Misy fifindran-toetra tamin’ilay tandroka Repoblikana sy ilay tandroka Protestanta marina an’ilay bibidia avy amin’ny tany, izay nanomboka tamin’ny taona 2020. Novonoina tamin’ny 18 Jolay 2020 ilay tandroka Protestanta marina, ary novonoina tamin’ny 3 Novambra 2020 ilay tandroka Repoblikana. Araka ny Apokalypsy toko faha-11, rehefa afaka telo andro sy tapany ara-panoharana dia hijoro amin’ny tongony indray izy ireo. Rehefa mijoro izy ireo, ilay tandroka Protestanta marina dia hifindra avy amin’ny Laodikeana ho amin’ny Filadelfiana. Ho voaala tao amin’ny fiangonana izy ireo ka hoentina ho ao amin’ny hetsika iray. Efa navoaka avy tamin’ny fanandraman’ilay fiangonana fahafito izy ireo ho ao amin’ny fanandraman’ilay fiangonana fahenina. Efa tonga fahavalo izy, nefa avy amin’ny fito.
Ny hetsika teo am-piandohan’ny Advantisma dia ny hetsika Filadelfiana, ary ny hetsika Filadelfiana dia haverina amin’ny laoniny amin’ny farany. Ny asan’ireo anjely telo ao amin’ny Apokalypsy toko faha-efatra ambin’ny folo dia nanomboka tamin’ny maha-hetsika azy, ary hifarana amin’ny maha-hetsika azy koa izany. Ny hetsika Filadelfiana, izay asehon’ny fiangonana fahenina ao Filadelfia, dia maty tamin’ny 1856, ary nanomboka tamin’ny faran’ny volana Jolay tamin’ny 2023, dia atsangana indray ankehitriny ho ny fahavalo, dia ilay avy amin’ny fito.
Amin’io tantara io ihany, ny tandroka Repoblikana dia mandalo fahafatesana sy fitsanganana amin’ny maty mitovy amin’izany, ka ny filoha fahenina hatramin’i Reagan amin’ny fotoanan’ny farany amin’ny 1989 dia tonga filoha fahavalo, izay avy amin’ny fito. Ny fizotry ny fifindrana ho an’ilay tandroka Repoblikana dia asehon’ny firaisany amin’ny tandroky ny Protestanta niodina, izay fijangajangana ara-panahy sy ny sarin’ilay bibidia. Ilay tandroka Repoblikana dia tonga ilay fahavalo, dia izay avy amin’ny fito, satria izy no maneho ny sarin’ny bibidian’ny Katôlisma, dia ilay loha fahavalo, dia izay avy amin’ny loha fito, ao amin’ny Apokalypsy toko fahafito ambin’ny folo, ary ao amin’ny Daniela toko faharoa.
Ny tetezamita ara-politikan’ilay tandroky ny Repoblikanisma dia aseho ao anatin’ny vanim-potoanan’ny fanomanana manomboka amin’ny 1776 ka hatramin’ny 1798. Io vanim-potoana ara-paminaniana io dia lakile tsy maintsy ilaina hahafantarana ny fanokafana ny zava-miafina nafenina ao amin’ny sarin’ireo biby an’i Nebokadnezara. Izany vanim-potoanan’ny fanomanana izany dia asehon’ny fe-potoana telopolo taona ho fanomanana ho an’i Kristy sy ny antikristy.
Ny fotoana fanisiana tombo-kase hatramin’ny 11 Septambra 2001 ka mandra-pahatongan’ny lalàn’ny Alahady izay ho avy tsy ho ela dia vanim-potoana ara-paminaniana izay anatanterahana ny vokatry ny fahitana rehetra. Izy io dia maneho ny vanim-potoana izay mifarana amin’ny fiverenan’ny fahefan’ny papa eo amin’ny seza fiandrianan’ny tany amin’ny maha-fanjakana fahavalo azy, izay avy amin’ny fito, amin’ny ora isehoan’ilay “horohoron-tany lehibe” ao amin’ny Apokalypsy toko faha-iraika ambin’ny folo. Noho izany, io dia efa natondro mialoha tamin’ny alalan’ilay vanim-potoana nialoha ny fotoana voalohany nanandratana ny fahefan’ny papa teo amin’ny seza fiandrianana tamin’ny taona 538. Tamin’ny 538 dia namoaka lalàn’ny Alahady ny fahefan’ny papa tao amin’ny Konsily tao Orléans, ka nanamarika ny fiafaran’ireo telopolo taona fiomanana, sady naneho mialoha ilay lalàn’ny Alahady izay ho avy tsy ho ela. Tsy miova na oviana na oviana Jesosy, koa tsy maintsy misy vanim-potoana mialoha ny lalàn’ny Alahady izay anasitranana ilay ratra mahafaty, tahaka ny tamin’ilay fotoana voalohany nanandratana ny fahefan’ny papa teo amin’ny seza fiandrianana.
