Ao amin’ny andininy voalohany amin’ny toko fahafolo dia ampahafantarina antsika fa tamin’ny taona fahatelon’i Kyrosy izany; nefa ao amin’ny toko voalohany kosa dia ampahafantarina antsika fa Daniela dia velona ihany, na mbola nitoetra, hatramin’ny taona voalohan’i Kyrosy.
Ary mbola nanohy teo ihany Daniela hatramin’ny taona voalohany nanjakan’i Kyrosy mpanjaka. Daniela 1:21.
Nandritra ny roa taona, dia niara-nanjaka tamin’i Dariosy Mediana i Kyrosy; noho izany dia ny taona fahatelony izany, nefa koa ny taona voalohany.
Tamin’ny taona fahatelo nanjakan’i Kyrosy, mpanjakan’i Persia, dia nisy zavatra nambara tamin’i Daniela, izay nantsoina hoe Beltesazara; ary marina izany zavatra izany, nefa ny andro voatendry dia mbola lavitra; ary nahafantatra izany zavatra izany izy sady nahazo fahalalana ny amin’ilay fahitana. Daniela 10:1.
Ara-paminaniana, i Kyrosy dia ampidirina ao amin’ny fahitana voalohany sy farany an’i Daniela. Daniela toko voalohany, araka izay efa naseho tao amin’ireo lahatsoratra teo aloha, dia maneho ny anjely voalohany ao amin’ny Apokalypsy toko faha-efatra ambin’ny folo. Rehefa fantarina ao amin’ny faminaniana ilay anjely voalohany, dia mitana ny toetra ara-paminaniana rehetra ananan’ireo anjely telo ao amin’ny Apokalypsy faha-efatra ambin’ny folo izy. Ireo dingana telo amin’ny filazantsara mandrakizay, izay aseho ao amin’ilay anjely voalohany, dia hoe: “Matahora an’Andriamanitra,” “omeo voninahitra Izy,” fa “tonga ny andro fitsarany.”
Satria nataon’i Daniela sy ireo lehilahy mendrika telo “natahotra an’Andriamanitra”, dia nifidy handà ny sakafon’i Babylona izy ireo ka nitoetra ho mpihinan-javamaniry. Tamin’ilay fitsapana hita maso izay nanaraka izany, Daniela sy ireo lehilahy mendrika telo dia “nanome voninahitra an’Andriamanitra” tamin’ny fisehoany salama, mifanohitra amin’ireo izay nihinana ny sakafon’i Babylona. Rehefa afaka telo taona, dia tonga ny “ora fitsarana”, raha nosedrain’i Nebokadnezara izy ireo ka hitany fa hendry im-polo noho ny olon-kendry rehetra tao Babylona izy ireo.
Ny dingana telo amin’ny filazantsara mandrakizay dia aseho koa ao amin’ny toko farany ao amin’i Daniela ho toy ny fizotry ny fitomboan’ny fahalalana izay manadio sy mampahafotsy ary mizaha toetra ireo izay tompon’andraikitra amin’ny mazava izay voavaha tombo-kase amin’ny andro farany. Ao amin’ny toko voalohany ao amin’i Daniela, tahaka ny ao amin’ny toko farany, dia voatondro ireo dingana telo an’ilay anjely voalohany, izay mahafaoka ireo anjely telo rehetra. Satria ny toko voalohany dia ny filazantsara mandrakizain’ilay anjely voalohany, ny toko faharoa ao amin’i Daniela dia maneho ilay anjely faharoa ao amin’ny Apokalypsy efatra ambin’ny folo, izay anehoana ny fitsapana momba ny sarin’ny bibidia na ny sarin’i Kristy, araka ny naseho tamin’ny fitsapana faharoa ao amin’ireo dingana telo ao amin’ny toko voalohany.
