ້ຊຶ່ງກຳລັງຖືກຍົກຂຶ້ນ ໃນຂະນະທີ່ປະຊາຊົນທີ່ຖືກຊົງເລືອກແຫ່ງພັນທະສັນຍາກ່ອນໜ້າກຳລັງຖືກຜ່ານໄປ. ປະຫວັດສາດຂອງພຣະຄຣິດແມ່ນຈຸດສິ້ນສຸດຂອງອິດສະຣາເອນບູຮານ, ແລະໃນປະຫວັດສາດແຫ່ງການຊົງປົດປ່ອຍອອກຈາກອີຢິບໃນຕອນເລີ່ມຕົ້ນຂອງອິດສະຣາເອນບູຮານນັ້ນ ກໍມີປະຊາຊົນແຫ່ງພັນທະສັນຍາທີ່ຖືກຊົງເລືອກມາກ່ອນ ຜູ້ຊຶ່ງຖືກຜ່ານໄປ ເພື່ອໃຫ້ມີປະຊາຊົນແຫ່ງພັນທະສັນຍາໃໝ່.

ໃນປະຫວັດຂອງພຣະຄຣິດ ຊົນຊາດທີ່ຖືກເລືອກໃນສະໄໝກ່ອນໄດ້ມາເຖິງຈຸດອະວະສານສຸດທ້າຍໃນປີ 70 ດ້ວຍການທຳລາຍກຸງເຢຣູຊາເລັມ. ໃນຕອນເລີ່ມຕົ້ນ ໃນສະໄໝຂອງໂມເຊ ຊົນຊາດທີ່ຖືກເລືອກໃນສະໄໝກ່ອນໄດ້ຕາຍລົງໃນຖິ່ນກັນດານຕະຫຼອດໄລຍະເວລາສີ່ສິບປີ, ແລະ ໂຢຊວຍກັບຄາເລັບໄດ້ກາຍເປັນຕົວແທນຂອງຊົນຊາດຜູ້ຖືກເລືອກໃໝ່ ຜູ້ຖືກກຳນົດໄວ້ໃຫ້ນຳຂ່າວສານໄປສູ່ແຜ່ນດິນແຫ່ງພຣະສັນຍາ ເໝືອນດັ່ງທີ່ອັກຄະສາວົກໃນຊ່ວງເວລາຂອງຄຣິສຕະຈັກເມືອງເອເຟໂຊໄດ້ນຳຂ່າວປະເສີດໄປສູ່ໂລກ.

ທັງຈຸດເລີ່ມຕົ້ນແລະຈຸດສິ້ນສຸດຂອງອິດສະຣາເອນໃນສະໄໝບູຮານ ພ້ອມທັງຈຸດເລີ່ມຕົ້ນຂອງອິດສະຣາເອນໃນສະໄໝປັດຈຸບັນ ລ້ວນແຕ່ຊີ້ບອກເຖິງການປ່ຽນຜ່ານຈາກປະຊາຊົນທີ່ຖືກເລືອກໃນອະດີດ ໄປສູ່ປະຊາຊົນທີ່ຖືກເລືອກຊຸດໃໝ່. ດ້ວຍຄຳພະຍານຂອງສອງຫຼືສາມຄົນ ສິ່ງໜຶ່ງຈຶ່ງຖືກສະຖາປະນາຂຶ້ນ; ແລະແຕ່ລະແນວພະຍານທັງສາມນີ້ລ້ວນແຕ່ຊີ້ບອກເຖິງການຢ່າຮ້າງຈາກປະຊາຊົນທີ່ຖືກເລືອກກ່ອນໜ້າ ແລະພະຍານເຫຼົ່ານີ້ມີລາຍເຊັນຂອງອັນຟາແລະໂອເມກາ ຄືພຣະອົງຜູ້ຊົງຊີ້ບອກຈຸດສິ້ນສຸດຕັ້ງແຕ່ຈຸດເລີ່ມຕົ້ນ. ຈະມີປະຊາຊົນທີ່ຖືກເລືອກກ່ອນໜ້າກຸ່ມໜຶ່ງຖືກຂ້າມຜ່ານໄປ ເມື່ອພຣະເຈົ້າຊົງເຂົ້າສູ່ພັນທະສັນຍາກັບໜຶ່ງແສນສີ່ໝື່ນສີ່ພັນຄົນ. ພຣະເຈົ້າບໍ່ຊົງເປັນຜູ້ກໍ່ໃຫ້ເກີດຄວາມສັບສົນ; ພຣະອົງບໍ່ເຄີຍປ່ຽນແປງ ແລະພຣະວັດຈະນະຂອງພຣະອົງບໍ່ເຄີຍລົ້ມເຫຼວ.