Io vanim-potoana io dia asehon’ireo tantara mifandray amin’ireo mari-pamantaran’ny taona 508, 533, ary 538. Tamin’ny taona 508 no nanomboka ny vanim-potoanan’ny fiomanana, na ny fametrahana ny fahefan’ny papa. Ilay fanjakana fahefatra, dia Roma mpanompo sampy, hery dragona, dia efa resin-kery; ary tamin’ny taona 533, i Justinien dia namoaka didy fa ny fahefan’ny papa no “lohany amin’ny fiangonana, sady mpanitsy ny heretika koa.” Ny hany sisa nilaina mba hahafahan’ny fahefan’ny papa mandray ny fifehezana tamin’ny 538, dia ny fanesorana ny Goths hiala ao amin’ny Tanànan’i Roma; ary izany dia tanteraka tamin’ny taona 538. Io tsipika ara-tantara telopolo taona io dia nifanandrify tamin’ny nahaterahan’i Kristy, izay narahin’ny asa fanompoan’i Jaona, ka nitarika ho amin’ny fanomezam-pahefana an’i Jesosy amin’ny maha-Mesia Azy tamin’ny batisany.
Ny vanim-potoanan’ny fiomanana ao amin’ny tantaran’i Kristy dia mifanaraka amin’ny fotoana fanisiana tombo-kase, ary mikasika ny tsipika anatiny amin’ny tandroka Protestanta izany, raha ny vanim-potoanan’ny fiomanana ho an’ny antikristy kosa dia mikasika ny tsipika ivelany amin’ny tandroka Repoblikana. Ireo vanim-potoana roa ireo dia manome vavolombelona roa momba ny 11 Septambra 2001, ny 7 Oktobra 2023, ary ny lalàna Alahady ho avy tsy ho ela. Ny vanim-potoana iray dia manasongadina ny vavolombelona ivelany, ary ny iray kosa ny vavolombelona anatiny, momba ny fotoana fanisiana tombo-kase ny iray hetsy sy efatra amby efatra alina.
Ny asan’i Jaona, amin’ny maha-feo miantso any an-efitra azy izay nanomana ny lalana ho an’Ilay Iraky ny Fanekena, dia nifanindran-dalana tamin’ny didin’i Justinien izay nanomana ny lalana ho an’ilay lehilahin’ny ota, izay iraky ny faneken’ny fahafatesana. Ny 7 Oktobra 2023 dia fampitandremana ny amin’izay hitranga rehefa hampiharina ny lalàn’ny Alahady, tahaka ny tamin’ny taona 538. Ny 7 Oktobra 2023 dia mifanandrify amin’ny taona 533 ao anatin’ny vanim-potoanan’ny fiomanana tamin’ny nametrahana voalohany ny papa teo ambonin’ny seza fiandrianan’ny tany. Izy io dia fampitandremana fa amin’ilay lalàn’ny Alahady izay ho avy tsy ho ela, tahaka ny tamin’ny 538, dia ho tonga indray ny papa ho sady lohan’ny fiangonana no mpanitsy ny heretika. Izy io koa dia fampitandremana momba ny ady miha-mitombo ataon’ny finoana silamo ao amin’ny loza fahatelo.
Io no fampitandremana manondro ny Islamo (vaovao avy any atsinanana), sy ny fampitandremana ny amin’ny famerenana amin’ny laoniny ny papa (vaovao avy any avaratra). Mifanindry amin’ny asan’ilay iraka manomana ny lalana amin’ny andro farany izany fampitandremana izany, ho an’Ilay Iraky ny Fanekena, izay hiditra ao amin’ny fanekena amin’ny efatra arivo sy efatra alina sy iray hetsy avy eo.
Ny vanim-potoana telo fiomanana (ny telopolo taona an’i Kristy sy ny antikristy, ary ny fotoanan’ny fanisiana tombo-kase) dia aseho mialoha ihany koa amin’ilay vanim-potoana hatramin’ny 1776 ka hatramin’ny 1798. Ny fiafaran’ilay biby avy amin’ny tany dia manana vanim-potoana voafaritra manokana izay mialoha ny fiafarany amin’ny maha-fanjakana fahenina azy ao amin’ny faminaniana ao amin’ny Baiboly; noho izany, ny fiandohan’ilay biby avy amin’ny tany amin’ny maha-fanjakana fahenina azy ao amin’ny faminaniana ao amin’ny Baiboly dia tsy maintsy manana vanim-potoana ara-paminaniana izay mialoha ny fiandohan’izany fanjakana izany. Ny Alfa sy Omega dia maneho mandrakariva ny fiafaran’ny zavatra iray miaraka amin’ny fiandohany.
