Raketo an-tsoratra ireo fahamarinana izay avoakan’ny Liona avy amin’ny firenen’i Joda amin’izao fotoana izao izahay. Ampifanarahanay ireo fahamarinana mba handinihana ny hafatr’i Joela, izay nofaritan’i Petera ho hafatry ny ranonorana farany ao amin’ny bokin’ny Asan’ny Apostoly. Manakaiky ireo fahamarinana izay eo am-panatanterahana ankehitriny izahay, dia ireo fahamarinana izay manatanteraka ny fisarahana farany eo amin’ireo antokon’olona roa izay miseho mandrakariva rehefa avoaka ny fahamarinana fitsapana. Ary dinihinay ihany koa ireo fahamarinana efa voavoaka ireo, tsy amin’ny maha-tenin’ilay anjely fahatelo izay mampisaraka azy ihany, fa amin’ny maha-teny izay manatanteraka ny fanisiana tombo-kase ny iray hetsy sy efatra arivo amby efatra alina koa. Ilay anjely fahatelo dia sady manadio no manamasina.
Nanomboka tamin’ny Jolay 2023, ny Liona avy amin’ny firenen’i Joda dia nanokatra tsikelikely ireo fahamarinana mifandray amin’ny tsipika ivelany sy anatiny ao amin’ny tantaran’ny sisa amin’ny vahoakan’Andriamanitra. Ankehitriny isika dia manokatra ny bokin’i Matio, mba hahatakarana ny anjara asan’i Petera. Petera dia tandindon’ny fifandraisan’i Kristy amin’ny fanekena nataony tamin’ny ampakarina kristiana—ilay fiangonana izay haoriny eo ambonin’ny Vatolampy. Petera dia misolo tena ny ampakarina kristiana voalohany ary koa ny farany. Petera dia aseho ho io tandindona io indrindra ao amin’ny andininy afovoan’ny toko faha-iraika ambin’ny folo sy faha-roa amby roa-polo ao amin’i Matio, ary ireo toko ireo no toko afovoan’ny tsipika mifanandrify ao amin’ny Genesisy sy ny Apokalypsy, manomboka amin’ny toko faha-iraika ambin’ny folo ka hatramin’ny faha-roa amby roa-polo. Petera dia misolo tena ny iray hetsy sy efatra arivo amin’ny andro farany, ary ao amin’ilay andalan-teny dia any Kaisaria Filipy izy, izay Paniona ao amin’ny Daniela 11:13–15.
I Petera dia ao Panium, ary Izy koa dia hita eo amin’ny andro Pentekosta, ao amin’ny efitra ambony tamin’ny ora fahatelo, ary avy eo tao amin’ny tempoly tamin’ny ora fahasivy. Ireo ora enina ireo dia maneho ny fe-potoana izay anisy tombo-kase ny iray hetsy sy efatra arivo amby efatra alina, mialoha ny fahatongavan’ny lalàna Alahady. Ny fanomboana an’i Kristy tamin’ny hazofijaliana koa dia nanomboka tamin’ny ora fahatelo ary maty Izy tamin’ny ora fahasivy, izay nitarika ho amin’ny fitsanganana amin’ny maty, ka izany no nanomboka ny vanim-potoana Pentekostaly izay nifarana tamin’i Petera tao amin’ny Pentekosta tamin’ny ora fahatelo sy fahasivy. Rehefa nandefa ny filazantsara ho any amin’ny Jentilisa ny Fitondran’Andriamanitra, dia naniraka hitady an’i Petera i Kornelio tamin’ny ora fahasivy. Ny ora fahatelo koa dia naneho ny fanatitra maraina ary ny ora fahasivy ny fanatitra hariva.
Ang panahong anim na oras ay kinakatawanan ng yugto ng pulong-kampo sa Exeter at ng malaking kabiguan noong Oktubre 22, 1844. Sa Mga Gawa, si Pedro ay inilalarawang napasa pagkakaisa kasama ng iba na bumubuo sa isang daan at apatnapu’t apat na libo sa katapusan ng kabanata isa, nang si Judas ay mapalitan ni Matias. Noon ay nabuo na ang bilang. May isang tiyak na pagsulong na kinikilala sa salaysay.
Petera no voalohany tao amin’ny efitra ambony, ary taorian’izany tao amin’ny tempoly. Raha tao amin’ny efitra ambony izy, dia tamin’ny ora fahatelo izany; ary tao amin’ny tempoly, dia tamin’ny ora fahasivy. Ny fanehoana tamin’ny ora fahatelo no nahatonga ny batisan’ny fanahy telo arivo.
Ary izay nandray ny teniny tamin-kafaliana dia natao batisa; ary tamin’izany andro izany dia nisy nanampy ho isan’izy ireo tokony ho telo arivo. Asan’ny Apostoly 2:41.
Manomboka amin’ilay fanisana eo amin’ny faran’ny toko voalohany ka hatramin’ny tempoly amin’ny ora fahasivy, io vanim-potoana io dia maneho ny fanisiana tombo-kase ny iray hetsy sy efatra alina sy efatra arivo.
Ny iray alina sy efatra amby efapolo arivo dia hitondra ny hafatry ny fanamarinana amin’ny finoana, izay hafatry ny anjely fahatelo amin’ny fahamarinany tokoa. Ny fanamarinana dia asan’Andriamanitra amin’ny fanetreny ny voninahitry ny olona ho amin’ny vovoka, araka ny voamarik’i Rahavavy White tamin’ny fomba tena mendrika.
“Inona no atao hoe fanamarinana amin’ny finoana? Izany dia asan’Andriamanitra amin’ny fampidinana ny voninahitry ny olona ho amin’ny vovoka, sy amin’ny fanaovany ho an’ny olona izay tsy hainy atao ho an’ny tenany. Rehefa hitan’ny olona ny maha-tsinontsinona azy, dia voaomana izy hitafy ny fahamarinan’i Kristy. Rehefa manomboka midera sy manandratra an’Andriamanitra mandritra ny andro rehetra izy, dia amin’ny fijerena no anovàna azy ho amin’izany endrika izany ihany. Inona no atao hoe fanavaozam-piterahana? Izany dia ny fampahafantarana amin’ny olona ny tena toetrany marina, fa ao amin’ny tenany dia tsy misy vidiny izy. Tsy mbola nianaranareo na oviana na oviana ireo lesona ireo. Endrey, enga anie ka ho tsapanareo ny hasarobidin’ny fanahin’olombelona.” Manuscript Releases, boky faha-20, 117.
Ohatra iray amin’ny hafatry ny fanamarinana araka ny nasehon’ny iray hetsy sy efatra arivo amby efa-polo sy efatra dia i Gideona, izay lehilahin’ny fanekena, satria novana ho Jerobaal ny anarany. Ny hafatr’i Gideona dia izao: nametraka fanilo nirehitra tao anatin’ny siny tany izy, avy eo novakiny ilay siny, notsofiny ny trompetra ary niantsoantso izy hoe: “Ny sabatry ny Tompo sy Gideona.” Ny sabatr’i Gideona dia sabatry ny Tompo koa, satria ny sabatra dia Tenin’Andriamanitra, izay fitambaran’ny Maha-Andriamanitra sy ny maha-olombelona. Izany hafatra izany no nasehon’ny trompetra sy ny fitarainany, raha novakiny ilay siny. Ny siny dia ny maha-olombelona, izay tsy maintsy vakina, na aetry ho amin’ny vovoka, mba hampamirapiratra ny voninahitry ny fahazavan’Andriamanitra.