Satria ny toko voalohany sy faharoa ao amin’i Daniela dia maneho ny anjely voalohany sy faharoa ao amin’ny Apokalypsy faha-efatra ambin’ny folo, ny toko fahatelo sy ny fizahan-toetra teo amin’ny Lemak’i Dora kosa dia maneho ny hafatry ny anjely fahatelo, miaraka amin’ny fampitandremany mba tsy handray ny mariky ny bibidia. Ao amin’ny toko voalohany ao amin’i Daniela dia voatonona ny taona voalohan’i Kyrosy, ary ao amin’ny toko fahafolo, izay fahitana farany azon’i Daniela, i Kyrosy dia aseho amin’ny taona fahatelony; nefa fantatsika fa io taona fahatelo io dia taona voalohany ihany, satria i Daniela dia naharitra hatramin’ny taona voalohan’i Kyrosy ihany.
Noho izany, i Kyrosy dia tandindon’ny taona voalohany iray izay mirakitra telo taona. Izy dia tandindon’ny hafatry ny anjely voalohany. Ny taona voalohan’i Kyrosy dia voatonona ao amin’ny andininy farany amin’ny fahitana voalohan’i Daniela, ary avy eo averina voatonona indray ao amin’ny andininy voalohany amin’ny fahitana farany an’i Daniela. Zava-dehibe ny mamantatra ny tandindona ara-paminaniana asehon’i Kyrosy, ary amin’izao isika dia mamantatra aloha fa izy no maneho ny hafatry ny anjely voalohany. Azo hamarinina ara-paminaniana izany amin’ny alalan’ny zava-misy fa i Daniela dia manondro ny taona fahatelony ho toy ny taona voalohany, nefa ny tena zava-dehibe kokoa dia izany no fantatra amin’ny didy voalohany izay navoakany.
Ny tolona izay niainan’i Gabriela tamin’ireo mpanjakan’i Persia ao amin’ny toko fahafolo dia mikasika ny fitondrana an’i Kyrosy ho amin’ny teboka izay hanatanterahany sy hamoahany ny didy voalohany amin’ireo didy telo, izay hahafahan’ny Jiosy miverina sy manorina indray an’i Jerosalema sy ny tempoly. Ny didy fahatelo no hanamarika ny fiandohan’ny faminaniana momba ny telo arivo sy roanjato taona, izay nifarana rehefa tonga ny anjely fahatelo tamin’ny 22 Oktobra 1844. Ny didy fahatelo dia naneho ny anjely fahatelo, ary noho izany ny didy voalohan’i Kyrosy dia naneho ny fahatongavan’ny anjely voalohany tamin’ny 1798. Kyrosy dia maneho ny anjely voalohany, ary noho izany antony izany, ao amin’ny bokin’i Daniela, ny taona voalohany nanjakany dia naneho telo taona.
Noho izany, i Kyrosy dia maneho ny “andro farany,” satria tamin’ny nahatongavan’ilay anjely voalohany (Kyrosy) tamin’ny 1798 no nahatongavan’ny “andro farany” sy namohana ny bokin’i Daniela. Ny anarana hoe Kyrosy dia inoana fa avy amin’ny teny Persiana Taloha hoe “Kūruš,” izay midika hoe “masoandro,” ampiarahina amin’ny teny Elamita hoe “kursh,” izay midika hoe “seza fiandrianana,” ka manondro fifandraisana amin’ny fahefam-panjakana na fanjakana. Isaia dia miresaka ireo toetran’i Kyrosy ireo koa.
Izay milaza ny amin’i Kyrosy hoe: Izy no mpiandry Ahy, ary hahatanteraka izay sitrako rehetra izy; dia milaza amin’i Jerosalema hoe: Haorina ianao; ary amin’ny tempoly hoe: Hapetraka ny fanorenanao. Izao no lazain’i Jehovah amin’ny voahosony, dia amin’i Kyrosy, izay notanako ny tanany ankavanana mba handreseko firenena eo anatrehany; ary hovahako ny fehin-kibon’ny mpanjaka, mba hovohako eo anatrehany ny vavahady roa ravina; ary ny vavahady dia tsy hihidy; handeha eo alohanao Aho ka hanao mahitsy ny lalana miolikolika; hotorotoroiko ny vavahady varahina, ary hotapahiko ny hidy vy; ary homeko anao ny haren’ny maizina sy ny rakitra miafina any amin’ny miafinafina, mba hahafantaranao fa Izaho, Jehovah, izay miantso anao amin’ny anaranao, no Andriamanitry ny Isiraely. Noho ny amin’i Jakoba mpanompoko sy Isiraely olom-boafidiko dia efa niantso anao tamin’ny anaranao Aho; efa nomeko anarana ianao, na dia tsy nahalala Ahy aza. Izaho no Jehovah, ary tsy misy hafa; tsy misy Andriamanitra afa-tsy Izaho; nanamafy anao Aho, na dia tsy nahalala Ahy aza ianao; mba hahafantaran’ny olona hatrany amin’ny fiposahan’ny masoandro sy hatrany andrefana fa tsy misy afa-tsy Izaho. Izaho no Jehovah, ary tsy misy hafa. Isaia 44:28–45:6.
