Ny “isan’andro” ao amin’ny bokin’i Daniela dia neken’i William Miller ho tandindon’i Roma jentilisa na ny fivavahana jentilisa; kanefa amin’ny andro farany dia tandindon’ny fandavana ireo fahamarinana fototra napetrak’i William Miller izany. Izy io dia maneho ny fiafaran’ny fikomiana iray izay nanomboka tamin’ny 1863, niaraka tamin’ny fandavana ny fahatakaran’i Miller momba ny “impito” an’i Mosesy ao amin’ny Levitikosy faha-enina amby roapolo. Rehefa nandà ny famantarana marina ny “isan’andro” ho fivavahana jentilisa ny Advantisma, dia navadiny ho tandindon’i Kristy ilay tandindon’i Satana. Isaia no manambara fa io asa io dia fanodikodinana ny zavatra ambony ambany. Ny fandavana ny “isan’andro” dia naorina mafy tamin’ny taona 1930 (taranaka fahatelo amin’ny Advantisma), saingy efa niteraka adihevitra hatramin’ny 1901 izany (taranaka faharoa amin’ny Advantisma). Tahaka ny tamin’ny Isiraely fahiny, ny fandavana ny fahamarinana tsikelikely dia nitarika ho amin’ny fanekena fahadisoana iray izay nahitana ireo singa mandrafitra ny fahotana tsy azo avela.
Ny fahotana tsy azo avela ho an’ireo Jiosy be fandrabirabiana dia naseho tamin’ny fotoana nanondroany ireo asa izay nataon’i Kristy ho asan’i Satana. Isiraely fahiny no tandindona lehibe indrindra an’i Isiraely maoderina, ary Isiraely maoderina dia nanao izany zavatra izany indrindra, saingy mifanohitra. Noraisiny ny asan’i Satana (fanompoan-tsampy), ka nataony ho asan’i Kristy izany. Tafiditra ao anatin’ny fikomian’i Isiraely fahiny koa ny nifidianany an’i Satana ho mpanjakany.
Koa rehefa ren’i Pilato izany teny izany, dia nentiny nivoaka Jesosy ka nipetraka teo amin’ny seza fitsarana izy, teo amin’ny toerana atao hoe Fisoratana vato, fa amin’ny teny Hebreo dia Gabata. Ary andro fiomanana ho amin’ny Paska tamin’izay, sady tokony ho tamin’ny ora fahenina; dia hoy izy tamin’ny Jiosy: Indro ny Mpanjakanareo! Fa niantso mafy ireo hoe: Esory izy, esory izy, homboana amin’ny hazo fijaliana izy. Hoy Pilato taminy: Hohomboako amin’ny hazo fijaliana va ny Mpanjakanareo? Dia namaly ny lohan’ny mpisorona hoe: Tsy manana mpanjaka afa-tsy Kaisara izahay. Koa dia natolony tamin’izy ireo Izy mba hohomboana amin’ny hazo fijaliana. Ary noraisin’izy ireo Jesosy ka nentiny. Jaona 19:13–16.
I Pilato dia solontenan’i Roma jentilisa, ary i Rahavavy White dia manambara fa ilay dragona izay noroahina hiala tany an-danitra ao amin’ny Apokalypsy toko faha-roa ambin’ny folo dia Satana; nefa amin’ny heviny faharoa, ilay dragona dia Roma jentilisa koa. Noho izany, ny dragona dia aseho an’ohatra amin’ny hoe “ny isan’andro.” Ny fiafaran’ny fikomian’ny Isiraely fahiny, raha nanambara ampahibemaso izy ireo hoe: “Tsy manana mpanjaka afa-tsy Kaisara izahay,” dia naneho ny fanambarany ampahibemaso fa olom-pehezin’ny mpanjakany izy, ary Satana no mpanjakany. Izany fikomiana amin’Andriamanitra amin’ny maha-Mpanjaka Azy izany dia nanomboka tamin’ny andron’i Samoela mpaminany, fony izy ireo nandà an’Andriamanitra ho Mpanjakany ka nitaky mba homena mpanjaka olombelona izy, mba hahafahany ho tahaka ny firenena hafa.