ການຊ່ວຍກູ້ໃຫ້ພົ້ນຈາກອີຢິບ ແລະ ໄຊຊະນະທັງຫຼາຍທີ່ພຣະເຈົ້າໄດ້ຊົງກະທຳຜ່ານໂຢຊວຍ ຖືກເປັນພາບແທນໂດຍຄຣິສຕະຈັກເມືອງເອເຟໂຊ, ແຕ່ເອເຟໂຊຖືກກຳນົດໄວ້ໃຫ້ສູນເສຍຄວາມຮັກເດີມຂອງຕົນ. ເມື່ອໂຢຊວຍໄດ້ຖືກຝັງໄວ້ໃນທີ່ພັກສຸດທ້າຍ ອີກຊົນຊາດໜຶ່ງກໍໄດ້ເກີດຂຶ້ນ ອັນເປັນເຄື່ອງໝາຍເຖິງຍຸກສະໄໝທີ່ຖືກເປັນພາບແທນໂດຍສະເມີນາ. ພະລະກິດອັນອັດສະຈັນຂອງໂຢຊວຍໃນການຊຳລະແຜ່ນດິນແຫ່ງຄຳສັນຍາໃຫ້ສະອາດນັ້ນ ບໍ່ເຄີຍສຳເລັດຢ່າງຄົບຖ້ວນ, ເພາະປະຊາຊົນໄດ້ພໍໃຈໃນຕົນເອງ ແລະ ປະຖິ້ມພະລະກິດທີ່ມອບໄວ້ແກ່ໂຢຊວຍ. ພວກເຂົາໄດ້ສູນເສຍຄວາມຮັກເດີມຂອງຕົນ. ຍຸກສະໄໝນັ້ນໄດ້ດຳເນີນຕໍ່ໄປຈົນກະທັ່ງອິສຣາເອນໄດ້ປະຕິເສດພຣະເຈົ້າ ແລະ ຊາມູເອນໄດ້ເຈີມຊາອູນເປັນກະສັດ, ດັ່ງນັ້ນຈຶ່ງໄດ້ນຳເຂົ້າສູ່ຄຣິສຕະຈັກເມືອງເປີກາໂມ.

ເຖິງແມ່ນວ່າສະເມີນາເປັນໜຶ່ງໃນສອງຄຣິສຕະຈັກທີ່ບໍ່ໄດ້ຮັບຄຳຕຳນິໃດໆຈາກອົງພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້າ, ແຕ່ປະຫວັດສາດເປັນພະຍານວ່າ ບັນດາຜູ້ທີ່ຖືກຂ້າເປັນພະຍານໃນຊ່ວງເວລານັ້ນ ເປັນຕົວແທນຂອງບາງຄົນທີ່ແຮງຈູງໃຈຂອງເຂົາຕັ້ງຢູ່ເທິງແຮງຜັກດັນຂອງມະນຸດ ບໍ່ແມ່ນຂອງພຣະເຈົ້າ. ພຣະທຳຜູ້ວິນິດໄສເລີ່ມຕົ້ນໂດຍລະບຸເຖິງການຕາຍຂອງໂຢຊວຍ, ແລະມີຂໍ້ໜຶ່ງທີ່ຖືກກ່າວຊ້ຳສອງເທື່ອໃນພຣະທຳນັ້ນ ຊຶ່ງໃຫ້ຄຳນິຍາມແກ່ປະຫວັດຂອງບັນດາຜູ້ວິນິດໄສ. ຄັ້ງທີສອງທີ່ຂໍ້ນັ້ນຖືກອ້າງເຖິງ ກໍແມ່ນຂໍ້ສຸດທ້າຍຂອງພຣະທຳ. ຂໍ້ທຳອິດຂອງພຣະທຳໝາຍເຖິງການສິ້ນສຸດຂອງໂຢຊວຍ ແລະຂໍ້ສຸດທ້າຍສະຫຼຸບປະຫວັດສາດ.

ດັ່ງເຊັ່ນໃນປະຫວັດຂອງສະມີຣະ “ຕົນເອງ” ເປັນຫົວຂໍ້ສໍາຄັນຕັ້ງແຕ່ຕົ້ນຈົນຈົບ. ເນື່ອງຈາກພວກເຂົາບໍ່ມີກະສັດ, ພວກເຂົາຈຶ່ງຕັດສິນໃຈກະທໍາທຸກຢ່າງຕາມທີ່ຕົນເລືອກຈະກະທໍາ. ການຂາດການຊີ້ນໍາແມ່ນສິ່ງທີ່ Haskell ໄດ້ຊີ້ໃຫ້ເຫັນໃນປະຫວັດຂອງສະມີຣະ ຊຶ່ງຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍການບໍ່ມີພຣະວິນຍານແຫ່ງຄໍາພະຍາກອນທີ່ດໍາເນີນຢູ່. ໃນທັງສອງປະຫວັດ, ການຂາດການຊີ້ນໍາໄດ້ເປີດປະຕູໃຫ້ມີການຕັດສິນໃຈຕາມແຮງຈູງໃຈຂອງບຸກຄົນເອງ. ເອເຟໂຊ ເປັນຕົວແທນແຫ່ງການຊ່ອຍໃຫ້ພົ້ນຈາກອີຢິບ. ປະຫວັດທີ່ຖືກບັນທຶກໄວ້ໃນພຣະທໍາຜູ້ວິນິດໄສ ແມ່ນຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍຄຣິດຕະຈັກສະມີຣະ. ຕັ້ງແຕ່ກະສັດຊາອູນຈົນເຖິງການຖືກກວາດຕ້ອນໄປບາບີໂລນ ແມ່ນຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍຄຣິດຕະຈັກເພີກາໂມສ, ແລະການຖືກກວາດຕ້ອນໃນບາບີໂລນ ແມ່ນຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍຄຣິດຕະຈັກທະຢາທີຣາ.

