Ny fahatanterahan’ireo famantarana izay nasehon’ny masoandro sy ny volana ary ny kintana dia efa noresahin’ny mpahay tantara, ny mpisava lalana tao amin’ny Advantisma, ary tamin’ny alalan’ny asa soratr’i Rahavavy White, amin’ny fomba ampy sy lalina. Ny sasany amin’ireo famantarana noresahin’i Jesosy dia tsy dia mahazatra tahaka ny hafa. Vitsy no mahafantatra fa ny “fahorian’ny firenena” eto ambonin’ny “tany” dia nanana fahatanterahana voafaritra manokana. Tsy mazava aminy izay tondroin’ny mariky ny fihovitrovitran’ny “herin’ny lanitra,” raha oharina amin’ny fihovitrovitran’ireo herin’ny tany izay misy heviny hafa. Ary vitsy amin’ireo Advantista Laodiseana no mahatakatra fa ny “fihavian” ny “Zanak’olona avy eo amin’ny rahona” dia tanteraka teo amin’ny tantaran’ny Milerita.
“Tsy mbola nambara ny andro sy ny ora marina amin’ny fihavian’i Kristy. Ny Mpamonjy dia nilaza tamin’ny mpianany fa na ny tenany aza dia tsy afaka mampahafantatra ny ora hisehoany fanindroany. Nefa nolazainy kosa ny zava-nitranga sasany izay hahafahan’izy ireo mahalala fa efa akaiky ny fihaviany. ‘Hisy famantarana,’ hoy Izy, ‘eo amin’ny masoandro sy ny volana ary ny kintana.’ ‘Ho maizina ny masoandro, ary ny volana tsy hanome ny hazavany, ary ny kintan’ny lanitra dia hihintsana.’ Eo ambonin’ny tany, hoy Izy, dia hisy ‘fahorian’ny firenena, amin’ny fisafotofotoana; ny ranomasina sy ny onja mirohondrohona; ny fon’ny olona reraka noho ny tahotra sy ny fiandrasana izay zavatra ho avy amin’ny tany.’”
“‘Ary ho hitany avy eo ny Zanak’olona avy eo amin’ny rahon’ny lanitra amin-kery sy voninahitra lehibe. Ary Izy haniraka ny anjeliny amin’ny feon-trômpetra mafy, ary hangonin’izy ireo miaraka ny olom-boafidiny avy amin’ny rivotra efatra, hatramin’ny faran’ny lanitra iray ka hatramin’ny ilany.’”
“Efa tanteraka ny famantarana teo amin’ny masoandro sy ny volana ary ny kintana. Hatramin’izany fotoana izany dia nitombo ny horohoron-tany, ny tafio-drivotra, ny onjan-dranomasina mahery, ny areti-mandringana, ary ny mosary. Ny fandringanana mahatsiravina indrindra, amin’ny afo sy ny safo-drano, dia mifandimby manaraka tsy misy elanelana firy. Ireo loza mahatsiravina mitranga isan-kerinandro dia miteny amintsika amin’ny feo fampitandremana feno fahamatorana, ka manambara fa akaiky ny farany, ary tsy maintsy hisy zavatra lehibe sy manapaka hitranga tsy ho ela.”
“Ny fotoam-pahasoavana dia tsy mbola hitohy ela intsony. Ankehitriny Andriamanitra dia manaisotra ny tanany mpifehy tsy hiharan-doza amin’ny tany. Efa ela Izy no niteny tamin’ny lehilahy sy ny vehivavy tamin’ny alalan’ny Fanahiny Masina; nefa tsy nihaino ny antsony izy ireo. Ankehitriny Izy dia miteny amin’ny olony sy amin’izao tontolo izao amin’ny alalan’ny fitsarany. Ny fotoanan’ireo fitsarana ireo dia fotoam-pamindrampo ho an’ireo izay tsy mbola nahazo fahafahana hianatra izay fahamarinana. Amim-pitiavana malefaka no hijeren’ny Tompo azy ireo. Voakasiky ny famindrampo ny fony; mbola ahinjiny ihany ny tanany hamonjy. Maro be no horaisina ao amin’ny valan’ondry fiarovana, dia ireo izay amin’izao andro farany izao no handre ny fahamarinana voalohany indrindra.” Review and Herald, November 22, 1906.