Dia nivory avokoa ny loholon’ny Isiraely rehetra ka tonga tao amin’i Samoela tany Rama, ary nanao taminy hoe: Indro, efa antitra ianao, ary ny zanakao tsy mba mandeha amin’ny lalanao; koa ankehitriny manendre mpanjaka ho anay hitsara anay tahaka ny firenena rehetra. Fa tsy sitrak’i Samoela izany zavatra izany, rehefa hoy izy ireo: Omeo mpanjaka izahay hitsara anay. Dia nivavaka tamin’i Jehovah Samoela. Ary hoy Jehovah tamin’i Samoela: Henoy ny feon’ny vahoaka amin’izay rehetra lazainy aminao; fa tsy ianao no nolaviny, fa Izaho no nolaviny, mba tsy hanjakako aminy. Araka ny asa rehetra izay nataony hatramin’ny andro nitondrako azy niakatra avy tany Egypta ka mandraka androany, dia ny nandaozany Ahy sy nanompoany andriamani-kafa, dia toy izany koa no ataony aminao. 1 Samoela 8:4–8.
Tsy nahafantatra velively mihitsy ny Isiraely fahiny fa efa nandà an’Andriamanitra izy ireo, na koa fa ny faniriany hanana mpanjaka eto an-tany dia hivoatra hatrany amin’ny teboka izay hanomboany ny Mesia amin’ny hazo fijaliana, ka hifidianany an’i Satana ho mpanjakany. Nafenin’ny heviny momba ny fahamarinan-tenany tsy hitan’ny masony ny fikomiany, satria na dia nandà an’Andriamanitra aza izy ireo, dia mbola nihevitra ihany fa izy no vahoaka voafidy; fa rehefa dinihina tokoa, hoy ny fisainany, mbola notohizan’Andriamanitra hatrany ny asa fanompoana ara-paminaniana masina, na dia taorian’i Samoela aza.
Diso ny nandikany vilana ny asa fanompoan’ny mpaminany amin’ny maha‑mpaminany azy, ka nihevitra izy fa ny fisian’ny mpaminanin’Andriamanitra teo aminy dia porofo fa izy no vahoaka nofidin’Andriamanitra. Tsy hitany fa lavitra an’Andriamanitra izy, ary ny mpaminany dia nikatsaka ny hitarika azy hiverina amin’Andriamanitra, satria nadikany ho porofon’ny fitarihan’Andriamanitra ny asan’ny mpaminany. Izany dia na dia teo aza ny fandavany tsy an‑kiato ny hafatra rehetra nentin’ireo mpaminany izay nirahina ho any aminy. Io famitahana io ihany no tonga tamin’ny Advantisma tamin’ny taona 1863.
Ny Advantisma dia nandà ilay hetsika izay efa natambatra tamin’ny alalan’ny asa fanompoan’i William Miller, ary nifidy ny ho lasa fiangonana voasoratra ara-dalàna tamin’io taona io ihany izay nandavany ny hafatr’i Mosesy momba ny “impito”, araka ny nampitain’i Elia (William Miller). Tamin’io taona io ihany koa no namokarany tabilao ara-paminaniana sandoka, izay tsy azo novakina intsony, ary tsy afaka “miteny” intsony araka ny Habakoka 2:3, satria nila taratasy fanazavana izy mba hanazavana azy. Ny tabilao nataon’i Habakoka dia azo novakina araka ny nijoroany, ary noho izany dia afaka “miteny” izy ireny.