Alohan’ny nanambaràn’i Gideona ny hafatra dia nanangona lehilahy telonjato izy tamin’ny alalan’ny fizahan-toetra iray. Rehefa tapitra izany dingana izany, dia nanana lehilahy telonjato i Gideona. Ny 300 dia ampahafolon’ny telo arivo tamin’ny Pentekosta. Ireo no maneho ny tafika izay atsangana ao amin’ny Ezekiela toko fahafito amby telopolo, izay miditra ao amin’ny fanekena mandrakizay.
Koa dia naminany araka izay nandidiany ahy aho, ary tonga tao aminy ny fofonaina, dia velona izy, ka nitsangana tamin’ny tongony, tafika lehibe indrindra. Ary hoy Izy tamiko: Ry zanak’olona, ireo taolana ireo dia ny taranak’Isiraely rehetra; indro, hoy izy: Maina ny taolanay, ary very ny fanantenanay; tafasaraka izahay amin’ny anjaranay. Ezekiela 37:10, 11.
Ny tranon’Israely dia voakapa noho ny anjarany tsirairay avy, ary haneho i Ezekiela ny fomba hahatonga ireo anjaran’i Joda sy Efraima izay voakapa ho firenena iray. Io tafika io dia voaforon’ny tapa-kazo roa izay nisaraka, nefa atambatra ho tapa-kazo iray, rehefa miditra amin’ny fanekena amin’Andriamanitra izy ireo.
Ary ankoatra izany, hanao fanekem-pihavanana amin’izy ireo Aho; ho fanekena mandrakizay amin’izy ireo izany; ary hapetrako izy ireo, sy hampitomboiko, ary haoriko eo afovoany mandrakizay ny fitoerako masina. Ary ny tabernakeliko koa hitoetra aminy; eny, Izaho ho Andriamaniny, ary izy ireo ho oloko. Ary ho fantatry ny jentilisa fa Izaho Jehovah no manamasina ny Isiraely, raha ny fitoerako masina eo afovoany no hitoetra mandrakizay. Ezekiela 37:26–28.
“Ny jentilisa hahalala fa Jehovah” no manamasina ny Isiraely, rehefa apetrany eo afovoany ny fitoerany masina. Ny fampiraisana ny fitoerana masin’Andriamanitra amin’ny olony dia maneho ny fampiraisana ny tempolin’olombelona amin’ny tempoly masina, ary rehefa mitranga izany, dia asiana tombo-kase ny 300 mahatokin’Andriamanitra, ary ny tontolo izao dia tsy afa-tsy ampitandremana amin’ny fahitana vahoaka iray izay nohamasinina nandritra ny krizin’ny lalàn’ny Alahady.
“Ny asan’ny Fanahy Masina dia ny handresy lahatra izao tontolo izao ny amin’ny ota sy ny amin’ny fahamarinana ary ny amin’ny fitsarana. Tsy misy afa-tsy amin’ny fahitana ireo izay mino ny fahamarinana nohamasinina amin’ny alalan’ny fahamarinana, ka miasa araka ny foto-kevitra ambony sy masina, sady mampiseho amin’ny heviny ambony sy miavaka ny tsipika mampisaraka ireo izay mitandrina ny didin’Andriamanitra sy ireo izay manitsakitsaka izany eo ambanin’ny tongony, no ahafahan’izao tontolo izao ampitandremana. Ny fanamasinan’ny Fanahy no manamarika ny maha-samy hafa ireo izay manana ny tombo-kasen’Andriamanitra sy ireo izay mitandrina andro fitsaharana sandoka. Rehefa tonga ny fizahan-toetra, dia haseho mazava izay atao hoe mariky ny bibidia. Dia ny fitandremana ny Alahady izany. Ireo izay, rehefa avy nandre ny fahamarinana, dia mbola manohy mihevitra io andro io ho masina, no mitondra ny sonian’ilay lehilahin’ny ota, izay nihevitra hanova ny fotoana sy ny lalàna.” Bible Training School, 1 Desambra 1903.
Ny fitoeran-masin’Andriamanitra dia ampiraisina amin’ny fiangonany rehefa miova avy amin’ny fiangonana miady ny fiangonana ho amin’ny fiangonana mandresy. Ny fanekena lazain’i Ezekiela dia aseho miaraka amin’ny fampiraisana ireo tapa-kazo roa, izay mamorona firenena iray.
Lazao aminy hoe: Izao no lazain’i Jehovah Tompo: Indro, horaisiko ny tapa-kazon’i Josefa, izay eo an-tanan’i Efraima, mbamin’ny firenen’Isiraely namany, ka hataoko eo aminy izy, dia eo amin’ny tapa-kazon’i Joda, ary hataoko tapa-kazo iray ihany izy ireo, ka ho iray eo an-tanako. Ary ireo tapa-kazo izay anoratanao dia ho eo an-tananao eo imasony. Ary lazao aminy hoe,
Izao no lazain’i Jehovah Tompo: Indro, halaiko hiala avy any amin’ny firenena jentilisa izay nalehany ny zanak’Isiraely, ary hangoniko avy amin’ny lafiny rehetra izy, ka hoentiko ho any amin’ny taniny ihany. Ary hataoko firenena iray izy ao amin’ny tany, eny ambonin’ny tendrombohitr’i Isiraely; ary mpanjaka iray no ho mpanjakany rehetra; ka tsy ho firenena roa intsony izy, ary tsy hisaraka ho fanjakana roa intsony na oviana na oviana. Ary tsy handoto tena intsony amin’ny sampiny izy, na amin’ny zava-betaveta ataony, na amin’ny fahadisoany rehetra; fa hovonjeko hiala amin’ny fonenany rehetra izay nanotany azy izy, ary hodioviko; ka ho oloko izy, ary Izaho ho Andriamaniny. Ezekiela 37:19–23.
Ny tehina an’i Efraima sy ny tehina an’i Joda dia ireo fiparitahana roa maharitra 2520 taona nihatra tamin’i Efraima sy Joda, izay tonga tamin’ny fiafarany tamin’ny 1798 sy ny 22 Oktobra 1844 avy. Tonga firenena iray monja, dia ny Isiraely ara-panahy ankehitriny, izy ireo tamin’ny 22 Oktobra 1844, raha nanomboka ny asan’ny fanadiovana ny olony, na ny fitoerany masina. Izany tantara izany dia tandindon’ny tantaran’ireo iray hetsy sy efatra alina sy efatra arivo, izay hodiovina sy hodiovina ho madio (ho voadio) amin’ny alalan’ilay Iraky ny Fanekena, izay tonga tampoka ao amin’ny tempoliny amin’ny lalàna alahady. Rehefa tanteraka izany fanadiovana izany, eo indrindra mialoha ny lalàna alahady, ny fiangonana mpandresy dia hanana mpanjaka hanapaka azy, ary izany mpanjaka izany dia Davida, izay nanomboka nanjaka tamin’izy telo-polo taona. Izy ihany no Davida izay, ao amin’ny toko voalohan’ny Matio, no taranaka fahefatra ambin’ny folo hatramin’i Abrahama. Izany dia manondro vavolombelona fahatelo momba an’i Davida amin’ny lalàna alahady. Ilay tafika mahery izay atsangana avy amin’ireo tehina roa dia tarihin’i Davida mpanjaka, rehefa voadio hiala amin’ny tsimparifary ny fiangonana.