ສອດຄ່ອງກັບປາກົດການທີ່ຜູ້ບຸກເບີກໄດ້ລະບຸໄວ້ນັ້ນ ມີການແບ່ງອອກເປັນສີ່ແລະສາມໃນຄຣິສຕະຈັກທັງຫຼາຍ, ຕາປະທັບທັງຫຼາຍ ແລະແກທັງຫຼາຍ, ແລະຄຣິສຕະຈັກສີ່ແຫ່ງທໍາອິດໃນປະຫວັດສາດຂອງອິສຣາເອນບູຮານເລີ່ມຕົ້ນດ້ວຍການເປັນເຊວຢູ່ໃນອີຢິບ ແລະສິ້ນສຸດລົງດ້ວຍການເປັນເຊວຢູ່ໃນບາບີໂລນ ເພາະວ່າ Alpha ແລະ Omega ຍ່ອມຊີ້ບອກຈຸດຈົບໂດຍເຊື່ອມກັບຈຸດເລີ່ມຕົ້ນສະເໝີ. ຄຣິສຕະຈັກສີ່ແຫ່ງທໍາອິດໃນປະຫວັດສາດຂອງອິສຣາເອນສະໄໝໃໝ່ເລີ່ມຕົ້ນດ້ວຍການຢູ່ໃຕ້ອໍານາດຂອງໂຣມັນຂອງພວກຢິວ ແລະຄຣິສຕະຈັກທັງສີ່ສິ້ນສຸດລົງດ້ວຍການຢູ່ໃຕ້ອໍານາດຂອງໂຣມຝ່າຍວິນຍານຂອງພວກຢິວຝ່າຍວິນຍານເປັນເວລາໜຶ່ງພັນສອງຮ້ອຍຫົກສິບປີ.

ຫຼັງຈາກ Thyatira ກໍແມ່ນ Sardis, ຊຶ່ງໄດ້ເລີ່ມຕົ້ນເມື່ອພວກເຂົາອອກມາຈາກການເປັນຊະເລີຍຢູ່ບາບີໂລນອັນຖືກເປັນພາບສັນຍາລັກໂດຍ Thyatira. Sardis ແມ່ນຄຣິດຕະຈັກທີ່ມີຊື່ວ່າຕົນມີຊີວິດຢູ່, ແຕ່ຫາກວ່າບໍ່ໄດ້ມີຊີວິດຢູ່ແທ້. ການປະກາດຕົນວ່າມີຊີວິດຂອງພວກເຂົາເປັນຄວາມຕົວະ. ເປັນທີ່ນ່າສົນໃຈຢ່າງຍິ່ງວ່າ ໃນບັນດາຄຣິດຕະຈັກທັງເຈັດ ຄໍາວ່າ Sardis ແມ່ນຄໍາດຽວທີ່ບໍ່ມີຄໍານິຍາມ. ໄດ້ມີການກໍານົດຄໍານິຍາມໃຫ້ແກ່ Sardis ໂດຍອີງໃສ່ບໍລິບົດຂອງປະຫວັດສາດແລະຂໍ້ພຣະຄໍາພີ, ແຕ່ບໍ່ມີຄໍານິຍາມທາງນິຣຸກຕິສາດຂອງຊື່ນັ້ນ. ມັນມີຊື່, ແຕ່ກໍບໍ່ມີ.

ຫຼັງຈາກການເປັນເຊີຍໃນບາບິໂລນ ພວກເຂົາໄດ້ສ້າງກຸງເຢຣູຊາເລັມ ແລະພຣະວິຫານຂຶ້ນໃໝ່. ແລ້ວພວກເຂົາກໍມີນາມອີກຄັ້ງ ເພາະພຣະເຈົ້າໄດ້ຊົງສັນຍາວ່າຈະວາງພຣະນາມຂອງພຣະອົງໄວ້ໃນກຸງເຢຣູຊາເລັມ. ແຕ່ພຣະນາມຂອງພຣະອົງເປັນຕົວແທນແຫ່ງພຣະລັກສະນະຂອງພຣະອົງ ແລະການຂາດໄປແຫ່ງການສະຖິດຢູ່ສ່ວນພຣະອົງເອງ ບົ່ງຊີ້ວ່າພວກເຂົາມີນາມທີ່ເປັນຕົວແທນແຫ່ງຊີວິດ ແຕ່ໃນຄວາມເປັນຈິງ ພວກເຂົາບໍ່ມີການສະຖິດຢູ່ທີ່ກໍ່ໃຫ້ເກີດຊີວິດນັ້ນອີກຕໍ່ໄປ. ສິ່ງທີ່ພວກເຂົາມີແທ້ຈິງນັ້ນ ກໍມີພຽງແຕ່ການປະກາດຕົນ ແລະການສະແດງພາບພາຍນອກເທົ່ານັ້ນ.