Ny Advantisma dia nandà tsy hanao fandinihan-tena na fitsirihana ny safidy nataony tamin’ny taona 1863, satria rahateo nanana ilay mpaminanivavy teo anivony izy ireo, ka izany no noheveriny ho porofo fa izy ireo no vahoaka sisa tavela voatondro ao amin’ny bokin’ny Apokalypsy, izay nanana ny Fanahin’ny Faminaniana. Nasehony ihany ny fanahy sy toe-tsaina tahaka an’i Isiraely fahiny, ary ny fikomiana izay nanomboka tamin’ny fandavany ny vatosoa voalohany izay hitan’i Miller, dia niafara tamin’ny fandavan’izy ireo koa ny fanondroan’i Miller ilay vatosoan’ny “isan’andro” ihany koa.
Ny Isiraely maoderina dia nandà ny fahatakaran’i Miller ny amin’“ny isan’andro”, izay tandindon’i Roma jentilisa, ary izany kosa dia tandindon’i Satana, ka nilaza fa “ny isan’andro” dia tandindon’i Kristy. Raha lazaina amin’ny teny hafa, ny Isiraely maoderina dia nifidy ny hanaiky tandindona satanika ho tandindon’i Kristy. Tahaka ny nanambaran’ny Isiraely fahiny fa tsy manana mpanjaka afa-tsy Kaisara izy, dia solontenan’i Roma jentilisa, izay tandindon’i Satana.
Raha ny fampiharana ara-paminaniana no resahina, dia nitaky izany safidy izany fa tsy maintsy hamerina hamaritra indray ny toko fahafito sy fahavalo ary fahasivy ao amin’i Daniela i Israely maoderina; ireo indrindra no toko asehon’ny Reniranon’i Olai, sady izy no fitomboan’ny fahalalana teo amin’ny tantara Millerita. Ho voatery hanova ireo toko ireo izy, satria ny toko fahavalo dia manonona mivantana ny hoe “ny isan’andro” in-telo.
Noho ny tantara izay nanokafana ny fahitan’ny ony Ulai, dia tsy nahita fanjakana hafa eto an-tany hiseho alohan’ny fiverenan’i Kristy sy ny fanorenany ny fanjakany mandrakizay, araka ny aseho ao amin’ny Daniela toko faharoa, ny Millerita. Noho izany dia noheveriny ho fanjakana iray misy lafiny roa ny fanjakana fahefatr’i Roma. Ireo lafiny roa ireo dia naseho mivantana ao amin’ny Daniela toko fahafito sy fahavalo. Ambaran’i Daniela fa ny fahitana noraisiny ao amin’ny toko fahavalo dia tokony ho takarina mifandray amin’ny fahitana ao amin’ny toko fahafito.
Tamin’ny taona fahatelo nanjakan’i Belsazara mpanjaka dia nisy fahitana niseho tamiko, dia tamiko Daniela, taorian’ilay niseho tamiko tamin’ny voalohany. Daniela 8:1.
Ny fahitana “izay niseho tamin’i” Daniela “tamin’ny voalohany” dia ilay fahitana ao amin’ny toko fahafito.
Tamin’ny taona voalohan’i Belsazara, mpanjakan’i Babylona, dia nanana nofy sy fahitana tao an-tsainy teo am-pandriany Daniela; dia nosoratany ny nofy ka nambarany ny votoatin’ny zavatra. Daniela 7:1.
Ireo fahitana roa ireo dia maneho lafiny roa amin’ireo fanjakana ao amin’ny faminanian’ny Baiboly izay efa naseho voalohany tao amin’ny toko faharoa ao amin’i Daniela. Ireo fanjakana efatra, dia Babylona, Medo-Persia, Grisia ary Roma, dia naverina indray tao amin’ny toko fahafito, ary avy eo indray tao amin’ny toko fahavalo, saingy misy fanavahana eo amin’ny lafiny ara-politikan’ireo fanjakana efatra sy ny lafiny ara-pivavahan’ireo fanjakana efatra. Ao amin’i Daniela toko fahafito, ireo fanjakana dia aseho amin’ny alalan’ny bibidia mpiremby, fa ao amin’ny toko fahavalo kosa ireo fanjakana ireo ihany dia aseho amin’ny alalan’ny biby ao amin’ny fitoerana masina. Naniry hahatakatra ny fahitana tao amin’ny toko fahafito i Daniela, ary tonga teo aminy Gabriela mba hanazava izany.