Kyros dia tandindon’i Kristy, fa izy no “voahosotry” ny Tompo ary nantsoina hoe “mpiandry” an’Andriamanitra, izay manorina an’i Jerosalema sy mametraka ny fanorenan’ny tempoly. Izy no tafiditra amin’ny fanokafana ny vavahady mihidy, tahaka an’i Kristy izay manokatra ka tsy misy olona mahahidy, ary manidy ka tsy misy olona mahavaha. Ary nomena an’i Kyrosy “ny haren’ny haizina sy ny rakitra miafina any amin’ny fitoerana miafina.” Kyrosy dia manatanteraka mari-pamantarana maromaro eo amin’ny tsipiky ny hetsika fanavaozana.
Izy no manamarika ny fotoan’ny farany, rehefa tonga ny anjely voalohany, rehefa voavaha tombo-kase ny bokin’i Daniela, ary avy eo dia misy fitomboan’ny fahalalana izay avy amin’“ny haren’ny maizina sy ny zava-tsarobidy miafina any amin’ny fitoerana miafina.” Ireo “haren’ny maizina sy ny zava-tsarobidy miafina any amin’ny fitoerana miafina” ireo no mandrafitra ny “fanorenana” izay “atsangana,” sy ny “tempoly,” izay hatao “iorina”. Kristy, izay nasehon’i Kyrosy mialoha, dia “voahosotry” ny Tompo, tahaka ny nanosorana an’i Kristy tamin’ny batisany. Noho izany dia tsy ny fahatongavan’ny anjely voalohany ihany no asehon’i Kyrosy, fa izy koa no anjely faharoa izay manome hery ny anjely voalohany rehefa midina izy, tahaka ny nidinan’ny Fanahy Masina tamin’ny nanosorana an’i Kristy. Tamin’ny 22 Oktobra 1844 dia nosokafan’i Kristy ny varavarana na “vavahady” mankany amin’ny Masina Indrindra, izay vavahady efa nikatona. Kyrosy koa dia manamarika ny fahatongavan’ny anjely fahatelo.
Kyrosy no anjely voalohany, ary ny anjely voalohany dia mitana ao aminy ny singa rehetra ananan’ireo anjely telo. Kyrosy dia ny fotoanan’ny farany tamin’ny 1798, fotoana nahatongavan’ny anjely voalohany. Kyrosy dia misolo tena ny 11 Aogositra 1840, rehefa nomen-kery (nohosorana) ny hafatry ny anjely voalohany. Izy no misolo tena ny asa fametrahana ny fanorenana, araka izay naseho tamin’ny famokarana ny tabilao 1843 tamin’ny Mey 1842. Izy no misolo tena ny fanorenana ny tempoly, raha nisaraka ireo antokon’olona roa tamin’ny fahadisoam-panantenana voalohany tamin’ny 19 Aprily 1844, ary izy no misolo tena ny fisarahana faharoa tamin’ny fahadisoam-panantenana lehibe tamin’ny 22 Oktobra 1844.
Ny mari-pamantarana rehetra tamin’ny hetsika fanavaozana nataon’ny Millerita dia nosoloan’i Kyrosy sary mialoha, ary noho izany ireo mari-pamantarana ireo koa dia manasongadina mialoha ny mari-pamantarana amin’ny hetsiky ny iray hetsy sy efatra amby efatra alina. Ny hetsika Millerita dia nialohavan’ireo famantarana izay nambaran’i Kristy fa hialoha ny tantaran’ny Millerita.
