Tao amin’ny lahatsoratra teo aloha, dia nampifanandrify ny toetra ara-paminanian’ny trompetra fahadimy, izay loza voalohany, tamin’ny lalàna momba ny Alahady izay ho avy tsy ho ela isika. Ny fiheverana ny trompetra fahadimy ho voalohany amin’ireo trompetra telo farany, araka ny fomba fijery izay milaza fa ny voalohany dia maneho ny farany, dia mampifanandrify ny anjara asa ara-paminanian’ny fivavahana silamo ao amin’ny loza voalohany amin’ny horohoron-tany ao amin’ny Apokalypsy toko fahiraika ambin’ny folo. Nahazo mailaka avy tamin’ny namako iray aho ny ampitson’ny nifanakalozantsika hevitra momba ity lahatsoratra ity nandritra ny fivoriana tamin’ny Sabata, ary niezaka nampifanandrify ny trompetra fahenina, izay loza faharoa, tamin’ny lalàna momba ny Alahady izay ho avy tsy ho ela koa io namako io. Fomba fijery mitombina izany, satria loza telo ireo trompetra telo farany.

Ary hitako, ary reko fa nisy anjely iray nanidina teo afovoan’ny lanitra ka niteny tamin’ny feo mahery hoe: Loza, loza, loza ho an’izay monina ambonin’ny tany noho ny amin’ny feon’ny trompetra sisa hataon’ireo anjely telo izay mbola hitsoka! Apokalypsy 8:13.

Ny trompetra telo farany dia tandindona miavaka ao anatin’ireo trompetra fito, tahaka ny maha-samihafa ireo fiangonana telo farany amin’ireo efatra voalohany, ary tahaka ny maha-samihafa ireo tombo-kase telo farany ao anatin’ireo tombo-kase fito. Ity fahamarinana ara-paminaniana ity dia efa noresahina matetika nandritra ny taona maro. Miaraka amin’ny fahazavana ateraky ny fandinihana ny loza voalohany sy ny loza fahatelo ho tandindon’ny alfa sy ny omega, dia tsy maintsy dinihintsika koa ireo loza telo ireo ho fampiharana in-telo ny faminaniana.

Ny fampiharana ara-paminaniana in-telo dia manondro fa ny toetra ara-paminaniana rehetra nampiavaka ny loza voalohany sy ny loza faharoa dia hisy koa ao amin’ny loza fahatelo. Ny loza voalohany dia ny finoana silamo tany Arabia, ary ny loza faharoa dia ny finoana silamo tany Torkia. Ny loza voalohany dia natao “hampijaly,” ary ny loza faharoa dia natao “hamono” ny ampahatelon’ny olona.

Ny Fampijaliana avy amin’ny Loza Voalohany

Ary nomena azy fa tsy hamono ireo izy, fa hampijaly azy dimy volana; ary ny fampijaliany dia tahaka ny fampijalian’ny maingoka, raha manindrona olona izy. … Ary nanana rambony tahaka ny an’ny maingoka izy, ary nisy fanindronana tao amin’ny rambony; ary ny heriny dia ny handratra olona dimy volana. Apokalypsy 9:5, 10.

Fahafatesan’ny Loza Faharoa

Ary novahana ireo anjely efatra, izay efa voavoatra ho amin’izany ora sy andro sy volana ary taona izany, mba hamono ny ampahatelon’ny olona. … Ireo telo ireo no namonoana ny ampahatelon’ny olona, dia tamin’ny afo sy ny setroka ary ny solifara izay nivoaka avy tamin’ny vavany. Apokalypsy 9:15, 18.

Ny roa ampahatelon’ny olona izay tsy novonoina dia tsy nibebaka.

Ary ny sisa tamin’ny olona izay tsy matin’ireo loza ireo dia mbola tsy nibebaka tamin’ny asan’ny tanany, mba tsy hiankohofany amin’ny demonia sy ny sampy volamena sy volafotsy sy varahina sy vato ary hazo, izay sady tsy mahita no tsy mandre no tsy mandeha; ary tsy nibebaka koa izy tamin’ny famonoana olona nataony, na tamin’ny fankatovany ody ratsy, na tamin’ny fijangajangany, na tamin’ny halatra nataony. Apokalypsy 9:20, 21.

Ny trompetra fito dia tandindon’ny loza fito farany, ary ao amin’ny andininy faha-roapolo dia antsoina hoe loza ireo trompetra. I Etazonia no ampahatelon’ilay firaisana telo sosona misy ny dragona sy ny bibidia ary ny mpaminany sandoka, ary vonoina izy amin’ny maha-fanjakana fahenina azy amin’ny lalàn’ny Alahady. Ny fahafatesany dia nateraky ny fanompoam-pivavahana sandoka, izay tandindonin’ny hoe “ny asan’ny tanany,” ny “fiankohofana” amin’ny “devoly sy ny sampy volamena sy volafotsy sy varahina sy vato ary hazo,” ny “famonoana olona,” ny “fanaovana ody ratsy,” ny “fijangajangana,” ary ny “halatra.”

Ny fanompoam-pivavahana sandoka, izay ny fanompoam-pivavahana amin’ny Alahady no tandindony, no “antony” tokony hibebahana, nefa tsy nibebaka izy ireo, ka ny “vokany” dia ny fampijaliana sy ny fahafatesana entin’ny valalan’ny finoana silamo. Na dia vonoina aza ny ampahatelon’ny olombelona, izany hoe i Etazonia, rehefa mihatra ny lalàna momba ny Alahady, dia tsy mibebaka ireo roa ampahatelony ambiny.

Mampalahelo sy Anjely

Ny loza voalohany sy faharoa dia mifanandrify amin’ny anjely voalohany sy faharoa ao amin’ny tantara Millerita, ary izany tantara izany dia averina hatramin’ny litera tsirairay ao amin’ny tantaran’ny iray hetsy sy efatra alina amby efatra arivo. Ny tantaran’ny iray hetsy sy efatra alina amby efatra arivo dia tantaran’ny anjely fahatelo ary mifanandrify amin’ny loza fahatelo. Tahaka ny famerimberenana ireo mari-dalana ao amin’ny tantara Millerita ao amin’ny tantaran’ny iray hetsy sy efatra alina amby efatra arivo, dia toy izany koa no hamerenana ireo mari-dalana amin’ny loza voalohany sy faharoa ao amin’ny tantaran’ny anjely fahatelo.