Izaho Daniela dia nalahelo tao amin’ny fanahiko tao anatin’ny tenako, ary nampitebiteby ahy ny fahitan’ny lohako. Dia nanatona ny anankiray tamin’izay nitsangana teo aho ka nanontany azy ny marina momba izany rehetra izany. Ary nilaza tamiko izy ka nampahafantatra ahy ny hevitry ny zavatra. Ireo bibidia lehibe ireo, izay efatra, dia mpanjaka efatra, izay hitsangana avy amin’ny tany. Fa ny olomasin’ny Avo Indrindra no handray ny fanjakana ka hanana ny fanjakana mandrakizay, dia mandrakizay doria. Daniela 7:15–18.
Nampahafantarina an’i Daniela fa ireo bibidia efatra dia fanjakana efatra eto an-tany izay hisy mandra-panorin’Andriamanitra ny fanjakany mandrakizay, mifanaraka amin’ny Daniela toko faharoa. Hisy fanjakana efatra eto an-tany izay hialoha ny fahatongavan’ny fanjakan’Andriamanitra mandrakizay, araka ny asehon’ilay vato voapaika avy tamin’ny tendrombohitra ka nameno ny tany rehetra ao amin’ny toko faharoa.
Noraisin’i Rahavavy White lavitra mihoatra noho ny fahatakaran’ny Millerita ny amin’ireo fanjakana efatra ireo, ny fahatakarana Millerita, rehefa niresaka momba ilay biby avy amin’ny tany ao amin’ny Apokalypsy toko fahatelo ambin’ny folo izy.
“Amin’izao fotoana izao dia ampidirina famantarana hafa iray. Hoy ny mpaminany: ‘Ary nahita biby hafa koa aho niakatra avy tamin’ny tany; ary nanana tandroka roa tahaka ny an’ny zanak’ondry izy.’ Andininy 11. Samy manambara fa ny firenena asehon’io biby io dia tsy mitovy amin’ireo izay naseho tamin’ireo famantarana teo alohany, na ny endrik’io biby io na ny fomba niakarany. Ireo fanjakana lehibe izay nanapaka izao tontolo izao dia naseho tamin’i Daniela mpaminany ho bibidia mpiremby, izay niakatra raha ‘ny rivotra efatra avy any an-danitra namely mafy ny ranomasina lehibe.’ Daniela 7:2. Ao amin’ny Apokalypsy faha-sefatra ambin’ny folo dia nanazava ny anjely iray fa ny rano dia maneho ‘olona sy vahoaka betsaka ary firenena sy samy hafa fiteny.’ Apokalypsy 17:15. Ny rivotra dia tandindon’ny ady sy fifanandrinana. Ny rivotra efatra avy any an-danitra izay namely mafy ny ranomasina lehibe dia maneho ireo sehatra mampihorohoro amin’ny fandresena an-keriny sy ny revolisiona, izay nahatongavan’ny fanjakana ho amin’ny fahefana.” Ilay Ady Lehibe, 439.
Ny biby dia tandindon’ny fandresena izay tanteraka raha vao tonga teo amin’ny fitondrana ireo fanjakana. Ny bibidia mpiremby, araka ny faminaniana, dia maneho ny hery ara-politika, ara-toekarena ary ara-tafikan’ny fanjakana iray. Ireo fanjakana ireo ihany, izay aseho ao amin’ny Daniela toko faharoa sy fahafito, dia aseho koa ao amin’ny toko fahavalo; kanefa any dia ampifandraisina amin’ireo singa nalaina avy amin’ny fitoeran’Andriamanitra izy rehetra, ary amin’izany no anehoany ny lafiny ara-pivavahan’ireo fanjakana, satria izy rehetra dia firaisan’ny Fiangonana sy ny Fanjakana.