“Ny faminaniana dia tsy milaza mialoha fotsiny ny fomba sy ny tanjon’ny fihavian’i Kristy, fa mampiseho koa famantarana izay hahafantaran’ny olona fa efa akaiky izany. Hoy Jesosy: ‘Ary hisy famantarana eo amin’ny masoandro sy ny volana ary ny kintana.’ Lioka 21:25. ‘Ny masoandro hohamaizinina, ary ny volana tsy hanome ny hazavany, ary ny kintan’ny lanitra hiraraka, ary ny hery any an-danitra hohozongozonina. Ary amin’izany dia hahita ny Zanak’olona avy eo amin’ny rahona amin-kery lehibe sy voninahitra izy.’ Marka 13:24–26. Toy izao no ilazan’ilay mpahita ny voalohan’ireo famantarana hialoha ny fiaviana fanindroany: ‘Ary nisy horohorontany lehibe; ary tonga mainty tahaka ny lamba fisaonana volonondry ny masoandro, ary ny volana tonga tahaka ny rà.’ Apokalypsy 6:12.”
“Ireo famantarana ireo dia hitan’ny maso talohan’ny nisokafan’ny taonjato fahasivy ambin’ny folo. Ho fahatanterahan’ity faminaniana ity dia nisy nitranga, tamin’ny taona 1755, ilay horohoron-tany mahatsiravina indrindra izay voarakitra hatramin’izay.” The Great Controversy, 304.
Ny famantarana izay nanambara ny Fiavian’i Kristy Fanindroany dia nanomboka fotoana fohy talohan’ny 1798, dia tamin’ny 1755. Ny taona 1798 no famaranana ny fahababoan’ny Isiraely ara-panahy tao Babylona ara-panahy, izay ampianarin’i Sister White fa naneho mialoha azy ny fahababoana tena nisy nahazo ny Isiraely tena izy tao Babylona tena izy; ary izany dia nifarana tamin’ny faran’ny fitopolo taona nanaovana fahababoana, raha niditra tamin’ireo vavahady nisokatra i Kyrosy ka nahazo an’i Babylona, ary namono an’i Belsazara.
“Androany ny fiangonan’Andriamanitra dia afaka hanohy hatramin’ny fahatanterahany ny drafitra avy amin’Andriamanitra ho amin’ny famonjena ny taranak’olombelona very. Nandritra ny taonjato maro dia niaritra famerana ny fahafahany ny vahoakan’Andriamanitra. Voarara ny fitoriana ny filazantsara amin’ny fahadiovany, ary famaizana faran’izay henjana no nampiharina tamin’izay sahy tsy nankatò ny didin’olombelona. Vokatr’izany, ny tanimboaloboka ara-pitondrantena lehiben’ny Tompo dia saiky tsy nisy niasa mihitsy. Nesorina tamin’ny vahoaka ny fahazavan’ny tenin’Andriamanitra. Ny haizin’ny fahadisoana sy ny finoanoam-poana dia nandrahona hamafa ny fahalalana ny fivavahana marina. Ny fiangonan’Andriamanitra etỳ an-tany dia tena babo tokoa nandritra io fotoana lava nisian’ny fanenjehana tsy an-kijanona io, tahaka ny zanak’Isiraely izay natao babo tany Babylona nandritra ny fotoana naha-sesitany azy.” Prophets and Kings, 714.
Ny fiafaran’ireo fitopolo taona tany Babylona dia naneho mialoha ny taona 1798, ary nisy famantarana nialoha ny 1798, izay nanambara fa antomotra ny fiverenan’i Kristy.
“Ny fahatongavan’ny tafik’i Kyrosy teo anoloan’ny mandan’i Babilona dia famantarana ho an’ny Jiosy fa efa akaiky ny fanafahana azy avy amin’ny fahababoana. Maherin’ny zato taona talohan’ny nahaterahan’i Kyrosy, ny Tsindrimandry dia efa nanonona azy tamin’ny anarany, ary nampanoratra ny asa tena izy izay tokony hataony tamin’ny fandraisany tampoka ny tanànan’i Babilona sy tamin’ny fanomanany ny lalana ho amin’ny famotsorana ny zanaky ny fahababoana.” Mpaminany sy Mpanjaka, 551.