Ny tantaran’ny Millerita dia haverina indray hatramin’ny tsipiriany farany indrindra amin’ny andro farany. Ireo “famantarana” izay nanamarika ny fiavian’ilay anjely voalohany sy ny tantarany dia tandindon’ireo “famantarana” izay manamarika ny fiavian’ilay anjely fahatelo sy ny tantarany. Ny hetsika masina rehetra momba ny fanavaozana dia mifanaraka amin’ny hetsik’ilay anjely fahatelo amin’ny andro farany.
“Ny asan’Andriamanitra eto an-tany dia mampiseho, hatramin’ny taranaka mifandimby, fitoviana miavaka isaky ny fanavaozana lehibe na hetsika ara-pivavahana rehetra. Ny foto-kevitra iasan’Andriamanitra amin’ny olona dia mitoetra ho iray mandrakariva. Ny hetsika lehibe amin’izao andro ankehitriny izao dia manana tandindony amin’ireo tamin’ny lasa, ary ny fanandraman’ny fiangonana tamin’ny andro fahiny dia manana lesona sarobidy lehibe ho an’izao androntsika izao.” The Great Controversy, 343.
Ny tantara asehon’ilay anjely mahery ao amin’ny Apokalypsy toko fahavalo ambin’ny folo dia ilay anjely fahatelo; ary ny tantara asehon’ilay anjely fahatelo dia mifanindran-dalana amin’ny tantaran’ny anjely voalohany sy faharoa ao amin’ny tantaran’ny Millerita.
“Efa nomen’Andriamanitra ny hafatry ny Apokalypsy 14 tao amin’ny filaharan’ny faminaniana ny toerany, ary ny asany dia tsy tokony hitsahatra mandra-pahatapitry ny tantaran’ity tany ity. Ny hafatry ny anjely voalohany sy faharoa dia mbola fahamarinana ho an’izao andro izao, ary tokony hifanaraka amin’ity manaraka ity. Ny anjely fahatelo dia manambara ny fampitandremany amin’ny feo mahery. ‘Rehefa afaka izany zavatra izany,’ hoy Jaona, ‘dia nahita anjely iray hafa nidina avy tany an-danitra aho, nanana hery lehibe, ary nohazavain’ny voninahiny ny tany.’ Ao anatin’izany fahazavana izany no itambaràn’ny fahazavan’ireo hafatra telo ireo rehetra ireo.” The 1888 Materials, 803, 804.
Ny asan’ny anjely voalohany sy faharoa, izay ampitahaina amin’ny asan’ny anjely fahatelo, dia aseho koa ao amin’ny fanoharana ny amin’ireo virijina folo.
“Matetika aho no entina amin’ilay fanoharana ny amin’ny virijina folo, ka ny dimy tamin’ireo dia hendry, ary ny dimy kosa adala. Io fanoharana io dia efa tanteraka ary mbola hotanterahina araka ny litera indrindra, satria manana fampiharana manokana ho an’izao andro izao izy, ary, tahaka ny hafatry ny anjely fahatelo, dia efa tanteraka ary mbola hitohy ho fahamarinana ankehitriny mandra-pahatongan’ny faran’ny andro.” Review and Herald, 19 Aogositra 1890.
Ny tantara aseho ao amin’ny Apokalypsy toko faha‑folo, ao amin’ny Bokin’ny Apokalypsy, dia aseho ho ny kotrokorana fito; ary ny kotrokorana fito dia maneho ireo zava‑nitranga izay niseho nandritra ny tantaran’ny Millerita, izay no tantaran’ny hafatry ny anjely voalohany sy faharoa. Ny kotrokorana fito koa dia maneho “zava‑nitranga ho avy” izay miseho amin’ny andro farany, ary tanteraka amin’ilay “filaharana” iray ihany tahaka ny tamin’ny tantaran’ny Millerita.
“Ny fahazavana manokana nomena an’i Jaona, izay nambara tao amin’ny kotro-baratra fito, dia famaritana mialoha ireo toe-javatra izay hiseho eo ambanin’ny hafatry ny anjely voalohany sy faharoa. …
“Rehefa efa nilaza ny feony ireo kotrokorana fito ireo, dia tonga tamin’i Jaona, tahaka ny tamin’i Daniela momba ilay boky kely, ny didy hoe: ‘Asio tombo-kase izay zavatra nolazain’ny kotrokorana fito.’ Ireo dia mifandraika amin’ireo zava-mitranga ho avy izay haseho araka ny filaharany.” The Seventh-day Adventist Bible Commentary, volume 7, 971.