Tamin’ny taona fahatelon’ny nanjakan’i Belsazara mpanjaka dia nisy fahitana niseho tamiko, dia tamiko Daniela, taorian’ilay niseho tamiko tamin’ny voalohany. Ary nahita tamin’ny fahitana aho; ary raha nahita aho, dia tany Sosana, tao an-dapa, izay ao amin’ny faritanin’i Elama; ary nahita tamin’ny fahitana aho, ka teo amoron’ny ony Olay. Dia natopiko ny masoko, ka hitako, ary, indro, nisy ondrilahy iray nijoro teo anoloan’ny ony, izay nanana tandroka roa; ary samy avo ireo tandroka roa ireo; nefa ny iray dia avo noho ny anankiray, ary ilay avo kokoa no nipoitra tatỳ aoriana. Hitako ilay ondrilahy nanosika niankandrefana sy niankandrefana avaratra ary niankandrefana atsimo; ka tsy nisy biby nahajanona teo anoloany, ary tsy nisy nahafaka tamin’ny tànany; fa nanao araka izay sitrapony izy ka tonga lehibe. Ary raha mbola nandinika aho, indro, nisy osilahy lahy avy tany andrefana tonga teo ambonin’ny velaran’ny tany rehetra, nefa tsy nikasika ny tany; ary ilay osilahy dia nanana tandroka lehibe teo anelanelan’ny masony. Ary tonga teo amin’ilay ondrilahy nanan-tandroka roa izy, izay efa hitako nijoro teo anoloan’ny ony, ka nihazakazaka nanatona azy tamin’ny fahatezeran’ny heriny. Ary hitako fa nanakaiky ilay ondrilahy izy, ka tezitra mafy taminy, dia namely ilay ondrilahy sy nanapatapaka ny tandrony roa; ary tsy nanan-kery hahajanona teo anoloany ilay ondrilahy, fa natsipiny tamin’ny tany izy ka nohitsakitsahiny; ary tsy nisy nahafaka ilay ondrilahy tamin’ny tànany. Koa dia tonga lehibe indrindra ilay osilahy lahy; ary rehefa nahery izy, dia tapaka ilay tandroka lehibe; ary nisolo azy no nipoiran’ny tandroka lehibe efatra nankany amin’ny rivotra efatra avy any an-danitra. Daniela 8:1–8.
Ny toko fahavalo dia manomboka amin’i Daniela manamafy fa tamin’izany fotoana izany dia mbola niaina tao anatin’ny tantaran’ny fanjakana voalohany ao amin’ny faminanian’ny Baiboly izy (Babylona), nefa ny fahitany dia tsy manondro famantarana na inona na inona hisolo tena an’i Babylona, satria izy dia manomboka amin’ilay ondrilahy izay nisolo tena ny fanjakana faharoa teto an-tany, dia i Medo-Persia. Ny tsy fisian’ny famantarana ho an’i Babylona dia niniana natao, satria toetra lehibe iray an’i Babylona ny maha-solontenan’ny fanjakana izay esorina, ary aorian’izany dia averina amin’ny laoniny, araka izay asehon’ilay “fito andro” niainan’i Nebokadnezara tahaka ny biby. Nandritra izany “fito andro” izany dia misy singa iray amin’i Babylona ara-panahy (ny fahefana papaly) aseho, satria ny fahefana papaly no fanjakana izay adino mandritra ny fitopolo taona ara-paminaniana, izay nandritra izany no nahazoany ratra mahafaty. Ny zava-misy fa i Daniela dia milaza fa nandray ny fahitana izy “tamin’ny taona fahatelo nanjakan’i Belsazara mpanjaka,” dia manondro an’i Babylona ho ilay fanjakana mialoha ny fanjakana faharoa, dia i Medo-Persia, nefa manasongadina an’i Babylona ho ilay fanjakana miafina, na hadino, izay adino nandritra ny andron’ny mpanjaka iray.