I Kirosa dia naneho mialoha koa ireo famantarana izay nialoha ny taona 1798. Somary manjavozavo ny fitantaran’ny mpahay tantara momba ny fanapahan’i Dariosa sy Kirosa, nefa mazava ny Tenin’Andriamanitra. Ny Fanjakana Medo-Persiana no nanaraka ny Fanjakan’i Babylona, ary i Dariosa no mpanjaka voalohany tao amin’ny Medo-Persia, na dia i Kirosa zana-drahalahiny aza no jeneraly izay nandresy an’i Babylona tamin’ilay alina nanaovan’i Belsazara ny lanonany farany. Samy maneho mialoha ny fotoanan’ny fiafaran’ilay fahababoana fito-polo taona i Kirosa sy Dariosa; izany dia misolo tena ny fotoanan’ny farany tamin’ny 1798, ary maneho mialoha koa ny fotoanan’ny farany tamin’ny 1989.
Ny fotoana fiafarana ao amin’ny tantaran’i Mosesy dia voamariky ny nahaterahan’i Arona sy Mosesy, izay nifanavaka telo taona. Io tantara io dia naneho tamin’ny fomba lavorary indrindra ny tantaran’i Kristy, ary ny fotoana fiafarana ao amin’izany tantara izany dia voamariky ny nahaterahan’i Jaona, ary enim-bolana tatỳ aoriana dia ny nahaterahan’i Jesosy rahalahin-dreniny. Ny fotoana fiafarana dia manana famantarana roa, ary i Dariosa sy Kyrosy dia samy manamarika ny fiafaran’ny fahababoana fitopolo taona, izay naneho mialoha ny fiafaran’ny fahababoana arivo sy roan-jato ary enim-polo taona. Ny ratra mahafaty nahazo ny bibidia papaly tamin’ny 1798 dia narahin’ny fahafatesan’ilay iray izay nitaingina sy nanjaka teo ambonin’io bibidia io tamin’ny taona manaraka. Tamin’ny 1989 dia samy filoha i Reagan sy Bush zokiny.
Kyrosy no manamarika ny famantarana izay manambara ny fahatongavan’ny fotoanan’ny farany, ary izy koa no manamarika ny fotoanan’ny farany. Izy no manamarika ny fitomboan’ny fahalalana sy ny fanomezam-pahefana ny hafatra voalohany rehefa midina ny anjely iray, ary izy no manamarika ny asa izay raisina amin’izany fotoana izany amin’ny fametrahana ny fanorenana, dia ny asa fananganana ny tempoly, ary ny fahatongavan’ny anjely fahatelo rehefa tonga tampoka ao amin’ny tempoliny ny Iraky ny Fanekena.
Tamin’ny taona fahatelo nanjakan’i Kyrosy, mpanjakan’i Persia, dia nisy zavatra nambara tamin’i Daniela, izay nantsoina koa hoe Belsazara; ary marina izany zavatra izany, nefa lava ny fotoana voatendry; ary azony ny hevitr’izany zavatra izany, sady azony koa ny fahitana. Tamin’izany andro izany dia nitomany nandritra ny herinandro telo manontolo aho, dia Daniela. Tsy nihinana mofo matsiro aho, ary tsy nisy hena na divay niditra tao am-bavako, ary tsy nanosotra menaka ny tenako mihitsy aho, mandra-pahatanteraky ny herinandro telo manontolo. Ary tamin’ny andro fahefatra amby roa-polo tamin’ny volana voalohany, raha teo amoron’ilay ony lehibe aho, dia Hidakela izany. Daniela 10:1–4.