Ary Davida mpanompoko no ho mpanjaka hanapaka azy; ary izy rehetra hanana mpiandry ondry iray; handeha araka ny fitsarako koa izy, ka hitandrina ny lalàko sy hanatanteraka azy. Ary honina amin’ny tany izay nomeko an’i Jakoba mpanompoko izy, dia ilay nonenan’ny razanareo; ary honina ao izy, dia izy sy ny zanany ary ny zanak’izy ireo mandrakizay; ary Davida mpanompoko no ho andrianany mandrakizay. Ezekiela 37:24, 25.
Io tafika io koa dia ireo mpisorona ao amin’ny 1 Petera toko faharoa, izay telo-polo taona izy ireo raha manomboka ny fanompoany.
Hianareo koa, tahaka ny vato velona, no aorina ho trano ara-panahy, ho fisoronana masina, mba hanolotra fanatitra ara-panahy, ankasitrahan’Andriamanitra amin’ny alalan’i Jesosy Kristy. 1 Petera 2:5.
Ireo mpisorona ireo dia natondro ara-tandindona koa tamin’ireo mpitory ny hafatra Millerita telonjato, izay nandray ireo tabilao 1843 telonjato izay navoaka, ary nampiasa ireo tabilao ireo hitondrana ny hafatra ho amin’ny taranany.
“Taorian’ny dinika sasantsasany momba izany lohahevitra izany, dia nekena tsy nisy nanohitra ny hanao kopia telonjato mitovy amin’ity iray ity amin’ny fomba litografika, ary vetivety dia tanteraka izany. Nantsoina hoe ‘ny tabilao ’43’ ireo. Fivoriambe tena manan-danja tokoa izany.” The Autobiography of Joseph Bates, 263.
“Izao ankehitriny ny tantarantsika dia mampiseho fa nisy an-jatony maro nampianatra avy tamin’ireo tabilao ara-potoana mitovy amin’izay nampiasain’i William Miller, samy nitovy firehana avokoa. Tamin’izany dia ny firaisan’ny hafatra no nifantoka tamin’ny lohahevitra tokana iray, dia ny fihavian’i Jesosy Tompo amin’ny fotoana voafaritra, tamin’ny 1844.” Joseph Bates, Early SDA Pamphlets, 17.
Ireo mpitory Filazantsara Millerita telonjato dia nahavita ny asany nandritra ny tantaran’ilay anjely voalohany, ary ny fanahy nanome tsindrimandry dia mampahafantatra antsika fa ilay anjely voalohany dia tandindon’ilay anjely fahatelo. Araka an’i Joseph Bates, izy rehetra dia “mitovy fanamiana avokoa.” Gideona dia manoro ny tafiny telonjato hanao araka izay nataony. Ireo mpitory Filazantsara Millerita telonjato, izay notandindonin’ny tafik’i Gideona telonjato, dia tokony harindra ao amin’ny 9/11, izay anomezana hery ny hafatra voalohany ary anombohan’ny fizahan-toetra.
Dia Jerobala, izay Gideona, mbamin’ny vahoaka rehetra izay niaraka taminy, dia nifoha maraina koa ka nitoby teo anilan’ny fantsakan’i Haroda; ary ny tobin’ny Midianita dia teo avaratr’izy ireo, teo anilan’ny havoan’i More, tany amin’ny lohasaha. Ary hoy Jehovah tamin’i Gideona: Be loatra ny olona miaraka aminao ka tsy homeko eo an-tànany ny Midianita, fandrao mirehareha amiko ny Isiraely ka hanao hoe: Ny tanako ihany no namonjy ahy. Koa ankehitriny mandehana, mitoria eo an-tsofin’ny vahoaka hoe: Izay rehetra matahotra sy mangovitra dia aoka hiverina ka hiala maraina hiala amin’ny tendrombohitra Gileada. Dia niverina tamin’ny vahoaka ny roa arivo amby roa alina; ary ny folo arivo no sisa. Ary hoy Jehovah tamin’i Gideona: Mbola be loatra ihany ny olona; ento midina ho any amin’ny rano izy, dia any no hitsapako azy ho anao; ary izao no ho tonga: izay holazaiko aminao hoe: Ity no hiaraka aminao, dia izy no hiaraka aminao; ary izay rehetra holazaiko aminao hoe: Ity tsy hiaraka aminao, dia izy no tsy handeha.
Dia nampidininy ho eo amoron-drano ny vahoaka; ary hoy Jehovah tamin’i Gideona: Izay rehetra hisotro ny rano amin’ny lelany tahaka ny alika milela-drano, dia atokàny mitokana; ary toy izany koa izay rehetra mandohalika hisotro. Ary ny isan’izay nilela-drano, ka nanatona ny tanany ho amin’ny vavany, dia lehilahy telonjato; fa ny sisa rehetra tamin’ny vahoaka dia nandohalika hisotro rano. Mpitsara 7:1–6.
Ny anaran’i Gideona dia novàna ho Jerobala, izay midika hoe “hiady amin’i Bala.” Gideona dia midika hoe “mpikapa hazo,” ary Jaona Mpanao-batisa nametraka ny famaky teo am-pototry ny hazo. Jaona dia tandindon’i William Miller, ilay iraky ny anjely voalohany, izay eo no ifandraisan’i Gideona. Gideona dia Miller, ilay Elia alfa, ao amin’ny tantaran’ireo anjely telo.
Ny Midianita no fahavalo avy any avaratra, ary nitoby teo amoron’ny havoanan’i Moreh izy, fa Gideona kosa teo anilan’ny fantsakan’i Haroda, izay midika tahotra sy horohoro. Ny 9/11 no nampiditra ny fampihorohoroana, ary ny hafatra voalohany dia antso iray hatahotra an’Andriamanitra. Gideona dia eo amin’ny 9/11, eo amin’ny fantsakan’i Haroda (fampihorohoroana), ary ny fahavalo avy any avaratra dia ao amin’ny lohasaha eo amoron’ny havoanan’i Moreh, izay midika ranonorana aloha. Tamin’ny 9/11 dia nanomboka nilatsaka avy teo amin’ny havoanan’i Moreh ny famafazana ny ranonorana aoriana, izay ilay ranonorana aloha. Taorian’ny fizahan-toetra voalohany amin’ny roa, dia nalefa nody avy tany an-tendrombohitra Gileada ny roa amby roa alina. Gileada dia midika tsangam-pamantarana, ary ny tsangam-pamantarana izay nandefasana nody ny roa amby roa alina dia ilay fahadisoam-panantenana voalohany tamin’ny 19 Aprily 1844 na 18 Jolay 2020. Ny roa amby roa-polo dia manamarika ny tsangam-pamantarana amin’ilay fahadisoam-panantenana voalohany, tahaka ny amaritan’ny 22 ny andro nahatongavan’ilay fahadisoam-panantenana lehibe tamin’ny 22 Oktobra 1844.
Ny fitsapana manaraka dia ny fitsapana ny rano, izay naseho tao amin’ny tantaran’ny Millerita tamin’ny alalan’ny fivorian’ny toby tao Exeter, izay nisy lay roa mifandray amin’ny rano, ka izany no nanehoana sokajin’olona roa mpivavaka. Exeter dia midika hoe “fiarovana eo ambonin’ny rano,” ary ilay lay hafa dia nonenan’ireo virijina adala avy any Watertown. Exeter dia maneho ny fitsapana ny rano tamin’i Gideona, kanefa tsy ny rano loatra no zava-dehibe, fa ny fomba nampiasaina nisotroana ny rano. Ny sokajy iray dia reraka loatra ka tsy afa-nandroso intsony teo am-pitantanana ny rano tamin’ny tanany, ary ny sokajy iray hafa kosa dia mbola nanohy nandroso. Ny sokajy iray dia ilay sokajy reraka, izay asehon’i Lea mifanohitra amin’i Rahely, izay ilay mpandeha tsara.