Ny biby ao amin’ny toko fahavalo dia tsy biby mpiremby, fa biby nampiasaina ho fanatitra tao amin’ny fanompoam-pivavahana ao amin’ny fitoerana masina. Ny fanjakana fahefatra dia aseho ho “tandroka kely,” fa tsy ho biby; nefa ny tandroka dia isan’ny tao amin’ny fitoerana masin’Andriamanitra, satria ny alitara tao amin’ny fitoerana masin’Andriamanitra dia nanana tandroka ho ampahany amin’ny endriny.
Tsy ireo fanjakana efatra ao amin’ny faminaniana ihany no nasehon’i Daniela tamin’ny voambolana avy amin’ny fitoerana masina, fa ny fitantarana ao amin’ilay toko koa dia ahitana teny maro nalaina mivantana avy amin’ny fanompoam-pivavahana ao amin’ny fitoerana masin’Andriamanitra. Ny fitantarana ao amin’ilay toko dia aseho amin’ny teny hebreo nalaina avy amin’ny fanompoam-pivavahana ao amin’ny fitoerana masina, ary ao anatin’ny rafitry ny toko koa no voaorina ny hetsika fanolorana fanatitra amin’izany fanompoam-pivavahana izany. Ny zava-misy fa ninian’i Daniela nampifandray ny toko fahafito sy ny toko fahavalo, dia mamela izay maniry hahita, hahatakatra fa ny toko fahafito dia manondro ny fitondram-panjakan’ireo fanjakana ao amin’ny faminanian’ny Baiboly, ary ny toko fahavalo kosa dia manondro ny fitondram-piangonan’ireo fanjakana ao amin’ny faminanian’ny Baiboly.
Noterena hanakonana izany zava-misy izany amin’ny anganongano satanika ny Advantisma, satria ity fanekena ity dia manambara fa ny vatosoa napetrak’i Miller dia tahaka izay namolavolan’Andriamanitra azy tokoa. Ny fandavan’izy ireo ny fahatakaran’i Miller momba ny “isan’andro” dia aseho ho toy ny filazana fa “tsy nanana fahatakarana Andriamanitra,” satria lazainy fa rehefa nomen’Andriamanitra an’i Miller ny rafitra (tamin’ny alalan’ny fanompoan’ny anjely masina), dia tsy marina izany.
ʻOku moʻoni, ko hoʻomou fulikivanuʻi ʻana i nā mea, e manaʻo ʻia nō me he pālolo lā i ka lima o ke kahu ipu; no ka mea, e ʻōlelo anei ka mea i hana ʻia no ka mea nāna ia i hana, ʻAʻole ʻo ia i hana iaʻu? a i ʻole, e ʻōlelo anei ka mea i kālai ʻia no ka mea nāna ia i kālai, ʻAʻohe ona naʻauao? Isaia 29:16.
Ny rafitra nananan’i Miller dia ilay firafitra ara-paminaniana izay hitany sy nampiasainy; nefa nanomboka tamin’ny 1863 dia niverina tamin’ireo fampiharana ara-teôlôjia an’ny Protestantisma nihemotra sy ny Katôlisma ny Advantisma, mba hanafenana ireo firavaka sarobidy tao amin’ny nofin’i Miller. Neken’ny Advantisma ny rafitra sandoka iray (ilay zavatra voarafitra), mba handavana ny asa, ary koa Ilay Mpanao ny asa. Amin’ny fanaovana izany dia lazainy fa tsy manana fahalalana Ilay Mpanao ny asa. Ny fandavana izany rafitra izany dia fandavana ny fitomboan’ny fahalalana izay nofafàna tombo-kase tamin’ny 1798, sady mbola izany hatrany. Izay mandà ny fitomboan’ny fahalalana dia mandà ny asa sy Ilay Mpanao ny asa, ary araka ny voambolan’i Daniela dia izy ireo no “ny ratsy fanahy”.
Maro no hodiovina sy hatao fotsy ary hozahana; fa ny ratsy fanahy kosa hanao ratsy; ary tsy hisy amin’ny ratsy fanahy hahafantatra; fa ny hendry no hahafantatra. Daniela 12:10.