1776, 1789 ary 1798 dia maneho ny 11 Septambra 2001, ny 7 Oktobra 2023, ary ny lalàn’ny Alahady izay ho avy tsy ho ela. Hatramin’ny 1776 ka hatramin’ny 1798 dia tanteraka ny fanomanana ara-paminaniana ho amin’ny fananganana ny fanjakana fahenina, tahaka ny nanehoan’ny taona 508, 533, ary 538 ny fanomanana ny fananganana ny fanjakana fahadimy. Tsy maintsy manana ireo toetra ara-paminaniana ireo ihany izy ireo, fa ny fanjakana fahenina dia ho sarin’ny fanjakana fahadimy.
Ny telopolo taona nanomanan’i Kristy, izay nitarika ho amin’ny batisany, dia maneho io fe-potoana io ihany; fa rehefa tonga Kristy hanamafy ny fanekena mandritra ny herinandro iray, manomboka amin’ny batisany, dia nanangana ny fanjakan’ny fahasoavany Izy. Tamin’ny fananganana ny fanjakan’ny fahasoavany tao anatin’ireo fito taona ireo, dia nandatsaka ny rany Izy mba hanamafisana izany fanjakana izany, ary tamin’ny fanaovana izany, dia namela ny ohatra momba ny fotoana hananganany ny fanjakan’ny voninahiny Izy. Izany fanjakan’ny voninahitra izany dia ilay fanjakan’i Daniela roa, izay aseho ho vato voakapa avy amin’ny tendrombohitra tsy tamin-tanana. Izany fanjakana izany, hoy ny Sister White amintsika, dia hatsangana mandritra ny ranonorana farany, ary ny ranonorana farany dia nanomboka tamin’ny 11 Septambra 2001.
« Ny orana farany dia ho tonga amin’ireo izay madio—amin’izay dia handray izany avokoa izy rehetra tahaka ny taloha. »
“Rehefa mamela ireo anjely efatra, dia hanorina ny fanjakany Kristy. Tsy misy mahazo ny orana farany afa-tsy izay manao izay rehetra azony atao. Hanampy antsika Kristy. Ny rehetra dia mety ho mpandresy amin’ny alalan’ny fahasoavan’Andriamanitra, amin’ny alalan’ny ran’i Jesosy. Liana amin’ny asa ny lanitra manontolo. Liana ny anjely.” Spalding and Magan, 3.
Tamin’ny 11 Septambra 2001 dia navotsotra ireo rivotra efatra, izay aseho ho toy ny soavaly tezitra (Islam), ary avy eo dia notanana tsy hiroso, raha mbola asiana tombo-kase kosa ireo iray hetsy efatra arivo amby efatra alina. Ny taona 1776, 1789 ary 1798 dia maneho ny vanim-potoanan’ny fanisiana tombo-kase ireo iray hetsy efatra arivo amby efatra alina, ary ireo daty telo ireo dia maneho fananganan-dalàna izay nitarika ho amin’ny fanorenana ny fanjakana fahenina ao amin’ny faminanian’ny Baiboly. Ny daty faharoa, dia ny 1789, no manondro ny Lalàm-panorenan’i Etazonia, ary noho izany dia ilay hafatra izay nanondro ny Lalàm-panorenana ho ilay fahefana roa sosona izay ho tonga tamin’ny 1798 izany, tahaka ny naha-fanambarana ny fahefana roa sosona izay ho tonga tamin’ny 538 ny taona 533, ary tahaka ny nanambaran’i Jaona Mpanao Batisa ilay fahefana roa sosona izay ho tonga tamin’ny batisan’i Kristy.
Ny hery roa izay mandrafitra ny hery roa soson’i Kristy dia ny ohatra nasehony fa ny maha-Andriamanitra atambatra amin’ny maha-olombelona dia tsy manota. Ny hery roa izay mandrafitra ny hery roa soson’ny antikristy dia ny fanandratana azy ho lohan’ny fiangonana, sy ny fanandratana azy ho mpanitsy ny heretika. Ny hery roa izay mandrafitra ny hery roa soson’ilay bibin’ny tany dia ny tandroka roa, dia ny Repoblikanisma sy ny Protestantisma.