“Ny hafatra voalohany sy faharoa dia nomena tamin’ny taona 1843 sy 1844, ary isika ankehitriny dia eo ambanin’ny fanambaràna ny hafatra fahatelo; nefa mbola tsy maintsy torìna ihany ireo hafatra telo ireo. Mitovy amin’ny taloha hatrany ny maha-zava-dehibe ny hamerenana azy ireo amin’ireo izay mitady ny fahamarinana. Amin’ny soratra sy amin’ny feo no tokony hampanenoantsika ny fanambaràna, ka hampiseho ny filaharan’ireo hafatra sy ny fampiharana ny faminaniana izay mitondra antsika ho amin’ny hafatry ny anjely fahatelo. Tsy misy ny fahatelo raha tsy eo ny voalohany sy ny faharoa. Ireo hafatra ireo no tokony homeintsika an’izao tontolo izao amin’ny alalan’ny boky sy soratra avoaka, ary amin’ny toriteny, ka aseho eo amin’ny tsipiky ny tantaran’ny faminaniana ireo zavatra efa nisy sy ireo zavatra mbola ho avy.” Selected Messages, boky 2, 104.

Ny asantsika amin’ny maha-mpianatry ny faminaniana antsika dia ny mampiray ny hafatry ny anjely voalohany sy ny anjely faharoa ao anatin’ny hafatry ny anjely fahatelo. Raha tsy eo ny hafatra roa voalohany dia tsy mety hisy hafatra fahatelo, satria “tsy misy fahatelo raha tsy misy ny voalohany sy ny faharoa.” Marina izany eo amin’ny lafiny ‘filaharana,’ satria raha tsy misy ny voalohany sy ny faharoa, dia ny fahatelo no tena voalohany. Marina koa izany eo amin’ny lafiny ‘votoaty,’ satria ireo toetra ara-paminanian’ny voalohany sy ny faharoa no mamaritra ny toetran’ny fahatelo. Ara-matematika dia tsy misy fahatelo raha tsy misy voalohany sy faharoa, ary ara-paminaniana dia tsy misy mari-dalana ao amin’ny anjely fahatelo, raha avela hiala ireo mari-dalan’ny voalohany sy ny faharoa.

“Efa nomen’Andriamanitra ny hafatry ny Apokalypsy 14 ao amin’ny filaharan’ny faminaniana ny toerana misy azy, ary tsy hitsahatra ny asany mandra-pifaran’ny tantaran’ity tany ity. Ny hafatry ny anjely voalohany sy faharoa dia mbola fahamarinana ho an’izao andro izao, ary tsy maintsy mizotra mifanaraka amin’ity manaraka ity. Ny anjely fahatelo dia manambara ny fampitandremany amin’ny feo mahery. ‘Rehefa afaka izany zavatra izany,’ hoy Jaona, ‘dia nahita anjely iray hafa nidina avy tany an-danitra aho, nanana fahefana lehibe; ary ny tany dia nohazavain’ny voninahiny.’ Ao anatin’izany fanazavana izany dia atambatra ny fahazavan’ireo hafatra telo rehetra.” The 1888 Materials, 803, 804.

Ny asantsika dia ny haneho “ao amin’ny andalan-tantaran’ny faminaniana ireo zavatra efa nisy” tao amin’ny hetsiky ny Millerita, “sy ireo zavatra mbola ho avy” ao amin’ny hetsiky ny iray hetsy sy efatra alina sy efatra arivo.

“Efa hamaizin’ny Tompo noho ny helony izao tontolo izao. Hamaiziny noho ny nandavany ny fahazavana sy ny fahamarinana izay nomena azy ny fikambanana ara-pivavahana. Ilay hafatra lehibe, izay mampiray ny hafatry ny anjely voalohany sy faharoa ary fahatelo, dia tsy maintsy omena an’izao tontolo izao. Izany no tokony ho vesatry ny asantsika.” The Seventh-day Adventist Bible Commentary, volume 7, 950.

Ny fampiraisana ny hafatry ny anjely voalohany sy faharoa no manazava ny tany rehefa midina ilay anjely ao amin’ny Apokalypsy toko fahavalo ambin’ny folo. Hoy izy: “‘Rehefa afaka izany zavatra izany,’ hoy Jaona, ‘dia nahita anjely hafa nidina avy tany an-danitra aho, nanana hery lehibe, ary ny tany dia nohazavain’ny voninahiny.’ Ao amin’izany fanazavana izany dia atambatra ny fahazavan’ireo hafatra telo rehetra.” Ny “fanazavana” mifandray amin’ny hoe “ny tany” dia “nohazavaina” dia tanterahina rehefa “atambatra ny fahazavan’ireo hafatra telo rehetra.” Ny asan’ny fampifandraisana, andalana manampy andalana, ireo hafatra telo, amin’ny fampitoviana ny tantaran’ny Millerita amin’ny tantaran’ny iray hetsy sy efatra arivo amby efa-polo sy efatra arivo, dia tokony hotanterahina koa amin’ireo loza telo.

Ny fianjeran’i Babylona, araka ny nambaran’ilay anjely faharoa, dia tsy azo sarahina amin’ny hafatry ny anjely voalohany. Ny hafatry ny anjely voalohany dia nanondro ny Fiavian’i Kristy Fanindroany tamin’ny 1843, ary rehefa tsy tanteraka ilay hafatra, ny vokatry ny hafatra no namokatra ny fianjeran’ireo fiangonana Protestanta. Ny vokatra dia ilay anjely faharoa; ny antony dia ny tsy fahatanterahan’ilay anjely voalohany. Raha tsy nisy ny anjely voalohany, dia tsy ho nisy ny fianjeran’i Babylona araka ny nambaran’ilay anjely faharoa. Ny singa nampifamatotra ny antony sy ny vokatra dia ny “fotoana.” Ny “fotoana” (1843) dia tsy tanteraka, ary izany tsy fahatanterahana izany no niteraka ilay “vokatra.” Ny “antony” dia ny fahadisoana tamin’ny fanondroana fa ireo faminaniana telo izay noheverin’i Miller tamin’ny fomba diso fa hifarana manodidina ny 1843. Ireo faminaniana telo ireo, dia ny 1335, 2300, ary ny 2520 taona, no ninoan’i Miller fa hifarana amin’ny fahatongavan’i Kristy eo amin’ny rahona tamin’ny 1843. Rehefa tsy tanteraka ireo faminaniana momba ny fotoana izay tsy takatr’i Miller araka ny marina, dia nanome antony ho an’ny Protestanta handà ny hafatry ny anjely voalohany izany, ary tonga ilay anjely faharoa. Ny anjely voalohany no “antony,” ary ny faharoa no “vokatra.”