“Ny ratsy fanahy dia hanao ratsy fanahy”, ka izany no manondro fandavan-tena mivoatra sy mihamafy hatrany ny fahamarinana. Ny fandavan’ny ratsy fanahy ny rafitra dia fandavana an’Andriamanitra, ary avy eo Andriamanitra kosa mandà ny ratsy fanahy noho ilay fandavana ezahiny tanterahina amin’ny alalan’ny rafitra sandoka.
Ny oloko dia levona noho ny tsy fahampian’ny fahalalana; satria nandà ny fahalalana ianao, dia holaviko kosa ianao, ka tsy ho mpisorona ho Ahy intsony; satria nanadino ny lalàn’Andriamanitrao ianao, dia hodiako tsy ho tsaroako koa ny zanakao. Hosea 4:6.
Ny olon’Andriamanitra, izay “mpisoron’Andriamanitra” nanomboka tamin’ny 1844 ka hatramin’ny 1863, dia nolavina noho ny tsy fananany ny “fahalalana” izay nampitomboina tamin’ny alalan’ny asan’i William Miller. Zava-dehibe ny mandinika ny tontolon-kevitry ny andininy fahenina ao amin’i Hosea, satria io tontolon-kevitra io no mampiseho fikomiana miha-mitombo manohitra ny fahamarinana, izay aseho ho ny “fahalalana.”
Mihainoa ny tenin’i Jehovah, ry zanak’Isiraely; fa Jehovah dia manana ady amin’ny mponina amin’ny tany, satria tsy misy fahamarinana, na famindram-po, na fahalalana an’Andriamanitra eo amin’ny tany. Ny fianianana lainga sy ny fitaka sy ny famonoana sy ny halatra ary ny fijangajangana no mibosesika; ary ny rà mandriaka mifandimby. Koa izany no hitomanian’ny tany, ary izay rehetra monina eo aminy dia hihena hery, mbamin’ny bibidia any an-tsaha sy ny voro-manidina eny amin’ny lanitra; eny, na dia ny hazandrano any an-dranomasina aza dia hesorina. Kanefa aoka tsy hisy olona hiady, na hananatra ny hafa; fa ny olonao dia tahaka izay miady amin’ny mpisorona. Koa ho lavo amin’ny antoandro ianao, ary ny mpaminany koa hiara-milavo aminao amin’ny alina; ary horavako ny reninao. Rava ny oloko noho ny tsi-fahalalana; satria nolavinao ny fahalalana, dia holaviko kosa ianao mba tsy ho mpisorona ho Ahy; satria hadinonao ny lalàn’Andriamanitrao, dia hohadinoiko kosa ny zanakao. Arakaraka ny nitomboany no nanotany tamiko; koa hovaiko ho henatra ny voninahiny. Ny fahotan’ny oloko no haniny, ary ny helony no irin’ny fony. Ary ho tahaka ny olona no ho tahaka ny mpisorona; dia hovaliako araka ny làlany izy, ary hampodiko aminy ny nataony. Fa hihinana izy, nefa tsy ho voky; hijangajanga izy, nefa tsy hitombo; satria nitsahatra tsy nihaino an’i Jehovah izy.