Ny hetsika fanavaozana rehetra dia mifanaraka samy izy, ary tokony hatambatra “andalana manampy andalana” izy ireny, mba hampisehoana ny hetsika fanavaozana farany an’ireo iray hetsy sy efatra alina sy efatra arivo sy efa-jato. Ny fanoharana ny amin’ireo virijina folo dia maneho ny fanandramana ao anaty niainan’ny olon’Andriamanitra tao amin’ny hetsika Millerita sy tao amin’ny hetsiky ny iray hetsy sy efatra alina sy efatra arivo sy efa-jato.
“Ny fanoharana ny amin’ireo virijiny folo ao amin’ny Matio 25 koa dia maneho ny fanandraman’ny vahoaka Advantista.” Ilay Fiadiana Lehibe, 393.
Ang gawain at mensahe ng kapuwa mga Millerite at ng isang daan at apatnapu’t apat na libo ay inihaharap ng tatlong anghel ng Apocalipsis labing-apat.
“Efa nanana fahafahana sarobidy hahazoana fanandramana aho. Nanana fanandramana aho tao amin’ny hafatry ny anjely voalohany sy faharoa ary fahatelo. Ny anjely dia aseho ho manidina eo afovoan’ny lanitra, mitory amin’izao tontolo izao hafatra fampitandremana, sady misy fiantraikany mivantana amin’ny vahoaka velona amin’ny andro farany amin’ny tantaran’ity tany ity. Tsy misy olona mandre ny feon’ireo anjely ireo, satria tandindona izy ireo hanehoana ny vahoakan’Andriamanitra izay miasa mifanaraka amin’ny tontolon’ny lanitra. Ny lehilahy sy ny vehivavy, nohazavain’ny Fanahin’Andriamanitra, ary nohamasinina tamin’ny alalan’ny fahamarinana, no mitory ireo hafatra telo araka ny filaharany.” Life Sketches, 429.
Ny zava-mitranga ara-paminaniana aseho ao amin’ny Apokalypsy toko faha‑folo dia asehon’ireo kotrokorana fito. Ireo zava-mitranga ireo no manamarika ny toerana iombonan’ny maha-Andriamanitra sy ny maha-olombelona. Ireo “famantarana” izay nofaritan’i Kristy ao amin’ny Matio toko faha‑efatra amby roapolo, Marka telo ambin’ny folo ary Lioka iraika amby roapolo, dia maneho ireo “famantarana” izay nampiditra ny hetsika Millerita ary maneho fijoroana ho vavolombelona mifanandrify amin’ny hetsiky ny iray hetsy sy efatra amby efapolo arivo. Ny iray hetsy sy efatra amby efapolo arivo dia tsy manandrana fahafatesana, araka ny asehon’i Enoka sy Elia. Ny 11 Septambra 2001, ilay “famantarana” izay nofaritan’i Kristy ho manamarika ny fahatongavan’ny taranaka farany amin’ny tantaran’ny tany, dia voafaritra ao amin’ny Lioka toko iraika amby roapolo. Mba ho isan’izany antokon’olona izany izay nasehon’i Enoka sy Elia, izay antsoina hoe ny iray hetsy sy efatra amby efapolo arivo, dia takiana ny hahafantarana ilay “famantarana” sy izay rehetra asehony.
Taorian’i Jesosy namakivaky ny tantaran’ireo “famantarana” izay nampiditra ny fihetsiketsehana Millerita ny mpianany, dia naveriny indray sady nohalavainy ny fijoroany ho vavolombelona ara-tantara tamin’ny alalan’ny fampidirana fanoharana iray izay naneho io tantara io ihany.
Dia niteny fanoharana taminy hoe: Jereo ny aviavy sy ny hazo rehetra; raha vao mamoaka ravina ireny, dia hitanareo ka fantatrareo amin’ny tenanareo fa efa antomotra ny fahavaratra. Dia toy izany koa ianareo: raha hitanareo fa tanteraka izany zavatra izany, dia fantaro fa efa antomotra ny fanjakan’Andriamanitra. Lazaiko aminareo marina tokoa: ity taranaka ity tsy ho levona mandra-pahatanterak’izany rehetra izany. Ny lanitra sy ny tany ho levona, fa ny teniko tsy mba ho levona. Lioka 21:29–33.