Tsy azo sarahina ny hafatry ny anjely voalohany sy ny anjely faharoa, satria mifamatotra ara-paminaniana amin’ny alalan’ny fotoana ara-paminaniana izy ireo. Mifamatotra ara-paminaniana amin’ny alalan’ny “fotoana” koa ny loza voalohany sy ny loza faharoa. Ny faminaniana momba ny fe-potoana ao amin’ny loza voalohany, izay manondro fampijaliana maharitra dimampolo amby zato taona, dia mifarana eo indrindra amin’izay anombohan’ny faminaniana momba ny fe-potoana maharitra iraika amby sivifolo sy telonjato taona sy dimy ambin’ny folo andro ao amin’ny loza faharoa izay mamono. Ny faminaniana momba ny fe-potoana no mampifandray ny loza voalohany sy ny loza faharoa, ary koa ny hafatry ny anjely voalohany sy ny anjely faharoa.

Ny fahatanterahan’ireo faminaniana ara-potoana momba ny loza voalohany sy faharoa no nanome hery ny hafatry ny anjely voalohany ary nampidina ilay anjelin’ny Apokalypsy toko faha‑folo mba hanazava izao tontolo izao amin’ny voninahiny. Raha niresaka ny amin’ilay anjely voalohany, dia nanoratra i Rahavavy White fa “nolazaina taminy fa ny iraka nampanaovina azy dia ny hanazava ny tany amin’ny voninahiny sy hampitandrina ny olombelona ny amin’ny fahatezeran’Andriamanitra ho avy.” Izany indrindra no iraka mitovy amin’ny an’ilay anjely fahatelo ao amin’ny Apokalypsy valo ambin’ny folo.

“Ilay anjely izay miara-mitambatra amin’ny fitoriana ny hafatry ny anjely fahatelo dia hampahazava ny tany rehetra amin’ny voninahiny. Asam-panompoana maneran-tany sy hery tsy fahita no voalaza mialoha eto. Ny hetsika adventista tamin’ny 1840–44 dia fanehoana be voninahitry ny herin’Andriamanitra; ny hafatry ny anjely voalohany dia nentina hatrany amin’ny tobim-pitoriana rehetra eran’izao tontolo izao, ary tany amin’ny firenena sasany dia nisy fahalianana ara-pivavahana lehibe indrindra izay efa hita tany amin’ny tany rehetra hatramin’ny Fanavaozana tamin’ny taonjato fahenina ambin’ny folo; nefa mbola hihoaran’ny hetsika mahery eo ambanin’ny fampitandremana farany ataon’ny anjely fahatelo izany.”

“Ny asa dia hitovy amin’ilay tamin’ny Andron’ny Pentekosta. Tahaka ny nanomezana ny ‘orana aloha’, tamin’ny fandatsahana ny Fanahy Masina teo am-piandohan’ny filazantsara, mba hampitsiry ny voa sarobidy, dia homena kosa ny ‘orana aoriana’ eo amin’ny famaranana azy mba hahamasaka ny vokatra. ‘Dia ho fantatsika, raha manohy hahalala an’i Jehovah isika; ny fiposahany dia voaomana tahaka ny maraina; ary ho avy amintsika tahaka ny ranonorana Izy, dia tahaka ny orana aoriana sy orana aloha amin’ny tany.’ Hosea 6:3. ‘Koa mifalia, ry zanak’i Ziona, ary miravoravoa ao amin’i Jehovah Andriamanitrareo; fa Izy no efa nanome anareo ny orana aloha araka ny antonony, ary hampidina ranonorana ho anareo Izy, dia ny orana aloha sy ny orana aoriana.’ Joela 2:23. ‘Ary amin’ny andro farany, hoy Andriamanitra, no handatsahako ny Fanahiko amin’ny nofo rehetra.’ ‘Ary izao no hiseho, fa izay rehetra hiantso ny anaran’ny Tompo no hovonjena.’ Asan’ny Apostoly 2:17, 21.”

“Ny asa lehibe ataon’ny filazantsara dia tsy hifarana amin’ny fanehoana ny herin’Andriamanitra ho latsaka noho izay nanamarika ny fiandohany. Ireo faminaniana izay tanteraka tamin’ny firotsahan’ny ranonorana aloha tamin’ny fanokafana ny filazantsara dia mbola ho tanteraka indray amin’ny ranonorana aoriana amin’ny famaranana azy. Ireo no ‘andro famelombelomana’ izay nandrandrain’ny apostoly Petera mialoha, raha hoy izy: ‘Koa mibebaha hianareo, ka miovà, mba hovonoina ny fahotanareo, raha tonga avy amin’ny fanatrehan’ny Tompo ny andro famelombelomana; ary Izy haniraka an’i Jesosy.’ Asan’ny Apostoly 3:19, 20.” Ilay Ady Lehibe, 611.