ສຽງສຸດທ້າຍໃນຊາດິດໄດ້ສັນຍາເຖິງເອລີຢາຜູ້ໜຶ່ງ ຜູ້ຊຶ່ງຈະມາກ່ອນວັນອັນຍິ່ງໃຫຍ່ແລະນ່າຢ້ານກົວຂອງອົງພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້າ. ສໍາລັບອິສຣາເອນໃນສະໄໝບູຮານ ການທໍາລາຍນະຄອນເຢຣູຊາເລັມແມ່ນວັນອັນຍິ່ງໃຫຍ່ແລະນ່າສະພຶງກົວຂອງອົງພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້າ. ເພາະເຫດນີ້ ຊິດສະເຕີ ໄວທ໌ ຈຶ່ງກ່າວເຖິງການທໍາລາຍນະຄອນເຢຣູຊາເລັມໃນປີ ຄ.ສ. 70 ວ່າເປັນພາບປະກອບຂອງວັນອັນຍິ່ງໃຫຍ່ແລະນ່າສະພຶງກົວຂອງອົງພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້າ ຊຶ່ງຖືກສະແດງໂດຍໄພພິບັດເຈັດປະການສຸດທ້າຍ. ຄຣິດຕະຈັກຟີລາເດນເຟຍໄດ້ເລີ່ມຕົ້ນດ້ວຍສຽງຂອງໂຢຮັນຜູ້ໃຫ້ບັບຕິສະມາ ຮ້ອງຂຶ້ນໃນຖິ່ນທຸລະກັນດານ ດັ່ງນັ້ນ ຈຶ່ງເປັນແບບຢ່າງແຫ່ງສຽງຂອງວິນລຽມ ມິນເລີ. ສຽງຂອງໂຢຮັນຜູ້ໃຫ້ບັບຕິສະມາ ແລະຂອງວິນລຽມ ມິນເລີ ກໍາລັງປະກາດຂ່າວສານແຫ່ງລາວດີເຊຍແກ່ຊົນຊາດຜູ້ໜຶ່ງ ຜູ້ທີ່ເຊື່ອວ່າທຸກສິ່ງຖືກຕ້ອງດີຢູ່ແລ້ວ ໃນເວລາທີ່ແທ້ຈິງແລ້ວ ທຸກສິ່ງຜິດໝົດ. ທັງໂຢຮັນຜູ້ໃຫ້ບັບຕິສະມາ ແລະວິນລຽມ ມິນເລີ ໄດ້ວາງຂວານໄວ້ທີ່ຮາກຂອງຕົ້ນໄມ້. ຂ່າວສານທີ່ມີເຖິງຊາດິດຄືວ່າ ຍັງມີ “ບາງຊື່ແມ່ນແຕ່ໃນຊາດິດ ທີ່ບໍ່ໄດ້ເຮັດໃຫ້ເສື້ອຜ້າຂອງຕົນເປື້ອນມົນ; ແລະເຂົາທັງຫລາຍຈະດໍາເນີນໄປກັບເຮົາໃນເຄື່ອງນຸ່ງຂາວ: ເພາະວ່າເຂົາສົມຄວນ.” ໂຢຮັນຜູ້ໃຫ້ບັບຕິສະມາ ແລະວິນລຽມ ມິນເລີ ເປັນຕົວແທນຂອງຜູ້ທີ່ອອກມາຈາກຊ່ວງເວລາທີ່ຖືກແທນໂດຍຊາດິດ ແລະສົມຄວນທີ່ຈະດໍາເນີນໄປກັບພຣະຄຣິດ.

ຄຣິສຕະຈັກທັງເຈັດໃນພຣະທຳພຣະນິມິດເປັນຕົວແທນປະຫວັດສາດຕັ້ງແຕ່ສະໄໝຂອງອັກຄະສາວົກຈົນເຖິງການສະເດັດມາຄັ້ງທີສອງຂອງພຣະຄຣິດ, ແລະຄຣິສຕະຈັກທັງເຈັດນັ້ນຍັງເປັນຕົວແທນປະຫວັດສາດຂອງອິດສະຣາເອນໃນສະໄໝບູຮານຕັ້ງແຕ່ສະໄໝຂອງຜູ້ພະຍາກອນໂມເຊຈົນເຖິງການສະເດັດມາຄັ້ງທຳອິດຂອງພຣະຄຣິດ.

ການຊ່ວຍໃຫ້ພົ້ນຈາກອີຢິບໄດ້ຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍຄຣິສຕະຈັກເມືອງເອເຟໂຊ, ແລະສັນຍາລັກຂອງຄຣິສຕະຈັກເມືອງເອເຟໂຊໃນປະຫວັດສາດນັ້ນຄືໂຢຊວຍ. ຫຼັງຈາກຜູ້ທີ່ພຣະເຈົ້າໄດ້ນຳອອກຈາກອີຢິບລົ້ມເຫຼວໃນການທົດສອບຕິດຕໍ່ກັນສິບຄັ້ງ, ອົງພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້າໄດ້ຍົກຍ້າຍພັນທະສັນຍາອອກຈາກພວກກະບົດ ແລະມອບໃຫ້ແກ່ໂຢຊວຍ ແລະ ຄາເລັບ.

ຊິດເຕີ ໄວທ໌ ຊີ້ໃຫ້ເຫັນວ່າ ໂຢຊວຍ ແລະ ຄາເລັບ ເປັນຕົວແທນຂອງຜູ້ທີ່ “ປາຍສຸດຂອງໂລກໄດ້ມາເຖິງພວກເຂົາ,” ຜູ້ທີ່ “ເຮັດພັນທະສັນຍາກັບພຣະເຈົ້າໂດຍການຖວາຍບູຊາ.”

ພັນທະສັນຍາທີ່ຖືກຕໍ່ອາຍຸຂຶ້ນໃໝ່ ດັ່ງທີ່ຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍພັນທະສັນຍາທີ່ຖືກຕໍ່ອາຍຸຂຶ້ນໃໝ່ກັບໂຢຊວຍ ແລະ ຄາເລັບ ນັ້ນ ແມ່ນພັນທະສັນຍາກັບໜຶ່ງແສນສີ່ໝື່ນສີ່ພັນ ແລະ ຝູງຊົນອັນໃຫຍ່ຫຼວງ. ມັນຖືກຕໍ່ອາຍຸຂຶ້ນໃໝ່ພາຍຫຼັງທີ່ປະຊາຊົນແຫ່ງພັນທະສັນຍາເດີມຜູ້ຖືກຊົງເລືອກໄດ້ຖືກຢ່າຮ້າງຈາກພຣະເຈົ້າ ແລະ ຖືກກຳນົດໃຫ້ຕາຍໃນຖິ່ນກັນດານ. ພັນທະສັນຍາກັບໜຶ່ງແສນສີ່ໝື່ນສີ່ພັນ ສຳເລັດລົງໃນປະຫວັດສາດດຽວກັນຢ່າງແທ້ຈິງ ທີ່ປະຊາຊົນຜູ້ຖືກຊົງເລືອກກ່ອນໜ້ານັ້ນຖືກປະຕິເສດ.