Ny tandindon’i Kyrosy sy Belteshazara dia maneho tantara ara-paminaniana voafaritra manokana amin’ny andro farany. Ny tandindon’i Belteshazara dia mampahafantatra antsika fa ny vahoaka aseho dia ilay iray hetsy sy efatra alina sy efatra arivo, izay taranaka farany amin’ny vahoakan’ny fanekena. Apetraka ao anatin’ilay tantara ara-paminaniana asehon’i Kyrosy izy ireo, izay maneho ny tantara nialoha an’i 1798, sy 1989, ary ny 11 Septambra 2001, satria i Kyrosy dia maneho ireo mari-pamantarana rehetra ireo. Izy koa dia maneho ny fahadisoam-panantenana tamin’ny 18 Jolay 2020, ary hatramin’ilay lalàna alahady ho avy tsy ho ela any Etazonia aza. Ny fanalahidy hamaritana ny toerana ametrahana ara-paminaniana ny fahitana farany nomena an’i Daniela dia faritana amin’izay fantatr’i Daniela.
Ao amin’ny andininy voalohany, Daniela (Belteshazara) dia manana fahatakarana ny amin’ilay “zavatra” ary koa ny amin’ilay “fahitana”. Ny “zavatra” dia ilay teny hebreo hoe “dabar”, izay midika hoe “teny”, ary ampiasain’i Gabriela izy io hanehoana ny fahitana “chazon” momba ireo taona roa arivo sy diman-jato amby roapolo (“fito fotoana”). Ny “fahitana” ao amin’ny andininy voalohany, izay takatr’i Daniela, dia ilay fahitana “mareh” momba ireo taona roa arivo sy telon-jato. Ny vahoakan’Andriamanitra fanekena amin’ny andro farany dia tsy nahatakatra ny “fito fotoana” tamin’ny fotoanan’ny farany tamin’ny 1989. Tsy nahatakatra ny “fito fotoana” izy ireo raha tsy taorian’ny 11 Septambra 2001, koa tsy maintsy ao anatin’ny fotoanan’ny hetsika fanavaozana ara-paminaniana asehon’i Kyrosy taorian’ny 11 Septambra 2001 i Daniela; fa i Daniela, izay misolo tena ny hetsika ara-paminaniana farany, dia mahatakatra ny “zavatra” sy ny “fahitana” roa tonta.
I Daniela dia fantatra fa tao anatin’ny fe-potoana iraika amby roapolo andro fisaonana. “Tamin’izany andro izany” nanaovan’i Daniela fisaonana no nahatakarany ilay “raharaha”, ary azony koa ny “fahitana.” Ny fahamarinana asehon’ilay “raharaha” dia naseho tamin’i Daniela tamin’ny andro fisaonana. Ny vahoakan’Andriamanitra dia aseho ho “misaona” ao amin’ny tsipika fanavaozana mialoha kelin’ny Antso Amin’ny Misasakalina. Ny fisaonana dia asehon’i Marta sy Maria izay nisaona an’i Lazarosy, taloha kelin’ny Fidirana Amim-boninahitra. Naseho izany tamin’ny fahakiviana taorian’ny fahadisoam-panantenana voalohany teo amin’ny tantaran’ny Millerita, araka ny nambaran’i Jeremia.
Ny teninao dia hita, ka nohaniko; ary ny teninao no fifaliana sy firavoravoan’ny foko; fa antsoina amin’ny anaranao aho, Jehovah, Andriamanitry ny maro. Tsy niara-nipetraka tamin’ny fiangonan’ny mpaneso aho, na nifaly; nipetraka irery aho noho ny tananao; fa nofenoinao fahatezerana aho. Nahoana no maharitra mandrakariva ny fanaintainako, ary tsy azo sitranina ny feriko, izay mandà tsy ho sitrana? Ho tonga amiko va Hianao tahaka ny mpandainga tokoa, sy tahaka ny rano izay tsy maharitra? Jeremia 15:16–18.