Ny fahatanterahan’ireo faminaniana momba ny fe-potoan’ny loza voalohany sy faharoa no nahatonga ilay anjely hidina hanazava ny tany amin’ny voninahiny tamin’ny taona 1840, ka nanome hery ny hafatry ny anjely voalohany izany, ary ny fahatanterahan’ny loza fahatelo no nahatonga ilay anjely hidina hanazava ny tany amin’ny voninahiny tamin’ny 9/11, ka nanome hery ny hafatry ny anjely fahatelo izany. Ny fampahazavana ny tany dia tanterahina amin’ny fampiarahana ireo fihetsehana roa amin’ny fampiharana azy ireo mifanindran-dalana—andalana ampiana andalana. Ny hafatry ny loza telo no manome hery ny hafatry ny anjely telo. Voatenona miaraka ho andalana roa izy ireo: ny iray anatiny ary ny iray ivelany. Ireo anjely telo dia maneho ny asan’ny vahoakan’Andriamanitra, ary ny fahatanterahan’ireo loza telo no manome hery ny asan’izy ireo. Ny ivelany dia ny Silamo sy ny asany ara-paminaniana, ary ny anatiny kosa dia i Kristy ao amin’ny vahoakany—Izay fanantenana ny voninahitra. Noho izany antony izany no amatorana an’i Joda amin’ny boriky ao amin’ny faminanian’i Jakoba momba ny hevitra ara-panoharana asehon’ireo zanany roa ambin’ny folo amin’ny andro farany.

Ary Jakoba niantso ny zanany lahy ka nanao hoe: Mivoria ianareo, mba hambarako aminareo izay hanjo anareo any am-parany andro. Mivoria ianareo, ka mihainoa, ry zanakalahin’i Jakoba; eny, mihainoa an’Isiraely rainareo. … Joda, ianao no hoderain’ny rahalahinao; ny tananao dia ho eo amin’ny vozon’ny fahavalonao; ny zanakalahin-drainao hiankohoka eo anatrehanao. Joda dia zanaky ny liona; avy tamin’ny remby, anaka, no niakaranao; niankohoka izy, nandry tahaka ny liona sy tahaka ny liona antitra; iza no hahasahy hampitsangana azy? Ny tehim-panjakana tsy hiala amin’i Joda, na ny mpanome lalàna tsy hiala eo anelanelan’ny tongony, mandra-pihavin’i Silo; ary ho Azy ny fankatoavan’ny firenena. Mamatotra ny zanak’ampondrany amin’ny voaloboka Izy, ary ny zanaky ny boriky amin’ny voaloboka tsara indrindra; nanasa ny fitafiany tamin’ny divay Izy, ary ny akanjony tamin’ny ranom-boaloboka: Ho mena amin’ny divay ny masony, ary ho fotsy amin’ny ronono ny nifiny. Genesisy 49:1, 2, 8–12.

Kristy no Liona avy amin’ny firenen’i Joda, Ilay nanasa ny fitafiany tamin’ny rà, ary Ilay “voaloboka voafantina,” izay fatorana ara-paminaniana amin’ny “zanaky ny ampondra lahy.” Ny hafatra ivelany momba ireo loza telo dia voafatotra amin’ny hafatra anatiny momba ireo anjely telo. Ny anjely voalohany sy faharoa dia mifanaraka amin’ny anjely fahatelo, ary ny loza voalohany sy faharoa dia tsy maintsy mifanaraka amin’ny loza fahatelo.

Ny Lakile

Ny adin’i Ninive no “fanalahidy” izay mitondra ny haizin’ny Islamo eo ambonin’izao tontolo izao rehefa sitrana ny ratra mahafaty nahazo ny Katôlika Romana amin’ilay lalàn’ny Alahady izay ho avy tsy ho ela, dia ilay horohoron-tany ao amin’ny Apokalypsy iraika ambin’ny folo izay isehoan’ny loza fahatelo tampoka. Tonga izany amin’ny “ora” isehoan’ilay horohoron-tany.

Ary tamin’izany ora izany indrindra dia nisy horohoron-tany lehibe; ary ny ampahafolon’ny tanàna dia nianjera, ary olona fito arivo no matin’ny horohoron-tany; ary ny sisa dia raiki-tahotra ka nanome voninahitra an’Andriamanitry ny lanitra. Lasa ny loza faharoa; ary, indro, avy faingana ny loza fahatelo. Apokalypsy 11:13, 14.

Ny lalàna momba ny Alahady no manomboka ny fotoam-pitsapana amin’ny alalan’ny sarin’ny bibidia ho an’izao tontolo izao, ary ny adin’i Ninive no fanalahidy ahafantarana ny fandresena ny fanjakana fahenina, rehefa tsaroana ilay vehivavy jangan’i Tyro eo am-panombohany mihira ny hirany ho fahatanterahan’ny Isaia toko fahatelo amby roapolo. Ny fitsapana amin’ny alalan’ny sarin’ny bibidia no fitsapana izay amaritana ny anjara mandrakizain’ny olona iray, ary alohan’ny hifaranan’ny fotoam-pahasoavana no amaritana izany. Mifarana ho an’izao tontolo izao ny fotoam-pahasoavana rehefa mitsangana i Mikaela. Ny fotoam-pitsapana amin’ny alalan’ny sarin’ny bibidia ho an’izao tontolo izao, voalaza ao amin’ny Apokalypsy toko fahatelo ambin’ny folo, andininy faharoa ambin’ny folo sy ny manaraka, dia manana ny tandindony ao amin’ny fotoam-pitsapana amin’ny alalan’ny sarin’ny bibidia ho an’i Etazonia.

“Rehefa i Amerika, ilay tanin’ny fahalalahana ara-pivavahana, no hiombona amin’ny Fiadidiana Papaly amin’ny fanerena ny feon’ny fieritreretana sy ny fanosehana ny olona hanome voninahitra ny sabata sandoka, dia hotarihina hanaraka ny ohatra asehony ny vahoakan’ny firenena rehetra ambonin’ny tany.” Testimonies, boky faha-6, 18.

Ny fotoana fitsapana momba ny sarin’ilay bibidia any Etazonia no mampisaraka sy manisy tombo-kase ireo iray hetsy sy efatra alina sy efatra arivo ao amin’ny Apokalypsy fito, ary ny fotoana fitsapana momba ny sarin’ilay bibidia ho an’izao tontolo izao no manisy tombo-kase ny vahoaka betsaka ao amin’ny Apokalypsy fito.

“Hanaraka ny ohatr’i Etazonia ny firenena hafa. Na dia izy aza no mitarika mialoha, dia mbola ho tonga amin’ny vahoakantsika any amin’ny faritra rehetra amin’izao tontolo izao ihany io krizy io.” Testimonies, boky faha-6, 395.