ເອເຟໂຊ ໝາຍເຖິງສິ່ງທີ່ນ່າປາຖະໜາ ແລະພຣະກິດທີ່ໂຢຊວຍ ແລະຄຣິສຕະຈັກຍຸກຕົ້ນໄດ້ກະທຳສຳເລັດນັ້ນ ກໍເປັນ “ສິ່ງທີ່ນ່າປາຖະໜາ” ເຊັ່ນກັນ. ເມື່ອໂຢຊວຍໄດ້ນຳພາປະຊາຊົນຂອງພຣະເຈົ້າເຂົ້າສູ່ແຜ່ນດິນແຫ່ງຄຳສັນຍາ ທ່ານໄດ້ອອກໄປພ້ອມກັບໄຊຊະນະ. ຕາປະທັບທຳອິດດຳເນີນຄຽງຄູ່ກັບຄຣິສຕະຈັກເອເຟໂຊ ແລະຖືກສະແດງໂດຍມ້າຂາວທີ່ອອກໄປພ້ອມກັບການພິຊິດ. ສິ່ງນີ້ເປັນຄວາມຈິງທັງສຳລັບໂຢຊວຍ ແລະສຳລັບຄຣິສຕະຈັກອັກຄະສາວົກ. ຕາປະທັບທຳອິດດຳເນີນຄຽງຄູ່ກັບຄຣິສຕະຈັກເອເຟໂຊ ທັງໃນອິສຣາເອນສະໄໝບູຮານ ແລະໃນອິສຣາເອນສະໄໝໃໝ່.

ສະເມີນາໄດ້ມາຈາກຄໍາວ່າ “ມູຣາ” ຊຶ່ງເປັນນ້ໍາມັນຊະນິດໜຶ່ງທີ່ໃຊ້ສໍາລັບອົບຊົບສົບຄົນຕາຍ. ຕາປະທັບທີສອງຖືກເປັນສັນຍາລັກໂດຍມ້າສີແດງ ຜູ້ຊຶ່ງໄດ້ຮັບ “ດາບໃຫຍ່ເລີດ” ແລະ “ອໍານາດ” ໃຫ້ຖອນ “ສັນຕິສຸກອອກຈາກແຜ່ນດິນໂລກ” ອັນໝາຍຄວາມວ່າ ມະນຸດໃນປະຫວັດສາດນັ້ນຈະ “ຂ້າກັນເອງ.” ຕາປະທັບທີສອງດໍາເນີນຄຽງຂະໜານກັບຄຣິສຕະຈັກແຫ່ງສະເມີນາ ແລະມັນເປັນຕົວແທນແຫ່ງສິດອໍານາດທີ່ໄດ້ປະທານໃຫ້ແກ່ສັດຕູຂອງພຣະເຈົ້າ ອັນເປັນການອະນຸຍາດໃຫ້ພວກເຂົາມີຊັຍເໜືອ ແລະຂ້າປະຊາຊົນຂອງພຣະອົງ. ສິ່ງນີ້ໄດ້ສໍາເລັດເປັນຈິງໃນໄລຍະຫຼັງຈາກຄຣິສຕະຈັກສະໄໝອັກຄະສາວົກ ແລະຍັງໃນປະຫວັດສາດແຫ່ງພວກຜູ້ພິພາກສາດ້ວຍ. ໃນທັງສອງປະຫວັດສາດ ພຣະເຈົ້າໄດ້ຊົງອະນຸຍາດໃຫ້ອໍານາດຈາກພາຍນອກປະຊາຊົນຂອງພຣະອົງ ນໍາສົງຄາມແລະຄວາມຕາຍມາສູ່ປະຊາຊົນຂອງພຣະອົງ. ໃນຄຣິສຕະຈັກສະໄໝອັກຄະສາວົກ ສົງຄາມນັ້ນເກີດຈາກການປະຕິເສດສາສະໜາຂອງພຣະຄຣິດ ຊຶ່ງໃນໄລຍະກ່ອນໜ້າຂອງເອເຟໂຊ ສາສະໜານັ້ນເຄີຍບໍ່ອາດຖືກເອົາຊະນະໄດ້ ເມື່ອມັນໄດ້ນໍາຂ່າວປະເສີດໄປສູ່ໂລກ. ແຮງຈູງໃຈຂອງສັດຕູແຫ່ງປະຊາຊົນຂອງພຣະເຈົ້າໃນໄລຍະແຫ່ງພວກຜູ້ພິພາກສາ ມີພື້ນຖານຢູ່ເທິງໄລຍະກ່ອນໜ້າຂອງເອເຟໂຊ ບ່ອນທີ່ພຣະເຈົ້າໄດ້ສໍາແດງຣິດອໍານາດຂອງພຣະອົງເໜືອອີຢິບ ແລະເໜືອບັນດາປະຊາຊາດທີ່ຕໍ່ມາໂຢຊວຍໄດ້ຖືກໃຊ້ໃຫ້ພິຊິດ. ຕາປະທັບທີສອງດໍາເນີນຄຽງຂະໜານກັບຄຣິສຕະຈັກແຫ່ງສະເມີນາ ໃນທັງອິສຣາເອນບູຮານ ແລະອິສຣາເອນສະໄໝໃໝ່.