Ny asa fanompoan’ny Future for America dia i Gideona tamin’ny 9/11, tamin’izay ny voalohany amin’ireo fitsapana roa no hanadio sokajin’olona maro hiala amin’ny antokon’i Gideona. Ny fampihorohoroana tamin’ny 9/11 no manondro ny fantsakan’i Haroda, dia ny tahotra sy ny horohoro; ary ny havoanan’i More dia manondro ny fiandohan’ny ranonorana farany. Nisy fisarahana tamin’ny 18 Jolay 2020 raha niala ny roa arivo amby roa alina, ka izany no nanamarika ny fahatongavan’ny fotoana fiandrasana amin’ny isa roa amby roapolo. Ny telonjaton’i Gideona dia ireo izay mandalo ny fitsapana faharoa, dia ny fitsapana ny fomba fiasa amin’ny ranonorana farany araka izay voatondro ao amin’ny Isaia valo amby roapolo.
Petera dia eo amin’i Panium ary koa eo amin’ny Pentekosta. Ny Pentekosta dia ny lalàn’ny Alahady, ary Daniela toko faha-11 andininy faha-16 dia ny lalàn’ny Alahady koa. Ny andininy faha-13 ka hatramin’ny faha-15 ao amin’ny toko faha-11 ao amin’i Daniela dia Panium, ary ireo andininy ireo dia maneho ny tantara ara-paminaniana ivelany izay mitondra mankany amin’ny lalàn’ny Alahady; ary Petera ao amin’ny Asan’ny Apostoly, amin’ny ora fahatelo sy fahasivy, dia maneho ny tantara ara-paminaniana anatiny izay mitondra mankany amin’ny lalàn’ny Alahady. Ny tsipika ivelany dia mamantatra ny tantara izay mitondra mankany amin’ny mariky ny bibidia, ary ny anatiny kosa mamantatra ny tantaran’ny fanisiana tombo-kase ny iray hetsy sy efatra arivo amby efa-polo. Noho i Petera marika manan-danja tokoa ao amin’ny tantara ivelany sy anatiny izay eo am-pahatanterahana ankehitriny, dia hita fa mety ny mametraka an’i Petera ao anatin’ny sehatra ara-paminaniana izay mandeha ao ambanin’ny famakiana etỳ ivelany ny Soratra Masina.
Ireo faminaniana mesianika roa ambin’ny folo izay voamarika ho tanteraka ao amin’ny bokin’i Matio dia maneho ny tantaran’ireo iray hetsy sy efatra alina sy efatra arivo. Ny “fotoan’ny farany” no manamarika ny fiandohan’ny hetsika fanavaozana, ary tahaka ny nahaterahan’i Arona sy Mosesy izay nanamarika ny “fotoan’ny farany” teo amin’ny taranak’i Mosesy, dia ny alfa an’i Kristy, dia toy izany koa ny nahaterahan’i Jaona sy Jesosy rahalahin-dreniny no nanamarika ny “fotoan’ny farany” tamin’ny 1989. Na mendrika hodinihina aza ireo faminaniana mesianika roa ambin’ny folo dia vao mainka mahaliana kokoa izany, rehefa apetraka ao anatin’ny tontolony amin’ny alalan’ny fananganana fanontaniana iray hafa. Inona koa no boky ara-Baiboly manamarika fahatanterahana mesianika betsaka tahaka izay hita ao amin’i Matio?
“Ny asan’Andriamanitra eto an-tany dia mampiseho, hatramin’ny vanim-potoana iray ka hatramin’ny vanim-potoana iray hafa, fitoviana manaitra amin’ny fanavaozana lehibe rehetra na hetsika ara-pivavahana rehetra. Ny foto-kevitry ny fifandraisan’Andriamanitra amin’ny olombelona dia mitoetra ho iray mandrakariva. Ny hetsika lehibe amin’izao fotoana izao dia manana ny tandrifiny amin’ireny tamin’ny lasa ireny, ary ny fanandraman’ny fiangonana tamin’ny andro fahiny dia manana lesona sarobidy indrindra ho an’izao androntsika izao.” The Great Controversy, 343.
Ny fihetsiketsehana fanavaozana rehetra dia manana fiandohana, izay antsoina hoe “ny andro farany”, ao amin’ny bokin’i Daniela. Ny andro farany tao amin’ny fihetsiketsehana fanavaozan’i Kristy dia ny nahaterahany, izay naneho mialoha ny taona 1798 sy 1989.
Ny Marika Voalohan’ny Mesianika—1989
Ary hoy ireo taminy hoe: Ao Betlehema any Jodia; fa izao no voasoratr’ ny mpaminany: Ary ianao, ry Betlehema, ao amin’ ny tanin’ i Joda, tsy akory no kely indrindra amin’ ny andrianan’ i Joda; fa avy aminao no hivoahan’ ny Mpanapaka, izay hiandry ny oloko Isiraely. Matio 2:5, 6.
Faminaniana
Fa ianao kosa, ry Betlehema Efrata, na dia kely aza eo amin’ireo arivo amin’ny Joda, dia avy ao aminao no hivoahan’ilay ho avy atỳ amiko ho mpanapaka amin’ny Isiraely; ary ny fiaviany dia hatramin’ny fahagola, dia hatramin’ny taloha indrindra. Mika 5:2.
Ny taona 1989 no fotoan’ny farany ho an’ny fihetsiky ny anjely fahatelo. Tonga izany 126 taona taorian’ny fikomiana tamin’ny 1863, ary nasehon’i Ronald Reagan sy George Bush zokiny. Ny fotoan’ny farany teo amin’ny tantaran’i Mosesy dia ny nahaterahan’i Arona sy Mosesy, tahaka izany koa ny fotoan’ny farany teo amin’ny tantaran’i Kristy dia ny nahaterahan’i Jaona Mpanao Batisa sy Kristy. Rehefa voasokatra ny bokin’i Daniela, tahaka ny nisokafany tamin’ny 1989, dia misy fitomboan’ny fahalalana. Izany fitomboan’ny fahalalana izany no mitarika ho amin’ny famantarana faharoa, izay manondro ny fotoana iorenan’ny hafatra fizahan-toetra avy amin’ny fahalalana izay voasokatra.
Ny hetsika fanavaozana rehetra dia manamarika fotoana iray izay ametrahana amin’ny endrika raikitra ny hafatra, ary manomboka eo dia tonga hafatra fitsapana izany. Mandrakariva i Kristy no manazava mialoha ny fitsapana, alohan’ny hanagadrany ny lehilahy sy ny vehivavy ho tompon’andraikitra amin’izany fitsapana izany. Nambara mialoha tamin’i Adama sy Eva ny vokatra izay hitranga raha tsy mankatò izy ireo, ary Andriamanitra tsy miova mandrakizay.
Ary Jehovah Andriamanitra nandidy an-dralehilahy ka nanao hoe: Ny hazo rehetra eo amin’ny saha dia azonao ihinanana malalaka; fa ny hazo fahalalana ny tsara sy ny ratsy dia aza ihinananao; fa amin’ny andro izay ihinananao azy dia ho faty tokoa ianao. Genesisy 2:16, 17.