Ny fanalahidy asehon’ny adin’i Ninive dia manamarika ny fiandohan’ny fotoana fitsapana ny sary ho an’izao tontolo izao, sady manamarika koa ny fiafaran’ny fotoana fitsapana ny sary ho an’i Etazonia. Ny fanalahidy iray asehon’ny adin’i Ninive dia manokatra ny lavaka tsy hita noanoa, izay miteraka ny safodrano-n’ny finoana silamo, aseho ho toy ny valala eo amin’izao tontolo izao. Izany fanalahidy izany amin’ny faran’ny antso amin’ny misasakalina dia tandindon’ny fanalahidy iray izay manokatra io lavaka io ihany ao Etazonia amin’ny fiandohan’ny antso amin’ny misasakalina.

Ny fanalahidy ao Etazonia dia aseho ao amin’ny Levitikosy toko fahatelo amby roapolo amin’ny alalan’ny fetin’ny fitsofana trompetra, rehefa vahana ny boriky eo am-piandohan’ny fitoriana ny antso mamatonalina. Ahodina izany fanalahidy izany rehefa tonga ireo vaingan’afon’i Nashville. Ny fetin’ny fitsofana trompetra sy ny fanafihana an’i Nashville rehefa vahana ny finoana silamo dia tandindon’ny ady ao Ninive amin’ny fotoan’ny lalàna momba ny Alahady.

Ny lalàna momba ny Alahady no fiafaran’ny fitoriana ny antso “mamatonalina”, satria amin’izay ilay antso dia miova ho antso “mafy”, ary araka ny fitakian’ny faminaniana dia tsy maintsy maneho ny fiafarany ny fiandohan’io vanim-potoana io. Tamin’ny loza voalohany, ny fivavahana silamo dia voatendry hampijaly ireo tafik’i Roma, izay tandindon’i Etazonia, nandritra ny dimampolo amby zato taona. Ny fanalahidy (ny ady tao Ninive) no manamarika ny fiandohan’ny fitoriana ny antso mamatonalina, tahaka ny ataon’ny fetin’ny trompetra koa. Ao amin’ny Levitikosy toko fahatelo amby roapolo dia misy dimy ambin’ny folo andro manelanelana ny fetin’ny trompetra sy ny Pentekosta, izay fetin’ny Tabernakely koa. Ireo dimy ambin’ny folo andro mandritra ny fotoam-pitsapana amin’ny sarin’ny bibidia any Etazonia ireo dia mifanandrify amin’ireo dimampolo amby zato taona fampijaliana tamin’ny loza voalohany. Ny dimy ambin’ny folo dia ampahafolon’ny dimampolo amby zato.

Ireo dimy ambin’ny folo andro ireo (dimampolo amby zato taona) dia mifarana rehefa manomboka ny iraika amby sivifolo sy telonjato taona sy dimy ambin’ny folo andro. Nanomboka tamin’ny 22 Oktobra 1844, dia tsy mihatra intsony ny fotoana ara-paminaniana, ka ireo dimampolo amby zato taona fampijaliana dia tandindon’ireo dimy ambin’ny folo andro ao amin’ny Levitikosy toko fahatelo amby roapolo, izay manomboka amin’ny fetin’ny fitsofana trompetra, arahin’ny fiakaran’ny faneva dimy andro aorian’izany, avy eo ny fitsarana amin’ny Andro Fanavotana dimy andro aorian’izay, ary dimy andro aorian’izany indray dia ny firotsahana amin’ny Pentekosta.

Ao no manomboka ny “ora iray sy andro iray sy volana iray ary taona iray, mba hamonoana ny ampahatelon’ny olona.” Ny “ora” dia ny oràn’ilay horohoron-tany lehibe, izay ny lalàn’ny Alahady. Ny “andro” dia ny andron’ny famalian’ny Tompo, rehefa ariana hiala amin’ny vavan’ny Tompo ny fiangonana Laodiseana Advantista mitandrina ny Andro Fahafito.

Fa firenena tsy manam-panahy hisaina izy, ary tsy misy fahalalana ao aminy. Enga anie ka ho hendry izy, mba hahalala izany, ka handinika ny hiafarany! Hataon’ny iray ahoana no hanenjika arivo, ary ny roa hampandositra iray alina, raha tsy nivarotra azy ny Vatolampiny, ary Jehovah nanolotra azy? Fa ny vatolampiny tsy tahaka ny Vatolampintsika, na dia ny fahavalontsika aza dia mpitsara amin’izany. Fa avy amin’ny voalobok’i Sodoma ny voalobony, ary avy amin’ny sahan’i Gomora; ny voalobony dia voaloboky ny afero, mangidy ny sampahony; ny divainy dia poizin’ny dragona sy venin’ny menarana masiaka. Tsy voatahiry ato amiko va izany, ary voaisy tombo-kase ao amin’ny rakitro? Ahy ny famaliana sy ny famerenana; ho solafaka amin’ny andro voatendry ny tongony; fa antomotra ny andron’ny lozany, ary mihazakazaka manatona azy izay zavatra ho tonga aminy. Fa Jehovah hitsara ny olony, ary hanenina ny amin’ny mpanompony, raha hitany fa levona ny heriny, ka tsy misy voafatotra na sisa tavela. Ary izy hanao hoe: Aiza ny andriamaniny, dia ilay vatolampy izay nitokiany? Deoteronomia 32:28–37.

Ny “ora” amin’ilay horohoron-tany dia ny “andron’ny lozany.” Izany no fitsarana ireo ao amin’ny Advantisma izay tsy manana fahatakarana ny fahalalana izay mitombo amin’ny andro farany. Nifidy vatolampy sandoka hanorenany ny tranony eo amboniny izy ireo, nefa raha ny marina, fasika no vatolampiny.