“‘Ary nanan-tandroka roa tahaka ny zanak’ondry izy.’ Ny tandroka tahaka ny zanak’ondry dia manambara fahatanorana, tsy fanan-tsiny, ary fahalemem-panahy, ka maneho tsara ny toetran’i Etazonia, raha naseho tamin’ny mpaminany ho ‘miakatra’ tamin’ny taona 1798. Anisan’ireo sesitany kristiana izay nandositra voalohany ho any Amerika ka nitady fialofana tamin’ny fampahoriana nataon’ny mpanjaka sy ny tsy fandeferan’ny mpisorona, dia maro no tapa-kevitra hanorina fitondram-panjakana eo ambonin’ny fototra malalaky ny fahafahana sivily sy ara-pivavahana. Nahita toerana tao amin’ny Fanambarana ny Fahaleovantena ny heviny, izay maneho ilay fahamarinana lehibe fa ‘ny olona rehetra dia nohariana mitovy’ ary nomena ny zo tsy azo esorina amin’ny ‘fiainana, fahafahana, ary fikatsahana fahasambarana.’ Ary ny Lalàm-panorenana dia miantoka ho an’ny vahoaka ny zon’ny fitondrana ny tenany, amin’ny fanomezana fa ny solontena voafidin’ny latsa-baton’ny vahoaka no hamolavola sy hitantana ny lalàna. Nomena koa ny fahalalahan’ny finoana ara-pivavahana, ka ny olona tsirairay dia navela hanompo an’Andriamanitra araka izay tarihin’ny feon’ny fieritreretany. Ny Repoblikanisma sy ny Protestantisma no tonga foto-kevitra fototry ny firenena. Ireo foto-kevitra ireo no tsiambaratelon’ny heriny sy ny fanambiniany. Ireo ampahorina sy voahitsakitsaka eran’ny tontolo kristiana dia nitodika tamin’ity tany ity tamim-pahalianana sy fanantenana. An-tapitrisany no nitady ny morontsirany, ary i Etazonia dia niakatra ho amin’ny toerana anisan’ny firenena mahery indrindra eto an-tany.” Ny Hery Mifanandrina, 441.
Ny taona 1776 sy 1789 ary 1798 dia maneho tantara telo izay manasongadina fa ilay fahavalo dia avy amin’ny fito. Ny taona 1776 dia maneho ny famoahana ny Fanambarana ny Fahaleovantena, ary ny tantaran’ny Kongresy Kontinantaly Voalohany sy Faharoa. Ny taona 1789 dia maneho ny famoahana ny Lalàm-panorenana sy ny tantaran’ny Articles of Confederation. Ny taona 1798 dia maneho ny famoahana ny Alien and Sedition Acts, ary ny fiandohan’ilay bibidia avy amin’ny tany amin’ny maha-fanjakana fahenina ao amin’ny faminanian’ny Baiboly azy.
Ny Kongresy Kaontinantaly Voalohany dia natao tamin’ny taona 1774, ary andrim-panjakana lehibe teo amin’ny tantara voalohan’i Etazonia, sady niasa ho toy ny rafitra mpitantana nandritra ny Ady Revolisionera Amerikana. Ny Kongresy Kaontinantaly dia mizara ho vanim-potoana ara-paminaniana roa, dia ny kongresy voalohany sy ny kongresy farany. Ny Kongresy Kaontinantaly Voalohany dia nanana filoha roa ary nivory tao Philadelphia nanomboka ny 5 Septambra ka hatramin’ny 26 Oktobra 1774. Peyton Randolph no filoha voalohany tamin’ilay fivoriana nanomboka ny 5 Septambra ka hatramin’ny 22 Oktobra, ary avy eo i Henry Middleton no nitarika nandritra ny dimy andro manaraka, hatramin’ny 26 Oktobra 1774.
Nisy nanomboka tamin’ny 1775 ka hatramin’ny 1781 ny Kongresy Kaontinantaly Faharoa. Nandritra ny fisiany dia nanana filoha enina ny Kongresy Kaontinantaly Faharoa. I Peyton Randolph no nitarika tamin’ny maha-filoha azy nanomboka ny 10 Mey 1775 ka hatramin’ny 24 Mey 1775. Izy no filoha voalohany sady tamin’ny Kongresy Kaontinantaly Voalohany no tamin’ny Kongresy Kaontinantaly Faharoa koa. Tamin’ny tantaran’ny Kongresy Kaontinantaly Voalohany sy Faharoa dia nisy filoha valo raha atambatra.