Jeremia dia tsy “nifaly,” tahaka ny nataon’ny mponin’i Sodoma sy Egypta ao amin’ny Apokalypsy toko faha‑iraika ambin’ny folo, tamin’ny fahafatesan’ireo vavolombelona roa. Ny hoe “tsy mifaly” dia midika hoe misaona. Ny fisaonan’i Beltesazara no manondro ilay fisaonana mifandray amin’ny fahafatesan’ireo vavolombelona roa. Tamin’ny 18 Jolay 2020 sy 3 Novambra 2020, dia novonoina teny an-dalamben’i Sodoma sy Egypta, izay toerana nanomboana ny Tompontsika koa, ireo vavolombelona roan’ny tandroka protestanta marina sy ny tandroka repoblikana an’ilay bibidia avy amin’ny tany. Rehefa nohomboana tamin’ny hazo fijaliana ny Tompontsika, dia nanomboka nisaona ny mpianany. Ireo vavolombelona roa ireo dia naseho tao amin’ny Apokalypsy toko faha‑iraika ambin’ny folo ho Mosesy sy Elia.
Misy fanondroana dimy ao amin’ny Soratra Masina an’i Kristy amin’ny maha Mikaela Azy, ka ny telo ao amin’ny bokin’i Daniela, ny iray ao amin’ny bokin’i Joda, ary ny iray hafa ao amin’ny bokin’ny Apokalypsy. Ao amin’ny toko faha‑folo, izay dinihintsika ankehitriny, dia voatonona indroa i Mikaela, ao amin’ny andininy faha‑telo ambin’ny folo sy faha‑iraika amby roa-polo, ary avy eo indray ao amin’ny toko faha‑roambin’ny folo, andininy voalohany. Izy dia aseho mazava ao amin’ny Apokalypsy toko faha‑roambin’ny folo, andininy fahafito. Ao amin’i Joda, Mikaela dia aseho ho Ilay nanangana an’i Mosesy tamin’ny maty, izay, ao amin’ny Apokalypsy toko faha‑iraika ambin’ny folo, dia anankiray amin’ireo vavolombelona izay maty eo an-dalambe.
Koa dia hampahatsiahiviko anareo izany, na dia efa nahalala izany aza ianareo taloha, dia izao: ny Tompo, rehefa avy namonjy ny olona hiala avy tany amin’ny tany Egypta, dia nandringana tatỳ aoriana izay tsy nino. Ary ireo anjely izay tsy nitahiry ny fanjakany voalohany, fa nandao ny fonenany manokana, dia notehiriziny amin’ny gadra mandrakizay ao ambanin’ny haizina ho amin’ny fitsarana amin’ilay andro lehibe. Tahaka an’i Sodoma sy Gomora ary ny tanàna manodidina azy, izay nanolo-tena tamin’ny fijangajangana tahaka izany koa ka nanaraka nofo hafa, dia aseho ho fianarana izy ireo, ka mizaka ny famalian’ny afo mandrakizay. Toy izany koa ireo mpanonofy maloto ireo dia mandoto ny nofo, manamavo ny fahefana, ary miteny ratsy ny manana voninahitra. Kanefa Mikaela arkanjely, raha nifanditra tamin’ny devoly ka niady hevitra ny amin’ny fatin’i Mosesy, dia tsy sahy niampanga azy tamin’ny teny fanaratsiana, fa hoy izy: Hananatra anao anie ny Tompo. Joda 5–9.
Ao amin’ny bokin’i Joda, ao anatin’ny tontolon-kevitry ny Sôdôma sy Egypta, izay maneho ilay tanàna lehibe izay amonoana an’i Mosesy sy Elia ao amin’ny Apokalypsy toko faha-11, i Kristy, izay asehon’i Mikaela, no manangana ny tenan’i Mosesy amin’ny maty. I Mosesy sy Elia dia efa maty nandritra ny telo andro sy tapany ara-paminaniana tao amin’ny Apokalypsy toko faha-11, ary mifarana ny androm-pisaonana ho an’i Beltesazara rehefa midina avy any an-danitra i Mikaela. Andalana manaraka andalana, Daniela toko faha-10 andininy 1 hatramin’ny 4, no mamantatra ilay fe-potoam-pisaonana izay mifarana rehefa atsangan’i Mikaela amin’ny maty ireo vavolombelona roa.
Hanohy ity fandalinana ity isika ao amin’ny lahatsoratra manaraka.