Ny fijangajangana sy ny divay ary ny divay vaovao no manaisotra ny fo. Ny oloko manatona ny sampiny hangataka saina, ary ny tehiny no milaza aminy; fa ny fanahin’ny fijangajangana no nampivily azy, ka nijangajanga izy ka niala teo ambanin’Andriamaniny. Manolotra fanatitra eny an-tampon’ny tendrombohitra izy, ary mandoro ditin-kazo manitra eny amin’ny havoana, eo ambanin’ny hazo oaka sy ny hazo popola ary ny hazo olma, satria tsara ny aloky ny ireny; koa ny zanakareo-vavy hijangajanga, ary ny vadinareo hijangajanga amin’olon-kafa. Tsy hofaiziko ny zanakareo-vavy raha mijangajanga izy, na ny vadinareo raha mijangajanga amin’olon-kafa; fa izy lehilahy kosa mitokana miaraka amin’ny vehivavy janga, ary miara-manolotra fanatitra amin’ny vehivavy mpivaro-tena; koa ny olona izay tsy manam-pahazavan-tsaina dia ho ringana. Na dia mijangajanga aza ianao, ry Isiraely, aoka kosa tsy hanan-keloka i Joda; ary aza mankany Gilgala ianareo, na miakatra ho any Beti-avena, na mianiana hoe: Velona Jehovah. Fa Isiraely mihemotra tahaka ny ombivavy maditra mihemotra; ankehitriny Jehovah hiandry azy tahaka ny zanak’ondry any amin’ny tany malalaka. Efraima dia miraikitra amin’ny sampy; avelao izy. Marikivy ny fisotrony; mijangajanga mandrakariva izy; ny lehibeny tia henatra ka manao hoe: Manomeza ianareo. Ny rivotra no namatotra azy tao amin’ny elany, ary ho menatra izy noho ny fanatiny. Hosea 4:1–19.
Ny fampitandreman’i Hosea dia izao: “Manana ady amin’ny mponina amin’ny tany i Jehovah, satria tsy misy fahamarinana, na famindram-po, na fahalalana an’Andriamanitra eo amin’ny tany.” Ny Advantisma no vahoakan’Andriamanitra amin’ny andro farany. Amin’ny andro hidiran’ilay lehilahy mpamafa vovoka ao amin’ny efitranon’i Miller, dia ho lavo ny Advantisma, isan’izany ny vahoaka, ny mpisorona, ary ny mpaminany “izay tsy mahatakatra,” satria ho “nikambana tamin’ny sampy” izy. Ny sampin’izy ireo dia ireo fotopampianarana sandoka ananany, voatenona ao anatin’ny rafitra sandoka.
Ny fikomiana asehon’ny fandavana ny fitomboan’ny fahalalana dia fisandratana miandalana amin’ny fikomiana, izay tonga amin’ilay teboka izay ifaranan’ny androm-pitsapany amin’ny fanambarana fa izy ireo dia miray amin’ireo fampianarana sandoka izay voafafa hiala ao amin’ny efitranon’i Miller. Ny fikomian’izy ireo dia aseho ho fanaovana fijangajangana mandrakariva. Hatramin’ny taona 1863 ka hatramin’ny fiafaran’ny androm-pitsapana, dia mikomy tsy an-kijanona izy ireo mandra-pandroahana azy hiala amin’ny vavan’ny Tompo.
Ny fikomian’ny fandavana fahalalana dia nasehon’ny fanao “mandrakariva” tamin’ny fijangajangana; ary na dia tsy ilay teny hebreo iray ihany aza no ampiasaina, dia mitovy ihany ny heviny amin’ilay teny hebreo hoe “tamid”, izay midika hoe “mandrakariva”, ary adika hoe “ny isan’andro” ao amin’ny bokin’i Daniela.
Hanohy ny fandalinantsika momba ireo fanjakana efatra ao amin’ny faminanian’ny Baiboly isika ao amin’ny lahatsoratra manaraka.
“Dia hitako, momba ny ‘Isan’andro,’ fa ny teny hoe ‘fanatitra’ dia nampidirin’ny fahendren’olombelona, ka tsy anisan’ny lahatsoratra; ary nomen’ny Tompo ny fahatakarana marina momba izany ireo izay nanandratra ny antso ny amin’ny ora fitsarana. Fony mbola nisy firaisana, talohan’ny 1844, dia saiky niray tamin’ny fomba fijery marina momba ny ‘Isan’andro’ ny rehetra; fa hatramin’ny 1844 kosa, tao anatin’ny fisafotofotoana, dia nandraisana fomba fijery hafa, ka nanaraka izany ny haizina sy ny fisavoritahana.” Review and Herald, 1 Novambra 1850.