Ang ikalawang pangulo ng Ikalawang Kongresong Kontinental ay si John Hancock, at si Hancock ay namuno mula Mayo 24, 1775 hanggang Oktubre 31, 1777. Si Henry Laurens ay namuno mula Nobyembre 1, 1777 hanggang Disyembre 9, 1778. Si John Jay ay namuno mula Disyembre 10, 1778 hanggang Setyembre 28, 1779. Si Samuel Huntington ay namuno mula Setyembre 28, 1779 hanggang Hulyo 9, 1781. Si Thomas McKean ay namuno mula Hulyo 10, 1781 hanggang Nobyembre 4, 1781.
Peyton Randolph no filoha voalohany tamin’ny Kongresy Kontinantaly Voalohany sy Faharoa. Izany dia manambara fa nandritra ireo vanim-potoana roa nisy an’ireo Kongresy Kontinantaly dia nisy filoha valo, nefa ilay filoha izay filoha voalohany tamin’ny tsirairay amin’ireo vanim-potoana roa ireo dia olona iray ihany. Koa na dia nisy fe-potoam-pitondrana filoham-pirenena valo aza, dia filoha fito ihany no tena nisy. Ilay filoha voalohany dia anisan’ireo lehilahy fito izay filoha, kanefa satria i Randolph no nitarika indroa tao anatin’izany tantara izany, dia izy koa no maneho ilay fahavalo, izay avy amin’ny fito.
Ao amin’ny tantaran’ireo Kongresy Kontinantaly, ny Ady Revolisionera dia notantanan’ny Kongresy. Noho izany antony izany, i George Washington dia tsy mba filoha velively tamin’izany vanim-potoana izany, fa izy no voatendry ho Komandy Lehibe sy Lehiben’ny tafika voalohany.
Amin’ny maha-filoham-potoana roa tonta voalohany an’i Randolph dia misolo vavolombelona roa izy, izay mampitovy azy amin’ilay filoha tena voalohany, dia i George Washington. I Washington dia asehon’i Randolph; ary noho izany Randolph, amin’ny maha-mariky ny Washington azy, dia mampita ireo toetra ara-paminaniana an’i Randolph, filoha voalohany, kanefa koa ny hoe i Randolph no fahavalo, izay avy tamin’ny fito. Koa araka izany i George Washington, amin’ny maha-filoha voalohany azy sy Komandy Lehibe voalohany azy, dia ara-paminaniana koa no fahavalo, ary avy tamin’ny fito.
I Jesosy dia maneho ny faran’ny zavatra iray amin’ny alalan’ny fiandohany, koa ny filoha farany sy ny Lehiben’ny Mpifehy dia ho ny fahavalo, izay avy amin’ny fito. Io zava-misy ara-paminaniana io dia miorina ao amin’ny tantaran’ny Kongresy Kaontinantaly Voalohany sy Faharoa, izay asehon’ny datin’ilay mari-pamantarana voalohany, dia ny 1776, sy ny famoahana ny Fanambarana ny Fahaleovantena.
Ny mariky ny lalana tamin’ny 1776 dia manondro mialoha ny 11 Septambra 2001 sy ny Patriot Act, izay nametrahana ny fahaleovantenan’i Amerika teo ambanin’ny fahefan’ny lalàna romana, ka tsy teo ambanin’ny lalàna anglisy intsony. Izany no manamarika ny fiandohan’ny vanim-potoana ara-paminaniana izay manamboatra ny lalana ho an’ny papa mba handray indray ny seza fiandrianan’ny tany amin’ilay lalàn’ny Alahady ho avy tsy ho ela.
Tahaka ny amin’ilay vanim-potoana ara-paminaniana asehon’ny 1776, io vanim-potoana ara-paminaniana io dia maneho ny tantara nanomboka tamin’ny famaranana ny Second Continental Congress tamin’ny 1781 ka hatramin’ny 1789, izay daty manamarika ilay waymark mifandray amin’ny famoahana ny Constitution. Tao anatin’izany tantara izany dia nisy filoha valo koa. Ny tantaran’ny 1781 ka hatramin’ny 1789 dia tantaran’ny Articles of Confederation. Ny Articles of Confederation dia naneho ny Constitution voalohany, saingy ny fahalemen’ny Articles of Confederation no nitarika ny fanoloana azy, sy ny fanamafisana ara-dalàna ny Constitution tamin’ny 1789.