Manomboka ny fanoharana i Jesosy amin’ny fanondroana ny fahasamihafana eo amin’“ny aviavy”, amin’ny endrika tokana, sy “ny hazo rehetra.” Ny “aviavy” dia ny vahoakan’ny fanekena, izay amin’ny andro farany dia ny Advantisma Laodikiana, izay milaza tena ho vahoaka sisa an’Andriamanitra. Ny “hazo” hafa kosa dia ny Jentilisa.
“Mariho ny fanozonana ny aviavy, izay misolo tena ny firenena jiosy, rakotra ravin’asa ivelany, nefa tsy nisy voa hita teo aminy. Ny ozona dia tononina amin’ilay aviavy, izay misolo tena ny tena mpiasa ara-pitondrantena, mieritreritra ary velona, voaozon’Andriamanitra, niaina tahaka ny niainan’ny Jiosy nandritra ny efa-polo taona taorian’io zava-nitranga io, kanefa maty. Mariho fa ny hazo hafa, izay misolo tena ny Jentilisa, dia tsy mba rakotra ravina. Tsy nanan-dravina izy ireny, ka tsy nanao fitaka ho manana fahalalana an’Andriamanitra. Ny fotoanany hamoazana dia mbola tsy tonga.” Special Testimonies for Ministers and Workers, number 7, 59–61.
Ny Advantisma Laodiseana amin’ny andro farany dia voaozona, satria na dia milaza aza izy ho vahoaka sisa an’Andriamanitra, dia tsy mamoa ny fanambarany. Manao teboka roa mifamatotra, nefa samy hafa, i Jesosy ao amin’ilay andalan-teny. Asehony ny fanavahana eo amin’ny vahoakan’Andriamanitra araka ny fanekena sy ny Jentilisa, izay tsy milaza hitandrina ny lalàn’Andriamanitra, na hanana ny Fanahin’ny Faminaniana, izay toetran’ny sisa amin’ny andro farany, sady ireo no lazain’ny Advantisma Laodiseana fa tandroviny. Ny ravina amin’ny andro farany dia maneho ny filazana ho ilay sisa ambaran’i Jaona ao amin’ny bokin’ny Apokalypsy.
“Ang sanlibutang Hentil ay kinatawanan ng mga punong igos na walang dahon at walang bunga. Ang mga Hentil ay salat, gaya rin ng mga Judio, sa kabanalan, datapuwa’t hindi nila inangking sila’y kinalulugdan ng Diyos. Wala silang ipinagmalaking matayog na espirituwalidad. Sila’y bulag sa bawat diwa sa mga daan at mga gawa ng Diyos. Sa kanila, hindi pa ang panahon ng mga igos. Sila’y patuloy na tumatanaw sa hinaharap sa isang araw na magdadala sa kanila ng liwanag at pag-asa.” Signs of the Times, February 15, 1899.
Ny fanavahana teo amin’ny aviavy sy ny hazo hafa dia nomen’i Kristy fanavahana iray hafa koa. Ny fotoana hamoahan’ny aviavy raviny dia hafa noho ny fotoana hamoahan’ny hazon’ny Jentilisa raviny. Amin’ny andro farany dia “antso roa miavaka no omena ny fiangonana,” ary ny feo voalohany avy amin’ilay anjely ao amin’ny Apokalypsy toko faha-valo ambin’ny folo dia manondro ny fotoana izay tokony hitrangan’ny famoahan-dravin’ireo iray hetsy sy efatra arivo amby efatra alina. Ny “feo faharoa” ao amin’ny Apokalypsy 18 kosa dia maneho ny fotoana izay tokony hamoahan’ny hazo hafa raviny.
Tamin’ny andron’i Kristy, ny Jiosy no aviavy, ary ny Jentilisa no hazo hafa. Ao amin’ny tantara Millerita, ny Protestanta no aviavy, ary ny Millerita no hazo hafa. Amin’ny andro farany, ny Adventisma Laodiseana no aviavy tsy mamoa izay esorina hiala amin’i Jerosalema (ny tanim-boaloboka), ary ny iray hetsy sy efatra amby efatra alina no aviavy izay mamoa. Ny zanak’Andriamanitra hafa, izay mbola ao Babylona, dia aseho ho ny Jentilisa.