“Tonga ny fampitandremana: Tsy azo ekena hisy zavatra hiditra izay hanakorontana ny fototry ny finoana izay efa nanorenanay hatramin’ny nahatongavan’ny hafatra tamin’ny taona 1842, 1843, ary 1844. Tao anatin’io hafatra io aho, ary hatramin’izay dia nijoro teo anatrehan’izao tontolo izao aho, mahatoky amin’ny fahazavana izay nomen’Andriamanitra antsika. Tsy mikasa ny hanaisotra ny tongotray hiala eo amin’ilay sehatra izay nametrahana azy izahay, raha isan’andro isan’andro izahay no nitady ny Tompo tamin’ny vavaka mafana fo, nikatsaka fahazavana. Mihevitra va ianareo fa hahafoy ny fahazavana izay nomen’Andriamanitra ahy aho? Ho tahaka ny Vatolampin’ny Mandrakizay izany. Izy no nitarika ahy hatramin’ny fotoana nanomezana azy.” Review and Herald, 14 Aprily 1903.

Ny “volana” dia manondro ny volana voalohany.

Mifalia hianareo, ry zanak’i Ziona, ary miravoravoa ao amin’i Jehovah Andriamanitrareo; fa nomeny anareo araka ny antonony ny ranonorana aloha, ary hampidininy ho anareo ny ranonorana, dia ny ranonorana aloha sy ny ranonorana aoriana, amin’ny volana voalohany. Ary ho feno varimbazaha ny famoloana, ary hitobaka divay sy diloilo ny famiazam-boaloboka sy ny famiazam-menaka. Ary hampody aminareo ny taona izay lanin’ny valala sy ny kankana mpandrava sy ny sompanga ary ny valala mpikiky aho, dia ilay tafika lehibeko izay nirahiko ho eo aminareo. Ary hihinana be dia be ianareo ka ho voky, ary hidera ny anaran’i Jehovah Andriamanitrareo, izay efa nanao zava-mahagaga taminareo; ary tsy ho menatra mandrakizay ny oloko. Ary ho fantatrareo fa eo afovoan’ny Isiraely Aho, ary Izaho no Jehovah Andriamanitrareo, fa tsy misy hafa; ary tsy ho menatra mandrakizay ny oloko. Joela 2:23–27.

Amin’ny “ora” isian’ny lalàna momba ny Alahady, dia mamely tampoka ny fivavahana silamo ao amin’ny loza fahatelo, ary menatra ny Advantisma laodikeana satria nitoky tamin’ny vatolampin’ny menarana izy ireo. Amin’izany fotoana izany, amin’ny volana voalohany, dia arotsaka amin’ny vahoaka voadio ny ranonorana farany. Amin’izay fotoana izay no vonoina i Etazonia, aorian’ny fampijaliana nanomboka tao Nashville ka nitohy hatrany. Manomboka ny fampijaliana izay tsy inona fa ny fandravana ireo tanàna, ary amin’ny ora isian’ny lalàna momba ny Alahady dia mifarana (vonoina) i Etazonia amin’ny maha-fanjakana fahenina azy ao amin’ny faminanian’ny Baiboly, ka manokatra ho an’izao tontolo izao ny fotoam-pisedrana amin’ny sarin’ny bibidia, izay mifarana rehefa tonga amin’ny fiafarany ny fanjakana fahavalo, ka tsy misy hamonjy azy (vonoina).

Eofrata

Ny Reniranon’i Eofrata dia ampifandraisina ara-panoharana amin’ny finoana silamo, ary ny hoe Eofrata dia midika hoe: “mahavokatra, na mibosesika hivoaka.” Ao amin’ny loza faharoa, dia vahana ireo rivotra efatra izay voafatotra teo amin’i Eofrata.

Ary ny anjely fahenina nitsoka, ka nahare feo avy tamin’ny tandroka efatra amin’ilay alitara volamena izay eo anatrehan’Andriamanitra aho, nanao tamin’ilay anjely fahenina izay nanana ny trompetra hoe: Vahao ireo anjely efatra izay voafatotra eo amin’ny ony lehibe Eofrata. Ary novahana ireo anjely efatra, izay voaomana ho amin’ny ora iray sy andro iray sy volana iray ary taona iray, mba hamono ny ampahatelon’ny olona. Apokalypsy 9:13–15.

Eofrata dia naneho ny sisin-tany atsinanan’ny Tany Nampanantenaina, ary ny finoana silamo no “zanaky ny atsinanana” ao amin’ny faminaniana. Ny toetra ara-paminaniana mampiavaka azy ireo dia ny hoe sakanana sy avoaka izy ireo, manomboka amin’i Hagara izay nosakanan’i Saraha.

Ary hoy Andriamanitra hoe: Hiteraka zazalahy tokoa i Saraha vadinao; ary ny anarany hataonao hoe Isaka; ary haoriko aminy ny fanekeko ho fanekena mandrakizay, dia amin’ny taranany mandimby azy koa. Ary ny amin’Isimaela, dia efa nohenoiko ianao: indro, efa notsoahiko fitahiana izy, ka hampahavokatra azy Aho sy hampitombo azy indrindra; andriana roa ambin’ny folo no haterany, ary hataoko firenena lehibe izy. Genesisy 17:19, 20.

Ishmaela dia natao hahavokatra, ary ny Eofrata dia midika hoe mahavokatra. Tamin’ny famaranana ny faminaniana momba ny zato sy dimampolo taona amin’ny fampijaliana nentin’ny loza voalohany, dia nanomboka ny faminaniana momba ny adiny iray, ny andro iray, ny volana iray ary ny taona iray, rehefa navotsotra ny Silamo hamono ny ampahatelon’ny olona. Amin’ny lalàn’ny Alahady dia vonoina ny fanjakana fahenina ao amin’ny faminanian’ny Baiboly, ary ampahatelon’i Roma maoderina izany. Efa noferana ny Silamo tamin’ny 11 Aogositra 1840, tamin’ny fanomezana hery ny hafatry ny anjely voalohany, ary navotsotra izany tamin’ny fanomezana hery ny hafatry ny anjely fahatelo tamin’ny 9/11.

Tamin’ny 9/11, dia nanomboka ny fanisiana tombo-kase ireo efatra arivo amby efatra alina sy iray hetsy, tamin’ny fotoana nifaranan’ny fitsarana ny maty sy nanombohan’ny fitsarana ny velona. Rehefa navotsotra tamin’ny 9/11 ny fivavahana silamon’ny loza fahatelo, dia nofehezina avy hatrany izany nandritra ny fotoanan’ny fanisiana tombo-kase.