Tamin’izany vanim-potoana izany, ireo filoha valo dia nahitana filoha fito izay tsy filoha tao amin’ny tantaran’ireo Kongresy Kaontinantaly roa, ary iray izay filoha koa tao amin’ilay vanim-potoana ara-paminaniana voalohany. John Hancock dia nanompo tao amin’ny Kongresy Kaontinantaly faharoa, ary koa tao amin’ilay vanim-potoana asehon’ny Articles of Confederation. Eo amin’ny ambaratonga ara-paminaniana, lehilahy fito monja no filoha nandritra ireo Kongresy Kaontinantaly roa; noho izany, ara-paminaniana, i John Hancock dia iray tamin’ireo valo tao amin’ny vanim-potoanan’ny Articles of Confederation, nefa izy koa dia iray tamin’ireo lehilahy fito avy amin’ilay vanim-potoana teo aloha. Koa izany no nahatonga azy ho ilay fahavalo, izay avy tamin’ny fito.
Ny vanim-potoana ara-paminaniana faharoa, izay asehon’ny taona 1789, dia nanana filoha koa (Hancock) izay fahavalo, nefa isan’ny fito, tahaka an’i Payton Randolph tamin’ny vanim-potoana ara-paminaniana voalohany izay asehon’ny taona 1776. Ny 1789 dia mifandrindra amin’ny sady maneho ny fitsarana Pelosi tamin’ny 6 Janoary 2021.
“Ny Tompo dia manana mpiambina mahatoky eo ambonin’ny mandan’i Ziona mba hiantso mafy ka tsy hitsitsy, hanandratra ny feony tahaka ny trompetra, ary hampiseho amin’ny olony ny fandikan-dalàny, ary amin’ny taranak’i Jakoba ny fahotany. Navelan’ny Tompo ny fahavalon’ny fahamarinana hanao ezaka hentitra hanoherana ny Sabatan’ny didy fahefatra. Kendrehiny amin’izany fomba izany ny hampifoha fahalianana lalina sy mazava momba io fanontaniana io izay fitsapana ho an’ny andro farany. Izany no hanokatra ny lalana mba hitoriana amin-kery ny hafatry ny anjely fahatelo.”
“Aoka izay mino ny fahamarinana tsy hangina amin’izao fotoana izao. Tsy misy tokony ho tsy miraharaha ankehitriny; aoka ny rehetra hanandratra ny fangatahany eo anoloan’ny seza fiandrianan’ny fahasoavana, ka hifona amin’ny fampanantenana hoe: ‘Na inona na inona hangatahinareo amin’ny anarako dia hataoko izany’ (John 14:13). Fotoana mampidi-doza izao. Raha ity tany mirehareha amin’ny fahafahany ity no miomana hanao sorona ny foto-kevitra rehetra izay tafiditra ao amin’ny Lalàm-panorenany, ka hamoaka didy hanerena ny fanafoanana ny fahafahana ara-pivavahana sy hampiharana ny lainga sy ny fitaka papaly, dia mila manolotra ny fangatahany amin’ny finoana eo anatrehan’ny Avo Indrindra ny vahoakan’Andriamanitra. Misy fampaherezana feno ao amin’ny fampanantenan’Andriamanitra ho an’izay mametraka ny fitokiany Aminy. Ny fanantenana ny hidirana ao anatin’ny loza sy fahoriana manokana dia tsy tokony hiteraka fahakiviana, fa kosa tokony hampitombo ny herim-po sy ny fanantenan’ny vahoakan’Andriamanitra; fa ny fotoanan’ny lozany no vanim-potoana hanomezan’Andriamanitra azy ireo fanehoana mazava kokoa ny heriny.”
“Tsy tokony hipetraka amim-piandrasana milamina ny famoretana sy ny fahoriana isika, ka hifampikopaka tanana, tsy manao na inona na inona hisorohana ny loza. Aoka hiakatra any an-danitra ny fitarainan-tsika mitambatra. Mivavaha ary miasà, ary miasà sy mivavaha. Fa aoka tsy hisy hanao zavatra amim-pahamaikana. Mianara, mihoatra noho ny taloha rehetra, fa tsy maintsy malemy fanahy sy manetry tena am-po ianareo. Tsy mahazo mitondra fiampangana masiaka amin’iza na iza ianareo, na olona tsirairay izany na fiangonana. Mianara mifampiraharaha amin’ny saina tahaka ny nataon’i Kristy. Misy teny maranitra tsy maintsy lazaina indraindray; nefa aoka ho azo antoka fa mitoetra ao am-ponareo ny Fanahy Masin’Andriamanitra, alohan’ny hitenenanareo ny fahamarinana mazava sy tsy miolikolika; dia aoka izy no hanapaka ny lalany. Ianareo tsy no tokony hanao ny fanapahana.” Selected Messages, boky 2, 370.