ເພີກາໂມສ ໝາຍເຖິງ “ປ້ອມປະການອັນໝັ້ນຄົງ,” ດັ່ງນັ້ນຈຶ່ງເປັນຕົວແທນຂອງພະລາຊວັງຂອງກະສັດ. ຕາປະທັບທີສາມດໍາເນີນຄຽງຄູ່ກັບເພີກາໂມສ ແລະເປັນຕົວແທນຂອງປະຫວັດສາດຊ່ວງທີ່ການພິພາກສາຂອງມະນຸດຖືກດໍາເນີນໂດຍບັນດາກະສັດແຫ່ງແຜ່ນດິນ ໃນການຕໍ່ຕ້ານກັບການພິພາກສາຂອງພຣະເຈົ້າ. ດັ່ງນັ້ນ ການວັດແທກ ຫຼືການພິພາກສາ ຊຶ່ງຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍຕາຊັ່ງ “ສອງ” ອັນ ທີ່ຊັ່ງ “ເຂົ້າສາລີ,” “ເຂົ້າບາເລ,” “ນ້ໍາມັນ” ແລະ “ເຫຼົ້າແວງ;” ຊີ້ບອກເຖິງອໍານາດຂອງມະນຸດຝ່າຍລາຊະສໍານັກ ຊຶ່ງບົກພ່ອງຢູ່ສະເໝີເມື່ອທຽບກັບການພິພາກສາຂອງພຣະເຈົ້າ. ຈົ່ງຈື່ໄວ້ວ່າ ການວັດແທກຢ່າງຊື່ສັດ ຫຼືການຊັ່ງຢ່າງຊື່ສັດ ບໍ່ຕ້ອງການຕາຊັ່ງສອງອັນ. ຕາຊັ່ງສອງອັນເປັນຕົວແທນຂອງການພິພາກສາທີ່ບໍ່ເທົ່າທຽມ.

“ເຂົ້າບາເລ” ເປັນສັນຍາລັກຂອງການຖວາຍ “ຜົນແຮກ” ໃນເທດສະການປັດສະຄາ; “ເຂົ້າສາລີ” ເປັນສັນຍາລັກຂອງການຖວາຍ “ເຂົ້າຈີ່ໂບກສອງກ້ອນ” ໃນເທດສະການເພນເຕຄອດ. “ນ້ຳມັນ” ເປັນສັນຍາລັກຂອງພຣະວິນຍານບໍລິສຸດ ແລະ “ເຫຼົ້າອົງຸ່ນ” ເປັນສັນຍາລັກຂອງຄຳສອນ. ເປີກາໂມສໃນສະໄໝອິດສະຣາເອນບູຮານ ແມ່ນຊ່ວງເວລາຂອງບັນດາກະສັດແຫ່ງອິດສະຣາເອນຜູ້ປະນີປະນອມ ຜູ້ໄດ້ນຳການພິພາກສາມາເຖິງລະບົບການນະມັດສະການຂອງພຣະເຈົ້າ ຊຶ່ງຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍລະດູການຈາກປັດສະຄາເຖິງເພນເຕຄອດ. ຄວາມຈິງແຫ່ງພຣະຄຳຂອງພຣະເຈົ້າຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍ “ເຫຼົ້າອົງຸ່ນ” ແລະ “ນ້ຳມັນ.” ທັງໃນອິດສະຣາເອນບູຮານ ແລະ ອິດສະຣາເອນສະໄໝໃໝ່, ຄຣິສຕະຈັກແຫ່ງເປີກາໂມສ ແມ່ນຊ່ວງເວລາທີ່ຊາຕານພະຍາຍາມບັນລຸສິ່ງທີ່ມັນບໍ່ສາມາດເຮັດໄດ້ໂດຍຜ່ານການຫຼັ່ງເລືອດ ໃນປະຫວັດສາດທີ່ຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍສະເມີນາ. ໃນເປີກາໂມສ ຊາຕານໄດ້ພະຍາຍາມທຳລາຍປະຊາຊົນຂອງພຣະເຈົ້າ ແລະ ຄວາມຈິງຂອງພຣະອົງ ໂດຍທາງການປະນີປະນອມ, ບໍ່ແມ່ນໂດຍການຫຼັ່ງເລືອດດັ່ງທີ່ຖືກເປັນຕົວແທນໃນສະເມີນາ. ການປະນີປະນອມຂອງບັນດາກະສັດແຫ່ງອິດສະຣາເອນບູຮານ ເປັນແບບຢ່າງລ່ວງໜ້າຂອງການປະນີປະນອມຂອງ Constantine ໃນອິດສະຣາເອນສະໄໝໃໝ່.

ທິອາທີຣາ ໝາຍເຖິງ “ການຖວາຍບູຊາແຫ່ງຄວາມສໍານຶກຜິດ” ແລະ ກ່າວເຖິງຈິດວິນຍານແຫ່ງການເປັນມໍລະນະສັກຂີທີ່ພຣະເຈົ້າຊົງປະທານໃຫ້ແກ່ປະຊາຊົນຂອງພຣະອົງຜູ້ຖືກຂ້າເພາະນາມຂອງພຣະອົງ. ການຖວາຍບູຊາແຫ່ງຄວາມສໍານຶກຜິດນັ້ນເປັນຕົວແທນຂອງຄວາມເຕັມໃຈທີ່ຈະປະຕິບັດຮັບໃຊ້ພຣະຄຣິດທ່າມກາງສະພາບການອັນຮ້າຍແຮງ ດັ່ງທີ່ເຫັນໃນດານີເອນ, ຊາດຣາກ, ເມຊາກ ແລະ ອາເບດເນໂກ ໃນລະຫວ່າງການເປັນຊະເລີຍເຈັດສິບປີ; ແລະ ຍັງເປັນຕົວແທນຂອງການຖວາຍບູຊາຂອງພວກວາລເດນເຊຍນ, ພວກຮູເກີໂນ ແລະ ຄົນອື່ນໆ ຜູ້ຖືກທໍລະມານ, ຈອງຈໍາ, ຖືກໃສ່ຮ້າຍ ແລະ ຖືກຂ້າໂດຍອໍານາດຂອງສັນຕະປາປາໃນລະຫວ່າງປະຫວັດສາດໜຶ່ງພັນສອງຮ້ອຍຫົກສິບປີ. ຕາປະທັບດວງທີສີ່ດໍາເນີນຂະໜານຄູ່ກັບຄຣິສຕະຈັກແຫ່ງທິອາທີຣາ ແລະ ເປັນຕົວແທນຂອງການຂົ່ມເຫັງໂດຍບາບີໂລນໂບຮານຕໍ່ອິສຣາເອນໂບຮານ ແລະ ການຂົ່ມເຫັງໂດຍບາບີໂລນສະໄໝໃໝ່ຕໍ່ອິສຣາເອນສະໄໝໃໝ່. ປະຫວັດສາດຂອງການເປັນຊະເລີຍທັງສອງຄັ້ງນັ້ນ ໃນເບື້ອງຕົ້ນຕ່າງກໍໄດ້ຕ້ອງອາໄສການຫຼົງຫ່າງຈາກຄວາມຈິງ ຊຶ່ງບັນດາກະສັດຂອງອິສຣາເອນ ແລະ ຈັກກະພັດຄອນສະແຕນຕິນໄດ້ກະທໍາຂຶ້ນ. ທັງສອງໄດ້ຕຽມທາງໄວ້ສໍາລັບຊ່ວງເວລາໜຶ່ງທີ່ຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍທິອາທີຣາ.