Ny “jentilisa,” araka ny famaritana azy, dia “vahiny.” Ny hazo jentilisa dia matory (maty), tsy mamokatra tsimoka na voa amin’ny fotoana itsimohan’ny aviavy ka velona indray. Ny hazo matory dia hazo maina, ary rehefa antsoina hivoaka avy ao Babylona ny Jentilisa, amin’ilay feo faharoa ao amin’ny Apokalypsy toko faha-valo ambin’ny folo, dia hifidy hitandrina ny Sabata andro fahafito izy amin’izay ka hiditra amin’ny fanekena amin’ny Tompo.
Aoka tsy hiteny ny zanaky ny vahiny izay efa niray tamin’i Jehovah hoe: Efa nosarahin’i Jehovah tanteraka tamin’ny olony aho; ary aoka tsy hiteny ny ionoka hoe: Indro, hazo maina aho. Fa izao no lazain’i Jehovah amin’ny ionoka izay mitandrina ny Sabatako sy mifidy izay sitrako ary mifikitra amin’ny fanekeko: Dia homeko ao an-tranoko sy ao anatin’ny mandako toerana sy anarana tsara lavitra noho ny an’ny zanakalahy sy ny zanakavavy izy; homeko anarana mandrakizay izy, izay tsy ho fongotra. Ary ny zanaky ny vahiny koa, izay miray amin’i Jehovah mba hanompo Azy sy ho tia ny anaran’i Jehovah, mba ho mpanompony, dia samy izay mitandrina ny Sabata ka tsy mandoto azy ary mifikitra amin’ny fanekeko, dia ireo koa no hoentiko ho any an-tendrombohitro masina sy hampifaliako ao an-tranoko fivavahana; ny fanatitra dorany sy ny sorony dia hankasitrahana eo ambonin’ny alitarako; fa ny tranoko hatao hoe trano fivavahana ho an’ny firenena rehetra. Isaia 56:3–7.
Ny vahiny dia “jentilisa”, ary ny “feo faharoa” no miantso azy ireo hiala ao Babylona, ary entina ho eo an-tendrombohitra masin’Andriamanitra izy; amin’izany fotoana izany dia ho tendrombohiny “masina” izany, satria ny vary sy ny tsimparifary dia efa ho voasaraky ny fizahan-toetra aseho ao amin’ny tantaran’ny “feo voalohany”. Rehefa tonga eo amin’ny tendrombohitry ny Tompo izy ireo amin’ny andro farany, dia tsy ho vahiny intsony ny Jentilisa, na hazo maina.
Hohamaizinina ny masoandro sy ny volana, ary hihataka tsy hamirapiratra ny kintana. Ary Jehovah hirohondrohona avy any Ziona ka hamoaka ny feony avy any Jerosalema; ary hihorohoro ny lanitra sy ny tany; nefa Jehovah no ho fanantenan’ny olony sy herin’ny zanak’Isiraely. Dia ho fantatrareo fa Izaho no Jehovah Andriamanitrareo, Izay mitoetra ao Ziona, tendrombohitro masina; dia ho masina Jerosalema, ary tsy hisy vahiny handalo ao aminy intsony. Joela 3:15–17.
Ny fampidirana ny tantara izay iantsoan’ny “feo faharoa” ny ondry hafa an’Andriamanitra hivoaka avy ao Babylona dia manana “famantarana” izay nasehon’ny famantarana tamin’ny fihetsiketsehana Millerita ho tandindona. Ao amin’ny Matio toko fahefatra amby roa-polo, Marka toko fahatelo ambin’ny folo, ary Lioka toko faharoa amby roa-polo no anehoana ny fijoroana vavolombelon’i Kristy izay saintsainintsika. Ao amin’ireo vavolombelona telo ireo, ny iray amin’ireo “famantarana” voatondro dia ny hihorohoron’ny herin’ny lanitra; fa ao amin’ny fanehoan’i Joela momba ireo “famantarana” izay manondro ny fotoana hahatonga an’i Jerosalema ho “masina”, dia samy hihorohoro avokoa na “ny lanitra na ny tany.”
I Joela dia manondro ny fahatanterahana lavorary ny “famantarana” izay efa nolazaina mialoha, izay miseho rehefa masina i Jerosalema. Izany fotoana izany dia rehefa nesorin’ny Tompo ny fahotan’ireo efatra arivo sy efatra alina sy iray hetsy, ary ny fiangonan’i Laodikia dia nifindra ho amin’ny hetsik’i Filadelfia. Amin’izay no mahatonga ny hetsika fahenina (Filadelfia) ho tonga ny hetsika fahavalo (Filadelfia), izay avy amin’ireo fiangonana fito. Amin’izay no mahatonga ny Fiangonana Miady ho tonga ny Fiangonana Mandresy. Ny Fiangonana Miady dia anarana ilazana ny fiangonan’Andriamanitra izay voaforon’ny vary sy ny tsimparifary. Ny Fiangonana Mandresy dia tendrombohitra masin’Andriamanitra izay “masina,” ary “tsy hisy vahiny handalo ao aminy intsony.”