I William Miller no “namolavola tamin’ny endriny voafaritra” ny hafatry ny fitsapana avy amin’ny anjely voalohany tamin’ny 1831 ka hatramin’ny 1833. Ny hafatry ny iray hetsy sy efatra arivo amby efatra alina dia novelarina tamin’ny endriny voafaritra tamin’ny 1996, tamin’ny famoahana ny gazetiboky Time of the End, izay mandrakotra ny andininy enina farany ao amin’ny Daniela toko fahiraika ambin’ny folo, izay novahana tamin’ny 1989. Tamin’izany taona izany dia navoaka koa ny boky mitondra ny lohateny hoe, Prophetic Time Lines, ary nametraka ny fomba fiasa izay mahery avo roa amby roa-polo heny noho ny fitsipika noraisin’i William Miller. Ireo fitsipika ireo dia aseho ankehitriny ao amin’ny boky Prophetic Keys. Ny fitsipika izay hampiasain’izay rehetra manambara ny hafatry ny anjely fahatelo dia ny fitsipik’i Miller.
“Ireo izay mirotsaka amin’ny fitoriana ny hafatry ny anjely fahatelo dia mandinika ny Soratra Masina araka ilay drafitra izay noraisin’i Ray Miller.” Review and Herald, 25 Novambra 1884.
Ny fitsipik’i Miller no alfa, ary ny Lakilen’ny Faminaniana no omega. Ny hany fomba hahafahana mandalo amin’ny hafatry ny fizahan-toetra ara-paminaniana dia ny fampiasana ny fomba fianarana voafaritra ao amin’ny Tenin’Andriamanitra. Ny hafatra marina dia tsy azo sarahina amin’ny fomba fiasa marina izay manamafy orina izany hafatra izany. Ao amin’ny fihetsiketsehana fanavaozana rehetra dia aseho ny hafatry ny fizahan-toetra ho an’izany taranaka izany, ary tafiditra ao anatin’izany, amin’ny maha-singa iray amin’ny mariky ny lalana azy, ny fomba fiasa marina. Ny hafatr’i Miller dia niorina tamin’ny fanesorana ny tombo-kasen’ny bokin’i Daniela. Ny hafany dia hafatr’i Gideona, satria izy koa dia namokatra tafika nisy telonjato.
Ary nozarainy ho antokony telo ireo lehilahy telonjato; ary nasiany trompetra teny an-tanan’ny olona rehetra, mbamin’ny siny foana sy fanilo tao anatin’ny siny. Dia hoy izy taminy: Jereo aho, ka ataovy tahaka izany koa; ary, indro, rehefa tonga eo ivelan’ny toby aho, dia izao no hataonareo: araka izay ataoko no hataonareo koa. Rehefa mitsoka ny trompetra aho sy izay rehetra ato amiko, dia mitsofà trompetra koa ianareo manodidina ny toby rehetra, ka ataovy hoe: Ny sabatry ny Tompo sy i Gideona. Mpitsara 7:16–18.
Ny hafatr’i Miller no ilay “trompetra” sy ilay “sabatra.” Kanefa dia sabatr’i Gideona sy an’i Jehovah izany. Ny Tenin’i Jehovah dia navoaka tamin’ny 1611, ary 220 taona tatỳ aoriana dia navoakan’i Miller ny hafatry ny anjely voalohany. Ny Fanambaràna ny Fahaleovantena dia navoaka tamin’ny 1776, ary 220 taona tatỳ aoriana, tamin’ny 1996, dia navoaka ny hafatry ny anjely fahatelo. Ny an’i Miller dia ny hafatra anatiny an’ilay anjely voalohany ho an’ny olon’Andriamanitra, araka ny asehon’ny fahitana ny amin’ny Reniranon’i Ulai, izay manambara ny fanokafana ny fitsarana. Ny hafatry ny anjely fahatelo ao amin’ny Future for America kosa dia ny hafatra ivelany ho an’ny olon’Andriamanitra, araka ny asehon’ny fahitana ny amin’ny Reniranon’i Hiddekel, izay manambara ny famaranana ny fitsarana.
Ny fomba fiasan’ny faminaniana dia asehon’ny iray amin’ireo faminaniana momba ny Mesia izay nofaritan’i Matio ho tanteraka tao amin’i Kristy, ary amin’izany dia mampiavaka ny taona 1831 izany, ka ny “ray” dia misolo tena ny zanany lahy amin’ny 1996. Ireo vavolombelona roa amin’ny fomba fiasa dia alfa sy omega, ary miaraka amin’ny fandraisan’anjaran’ilay iraka olombelona dia manorina fifandraisan’ny ray sy ny zanaka izy ireo, izay ilay fifandraisana amin’ny hafatr’i Elia ao amin’i Malakia. Ny fon’ny ray dia atodika ho amin’ny zanaka, ary toy izany koa ny an’ny zanaka ho amin’ny ray. Ny fitsipik’i Miller dia tsy maintsy ampiarahina amin’ireo fitsipika mitondra ny lohateny hoe Prophetic Keys. Ny fahazavana vaovao dia tsy maintsy aorina eo ambonin’ny fahazavana taloha. Izay misafidy ny tsy hampiasa ny fomba fiasan’ny 1831 sy 1996 dia voaozona. Ny antokon’olona iray dia voaozona, ary ny iray kosa voatahy. Anao ny safidy?
Ny Famantaran-dalana Mesianika Faharoa —1996
Mba ho tanteraka izay nampilazain’ny mpaminany hoe: Hiloa-bava amin’ny fanoharana Aho; hamoaka izay zavatra nafenina hatramin’ny fanorenana izao tontolo izao Aho. Matio 13:35.
Faminaniana
Hanolotra ny vavako amin’ny fanoharana aho; hanonona teny miafina hatramin’ny fahagola aho. Salamo 78:2.
Ny fiteny miafina, dia ny fanoharana izay “ambaran” Ilay Liona avy amin’ny firenen’i Joda, dia maneho fampisehoana ny fahamarinana andalana manaraka andalana, izay efa voaisy tombo-kase na nafenina hatramin’ny fanorenana izao tontolo izao. Raha vantany vao voalamina amin’ny endrika ofisialy ny hafatra, dia omena hery avy eo izany amin’ny alalan’ny fahatanterahan’ny faminaniana iray izay manamarika ny fiandohan’ny fotoam-pitsapana.
Rehefa nanomboka niparitaka ny ranonorana aoriana tamin’ny 11 Septambra 2001, dia naverina indray ny fikomian’ny 1888 sy ny an’i Kora. Tamin’ny fikomiana tao Minneapolis tamin’ny 1888 sy tamin’ny fikomian’i Kora, dia nolavina ny iraka voafidin’Andriamanitra mbamin’ny hafatra nentiny. Niaraka nariana avokoa na ny zaza na ny rano fandroana. Noroahina ireo noho ny fiheverana fa masina tahaka ireo izay nofidin’Andriamanitra ny fiangonana manontolo. Tsy nahita ny maha-Andriamanitra tao amin’ireo iraka olombelona ireo ny mpikomy. Ny tenan’izy ireo ihany no hitany, dia maha-olona tsy misy ny maha-Andriamanitra, ka nihevitra izy fa mitovy avokoa ny olona rehetra.
Ary Kora, zanak’i Jizara, zanak’i Kehata, zanak’i Levy, sy Datana ary Abirama, zanak’i Eliaba, ary Ona, zanak’i Peleta, izay zanak’i Robena, dia naka olona; ary nitsangana teo anatrehan’i Mosesy izy ireo mbamin’ny sasany tamin’ny Zanak’Isiraely, dia andriambavilanitra dimampolo amby roanjato avy tamin’ny fiangonana, lehilahy malaza teo amin’ny fiangonana, olona nanan-daza; ary niara-niangona hanohitra an’i Mosesy sy Arona izy ireo ka nanao taminy hoe: Mihoa-pampana amin’ny fahefana raisinareo ho anareo ianareo, fa masina avokoa ny fiangonana rehetra, samy masina avokoa ny tsirairay aminy, ary Jehovah dia eo aminy; koa nahoana no manandratra ny tenanareo ho ambonin’ny fiangonan’i Jehovah ianareo? Nomery 16:1–3.