ຊາຣ໌ດິສບໍ່ມີຄວາມໝາຍໃດທີ່ສອດຄ້ອງກັບການອ້າງວ່າມີນາມ; ແຕ່ການອ້າງນັ້ນເປັນຄຳຕົວະ. ການສະຖິດຢູ່ຂອງເຊຄີນາບໍ່ເຄີຍປາກົດໃນພຣະວິຫານຫຼັງທີສອງ. ການສະຖິດຢູ່ຂອງພຣະຄຣິດບໍ່ເຄີຍປາກົດໃນປະຫວັດຂອງຊາຣ໌ດິສ. ການປະຕິຮູບໃນຍຸກມືດໂດຍແກ່ນແທ້ແລ້ວເປັນລຳດັບຂອງການກ້າວໄປຂ້າງໜຶ່ງກ້າວ ແລະ ຖອຍຫຼັງສອງກ້າວ. ພາລະກິດທີ່ປະຫວັດຂອງຊາຣ໌ດິສຄວນຈະໄດ້ເຮັດໃຫ້ສຳເລັດໃນການປະຕິຮູບໂປຣແຕສແຕນ ບໍ່ເຄີຍຖືກເຮັດໃຫ້ສົມບູນ.

ຟີລາເດນເຟຍ ໝາຍເຖິງຄວາມຮັກສາມັກຄີດຸດພີ່ນ້ອງ ແລະເປັນໄປບໍ່ໄດ້ທີ່ຈະຮັກພີ່ນ້ອງຂອງທ່ານ ຖ້າຫາກທ່ານບໍ່ໄດ້ຮັກພຣະເຈົ້າເສຍກ່ອນ.

ຟີລາເດັນເຟຍເປັນຕົວແທນຂອງຄຣິສຕະຈັກຜູ້ທີ່ຮັກພຣະເຈົ້າ, ແລະດ້ວຍເຫດນີ້ຈຶ່ງບໍ່ມີການກ່າວໂທດ ຫຼື ການຕຳນິໃດໆທີ່ມຸ່ງໄປຫາຟີລາເດັນເຟຍ.

ເມືອງຟີລາເດລເຟຍໄດ້ຮັບ “ກະແຈຂອງດາວິດ,” ແລະໃນປະຫວັດສາດແບບຟີລາເດລເຟຍຂອງອິດສະຣາເອນບູຮານ ພວກເຂົາໄດ້ຮັບພຣະບຸດຂອງດາວິດ, ຊຶ່ງເປັນຕົວແທນ ທ່າມກາງສິ່ງອື່ນໆ ຂອງຫຼັກການພະຍາກອນວ່າ Alpha ແລະ Omega, ຜູ້ທຳອິດ ແລະ ຜູ້ສຸດທ້າຍ. ກະແຈນັ້ນເປັນຕົວແທນຂອງວິທີການແຫ່ງ “historicism.” ໃນຍຸກທີ່ຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍຄຣິສຕະຈັກຟີລາເດລເຟຍໃນຕອນທ້າຍຂອງອິດສະຣາເອນບູຮານ ພຣະຜູ້ຊົງເປັນຜູ້ປະພັນແຫ່ງຄຳພະຍາກອນໃນພຣະຄຳພີເອງຊົງເປັນກະແຈນັ້ນ. ໃນຍຸກທີ່ຖືກເປັນຕົວແທນໂດຍຄຣິສຕະຈັກຟີລາເດລເຟຍໃນປະຫວັດສາດຝ່າຍ Millerite ວິນລຽມ ມິນເລີ ໄດ້ຮັບກະແຈນັ້ນ. ໃນສອງປະຫວັດສາດນັ້ນ ພຣະຄຣິດໄດ້ຊົງຈັດການກັບຊາວຢິວຜູ້ຄິດວ່າຕົນເອງເປັນບຸດຫຼານຂອງອັບຣາຮາມ ແຕ່ພວກເຂົາບໍ່ແມ່ນ. ມິນເລີໄດ້ຈັດການກັບພວກໂປຣເຕສແຕນທີ່ຄິດວ່າຕົນເອງເປັນຊາວຢິວຝ່າຍວິນຍານ ແຕ່ບໍ່ແມ່ນ.