Ny marika faharoa ao amin’ilay vanim-potoana ara-paminaniana fanomanana izay asehon’ny Lalàm-panorenana dia manondro fa ny Lalàm-panorenana dia hovàna tanteraka amin’ny marika manaraka. Io marika faharoa io dia efa nasehon’i Jaona Mpanao-batisa ho tandindona, ary koa tamin’ny didin’i Justinian, izay samy nanondro sy nanolotra fampitandremana mifandray amin’ny fahatongavan’ilay zava-nitranga farany aseho ao amin’ilay vanim-potoana. Ho an’i Jaona, izany dia ny fanomezana fahefana an’i Kristy raha nanamafy ny fanekeny momba ny fiainana tamin’ny rany sarobidy Izy; ary ho an’i Justinian, izany kosa dia ny fanomezana fahefana ilay antikristy, izay hanamafy ny fanekeny momba ny fahafatesana amin’ny ran’ny maritiora.
Ny Lalàmpanorenana tamin’ny taona 1789 dia nanondro ny fanomezam-pahefana ireo tandroka roa an’ilay bibin’ny tany; ary tamin’ny fanaovany izany, ny taona 1789 dia nanondro koa ny faharavana efa antomotra hanjo ireo tandroka roan’ny herin’ilay bibin’ny tany, araka ny asehon’ny Alien and Sedition Acts tamin’ny 1798. Rehefa novonoina teny an-dalambe ireo vavolombelona roa tamin’ny taona 2020, dia nanondro sy nampitandrina izany ny amin’ny fanafihana maharitra atao amin’ny Lalàmpanorenana, izay asehon’ny Pelosi trials tamin’ny 6 Janoary 2021.
Ny 6 Janoary 2021 dia fampitandremana momba ny fanomezana hery ny fahefan’ny papa amin’ilay lalàn’ny Alahady ho avy tsy ho ela, araka ny tandindon’ny didin’i Justinian tamin’ny taona 533. Ny 6 Janoary 2021 sy ny taona 533 dia samy mampitandrina ny amin’ilay lalàn’ny Alahady ho avy tsy ho ela, araka ny tandindon’ny lalàn’ny Alahady tamin’ny 538 tao amin’ny Konsilin’i Orléans, sy ny Alien and Sedition Acts tamin’ny 1798, izay nanambara mialoha ilay bibidia avy amin’ny tany miteny tahaka ny dragona amin’ilay lalàn’ny Alahady ho avy tsy ho ela.
Amin’ny lalàn’ny Alahady no hanasitranana ny ratra mahafaty nahazo ny fahefan’ny papa, ary hatsangana amin’ny maty indray ny loha fahavalo ao amin’ny Apokalypsy toko faha‑fito ambin’ny folo, izay avy amin’ireo loha fito. Ny Alien and Sedition Acts tamin’ny 1798 dia maneho ilay bibidia avy amin’ny tany miteny tahaka ny dragona, raha tsy vitan’ny hoe mampihatra ny fanompoam-pivavahana amin’ny masoandro izy, fa avy eo koa manery izao tontolo izao manontolo hanaiky ny fahefan’ilay bibidia avy amin’ny ranomasina ao amin’ny Apokalypsy toko faha‑telo ambin’ny folo, ho ilay loha fahavalo izay avy amin’ireo loha fito. Koa amin’ireo vanim-potoana telo samy hafa aseho ao anatin’ny vanim-potoanan’ny fiomanana amin’ny alalan’ny 1776, 1789 ary 1798, dia aseho ara-paminaniana ilay zava-miafina ara-paminaniana momba ny fahavalo, izay avy amin’ireo fito.
Ny mariky ny làlana roa voalohany (1776 sy 1789), izay mamantatra ilay zava-miafina, dia manondro ilay ankamantatra tanterahina ao anatin’ny tantara ara-paminaniana momba ilay bibin’ny tany; ary ny mariky ny làlana fahatelo kosa no mamantatra ilay zava-miafina tanterahina ho an’ny fahefana papaly.
Hanohy izao fianarana izao isika ao amin’ny lahatsoratra manaraka.
«Milaza amin’izay monina ambonin’ny tany mba hanao sarin’ilay biby.» Eto dia aseho mazava tsara ny endriky ny fitondram-panjakana iray izay iankinan’ny fahefana mpanao lalàna amin’ny vahoaka, porofo tena manaitra indrindra izany fa i Etazonia no firenena tondroina ao amin’ny faminaniana.
“Fa inona no atao hoe ‘sarin’ilay bibidia’? ary ahoana no hanamboarana azy? Ilay bibidia manana tandroka roa no manao ny sary, ary sary ho an’ilay bibidia izany. Antsoina koa hoe sarin’ilay bibidia izany. Koa mba hahalalana ny toetry ny sary sy ny fomba hanamboarana azy, dia tsy maintsy dinihintsika ny toetran’ilay bibidia ihany—dia ny fitondrana papa.”