“Le Père choisit Moïse et Élie pour être ses messagers auprès du Christ, le glorifier de la lumière du Ciel, et s’entretenir avec lui de son agonie à venir, parce qu’ils avaient vécu sur la terre en tant qu’hommes; ils avaient fait l’expérience de la tristesse et de la souffrance humaines, et pouvaient compatir à l’épreuve de Jésus dans sa vie terrestre. Élie, dans sa fonction de prophète auprès d’Israël, avait représenté le Christ, et son œuvre avait été, dans une certaine mesure, semblable à celle du Sauveur. Et Moïse, en tant que chef d’Israël, avait tenu la place du Christ, s’entretenant avec lui et suivant ses directives; c’est pourquoi ces deux-là, parmi toutes les armées rassemblées autour du trône de Dieu, étaient les plus propres à servir le Fils de Dieu.”
“Raha tezitra tamin’ny tsi-finoan’ny Zanak’Isiraely Mosesy ka namely ny vatolampy tamin’ny fahatezerana ary nanome azy ny rano izay nangatahiny, dia nalainy ho an’ny tenany ny voninahitra; fa voasaringotra indrindra tamin’ny tsy fankasitrahana sy ny fivadibadian’i Isiraely ny sainy, ka tsy nahavita nanome voninahitra an’Andriamanitra sy nanandratra ny anarany izy, tamin’ny fanatanterahana ilay asa izay nandidiany azy hatao. Drafitry ny Tsitoha ny nitondra matetika ny Zanak’Isiraely ho amin’ny fahaterena, ary avy eo, tamin’ny filany lehibe, no hamonjy azy ireo amin’ny heriny, mba hahafantarany ny fiahiany manokana azy sy hanomezany voninahitra ny anarany. Fa Mosesy kosa, tamin’ny nanaovany ho azy ny fironan’ny fony araka ny maha-olombelona azy, dia nalainy ho an’ny tenany ny haja izay an’Andriamanitra, latsaka teo ambanin’ny fahefan’i Satana, ary noraràna tsy hiditra any amin’ny tany nampanantenaina. Raha nitoetra ho tsy nihozongozona Mosesy, dia ho nentin’ny Tompo ho any amin’ny tany nampanantenaina izy, ary avy eo dia ho nafindrany ho any An-danitra izy nefa tsy nahita fahafatesana.”
“Dia tahaka izany, Mosesy dia nandalo tamin’ny fahafatesana, fa ny Zanak’Andriamanitra kosa nidina avy tany an-danitra ka nanangana azy tamin’ny maty, fony ny tenany mbola tsy nahita fahalòvana. Na dia niady hevitra tamin’i Mikaela noho ny amin’ny tenan’i Mosesy aza Satana, ka nitaky azy ho remby ara-drariny ho azy, dia tsy naharesy nanohitra ny Zanak’Andriamanitra izy; ary Mosesy, niaraka tamin’ny tena natsangana tamin’ny maty sy nomena voninahitra, dia nentina ho any amin’ny kianjan’ny lanitra, ka ankehitriny dia isan’ireo roa nomem-boninahitra, notendren’ny Ray hanompo eo anilan’ny Zanany.”
“Amin’ny namelany ny tenany ho resin-tory toy izany, dia very tamin’ny mpianatra ny resaka nifanaovan’ireo iraky ny Lanitra sy ny Mpanavotra efa nohamasinina tamin’ny voninahitra. Kanefa nony taitra tampoka tamin’ny torimaso lalina izy ireo ka nahita ilay fahitana ambony indrindra teo anoloany, dia feno fifaliana sy tahotra masina. Raha mibanjina ny endrika mamirapiratr’ilay Mpampianatra malalany izy ireo, dia voatery manarona ny masony amin’ny tanany, satria raha tsy izany dia tsy zakany ny voninahitra tsy hay ambara izay manarona ny tenany, sady mamoaka taratry ny hazavana tahaka ny an’ny masoandro. Nandritra ny fotoana fohy dia nahita ny Tompony nohamasinina tamin’ny voninahitra sy nasandratra teo imasony ny mpianatra, ary nomem-boninahitra niaraka tamin’ireo zavaboary mamirapiratra izay fantany fa ireo no ankasitrahan’Andriamanitra.” The Spirit of Prophecy, volume 2, 329, 330.