Ny fikomian’i Kora, ny 1888 ary ny 9/11 dia aseho ho fandavana tsy hanaiky hilefitra amin’ny safidin’Andriamanitra momba ny fitarihana voafidy, sady mametraka fitokisana amin’ny famaritana sandoka ny amin’ny fiangonan’Andriamanitra. Jeremia dia manondro io tranga io ihany rehefa nilaza ireo mpikomy hoe: “Tempolin’i Jehovah, tempolin’i Jehovah, ireo no izy.”
Ny teny tonga tamin’i Jeremia avy tamin’i Jehovah nanao hoe,
Mijoroa eo am-bavahadin’ny tranon’i Jehovah, ka torio eo ity teny ity, ary lazao hoe: Henoy ny tenin’i Jehovah, ianareo rehetra avy amin’ny Joda, izay miditra amin’ireto vavahady ireto mba hiankohoka amin’i Jehovah. Izao no lazain’i Jehovah, Tompon’ny maro, Andriamanitry ny Isiraely: Ahitsio ny lalanareo sy ny ataonareo, dia hampitoeriko amin’ity tany ity ianareo. Aza matoky teny mandainga hoe: Ny tempolin’i Jehovah, ny tempolin’i Jehovah, ny tempolin’i Jehovah, ireto.
Fa raha manitsy tokoa ny lalanareo sy ny ataonareo ianareo; raha tena mitsara ara-drariny amin’ny olona sy ny namany ianareo; raha tsy mampahory ny vahiny sy ny kamboty ary ny mpitondratena, ary tsy mandatsa-drà tsy manan-tsiny amin’ity toerana ity, sady tsy manaraka andriamani-kafa hahatonga loza aminareo: dia hampitoeriko amin’ity tany ity ianareo, dia amin’ny tany izay nomeko ny razanareo hatrizay ka ho mandrakizay.
Indro, ianareo matoky teny mandainga izay tsy mahavonjy. Jeremia 7:1–8.
Ny teny lainga nataon’ny Jiosy tamin’ny andron’i Jeremia dia ireo teny laingan’i Kora sy ireo namany, dia ireo mpikomy tamin’ny 1888 ary mazava ho azy, ireo mpikomy tamin’ny 9/11. Ireo no lainga izay iafenan’ireo mamo ao Efraima ao amin’ny Isaia toko faha-valo amby roapolo.
Koa henoinareo ny tenin’i Jehovah, ry lehilahy mpaniratsira, izay manapaka ity firenena eto Jerosalema ity. Satria hoy ianareo: Efa nanao fanekena tamin’ny fahafatesana izahay, ary nifanaiky tamin’ny fiainan-tsi-hita; raha mandalo ny loza manafotra, dia tsy hahatratra anay izany; fa ny lainga no nataonay fialofana, ary tao ambanin’ny fitaka no nierefenay. Isaia 28:14, 15.
Izany koa no lainga izay maneho tsy fisian’ny fitiavana ny Fahamarinana, ka mitondra fitaka mahery araka ny 2 Tesaloniana.
Ary noho izany antony izany dia hampandehanin’Andriamanitra amin’izy ireo ny fahadisoam-panantenana mahery, mba hinoany ny lainga; mba hohelohina izy rehetra izay tsy nino ny marina, fa nankasitraka ny tsy fahamarinana. 2 Tesaloniana 2:11, 12.
Ny “teny lainga” dia maneho ny hevitra adala milaza fa ao amin’ny fiangonana no ahitana famonjena, fa tsy ao amin’ireo iraka voafidy sy ireo hafatra voafidy nentiny. Ny fifandraisana eo amin’Andriamanitra sy ny olona dia tanterahina sy tazonina amin’ny alalan’ny Teniny ihany. Izy no Teny, ary tsy misy olona manatona ny Ray afa-tsy amin’ny alalan’ny Teny. I Kristy dia aseho amin’ny alalan’ireo iraka voafidiny sy ny hafatra atolotr’izy ireo. Ny hino zavatra hafa ankoatra izany dia ny hankahala ny Fahamarinana sy hino lainga. Jeremia dia manameloka ny Jiosy izay matoky ny tempoly, amin’ny fampahatsiahivana azy ireo an’i Silo, izay nisy ny Fiaran’Andriamanitra hatramin’ny nidirana tao amin’ny Tany Nampanantenaina.
Koa dia hataoko amin’ity trano ity, izay antsoina amin’ny anarako, izay itokianareo, sy amin’ity tany ity, izay nomeko anareo sy ny razanareo, araka izay nataoko tamin’i Silo. Ary haringako tsy ho eo imasoko ianareo, tahaka ny nandroahako ny rahalahinareo rehetra, dia ny taranak’i Efraima rehetra. Koa aza mivavaka ho an’ity firenena ity ianao, ary aza manandratra fitarainana na vavaka ho azy, ary aza mifona amiko; fa tsy hihaino anao Aho. Jeremia 7:14–16.
I Eli ratsy fanahy sy ny zanany lahy roa ratsy fanahy, Hôfny sy Finehasa, dia mifanandrify sy mifanaraka amin’i Kora, Datana ary Abirama noho izy namela ny fihemorana hiala amin’Andriamanitra hitombo sy hihamafy mandra-pifaran’ny androm-pahasoavana, ka samy maty tamin’ny andro iray izy telo lahy, tahaka an’i Kora, Datana ary Abirama koa. Samy ho faty izy rehetra amin’ny lalàn’ny Alahady!
Ao amin’ny fikomian’i Kora tamin’ny 9/11, sy ny fikomian’i Ely, ny fikomian’ny Jiosy ao amin’ny fijoroana vavolombelon’i Jeremia, ary ny mpikomy tamin’ny 1888, dia mandà sy mikomy manohitra ny hafatra sy ireo mpitondra hafatra tamin’izany fotoana izany. Izany fotoana izany dia mifarana amin’ny lalàna alahady aorian’ny fizahan-toetra roa. Ny fizahan-toetra voalohany dia manomboka amin’ny 9/11 ka hatramin’ny 18 Jolay 2020, ary ny fizahan-toetra faharoa dia ny fanadiovana sy ny fanombohana tombo-kase asehon’ny hafatry ny Antso Antsasakalina. Avy ao amin’izany fizotran’ny fanadiovana izany no anomanana an’i Gideona sy ny telonjatonany mba hitsoka ny trompetrany, ary manao izany izy ireo rehefa atsangana i Samoela amin’ny lalàna alahady, izay fotoana ahababoan’ny Filistina ny Fiara. Avy eo dia asandratra ho faneva ny fiangonana mpandresy.
Io fiangonana io dia manana mpanjaka, dia i Davida no anarany, ary mpaminany iray asehon’i Ezekiela sy Samoela, tamin’ny nandravana an’i Silo. Hanana ny fisoronana koa ny fiangonana, izay asehon’i Josefa. Ny fotoam-pitsapana momba ny lalàn’ny Alahady no fotoana izay handrotsahana ny afon’ny Fanahy Masina tsy amin’ny fetra, araka ny asehon’ny tombo-kase fahafito. Izany afo izany no handringana ireo lehilahy malaza izay nikomy niaraka tamin’i Kora, Datana, Abirama, Ely, Hofinia, Finehasa ary ireo mpikomy tamin’ny 1888.