“Ity fahitana ity dia nomena tamin’ny taona 1847, fony mbola vitsy dia vitsy tamin’ireo rahalahy Advantista no nitandrina ny Sabata, ary tamin’ireo aza dia vitsy no nihevitra fa manan-danja ampy ny fitandremana azy mba hampisaraka ny vahoakan’Andriamanitra sy ny tsy mino. Ankehitriny dia manomboka hita ny fahatanterahan’izany fahitana izany. Ny ‘fiandohan’izany andron’ny fahoriana’ voaresaka eto dia tsy manondro ny fotoana hanombohan’ny loza hamarinina, fa fotoana fohy mialoha ny handrarahana azy ireo, raha mbola ao amin’ny fitoerana masina Kristy. Amin’izany fotoana izany, raha eo am-pifaranana ny asan’ny famonjena, dia ho tonga amin’ny tany ny fahoriana, ary ho tezitra ny firenena, nefa hotanana tsy hihoatra mba tsy hanakana ny asan’ny anjely fahatelo. Amin’izany fotoana izany dia ho avy ny ‘orana farany,’ na famelombelomana avy eo anatrehan’ny Tompo, mba hanome hery ny feo mafy an’ilay anjely fahatelo, ary hanomana ny olomasina hijoro amin’ny fotoana handrarahana ireo loza fito farany.” Early Writings, 85.

Ny “fotoana fohy” izay mitondra mankany amin’ny fiafaran’ny fotoam-pahasoavana dia ilay vanim-potoana izay “itoeran’i Kristy ao amin’ny fitoerana masina” ka “mamita” ny “asan’ny famonjena.”

“Ao amin’ny rafitra tandindona, izay aloky ny sorona sy ny fisoronana ataon’i Kristy, ny fanadiovana ny fitoerana masina no fanompoam-pivavahana farany nataon’ny mpisoronabe tao anatin’ny fihodinana isan-taona amin’ny fanompoana. Izany no asa famaranana amin’ny fanavotana—fanesorana na fanalavirana ny ota hiala amin’ny Isiraely. Naneho mialoha ny asa famaranana amin’ny fanompoan’ny Mpisoronabentsika any an-danitra izany, dia ny fanesorana na famafana ny heloky ny olony, izay voasoratra ao amin’ny firaketana any an-danitra. Ity fanompoana ity dia mahatafiditra asa fanadihadiana, asa fitsarana; ary mialoha avy hatrany ny fihavian’i Kristy eo amin’ny rahon’ny lanitra amin-kery sy voninahitra lehibe izany; satria rehefa tonga Izy, dia efa voatsara ny raharaha rehetra. Hoy Jesosy: ‘Indro, avy faingana Aho; ary eto amiko ny valim-pitia homena ny olona rehetra araka izay asany.’ Apokalypsy 22:12. Io asa fitsarana io, izay mialoha avy hatrany ny fiavian’i Kristy fanindroany, no ambaran’ny hafatry ny anjely voalohany ao amin’ny Apokalypsy 14:7 hoe: ‘Matahora an’Andriamanitra, ka omeo voninahitra Izy; fa tonga ny andro fitsarany.’” Ilay Hery Mifandona Lehibe, 352.

Ny “famafana ny fahotan’ny olony” dia mitranga mandritra ny fitsarana ny velona.

Koa mibebaha ianareo, ary miverena, mba hovonoina ny fahotanareo, rehefa tonga ny andro famelombelomana avy eo anatrehan’ny Tompo; ary Izy haniraka an’i Jesosy Kristy, Ilay efa notorìna taminareo rahateo; Izy no tsy maintsy horaisin’ny lanitra mandra-pahatongan’ny andro fanarenana ny zavatra rehetra, izay efa nolazain’Andriamanitra tamin’ny alalan’ny vavan’ny mpaminaniny masina rehetra hatramin’ny niandohan’izao tontolo izao. Asa 3:19–21

Mba hibebahana, dia tsy maintsy velona ny olona, ary ny fibebahana izay resahin’i Petera eto amin’ny heviny tanteraka dia mitranga rehefa tonga ny “andro famelombelomana.” Ny fitsaharana sy ny famelombelomana dia ny ranonorana farany, izay nanomboka tamin’ny nidinan’ilay anjely mahery ao amin’ny Apokalypsy toko faha‑valo ambin’ny folo mba hanazava ny tany amin’ny voninahiny. Io anjely mahery io koa no anjely voalohany tamin’ny 11 Aogositra 1840 izay nidina tamin’ny fotoana nampifehezana ny finoana silamo, ary io anjely io dia “tsy iza tsy akory fa Jesosy Kristy.” Ny “famelombelomana” sy “ny andro fanarenana ny zavatra rehetra” dia manomboka amin’ny famotsorana ny finoana silamo hampahatezitra ny firenena, ary avy eo fehezina izany eo am-panombohana ny fanisiana tombo-kase ny iray hetsy sy efatra alina sy efatra arivo. Ny 9/11 no manamarika ny andro famelombelomana sy fitsaharana, izay ranonorana farany, ary izany no manamarika ny vanim-potoanan’ny “fanarenana ny zavatra rehetra.” Izay averina amin’ny laoniny dia ny fiangonana, izay hatramin’ny fikomiana tamin’ny 1863 dia efa fiangonana miady, nefa ho tonga fiangonana mandresy amin’ny andro fanisiana tombo-kase ny iray hetsy sy efatra alina sy efatra arivo.