Ny fampidirana ny faneva atsangana, izay ny Fiangonana Mandresy, izay ilay “fahavalo izay avy amin’ny fito”, izay rehefa “masina” Jerosalema, dia arahina “famantarana”. Mba hanomezan’i Jesosy ny teboka itodihana hahafahan’ny olony mamantatra ilay “famantarana” momba ny fiainana na ny fahafatesana, izay manondro ny fanisiana tombo-kase ny iray hetsy sy efatra arivo sy efatra alina, dia nampiasa hazo sy ny tsingerina voajanaharin’ny fiainan’ny hazo Izy hampianarana izany lesona faran’izay manan-danja izany.
“Nandidy ny olony Kristy mba hiambina ny famantarana ny fihaviany sy hifaly rehefa mahita ny porofon’ny fiavian’ny Mpanjakany izy. Hoy Izy: ‘Ary raha vao manomboka ho tanteraka izany zavatra izany, dia miandrasa, ka asandrato ny lohanareo; fa efa manakaiky ny fanavotana anareo.’ Ary notondroiny ny hazo mitsimoka amin’ny lohataona ireo mpanaraka Azy, ka hoy Izy: ‘Raha vao mitsimoka ireo, dia hitanareo sy fantatrareo amin’ny tenanareo fa efa akaiky ny fahavaratra. Dia tahaka izany koa hianareo, raha hitanareo fa tanteraka izany zavatra izany, dia fantaro fa efa akaiky ny fanjakan’Andriamanitra.’ Lioka 21:28, 30, 31.” Ilay Hery Mifanandrina, 308.
Rehefa manomboka mitsimoka ny hazo amin’ny Lohataona, dia akaiky ny Fahavaratra.
Tapitra ny fijinjana, lasa ny fahavaratra, nefa tsy voavonjy isika. Jeremia 8:20.
Ny hazo mitsimoka no manambara fa lohataona izao; ary amin’izany dia fantatsika fa efa akaiky ny fahavaratra, ary amin’ny fahavaratra no anangonana ny vokatra.
Ny fahavalo izay namafy azy dia ny devoly; ny fijinjana dia ny faran’izao tontolo izao; ary ny mpijinja dia ny anjely. Matio 13:39.
Ny fijinjana dia amin’ny faran’izao tontolo izao. Raha vao manomboka mitsimoka ny hazo, dia takiana aminareo ny hahalala fa antomotra ny faran’izao tontolo izao.
“Ny teny iray nambaran’ny Mpamonjy dia tsy tokony hatao handrava teny hafa iray. Na dia tsy misy olona mahalala aza ny andro na ny ora hahatongavany, dia ampianarina sy takina amintsika ny hahalala raha efa akaiky izany. Ary mbola ampianarina koa isika fa ny fanaovana tsinontsinona ny fampitandremany, sy ny fandavana na ny tsy firaharahiana ny hahalala raha efa akaiky ny fiaviany, dia hahafaty antsika tahaka izay nahafaty ireo izay velona tamin’ny andron’i Noa noho ny tsy fahalalany ny fotoana hahatongavan’ny Safodrano.” The Great Controversy, 371.
Hanjutsohontsika ao amin’ny lahatsoratra manaraka ny fianarantsika ny Lioka toko faharoa amby roapolo.
“Hitako fa mihozongozona ankehitriny ny fahefan’ny tany, ary tonga araka ny filaharany ny toe-javatra. Ady sy filazan’ady, sabatra, mosary ary areti-mandringana no voalohany hampihorohoro ny fahefan’ny tany; avy eo ny feon’Andriamanitra no hampihorohoro ny masoandro sy ny volana ary ny kintana, ary ity tany ity koa. Hitako fa ny fihorohoroan’ny fahefana any Eoropa dia tsy, araka izay ampianarin’ny sasany, fihorohoroan’ny fahefan’ny lanitra, fa fihorohoroan’ireo firenena tezitra.” Early Writings, 41.