Io afo ihany tamin’ny firotsahan’ny Fanahy Masina no sehatra iavian’ny tantaran-kira mahery vaikan’ny fiangonana mpandresy. Ny fiangonana dia asehon’i Davida mpanjaka sy i Ezekiela mpaminany ary i Josefa mpisorona. Ireo telo ireo dia mijoro ao anatin’ilay afo izay mandringana ny lehilahy malaza 250, tahaka ny nandravan’ny afon’i Nebokadnezara ireo lehilahy izay nanipy an’ireo olo-mendrika telo lahy ho ao amin’ny lafaoro mirehitra. Amin’ny maha-fiangonana mpandresy, izao tontolo izao manontolo dia mijery raha atsipy ao amin’ny lafaoro mirehitra izy ireo, ary tampoka teo, miseho ny Zanak’Andriamanitra miaraka amin’ny mpaminany sy mpisorona ary mpanjakan’ny fiangonana—asehon’i Sadraka sy Mesaka ary Abednego. Efatra samy telopolo taona ao amin’ny lafaoro mirehitra no maneho ny fahamarinana fa ny Maha-Andriamanitra atambatra amin’ny maha-olombelona dia tsy manota!
Kora, Datàna ary Abirama, izay i Eli koa, Hofnia sy Finehasa, dia sandokan’ilay fiangonana mandresy, izay voaforon’ny mpaminany sy ny mpisorona ary ny mpanjaka. Ireo telo ireo no 300 lahin’i Gideona, ny fanahy telo arivo tamin’ny Pentekosta, ny mpitory Millerita 300, ny tabilao 1843 telonjato, izay telo-polo taona rehefa tonga ny lalàna Alahady ka midina avy any an-danitra ny afo. Tamin’i Elia, ny afo dia natao hanavahana ny mpaminany marina sy ny mpaminany sandoka. Ny afo izay midina ao amin’ny Levitikosy amin’ny andro “fahavalo”, rehefa manomboka manompo Arona, dia mandany ny fanatitr’i Arona, izay fanatitra ao amin’ny Malakia toko faha-telo, sady mahafinaritra tahaka ny tamin’ny taona fahiny. Izany afo izany ihany koa no mandringana ireo izay manatitra afo hafahafa na afo iombonana, araka ny asehon’i Hofnia sy Finehasa, zanak’i Arona.
Rehefa manamafy ny mpaminany marina amin’i Elia Andriamanitra, na ny mpisorona marina amin’i Arona, dia mitarika ho amin’ny fahafatesan’ireo mpaminanin’i Bala sandoka ny afo, izay i Hofinia sy Finehasa koa. Hofinia sy Finehasa dia zanak’i Arona; izy ireo no taranaka farany amin’ny vahoakan’ny fanekena izay aloan’ny vavan’ny Tompo amin’ny andron’ny lalàna alahady.
“Ireo dia tsy tenin’i Sister White, fa tenin’ny Tompo, ary ny irany no nanolotra izany tamiko mba homeko anareo. Miantso anareo Andriamanitra mba tsy hiara-hiasa Aminy amin’ny tanjona mifanipaka intsony. Nomena toromarika maro ny amin’ny olona milaza fa Kristiana izy, nefa mampiseho ny toetran’i Satana, ka manohitra amin’ny fanahy sy amin’ny teny ary amin’ny asa ny fandrosoan’ny fahamarinana, ary azo antoka fa manaraka ny lalana itarihan’i Satana azy izy. Noho ny hamafin’ny fony dia noraisin’izy ireo ny fahefana izay tsy ananany velively, sady tsy tokony hampiasainy. Hoy Ilay Mpampianatra lehibe: ‘Haongako, haongako, haongako.’ Hoy ny olona ao Battle Creek: ‘Tempolin’i Jehovah, tempolin’i Jehovah izahay’; nefa afo tsotra no ampiasainy. Ny fony tsy nohalefahin’ny fahasoavan’Andriamanitra na nampanekeny.” Manuscript Releases, volume 13, 222.
Ny “afo iombonana” no nampiasain’ny zanak’i Arona rehefa nanomboka ny fisoronana. Ny isa “81” dia tandindon’ny fisoronana, ary ao amin’ny Levitikosy toko fahavalo, andininy voalohany, dia aseho ny fito andro fanadiovana sy fanokanana ny mpisorona. Esorina ny fitafiany, ary soloina amin’ny fitafian’ilay Mpisoronabe any an-danitra izany, araka ny aseho ao amin’ny fahitan’i Zakaria momba an’i Josoa sy ilay anjely ao amin’ny toko fahatelo. Ilay 300 ao amin’i Zakaria dia aseho ho “olona mahagaga,” satria izy ireo no naneho tao amin’ny tantara ny fotoana anesoran’Andriamanitra ny heloky ny olony, dia ny lalàna alahady izany, rehefa ovana ny fiangonana avy amin’ny mpiady ho amin’ny mpandresy. Rehefa tapitra ny fito andro fanokanana, dia nanomboka nanompo tamin’ny andro fahavalo izy ireo.
Ary tsy hivoaka eo am-baravaran’ny tabernakelin’ny fiangonana hianareo mandritra ny fito andro, mandra-pahatapitry ny andro fanokanana anareo; fa fito andro no hanokanana anareo. Levitikosy 8:33
Angano fahavalo dia tandindon’ny fahavalo izay avy amin’ny fito, ny fiovan’i Laodikia ho Filadelfia, ireo fanahy valo tao amin’ny sambofiaran’i Noa, ny andro fahavalo amin’ny famorana, ary ny andro fahavalo amin’ny fitsanganana amin’ny maty. Io andro io no lalàn’ny Alahady, rehefa sitrana ilay ratra mahafaty nahazo ny fahefan’ny papa, ka noho izany, rehefa natsangana ho velona indray izy, dia tonga ilay fahavalo izay avy amin’ny fito.
Ary tamin’ny andro fahavalo dia nantsoin’i Mosesy Arona sy ny zanany ary ny loholon’ny Isiraely. Levitikosy 9:1.
Tamin’ny andro fahavalo dia nanomboka nanompo ny mpisorona, nefa ny zanak’i Arona kosa nanatitra “afo iombonana.” Ny Advantisma dia milaza fa izy no tempolin’ny Tompo, ary Sister White dia nanondro fa izany fitakiana izany dia afo iombonana. Tsy lainga ihany izany, fa afo iombonana, mifanohitra amin’ny afo masina. Ny afo masina dia ny hafatry ny Antso amin’ny Misasakalina, ary ny afo iombonana dia ny hafatra sandoka momba ny fiadanana sy filaminana, izay ho hafatra farany hambaran’ireo amboa moana izay nandà tsy hivovo sy hanome hafatra fampitandremana. Ao amin’ny toko fahasivy, Arona dia manolotra ny fanatitra, ary misy afo midina avy any an-danitra ka mandevona ny fanatitra. Avy eo ny zanany roa lahy ratsy fanahy dia manolotra afo iombonana, ary ny afon’Andriamanitra no mandevona azy.