Ny fiangonana miady dia fifangaroan’ny varimbazaha sy ny tsimparifary, ary ny fiangonana mpandresy dia ilay fanatitra voaloham-bokatry ny varimbazaha amin’ny Pentekosta. Ny 9/11 no fotoana voalohany namelezan’i Balama ny boriky, ary avy hatrany taorian’ilay fanafihana tampoka dia nanomboka ady maneran-tany amin’ny fampihorohoroana i Balama (Etazonia). Ny borikin’i Balama dia maneho ireo loza telo izay mandrafitra ny loza fahatelo sady mizotra mifanindran-dalana amin’ny hafatry ny anjely telo. Noho izany, amin’ny lafiny ara-paminaniana, dia ireo dingana telon’ny anjely telo no mifehy ireo loza telo ireo. Noho izany antony izany, rehefa mamely ny boriky fanindroany i Balama, dia fampitomboana avo roa heny no mitranga, araka izay mitranga mandrakariva amin’ny dingana faharoa. Teo anelanelan’ireo tanimboaloboka roa an’ilay tany be voninahitra ara-bakiteny fahiny sy an’ilay tany be voninahitra ara-panahy ankehitriny, namely an’i Israely tamin’ny 7 Oktobra 2023 ny finoana silamo, ary avy hatrany dia nasiana fameperana i Gaza, ary avy eo dia hamely an’i Nashville ny finoana silamo.

Ny famelezana an’i Nashville no faharoa amin’ireo fanafihana tampoka roa mitranga eo anelanelan’ny tanim-boaloboka, araka ny fijoroana ho vavolombelon’i Balama. Nashville no manamarika ilay mari-dalana ara-paminaniana izay ikambanan’ny hafatry ny antso mamatonalina amin’ny anjely faharoa. Manomboka ny hafatry ny antso mamatonalina rehefa mamaha ny fatoran’ilay ampondra ireo mpianatr’i Kristy roa lahy (izay maneho ny hafatry ny anjely faharoa), eo am-piandohan’ny fidirana amim-pandresena. Amin’ny farany, io filaharana io dia mitondra ho amin’ny hazo fijaliana, izay maneho ny horohorontanin’ilay lalàna momba ny Alahady ho avy tsy ho ela, izay handresen’ilay vehivavy jangan’i Roma ny fanjakana fahenina ao amin’ny faminanian’ny Baiboly, rehefa avy hadino nandritra ny tantaran’i Etazonia izy.

Rehefa manomboka mihira ny hirany ilay vehivavy janga amin’ny fotoana hisian’ny lalàna momba ny Alahady, dia ho efa niverina indray ny adin’i Ninive, ary ho efa voahodina ilay fanalahidy izay manamarika ny fiantombohan’ny fotoam-pizahan-toetra momba ny sarin’ny bibidia eto amin’izao tontolo izao. Ny adin’i Ninive no fiafaran’ny fitoriana ny antso mamatonalina, izay miova ho antso mafy ataon’ny anjely fahatelo avy eo. Ny fiandohan’izany vanim-potoana izany, izay voamariky ny fanafihana tampoka an’i Nashville, dia ho efa naseho ara-tandindona tamin’ny adin’i Ninive koa, satria i Jesosy, amin’ny maha-Alfa sy Omega Azy, dia maneho mandrakariva ny fiafarana amin’ny alalan’ny fiandohana. Ny fanafihana an’i Nashville, araka izay takin’ny faminaniana, dia tsy maintsy hahitana ireo singan’ny fandresen’i Roma an’i Persia izay hahafahan’ny finoana silamo mameno haizina ny tany. I Donald Trump no tandindon’ny sarin’i Roma, koa izy no handresy amin’ny adin’i Ninive mifandray amin’ny fanafihana an’i Nashville, kanefa ho efa ritra ny heriny hanoherana ny safodranon’ny finoana silamo.

Ny ady izay nahazoan’i Ronald Reagan fandresena tamin’ny taona 1989 dia ady mangatsiaka nanomboka tamin’ny fiafaran’ny Ady Lehibe Faharoa. Ny ady mangatsiakan’i Trump dia ny ady tao Panium, ary mitarika ho amin’ny Ady Lehibe Fahatelo amin’ny fotoanan’ny lalàna momba ny Alahady izany, izay efa naseho an’ohatra tamin’ny ady tao Actium sy ny ady tao Nineveh koa. Ny ady mangatsiakan’i Trump, izay asehon’ny ady tao Panium an’ohatra, dia mitarika ho amin’ny fandrodanana ny “rindrina” mampisaraka ny fiangonana sy ny fanjakana ao amin’ny Lalàm-panorenana, araka ny efa naseho an’ohatra tamin’ny fandrodanana ny “rindrina” tao Berlin tamin’ny taona 1989.

Nashville dia maneho ilay teboka izay aneren’ny borikin’i Balama ny tongotr’i Balama amin’ny rindrina ka mahatorotoro azy, ka manondro fahatongavana ho kilemaina eo amin’ny rindrina. Ny vanim-potoan’ny hiakan’ny mamatonalina dia miantomboka amin’ny fisehoan-javatra iray midona amin’ny rindrina mampisaraka ao amin’ny Lalàm-panorenana, ka manamarika ny fiantombohan’ny fananganana ny sarin’ny bibidia (ny fikambanan’ny fiangonana sy ny fanjakana) amin’ny alalan’ny marika famantarana eny an-dalana izay maneho an-tandindona ny fandravana ny rindrina mampisaraka amin’ny fiafaran’ny fananganana ny sarin’ny bibidia. Hiteny ara-paminaniana i Donald Trump amin’ny alalan’ny didy iray avy amin’ny fahefana mpanatanteraka izay maneho an-tandindona ilay fitenenana amin’ny fotoan’ny lalàna momba ny Alahady, araka izay efa nasehon’ireo Lalàna momba ny Vahiny sy ny Fampirisihana Hikomy tamin’ny 1798 an-tandindona. Eo no handreseny ireo mpomba ny fanatontoloana ao amin’ny Antoko Demokraty sy ireo mitovy aminy, dia ireo mpomba ny fanatontoloana RINO ao amin’ny Antoko Repoblikana. Ny fandreseny ireo fahavalo izay nasehon’i Persia an-tandindona tamin’ny ady tao Ninive dia handany ny hery ilain’ny andaniny sy ny ankilany amin’ny ady ara-politika hanoherana ireo valalan’ny finoana silamo izay hiely manerana ny tany. Ny tongotr’i Trump voatorotoro dia ilay rindrina eo amin’ny fiantombohan’ny fitoriana ny hiakan’ny mamatonalina izay mitondra mankamin’ilay rindrina eo amin’ny fiafarany.

Hodinihintsika ao amin’ny lahatsoratra manaraka ny fandinihana ireo loza telo ireo.