“Rehefa simba ny fiangonana voalohany noho ny fialàny tamin’ny fahatsoran’ny filazantsara sy ny fanekena fombafomba ary fomba amam-panao jentilisa, dia very taminy ny Fanahy sy ny herin’Andriamanitra; ary mba hahafahany mifehy ny feon’ny fieritreretan’ny vahoaka, dia nitady ny fanohanan’ny fahefana sivily izy. Ny vokatr’izany dia ny fahefana papaly, dia fiangonana iray izay nifehy ny fahefan’ny fanjakana sady nampiasa izany mba hampandrosoana ny tanjony manokana, indrindra ho amin’ny famaizana ny ‘fivadiham-pinoana.’ Mba hahafahan’i Etazonia mamorona sary ho an’ilay bibidia, dia tsy maintsy mifehy ny governemanta sivily toy izany ny fahefana ara-pivavahana ka hampiasain’ny fiangonana koa ny fahefan’ny fanjakana hanatanterahana ny tanjony manokana.
“Isaky ny nahazo fahefana ara-nofo ny fiangonana, dia nampiasainy izany mba hanasaziana izay tsy nanaiky ny foto-pampianarany. Ny fiangonana protestanta izay nanaraka ny dian’i Roma tamin’ny fanaovany firaisana tamin’ny fahefana araka izao tontolo izao dia naneho faniriana mitovy amin’izany koa, dia ny hamerana ny fahalalahan’ny feon’ny fieritreretana. Ohatra iray amin’izany no hita amin’ny fanenjehana naharitra ela nataon’ny Fiangonan’i Angletera tamin’ireo tsy nitovy hevitra taminy. Nandritra ny taonjato fahenina ambin’ny folo sy fahafito ambin’ny folo, mpitandrina tsy nanaraka ny fombam-piangonana an’arivony no noterena handositra hiala tao amin’ny fiangonany, ary maro, na tamin’ny mpitandrina na tamin’ny vahoaka, no nampandoavina onitra, nogadraina, nampijaliana, ary novonoina ho maritiora.”
“Fihatahana tamin’ny finoana no nitarika ny fiangonana voalohany hitady ny fanampian’ny fitondrana sivily, ary izany no nanomana ny lalana ho amin’ny fivoaran’ny fahefana papaly—dia ilay bibidia. Hoy i Paoly: ‘Fa tsy maintsy ho tonga aloha ny fihemorana, … ary haseho ilay lehilahin’ota.’ 2 Tesaloniana 2:3. Koa ny fialana amin’ny finoana ao amin’ny fiangonana no hanomana ny lalana ho an’ny sarin’ilay bibidia.
“Ny Baiboly dia manambara fa alohan’ny fihavian’ny Tompo dia hisy toetry ny fihemoran’ny fivavahana hitranga, mitovy amin’izay nisy tamin’ny taonjato voalohany. ‘Fa amin’ny andro farany dia hisy andro mahory. Fa ny olona ho tia tena, ho tia vola, mpieboebo, mpiavonavona, mpiteny ratsy, tsy mankatò ray aman-dreny, tsy mahay misaotra, tsy masina, tsy manam-pitiavana voajanahary, mpivadika fanekena, mpanendrikendrika, tsy mahafehy tena, masiaka, tsy tia ny tsara, mpamadika, kirina, miavonavona, tia fahafinaretana mihoatra noho ny fitiavana an’Andriamanitra; manana ny endriky ny toe-panahy araka an’Andriamanitra, nefa mandà ny heriny.’ 2 Timoty 3:1–5. ‘Ary ny Fanahy milaza mazava fa amin’ny andro aoriana dia hisy hiala amin’ny finoana, hanaraka fanahy mamitaka sy fampianaran’ny demonia.’ 1 Timoty 4:1. Satana dia hiasa ‘amin’ny hery rehetra sy famantarana ary fahagagana mandainga, ary amin’ny fitaka rehetra avy amin’ny tsi-fahamarinana.’ Ary izay rehetra ‘tsy nandray ny fitiavana ny fahamarinana mba hovonjena,’ dia havela hanaiky ‘fahadisoan-kevitra mahery, mba hinoany ny lainga.’ 2 Tesaloniana 2:9–11. Rehefa tonga amin’izany toetry ny tsy fahatahorana an’Andriamanitra izany izao tontolo izao, dia hitovy amin’izay tamin’ny taonjato voalohany ihany ny vokany.” Ilay Ady Lehibe, 443, 444.