Ary Aarona nanandratra ny tànany ho amin’ny vahoaka ka nitso-drano azy; dia nidina izy rehefa avy nanatitra ny fanatitra noho ny ota sy ny fanatitra dorana ary ny fanati-pihavanana. Ary Mosesy sy Aarona niditra tao amin’ny tabernakelin’ny fiangonana, dia nivoaka ka nitso-drano ny vahoaka; ary ny voninahitry ny Tompo niseho tamin’ny vahoaka rehetra. Dia nisy afo nivoaka avy teo anatrehan’ny Tompo ka nandany teo ambonin’ny alitara ny fanatitra dorana sy ny taviny; ary rehefa hitan’ny vahoaka rehetra izany, dia nihoby izy ka niankohoka tamin’ny tavany tamin’ny tany. Ary Nadaba sy Abihò, zanak’i Aarona, samy naka ny fanalany afo avy, ka nasiany afo tao anatiny sy ditin-kazo manitra teo amboniny, dia nanatitra afo hafahafa teo anatrehan’ny Tompo, izay tsy nandidiany azy. Dia nisy afo nivoaka avy tamin’ny Tompo ka nandany azy; ary dia maty teo anatrehan’ny Tompo izy. Levitikosy 9:22–10:2.
Ny lehilahy ao Battle Creek no Sanedrina maoderina, izay matoky ny rafitra ao amin’ny fiangonany mihoatra noho ny hafatry ny Vavolombelona Marina ho an’i Laodikia. Ny Vavolombelona Marina ho an’i Laodikia dia Kristy, ary tsy miova mandrakizay Izy; ary Izy dia nampiasa hatrany lehilahy izay nofidiny manokana hitondra ny hafatra ho an’ny vahoaka iray izay naneho ny toetran’i Laodikia. Tsy misy zava-baovao atỳ ambanin’ny masoandro.
Nifidy an’i Mosesy Izy, izay efa nofanin’Andriamanitra irery nandritra ny efa-polo taona, tahaka an’i Jesosy sy Jaona rahalahim-ben-dreniny izay nofanina koa. Nifidy an’i Mosesy, Kristy ary Jaona Izy ho ohatra amin’ireo izay nofanina tany ivelan’ny rafi-pampianarana ara-dalàna. Nazareta dia maneho tandindon’ny olona iray izay voafidy, tahaka ireo vao nisondrotra; Jones sy Waggoner tamin’ny fikomiana tao Minneapolis tamin’ny 1888. Nazareta dia maneho ny fiantsoana sy ny fanokanana ny lehilahy voafidy, nefa ilay lehilahy voafidy dia olom-pirenena ao amin’ny tanàna iray izay tsinontsinoavina.
Ary hoy Natanaela taminy hoe: Mety hisy zava-tsoa va hivoaka avy any Nazareta? Hoy Filipo taminy: Avia ka jereo. Jaona 1:46.
Ny lela miakanakam-piteny ao amin’ny Isaia 28 dia maneho ireo izay avy tany Nazareta. Taorian’ny nandrafetana ara-pomba ny hafatr’i Miller tamin’ny 1831, dia nomen-kery izany hafatra izany tamin’ny fahatanterahan’ny faminaniana momba ny loza faharoa, izay tandindon’ny fahatanterahan’ny faminaniana momba ny loza fahatelo tamin’ny 9/11. Hodinihintsika ao amin’ny lahatsoratra manaraka ny faminaniana Mesianika fahatelo.
“Telo alina talohan’ny nirehitan’ny biraon’ny Review, dia tao anatin’ny fijaliana mafy aho izay tsy hain’ny teny ambara. Tsy nahita tory aho. Nivezivezy tao an-trano aho, nivavaka tamin’Andriamanitra mba hamindra fo amin’ny vahoakany. Dia toa hitako ho tao amin’ny biraon’ny Review aho niaraka tamin’ireo lehilahy izay mitantana izany andrim-panjakana izany. Niezaka niteny taminy aho, ary tamin’izany no nitadiavako hanampy azy. Nitsangana ny Iray manana fahefana ka nanao hoe: ‘Ianareo milaza hoe: Ny tempolin’i Jehovah, ny tempolin’i Jehovah no izahay; koa manana fahefana hanao izao zavatra izao sy izao zavatra izao ary izao zavatra izao izahay. Fa ny tenin’Andriamanitra mandrara ny maro amin’ireo zavatra kasainareo hatao.’ Tamin’ny fiaviany voalohany, Kristy dia nanadio ny Tempoly. Alohan’ny fiaviany fanindroany dia mbola hanadio ny tempoly indray Izy. Teo Izy nanadio ny tempoly. Nahoana? Satria nampidirina tao ny asa ara-barotra, ary hadino Andriamanitra. Tamin’ny fahamaikana etsy sy fahamaikana eroa ary fahamaikana tany an-kafa, dia tsy nisy fotoana hieritreretana ny amin’ny lanitra. Naseho ny foto-kevitry ny lalàn’Andriamanitra, ary reko ny fanontaniana natao hoe: ‘Hatraiza amin’ny lalàna no efa nankatoavinareo?’ Dia voateny ny teny hoe: ‘Andriamanitra dia hanadio sy hanamasina ny tempoliny amin’ny fahatezerany.’”
“Tao amin’ny fahitan’ny alina dia nahita sabatra afo natsotra teo ambonin’i Battle Creek aho.
“Ry rahalahy, Andriamanitra dia tena manan-draharaha amintsika. Tiako holazaina aminareo fa raha, aorian’ireo fampitandremana nomena tamin’ireo fandoroana ireo, ny mpitarika ny vahoakantsika mbola manohy ihany, tahaka izay nataony fahiny, manandratra ny tenany, dia ny vatana indray no horaisin’Andriamanitra manaraka. Tahaka ny maha-velona Azy tokoa, dia hiteny aminy amin’ny fiteny izay tsy hahafahany tsy ho takany Izy.
“Manara-maso antsika Andriamanitra mba hahitany raha hanetry tena eo anatrehany tahaka ny zaza madinika isika. Lazainareo izao teny izao aho ankehitriny mba hahafahantsika manatona Azy amin’ny fanetren-tena sy ny fibebahana ka hahalala izay takiny amintsika.” Publishing Ministry, 170, 171.
“Ny hafatra ho an’izao andro izao dia tsy hoe: ‘Tempolin’i Jehovah, tempolin’i Jehovah, tempolin’i Jehovah izahay.’ Iza no raisin’ny Tompo ho fanaka ho amin’ny voninahitra?—Ireo izay miara-miasa amin’i Kristy; ireo izay mino ny fahamarinana, izay miaina ny fahamarinana, izay manambara ny fahamarinana amin’ny lafiny rehetra isehoany.” Review and Herald, 22 Oktobra 1903.
“Ireo dia tsy tenin-dRahavavy White, fa tenin’ny Tompo; ary nomen’ny Irany tamiko ireo mba homeko anareo. Miantso anareo Andriamanitra mba tsy hiara-hiasa aminy amin’ny tanjona mifanohitra Aminy intsony. Betsaka ny fananarana nomena momba ireo olona milaza ho Kristiana, nefa maneho ny toetran’i Satana, ka manohitra amin’ny fanahy sy amin’ny teny ary amin’ny asa ny fandrosoan’ny fahamarinana, ary tsy isalasalana fa manaraka ny lalana itarihan’i Satana azy izy. Noho ny hamafin’ny fony dia nalainy ho azy ny fahefana izay tsy ananany velively, ary izay tsy tokony hampiasainy. Hoy Ilay Mpampianatra lehibe: ‘Haongako, haongako, haongako.’ Hoy ny olona any Battle Creek: ‘Tempolin’i Jehovah, tempolin’i Jehovah izahay’; nefa afo iombonana no ampiasainy. Tsy mba nalefaky na nampanetry ny fahasoavan’Andriamanitra ny fony.” Manuscript Releases, boky faha-13, 222.