ລາໂອດີເຊຍ ຫມາຍເຖິງ ປະຊາຊົນຜູ້ຖືກພິພາກສາ, ແລະຊາວລາໂອດີເຊຍ, ຄືຊາວຢິວໃນຍຸກເວລາຂອງພຣະຄຣິດ, ໃນທີ່ສຸດໄດ້ຖືກພິພາກສາໃນປີ 70 ຄ.ສ. ໃນຄາວການທໍາລາຍກຸງເຢຣູຊາເລັມ. ການພິພາກສາຂັ້ນສຸດທ້າຍຂອງຝ່າຍໂປຣແຕສແຕນທີ່ຖອຍຫຼັງຈາກຄວາມເຊື່ອ ເກີດຂຶ້ນໃນວິກິດກົດວັນອາທິດ, ແຕ່ພວກເຂົາໄດ້ພົບການພິພາກສາຂອງຕົນເມື່ອພວກເຂົາປະຕິເສດຂ່າວສານຂອງທູດສະຫວັນອົງທໍາອິດໃນລະດູບ່ອນໄມ້ປີ 1844, ແລະຈາກນັ້ນກໍໄດ້ຖືກປະກາດໂດຍພຣະເຈົ້າວ່າເປັນບັນດາບຸດສາວຂອງບາບີໂລນ. ພວກໂປຣແຕສແຕນທີ່ຕົກຕໍ່າເຫຼົ່ານັ້ນເປັນແບບຢ່າງລ່ວງໜ້າຂອງແອັດເວັນຕິສມ໌ແບບລາໂອດີເຊຍໃນວັນສຸດທ້າຍຂອງການພິພາກສາສືບສວນ.

ໃນບັດນີ້ ເຮົາໄດ້ທົບທວນໂດຍເນື້ອແທ້ແລ້ວເຖິງຫຼາຍວິທີອັນຫຼາກຫຼາຍ ທີ່ບັນດາຄຣິສຕະຈັກເຈັດແຫ່ງໃນພຣະນິມິດ ສາມາດຖືກເຂົ້າໃຈຢ່າງຖືກຕ້ອງວ່າເປັນສັນຍາລັກແຫ່ງຄຳພະຍາກອນ ແລະຈາກນັ້ນຈຶ່ງນຳໄປປະຍຸກຕ໌ໃຊ້ໃນເຊິງຄຳພະຍາກອນ. ແຕ່ສິ່ງເຫຼົ່ານັ້ນຈຳຕ້ອງຖືກເຂົ້າໃຈແລະຖືກນຳໄປປະຍຸກຕ໌ໃຊ້ພາຍໃນບໍລິບົດຂອງຫຼັກເກນແຫ່ງຄຳພະຍາກອນ “ທີ່ໄດ້ຖືກປະທານແກ່ພວກເຮົາໂດຍສິດອຳນາດສູງສຸດ.”

ຂໍ້ຄວາມທີ່ສົ່ງເຖິງຄຣິສຕະຈັກທັງເຈັດ ແມ່ນຂໍ້ຄວາມທີ່ຖືກປະທານໃຫ້ແກ່ຄຣິສຕະຈັກທັງເຈັດທີ່ມີຢູ່ໃນເວລາທີ່ໂຢຮັນໄດ້ບັນທຶກຂໍ້ຄວາມເຫຼົ່ານັ້ນ. ຂໍ້ຄວາມທີ່ສົ່ງເຖິງຄຣິສຕະຈັກທັງເຈັດໃຫ້ຄໍາສັ່ງສອນແລະຄໍາເຕືອນແກ່ຄຣິສຕະຈັກທັງປວງຕະຫຼອດປະຫວັດສາດ. ຂໍ້ຄວາມທີ່ສົ່ງເຖິງຄຣິສຕະຈັກທັງເຈັດໃຫ້ຄໍາສັ່ງສອນແລະຄໍາເຕືອນແກ່ຄຣິສຕຽນແຕ່ລະຄົນຕະຫຼອດປະຫວັດສາດ. ຄຣິສຕະຈັກທັງເຈັດເປັນຕົວແທນຂອງປະຫວັດຂອງຄຣິດສະຕຽນສາສະໜາ ນັບແຕ່ສະໄໝຂອງອັກຄະສາວົກຈົນເຖິງອະວະສານຂອງໂລກ. ຄຣິສຕະຈັກທັງເຈັດເປັນຕົວແທນຂອງປະຫວັດຂອງອິສຣາເອນໂບຮານ ນັບແຕ່ສະໄໝຂອງໂມເຊຈົນເຖິງການທໍາລາຍກຸງເຢຣູຊາເລັມໃນປີ ຄ.ສ. 70. ຄຣິສຕະຈັກທັງເຈັດອາດຖືກຮັບຮູ້ແລະນໍາໄປປະຍຸກຕໃຊ້ໂດຍການຈໍາແນກຄວາມແຕກຕ່າງລະຫວ່າງຄຣິສຕະຈັກສີ່ແຫ່ງທໍາອິດ ແລະ ສາມແຫ່ງສຸດທ້າຍ.

ໃນບັນດາການນຳໃຊ້ໃນເຊີງຄຳພະຍາກອນຫົກປະການອັນຫຼາກຫຼາຍທີ່ພວກເຮົາກຳລັງຈຳແນກຢູ່ນັ້ນ, ການນຳໃຊ້ດຽວກັນນັ້ນກໍໄດ້ຖືກສະແດງໄວ້ໃນຕາປະທັບທັງເຈັດ.

ພວກເຮົາຈະກ່າວເຖິງຄວາມຈິງເຫຼົ່ານີ້ໃນບົດຄວາມຖັດໄປ.